<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel
Uitvoeringsprogramma Binnenstad
Zaaknummer: 2023-263365
-----------------------------------------------------------
Aan de gemeenteraad.
Inleiding
In het coalitieakkoord 2022 - 2026 hebben wij het uitvoeringsprogramma
binnenstad opgenomen. Dit is een logisch vervolg geweest op de ambitie uit de
Agenda Binnenstad zoals die in de vorige collegeperiode in 2020/2021 op basis
van een raadsmotie is uitgewerkt. Bij de behandeling daarvan hebben wij toen
uitgesproken om voor de hoogste ambitie te willen gaan.
Na de verkiezingen is deze ambitie in het nieuwe coalitieakkoord opgenomen
als ‘Uitvoeringsprogramma’.
Die doelstelling uit het coalitieakkoord, en tevens die uit de omgevingsvisie, om
te komen tot een aantrekkelijke en vitale binnenstad is nu vertaald in een
concreet uitvoeringsprogramma met voorstellen voor een diversiteit aan
projecten en met een voorgestelde fasering, prioritering en financiering.
Met het realiseren van het uitvoeringsprogramma wordt een aantrekkelijke en
vitale binnenstad beoogd. Aantrekkelijk in de zin van behoud van de historische
ruimtelijke kwaliteit en het versterken van de verblijfsfunctie door vergroening,
plekken voor ontmoeting en ruimte voor fietsers en voetgangers. En vitaal in de
zin van het scheppen van voorwaarden voor een aantrekkelijk vestigingsklimaat
voor ondernemers en blijvende toegankelijkheid voor alle doelgroepen.
Behalve deze fysieke invalshoek voor de openbare ruimte dragen ook festivals,
cultuur, evenementen, markten en een recreatief/toeristisch attractieve
binnenstad op het water en op straat bij aan een vitale en aantrekkelijke
binnenstad. Dit programma behelst geen voorstellen voor dergelijke
programmering, maar behoud en nieuwe voorwaarden voor de openbare ruimte
om die functies optimaal te kunnen vervullen zijn wel van belang.
Toelichting
De aanleiding voor de uiteindelijke opname van het uitvoeringsprogramma
Binnenstad in het coalitieakkoord was de motie uit 2020 waarin de Raad het
college opriep te komen met een Integrale Agenda Binnenstad. Die oproep had
als aanleiding dat er diverse ontwikkelingen op de binnenstad afkomen zoals
bijvoorbeeld de toename van online winkelen, de leegstand als gevolg daarvan,
de toename van thuiswerken en afname van kantoorwerken (versterkt door
corona). Een vitale binnenstad is, zeker ook voor Leeuwarden, van belang voor
de stad, de gemeente en de regio om zodoende ook die liefkozend genoemde
huiskamer van Fryslân te kunnen blijven.
In overleg met diverse belangenpartijen en inwoners is in 2021/2022 de Agenda
Binnenstad tot stand gekomen. Een document dat gezien moe(s)t worden als
een ambitie.
Inmiddels zijn die ambities vertaald en in het coalitieakkoord opgenomen als
Uitvoeringsprogramma Binnenstad zoals dat nu voorligt. Het is een programma
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Blad 2
gericht op realisatie, aanpak en herinrichting van de openbare ruimte teneinde
de binnenstad meer te laten zijn dan een place to buy: the place to be dus.
Met de diversiteit aan voorgestelde en samenhangende projecten worden
behalve diverse wensen en ideeën ook voorgenomen en vastgesteld beleid
concreet gemaakt. Te denken valt bijvoorbeeld aan het autoluw maken van de
binnenstad, aan de benodigde vergroening die zorgt voor een gezonde lucht en
een prettig leefklimaat voor bewoners en bezoekers, én aan maatregelen tegen
hittestress en wateroverlast. Maar ook aan voorzieningen voor gezond bewegen
en spelen en voor de problematiek die het zo gewenste fietsgebruik ook met
zich meebrengt qua parkeren. Daarnaast is de binnenstad in toenemende mate
een plek waar ook gewoond wordt. Diverse (winkel)panden worden deels
verbouwd tot appartementen voor vele doelgroepen. Dat vraagt ook in de
openbare ruimte om passende voorzieningen. Ook is aandacht voor de
verbinding tussen delen van de binnenstad van belang, om zo aantrekkelijke en
veilige ommetjes te creëren, wat weer goed is voor de traffic (op straat en in
winkels). Die verbinding kan met groen en ook met bijzondere kunst.
