<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Wensen & Bedenkingen Pre-Omgevingsplan Leeuwarden - Buitengebied Zuid

Door: Caroline de Groot
Namens: Partij voor de Dieren Leeuwarden
Datum: 28 april 2021

Inleiding:

De fractie van de Partij voor de Dieren spreekt in de eerste plaats haar waardering uit voor het
college en de ambtelijke dienst die het Pre-Omgevingsplan Leeuwarden - Buitengebied Zuid tot stand
hebben gebracht. Onze fractie realiseert zich dat gemeenten, vanwege de invoering van de
Omgevingswet, door de landelijke overheid met een bijna onmogelijke taak zijn opgezadeld, te
weten in 9 jaar tijd de bestaande bestemmingsplannen vervangen door Omgevingsplannen. Politieke
partijen, waaronder de Partij voor de Dieren, hebben in Den Haag hun zorgen uitgesproken over de
gevolgen voor gemeenten die deze majeure wetgevingsoperatie met zich meebrengt.
In Leeuwarden is men er niettemin in geslaagd hierin een eerste stap te zetten in de vorm van een
helder geschreven, fraai en overzichtelijk vormgegeven document.

Wensen en bedenkingen:

De ‘wensen en bedenkingen’ van onze fractie zijn mede ingegeven vanuit het feit dat onze partij
kritisch staat ten opzichte van de invoering van de Omgevingswet (althans het onverantwoord hoge
tempo waarmee deze wordt ingevoerd). Cruciale vraag is of deze wet het belang van de zwaksten
afdoende beschermt tegen het recht van de sterkste. De Raad van State vreest bij deze wet voor
verlies van rechtszekerheid en rechtsbescherming en waarschuwt dat onze rechtsstaat uit balans
raakt.

Terug naar het document: op p. 6 staan de belangrijkste actoren vermeld: enerzijds bewoners,
ondernemers en grondeigenaren. Anderzijds belangengroepen en andere overheden, zoals de
provincie, buurgemeenten en Wetterskip Fryslân. Omdat kwesties als stikstof- en CO2-uitstoot,
klimaatadaptatie, bescherming van biodiversiteit, bescherming van kwetsbare natuurwaarden en
dergelijke technisch behoorlijk complex zijn (terwijl er tegelijkertijd sprake is van grote zakelijke,
agrarische belangen) pleit onze fractie er nadrukkelijk voor om ook wetenschappers in dit rijtje op te
nemen. Strikt genomen is dit namelijk geen ‘belangengroep’.

Gemakshalve volgen wij voor het vervolg de volgorde van de zgn. Besluitpunten:

Ad 1: Onze fractie plaatst vraagtekens bij de formulering ‘flexibele’ regels. Het roept de associatie op
met “de één mag iets wel, de ander niet” e.d. Hoe verhouden flexibiliteit en maatwerk zich tot
rechtszekerheid van burgers? Hoe is een (bestuurs-)rechter in staat om ‘flexibele’ regels te toetsen?
Hoe wordt – bot gezegd – voorkomen dat (bouw-)cowboys de vrije hand krijgen?

Ad 2: Wij steunen de gekozen indeling en spreken de wens uit dat deze gehandhaafd blijft.

Ad 3: Wij onderschrijven het streven van de gemeente om ruimte te geven aan de leefbaarheid van
de dorpen. In het Omgevingsplan zou tevens het streven moeten worden opgenomen om
landbouwverkeer uit de dorpen te weren omdat dit de veiligheid en de leefbaarheid van de
bewoners aantast.

