<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>    Ad 4.   Wat de mogelijke beïnvloeding van het handelsverkeer en de mededinging in de   interne markt betreft, heeft de geplande commerciële exploitatie vooral een plaatselijk  karakter. De dichtstbijzijnde grens, met Duitsland, is circa 40 km ver en recreatieve  schaatsers zijn eerder geneigd een dichtbijgelegen stadion te bezoeken. De Kunstijsbaan  zal voornamelijk door recreatieve schaatsers worden gebruikt en het is onwaarschijnlijk  dat de exploitatie van Kunstijsbaan voor dit soort gebruik een sterk grensoverschrijdend  effect zal hebben.    Verenigbaarheid?   Kan deze steunmaatregel verenigbaar worden geacht met de interne markt  overeenkomstig artikel 107, lid 3, onder c}, VWEU?   Dit is het geval indien de maatregel een beleidsdoel van gemeenschappelijk belang  beoogt, noodzakelijk en evenredig is en geen ongerechtvaardigde vervalsing van de  mededinging veroorzaakt.    Wat het bereiken van een beleidsdoel van gemeenschappelijk belang betreft, kan   de bouw van een Kunstijsbaan voor sport- en andere openbare evenementen en de  ondersteuning van verschillende soorten activiteiten ten behoeve van het algemene  publiek, beschouwd worden als een verantwoordelijkheid van de overheid ten aanzien  van het algemene publiek. Artikel 165 VWEU erkent het maatschappelijk   belang van sport: “De Unie draagt bij tot de bevordering van de Europese inzet op  sportgebied...”    De Europese Commissie heeft op 13 december 2013* geconcludeerd dat steun voor  ijsstadion Thialf verenigbaar is omdat het noodzakelijk is en dat zich richt op het  specifieke probleem van de investering in sportinfrastructuur. De exploitatie van  ijsstadions, althans indien de focus op schaatsactiviteiten ligt, is niet mogelijk zonder  overheidssteun.    Ongeoorloofde staatssteun kunstijsbaan Hoogeveen?   Als de nieuwe Kunstijsbaan in Hoogeveen uitsluitend gebruikt wordt voor schaatsen en of  ander breedtesportactiviteiten, lijkt er, gezien bovenstaande, geen sprake te zijn van  ongeoorloofde staatssteun.    Nb, Het is nu nog niet duidelijk of de Kunstijsbaan gebruikt wordt voor concerten,    evenementen, beurzen etc. Mocht dit wel zo zijn dan kan er wel sprake zijn van  ongeoortoofde staatssteun.    * Zaak C 2013/9344, Bijdrage aan de renovatie van ijsstadion Thialf Heerenveen.</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>    TM tbe EE INK,    I  Gemeente Assen DO. 10 Nov 2016  304b - RoosPs |         > Raadsvoorstel                        Onderwerp:    Najaarsnota 2016    Opiniërende bespreking: 07 november 2016  Besluitvormende raad: 10 november 2016  16 oktober 7016          Datum verzending:    Voorstel;  - De Najaarsnota 2016 vaststellen.  - De budgetten voor de uitvoering van de WMO, de jeugdzorg en de participatie en de raming van de integratie-  uitkering sociaal domein door vaststelling van de 10° begrofingswijziging afstemmen op die middeten die het  Rijk daarvoor in 2016 beschikbaar stelt.                Achtergrond:   Door middel van de Voorjaarsnota 2016 hebben wij u geïnformeerd over de stand van zaken van de beleidsuit-  voering. Het beeld van de beleids- en begrotingsuitvoering wijkt niet af van dat in de Voorjaarsnota 2016.   De uitvoering van het beleid blijft grotendeels volgens plan verlopen.   Wij hebben daarbij ook een inschatting gemaakt van de prognose voor 2016. De afspraak is om twee keer per jaar  de voortgang op het gebied van beleid en op het gebied van geld te rapporteren.   De Najaarsnota gaat in op de stand van zaken van de beleidsuitvoering in 2016. Verder geven wij een eerste  prognose af voor 2016. Voor het jaar 2016 geven we ook aan hoe de realisatie van de bezuinigingen verlopen.    Financiële Prognose 2018:   De financiële situatie blijft op basis van de ats onderdeel van de Najaarsnota opgemaakte nieuwe financiële tus-  senstand gezond. Die tussenstand is gebaseerd op de informatie zoals die begin september jt. m.b.t. de uitvoering  van de lopende begroting bekend was.    Verwachting is dat er in de uitvoering van de diverse begrotingsprogramma's en binnen in het sociaal domein op  rekeningsbasis sprake zal zijn van onderbesteding en/of hogere inkomsten (uit het gemeentefonds). Binnen het  sociaal! domein zijn die effecten aanzienlijk. Belangrijkste oorzaak daarvan is de afwikkeling van financiële ver-  plichtingen in de uitvoering van de WMO over 2015.    Daarnaast voorzien we dat een aantai budgetten die in 2016 voor beleidsuitvoering door de raad beschikbaar zijn  gesteld dit jaar om uiteen lopende redenen nog niet volledig behoeven c.q. kunnen worden ingezet en om die  reden voor verdere beleidsuitvoering naar 2017 moeten overhevelen.    Eindresultaat van onze bevindingen is dat we voor het lopende jaar een positief eindejaarsresuttaat prognostice-  ren van rond € 3,7 min. Dit resultaat bestaat voor circa € 1,7 min. uit niet of deels niet bestede budgetten die voor  verdere beleidsuitvoering naar 2017 moeten worden overgeheveld. Het betreft een voorlopige inschatting; over de    feitelijke omvang van de budgetoverheveling 2016-2017 wordt in het kader van de vaststelling van de jaarrekening  2016 definitief besioten.    Als we de nu voor 2016 voorziene budgetoverheveling in de beschouwing betrekken zal er dit jaar naar verwach-  ting sprake zijn van een positief exploitatie-/rekeningsresultaat van rond € 2,0 min.  Het college van burgemeester en wethouders van Assen,    de burgemeester,  dir. M.L.J. Out,    de secretaris,  dhr. T. Dijkstra.    mmm dns    Besluitvorming raad:  De raad van de gemeente Assen;    gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van Assen van 18 oktober 2016;    Pagina 1 var 2</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>    Gemeente Assen    > Raadsvoorstel    besluit:         - de najaarsnota 2016 vast te stellen:   - de budgetten voor de uitvoering van de WMO, de jeugdzorg en de participatie en de raming van de integra-  tie-uitkering sociaal dornein door vaststelling van de 10° begrotingswijziging af te stemmen op die middelen  die het Rijk daarvoor in 2016 beschikbaar stelt.    Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 10 november 2016.    De raad voornoemd,    </pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>    39    Info | Repro Service Lemmen    Van: drenthe.nl>  Verzonden: vrijdag 25 november 2016 11:59   Aan: Ronald Stoffelsma; @volkerwessels.com  cc: ;   Onderwerp: RE: Afspraak ice world kan niet doorgaan  Ronald, ,    Dat betreur ik ook. Ik heb dan ook telefonisch contact gezocht vanochtend met  Ik laat een nieuwe afspraak plannen, op een zo korte mogelijke termijn.  Met vriendelijke groet,    Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie  provincie renthe  Postbus 122, 9400 AC | Assen | T (                 DRENTS  ONDERNEMER.NL a eee    Van: Ronald Stoffelsma [mailto: @assen.nl]  Verzonden: donderdag 24 november 2016 22:10   Aan: 7 @volkerwessels.com   CC:   Onderwerp: Re: Afspraak ice world kan niet doorgaan    Jammer dat we dit zo laat horen en dat na een bericht van gister dat hij nog kan. Het proces is  communicatief al niet sterk en ik heb aangegeven dat er ook bestuurlijk ongenoegen is zoals dit proces loopt en  discussies voor wil zijn.   Lijkt me gepast dat jij nu het initiaitief neemt om ons zsm bij elkaar te roepen.   Mvg Ronald   Verzonden vanal Samsung-tablet.   meen Oorspronkelijk bericht   Van: __ @drenthe.nl>   Datum: 24-11-16 21:50 (GMT+01:00)   Aan: Ronald Stoffelsma - @assen.nl>, ~ @volkerwessels.com   Corl _ ,   Onderwerp: Afspraak ice world kan niet doorgaan   Hallo Ronald en    Ik krijg net bericht dat sthinderd is. Het gesprek van morgen kan dan ook geen doorgang vinden.    Er kan contact opgenomen worden met het secretariaat van het team economie (meegenomen in cc). Zij zijn maandag weer  bereikbaar.    Excuses voor deze late melding.</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>    Ik ben 's middags niet op kantoor, maar wel redelijk bereikbaar. Mocht inhoudelijk telefonisch contact gewenst zijn.    Met vriendelijke groet,    Disclaimer:   Aan de informatie in deze e-mail en ieder aangehecht databestand kunnen geen rechten worden ontleend. De e-  mail is vertrouwelijk en is uitsluitend bestemd voor de geadresseerde. De gemeente Assen aanvaardt geen  aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden, gedateerde informatie of van een onjuiste en  onvolledige verzending en ontvangst van informatie.</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>    ub  Info | Repro Service Lemmen    Van: ; _ @drenthe.nl>   Verzonden: donderdag 20 oktober 2016 13:48   Aan:   cc:   Onderwerp: RE: Businesscase iceworld -   Bijlagen: Eindrapport haalbaarheidsonderzoek ijsbaan Drenthe.pdf Ijshal update.pdf    Goedemiddag,    Dank voor de heldere mail. Ik wil de inhoud ook nog even bespreken met onze collega van het  subsidieteam. Mogelijk heeft hij nog aanvullingen op onze bespreking van afgelopen maandag.    Wanneer door G$ het besluit genomen is over Toetsingskader zat ik jullie daarover informeren. touw suggestie voor een  vervolgoverleg is prima. Graag dan ook mijn collega ran het subsidieteam daarbij betrekken. Misschien  kan iemand van het secretariaat een datumprikker versturen?    Bijgaand in ieder geval vast het rapport wat Royal Haskoning DHV heeft opgesteld met een actualisatiedocument erbij.    Met vriendelijke groet,    Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie  provincie Ijrenthe    Postbus 122, 9400 AC | Assen | T{0592) 36 52 08 |               Van:   Verzonden: donderdag 20 oktober 2016 13:31  Aan:   CCP er Mede  Onderwerp: Businesscase Iceworld    Hallo</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>    in het goede gesprek dat we deze week hebben gehad, hebben we onder andere gesproken over de aanpak van de  businesscase.    De casus valt naar onze mening in twee onderzoeksopdrachten in te delen:  -onderzoek van de aan te leveren businesscase  -toetsing aan staatssteunregels    Businesscase   Over het eerste punt is aangegeven dat medio november een min of meer uitgehard/concrete businesscase voor zal  liggen en als vertrekpunt zal dienen.   Verwacht wordt dat er naast de investering, ook de meerjaren exploitatie zal liggen met bijbehorende onderbouwing en  dekking.   Door een uit te kiezen marktpartij zal de businesscase doorgenomen worden op haalbaarheid en realiteit.   De partij moet kennis hebben van de (ijs)branche en onafhankelijk in de materie staan.   Hier ook rekening houden scenario’s waarbij er toekomstig onverhoopt een kink in de exploitatie optreedt.   Verder zal het reeds door Royal Haskoning opgestelde rapport (waarin kengetallen en criteria opgenomen zijn) gebruikt  kunnen worden.   (Zouden we de beschikking kunnen krijgen over het rapport van Royal Haskoning?)   Randvoorwaarden die ook aan de ijsbaan gesteld worden, betreffen het duurzaamheidsaspect, vrijetijdsaspect,  exploitatie sport/horeca en de mogelijke invloed vanuit Terra experience.   Hier zit ook een koppeling met energieopwekking dat gekoppeld kan worden aan het FOC.   Het doel is het, om middels een subsidiebijdrage gezamenlijk de realisatie mogelijk te maken en niet in een  eigendomsverhouding met iceworld te treden.    Staatssteun   Indien verder gegaan wordt met de businesscase, zal ook de toetsing staatsteun meespelen. Dit zal vanuit de gemeente  Assen ambtelijk voorbereid worden. Hierbij gelijk kijken naar de mogelijke juridische constructie, aangezien dit voor de  toekomst ook helder zal moeten zijn. De voorkeur ís het, om de coördinatie van deze toets en de juridische constructie  in één hand te beleggen.    Volgens ons hebben we hiermee een goede basis waarop we verder kunnen. Verder lijkt het me verstandig om al een  afspraak in te plannen in de week van 21 november, dan hebben we dat al vastgelegd. Welke dag(en} lukt jullie?    Als ík onverhoopt dingen verkeerd/onduidelijk heb opgeschreven, laat me dit maar gelijk weten.    Met vriendelijke groeten,    Financieel adviseur BMA    Disclaimer:   Aan de informatie in deze e-mail en teder aangehecht databestand kunnen geen rechten worden ontleend. De e-  mail is vertrouwelijk en is uitsluitend bestemd voor de geadresseerde. De gemeente Assen aanvaardt geen  aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden, gedateerde informatie of van een onjuiste en  onvolledige verzending en ontvangst van informatie.</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>    WO    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan  Scan van initiatieven en mogelijke locaties    Provincie Drenthe  11 maart 2015    Definitief           ‚Royal  HaskoningDHV    Enhancing Saciety Together</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>    Documenttite!    Verkorte documenttitel  Status   Datum   Projectnaam  Projectnummer  Opdrachtgever  Referentie    Auteur(s)  Collegiale toets  Datum/paraaf    Vrijgegeven door  Datum/paraaf    S oval    HaskoningDHV    HASKONINGDHV NEDERLAND B.V.  PLANNING & STRATEGY    Chopiniaan 12  Postbus 8064  9702 KB Groningen  +31 88348 6306 Telefoon  info@groningen royalhaskoning.com E-mail  www. royalhaskoningdhv.com Internet  Amersfoort 56515154 KvK    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan   Scan van initiatieven en mogelijke locaties  Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan  Definitief   11 maart 2015   Haalbaarheidsonderzoek   BD6602   Provincie Drenthe  BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron    P. van Dijk  C  Ing. P.E. Boer ae  11 maart 2015  ing. J.A.L. Veerman  9 ote a  11 maart 2015. TT    A company of Roya! HaskaningOHV</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>    „Royat  HaskoningDHV         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan -i- BD6602/R001-D1/PEB/NVWiGron  Definitief 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>    a         fe Royal  HaskoningDHV  INHOUDSOPGAVE  Biz.  1 INLEIDING 4  2 UITGANGSPUNTEN EN BASISINFORMATIE 5  2.1 Basisconcept voor een nieuwe ijshal 5  22 Kritische succesfactoren 5  3 LOCATIES EN RUIMTELIJKE ASPECTEN  Figuur 3.5: Potentiële locaties in Emmen 11  4 TECHNIEK EN DUURZAAMHEID 14  4.1 Inteiding 14  4.2 Energiegebruik 14  43 Overige duurzaamheidsmaatregelen 16  44 Conciusie 16  5 GEBRUIKERSPOTENTIEEL 17  17  5.1 Recreatieve gebruikers 18  3.2 Verenigingen 20  5.3 Schoolschaatsen, schaatslessen en evenementen 24  5.4 Gebruikers ijsvioer / iishockeybaan 22  5.5 Kanttekeningen: factoren die het gebruikerspotentieel  beïnvloeden 24  5.6 Vergelijking met andere Nederlandse ijsbanen 26  5,7 Conclusies 27  6 BUSINESSCASE 29  6.1 Inleiding 29  6.2 Uitgangspunten en aannames 29  6.3 Input 29  6.4 Resultaten 31  6.5 Gevoeligheidsanatyse 33  6.6 Conclusies 33  7 BEOORDELING INITIATIEVEN IN HOOGEVEEN EN ASSEN 36  8 LITERATUUR 40  BIJLAGEN:  Bijlage 1: Entreeprijzen in Nederland  Bijlage 2: Quickscan planologische haalbaarheid locaties  Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan -i- BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron    Definitief 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>         HaskoningDHV    MANAGEMENTSAMENVATTING    Op 5 novernber 2014 werd bekend dat de ijsbaan in Assen, onderdeel van het complex  De Bonte Wever, wegens financiële problemen definitief zijn deuren gaat sluiten.  Renovatie van deze baan is geen haalbare optie, zo is begrepen van de huidige  exploitant en de gemeente Assen. Dit zou een te grote investering vragen, waarbij het  de vraag is of deze uiteindelijk leidt tot de gewenste kwaliteit.    Het bericht van sluiting heeft een impuls gegeven aan twee initiatieven voor een nieuw  te realiseren ijsbaan in Drenthe: (1) het initiatief voor het ‘Kleine Bols ijsstadion’ in  Hoogeveen van de stichting Kunstijsbaan Hoogeveen en (2) het initiatief voor een  duurzaam, energieneutraal ijscomplex in Assen van vier particuliere initiatiefnemers.    Royal HaskoningDHV heeft van provincie Drenthe opdracht gekregen voor uitvoering  van een haalbaarheidsonderzoek, om te bezien wat de meest geschikte locatie zou zijn  voor een nieuwe ijsbaan en of dat (financieel!) haalbaar zou zijn? In die beschouwing zijn  de twee initiatieven meegenomen.    Verwachte bezoekersaantalfen zijn geen reden om te kiezen voor een specifieke  stad   Er is geen ijzeren wet die het mogelijk maakt om vooraf exact in te schatten hoeveel  bezoekers een ijsbaan zal krijgen. Niettemin kan een redelijke inschatting van het aantal  bezoekers worden gemaakt op basis van ervaringscijfers. Deze zijn ingegeven door het  aantal potentiële bezoekers en het aantal jjsverenigingen dat zich binnen het  verzorgingsgebied van de nieuwe ijsbaan bevindt. Andere factoren als prijs,  schaatstijden, kwaliteit van het aanbad, sfeer en lengte van het seizoen spelen ook een  rol en zijn als voorwaardelijk meegenomen in de ervaringscijfers.    Zonder een publieke bijdrage is geen nieuwe ijsbaan mogelijk   Een ijsbaan is een sportvoorziening die een flinke investering vraagt, zowel voor de  bouw als voor de benodigde installaties. Wanneer deze investering als kapitaailasten  wordt meegenomen in de exploitatie, dan ontstaat jaarlijks een niet te overbruggen  tekort op de begroting. De revenuen die een ijsbaan genereert maken het niet mogelijk  om de benodigde investering in de loop der jaren terug te verdienen. Een ijshal zal dan  ook niet als volledig private investering tot stand komen. Deze constatering is in lijn met  andere ijsbanen in Nederland.    Tenzij een schenking wordt gedaan door een particulier, zal een (aanzienlijk) deel van  de investering in een ijsstadion van een of meerdere publieke partijen moeten komen.  Daardoor komt het onderscheid tussen de steden vooral te liggen op het financiële vlak:  welke bijdrage leveren (lokale) publieke en private partijen. Bijdragen kunnen in een  directe bekostiging van de bouw of indirect in het ter beschikking stellen van benodigde  grond, infrastructurele ontsluiting en parkeergelegenheid.    Ook exclusief kapitaallasten is een ijsbaan zonder bijdrage of garantie van derden  niet mogelijk   Een iĳsstadion krijgt op verschillende wijzen inkomsten: via entreegelden,  horecainkomsten, verhuur van ruimten, realisatie van andere functies of — zoals bij een  van de initiatieven — inkomsten uit energieverkoop. Het aantal betalende bezoekers aan  de hal zal (al dan niet via zaalhuur} de belangrijkste bijdrage leveren in de inkomsten.