Om tot een samenhangend en integraal programma te komen en tot projecten
waarmee die doelen behaald kunnen worden, worden 4 programmalijnen
onderscheiden:
     1. Van Place to buy naar place to be
     2. Economisch vitaal
     3. Bijzondere projecten
     4. Coördinatie met ondersteunend beleid
Deze programmalijnen worden concreet gemaakt door in totaal 15 projecten,
verdeeld over de gehele binnenstad en opgedeeld, gefaseerd en geprioriteerd
naar besluitvorming op korte, middellange en lange termijn. Alle 15 projecten
vallen onder de programmalijnen 1 t/m 3. Programmalijn 4 kent geen eigen
projecten, maar is een programmalijn gericht op de eigen organisatie. Vanuit
de programmaorganisatie wordt daar waar mogelijk en nodig divers beleid
afgestemd, inbreng geleverd in diverse beleidskaders en ontwikkelkaders, en
wordt e.e.a. vertaald in de projecten om zodoende integraliteit te bewaken en
te realiseren.
Participatie
De 15 projecten sluiten aan op de wensen en prioriteiten zoals die zijn
aangegeven door de ondernemers verenigd in het binnenstadsmanagement en
door bewoners, met het wijkpanel binnenstad als spreekbuis. De 15 projecten
geven tevens een herkenbare, en soms letterlijke vertaling van wat met diverse
belanghebbenden is geïnventariseerd in de Agenda Binnenstad.
Naast deze 15 projecten zijn er ook nog 2 ‘autonome’ projecten die al langer
lopen, te weten de Prinsentuin en het Amelandskwartier. Als onderdeel van
programmalijn 4 vindt daar afstemming mee plaats. Voor beide autonome
projecten geldt dat daar ofwel vanuit die projecten, ofwel mogelijk later via dit
Uitvoeringsprogramma Binnenstad, aanvragen volgen zodra die ontwikkelkaders
aanleiding geven tot (co)financiering om tot realisatie over te kunnen gaan. Ook
binnen die beide projecten loopt een (eigen) intensief participatieproces.
Argumenten
Prioritering/fasering
Korte termijn
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Blad 3
De projecten die worden voorgesteld voor besluitvorming op korte termijn zijn
geprioriteerd vanwege urgentie, voorgenomen beleid en samenhang met diverse
ontwikkelingen.
Het betreft de volgende projecten:
     1. Herinrichting en vergroening Nieuwestad en Peperstraat
     2. Herinrichting Ruiterskwartier en aanpak/verbouwing Harmonie
     3. Herinrichting/autoluw maken Eewal/Gouverneursplein
     4. Vergroening omgeving, zuidzijde RUG Campus Fryslân
     5. Economische ondersteuning en advisering
     En bij projecten 1 en 2 is nog een bijzonder verbindend kunstproject in de
     Ipe Brouwerssteeg inbegrepen.
Deze 5 projecten zijn om verschillende redenen geprioriteerd:
Zo geldt voor Nieuwestad en Ruiterskwartier dat er een scala aan
vastgoedontwikkelingen en -transformaties speelt (vooral gericht op wonen) die
ook een beroep doen op de openbare ruimte. En voor het Ruiterskwartier geldt
nog in het bijzonder de ambitie van/met de verbouwing van de Harmonie om
zodoende onze landelijk aansprekende cultuurtempel ook geschikt te houden
voor de komende decennia. Bij Ruiterskwartier speelt ook nog de uiterste
zuidwesthoek van het (autonome) project Prinsentuin waar koppelkansen zijn.
Voor de Nieuwestad geldt dat ‘vergroening’ en ‘ontmoeting’ belangrijke te
behalen doelen zijn. Daarnaast is ook ‘het fietsparkeer vraagstuk’ van belang.
Relevant daarbij is de recente aangenomen motie van het CDA bij de
begrotingsbehandeling, waarbij is aangegeven dat bij het beleidskader
mobiliteit in 2024 ook een uitvoeringsprogramma fiets wordt opgeleverd. Ook
de relatie met terrassenbeleid, en het meer benutten van de waarde van de
stadsgracht, met z’n diversiteit aan gebruik door terrasboten, sloepen, supp’ers
en pramen is evident en actueel. Wat ook vermeldenswaard is, is dat de
bestrating, de chinese keien, op termijn niet voldoet aan veiligheidseisen.