Ad 4: Bij dit punt staat opgenomen dat “woningbouw, recreatie en natuur ondergeschikt zijn aan het
ondernemen van agrariërs”. Onze fractie pleit voor andere bewoordingen waarbij het woord
‘ondergeschikt’ vervalt. Wat betreft natuur: dat is geen luxe, maar noodzakelijk voor het bestaan.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>De gehanteerde formulering doet ook afbreuk aan het streven van de provincie om in 2025 een
natuur-inclusieve landbouw te hebben. Gedacht kan worden aan een woordkeuze als: “In beginsel is
dit gebied agrarisch, waarbij – overeenkomstig de provinciale doeleinden – gestreefd wordt naar een
natuur-inclusieve en circulaire landbouw.” Het is zeker niet aan te bevelen om woningbouw te
noemen als zijnde ondergeschikt aan agrarisch ondernemen, nu er, ook landelijk, een trend is ingezet
om kritisch te kijken naar de grondverdeling in ons land. Alles lijkt erop te wijzen dat landbouwgrond
in omvang moet inleveren ten behoeve van woningbouw teneinde de woningnood te lenigen.

Onze fractie bepleit het schrappen van het telen van houtgewassen voor energieopwekking.
Biomassa-verbranding levert geen groene energie op en de gemeente zou moeten afzien van
biomassacentrales. Aanplant van bomen ten behoeve van beschutting van vee (of zelfs bebouwing
met ditzelfde doel) vindt onze fractie wel legitiem.
Tenslotte vinden wij dat van de gekozen tekst de suggestie uitgaat dat – anders dan in het
veenweidegebied - uitbreiding van veehouderijen ongelimiteerd mogelijk is. Onze fractie vindt dat
ongewenst, onder verwijzing naar de bestaande problematiek rond veeteelt (mestoverschot,
stikstofdepositie, CO2-uitstoot, aantasting biodiversiteit, stalbranden, gevaar voor het ontstaan van
zoönosen en dergelijke). Wij pleiten voor rechterlijk toetsbare normering op dit punt, waarbij
vermoedelijk de sturing vanuit de provincie of Den Haag onontbeerlijk is.

Ad 5: Wij onderschrijven dit besluitpunt en spreken de wens uit dat het college bestand is tegen de
druk vanuit de agrarische sector. Hoe begrijpelijk ook vanuit menselijk perspectief: de genoemde
koersverandering is nodig en de urgentie van het klimaatprobleem is dermate groot, dat ieder uitstel
onwenselijk is. Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) heeft voor de aanpak
van het veenweidegebied 100 miljoen euro beschikbaar gesteld in het kader van het Klimaatakkoord.
Dat geld dient onder meer te worden besteed aan financiële genoegdoening voor de betreffende
agrariërs. Een opmerking terzijde: recent is opnieuw in de media belicht dat tropische oerwouden
gekapt worden ten behoeve van soja voor de (ook Nederlandse) veesector. Het kappen van bossen
zorgt voor een toename van het CO2-gehalte in de atmosfeer (en is dus funest voor de opwarming
van de aarde). De melkveehouderijsector zelf, die nu zo ageert tegen het voorgenomen
uitbreidingsverbod, is op zijn beurt ook direct debet aan de productie van methaan, een gas dat vele
malen schadelijker is voor het klimaat dan CO2. Onze fractie vindt de rem op
uitbreidingsmogelijkheden van stallen en veestapels een mooie eerste stap.

Ad 6: Met instemming lezen wij dat hier wordt benadrukt dat de natuur beschermd moet worden.
Toch vrezen wij discussie – ook in bestuursrechtelijke procedures – over de formulering
‘onomkeerbare negatieve gevolgen’. Liever zien wij het woord ‘onomkeerbare’ geschrapt. Negatieve
gevolgen voor de natuur zijn immers al kwalijk genoeg, ook als die eventueel nog te herstellen zijn.
Bijvoorbeeld: racen op het water (bijv. door waterscooters) in de Alde Feanen kan schadelijk zijn voor
watervogels, maar deze schade hoeft niet ‘onomkeerbaar’ te zijn. Onze fractie vindt een striktere
formulering hier dus op zijn plaats.