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD&602/R001-D1/PEBINVW/Gron  Definitief en 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>    A.    ©» Royal  HaskoningDHV    Gunstig is dat in het noorden van het land relatief veel wordt geschaatst ten opzichte  van het landelijke gemiddelde. Dit zal echter het nadelig effect van de kleine aantallen  inwoners en de lage bevolkingsdichtheid van Drenthe niet goed kunnen maken.    Dit heeft consequenties voor de exploitatie, ofwe! de jaarlijkse inkomsten en uitgaven  van het iĳjsstadion. Zoals gezegd: indien de investeringskosten voor het stadion worden  meegenomen in de exploitatie, dan zal het onmogelijk zijn om inkomsten en uitgaven in  evenwicht te brengen. Maar ook zonder de kapitaallasten zal het niet mogelijk zijn om  de jaarexploitatie op basis van alleen bezoekersinkomsten rond te krijgen. Dat vraag om  aanzienlijke bijdragen van derden, bijvoorbeeld vanuit sponsoring door het bedrijfsleven,  giften van particutieren of een jaarlijkse bijdrage van een publieke partij.    De initiatiefnemers in Assen en Hoogeveen laten exclusief de kapitaallasten een  sluitende exploitatiebegroting zien. De uitgangspunten voor kosten en  bezoekersaantallen die zij hanteren zijn echter zeer optimistisch en zulen in alle  gevallen garanties van (publieke) derden noodzakelijk maken om tegenvallers op te  kunnen vangen.    Kwaliteit van het aanbod is van groot belang   De grote afhankelijkheid van bezoekersinkomsten maakt de kwaliteit van het aanbod  van groot belang. Aantrekkelijkheid voor verschillende doelgroepen is essentieel voor de  exploitatie, dus dient de baan attractief te zijn voor recreanten en wedstrijdschaaters,  voor jong en oud. Het gaat daarbij om factoren als ‘goed ijs’, een gezellige steer, een  acceptabele entreeprijs en gunstige schaatstijden. Maar ook het belang van een  adequate informatievoorziening, gerelateerde diensten (horeca, verhuur schaatsen) en  vriendelijke service moeten niet worden onderschat. Een creatieve marketing kan  nieuwe bezoekers naar de hal trekken. Kortom: dit vraagt een professionele aanpak  door de exploitant van het ijsstadion.    In alle gevallen is een aanzienlijke bijdrage nodig van een publieke partij. Daarmee is  maatschappelijk rendement een belangrijke drijver voor de invulling van de nieuwe  ijsbaan. Vanuit dat perspectief is de stelling “Als je het doet, doe het dan goed" beter te  onderbouwen dan vanuit een puur financiële beschouwing. Als wordt gekozen voor de  bouw van een nieuw stadion, zorg dan voor een duurzame en toekomstbestendige  locatie waar Drenthe minstens voor de komende 20 jaar mee vooruit kan.    Keuze voor locatie kan invloed hebben op planning   Uitgaande van een realistische planning zal een mogelijk nieuw te realiseren ijsbaan  niet eerder dan in het najaar van 2017 voor het eerst te gebruiken zijn. Het volledig  ontbreken van een schaatsgelegenheid in de provincie voor een lange periode zal een  ongunstig effect hebben op de populariteit van de schaatssport.   Een locatie waar kan worden voorzien in spoedige realisatie heeft daarmee de voorkeur.  Het gaat daarbij om zaken als: hoe complex is de situatie ter plekke, worden er  ruimtelijke of milieukundige beperkingen verwacht, en kan het bestemmingsplan naar  verwachting vlot worden herzien? Tussen de mogelijke locaties zijn verschillen te  verwachten in doorlooptijd van planvorming, maar de impact hiervan is niet op voorhand  aan te geven.    Een energie neutrale ijsbaan is haalbaar   Het is haalbaar om met toepassing van PV zonnecellen voldoende energie te  produceren om een energie neutrale ijsbaan te realiseren. Geen overbodige luxe, want  ijsstadions verbruiken veel energie, wat voor milieubelasting en extra kosten zorgt.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief „2- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>    HaskoningDHV    Door bij de bouw te investeren in een energiesysteem, kan de jaarlijkse energierekening  behoorlijk worden teruggebracht, en kan mogelijk zelfs geld worden verdiend uit  energieverkoop. Dit vraagt om een hogere initiële investering aan de voorkant, ten  gunste van een daling van de jaarlijkse exploitatielasten.    Draagvlak meest bepalend in haalbaarheid en tocatiekeuze   De beste locatie voor een nieuwe ijsbaan in Provincie Drenthe is die waarvoor het  meeste draagvlak is te mobiliseren. Dit draagvlak zal zich moeten vertalen in benodigde  publieke en private bijdragen en garanties om de onrendabele top en financiële risico's  in realisalige en exploitalie var: de ijsbaan af le dekken. Ale andere kritische  succesfactoren voor een haalbare ijsbaan in Drenthe zijn in beginsel op verschillende  locaties op een vergelijkbare wijze in te vullen.    Alleen in Assen en Hoogeveen zien wij voldoende voedingsbodem om aan die vereisten  te kunnen voldoen. Het verdient om die reden de aanbeveling de verdere ontwikkeling  van de twee initiatieven in Assen en Hoogeveen op de voet te volgen en daar waar  mogelijk te ondersteunen. Niet alleen om het enthousiasme en harde werk dat de  initiatiefnemers veelal in eigen tijd investeren te belonen, maar juist omdat zij een goede  graadmeter zijn voor aanwezigheid van het benodigde draagvlak en daarmee voor de  haalbaarheid van een nieuwe ijsbaan in Drenthe.    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -3- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>    fs  be Royal  HaskoningDHV    INLEIDING    Aanleiding: stuiting ijsbaan Assen   Op 5 november 2014 werd bekend dat de ijsbaan in Assen, onderdeel van het complex  De Bonte Wever, wegens financiële problemen definitief zijn deuren gaat sluiten. Gezien  de huidige bezoekersaantallen verwacht de eigenaar dat het niet mogelijk is om de  benodigde vernieuwingen aan het complex uit te voeren, en daarna de exploitatie voort  te zetten. Renovatie van de huidige baan is geen haalbare optie, zo is begrepen van de  huidige exploitant en de gemeente Assen. Dit zou een zeer grote investering vragen,  waarbij het de vraag is of deze uiteindelijk leidt tot de gewenste kwaliteit.    Mogelijk kan een nieuwe ijsbaan in de provincie Drenthe worden gerealiseerd. Daarbij  komt dan al snel de vraag naar boven in welke stad deze het beste gelegen zou kunnen  zijn. En hoe snel dat zou kunnen. Liefst in een hoog tempo: het volledig ontbreken van  een schaatsgelegenheid in de provincie zal immers een negatief effect hebben op de  populariteit van de schaatssport. Mensen zuilen uitwijken naar een alternatieve baan,  danwel stoppen met schaatsen. Kortom: áls gekozen wordt voor een schaatsbaan in  Drenthe, wordt die bij voorkeur zo snel mogelijk in gebruik genomen.    Initiatieven voor een nieuwe ijsbaan   Het bericht van sluiting heeft eind 2014 / begin 2015 een impuls gegeven aan twee   initiatieven voor een nieuwe baan. Beiden zijn in dit onderzoek meegenomen:   e Het initiatief voor het ‘Kleine Bols ijsstadion' in Hoogeveen van de stichting  Kunstijsbaan Hoogeveen. De stichting heeft het plan om een ijsstadion te realiseren  op een locatie aan de noordwestzijde van Hoogeveen (rechthoekige kavel tussen  de A28 en de Griendtsveenweg).   * Het initiatief voor een duurzaam, energieneutraal ijscomplex van vier particuliere  initiatiefnemers uit Assen. De initiatiefnemers hebben het plan om een ijsstadion te  realiseren op een locatie aan de A28 nabij het TT circuit aan de zuidzijde van  Assen.   We danken de initiatiefnemers — allen schaatsliefhebbers — voor de bereidheid om hun   plannen aan ons toe te lichten. Het is duidelijk dat heel veel vrije tijd en energie is   geinvesteerd in het realiseren van hun wens: een nieuwe ijsbaan voor Drenthe.    Werkwijze   Royal HaskoningDHV heeft medio januari van provincie Drenthe opdracht gekregen  voor uitvoering van voorliggende haalbaarheidsonderzoek, Daarbij komen drie vragen  aan de orde:   — Wat is de meest geschikte locatie voor het ijsstadion”?   - fs een nieuw iĳjsstadion in Drenthe (financieel) haalbaar?   — Hoe kunnen de initiatieven in Assen en Hoogeveen worden beoordeeld”?    Dit onderzoek heeft in drie stappen plaatsgevonden:   1. Analyse en bureauonderzoek naar mogelijke locaties in Drenthe, kritische  succesfactoren voor een nieuwe ijsbaan en eerste inschatting van het  gebruikspotentieel.   2. Drie werksessies, gehouden op 12 februari 2015. Bij de eerste werksessie waren  publieke partijen, de KNSB en gebruikers van de huidige baan aanwezig. Bij de  tweede en derde sessie hebben de initiatiefnemers uit Hoogeveen en Assen hun  plannen gepresenteerd   3. De plannen van de initiatiefnemers zijn vervolgens beoordeeld. Ook zijn de  resultaten van het gehele onderzoek verwerkt in voorliggende rapportage.         Kaalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R004-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -4- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>    2.2    hee    É Royal  HaskoningDHV    UITGANGSPUNTEN EN BASISINFORMATIE  Basisconcept voor een nieuwe ijshal    Voor de uitvoering van deze studie is uit gegaan van de realisatie van een nieuwe ijshal   in Drenthe. Deze ijshal gaat uit van een ‘basisconcept’ met de volgende uitgangspunten:   e Realisatie van een overdekte 400 meter baan.   se Metin het midden een jjsvioer van 60x30 meter (‘krabbelbaan’).   » Tribunes zijn op voorhand niet meegenomen, maar kunnen natuurlijk onderdeel van  de plannen zijn.   e Expliciete aandacht voor duurzaamheid bij realisatie van het complex in de vorm van  een duurzame energiecentrale.   e Inkomsten uit evenementen, concerten, etc. die niet ijs gerelateerd en zijn  vooralsnog niet meegenomen.    Ten behoeve van een goede vergelijking met de initiatieven, hanteert de studie naast  het basisconcept een ‘basisconcept plus’ met de volgende uitgangspunten:   e Uitgangspunten van het ‘basisconcept’.   e Aanvullend een additionele ijshockeybaan met een 60x30 meter ijsvloer.   « Beide banen binnen één gebouwde voorziening.    Meerkosten en meeropbrengsten van deze extra ijsvloer en de bijbehorende hal zijn  afzonderlijk in beeld gebracht.         Figuur 2.1: Schematische opzet van de ijsbaan volgens ‘basisconcept plus’   Figuur 2,1 toont een schematische weergave van het ‘basisconcept plus’ voor de  nieuwe ijshal. Dit zegt overigens niets over de wenselijke ruimtelijke configuratie van de  baan, die afhankelijk zat zijn van de inpassing op een specifieke locatie,    Kritische succesfactoren    Om de initiatieven te beoordelen is een overzicht met kritische succesfactoren (KSF's)  opgesteld, die bepalend zijn om het project te laten slagen (tabel 3.2).         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWi/Gron  Definitief -5- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>    ot    © Royal  HaskoningDHV            Het betreft deels strikte eisen en deels factoren die eraan bijdragen dat binnen  afzienbare tijd een ijsbaan gerealiseerd kan worden,    De KSF’s zijn besproken en aangevuld in een bijeenkomst met de provincie Drenthe,  gemeenten Assen en Hoogeveen, KNSB en een aanta! gebruikers van de huidige  locatie. Er wordt een onderscheid in vier thema’s gemaakt, te weten: (1) Ruimtelijk, (2)  Financieel (3) Draagvlak en (4) Functionele kwaliteit.    Tabel 2.2: Lijst met kritische succesfactoren            Bij bestaande ijsbanen blijkt dat het merendeel van de bezoekers per auto komt.    Bereikbaarheid per auto  Daarom is een goed bereikbare locatie aan een stedelijke hoofdweg essentieel.    Vanwege de autobezoekers is voldoende ruimte voor parkeren essentieel.    Berelkbaarheld perfiets | Bezoekers uit de directe omgeving komen ook per fiets. Het ie daarem wenselijk dat    er een fietsinfrastructuur richting ijsbaan bestaat.  Bereikbaarheid per Het aandeel bezoekers per openbaar vervoer ís doorgaans beperkt. Neemt niet weg  openbaar vervoer dat een ‘'basis-bereikbaarheid' per OV wenselijk is, en een goede bereikbaarheid                                                een ‘plus’.  Baschikbaarhsid locatie | Er dient een locatie beschikbaar te zijn met voldoende ruimte (ca. 3 a 4 ha.)  Synergie andere Synergie met andere functies, bijv. vanwege ligging bij andere sportvoorzieningen,  functies gedeeld parkeren, etc?                  inschattting of het mogelijk is om op de beoogde iocatie binnen afzienbare tijd een  ijsstadion te realiseren (denk aan bestemmingsplan, mili    Planologische haal-  baarheid    Bijdrage publieke partij Voorbeelden in heel Nederland laten zien dat geen enkel isstadicn kan bestaan  zonder (publieke) kapitaalinvestering in de bouw.    Private co-financiering Bijdragen vanuit private partijen in de kapitaalinvestering danwel de exploitatie  versterken een initiatief.                                Extra investeringen Kosten voor infrastructurele aanpassingen en aansluiting op Nutsvoorzieningen  infrastructuur en nuts {denk aan entree op hoofdweg, parkeren, aansluiting waterleiding, energienet).  Grondprijs Zicht op financiering grondverwerving gratis beschikbaarstelling.   Synergie andere Investeringen in andere voorzieningen waarvan ook de ijsbaan Kan profiteren.  investeringen   Marktvraag Een inschatting van het gebruikerspotentieel op een specifieke locatie         Draagvlak burger Eerste zicht op draagvlak bij burgers in de gemeente  Draagvlak politiek Eerste zicht op draagvlak bij de politiek in de gemeente  Draagvlak bedrijfsleven ; Eerste zicht op draagvlak bij het bedrijfsleven in de gemeente              Duurzaamheid bouw en Duurzame bouw en bedrijfsvoering van de ijsbaan (people — planet — profit).  bedrijfsvoering              Kwaliteit van de baan De kwaliteit van de baan (goed ijs, prettige sfeer).  Tijden Zo goed mogelijke afstemming van het de schaatstijden op de verschillende  gebruikersgroepen.  Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWiGron    Definitief -6- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>          “Royal  HaskoningDHV    LOCATIES EN RUIMTELIJKE ASPECTEN    Dit hoofdstuk beschrijft mogelijke locaties en ruimtelijke aspecten die van belang zijn bij  realisatie van een ijsbaan. Er is op hoofdlijnen onderzoek gedaan naar mogelijke  locaties. Daarbij zijn twee stappen gezet:   1. Het bepalen van wenselijke locaties binnen Drenthe op het niveau van de steden.   2. Een eerste scan van mogelijke locaties in de steden die in eerste aanzet in  aanmerking komen.    Stap 1: Bepalen van wenselijke locaties binnen Drenthe   Als eerste stap is gekeken op het schaalniveau van de gehele provincie Drenthe. Hieruit   is geconcludeerd dat er het best gekeken kan worden naar locaties in de grotere steden,   omdat ijsbanen voor hun bezoek voor een groot deel afhankelijk zijn van bewoners in de   directe omgeving. Het betreft daarom (figuur 3.1):   e Assen (ca. 66.000 inwoners).   Emmen (ca. 57.400 inwoners).   Hoogeveen (ca. 38.400 inwoners).   Meppel (ca. 29.200 inwoners).   Hieraan is een tocatie in Beilen (ca. 11.200 inwoners) toegevoegd, vanwege de   centrale ligging in Drenthe. Daarnaast is Beilen via snelwegen / hoofdwegen direct   bereikbaar vanuit alle Drentse steden.   « Een tocatie in Coevorden (14.000 inwoners) is niet opgenomen, gezien de ligging  van de stad aan de zuidrand van de provincie en een lastigere bereikbaarheid uit  noordelijke richting.           e Leeuwerden …              © Groningen .         vos © Drachten: e Veendam               + @Heerevecn    Steenwijk ®  45  nf             : Hardenberg @  dolle @ ‘    Figuur 3.1: Eerste selectie van grotere steden in Drenthe    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWV/Gron  Definitief -T- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>    Ros    _* Royal  HaskoningDHV          Stap 2: Eerste scan van mogelijke locaties   Binnen de genoemde steden is in een eerste scan gekeken welke locaties voor een   ijsbaan in aanmerking komen. Daarbij is als randvoorwaarde gekozen dat;   « Er voldoende ruimte beschikbaar is (ca. 3-4 ha.) voor het gewenste programma +  parkeren.   De locatie per auto goed te bereiken is (locatie aan stedelijke hoofdweg).  De locatie zich in of in de directe nabijheid van het stedelijk gebied bevindt.   e Gekeken is ook naar locaties waar mogelijkheden voor synergie zijn, bijvoorbeeld  door een clustering van voorzieningen en/of gedeeld gebruik van bijv.  parkeerterreinen (denk aan sportparken).   Het gaat er daarbij vooral om of er uberhaupt locaties beschikbaar zijn waarop een   ijsbaan ruimtelijk ingepast kan worden (tabel 3.2). Navolgend kaartmateriaal (figuren 3.3   — 3.7) geeft een overzicht van de potentiele locaties in de vijf Drentse steden.    Tabel 3.2: Potentiële locaties in de vijf Drentse steden    Omgeving TT circuit / A28  | Assenz | Omgeving de Bonte Wever / Sportpark,    3. Emmen 4 Bij Noorderdierenpark/ Emmenveg    Omgeving sportpark (Univé stadion    5. _|Hoogeveent | Griendtsveenweg / A28  le, _| Hoogeveen 2 _ Bentinckspark    7 Buiterwaart 24 A37         Meppel 1 Hoogeverseweg (oost              [Bentinckspark  [Butewaet2/ag7 |  [Hoogevensewegioost)  10. Beilen 1 Zuid / Domoweg  Er is in dit stadium nadrukkelijk nog niet gedetailleerd gekeken of deze locaties  planologisch mogelijk zijn (passend binnen structuurvisie, bestemmingsplan,  randvoorwaarden vanuit milieuoogpunt). Ook is niet gepoogd em een uitputtend  overzicht van alle mogelijke geschikte locaties op te stellen. Wei is alvast gekeken welke    aandachtspunten er zijn bij de keuze voor een van de locaties die nu in beeld zijn (zie  hoofdstuk 7).         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEBINVW/Gron  Definitief -8- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>         Royal  HaskoningDHV    In Hoogeveen zijn drie potentiële locaties geïdentificeerd:   e Locatie 1 tussen de A28 en de Griendtsveenweg, nabij het centrum van de stad en  het station.   e Locatie 2 op het Bentinckspark (sportpark)   e Locatie 3 op het bedrijventerrein Buitenvaart 2, nabij de A37.         