Voor Eewal/Gouverneursplein geldt dat dat project onderdeel is van al eerder
vastgesteld en in uitvoering genomen beleid gericht op een autoluwe
binnenstad; een ontwikkeling die in belangrijke mate een basis vormt voor het
versterken van het verblijfsklimaat. De vergroening en benodigde
(camera)handhaving is dus een logisch en noodzakelijk vervolg op de eerste al
genomen stap.
Voor De RUG Campus Fryslân geldt dat daar al in een eerder stadium afspraken
met de RUG zijn gemaakt over die zuidzijde, maar dat uitvoering om
verschillende redenen op zich heeft laten wachten. De manifestatie BOSK heeft
aangetoond dat deze plek zich uitermate goed leent voor vergroening, veel
verblijfskwaliteit toevoegt, het campus-gevoel nog verder zal versterken en de
beleving van het water en de museumhaven verder kan versterken. Ook past het
goed bij de nabije ontwikkelingen met het (deels vml.) bankgebouw.
Het economisch pakket, als laatste, maar zeker niet in het minste, is van belang
om ondernemers en winkeliersverenigingen te ondersteunen en stimuleren die
bijdragen aan samenhang en organisatie, gastvrijheid en lokale maatregelen en
initiatieven.
Middellange termijn
Voor de middellange termijn, en daarmee nog wel in deze collegeperiode,
worden projecten voorgesteld die passen bij autoluwe herinrichting
(St.Jacobstraat), een vergroeningsimpuls boven op de reguliere groeninzet voor
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Blad 4
de gehele binnenstad, de vergroening van het Doeleplein als schakel tussen
Prinsentuin en binnenstad en een aantal projecten uit de programmalijn
bijzondere projecten. Voor deze laatste gaat het om een speel- en
beweegcircuit, (onderdelen) voor een groenblauwe vestingroute en onderzoek
naar de beweegbare PH-brug. Voor deze middellange termijn projecten zijn op
dit moment geen financiële middelen beschikbaar om uit te voeren.
Lange termijn
De projecten die voor de lange termijn zijn voorgesteld vallen in de 2e fase van
het uitvoeringsprogramma en daarmee qua aanpak en financiering ook in een
volgende collegeperiode. Het betreft projecten voor een verdere uitbreiding
van autoluw, een fiets-voetgangersverbinding over de museumhaven als
kortsluitende verbinding tussen het nieuwe ‘stadsdeel’ Spoordok en het
cultureel kwartier en mogelijke maatregelen voor een oostelijke vaarroute.
Het programmaplan “Uitvoeringsprogramma Binnenstad” is in bijlage 1
opgenomen.
Kanttekeningen en risico’s
Financieringsopgave Uitvoeringsprogramma Binnenstad
Voor het uitvoeringsprogramma zijn geen middelen opgenomen in de begroting.
Ter dekking van de kosten voor de daarin opgenomen ‘projecten korte termijn’
wordt, naast benutting van enkele specifieke structurele middelen voor
thematische opgaven, ingezet op bijdragen vanuit de fondsen. Verderop in dit
raadsvoorstel wordt daar een voorstel voor gedaan.
Bij dat voorstel is sprake van 3 type aanvragen, te weten:
     1.  Daadwerkelijk realisatiekrediet
     2.  Voorbereidingskrediet ter voorbereiding van aanvraag op fondsen
     3.  Beklemming/reservering van realisatiekredieten.
Naast de korte termijn, kent het Uitvoeringsprogramma ook voorstellen voor de
middellange en lange termijn. De middellange termijn projecten zijn projecten
die ook beoogd zijn om daar in deze collegeperiode nog besluiten over te
nemen, financieringsvoorstellen voor te doen en een start te maken met de
realisatie.
Voor de lange termijn projecten is beoogd om besluiten te nemen en de
uitvoering op te pakken in de volgende collegeperiode.