Ad 7: Dat de gemeente zich gaat inzetten voor een ‘positieve gezondheid’ van burgers klinkt goed,
maar is ook vatbaar voor discussie. [Tussen haakjes: zo is er ook internationaal steeds meer kritiek op
de zgn. Schijf van Vijf, waarmee veel mensen van jongs af aan zijn opgegroeid. Of zuivel en/of vlees
werkelijk zo gezond zijn is nog maar de vraag. En landbouwgif, oftewel
‘gewasbeschermingsmiddelen’ die volgens de agrarische sector broodnodig en ongevaarlijk zijn, blijkt
steeds vaker schadelijk voor de volksgezondheid te zijn. Een ‘groene’ leefomgeving schijnt
daarentegen juist bevorderlijk te zijn voor het welbevinden en gezondheid van mensen.]
Onze fractie wenst op dit punt als toevoeging dat hierbij de meest recente, gezaghebbende inzichten
uit de wetenschap leidend moeten zijn.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Ad 8: Het is absoluut noodzakelijk dat nader omschreven wordt op welke wijze participatie moet
plaats vinden en wat de waarde ervan is. Het valt te verwachten dat een ondernemer, die in sociaal
opzicht een belangrijke partij is (bijv. doordat hij het dorpsfeest in ruime mate sponsort of lokaal
goed is voor de werkgelegenheid) op weinig weerstand zal stuiten bij een participatietraject voor een
vergunningsplichtig plan. Dat biedt geen garantie dat het plan ook daadwerkelijk wenselijk is voor de
omgeving. Onze fractie is op zichzelf een voorstander van participatie, maar waarschuwt voor een
eventuele ‘lobbycratie’ waardoor gerechtvaardigde belangen onder druk komen te staan.

Ad 9 en 10: Op zichzelf prima besluitpunten met dien verstande dat onze fractie ervoor pleit om ten
aanzien van de punten duurzaamheid, klimaatadaptatie en biodiversiteit harde en juridisch toetsbare
en handhaafbare regels op te nemen in plaats van slechts een nobel, doch vrijblijvend streven.

Ad 11: Akkoord.

Ad 12: Onze fractie pleit voor een positievere insteek van dit besluitpunt, bijvoorbeeld als volgt: “In
de gemeente Leeuwarden wordt op dit moment ruimschoots voldaan aan de landelijke normering
voor stikstofoxide en fijnstof. Dit willen we graag zo houden. Om gezondheidsredenen zal daarom
voortdurend kritisch gekeken worden naar ontwikkelingen die (in betekenende mate) een negatief
effect hebben op de luchtkwaliteit, rekening houdend met voortschrijdend wetenschappelijk inzicht
op dit gebied.”

Ad 13, 14, 15 en 16: Akkoord.

Ad 17: “De Omgevingswet biedt mogelijkheden om regels te stellen en maatregelen te treffen voor de
bescherming van de natuur,” lezen we in deze paragraaf. Onze fractie pleit ervoor om deze
mogelijkheden ten volle te benutten. We juichen een breed ecologisch onderzoek toe, waarbij de
planten en dieren in een gebied in kaart worden gebracht. Een dergelijk onderzoek biedt ook een
basis voor de beoordeling van vergunningsplichtige plannen.

Ad 18: Akkoord.

Ad 19: Prima besluitpunt waarbij onze fractie opnieuw pleit voor het stellen van objectieve
(toetsbare) normen, aangezien ‘hinder’ en ‘verstoring’ ook een subjectief element bevat.

Ad 20-22: Akkoord.

Tenslotte:

    -   waar in de tabellen sprake is van de noodzaak van een ‘breed toetsingskader’ zullen – naar
        wij aannemen – de criteria voor die toetsing nog worden geformuleerd. Wij pleiten ervoor
        om onder andere begrippen als natuurinclusiviteit en klimaatneutraliteit als positieve
        toetsingscriteria te hanteren.
    -   de fractie van de Partij voor de Dieren schaart zich (uiteraard!) volledig achter de navolgende
        zinsnede bij het gebiedstype ‘Veenweide’: “De volgende agrarische functies worden
        uitgesloten: nieuwe intensieve veehouderijen, nieuwe geitenhouderijen en kassencomplexen.”
        We raden aan om het begrip ‘intensieve veehouderij’ nader te definiëren om discussies
        hierover uit te sluiten.


Caroline de Groot
PvdD Leeuwarden
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>