Hoogeveen            ae    ss    Figuur 3.3: Potentiële locaties in Hoogeveen         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R00 1-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -9- 14 maart 2045</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>    1,    Royal  HaskoningDHV          Voor Assen zijn twee potentiële locaties geïdentificeerd:  e Locatie 1 aan de zuidwestkant van Assen bij de A28 en nabij het TT-circuit.  e Locatie 2 op of nabij de locatie van de huidige ijsbaan.         En en Ee. - ft. . , a : ? . . , Or HW tm  Figuur 3.4: Potentiële locaties In Assen         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 10- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>    ln    Royal  HaskoningDHV          Voor Emmen zijn twee potentiële locaties geïdentificeerd:   e Locatie 1 ten zuidwesten van het centrum, direct ten zuiden van het  Noorderdierenpark.   e Locatie 2 in de omgeving van het bestaande sportpark / Univé stadion.    Figuur 3.5: Potentiële locaties in Emmen         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -11- 41 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>    he,  Royal  HaskoningDHV          In Meppel zijn twee potentiéle locaties geidentificeerd:  e Locatie 1 aan de oostkant van de stad, Hoogeveenseweg, bij de afrit van de A32.  e Locatie 2 op / nabij het bedrijventerrein de Oevers, aan de westkant van Meppel.    SEB rere :  ee sen :    ea    tem ry    agQ-         Figuur 3.6: Potentiéle locaties in Meppel         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWV/Gron  Definitief -12- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>         Royal  HaskoningDHV    In Beilen is &én potentiéle locaties geidentificeerd:  e Locatie 1 ten zuiden van de gemeente, nabij de afrit van de A28,    Beilen         Figuur 3.7: Potentiële locatie in Beilen         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D 1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 13 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>    4.2    Sove    HaskoningDHV    TECHNIEK EN DUURZAAMHEID  Inleiding    iJsstadions gebruiken veel energie, wat sterk doorwerkt in de exploitaitelasten. Het  nadenken over het beperken van het energieverbruik en het toepassen van duurzame  technologieën is daarom essentieel voor een succesvol nieuw ijsstadion. Daarnaast zijn  andere maatregelen mogelijk die zich op bijvoorbeeld duurzaam materiaalgebruik en  sociale duurzaamheid richten. Dit hoofdstuk beschrijft achtereenvolgens:    e Technische maatregelen op het vlak van energiegebruik.  e Overige duurzaamheidsmaatregelen.    Ook kan er over nagedacht worden om het gebouw van een duurzaamheidslabel te  voorzien. Er zijn in de bouw diverse certiferingsmethodes voor duurzaamheid  beschikbaar (LEED, BREEAM, GPR, Greencalc), maar geen van allen kan volledig  worden toegepast op een ijsbaan.    Uitgangspunt: een aantrekkelijk binnenklimaat   Maatregelen op het gebied van duurzaamheid worden uiteraard genomen met als  uitgangspunt dat een aangenaam binnenklimaat voor schaatsen ontstaat. Daarbij moet  met een aantal factoren rekening worden gehouden:    Een lage luchttemperatuur voor het ijs.  Een iets hogere (10-15°C) luchttemperatuur voor de schaatsers (dit zal het  energieverbruik verhogen).   e Een lage luchtvochtigheid t.b.v. het voorkomen van rijpvorming op het iĳs  (luchtdroging zal het energieverbruik verhogen).  Een niet te lage luchtvochtigheid t.b.v. de schaatsers.  Indirect daglicht (direct zonlicht is slecht voor het ijs en voor het energieverbruik).  Uitzicht naar buiten.    Deze factoren zijn deels strijdig met elkaar en hebben allen invloed op het  energieverbruik. Voor een aantrekkelijke ijsbaan is in teder geval van belang dat de  tuchttemperatuur niet té laag is en dat de lichtbeleving voor schaatsers aangenaam is.    Energiegebruik    Meer dan in reguliere gebouwen (zoals kantoren en woningen), wordt de milieubelasting  van een ijsbaan bepaaid door het energieverbruik. Grofweg zal dit zo'n 90% van de  gebouw gebonden milieubelasting gedurende de levenscyclus zijn. De milieubelasting  ten gevolge van de toegepaste bouwmaterialen en het watergebruik vormen een minder  groot aandeel. Het ligt daarom voor de hand om (milieutechnische)  duurzaamheidsmaatregelen vooral op het energiegebruik te richten. Duurzame  technologieën kunnen dan zorgen voor lagere exploitatiekosten (energie, water,  onderhoud) en waardevastheid van het gebouw.    Energiebehoefte  Op jaarbasis verbruikt een eenvoudige, moderne ijsbaan 1.500.000 tot 2.000.000 kWh  elektriciteit. Een groot gedeelte hiervan wordt verbruikt door de vriesinstallaties.         Haalbaarheidsonderzoek (IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -14- 14 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>    f    ay  ee Royal  HaskoningDHV    Deze bestaan uit een centrale vriesinstallatie met ammoniak als koudemiddel en een  distributienetwerk onder de ijsbaan waarin CO2 verdampt. Vanuit de  warmteterugwinning uit de compressorkoeling en persgaskoeling kan een deel van de  verwarming van douchewater, dweilwater en de ruimtes in het gebouw plaatsvinden.   De resterende warmtevraag kan worden gewonnen uit een warmtepomp die de  laagwaardige condensorwarmte opwaardeert naar CV water temperaturen of met een  CV ketel.   Voor verlichting en voor het aandrijven van het ventilatiesysteem is ook elektriciteit  nodig.   Maatregelen voor energiebesparing   Door toepassing van de nieuwste technieken, is verdere energiebesparing mogelijk. Uit  studies blijkt dat met name de warmtestraling van het dak veel invloed heeft op het  energieverlies van de ijsvloer. Dit verlies kan verlaagd worden door toepassing van een  reflecterend doek onder het dak. Aandacht voor mogelijke condensatie is hierbij wel van  belang.   Met efficiënte mechanische ventilatie (alleen ventileren wanneer dat echt nodig is en  warmteterugwinning uit ventilatielucht) is winst te boeken.    Met name in het voorjaar en het najaar komt er veel condensorwarmte van de  vriesmachines vrij. Deze warmte kan geëxporteerd worden naar omliggende gebouwen.  Deze laagwaardige warmte (van hetzelfde niveau als bronwater uit een Warmte Koude  Opslag systeem (WKO) kan worden gebruikt als warmtebron voor een  warmtepompsysteem of voor het thermisch balanceren van een WKO systeem.   Indien de condensorwarmte van de vriesmachines moet worden afgeleverd op een  temperatuurniveau dat geschikt is voor stadswarmte (500C max), dan zullen de  compressoren van de vriesmachines harder moeten gaan draaien. Dit zorgt voor een  toename van het energieverbruik. Ook moeten de leidingen naar de omliggende  gebouwen worden geïsoleerd. Dit is daarom een optie die niet zonder meer wordt  geadviseerd. Allereerst zou onderzocht moeten worden of er op macro niveau energie  wordt bespaard en of de business case gunstig is.    Het toepassen van thermische zonneboilers voor verwarming van dweilwater,  douchewater en de facilitaire ruimtes kan energie besparen, maar gedurende de  winterperiode is het aantal zonuren beperkt.    Een energie neutrale ijsbaan is mogelijk met toepassen van zonne-energie   Met de huidige marktprijzen is Photo Voltaïsche (PV) zonne energie één van de meest  rendabele vormen van duurzame energie opwekking. Een snelle berekening laat zien  dat voor een energie neutrale exploitatie van het ijsbaangebouw, het gehele dak moet  worden belegd met PV zonnepanelen. Het dak moet hiervoor wel voor de volle 100%  schaduwvrij op de zon zijn georiënteerd. Het eventueel installeren van PV panelen op  het parkeerterrein is mogelijk, maar resulteert waarschijnlijk in verhoogde  installatiekosten vanwege benodigde hulpconstructies en is gevoeliger voor vandalisme.    Windenergie is in de rege! alleen financieel rendabel met grote windturbines. Het vinden  van maatschappelijk draagvlak voor grootschalige windenergie is doorgaans de grootste  bottleneck.   Toepassing van bio-energie is lastig, omdat bij verbranding van bio-energie veel warmte  vrijkomt. Dit terwijl voor een ijsbaan juist koude nodig is.         Haatbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6&602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -15- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>    4.3    4.4         Pr oval    HaskoningDHV    Naast de investeringskosten en energieopbrengst van duurzame energie systemen, is  de terugleververgoeding voor een elektriciteitsoverschot in de zomer een belangrijk  aspect van een businesscase. Mogelijk kunnen overheidssubsidies hier ondersteuning  in bieden.    Overige duurzaamheidsmaatregelen    Water   Het waterverbruik van de ijsbaan (circa 10.000 m3/jaar) is een kleinere kostenpost dan  energie. Echter, het kan lonen om zuinig om te gaan met water en om hergebruik van  regenwater of smeltwater van schraapijs toe te passen. Met name voor de ijsbereiding is  veel water benodigd. Met eenvoudige zuiveringstechnieken kunnen regenwater en  smeltwater van schraapijs worden bewerkt tot water voor de ijsbereiding.    Duurzaam Materiaalgebruik   Duurzaamheid van materialen zit niet alleen in de milieubelasting van de  bouwmaterialen ‘op zich’, maar vooral ook in de bouwmethode. Onderhoudsarm  bouwen en demontabel bouwen — waarbij materialen na afloop van de levensduur goed  recyclebaar zijn —verlagen de milieubelasting gedurende de levenscyclus van de  ijsbaan.   In algemene zin hebben draagconstructies van hout een lagere milieubelasting dan  draagconstructies van staal. Overigens dient opgemerkt te worden dat in een houten  draagconstructie altijd een hoeveelheid hulpstaal nodig is.    Sociale duurzaamheid   Duurzaamheid omvat meer dan alleen milieutechnische maatregelen, het gaat ook om  mensen: sociale duurzaamheid. Ten eerste is een ijsbaan natuurlijk een  maatschappelijke voorziening waarvan Drenthenaren gebruik kunnen maken om de  schaatssport te beoefenen, met bijbehorende voordelen voor de gezondheid.   Daarnaast kan een ijsbaan werkgelegenheid bieden aan werknemers die een afstand  hebben tot de arbeidsmarkt en / of jongeren en senioren die moeilijk aan het werk  komen. Er zijn zowel kansen ten tijde van de bouw als wanneer de ijsbaan volop in  bedrijf is. Denk bijvoorbeeld aan werk in onderhoud, horeca, receptie, etc. Daarbij moet  vanzelfsprekend zorgvuldig worden gekeken naar de capaciteiten van deze werknemers  in relatie tot de uit te voeren werkzaamheden.    Conclusie    Conclusie 1: een energieneutrale ijsbaan is haalbaar   Het is mogelijk om met toepassing van PV zonnecellen voldoende energie te  produceren om een energie neutrale ijsbaan te realiseren. Geen overbodige luxe, want  ijsstadions verbruiken veel energie, wat voor milieubelasting en extra kosten zorgt. Door  bij de bouw te investeren in een energiesysteem, kan de jaartijkse energierekening  behoorlijk worden teruggebracht, en kan mogelijk zelfs geld worden verdiend uit  energieverkoop. Een succesvolle exploitatie op basis van inkomsten uit zonnecellen  vraagt wel om een tijdige realisatie van de ijshal om de thans beschikbare subsidies en  garantiestellingen uit de SDE+ regeling niet mis te lopen.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWiGran  Definitief - 16- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>    =,    ë Royal  HaskoningDHV              GEBRUIKERSPOTENTIEEL    Schaatsers zijn sterk afhankelijk van de beschikbaarheid van accommodaties. Daarmee  is de beschikbaarheid van ijsbanen een randvoorwaarde (en beperkende factor) voor  het beoefenen van de sport. Potentiële schaatsers die op grote afstand van een ijsbaan  wonen zullen minder snel geneigd zijn om te schaatsen dan mensen uit de buurt.  Andersom geredeneerd: wanneer ergens een schaatsbaan ligt of wordt gebouwd, dan  zal hier meer geschaatst worden. Kortom: zonder schaatsers geen ijsbaan, maar zonder  ijsbaan ook minder schaatsers. Figuur 5.1 laat het primaire en secundaire  verzorgingsgebied van de ijsbanen in noordoost Nederland zien (cirkels).    Voor schaatsbanen wordt veelal onderscheid gemaakt in verschilende  gebruikersgroepen. We hanteren de volgende onderverdeling voor de 400 meter baan:   e Recreatieve gebruikers ($ 5.1).   e Verenigingen ($ 5.2).   e _Schoolschaatsen, schaatslessen en evenementen ($ 5.3).   Daarnaast is voor en eventuele ijshockeybaan (30x60) gekeken welke specifieke  gebruikersgroepen dit oplevert ($ 5.4).         Figuur 5.1: Schaatsbanen rondam Drenthe na sluiting van De Bonte Wever    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -17- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>    5.1    Ray    i < Royal    HaskoningDHV    Voor de verschillende Drentse steden is ingeschat welke aantallen bezoekers uit elk van  de groepen verwacht kunnen worden. Daarna wordt een totaalbeeld gegeven van het  gebruikerspotentieel. We spreken van ‘gebruikerspotentieel’ omdat potentiële bezoekers  niet vanzelfsprekend het stadion bezoeken: prijs en kwaliteit moeten op orde zijn.    Onderstaande benadering geeft een zo accuraat mogelijke inschatting van het  gebruikerspotentieel. Op voorhand wordt opgemerkt dat deze schatting een  onzekerheidsmarge kent, ongeacht de methode die wordt toegepast. Vele factoren zijn  van invloed op het succes van een schaatsbaan, en een deel daarvan is moeilijk te  voorspellen. In 8 5.5 gaan we hier nader op in.    Recreatieve gebruikers    De eerste groep omvat de ‘recreatieve gebruikers’, ofwel bezoekers die al dan niet  regelmatig recreatief gebruik maken van een schaatsbaan. De omvang van deze  bezoekersgroep is vooral afhankelijk van het aantal mensen dat binnen een bepaalde  cirkel rond de ijsbaan woont. Voor het inschatten van de omvang van deze groep wordt  in Nederland veelal gebruik gemaakt van de cijfers uit het onderzoek ‘Ruimte voor  Kunstijs' (KNSB, 2008). Hierin wordt alsvolgt gerekend:    e Binnen 10 km. van de baan wordt per inwoner 0,4 bezoek per jaar aan een ijsbaan  gebracht, mits deze goed bereikbaar is. Daarbij wordt 0,4 het ‘animocijfer’ genoemd.   e Tussen 10 en 20 km. van de baan worden per inwoner 0,2 bezoeken per jaar aan  een ijsbaan gebracht, wederom indien de bereikbaarheid goed is (figuur 5.3).    De achterliggende gedachte hierbij is dat een nieuwe ijsbaan vanzelf nieuw recreatieve  gebruikers uit de omgeving trekt. Randvoorwaarden zijn wel dat er voldoende inwoners  in de omgeving zijn, en dat de overlap met andere ijsbanen beperkt is (concurrentie). In  de genoemde factoren zit dus impliciet een verrekening voor het feit dat sommige  inwoners nooit een schaatsbaan bezoeken, en andere inwoners elke week’.    Hierbij is in de werksessie de kanttekening geplaatst dat in regio's met een gering  aanbod van schaatsbanen het denkbaar is dat recreatieve schaatsers bereid zijn buiten  de > 20 km. straal te reizen. Wederom speelt daarbij uiteraard een goede  bereikbaarheid van de ijsbaan een grote rol.    Met een GIS analyse is bepaald hoeveel adressen er binnen een straal van 10 en 20  km. rondom de mogelijke locatie van het ijsstadion gelegen zijn. Dit aantal adressen is  vermenigvuldigd met de gemiddelde huishoudensgrootte in Drenthe, waaruit het aantal  inwoners binnen 10 en 20 km. van de locatie volgt. Vervolgens worden de hierboven  genoemde factoren toegepast. Voor het gebied > 20 km. is aangenomen dat het hier  nog eens ca. 20% betreft van het aantal bezoekers binnen de 20 km. cirkel. Tabel 5.2  laat zien welke inschatting voor het aantal recreatieve bezoekers dit oplevert op de  potentiële locaties.    ‘In genoemde studie (KNSB, 2008) wordt gesteld dat de primaire verzorgingsgebieden (<10 km) elkaar bij  voorkeur niet overlappen, omdat anders concurrentie optreedt. Het is de vraag of deze cirkel niet wat ruimer  getrokken zou moeten worden, en concurrentie ook optreedt binnen de 20 km. cirkels. De stelling dat twee ijsbanen  in elkaars nabijheid zorgen voor onderlinge versterking lijkt moeilijk te verdedigen, tenzij de bevolkingsdichtheid  zeer hoog is. Daarvan is in Drenthe geen sprake.    2 Ook wardt impliciet uitgegaan van een gelijkblijvende bevolkingsomvang en een gelijkblijvende participatie in de  schaatssport. Zie hiervoor $ 5.5.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 18 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>         Tabel 5.2: inschatting recreatief bezoek voor de diverse tocaties    KE EZ nn  _2 __|assen2 _ | 38185 | 20488 | 11334 | 68003 |  3 | Emment* | 40662 | 1809 | 1174 | ross |  : |   Hoogeveen 1    id  6 | Hoogeveen? | 3 10.903  |e | Meppalt | 25589 | 3749    [9 | Meppel2 32.113 ao |              Figuur 5,3: Illustratie van 10- en 20 km. gebruikerscirkels rond Assen en Hoogeveen    3 Opgemerkt wordt dat het verzorgingsgebied van Assen 1 en Assen 2 overlapt met Groningen Kardinge. Bewoners  van de ca. 25.000 woningen in het overlappende gebied zijn voor 50% aan Assen en 50% aan Groningen  toegedeeld.   Een klein deel van de 20 km. cirkel van Emmen valt over Duitsland. Dit is echter zeer dunbevolkt gebied en het  aantal bezoekers hiervandaan wordt verwaarloosbaar geacht.    Haalbaarheidsonderzoek ijsbaan BD6602/R001-D1/PEBINVW/Gron  Definitief -19- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>    5.2    A.    = Royal  HaskoningDHV          Verenigingen    De tweede groep gebruikers betreft de verenigingen die naar verwachting gebruik   maken van de iisbaan. Hierbij is uitgegaan van de clubs die op dit moment gebruik  maken van de huidige baan in Assen, beschikbaar uit gegevens van de KNSB°. Er  wordt een onderscheid gemaakt in vijf groepen (zie tabel 5.4),    Tabel 5.4: Gebrulk van de huidige baan in Assen (naar opgave KNSB Gewest Drenthe)    Jil Lr td Be  Jeugdschaatsen 320 14 4,480  Training:wedstrijd  licentiehouders 490 45 22.050               ijsverenigingen 800 4 3.200  [Foertochten(100rondeny | 250 | 4 | 1000 |  Totaal | DOOssao TDT |    In totaal spreekt de KSNB over 35.930 toegangspassages in de huidige situatie. De  bestaande schaatsbaan in Assen (De Bonte Wever} geeft echter aan dat het  daadwerkelijke gebruik door verenigingen ca. een derde lager is®. Dit verschil kan bij  een nieuwe baan mogelijk worden goedgemaakt doordat het schaatsseizoen wellicht  wat langer wordt, en omdat de kwatiteit en sfeer van de baan kurnen verbeteren.  Niettemin constateren we dat bovenstaande cijfers moeten worden geïnterpreteerd als  absolute bovengrens voor het gebruik door verenigingsrijders.    