Beoogd effect: Beoordeling aanvraag en toetsing aan afwegingskader
Een investeringsvoorstel wordt volgens de vastgestelde notitie ‘Kaderstelling
Fondsen Programmabegroting 2023’ op diverse punten beoordeeld:
     - het vertrekpunt; de in het Coalitieakkoord 2022-2026 opgenomen
         ontwikkelprincipes uit de Omgevingsvisie:
         verbinden, verwaarden en vergroenen
     - de uitgangspunten ‘slim’ en ‘samen’
     - de in het Coalitieakkoord opgenomen Programma’s
     - de zogenoemde icoonprojecten uit de concept-Samenwerkingsagenda
         gemeente Leeuwarden en de provincie Fryslân
     - het inhoudelijk filter, het zogenoemde Kompas
     - veranderkracht: het Transitiepotentiemodel.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Blad 5
In deze paragraaf een toelichting op de toets van de investeringsvoorstellen met
betrekking tot het Uitvoeringsprogramma Binnenstad, aan bovengenoemde
punten. In een volgende paragraaf wordt ingegaan op de financiën.
Vertrekpunt
De aanvragen vloeien voort uit het Programma Binnenstad dat is opgenomen in
het Coalitieakkoord 2022-2026. De ontwikkelprincipes uit de Omgevingsvisie
zien we zowel in het Uitvoeringsprogramma Binnenstad in algemene zin terug,
maar specifiek ook nadrukkelijk in de drie voorliggende aanvragen. Inzet op
vergroening bij de inzet op de autoluwe binnenstad en de herinrichting rond de
RUG-campus. Alle drie aanvragen leveren een bijdrage aan de versterking van
de belevingswaarde van de binnenstad.
Slim en samen
‘Slim’ en ‘Samen’ zien we terug in de toepasbaarheid van digitale middelen
(bijvoorbeeld gebruik van camera-handhaving; mogelijke innovatieve
maatregelen rondom water, beheer en biodiversiteit) respectievelijk in de
nadrukkelijke samenwerking met binnenstadondernemers, -bewoners en
overige betrokkenen
Inhoudelijk filter, Kompas
Het Uitvoeringsprogramma Binnenstad is in algemene zin van betekenis voor
diverse gemeentelijke ambities zoals die in het Kompas zijn afgebeeld. Ook hier
geldt dat ook voor de drie voorliggende aanvragen. Het project Autoluwe
Binnenstad levert een bijdrage aan het aantrekkelijker, leefbaarder,
klimaatadaptiever en veiliger maken van de binnenstad. Aan voetgangers,
fietsers én bomen wordt meer ruimte geboden. Allereerst door minder
gemotoriseerd verkeer door het gebied te laten rijden, maar ook door
parkeerplaatsen te vergroenen. Daarmee wordt ook een bijdrage geleverd aan
de gewenste groenstructuur vanaf de Waag naar de Prinsentuin. En vergroening
helpt de hittestress (zeker in de binnenstad) te verminderen. De herinrichting
van de zuidzijde van het openbare gebied bij de RUG-campus is ook nadrukkelijk
gericht op vergroening en verbetering van het verblijfsklimaat. Het gaat om een
relatief kleine oppervlakte (vergelijkbaar met parkje naast de Waag), maar de
locatie (entree binnenstad; langs drukke fiets- en wandelroute) en de aard van
de ingreep hebben wel degelijk een grote betekenis en voorbeeldwerking.
Mogelijk kunnen ook kansen benut worden door de relatie met de stadsgracht.
Het project ‘Economische ondersteuning en stimulering’ bestaat uit tien
concrete maatregelen die allen (ook) een bijdrage leveren aan de ambitie van
Leeuwarden van een sterke economische positie. Projecten die een positieve
impact hebben op het vestigingsklimaat voor ondernemers en een prettig
verblijfsklimaat voor bewoners en bezoekers.
Veranderkracht
Kijken wij naar de veranderkracht van de voorstellen dan is sprake van een
redelijke score op diverse onderdelen. De inzet op autoluw is misschien niet
grensverleggend, maar wel een stevige continuering van een prioritaire inzet op
langzaam verkeer in de binnenstad. De aanpak zorgt ook voor een andere
perceptie van parkeren en het parkeerbeleid én zet aan tot nadenken over
andere vormen van mobiliteit. De aanpassing van het gebied Eewal en omgeving
is een aanzet voor een verdere aanpak in andere delen van de binnenstad.
Het economisch pakket speelt in op diverse transities ten aanzien van de
binnenstad en het midden- en kleinbedrijf. Inspelen op veranderend klantgedrag
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Blad 6
(webwinkels), toenemend belang als verblijfsbestemming, andere functies,
toenemende inzet op belevingswaarde.
Qua draagvlak voor de aanvragen kan het volgende gemeld worden. Zowel uit
enquêtes als uit gesprekken met interne en externe stakeholders blijkt de
nadrukkelijke wens om onnodig gemotoriseerd verkeer te weren en het
autoluwe gebied te optimaliseren met vergroening en camerahandhaving. Bij de
herinrichtingsplannen ten zuiden van de RUG-campus is de RUG in een vroeg
stadium betrokken en is er vooroverleg geweest met diverse andere
stakeholders. Het binnenstadsmanagement, horeca-overleg, focusgroep van
gebruikers van de binnenstad zijn allemaal betrokken bij de opstelling en
uitwerking van het economisch ondersteuningsprogramma.
Financiën
Toelichting kosten korte termijn projecten
Project 1: Herinrichting Ruiterskwartier en aanpak/verbouwing Harmonie
Kosten
Dit project bestaat uit 3 ‘deelprojecten’, de verbouwing van de Harmonie, de
herinrichting van de openbare ruimte en een deel van kunstproject Ipe
Brouwerssteeg. De kosten daarvoor bedragen volgens een globale raming €
6,5mln:
      € 3,0 mln Harmonie,
      € 3,25mln openbare ruimte;
      € 0,25mln voor (50% van) kunstproject Ipe Brouwerssteeg.
Boven op de verbouwing van de Harmonie is ook nog € 3mln benodigd voor de
verduurzaming van het pand. Deze kosten worden gedekt vanuit het grootschalig
basis onderhoud. Dit onderhoud, cq. deze verduurzaming wordt dus direct
meegenomen bij de verbouwing. Belangrijke kostencomponenten voor de
openbare ruimte zijn vooral de vergroening met bomen, de voorzieningen voor
fiets-parkeren, de aanpak van de bestrating, het versterken van de relatie met
het water en andere voorzieningen ter verhoging van de verblijfskwaliteit, het
benodigde werk aan ondergrondse voorzieningen en het werken in een straat
waar vooral de relatie met de Harmonie tijdens de verbouwing van belang is.
Voor een toelichting voor het kunstproject Ipe Brouwersteeg, zie verderop in dit
voorstel bij project 2.
Dekking
De (voorgestelde) dekking voor de € 6.500.000 is als volgt:
Fondsen                       € 6.000.000
Voorbereidingsbudget € 500.000
n.b.: Uitsplitsing en toelichting fondsen zie paragraaf “financiën, dekking uit fondsen” in het
Programmaplan.
Voor dit project melden wij u dat een voorbereidingsbudget van €500.000
beschikbaar wordt gesteld uit de 2,5% regeling van de fondsen, conform de
kaderstelling met betrekking tot de fondsen. Met die gelden wordt het ontwerp
verder uitgewerkt, de kostenramingen in detail opgesteld en een breed
participatief ontwerpproces opgetuigd.
De definitieve aanvraag voor de realisatiegelden en budgettaire dekking wordt
eind 2024/begin 2025 verwacht en aan uw Raad voorgelegd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Blad 7
Project 2: Herinrichting en vergroening Nieuwestad en Peperstraat
Dit project bestaat uit 2 deelprojecten:
- De herinrichting en;
- 50% van kunstproject Ipe Brouwerssteeg als verbindend project met (project)
    Ruiterskwartier.
Belangrijke kostencomponenten voor herinrichting zijn vooral de vergroening
met bomen, de voorzieningen voor fiets-parkeren op straat, de aanpak van de
Chinese keien, het versterken van de relatie met de gracht en andere
voorzieningen ter verhoging van de verblijfskwaliteit, het benodigde werk aan
ondergrondse voorzieningen en het werken in een straat waar de winkel open
moet zijn tijdens de verbouwing.
Kosten
Onderdeel van de herinrichting is ook de follow-up van project Waagplein,
waarbij de eerste stap naar vergroening is gezet, en o.a. het op enigerlei wijze
zichtbaar maken van de historie, o.b.v. de gedane archeologische vondsten, nog
een vorm en een plek moet krijgen.