Voor de leden van de ijsclubs is het van belang voor welke locatie in Drenthe wordt   gekozen” Hoewel zij vaak over grotere afstanden reizen, zullen ook zij veelal streven   naar het beperken van de reisafstand. Om te bezien of dit tot aanmerkelijke verschillen  tussen locaties leidt is gewerkt met bindingsfactoren, conform de votgende redenering:   * _ Assen: de huidige clubs blijven schaatsen in Assen, gezien er geen reden voor hen  is om uit te wijken en er geen alternatieven dichterbij beschikbaar komen. Daarom  wordt gerekend met een factor 1,0,   * Emmen: de huidige clubs verhuizen van Assen naar Emmen, maar Zuid Groningen  zal kiezen voor Kardinge. Mogelijk wordt dit deels gecompenseerd door bezoek van  ijsclubs uit Duitsland, maar het effect hiervan mag niet worden overschat. Daarom  wordt gerekend met een factor 0,9.   e Beilen: de huidige clubs verhuizen van Assen naar Beilen, maar Zuid Groningen zal  eerder kiezen voor Kardinge. Waarschijnlijk worden geen nieuwe ijsclubs  aangetrokken. Daarom wordt gerekend met een factor 0,9.   e Hoogeveen: de huidige clubs verhuizen van Assen naar Hoogeveen, maar Zuid  Groningen zal kiezen voor Kardinge. Een aantal ijschubs uit midden Overijssel  prefereert Hoogeveen mogelijk boven Deventer, ook is enig bezoek uit Duitsland te  verwachten. Al met al wordt gerekend met een factor 1,0.    * Het betreft ijsclubs Assen e.o, Noordoost Drenthe, Emmen/Coevorden/Borger-Odoem e.o, Hoogeveen/de  Wolden/Meppel e.o, Hardenberg e.o, Ommen e.o. en Zuid-Groningen.   $ Het verschil zit in het deel van de verenigingsrijders die niet via tourniquets het stadion betreden. Dit wordt door  DBW en KNSB verschillend ingeschat, waardoor de totale schatting van KNSB ca. 1/3° hoger uitvalt.    7 Nade heropening van de ijsbaan in Dronten 16 bipeaodheakt san aantal Isciebs vil noord Qvanjssal vergast van As4an naar Dronten. gezien de kortere reigafstard.         Haatbaarheidsonderzoek iJsbaan BD6602/R001-D /PEBINWW/Gron  Definitief -20- 41 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>         © Royal  HaskoningDHV    * Meppel: de huidige clubs verhuizen van Assen naar Hoogeveen, maar Zuid  Groningen en Noordoost Drenthe zullen kiezen voor Kardinge, Magelijk kiest een  aantal clubs uit Overijssel of noord Gelderland voor Meppel. Al met al wordt  gerekend met een factor 0,9.   Hierbij is verondersteld dat er op de gewenste tijden ijs beschikbaar is op de   ‘concurrerende!’ locaties (met name Kardinge en Dronten).    Ook van invloed is de toekomstige ontwikkeling van het aantal verenigingsschaatsers  (o.a. onder invloed van schaatsparticipatie, veranderende bevolkingssamenstelling, zie  § 5.5). Daar komt bij dat het landelijk aantal KNSB leden in de periode 2001 tot 2012  aanzienlijk is teruggelopen (SCP, 2015). Hoewel we voorzichtig zijn met hieruit  conclusies te trekken, lijkt het in ieder geval niet te duiden op een snelle groei van het  aantal actieve schaaters. Vandaar dat de schatting in tabel 55 eerder aan de  optimistische dan aan de lage kant is.   We concluderen dan ook dat het aantal verenigingsschaatsers maximaal tussen de  32.000 en 36.000 ligt en dat de verschillende tussen Drentse steden beperkt zijn.    Tabel 5.5: Inschatting aantal verenigingsschaatsers voor verschillende steden    | Jeugdschaatsen | 320 | 14 } 4480 | 4.480 4.032    Trainingiwedstrijd  ane | centiehouders EEE 050 ECE 845 22.050 To 845 ee 845    | Schaatstoerrijders | 4, | 4680 | 5.200 | 5.200 | 4630 | 636    Schaatsen voor  leden  ĳswerenigingen  Toertochten  (100 randen)    EC ET mar | an | an L_a |                   Schoolschaatsen, schaatslessen en evenementen    In deze paragraaf wordt een aantat bijzondere bezoekersgroepen behandeld:  schaatstessen, schoolischaatsen en evenementen.    Schaatslessen   Voor het aantal schaatslessen is uitgegaan van het huidige aantal lessen dat wordt  gegeven bij De Bonte Wever (aangeboden door DUO-sport). Dit is verhoogd met 25%  omdat de nieuwe baan aantrekkelijker kan worden dan de huidige faciliteit.  Aangenomen wordt dat hierin weinig onderscheid is tussen de steden in Drenthe (tabel  5,6).    * Eris sprake van een terugloop van 184.000 KNSB-leden in 2001 naar 92.000 in 2012. Overigens merkt de KNSB  op dat hat moeilijk is om accurate ledenaantallen te hebben, o.a. omdat niet alle jeugdleden bij de tellingen zijn  inbegrepen en natuurijsclubs (deels) gezinslidmaatschappen hanteren.    Haatbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEBINVW/Gron  Definitief -21- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>          en A  st Royal  HaskoningDHV    Schoolschaatsen   Voor het schoolschaatsen wordt uitgegaan van ca. 8% van het recreatief gebruik,  waarmee het indirect afhankelijk is van de bevolkingsomvang in de omgeving van de  baan (tabel 5.6). De resulterende schatting is in lijn met locaties elders in Nederland en  het huidige gebruik bij de Bonte Wever. Er is niet gerekend met een toename door  verbeterde kwaliteit, aangezien het aantal kinderen in de schoolgaande leeftijd in  Drenthe eerder afneemt dan toeneemt.    Evenementen   Drenthe kent een aantal succesvolle ijsgerelateerde evenementen, zoals de  wintertriathlon en de ijsspeedway. We gaan er uiteraard vanuit dat deze evenementen  blijven bestaan, en dat er nog nieuwe initiatieven ontstaan. We rekenen met 6 grotere  en kleinere evenementen per jaar met gemiddeld 400 bezoekers. Zij betalen allen het  reguliere entreetarief van 7,50 Eura . Hierbij is er geen onderscheid tussen Drentse  steden gemaakt (tabel 5.6).    Buiten seizoen: inline skeelerbaan   In het zomerseizoen zou de 400 meterbaan als inline skeelerbaan gebruikt kunnen  worden. Dit vraagt echter enige extra investeringen. Bovendien dient de baan geopend  te zijn buiten het ijsseizoen, wat extra personeelskosten met zich mee brengt.  Daarnaast zullen veel skeeleraars in het zomerseizoen de voorkeur geven aan  skeeleren in de buitenlucht. Ai met al is het daarom zeer de vraag of het aantal  bezoekers van deze haan de investering rechtvaardigt. Aangezien een positief effect op  de exploitatie niet te verwachten is, is inline skeeleren niet meegenomen in de te  verwachten bezoekersaantallen.                 Tabel 5.6: Overzicht overige gebruikersgroepen    ey He als  | Evenementen | 2400 | 2400 | 2400 | 2400 | 2400 |  | Schoolschaatsen | 5384 | 5671 | 5174 | 5764 | 5114 |  | Schaatslessen | 5000 | sooo | soo | sooo | 5000 |    Gebruikers ijsvloer / lishockeybaan                            We maken een aparte schatting voor het aantal gebruikers van de ijshockeybaan, die  mogelijk onderdeel uitmaakt van de plannen voor een jjsstadion. Er is uitgegaan van  een gebouwde voorziening als deel van het gehele gebouwencomplex, een ijsvloer van  30x60 meter en ruimte voor tribunes. De volgende sporten / gebruikersgroepen kunnen  worden verwacht:    e IJshockey.   « Curling.   e Kunstschaatsen.  e Shorttrack.    We gaan er vanuit dat gebruikers lid zijn van een sportvereniging, die de ijshal voor een  bepaald aantal uren per week huurt. Daarmee is uit het oogpunt van haalbaarheid niet  zozeer het aantal gebruikers relevant, alswel het aantai uren baanhuur. Tabel 5.7 laat  hiervan een prognose zien.         Haalbaarheidsonderzoek Lisbaan . BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 22 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>           Se  = Royal  HaskoningDHV              jaarinKomsten |    |: ig: recreau 8  [shockey | 12 | 24 } 28 | to | 54720  Kunstschaatsen |__ 4 | 24 } 9 | | +180 | 8240 |  [outing 2 | a je | | wo | sto |  Shorttrack | 3 | 24 72                   EE | « | «000 _|  A    Gebruik door verenigingen {training / recreatief)   Onderstaande aannames zijn gedaan voor het verenigingsgebruik van een   ijshockeybaan®:   e IJshockey. Assen heeft lange tijd een ijshockeyclub gekend (IJHC), die momenteel  ‘slapend’ is, maar nieuw leven ingeblazen zou kunnen worden. Daarmee is er een  basis voor het (her)oprichten van een vereniging. Er vanuit gaande dat dit slaagt,  gaan we uit van 12 uur baanhuur per week voor deze vereniging °.   e Curling. Inititiaf Assen geeft aan de de Nederlandse Curlingbond mogelijk ijsuren wil  afnemen. We gaan indicatief uit van twee uur per week.   „ Kunstschaatsen. Assen heeft voorheen een kunstrijvereniging gekend (DKV), die  opnieuw zal moeten worden opgestart, We gaan indicatief uit van 4 uur baanhuur per  week.   e Shorttrack. Er is op dit moment geen shorttrackciub in Assen (overigens wel in  Groningen). Deze zou dus opgezet kunnen worden, danwel een nieuw onderdeel  kunnen vormen van schaatsclub de Scheuvelloper.   e De baanhuur voor vergelijkbare ijshockeybanen bedraagt ca. € 190,-- per uur.    Gebruik voor wedstrijden   Onderstaande aannames zijn gedaan voor het aantal te houden wedstrijden:   e IJshockey: Gezien de vele mediaberichten van de afgelopen jaren over clubs die hun  jaarbegroting niet rond krijgen, lijkt het niet realistisch om op korte termijn een club  op te zetten die in de Eredivisie speelt. Daarom gaan we uit van wedstrijden in de  eerste divisie (momenteel 9 teams). Voor wedstrijden gaan we uit van een tarief van  € 400, — zaalhuur. We gaan er vanuit dat bezoekersinkomsten van wedstrijden naar  de club gaan.   e Overige sporten: we gaan indicatief uit van 10 wedstrijden bij een zaalhuur van 400  Euro. Ook hier gaan we er vanuit dat bezoekersinkomsten van wedstrijden naar de  club gaan.    9 Qua gegevens maken we hierbij dankbaar gebruik van het initiatief uit Assen, waarbij we overigens het aanta!  uren baanhuur wat lager inschatten.   10 Overigens: om 12 uur per week de zaathuur te kunnen betalen, zal een ijshockeyvereniging voor een deel van  zijn inkomsten op subsidie/sponsoring aangewezen zijn (immers: bij 100 leden is er anders een jaarlijkse bijdrage  per lid van minimaal 500 Euro (51.840 / 100 = 548,40).         Haalbaarheidsonderzoek IJssaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief „23. 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>    5.5         Y  HaskoningDHV    Kanttekeningen: factoren die het gebruikerspotentieel beïnvloeden    Een aantal factoren beinvloedt het (toekomstige) gebruikerspotentieel. We benoemen  hier de belangrijkste, en geven aan welk effect er zou kunnen zijn.    Betaalbaarheid van het aanbod   Nederlandse ijsbanen zijn vergelijkbaar geprijsd, waarbij er vaak een veelheid aan  kortingstarieven bestaat voor specifieke groepen, o.a. gebonden aan leeftijd of aan  aantal bezoeken. De gemiddelde standaard entreeprijs is ongeveer 7 Euro, terwijt het  gemiddelde gereduceerd tarief omstreeks de 5 Euro is (zie bijlage 1). De nieuwere  banen zijn veelal wat hoger geprijsd zijn dan de oudere. Het is waarschijnlijk dat het  bezoekerspotentieel afneemt naarmate de tarieven (aanzienlijk) hoger worden.    Concurrend aanbod   De aanwezigheid van concurrerend aanbod heeft effect op het aantal recreatieve  bezoekers. In het gevat van Drenthe betreft het de nieuwe ijsbaan in Leeuwarden, Thialf  in Heerenveen en (vooral) Kardingen in Groningen. Natuurlijk spelen hierbij ook  kwalitatieve overwegingen een rol: prijs, sfeer, beschikbaarheid parkeerplaatsen,  aanwezige horeca, etc. Dat neemt echter niet weg dat recreatieve schaatsers in  beginsel de dichtstbijzijnde baan zullen kiezen, en alleen overstappen als extra  reisafstand opweegt tegen verschillen in kwaliteit.    Toekomstig gebruikerspotentieel   Voor het bepalen van het gebruikerspotentieel is uitgegaan van de situatie in 2015. Een   aantal factoren is van invloed op het toekomstige gebruikerspotentieel:   es De ontwikkeling van de bevolking van Drenthe. Provincie Drenthe verwacht in de  komende decennia een stabilisatie van het inwoneraantal. Per saldo nemen de  steden licht in omvang toe en krimpt het buitengebied (Provincie Drenthe, 2012).  Gezien de beperkte aantallen is de impact op voorliggend onderzoek beperkt.   e De bevolkingssamenstelling van Drenthe en de omliggende regio's. Er wordt een vrij  sterke vergrijzing verwacht, waarbij het aantal ouderen groeit en het aantal jongeren  terugkloopt. Dit kan in eerste aanzet gunstig zijn — ouderen schaatsen relatief veel —  maar op de langere termijn is het uiteraard nadelig.   Al met al zullen de effecten van deze demografische veranderingen de komende   decennia waarschijnlijk meevallen. Een grotere invloed heeft waarschijnlijk de mate   waarin inwoners van Drenthe geneigd zijn te schaatsen, ofwel de ‘participatie’.    Participatie in de schaatssport.   Het aantal actieve deelnemers aan een sport — en de ontwikkeling daarvan — is relevant  voor de toekomstige behoefte aan accommodaties. Sommige sporten groeien door de  tijd in populariteit (denk aan fitness, hardlopen), terwijl andere sporten juist minder  populair worden (zwemmen, handbal, volleybal). Zoals eerder genoemd is het aantal  leden van de KNSB in het afgelopen decennium teruggelopen. Voor zover bekend is er  echter geen onderzoek naar de ontwikkeling van de participatie in schaatsen (ofwel:  hoeveel Nederlanders uit elke leeftijdsgroep beoefenen de schaatssport). In grote lijnen  schaatsen ouderen meer dan jongeren, en is er een trend waarneembaar dat de  participatie onder jongeren terugloopt. Daarnaast is bekend dat het aantal schaatsers  stijgt in strenge winters, als er ook op natuurijs geschaatst kan worden. Strenge winters  zijn de laatste decennia echter zeldzaam.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan _ BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -24- 41 maart 2075</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>    > Ì Royal    ” HaskoningDHV    Regionale verschillen   Binnen Nederland schaatsen noordelingen meer dan inwoners uit zuiderlijker gelegen  provincies. Figuur 5.8 laat zien in welk percentage van de huishoudens aan schaatsen  wordt gedaan, waarbij Noord-Holland, Utrecht, Friesland, Groningen en Drenthe  donkerder kleuren dan Limburg en Noord Brabant. Dit suggereert dat het aantal  schaatsers in Drenthe wat hoger zou moeten worden ingeschat dan in bijvoorbeeld  Limburg. Ook is te zien dat de beschikbaarheid van ijsbanen bepaalt waar wordt  geschaatst, dus geldt wederom: zonder ijsbaan geen schaatsers, maar zonder  schaatsers ook geen ijsbaan. Het bovenstaande kan een licht positief effect op de  bezoekersaantallen hebben.         Figuur 5.5: Percentage huishoudens waarin aan schaatsen wordt gedaan (uit: Nationale  Zorgatlas)    Beschikbaarheid van ijs   Een belangrijke factor voor het recreatief gebruik van een ijsbaan is de daadwerkelijke  beschikbaarheid van de baan op uren dat recreanten graag schaatsen. Het betreft dan  veelat uren in de avond en een deel van het weekend. Dit zijn echter ook de momenten  waarop de verenigingen graag de baan huren.   Het is dan ook essentieel om een uitgekiende planning te hebben voor de diverse  gebruikersgroepen die van de baan gebruik maken. Andersom geredeneerd: het kan  lonend zijn om gebruikers te verleiden om op de daluren van de baan gebruik te maken,  mits de extra inkomsten in verhouding staan tot de te maken kosten.    Ten tweede is de lengte van het schaatsseizoen van invloed: een langer seizoen geeft  in beginsel een groter aantal bezoekers.   Het is echter de vraag in hoeverre dit kan worden doorgetrokken over het hele jaar: is er  een grote behoefte aan schaatsen te verwachten op een warme zomerdag?         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWiGron  Definitief - 25 - 11 maart 2045</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>    5.6            Royal    HaskoningDHV    Los van de energiekosten is er naar verwachting een ‘natuurlijk begrenzing’ aan de duur  van het schaatsseizoen, waarbij het in de zomerperiode moeilijk / onmagelijk is om een  ijsbaan kostendekkend te exploiteren gezien het beperkte gebruik. Wat de optimale  lengte van het schaatsseizoen is, is daarmee voor discussie vatbaar. We gaan in dit  rapport uit van een seizoen van 24 weken, wat het midden houdt tussen de nieuwe  banen die een relatief lang seizoen hebben (tot 30 weken) en de banen die korter open  zijn (ca. 18-20 weken).    Schaafsers uit Duitsland   Ook in Duitsland wordt geschaatst, hoewel de sport beduidend minder populair is dan in  Nederland. Mogelijk gaan Duitse schaatsers in enige mate gebruik maken van een  ijsbaan in Drenthe. Vooral bij een baan in Emmen zal dit het geval kunnen zijn. Echter:  de bevolkingsdichtheid over de grens is faag en de afstand tot de Nederlandse steden  groot (> 10 km voor Emmen; > 20 km. voor Hoogeveen).    Vergelijking met andere Nederlandse ijsbanen    Om het verwachte gebruik in perspectief te plaatsen is gekeken naar de  bezoekersaantallen van andere Nederlandse ijsbanen (zie figuur 5.9). Opgemerkt wordf  dat deze ijsbanen zeer verschillend van aard zijn: open lucht, overdekt, at dan niet  onderdeel van een groter complex. De aantallen lopen uiteen van ca. 100.000 tot  600.000. Daarbij is er een duidelijke samenhang tussen het aantal inwoners van de  regio en het gebruik van de ijsbaan.    Tabel 5.9:    Aantal schaatsende bezoekers kunstijsbanen  Le }                      Enschede  Assen £00.000'°  Tüburg 200.000  Heorn 200.000  Groningen  Alkmaar  Deventer  200.000                                                                                                Eindhoven  Utrecht  Den Haag   Heerenveen  Amsterdam                                                                            1 Mogelijk is er buiten het seizoen vraag naar ijs vanuit jeugd)selecties die dan doortrainen. Het is echter  twijfelachtig of dit tot veel extra inkomsten zal leiden, gezien de extra kosten die gemaakt moeten worden voor het  openhouden van het ijsstadion voor een relatief kleine groep bezoekers.    12 Recentere cijfers worden door de Vereniging Kunstijsbanen Nederland (VKN) niet verstrekt.   18 De exploitant DBW geeft aan dat het aantal bezoekers sinds 2010 verder is teruggelopen.   4 Ciüfers uit 2014 verstrekt door Kardinge. Incusief begeleiders, ouders, bezoekers wedstrijden gaat het om  200.000 personen,         Haalbaarheidsonderzoek Lisbaan BD6602/R001-D1/PEBsNVWiGron  Definitief ~ 26 - 14 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>    Key  „Royal  HaskoningDHV          Deze bezoekersaantallen zijn echter niet voldoende om inkomsten en uitgaven jaarlijks  in balans te brengen. De NOS inventariseerde in 2010 en 2014 dat het gros van de  Nederlandse kunstijsbanen voor zijn exploitatie afhankelijk is van een jaarlijkse subsidie  van de gemeentelijke overheid. De omvang van de subsidie varieert van ruim één ton  tot meer dan een miljoen Euro (NOS, 2014). Ook in een studie van het Mulier Instituut  (2013) werd geconcludeerd dat er bij de exploitatie van schaatsaccommodaties vrijwel  altijd een overheidssubsidie nadig.    Conclusies    Gebruikerspotentieel 400 meter baan.  Onderstaande tabel geeft een samenvattende schatting van het gebruikerspotentieel  voor de 400 meter baan voor eik van de Drentse steden.    40    67.304 70.887 64.671 72.050  | Verenigingen ___| 36.99 32.337 35.930 32.337 32.337    |Evenementen | 2400 | ann | 2.40 | 2400| 2.400 |  Schoolschaatsen 5.114    5.000    116.013 | 146.295 | 443.175 | 447.851 | 108.74         Bovenstaande inschattingen geven een indicatie van het aantal bezoekers dat verwacht   kan worden. Diverse factoren zijn van invloed op dit gebruik, die slechts ten dele binnen   de invloedsfeer van de toekomstige exploitant van de ijsbaan liggen:   1. Te beinvloeden zijn zaken als kwaliteit van het aanbod, prijs, sfeer, kwaliteit horeca.   2. Moeilijker te beinvloeden zijn maatschappelijke trends die ten grondslag liggen aan  het aantal schaatsers (o.a. individualisering, fidmaatschap van schaats-  verenigingen}.   3. Niet of nauwelijks te beinvloeden is de demografische ontwikkeling van Drenthe,  zowel qua bevolkingsaantatlen als bevolkingssamenstelling.   Factor 1 is afhankelijk van de kwaliteit van het initiatief, die in het volgende hoofdstuk   wordt beoordeeld. Met de factoren 2 en 3 zal elke locatie in Drenthe te maken krijgen,   waardoor dit niet relevant is voor de keuze van een specifieke locatie / stad.    Conclusie 1: Het gebruikerspotentieet van de 400 meter baan laat nauwelijks  onderscheid zien tussen de verschillende steden. Dit is dan ook geen basis om op  voorhand voor een bepaalde stad te kiezen.    Gebruikerspotentieel ijshockeybaan   Het aantal gebruikers van de ijshockeybaan is vooral afhankelijk van de aanwezigheid  van verenigingen en hun ledenaantal. In $ 5.4 doen we hiervoor een aanname. Assen is  hier enigszins in het voordeel ten opzichte van andere Drentse steden vanwege de  aanwezigheid van een slapende vereniging voor zowel ijshockey als kunstrijden. Echter:  de ijshockeybaan kan afzonderlijk van de 400 meter baan worden gerealiseerd. Het  initatief in Hoogeveen, waarin alleen een 400 meter baan is opgenomen, ondervindt  hiervan dan cok geen nadeel. Het aantal gebruikers van de ijshockeybaan vormt  daarmee geen onderscheidende factor tussen verschillende locaties in Drenthe.         Haalbaarheidsonderzoek Ijsbaan BDO6602/R001-D1/PEB/NVWiGron  Definitief -27 - 14 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>    Ae,    “Royat  HaskoningDHV          Conclusie 2: Het gebruikerspotentieel van een ijshockeybaan speelt geen rol hij  de keuze voor een van de Drentse steden.    Vergelijking van gebruikersaantallen met andere ijsbanen   Andere Nederlandse ijsbanen laten sterk wisselende bezoekersaantallen zien, en tonen  dat het moeilijk is om de jaarlijkse inkomsten en uitgaven in evenwicht te brengen. In  Drenthe zal dit naar verwachting niet anders zijn vanwege de relatief lage  bevoikingsdichtheid. Daarbij komt dat de toekomstige bezoekersaantallen van de  ijsbaan lastig zijn te voorspellen gezien een aantal onzekere factoren die hierop van  invloed is (zie § 5.5). De effecten op de exploitatie worden in het volgende hoofdstuk  nader beschouwd.    Conclusie 3: Andere ijsbanen in Nederland laten zien dat het aantal bezoekers  doorgaans te klein is om zonder subsidie te opereren.    Voorkeur voor een specifieke Drentse stad”?   Voorgaande analyse laat zien dat er uit commercieel oogpunt geen aanleiding is om op  voorhand de voorkeur te geven aan een bepaalde locatie of stad in Drenthe. Dat  betekent dat het voor de hand ligt om in te zoomen bij de initiatieven die in het voorjaar  van 2015 bekend zijn: het Kleine Bols IJsstadion in Hoogeveen en het eerste ‘Duurzame  Energieneutrale IJscomplex ter Wereld’ in Assen. We beperken ons hiertoe in het  vervolg van dit rapport, en werken daarmee de locaties in Emmen, Meppel en Beilen  niet verder uit.    Conclusie 4: op basis van de verwachte gebruikersaantallen is er geen aanleiding  om voor een specifieke stad of locatie te kiezen. Het is daarom logisch om  gedetailleerder te kijken naar de steden waar initiatieven zijn (Assen en  Hoogeveen), en andere potentiële locaties buiten beschouwing te laten.    Haalbaarheidsondarzoek |Jsbaan BDS602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -28- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>    6.2    6.3          “ Royal    HaskoningDHV    BUSINESSCASE  Inleiding    Voor de nieuwe ijshal in Drenthe is een business case opgesteld. Dit hoofdstuk geeft  een beschrijving van de uitgangspunten en aannames die in de business case zijn  gehanteerd, hoe is gekeken naar de initiatieven in Assen en Hoogeveen en wat de  resultaten van de business case zijn.    Ultgangspunten en aannames    Opzet financieel model   Voor het opstellen en uitwerken van de business case is gebruik gemaakt van een  firancieel model. De opbouw van het financieel model is modulair en is zo aangepast  dat de heide initiatieven op een vergelijkbare manier beoordeeld kunnen worden als de  twee basisconcepten die door RHDHV zijn opgesteld op basis van de ‘standaard  ijsbaan’ zoals gedefinieerd in hoofdstuk 3: één met ijshockeyhal en één zonder (figuur  6.1).    Basisconcept Basisconcept plus  (400 meter baan} (400 meter baan +  iĳjshockeyhal)    Initiatief Hoogeveen Initiatief Asse f         Figuur 6.1: Vergelijking plannen in Assen en Hoogeveen met basisconcepten    Het huidig detailniveau van de business case sluit aan bij de fase waarin het project  ijshal Drenthe zich bevindt. Voldoende checks zijn ingebouwd om de foutmarge zoveel  als mogelijk te verkleinen, De input bestaat uit kostenramingen en  opbrengsteninschattingen per jaar, waarbij in het model voor de basisconcepten  aannames worden gedaan over de benodigde financiering en bijbehorende  financieringslasten. Als resultaat worden het exploitatieresultaat berekend voor de  basisconcepten, inclusief en exclusief kapitaalslasten. Het model is zo opgebouwd, dat  het gemakkelijk is om verschillende gevoeligheidsanalyses uit te voeren.    Input    Kosten   Onderstaand een overzicht van de verschillende kostenposten zoals geraamd door   RHDHV en de initiatiefnemers (tabel 6.2). De volgende uitgangspunten zijn gehanteerd:   « De investering voor een duurzame erergiecentrale is als uitgangspunt in beide  basisconcepten opgenomen. Deze investering zorgt voor een forse vermindering  van energiekosten tijdens de exploitatie,         Haalbaarheidsonderzoek tjsbaan 8D6602/R001-B1/PEB/NVW/Gron  Definitief -29- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>         HaskoningDHV    » Voor het alternatief in Assen zijn de kosten geraamd inclusief de ijshockeybaan, bij  het initfatief in Hoogeveen zijn deze buiten beschouwing gelaten.  Met tribunes is geen rekening gehouden.   « Niet meegenomen ín de alternatieven is grondverwerving, waarbij ervan uit wordt  gegaan dat de gemeente de grond om niet beschikbaar stelt (EUR 0).   * Kosten voor de inrichting van het terrein en de ontsluiting zijn niet meegenomen  omdat er vanuit wordt gegaan dat dit door een publieke partij (gemeente/provincie)  wordt bekostigd.   * Realisatie van parkeermogeiijkheden is ook niet opgenomen, maar zal terugkomen  in dé gevoeligheidsanalyse.    Tabel 6.2: Raming investeringskosien voor de alternatieven                                           Bouwkesten 9.480.000 8.500.000  (incl ontwerp, leges,   voorbereiding, begeleiding)  Installatiekosten, Lasse- en  vaste Inrichting  Inrichting terrein         8.050.000 7.423.000                                         4.500.000    pitino | ___sneno |_asn.o00)  19.340.000 18.000.000    De kosten voor de initiatieven en voor de basisconcepten zijn niet voor alle  kostenposten gelijk gespecificeerd. Daar waar mogelijk zijn in de tabe! kosten in  dezelfde categorieën gegroepeerd. In sommige gevallen was dat niet mogelijk, met als  resultaat dat categorieën leeg zijn. Daar waar bekend is dat kosten daadwerkelijk niet  zijn meegenomen in de kostenraming, is een bedrag van nul weergegeven.    | rm 380.000 ss 525.000                             Duurzame energiecentrale          Onvoorzien  TOTAAL                                    Tabel 6.3 geeft een overzicht van de operationele kosten per jaar voor de ijshal. Voor de  basisconcepten zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd:    « Voor de basisconcepten is uitgegaan van 20 fte aan personeel, waarbij in de  initiatieven meer met vrijwilligers wordt gewerkt,    De energiekosten zijn verminderd met opbrengst van de duurzame energiecentrale.  Voor het initiatief Assen betekent dat dat gerekend wordt met een negatieve post. Men  verwacht dat de extra opgewerkt energie te verkopen is om additionele inkomsten te  genereren.         Haalbaarheidsonderzaek IJsbaan BD6802/R0OG-DI/PEB/NVW/Gror  Definitief -30- 14 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>    6.4           br  * Royal  HaskoningDHV          Tabel 6.3: Raming operationele kosten voor de alternatieven    1.000.900 420,000 1.000,600 350.000    Energiekosten  (opbrengsten) IJshal (85.000) 40.000 175.000    263.000 210.000 225.000  20.000 20.000  150.000    inkoop / pers, Horeca Po 85.000  Bedrifsvoering isd 100.000                   Opbrengsten   Belangrijkste opbrengsten volgen uit de aantallen gebruikers van de ijshal. De  entreeprijs verschilt per type gebruiker. Een overzicht van de geschatte  hezoekersaantallen inclusief onderbouwing is opgenomen in hoofdstuk 5, Het tarief voor  recreatieve gebruikers is een gemiddelde van een ‘normaal’ toegangstarief van ca.   € 7,50 en een kortingstarief van ca. € 5,00 (tabel 6.4).    Tabel 6,4; Entreeprijzen per bezoekersgroep    Gebriers- Recreate    Gebruikers - Evenementen  Gebruikers - Schoolschaatsen  Gebruikers - Schaatslessen                   Aanvullende opbrengsten worden gegenereerd uit schaatsenverhuur, waarbij ervan uit  wordt gegaan dat 25% van de bezoekers schaatsen huurt en vanuit horeca, waarbij  wordt aangenomen dat 25% van de bezoekers geld besteed aan iets te eten of drinken.  In het plan voor Assen en het Basisconcept plus worden ook aanvuilerde inkomsten uit  verhuur van de ijshockeybaan gegenereerd (aanname € 102.690 per jaar).    Resultaten    Investeringskosten per alternatief   Tabel 6.5 toont de totale investeringskosten voor de alternatieven: realisatie gebouw en  installaties. Ordergrootte voor de verschillende alternatieven is tussen € 15 en € 20  miljpen. Wat overeenkomt met kostenschattingen voor andere iĳshallen (bijv.  Leeuwarden).    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D7/PEB/NVW/Gron  Definitief -31- 11 maart 2015    </pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>    ee  $- Royal  HaskoningDHV    Tabel 6.5: Totaie investeringskosten per alternatief    19.340,00    18.000.000  16.930.000  Initiatief Hoogeveen 14. 128.000         Exploitatieresultaat per affernatief   Onafhankelijk van de investeringskosten is gekeken naar het exploitatieresultaat,  oftewel het jaarlijks saldo van baten en lasten (fabel 6.6). Hierbij is zichtbaar dat de  basisconcepten een tekort hebben van ca. 6 ton per jaar. Als de investeringskosten  worden meegenomen komt dit op meer dan € 2.000.000 per jaar. Bij berekening van het  exploitatieresultaat zijn financieringstasten wel meegenomen. in de basisconcepten zijn  hierbij belastingen zowel als compiete financieringslasten meegenomen. De initiatieven  hebben geen rekening gehouden met belastingen en een eenvoudigere berekening van  de financieringslasten. Het initiatief in Assen komt met name relatief positief uit door de  inkomsten die gegenereerd worden door verkoop van energie,    Indien er in de operationele fase subsidies beschikbaar zijn, kan de business case  sluitend worden gemaakt. Het toevoegen van subsidies zorgt ervoor dat de kosten  kunnen worden gedekt. Er wordt uitgegaan van een afschrijvingstermijn van 25 jaar. De  uitgangspunten voor de financiering en daarmee de kapitaalslasten is met deze termijn  in overeenstemming gebracht.    Tabel 6,6: Exploitatieresultaat exclusief en Inclusief Investeringskosten (tussen haakjes    negatief)  Totaat exploitztieresuitaat (2.225.000) (444.000) (2.088.000) {1.063.000}  incl. investeringskosten    vactringshoston   * Opmerkingen:   Alle alternatieven taten een negatief exploitatieresuitaat of onrendabele top zien.  Zonder publieke bijdrage is de business case voor een ijshal in Drenthe niet  haalbaar. Dit geldt voor zowel de basisconcepten als de twee initiatieven.   e Er zijn kansen om de exploitatie sluitend krijgen, als derden de investeringen  kunnen dekken (eg. publieke partijen via subsidies) en een bijdrage doen in de  lopende exploitatie, dan wel garanties afgeven om mogelijke tegenvallers (als  gevolg van optimistische inschattingen} te kunnen opvangen. Een haalbare  ijsbaan vraagt om een publieke bijdrage zowel voor de investering ats voor de  exploitatie,   ° Verschillen tussen de basisconcepten en de initiatieven zijn primair ingegeven   door een verschil in het verwachte aantal bezoekers. Daarnaast rekenen de   initiatieven met additionele opbrengsten uit horeca en verkoop van zelf opgewekte  niet gebruikte energie.                                   Haalbaarheidsonderzoek |jsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVWiGron  Definitief - 32 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>         - Royal  HaskoningDHV    Gevoeligheidsanalyse    Om de robuustheid van de business case te toetsen en de belangrijkste risico's te  kunnen identificeren, is een gevoeligheidsanalyse uitgevoerd door het wijzigen van een  aantal variabelen van de basisconcepten. Onderstaande tabel geeft een overzicht, de  uitkomsten betreffen het totale exploitatieresultaat voor het basisconcept en met het  betreffende scenario.    Bij het meenemer van extra kosten voor een parkeerfaciliteit, worden de resultaten iets  negatiever. In geval van meer bezoekers of een hogere entreeprijs wordt de business  case positiever, Echter, het tekort blijft erg groot. Ter illustratie, bij het toevoegen van  140.000 bezoekers (meer dan een verdubbeling van de gemaakte schatting), die een  entreeprijs van EUR 5 betalen, zijn de jaarlijkse exploitatieresultaten van Assen en  Hoogeveen exclusief investeringskosten positief.    Tabel 6.7: Gevaoaligheidsanalyse (bedragen tussen haakjes negatie    Inclusief aanleg 200 parkeerplaatsen (2.223.000) (2.253.000) (2.088.000) (2.116.000)    (CAPEX + EUR 325.000)  Meer bezoekers (+25%) die een (2.225.000) (2.080.000) (2.088.000) (1.975.000)  antreeprijs betaler van EUR 5    entreeprijs    Conclusies                   Het verschil tussen de basisconcepten en de initiatieven is primair ingegeven door een  verschil in het verwachtte aantal bezoekers. Daarnaast rekenen de initiatieven met  additionele inkomsten uit bijvoorbeeld verhuur (horeca) en verkoop van opgewekte niet  gebruikte energie. Het risico van deze optimistische inschattingen is hoog en vraagt om  garanties van derden (e.g. publieke partijen) om tegenvallers te kunnen opvangen en  een haalbare business case te presenteren.    Conclusie 1: De bouw van een ijsbaan vraagt een forse overheidsinvestering   Cijfers uit de rest van Nederland, en uit deze businesscase, laten zien dat een  investering in een ijsbaan niet kan worden terugverdiend uit de exploitatie, Een ijshal zal  dan ook niet als volledig private investering tot stand komen. Dat betekent dat een  overheidspartij moet investeren in de realisatie van de baan, met bijbehorende grond,  infrastructuur en parkeren. Om een ijsbaan te realiseren is dan ook primair draagvlak en  financiele ondersteuning vanuit publieke partijen nodig.    Conclusie 2: Het wordt vrijwel onmogelijk om een jaarlijks sluitende exploitatie te  realiseren   Een ijsstadion krijgt op verschillende manieren inkomsten binnen: via entreegelden,  horecainkomsten, verhuur van ruimten, realisatie van andere functies of — zoals bij een  van de initiatieven — inkomsten uit energieverkoop. Het aantal betalende bezoekers aan  de baan is echter de belangrijkste inkomstenbron.              Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEBANVAGron  Definitief - 33 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>         o> Roy  HaskoningDHV    Het ziet er naar uit dat het vrijwel onmogelijk wordt om jaarlijks voldoende inkomsten  binnen te krijgen, wat vooral wordt veroorzaakt door onvoldoende betalende bezoekers.  Dat vraag om aanzienlijke bijdragen uit andere inkomsten, bijvoorbeeld vanuit  sponsoring door het bedrijfsleven, giften van particulieren of een jaarlijkse  overheidssubsidie.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D 1/PEB/NVW/Gron  Definitief -34- 41 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>    El  i Royal  HaskoningDHV            BEOORDELING INITIATIEVEN IN HOOGEVEEN EN ASSEN    In dit hoofdstuk beoordelen we de inititiatieven in Hoogeveen en Assen. We doen dit  aan de hand van de kritische succesfactoren (KSF's) die zijn opgesteld voor succesvolle  realisatie van een ijsbaan (zie hoofdstuk 3). De KSF's zijn verdeeld in vier onderdelen:  1. Ruimtelijk vlak.   2. Financieel vlak.   3. Draagvlak.   4. Kwaliteit van het ijsstadion zelf.    KSF's op ruimtelijk vlak   We beoordelen de plannen in Hoogeveen en Assen op basis van de voorkeurslocaties  die door de initiatiefnemers zijn aangegeven. Daarbij is door beide gemeenten  aangegeven dat zij deze locaties ondersteunen. Ook is globaal gekeken naar de  planologische haalbaarheid op die locaties (zie bijlage 2 voor een gedetailleerder  overzicht). Tabel 7.1 laat zien hoe de locaties scoren.           Tabel 7.1: Kritische succesfactoren op ruimtelijk vlak (1).               