De kosten voor de aanpak van dit project, deze herinrichting, bedragen volgens
een globale raming €6,5mln, met inbegrip van €0,25mln voor (50% van)
kunstproject Ipe Brouwerssteeg. Voor een toelichting voor dit kunstproject, zie
verderop in dit voorstel.
Dekking
De voorgestelde dekking voor de € 6.500.000 is deels uit structurele middelen
en deels uit een fondsaanvraag.
Vergroeningsgelden            € 500.000
Onderhoudsgelden              €1.000.000
Fiets op 1                    €     50.000
Klimaatadaptatie              €     50.000
Fondsen                       €4.400.000
Voorbereidingsbudget € 500.000
n.b.: Uitsplitsing en toelichting fondsen zie paragraaf “financiën, dekking uit fondsen” van het
Uitvoeringsprogramma.
Voor dit project melden wij u dat een voorbereidingsbudget van €500.000
beschikbaar wordt gesteld uit de 2,5% regeling van de fondsen, conform de
kaderstelling met betrekking tot de fondsen. Met die gelden wordt het
ontwerp verder uitgewerkt, de kostenramingen in detail opgesteld en een
breed participatief ontwerpproces opgetuigd.
De definitieve aanvraag voor de realisatiegelden en budgettaire dekking wordt
eind 2024/begin 2025 verwacht en aan uw Raad voorgelegd.
Toelichting kunstproject Ipe Brouwerssteeg, onderdeel van projecten 1 en 2
Dit project is gestart als initiatief vanuit het wijkpanel binnenstad met een
verkenning naar de wijze waarop met kunst een interessante, bijzondere,
aantrekkelijke en veilige verbinding gemaakt kan worden tussen het uitgaans-
en winkelgebied. Met als referentie de Lombardsteeg waarbij ook met kunst de
aantrekkingskracht wordt vergroot en verbindingen en ommetjes worden
gestimuleerd. Hier betreft het een dynamisch lichtproject/-concept waarmee
eindeloze variaties van kunstzinnige/artistieke en dynamische (bewegende)
voorstellingen op led-panelen getoond kunnen worden. Met dit kunstobject
realiseren we een canvas, een aanvullende en vernieuwende fysieke artistieke
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Blad 8
infrastructuur, die voor diverse festiviteiten in de binnenstad ingezet kan
worden.
Voor dit kunstproject is een pilot in voorbereiding die in de loop van 2024
gerealiseerd wordt. De ervaring die daarmee opgedaan wordt is nuttig voor de
implementatie van dit project in de gehele steeg, van Ruiterskwartier naar
Nieuwestad viceversa. Wij stellen voor de kosten te dekken vanuit de
aangevraagde fondsen van € 6.000.000 en € 4.000.000 (niet zijnde
voorbereidingsfondsen) van project 1 respectievelijk project 2.
Project 3: Herinrichting/autoluw maken Eewal/Gouverneursplein
Voor dit project is inmiddels een ontwerp gemaakt en is er participatie met de
omgeving. Het gaat concreet om het wijzigen van de entrees en het
vergroenen van de huidige parkeerplaatsen en het aanbrengen van camera’s
voor de handhaving van dit autoluwe gebied. Het gebied is al eerder (2021)
vastgesteld als autoluw gebied en ook met bebording aangeduid. In het
coalitieakkoord is ‘autoluw’ opgenomen binnen Uitvoeringsprogramma
Binnenstad en zodoende volgt hier ook een voorstel voor de follow-up.
Met de vergroening wordt de feitelijke winst in verblijfskwaliteit die je met
autoluw beoogt verzilverd en met de camerahandhaving wordt gezorgd dat het
gebiedsverbod ook permanent wordt bewaakt en gehandhaafd. Nu wordt er
maar incidenteel gehandhaafd en worden verkeersregelaars ingezet en is het
resultaat (minder auto’s) nog maar heel bepekt merkbaar.
In bijlage 4 is een impressie van de herinrichting opgenomen.
Kosten
De investering bedraagt in totaal €750.000. De investering wordt geactiveerd en
afgeschreven overeenkomstig de nota Afschrijvingen van de gemeente
Leeuwarden. Dit leidt tot een jaarlijkse kapitaallast bestaande uit afschrijving
en rente.
Dekking
Het voorstel is om deze kosten als volgt te dekken:
Vanuit onderstaande budgetten zal een storting worden gemaakt in de reserve
Afschrijvingen:
Structurele vergroeningsgelden €300.000
Fondsen                                 €450.000
Vanuit deze reserve zal vervolgens de jaarlijkse afschrijvingslast worden gedekt.
De rentelasten van 1,5% per jaar, zijnde € 11.250, zal worden gedekt vanuit
programma Verkeer, Vervoer en Waterstaat.
n.b.: Uitsplitsing en toelichting fondsen zie paragraaf “financiën, dekking uit fondsen” van het
Uitvoeringsprogramma.
Beheer- en onderhoudskosten
Naast de kapitaallasten (rente en afschrijving) in de herinrichting zijn er 2
financiële aspecten gericht op onderhoud en beheer.
     a. Vergroening
     Een deel van de inrichting die nu bestaat uit verharding (parkeerplaatsen)
     wordt vervangen door groen/bomen/struiken. In de gebruikelijke jaarlijkse
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Blad 9
     areaalopgaves, waarmee voor de lange termijn areaalwijzigingen worden
     geregeld, wordt deze wijziging geregeld. Dat betekent in casu minder m2
     bestrating en navenant meer m2 groen. Zoals gebruikelijk zijn de eerste 3
     jaren voor het groenonderhoud in de initiële projectkosten inbegrepen.
     b. Organisatie en beheer camera’s
     De rentelasten, het beheer en onderhoud van de camera’s en de interne
     organisatie om dat blijvend te organiseren worden gedekt uit de structurele
     middelen (€50.000) die daarvoor in de begroting beschikbaar zijn.
Project 4: Vergroening omgeving, zuidzijde RUG Campus Fryslân
Voor dit project is inmiddels een ontwerp gemaakt en is er participatie met de
omgeving. Het is een sterk versteende omgeving met weinig kwaliteit. Het
gebiedje is leeg, ontbeert enig gevoel dat bij een campusomgeving past en de
verbinding, relatie en beleving met de gracht is amper aanwezig. Het gaat
concreet om het stevig vergroenen van het hele ‘plein’, het creëren van
aantrekkelijke zitplekken en het versterken van de relatie met de prachtige
Zuiderstadsgracht, cq. museumhaven met prachtige museumboten. Ook is het
een aanzet voor een verdere vergroening van een groter gebied waarbij ook de
ontwikkelingen van de transformatie van het (deels vml.) bankgebouw naar
hotel relevant is.
In bijlage 5 is een impressie van de herinrichting opgenomen.
Kosten
De kosten voor dit project bedragen €400.000.
Dekking
Het voorstel is om deze kosten als volgt te dekken:
Structurele vergroeningsgelden €250.000
Bijdrage RUG                             € 50.000
Fondsen                                  €100.000
n.b.: Uitsplitsing en toelichting fondsen zie paragraaf “financiën, dekking uit fondsen” van het
Programmaplan.
Beheer- en onderhoudskosten
Naast de investeringskosten in de herinrichting zijn ook de beheer- en
onderhoudskosten relevant.
Een deel van de inrichting die nu bestaat uit verharding (bestrating plein) wordt
vervangen door groen/bomen/struiken en zitelementen. In de gebruikelijke
jaarlijkse areaalopgaves, waarmee voor de lange termijn areaalwijzigingen
worden geregeld, wordt deze wijziging geregeld. Dat betekent in casu minder
m2 bestrating en navenant meer m2 groen. Zoals gebruikelijk zijn de eerste 3
jaren voor het groenonderhoud in de initiële projectkosten inbegrepen.
Project 5: Economische ondersteuning en advisering
Dit project, dit economisch pakket, bestaat uit 10 concrete maatregelen voor
economische ondersteuning en stimulering in de binnenstad. Economisch
perspectief betekent perspectief op Brede Welvaart. De investeringen raken een
veelheid van domeinen die gezamenlijk bijdragen aan een goed
vestigingsklimaat voor ondernemers, een prettig verblijfsklimaat voor bewoners
en bezoekers, en een toekomstbestendige vitale binnenstad. Enkele concrete
thema’s zijn maatregelen tegen leegstaande panden, ondersteunen van
initiatieven van ondernemersverenigingen, stimuleren van beschikbare
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Blad 10
openbare toiletten en overdekt fietsparkeren, experimenten digitalisering,
etc..