Bereikbaarheid par | Nabij afrit A28, via stedelijke 2  auto hoofdweg bereikbaar :    Parkeren Op het terrein ís ruimte voor Op het terrein is ruimte voor inrichten  inrichten nieuw parkeerterrein. nieuw parkeerterrein  Mogelijk combinatie met parkeren  station Hoogeveen.   De locatie ligt centraal in  Hoogeveen en is per fiets  bereikbaar (fiefsroutes reeds                                                                                            De locatie is bereikbaar per fiets  (fietsroutes reeds aanwezig), maar ligt  wel op enige afstand van Assen    Berelkbaarheid per  fiets    aanwezig). centrum.  Berelkbaarheid per | De locatie ligt op foopastand van dit Momentee? rijdt er een keer uur een  openbaar vervoer station Hoogeveen. GE stadsbus vanaf het centrum / station    naar het TT circuit.  | Locatie beschikbaar, mogelijk  alternatieven voorhanden altematief bij huidige baan DBW  Mogelijk v.w.b. energielevering aan Mogelijk v.w.b. energielevering aan  nabije functies, geen synergie met nabije functies, wellicht enige synergie    andere sportvoorziening met nieuw  Geen onoverkomelijke bezwaren                         Beschikbaarheid  locatie  Synergie andere  functies                                                         Planologische  haalbaarheid                   Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan 8D6602/R001-D 1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 35 - 41 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>    f              “ Royal  HaskoningDHV    KSF's op financieel vlak   Voor beide initiatieven is gekeken naar de financiele haalbaarheid, zowel voor wat  betreft de investeringskosten als de jaarlijkse exploitiatie. Zie hiervoor ook de details uit  het voorgaande hoofdstuk. Alle factoren die financiële consequenties hebben zijn  meegenomen (zie tabel 7.2).    Tabel 7.2: Kritische succesfactoren op financieel vlak (2                        KSE: 7 ENEN TEE ER EE CER Hoe I A Be  Bijdrage Bijdrage publieke partij essentieel, Bijdrage publieke partij essentieel, 2  publieke partij geen onderscheid tussen initiatieven geen onderscheid tussen initiatieven. i  Private co- Nog geen private co-financiering, … | = Investering in energiesysteem door                  financiering sponsoring wordt onderzocht. =| private partijen vertaagt  exploitatielasten.   Niet in detail onderzocht, infrastructuur   en nuts lijken grotendeels aanwezig   gezien functies in omgeving.                                   Extra Niet in detail onderzocht,  investeringen infrastructuur en nuts lijken   infrastructuuren | grotendeels aanwezig gezien  nuts stedelijke locatie.  Grondprijs                         Gemeente heeft positieve  grondhouding tov beschikbaar stellen  grond (nader uit te werken).  Geen mogelijkheid geïdentificeerd om  een substantieel deel van de  investering onder te brengen bij een  aanpalende investering.  Opgemerkt wordt dat het gemiddelde  aantal bezoekers van een kunstijsbaan  200.000 — 300,000 is, hierbij wordt  echter geen rekening gehouden met de  relatief lage inwoneraantatlen in  Drenthe.    Gemeente heeft positieve  grondhouding tov beschikbaar stellen  grond (nader uit te werken).  Synergie andere | Geen mogelijkheid geïdentifceerd om  Investeringen een substantieel deel van de  investering onder te brengen bij een  aanpalende investering.                                                                            Marktvraag Het daor Hoogeveen geraamde  bezoekersaantal (in totaal 206.970  per jaar} is fors hoger dan de  inschatting van RHDHV (hoofdstuk  6). Dit komt vooral door het erg  optimistische ingeschatte aantal  bezoekers dat Hoogeveen verwacht    vanaf een afstand » 25 kilometer.                                                      Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief - 36 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>            > Royal  HaskoningDHV    KSF's voor wat betreft draagvlak   Draagvlak is natuurlijk moeilijk te meten in deze stadium van planvorming. Wel kan al  iets gezegd worden over de mate waarin burgers, overheid en bedrijven bij de plannen  zijn betrokken, en hoe er op de initiatieven wordt gereageerd. Tabel 7.3 laat de huidige  stand van zaken zien.    Tabel 7.3: Kritische succesfactoren voor wat betreft draagvlak (3)                                Draagvlak Crowdfunding initiatief osgezet met Nog geen specifieke aandacht aan  burgers eerste positieve signalen. geschonken, anders dan dat de |.    initiatiefnemers uit Assen komen en  Positieve grondhouding vanuit lokate | 2] Positieve grondhouding vanuit lokale :  politiek overheid : overheid    Draagvlak Mog geen specifieke aandacht aan = Private investering in energiesysteem  bedrijfsleven geschonken. - Samenwerking met Oldenburg  Universiteit en Hanze Hogeschool.   = Mogelijk opzetten kenniscentrum  duurzame energie.   - Mogelijke huurders voor bedrijfs ruimte  in de iisbaan.                                               contacten met lokale verenigingen.              Draagvlak                                                                    KSF's voor wat betreft de kwaliteit van het ijsstadion zelf   Tot slot is gekeken in welke mate aandacht is besteed aan de factoren die van belang  zijn voor het realiseren van een succesvolle ijsbaan (tabel 7.4). Voor wat betreft  duurzaamheid is uitgebreider gekeken naar de mogelijkheden die zijn onderzocht door  de initiatiefnemers.    Assen  Het initiatief in Assen heeft een duidelijk technisch concept met de toepassing van een  groot vermogen aan PV zonnepanelen. De massastudie van het gebouw laat zien dat  het doel is om zo veel mogelijk zonne-energie op te vangen.                     Figuur 7,5: Massastudie Inltlatief Assen    Afhankelijk van de locatie, is plaatsing van een grote windturbine wellicht mogelijk bij de  locatie aan het TT-circuit onmogelijk (maar lastig op de bestaande locatie).  Aandachtspunt voor dit concept is de terugleververgoeding van het overschot aan  elektriciteit in de zomerperiode.              Haalbaarheidsonderzeek IJsbaar BD6602/R001-D /PEBINVW/Gron  Definitief -37- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>         y  HaskoningDHV    Export van laagwaardige warmte naar omliggende gebouwen lijkt in Assen voor beide  locaties niet eenvoudig. Op de huidige locatie van De Bonte Wever liggen gebouwen  (provinciehuis, woonwijk} in de buurt, maar het is de vraag of deze gebouwen  laagwaardige warmte van de ijsbaan kunnen benutten.   in het initiatief is rekening gehouden met een flinke landelijke SDE+ subsidie, die aan  het einde van het jaar afloopt. Derhalve is tijd een kritische factor. Mogelijk kan gebruik  worden gemaakt van een subsidie voor duurzame initiatieven vanuit de Provincie  Drenthe, waarbinnen het ijsbaan plan goed lijkt fe passen.    Hoogeveen  Het initiatief in Hoogeveen biedt op de beoogde locatie veel mogelijkheden voor de  toepassing van duurzame materialen en de opwekking van duurzame energie.         Op het dak kunnen PV zonnepanelen worden geïnstalleerd. Er zuilen echter veel  panelen op het oosten en op het westen moeten worden geplaatst en de rondingen van  het dak zijn niet optimaal voor het plaatsen van het meest gangbare type PV  zonnepanelen.De huidige architectonische massastudie kan nog worden  geoptimaliseerd voor het opvangen van zonne-energie.   Toepassing van windenergie met grote windturbines lijkt op deze stedelijke locatie  complex te zijn.   Afvalwarmte van de ijsbaan kan geleverd worden aan de nabijgelegen woningen en het  nabijgelegen ziekenhuis. Het is echter nog niet duidelijk of deze gebouwen vanuit hun  gebouwtechniek gebruik kunnen maken van de laagwaardige warmte van de ijsbaan.    Tabel 7.4: Kritische succesfactoren voor wat betreft kwaliteit van het ijsstadion zelf           Duurzaamheidin | - Ambitie om eerste BREEAM - Energieneutrale ijsbaan gedetailleerd  bouw en gecertificeerde ijsbaan van Nederland uitgewerkt erergiesysteem met PV  bedrijfsvoering te bouwen 3 zonnecellen (GDE+ subsidie}  - Mogelijk voor toepassen - Sociate duurzaamheid: intentie  zonnecellen (SDE+ subsidie) samenwerking Binky project  - Sociale duurzaamheid; intentie voor  samenwerking met Alescon  (werkvoorziening)    Kwaliteit van de Expliciete aandacht voor sfeer, eerste | Zi EA  baan en sfeer impressies van ijsbaan beschikbaar. | beoordeeibaar.  becordeelbaar. k    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BOS602/R001-D+/PEB/NVW/Gron  Definitief -38- 11 maart 2015                        </pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>    © Royal  HaskoningDHV    Conclusie: financiéle haalbaarheid is doorslaggevend   Het beoordelen van initiatieven in Assen en Hoogeveen op de kritische succesfactoren  laat zien dat beide plannen aan de meeste voorwaarden voldoen die aan een  succesvolle ijsbaan worden gesteld. Er is door de initiatiefnemers hard gewerkt aan  mooie plannen, die duurzaam zijn, draagvlak kennen en met veel enthousiasme worden  gepresenteerd. Grootste knelpunt is de benodigde investering voor de bouw van een  ijsstadion, en de wijze waarop een haalbare exploitatie kan worden gerealiseerd. Meer  dan de kwaliteit van de initiatieven, zal dit financiële en maatschappelijke vraagstuk  bepalen óf en waar in Drenthe een ijsstadion kan worden gerealiseerd.         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D 1/PEB/NVW/Gron  Definitief ~ 39 - 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>         * ROY  HaskoningDHV    LITERATUUR    Grontmij, 2012. De Elfstedenhal. Fase 1 Haalbaarheidsonderzoek Nieuwe IJshal  Leeuwarden   KNSB, 2008. Ruimte voor Kunstijs. Onderzoek naar de latente behoefte aan nieuwe  kunstijsbanen in Nederland.   KSNB, 2011. De KNSB op weg naar 2020. Strategisch Plan.   Mulier Instituut, 2013. Overheidssteun voor ijsbanen.   Nationale zorgatlas, 2015. Via www.zorgatias.nl, geraadpleegd op 17 februari 2015  NOS, 2014. Geraadpleegd via: http://nos.nl/artikel/195863-overzicht-nosonderzoek-  iisbanen.htm!   en http://nos.nl/artikel/2000932-subsidies-houden-schaatsbanen-op-de-been htm).  Provincie Drenthe, 2012. Bevoikingsprognose XVIII.    SCP, 2015. Rapportage sport 2014, bijlagen.    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief -40- 11 maart 2045</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>    Key  - Royal  HaskoningDHV          Bijlage 1  Entreeprijzen in Nederland    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BDG6602/R001-D 1/PEBANVW/Gron  Definitief 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>            ENREEPRIJZEN IJSBANEN IN NEDERLAND    €70 [€66 |  Assen Er € 5,--  Tilburg    €950 JEL  Geleen  Hoorn EE 5B  Groningen  Alkmaar    Deventer €670 € 5,40   Haarlem €620 € 3,90   Eindhoven a ee  | Utrecht Jeg  |€5-  [DenHaag |€8- CE  Heerenveen [€750 [€550 |   Breda €5,25 € 4,35  [Gemiddeld |e64  |es2    Gegevens van de websites van de Nederlandse ijsbanen.         Eh Me ERE                   Royat  HaskoningDHV    Van de beschikbare kortingstarieven is het hoogste tarief gekozen. Tarieven liggen vaak  bij elkaar in de buurt, zijn afhankelijk van leeftijd of groepsgrootte, danwel worden         (indirect) gesubsidieerd.  Haalbaarheidsonderzoak IJsbaan BD6602/R001-D1/PEB/NVW/Gron  Definitief „2. 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>             - Royal  HaskoningDHV    Bijlage 2  Quickscan planologische haalbaarheid locaties    Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D 1/PEB/NVWI Gron  Definitief 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>    Noo    “ Royat  HaskoningDHV          Deze bijlage bevat een beknopt overzicht van aandachtspunten die van belang zijn voor  de ontwikkeling van de mogelijke locaties in Assen en Hoogeveen. Hiervoor is input  aangeleverd door de provincie Drenthe en de gemeenten Assen en Hoogeveen. Op  basis van deze informatie zijn conclusies getrokken door RHDHV. Vooralsnog lijken er  op geen enkele locaties onoverkomelijke bezwaren te zijn voor realisatie van een  ijsbaan.          Locatie Hoogeveen 1: tussen A28 en Griendtsveenweg                              Externe veiligheid Hoogspanningscorridor.  A28 en spoorlijn, aandacht voor vervoer gevaarlijke stoffen.  Wellicht ook kabels en buisleidingenzone,  Natuur Bos aanwezig, herplantplicht bij kap.  Natuurwaarden in het nabij beekdal van de Oude Diep (overzijde spoor is  EHS}  Risico op vertraging door bezwaren van omwonenden (direct aan overzijde  Griendtsveenweg) ivm. schaalverschii jjssstadion — omliggende  bebouwing.              Waterhuishouding  Wijziging  bestemmingsplan /  amgevingsvergunning                           Conclusie:  » Risico op vertraging door bezwaren van omwonenden is naar verhouding groot.  e Daarnaast naar verwachting geen onontkoombare problemen.    Locatie Hoogeveen 2; Bentinckspark  : ndachtsp  Locatie in grondwateronttrekkingsgebied voor drinkwater met bijkomende  beschermingszones, waaronder verbodzone diepe boringen.                                   Waterhuishouding                              Bedrijventerrein q  Bodem Diepere ondergrond is ernstig verontreinigd, momenteel wordt onderzocht  hoe hiermee om te gaan.   Het betreft een bodemenergierestrictiegebied    Bos aanwezig, herplantplicht bij kap.    - Nabijheid tot omwonenden afhankelijk van exacte locatie op  Bentinckspark.  - Locatie is al in gebruik als sportterrein                           Wijziging  bestemmingsplan /  omgevingsvergunning                Conclusie:   « Naar verwachting geen onontkoombare problemen.   « Risico op vertraging door bezwaren van omwonenden afhankelijk van exacte  locatiekeuze.    Locatie Hoogeveen 2: Buitenvaart Il                       Regionaal bedrijventerrein, op geluidgezoneerd terrein.  A28, aandacht voor vervoer gevaarlijke stoffen.  - Bestemmingsplan dient gewijzigd te worden, op voorhand geen grote  problemen te verwachten.    Waterhuishouding  Bedrijventerrein  Externe veiligheid  Wijziging  bestemmingsplan /  omgevingsvergunning                                                                       Haaibaarheidsonderzeek IJsbaan BD6S02/R001-D 1/FEB/NVW/Gron  Definitief -2- 11 maart 2045</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>         HaskoningDHV    Conclusie:  « Naar verwachting geen onontkoombare problemen.    Locatie Assen 1: aan A28 nabij FT-circuit                 Externe veiligheid Hoogspanningsieiding  Aardgasleiding  Bestaande NAM-boortocatie met 2-3 putten.  A2É, aandacht voor vervoer gevaarlijke stotten.    Aandacht voor geluidseffecten ivm mogelijke weerkaatsing tussen  geluidswal aan overzijde A28 en ijsbaan   PAS / stikstof in relatie tot het Witterveld (Natura 2000)  Goede landschappelijke inpassing van belang.              Waterhuishouding Voldoende ruimte beschikbaar voor waterberging.   Bereikbaarheid en Goed bereikbaar, met aandacht voor voorkomen filevorming op ‘de Haar’   parkeren Tijdens grote evenementen op het TT circuit is het zeer druk, verwachting  is echter dat de piekmomenten niet overlappen met de ijsbaan,    Wijziging Zone aan de A28 is gereserveerd voor ‘sport en recreatie’, echter er is wel  bestemmingsplan / een bestemmingsplanwijziging nodig.         Conclusie:   e Extra aandacht nodig voor verkeerskundige ontsluiting, aanwezige leidingen voor  gas / hoogspanning en een goede landschappelijke inpassing.   « Naar verwachting geen onontkoombare problemen.    Locatie Assen 2: bij huidige baan    Geen nieuwe ruimtelijke impact, nu al bebouwd en gebruikt als ijsbaan    PAS / stikstof in relatie tot natuurgebieden. Geen grote negatieve effecten  verwacht,    Waarschijniijk is onderzoek naar archeologische waarden nodig.    Waterhuishouding Waterberging is een aandachtspunt  Bereikbaarheid en Goed bereikbaar nabij doorgaande wegen.    parkeren Parkeren is nadrukkelijk een aandachtspunt, gebruikers geven aan dat de  huidige parkeergelegenheid onvoldoende is. Voor deze locatie zou het  daarom wenselijk zijn om een parkeeronderzoek uit te voeren en een  parkeerbalans op te stellen.   Wijziging Nieuwe omgevingsvergunning nodig, tamelijk grote kans op bezwaren uit   bestemmingsp!an / omgeving.         Conclusie:   « Herontwikkeling van bestaande locatie zou een nieuwe omgevingsvergunning  vragen.   « Locatie ligt echter om andere redenen niet direct voor de hand (eigendomssituatie  DBW).   Haalbaarheidsenderzcek !Jsbaan BE6602/R001-D1/PEB/NVAW/Gron    Definitief -3- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>          “Royal  HaskoningDHV         Haalbaarheidsonderzoek IJsbaan BD6602/R001-D 1/PEB/NVW/Gron  Definitief -4- 11 maart 2015</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>    Update rapport IJsstadion Drenthe  Wijzigingen    Aanvulling bezoekersaantallen    bezoekers kunstijsbanen bezoekers*  nn  Assen 216.000 100. 00073  FHoom |  Deventer 270.000 235.000  | Eindhoven Cd OD id 255.000”  Utrecht [311000 [200000 |    408.000 130.000  591.000 600.000                                                                                             Recentere cijfers worden niet beschikbaar gesteld door de KNSB of door individuele banen.    * Cijfers uit Mulier Instituut, 2009. It Giet Oan! Onderzoek naar de betrokkenheid bij en beleving van winterse  sporten in Nederland in de winter van 2008/2009    In paragraaf 5.5:    Sterke fluctuatie van leden KNSB   Eind 2015 werd in diverse media bericht over het verliezen van populariteit van de schaatssport, blijkend uit  teruglopende ledenaantallen van de KNSB. In het seizoen 2013-2014 liep het ledenaantal terug van ca. 95.000  naar 80.000. KNSB geeft in nieuwsberichten aan dat het ledenaantal altijd al sterk fluctueert, waarbij er een groei  is van het aantal leden in jaren met strenge winters. Het aantal leden is veel lager dan in 2004 (ca. 180.000 maar  nog altijd een stuk hoger dan het ledenaantal in 2009 (ruim 43.000). Ook wordt opgemerkt dat (lang) niet alle  frequente schaatsers lid zijn van een vereniging.    Figuur: aantal teden van de KNSB (NOS 2015 o.b.v. cijfers KNSB)    119.680    100.000    60.000    <3.432  2008 ‘3 “40 tt ‘42 ‘13 2014</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>    Niettemin geeft de KNSB aan dat er zorgen zijn over de aanwas van jonge kinderen, dat de beschikbare  faciliteiten onder druk staan vanwege bezuinigingen en dat veel (drukke) 20ers and 30ers de openingstijden van  schaatsbanen als onvoldoende flexibel ervaren.   