Kosten
De kosten voor dit economische pakket bedragen €500.000 voor deze
collegeperiode.
Dekking
Het voorstel is om de kosten van dit economische pakket te dekken uit de
fondsen.
Financiën, dekking vanuit fondsen
Op dit moment liggen er dus voorstellen klaar voor een vijftal projecten voor de
besluitvorming op de korte termijn. De projecten 3, 4 en 5 zijn geraamd en
daarvoor wordt realisatiekrediet aangevraagd, teneinde na toekenning de
realisatie in voorbereiding te nemen.
Voor de projecten 1 en 2 start eerst de voorbereiding/planvorming (met
voorbereidingskrediet).
Voor al deze 5 projecten zijn dus ramingen en globale ramingen gemaakt. Naast
dekking vanuit nadere bronnen (zie eerder per project) leidt dat tot de
onderstaande verwachte hoogte van de aanvragen uit de fondsen:
                      Fonds 1      Fonds 2      Fonds 3      Voorberei- Totaal
                                                             dingsgelden
 1.Ruiterskwartier/   € 1,00 mln   € 3,00 mln   € 2,00 mln   € 0,5 mln   € 6,50 mln
 Harmoniekwartier
 2.Nieuwestad         € 2,15 mln   € 0,25 mln   € 2,00 mln   € 0,5 mln   € 4,90 mln
 3.Herinrichting en   € 0,20 mln                € 0,25 mln               € 0,45 mln
 camerahandhaving
 Eewal
 4.Herinrichting/Ver                            € 0,10 mln               € 0,10 mln
 groening RUG
 Campus
 5.Economische        € 0,05 mln   € 0,115      € 0,335 mln              € 0,50 mln
 advisering/onderst                mln
 euning
Voorgestelde dekking uit de fondsen
Omdat voor de bedragen voor de projecten 1 en 2 al een redelijke inschatting
te maken is van de voorgestelde dekking uit het fonds, zijn de projecten
opgenomen in de bijlage met de stand van zaken van de fondsen. Dit heeft als
doel om een zo volledig mogelijk inzicht te geven. Uiteraard vindt toekenning
van de middelen voor deze projecten 1 en 2 pas plaats na besluitvorming door
ons college en uw raad. In de tussentijd zullen wij de benodigde ruimte voor
deze realisatiekredieten in de drie fondsen vrij houden; d.w.z., zullen wij geen
andere voorstellen doen die beslag leggen op deze ruimte.
Voor de projecten 1 en 2, Ruiterskwartier/Harmonie en Nieuwestad wordt
vanuit de 2,5% regeling van de fondsen een voorbereidingsbudget ingezet van
€500.000 per project. Een en ander conform de kaderstelling met betrekking tot
de fondsen. Met die middelen worden de beide projecten uitgewerkt tot
ontwerpniveau en gereed en geschikt gemaakt voor een finale aanvraag qua
realisatiemiddelen uit de fondsen. Een huidige inschatting wordt in voorgaande
tabel voorgesteld.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Blad 11
Voor de projecten 3, 4 en 5 geldt dat daarvoor nu (realisatie)bijdragen uit de
fondsen worden gevraagd.
Voor een verdeling van de budgetten naar programma’s wordt verwezen naar
bijlage 2. In bijlage 3 is een totaaloverzicht van de stand van de diverse fondsen
opgenomen.
Leeuwarden, 12 december 2023,
burgemeester en wethouders van Leeuwarden,
burgemeester.
  Signed By: Buma, Sybrand <sybrand.buma@leeuwarden.nl>
{{Signer1}}
  04/01/2024 09:38:39 CET
  ID: 0dbbff07-037d-4c77-953c-503fe2870c42
  Auth: Scribble
secretaris.
  Signed By: de Jong de, Eelke <eelke.dejong@leeuwarden.nl>
{{Signer2}}
  21/12/2023 15:29:41 CET
  ID: 0dbbff07-037d-4c77-953c-503fe2870c42
  Auth: Scribble
*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>