Hierop anticiperend heeft de KNSB haar visie ‘van Podium tot Podium’ opgesteld. Daarin wordt onderscheid  gemaakt in diverse typen accommadaties, variërend van 'state of the art schaatstempels' waar internationale  wedstrijden worden gehouden tot de lokale ijsbaantjes die in de winter in het centrum te vinden zijn.   Een baan in Drenthe bevindt zich op het niveau daartussen, die van het 'streektheater’. Dit zijn de  ontmoetingsplaatsen in de regio waar activiteiten worden georganiseerd en verenigingen en liefhebbers uit de  regio kunnen trainen. Dit type accommodaties dient van hoge kwaliteit te zijn, met voorzieningen als WIFI, frtness,  goede horeca en zelfs ruimtes waar ouders van schaatsende jeugd kunnen werken.    Opmerkingen   e Nationale Zorgatlas (P25): de meest recente gegevens m.b.t. schaatsen zijn nog altijd van 2014. De  conclusies bij deze paragraaf veranderen dan ook niet.   e De KNSB heeft geen nieuwer beleidsplan dan reeds was opgenomen. Wel is een stuk tekst toegevoegd over  ‘van Podium tot Podium’    Andere wijzigingen:   e Tekst werkwijze aangevuld pagina 4   e Let op.voetnoct op pagina 21 weghalen   e _ Wijzigen pagina 24: bezoekerspotentieel > aantal bezoekers   * Letop in bijlage 1: Locatie Hoogeveen 2: BuitenvaartH wordt nummer 3  e Inhoudsopgave herzien   » _ Onderaan pagina 24 tekst aanpassen laatst paragraaf   e Onderaan pagina 26 bovenaan 27   « _ Managementsamenvatting: feitelijke situatie in maart 2016 toegevoegd   « _ Inleiding: feitelijke situatie in maart 2016 toegevoegd    Bronnen toevoegen   NOS.nl, 2015. Cijfers ledenaantallen KNSB, via http://nos.nl/op 3/artikel/20657 07 -leden-schaaisverenigingen-  haken-af html.   KNSB, 2043. Van podium tot podium.   Mulier Instituut, 2009. it Giet Oan! Onderzoek naar de betrokkenheid bij en beleving van winterse sporten in  Nedertand in de winter van 2008/2009    Telefonisch contact met mutlier instituut  Het instituut heeft diverse eerdere onderzoeken naar de Nederlandse ijsbanen uitgevoerd.  Gesproken met de directeur dhr. Hugo van der Poel.    V.w‚b. een mogelijke ijsbaan in Drenthe:   e Gegevens van eerder onderzoek van Mulier i‚o.v, KNSB zijn niet vrij beschikbaar.   e Wet is duidelijk dat de investeringskosten van een nieuwe ijsbaan niet zullen worden terugverdiend. Vaak  komt het er op neer dat een groot deel van de kapitaallasten toch bij de overheid terechtkomt.   e Ook het rondkrijgen van een jaarlijkse exploitatie zal zeer moeilijk tot vrijwel onmogelijk zijn. Zelfs in grote  steden als Den Haag en Utrecht blijkt dit moeilijk te zijn, waar de bevolkingsdichtheid en ook de  bezoekersaantallen veel groter zijn. Bij vervangingsinvesteringen dient doorgaans toch de gemeente bij te  springen.   e De Optisport banen (o.a. Breda, Hoorn) draaien wel opvallend goed.</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>    lu  Info | Repro Service Lemmen    Van: @drenthe.nl>  Verzonden: donderdag 16 november 2016 14:48   Aan: Ronald Stoffeisma   CC:   Onderwerp: RE: Scan haalbaarheid warmtenet FOC  Hoi. dank voor de info, zag ook al wat in de pers voorbijkomen.  Benieuwd naar hoe het zicht vertaalt in de uiteindelijke aanvraag.   Met vriendelijke groet,    Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie  provincie Drenthe  Postbus 122, 9400 AC | Assen |         ONDERNEMER.NL |    Van: Ronald Stoffelsma [  Verzonden: maandag 7 november 2016 19:59   Aan:   Onderwerp: Fw: Scan haalbaarheid warmtenet FOC   Hoi” ©   Bijgaand de samenwerking tussen FOC en Ijsbaan op het terrein energie. Wil ik je niet onthouden. Misscchien  iets om in te brengen bij ph FOC, Ijsbaan, duurzaamheid   Groet Ronald   Verzonden vanaf Samsung-tablet.   mennen Oorspronkelijk bericht — —-   Van: ;   Datum: 07-11-16 13:39 (GMT+01:00)   Aan: Ronald Stoffelsma   Onderwerp: FW: Scan haalbaarheid warmtenet FOC   Wanneer is gesprek met schaatsbaan? Ik zit nog op de officiele memo te wachten, maar de inhoud kan je hier  lezen. Is een stevige bijdrage aan de exploitatie van de schaatsbaan.   grR    Van: |   Verzonden: vrijdag 4 november 2016 11:24  Aan: _   Onderwerp: Scan haalbaarheid warmtenet FOC  Beste _   Zoals dinsdag 1 november j.l. afgesproken, doe ik je het concept van de scan voor een warmtenet tussen het  FOC in Assen en het ijscomplex toekomen.   Zou je hier naar willen kijken.</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>    Wij hebben er met de ingenieurs naar gekeken en volgens ons moet er voldoende thermische energie  geproduceerd worden op het ijscomplex om het FOC te verwarmen.  Met vriendelijke groet,  Aanwezig op ma | di | wo | do | vr  ee Postbus 445 | 9400 AK Assen |  (CEDEL    woe aan het milieu voordat uw dit bericht prent!  Dit e-mailbericht is uitsluitend bestemd voor de geadresseerde. Als dít bericht niet voor u bestemd is, wordt u vriendelijk verzocht dit aan de afzender te melden.  Volg ons ook op;    Disclaimer:   Aan de informatie in deze e-mail en ieder aangehecht databestand kunnen geen rechten worden ontleend. De e-  mail is vertrouwelijk en is uitsluitend bestemd voor de geadresseerde. De gemeente Assen aanvaardt geen  aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden, gedateerde informatie of van een onjuiste en  onvolledige verzending en ontvangst van informatie.</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>    I  Info | Repro Service Lemmen    Van: Albert Smit   Verzonden: maandag 3 april 2017 23:20  Aan:   Onderwerp: Re: Brief kunstijsbaan Hoogeveen  Dank je.    Verstuurd vanaf mijn iPad    Op 3 apr. 2017 om 22:49 heeft 7 “volgende  geschreven:    ter info.    Met vriendelijke groet,    Statenfractie GroenLinks Drenthe  fractiemedewerker    -----«---- Forwarded message ----------   From: © Te @drentsparlement.nl>   Date: 2017-04-03 17:47 GMT+02:00   Subject: FW: Brief kunstijsbaan Hoogeveen   To: Statencommissie Financien Cultuur Bestuur en Economie  <StatencommissieBestuurenFinancien@drenthe.nl>   Cc: Statencommissie Omgevingsbeleid <StatencommissieOmgevingsbeleid@drenthe.nl>,  Fractiemedewerkers <Fractiemedewerkers @drenthe.nl>,    en Sedeputeerden +  vz/secretaris Extern <Gedeputeerden vz secretaris Extern@drenthe.nl>    Geachte commissieleden,    In overleg met de fractievoorzitters en uw voorzitter zal een agendapunt worden toegevoegd aan  de concept-agenda van woensdag 5 april a.s: IJsbaan in Drenthe.    Dit naar aanleiding van de recente ontwikkelingen over dit dossier. Morgenochtend, dinsdag zal  een gewijzigde agenda op de SIS worden geplaatst.    In de bijtage treft u aan een hedenmiddag ontvangen brief van de gemeente Hoogeveen over ‘de  kunstijsbaan Hoogeveen’.    Deze brief zal eveneens morgen op de Lijst van ingekomen stukken worden geplaatst en op het  SIS. U kunt deze brief betrekken bij de beraadslaging.    Met vriendelijke groet,</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>    | Senior statenadviseur | Plv. statengriffier    PROVINCIE DRENTHE | Postbus 122, 9400 AC    Assen  Van: Statengriffie  Verzonden: maandag 3 april 2017 16:44    Aan:. _  Onderwerp: FW: Brief kunstijsbaan Hoogeveen    Van: © sf  Verzonden: maandag 3 april 2017 16:39  Aan: Statengriffie   Onderwerp: Brief kunstijsbaan Hoogeveen    Geachte griffie,    Hierbij stuur ik u namens het college van burgemeester en wethouders van Hoogeveen een brief  in verband met de ontwikkelingen voor de kunstijsbaan Hoogeveen.    Ik verzoek u deze brief door te sturen naar alle leden van Provinciale Staten.    Met vriendelijke groet,    Loy creme | wewesewwasew sav pw i wwe    Postbus 20.000, 7900 PA HOOGEVEEN | Raadhuisplein 1  T wey we ee ee OT ’ | | www. hoogeveen.nl    http://www.sportiefhoogeveen.nk</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>    \2u  Info | Repro Service Lemmen    Van: s@drenthe.nl>   Verzonden: dinsdag 4 april 2017 10:42   Aan: Marco Out; Albert Smit; .   cc: y Henk Jumelet   Onderwerp: Stukken vergadering Commissie FCBE inzake Usbaan    Beste Bestuurders,    Via onderstaande link vinden jullie de vergaderstukken voor de commissievergadering FCBE morgen in de  Statenzaal. Punt 5 op de agenda is Besluitvorming ijs in Drenthe.    https://www.drentsparlement.nl/Vergaderingen/Statencommissie-Financien-Cultuur-Bestuur-en-Economie-  FCBE-1/2017/05-april/13:00         Met vriendelijke groet,</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>    bee  Info | Repro Service Lemmen    Van:   Verzonden: maandag 12 juni 2017 16:50   Aan: ‘post@drenthe.nl’   cc:   Onderwerp: Subsidie Uscomplex Drenthe t.b.v. GRIFFIE Leden van de Provinciale Staten  Bijlagen: 02315.pdf, 02314.pdf   Urgentie: Hoog    Geachte heer/mevrouw,    Bijgaand twee brieven voor de GRIFFIE t.b.v. de Leden van de Provinciale Staten.    Met vriendelijke groet,    Management assistente — Eenheid Leefomgeving    pn Gemeente Assen    B 140592 (0592-366403)  ES. i    5 Afwezig op vrijdag.    Disclaimer:   Aan de informatie in deze e-maii en ieder aancehecnt databestand kunnen geen rechten worden ontteend. De e-mail is vertrouwelijk en is  uitsivitend bestemd voor de geadresseerde, De gemeente Asser aanvaardt geen aansprakelijkheic voor schade als gevolg van onjuistheden,  gedateerdea informatie of van eer orijviste en onvolledige verzerding en ontvangst van informatie.</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>    Gemeente Assen                ote  fog ¢    ff a é f ay 4  DEE drf         Ef    Contactpersoon Dhr. Ronald    Provincie Drenthe Telefoon ores  GRIFFIE Bezoekadres Noordersingel 33  Leden van de Provinciale Staten Uw brief van -   Postbus 122 Uw kenmerk t3/2/2/201 7000959  9400 AC ASSEN Ons kenmerk 2017-02315    Datum [2 juni 2017  Verzenddatum [2/6    Onderwerp Subsidie IJscomplex Drenthe    Geachte leden,    Bijgevoegd treft u in afschrift de brief die wij vandaag aan het college van Gedeputeerde Staten  sturen. Dit betreft de voorgenomen besluitvorming inzake de subsidietoekenning voor een  kunstijsbaan in Drenthe.    Het complete dossier IJscomplex/IceWorld Drenthe bevat veel bedrijfsgevoelig informatie van de  initiatiefnemers. In het kader van de toetsingsprocedure zijn htervoor Gehetmhoudingsverklaringen  opgesteld.    Indien gewenst kunt u de strikt vertrouwelijke bijlagen van het dossier IceWorld/IJscomplex inzien.    Wij vertrouwen erop u hiermee naar behoren geïnformeerd te hebben.    -    Met vriendelijke groet, en ad  burgemeester emsywethouders \            7         wi    pens ster gemeentesecretaris    / M.L.J. Out T. Dijkstra    In afschrift aan:   College van Gedeputeerde Staten   -Initiatiefnemer Koenen Bouw/Volker Wessels  -Provincie, Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie,    Bijlagen:  -Brief aan college van GS inzake subsidie IJscomplex Drenthe, d.d. 12 juni 2017    Postadres Taigiser Eepsail Bari: Wils u bij een reactie op  Postbus 26018, 3400 RA Assen 14 9592 mfo@asser.nl WL23ENGH 0285005497 deze brief hel kenmerk en de  Stadhuis Fay internet trv, Gemeente Assen datum vermelden?    Neerdersingel 33. 9461 JW Assen (0592) 356 595 waw.assen. nl</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>           Gedeputeerde Staten van de provincie Drenthe  Postbus 122  9400 AC ASSEN    Onderwerp Subsidie IJscomplex Drenthe    Geacht college,    Gemeente Assen    Telefoon  Bezoekadres  Uw brief van  Uw kenmerk  Ons kenmerk    Datum  Verzenddatum    Contactpersoon Dhr, R.Stoffelsma  ‘14 0592           df    Noordersingel 33    13/2/2/2017000959  2017-023 14    (2 juni 2017    12/6    In het kader van uw voorgenomen besluitvorming inzake de subsidietoekenning voor een  kunstijsbaan in Drenthe, vragen wij uw aandacht voor het volgende.    Naar aanleiding van een recent bericht in de media, waarin werd gesteld dat er geen (hernieuwde)  subsidieaanvraag voor de kunstijsbaan is Assen is ingediend, hecht ons college er aan u te herinneren  aan onze recente correspondentie. Wij hopen hiermee te voorkomen dat er een misverstand zou  kunnen ontstaan omtrent de status van het verzoek tot de provinciale bijdrage.    Op 11 mei jl. heeft ons college u cen brief gestuurd met daarin het verzoek tot heroverweging van de  subsidieafwijzing Ice World Drenthe (van initiatiefnemer Koenen Bouw/Volker Wessels), evenals  een verzoek het beschikbare bedrag van € 5 miljoen voor de bovenregionale sportvoorziening toe te  kennen aan de Asser plannen. Op 15 mei jl. heeft u de ontvangst van deze subsidieaanvraag  bevestigd met kenmerk 201 701472-00695906 ‘Subsidieaanvraag ijscomplex in Assen’. In deze brief  staat dat de gemeente Assen nader geïnformeerd wordt over de verdere afhandeling hiervan.    Ter volledigheid sturen wij u bijgaand (nogmaals) het complete dossier Ice World/IJscomplex  Drenthe, waarbij wij mede namens de initiatiefnemer willen benadrukken dat deze bijtagen zeer    vertrouwelijk zijn.    Tevens is door ons college op 9 mei jl., als derde belanghebbende, bezwaar ingediend tegen de  afwijzing van de subsidieaanvraag van Koenen Bouw/Volker Wessels van 28 december 2016. Ook  hiervan is door ons op |l mei jl. een bevestiging ontvangen. Vandaag worden de gronden van het    bezwaar bij uw college ingediend.    enden A Een:  Fastedres Tefsen Kemal    Postbus 30018, 9400 RA Asser 14 9552 info@assen.ni  Sredhurs Fax ieternal  Noordersiegel 33, 9401 |W Assen (0592) 366 595 wevw.assen.ni    NL28BNCH0285000497  tnv Gemeente Assen    Wilt u bij eer reactie op  deze vrigf het kenmerk en de  datum vermelden?               roe</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>    Gemeente Assen  Ons kenmerk 29177-02314  Pagina 2 van 2    Wij hopen dat uw besluitvorming in de vervolgprocedure recht doet aan de belangen van betrokken  partijen, met de daarbij behorende zorgvuldigheid.    Deze brief wordt in afschrift verstuurd aan Provinciale Staten van de provincie Drenthe.                            thakders,  Í <  i i é  buygemeester gemeentesecretaris  JL, M.L.J. Out T. Dijkstra  n afschrift aan:    rywinciale Staten  „Koenen Bouw/Volker Wessels  -Provincie, Coördinatie & Vestigingsklimaat & Acquisitie    Bijlagen:  -Vertrouwelijk dossier iceWorld/IJscomplex Drenthe</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>    _  Info | Repro Service Lemmen    Van:   Verzonden: maandag 12 juni 2017 16:50   Aan: ‘post@drenthe.nl’   Cc:   Onderwerp: Subsidie Iscomplex Drenthe t.b.v. het college GS  Bijlagen: 02315.pdf; 02314.pdf   Urgentie: Hoog    Geachte heer/mevrouw,    Bijgaand twee brieven voor het college van GS.  Separaat ontvangt u strikt vertrouwelijke bijlagen (per we transfer) weike alleen voor GS bestemd zijn.    Met vriendelijke groet,  I  Management assistente — Eenheid Leefomgeving    A Gemeente Assen    @ 14 0592 (0592-366403)  LA    D Afwezig op vrijdag    Disctaimer:   Aan de informatie it deze e-mail en ieder aangahecht databestand kunnen geen rechten warden ontlaend. De e-mail is vertrouweliik en is  uisluitend oestemd voor de geadresseerde, De gemeente Asser aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade als gevoig van onjuistheden,  gedateerde informatie ef van eer: onjuiste en onvolledige verzerding en ontvangst van informatie.</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>    Gemeente Assen           + cage t epee tg fg ff sr ig EN egy a a ee  PPP So Pop eG SE 7 iff ’ Á SPP SP, Zr fz? ; fife ff ffs a a a ar ae ff  ? dr fe ff fee fey f/f fe of é “ff ’ voy ff ;   ‘ di df io pgs ff fe é of gf df ff ‘ Ff ef pie fy  fhe eefs ff fee ef: LEEPER LEE Fe Fr a Ae    Contactpersoon Dhr. Ronald    Provincie Drenthe Telefoon Teas    GRIFFIE Bezoekadres Noordersingel 33  Leden van de Provinciale Staten               Uw brief van -—  Postbus 122 Uw kenmerk 13/2/2/20 17000959  9400 AC ASSEN Ons kenmerk 2017-02315    Datum 12 juni 2017  Verzenddatum 12/6    Onderwerp Subsidie IJscomptex Drenthe    Geachte leden,    Bijgevoegd treft u in afschrift de brief die wij vandaag aan het college van Gedeputeerde Staten  sturen. Dit betreft de voorgenomen besluitvorming inzake de subsidietoekenning voor een  kunstijsbaan in Drenthe.    Het complete dossier Iscomplex/IceWorld Drenthe bevat veel bedrijfsgevoelig informatie van de    initiatiefnemers. In het kader van de toetsingsprocedure zijn hiervoor Geheimhoudingsverklaringen  opgesteld.    Indien gewenst kunt u de strikt vertrouwelijke bijlagen van het dossier IceWorld/IJscomplex inzien.    Wij vertrouwen erop u hiermee naar behoren geïnformeerd te hebben.    Met vriendelijke groet,  burgemeester Ei wethoude                    gemeentesecretaris    M.L.J. Out T. Dijkstra    In afschrift aan:   „College van Gedeputeerde Staten   -Inítiatiefnemer Koenen Bouw/Volker Wessels  -Provincie, Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie,    Bijlagen:  -Brief aan college van GS inzake subsidie IJscomplex Drenthe, d.d. 12 juni 2017    Postadres Telefon Eert Bant: Wilt u bij gen reactie op  Postbus 36518, 9400 RA Assen 14 9602 info @assen.nl NL23ENGHo285000497 deze brief het kenmerk en de  Stadhus Fax interne tunv, Gemeente Assen datum vermelden?    Noordarsingel 33, 401 JW Assen (osg2} 356 595 www. assen nl</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>            Gemeente Assen                                 eof fe Pow Fe 7 7 fay i À 5 5  Contactpersoon Dhr, R.Stoffets  Telefon 14 0592   Bezoekadres Noordersingel 33    f    ma  Gedeputeerde Staten van de provincie Drenthe  Postbus 122 Uw brief van    9400 AC ASSEN Uw kenmerk 13/2/2/2017000959  Ons kenmerk 2017-023 14    Datum 12 juni 2017  Verzenddatum |2/6    Onderwerp Subsidie IJscomplex Drenthe    Geacht college,    In het kader van uw voorgenomen besluitvorming inzake de subsidietoekenning voor een  kunstijsbaan in Drenthe, vragen wij uw aandacht voor het volgende.    Naar aanleiding van een recent bericht in de media, waarin werd gesteld dat er geen (hernieuwde)  subsidieaanvraag voor de kunstijsbaan is Assen is ingediend, hecht ons college er aan u te herinneren  aan onze recente cortespondentie. Wij hopen hiermee te voorkomen dat er een misverstand zou  kunnen ontstaan omtrent de status van het verzoek tot de provinciale bijdrage.    Op II mei jl. heeft ons college u een brief gestuurd met daarin het verzoek tot heroverweging van de  subsidieafwijzing Ice World Drenthe (van initiatiefnemer Koenen Bouw/Volker Wessels), evenals  een verzoek het beschikbare bedrag van € 5 miljoen voor de bovenregionale sportvoorziening toe te  kennen aan de Asser plannen. Op 15 mei jl. heeft u de ontvangst van deze subsidieaanvraag  bevestigd met kenmerk 201 701472-00695906 ‘Subsidieaanvraag ijscomplex in Assen’. In deze brief  staat dat de gemeente Assen nader geïnformeerd wordt over de verdere afhandeling hiervan.    Ter volledigheid sturen wij u bijgaand (nogmaals) het complete dossier Ice World/IJscomplex  Drenthe, waarbij wij mede namens de initiatiefnemer willen benadrukken dat deze bijtagen zeer  vertrouwelijk zijn.    Tevens is door ons college op 9 mei jl, als derde belanghebbende, bezwaar ingediend tegen de  afwijzing van de subsidieaanvraag van Koenen Bouw/Volker Wessels van 28 december 2016. Ook  hiervan is door ons op |l mei jl. een bevestiging ontvangen. Vandaag worden de gronden van het  bezwaar bij uw college ingediend.    Duredver Telefean Fernald bank Wilt u bij een reactie op  Postbus 35018, 9400 RA Assen 14 0592 infoassen.nl NL28BNCHo285000497 deze brief het kenmerk en de  Stethuls Fax Internet tnv Gemeente Assen datiem vermelden?    Noordersinge: 33, 341 JW Assen {0592} 365 595 Wara assen.nl</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>    Gemeente Assen  Ons kenmer: 2017-523414  Pagina 2 van 2    Wij hopen dat uw besluitvorming in de vervolgprocedure recht doet aan de belangen van betrokken  partijen, met de daarbij behorende zorgvuldigheid.    Deze brief wordt in afschrift verstuurd aan Provinciale Staten van de provincie Drenthe.                Met vriendelijke’groet,                ers,  Pa <  Lo *-  gemeentesecretarts  M.L.J. Out T. Dijkstra         inciale Staten  -Koenen Bouw/Volker Wessels  -Provincie, Coördinatie & Vestigingsklimaat & Acquisitie    Bijlagen:  -Vertrouwelijk dossier IceWorld/IJscomplex Drenthe</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>    luz  Info Repro Service Lemmen    Van: @drenthe.nt>   Verzonden: dinsdag 13 juni 2017 16:22   Aan: Ronald Stoffelsma   ce:   Onderwerp: ter informattie Statenstuk en brief Assen Us   Bijlagen: 24-3.1-2017001760 Afwijzing bijdrage bovenregionale sportvoorziening Assen.pdf;    2017-801 (24-3.1-2017001617) Kunstijsvoorziening.pdt    Hallo Ronald,   Ter informatie in de bijlage een brief van ons college over jullie verzoek van 11 mei 2017/12 juni 2017 en het Statenstuk  zoals het naar PS is verzonden.   Met vriendelijke groet,    Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie    provincie Ljrenthe  Postbus 122, 9400 AC | Assen | ey              DRENTS  ONDERNEMER.NL</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>    provinciehuis Westerbrink 1, Assen \q )    postadres Postbus 122, 9400 AC Assen    wordende provincie Hrenthe    (oso2) 46 55 55    Aan:   het college van Burgemeester en Wethouders  van Assen   Postbus 30018   9400 RA ASSEN    Assen, 13 juni 2017   Ons kenmerk 24/3.1/201 7004 760 (201 701472-00700844)   Behandeld door. n   Onderwerp: Afwijzing bijdrage bovenregionale sportvoorziening Assen    Geacht college,    Op 12 juni 2017 ontvingen wij uw brief waarin u verwijst naar uw schrijven van 11 mei  2017 met daarin het verzoek tot heroverweging van de subsidieafwijzing aan Koenen  Bouw BV inzake lee World Drenthe en tevens het verzoek de beschikbare bijdrage  van € 5 miljoen voor de bovenregionale sportvoorziening toe te kennen aan de Asser  plannen. In deze brief informeren wij u over ons besluit op uw aanvraag.    Besluit  Wij hebben besloten uw verzoek om een bijdrage van € 5 miljoen voor een bovenregi-  onale sportvoorziening af te wijzen.    De Asser plannen zijn door Koenen Bouw ontwikkeld en opgesteld en eind 2016 bij  ons ingediend. De businesscase als onderdeel van die aanvraag is in maart 2017  door ons, mede op basis van een onafhankelijke second opinion, als ‘niet robuust  genoeg’ beoordeeld. Daarmee werd de subsidieaanvraag afgewezen.    Omdat wij perspectief wilden houden op de realisatie van een bovenregionale kunst-  ijsvoorziening in Drenthe, hebben wij u vervolgens de gelegenheid gegeven de plan-  nen verder te ontwikkelen en de benoemde risico's weg te nemen of ervoor garant te  staan. Deze garantie moest bekrachtigd zijn in een openbaar raadsbesluit. Dit is in  ons besluit van 28 maart 2017 als volgt verwoord:   “Wij zijn voornemens om de eerder genoemde bijdrage voor één van de gemeenten in  2017 beschikbaar te houden, onder de voorwaarden dat:   A. Er sprake is van een sluitende businesscase op grond waarvan de betreffende  gemeente de realisatie en dekking van de investering, die zicht geeft op sen duurza-  me exploitatie van een bovenregionale kunstijsvoorziening, garandeert en    Bij correspondentie verzoeken wij u het zaaknummer 201 701472 te vermelden.    </pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>    B. Deze garanties bekrachtigd zijn in een gemeenteraadsbesiuit.  Aanvragen warden op volgorde van binnenkomst behandeld.”    Om de volgende redenen hebben wij besloten uw aanvraag af te wijzen.   +. Er wordt niet voldaan aan de door ons gestelde voorwaarden in ons besluit van  28 maart 2017.   2. Daarnaast is de aan u gevraagde garantstelling, bevestigd in een raadsbesluit, niet  ingediend.   3. U hebt met uw brief van 11 mei 2017 laten weten dat u het principieel onjuist vindt  om als overheid garant te staan voor een private investering van de omvang van  Ice World. .   4, Wij hebben van u geen nadere informatie gekregen over de realisatie en/of exploi-  tatie van de ijsbaan. Met andere woorden: er zijn geen nieuwe ter zake doende fei-  ten en omstandigheden door u aangeleverd. Een en ander leidt dan ook niet tot  een ander besluit over uw verzoek van 11 mei 2017, dan het op 28 maart 2017  door ons college genomen besluit over de afwijzing van de subsidieaanvraag van  Koenen Bouw BV.    Juridisch kader   Op dit besluit is de volgende wet- en regelgeving van toepassing:  - de Algemene wet bestuursrecht   - de Algemene subsidieverordening Drenthe 2017    Wij melden u tot slot dat de gevraagde heroverweging in uw brieven van 11 mei 2017  en 12 juni 2017 loopt via de bezwaarprocedure.    Nadere informatie  Macht u nog vragen hebber, dan kunt u contact opnemen met    telefoonnummer    Hoogachtend,           Gedeputgerde Staten van Drenthe, lu    ‚ secretaris oraitier    Bezwaar   Bent u het niet eens met dit besluit, dan kunt u binnen zes weken na de dag van ver-  zending ervan, hiertegen een bezwaarschrift indienen bij het college van Gedeputeer-  de Staten van Drenthe. De dag van verzending is de dagtekening van het besluit.  Voor meer informatie over de bezwaarprocedure verwijzen wij u naar    http: Zwww.provincie.drenthe. nlitoket/bezwaarschriften.    Afschrift aan: Provinciale Staten van Drenthe</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>    A  provincie Drenthe    Statenstuk 2017801    Provinciale bijdrage voor de realisatie van een bovenregionale  kunstijsvoorziening in Drenthe    Voorgestelde behandeling:  Statencommissie Financiën, Cultuur, Bestuur en Economie op 28 juni 2047  Provinciale Staten op 12 juli 2017  fatale beslisdatum: niet van toepassing    Behandeld door . En e-mait  Portefeuillehouder: de heer H.G. Jumelet</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>    B eleidsbrief aan Provinciale Staten van Drenthe 2017-801-1    Inleiding    a. Algemeen  in de Nota van aanbieding van de Voorjaarsnota 2016 is een mogelijke investeringsonder-  steuning voor een bovenregionale sportvoorziening (ijsbaan) opgenomen als een van de pro-  jecten in het kader van de investeringsagenda.    Met het stellen van een deadline voor het indienen van de subsidieaanvragen in oktober 2016  is er flinke voortgang gekomen in de doorontwikkeling van de ijsbaanplannen in Hoogeveen  en Assen. De businesscases als onderdeel van de aanvragen die voor 1 januari 2017 door  Koenen Bouw en Stichting Kunstijsbaan Hoogeveen en omgeving zijn ingediend, zijn in maart  2017 door ons college, mede op basis van een onafhankelijke second opinion, als ‘niet ro-  buust genoeg! beoordeeld. Daarmee zijn de twee subsidieaanvragen afgewezen.    Perspectief blijven bieden   Omdat wij perspectief wilden houden op de realisatie van een bovenregionale kunstijsvoor-  ziening in Drenthe, hebben wij vervolgens de desbetreffende gemeenten de gelegenheid ge-  geven de plannen verder te ontwikkelen en de benoemde risico's weg te nemen of ervoor  garant te staan. Deze garantie moest bekrachtigd zijn in een openbaar raadsbesluit. Dit  hebben wij in ons besluit van 28 maart 2017 als volgt verwoord:    “Wij zijn voornemens om de eerder genoemde bijdrage voor een van de gemeenten ín 2017   beschikbaar te houden, onder de voorwaarden dat:   A. er sprake is van een sluitende businesscase op grond waarvan de desbetreffende ge-  meente de realisatie en dekking van de investering, die zicht geeft op een duurzame ex-  ploitatie van een bovenregionale kunstijsvoorziening, garandeert en   B. deze garanties bekrachtigd zijn in een gemeenteraadsbeslutt.   Aanvragen worden op volgorde van binnenkomst behandeld.”    Met onze brief van 13 april 2047, kenmerk 15/3.1/2017001134, hebben wij de besluitvor-  mingsprocedure voor het beschikbaar stellen van een provinciale bijdrage voor een boven-  regionale kunstijsvoorziening uiteengezet. De nieuwe aanvraag van de gemeente Hoogeveen  is op 4 april 2017 in behandeling genomen conform de beschreven procedure.    De gemeente Assen heeft ons op 12 juni 2017 een brief gestuurd, waarin zij verwijst naar de   brief van 11 mei 2017 met daarin:   1. het verzoek tot heroverweging van de subsidieafwijzing van Koenen Bouw BV inzake  IceWorld Drenthe en   2. een verzoek om de beschikbare bijdrage van € 5 miljoen voor de bovenregionale sport-  voorziening toe te kennen aan de Asser plannen.   Op de brief van 11 mei hebben wij op 1 juni 2017 geantwoord en u hebt hiervan een afschrift   ontvangen met het kenmerk 22/3.2/2017001578.   De gevraagde heroverweging in de brieven van 11 mei en 12 juni 2017 loopt via de reguliere   bezwaarprocedure van de Commissie rechtsbescherming.   Er zijn geen nieuwe ter zake doende feiten en omstandigheden aangeleverd door de gemeen-   te Assen. Een en ander leidt dan ook niet tot een ander besluit over dit verzoek van de ge-   meente Assen van 11 mei 2017, dan het op 28 maart 2017 door ons college genomen besluit   over de afwijzing van de subsidieaanvraag van Koenen Bouw BV.</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>    Beleidsbrief aan Provinciale Staten van Drenthe 2017-801-2    b. Europese aspecten  De gemeente is verantwoordelijk voor de toetsing op onder andere staatssteun. In onze voor-  waarden nemen wij op dat de provinciale middelen beschikbaar gesteld worden wanneer de  financiering van de kunstijsvoorziening strookt met de toepasselijke staatssteunregels.    c. Economie/werkgelegenheid    Exploitatiefase   Personeel in vaste bezetting circa 10 fte, daarbij 10 fte op losse contracten ten behoeve van  horeca, winkel, et cetera. In totaal is er werkgelegenheid voor 40 mensen bij de kunstijsbaan  als schaatstrainers en dergelijke ook worden meegerekend. Daarnaast is er sprake van indi-  recte werkgelegenheid (leveranties, accountant, onderhoud) van circa 10 fte.    Realisatiefase  De bouw van het geheel zorgt voor tijdelijke werkgelegenheid. Ervaring van andere vergelijk-    bare projecten leert dat per € 100.000,— aan bouwkosten er één jaar werkgelegenheid is. Dus  bij bouwkosten van € 12 miljoen + € 3 miljoen infrastructuur = € 15 miljoen levert dit 150  mensjaar werk (bron: gemeente Hoogeveen).    d. Participatie  - Gemeente Hoogeveen: aanvrager, eindverantwoordelijk voor de reatisatie/bouw en de  exploitatie.  - KNSB als belangenbehartiger voor de schaatssport.  - Gemeente Assen als ondersteuner voor de realisatie van het initiatief ICE World.    e. Bezwaar  Wij hebben u bij brief van 1 juni 2017 geïnformeerd over onze reactie op de brief van de ge-  meente Assen van 11 mei 2017. De gemeente Assen als derde-belanghebbende en ook  Koenen Bouw hebben een bezwaarschrift ingediend tegen de subsidieafwijzing van de aan-  vraag van Koenen Bouw van 28 december 2016. Dit wordt conform de gebruikelijke bezwaar-  procedure behandeld.    Advies    1. Een eenmalige investeringsondersteuning te verstrekken van maximaal € 5 miljoen uit de  Reserve Investeringsagenda voor de realisatie van een bovenregionale kunstijsvoorziening in  Drenthe, opdat Gedeputeerde Staten een beschikking aan de gemeente Hoogeveen kunnen  afgeven onder de voorwaarden dat:    a, de bovenregionale kunstijsvoorziening vóór 31 december 2019 gerealiseerd is en in  gebruik genomen;  b. de gemeente ervoor zorgt dat de aanieg en exploitatie strookt met de geldende wet-    en regelgeving (onder andere Europese regels ten aanzien van staatssteun en de fis-  cale invulling ten aanzien van de btw);   Cc. de provinciale bijdrage voor de bovenregionale kunstijsvoorziening zich beperkt tot de  investeringsondersteuning van maximaal € 5 miljoen zonder btw-component.</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>    Beleidsbrief aan Provinciale Staten van Drenthe 2017-801-3    Doelstelling uit de begroting    7.3 Dynamisch Drenthe: sport    Argumenten    1.1.    1.2.    13.    1.4,    Het voorstel past in de Investeringsagenda.   - Duurzaamheid: het betreft een energieneutraal concept met innovatieve toepassingen en  er wordt gestreefd naar een BREEAAM-certificering. Dat is hét instrument om integraal  de duurzaamheid van nieuwe gebouwen, bestaande gebouwen, gebieden en slooppro-  jecten te meten en te beoordelen.   - Werkgelegenheid: er worden zowel in de realisatie-, ais de exploitatiefase directe en indi-  recte arbeidsplaatsen gecreëerd. In de inleiding is dit reeds verwoord.   - Sociale cohesie: sport en dus ook schaatsen verbindt; schaatsverenigingen en individue-  te schaatsers kunnen in Drenthe weer volop schaatsen in een kunstijsvoorziening van  deze tijd. Verenigingen hebben kans oud-ieden weer aan te trekken en nieuwe leden te  werven.   -  Zichtbaarheid inwoners: met de realisatie van deze bovenregionale kunstijsvoorziening in  Hoogeveen wordt een schaatsvoorziening voor inwoners in en buiten Drenthe gecreëerd.    De gemeente Hoogeveen voldoet met haar garantstelling aan de gestelde voorwaarden.   Er is sprake van een sluitende businesscase op grond waarvan de gemeente Hoogeveen de  realisatie en dekking van de investering, die zicht geeft op een duurzame exploitatie van een  bovenregionale kunstijsvoorziening, garandeert. Deze garanties zijn bekrachtigd in een ge-  meenteraadsbesluit. Door de voorwaarde te stellen dat de voorziening ook in gebruik moet  worden genomen, ligt de verantwoordelijkheid bij de gemeente en draagt zij met deze voor-  waarde het risico.    Door de bijdrage onder voorwaarden toe te kennen verwachten wij dat de provinciale midde-  len doefmatig en rechtmatig besteed worden.   Nadat een provinciale bijdrage is toegekend vindt uiteraard verfijning van het plan plaats in  de realisatiefase. Dit kan invloed hebben op de businesscase en de exploitatie. Door de afge-  geven garantstelting door de gemeente ligt het risico hiervoor bij de gemeente.   Decor het stellen van voorwaarden ligt de verantwoordelijkheid voor de realisatie en het op-  vangen van eventuele afwijkingen bij de gemeente.    Eventuele risico's ten aanzien van bouw, realisatie en exploitatie worden met het stellen van  deze voorwaarden bij de gemeente gelaten.   Aspecten zoals staatssteun en fiscaliteit worden na de toekenning van provinciale middelen  door de gemeente nader uitgewerkt. Wij gaan er hierbij van uit dat dit binnen de gestelde wet-  en regelgeving plaatsvindt. De bevoorschotting van de provinciale bijdrage vindt plaats  conform artikel 2.9, lid 4, van de Algemene subsidieverordening (ASV) 2017, wanneer er vol-  daan is aan de gestelde voorwaarden. De gestelde termijn van realisatie voor 31 december  2019 sluit aan bij de door de gemeente Hoogeveen ingediende plannen. Zij streven ernaar dat  in het schaatsseizoen 2019-2020 geschaatst kan worden.</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>    Beleidsbr ief aan Provinciale Staten van Drenthe 2017-801-4    1.5. Met het toekennen van een provinciale bijdrage van maximaal € 5 miljoen aan de gemeente  Hoogeveen is er zicht op de realisatie van een bovenregionale kunstijsvoorziening in Drenthe.  Conform de boodschap in de Nota van aanbieding bij de Begroting 2017 hebben wij aange-  geven dat wij bereid zijn u een voorstel te doen om een regionale sportvoorziening (een  ijsbaan) het laatste steuntje in de rug te bieden via een eenmalige investeringsondersteuning  van maximaal € 5 miljoen.    1.6. De beoogde bijdrage is opgenomen in de investeringsagenda  Bij de Nota van aanbieding 2016 en de Voorjaarnota 2017 is een bijdrage van maximaal  € 5 miljoen voor een bovenregionale kunstijsvoorziening opgenomen. Na vaststelling van dit  besluit zal de provinciale begroting hierop aangepast worden.    Tijdsplanning  Realisatie en ingebruikname is volgens de planning van de gemeente Hoogeveen voorzien in het  schaatsseizoen 2019-2020.    Financiën   In de Voorjaarsnota 2017 is aangegeven dat binnen de Reserve Investeringsagenda voor een boven-  regionale sportvoorziening (ijsbaan) een bedrag van € 5 miljoen is opgenomen. Wanneer uw Staten  besluiten de bijdrage toe te kennen zal het budget in de eerstvolgende begrotingswijziging worden  opgenomen vanuit de reserve.   Monitoring en evaluatie   Vindt plaats via de reguliere planning&controlcyclus en rapportages in het kader van de Investerings-  agenda.    Communicatie    De pers wordt geïnformeerd met een persbericht en een persbriefing. De gemeenten Assen en  Hoogeveen en de KNSB zijn specifiek op de hoogte gebracht door middel van een afschrift van dit  statenstuk.    Bijtagen  1. Raadsvoorstel gemeente Hoogeveen    2. Bijlage bij Raadsvoorstel: businessplan 2,0 (inclusief bijlagen)  3. Bijlage bij Raadsvoorstel: ‘juridisch advies staatssteun’ (versie f juli 2016)</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>    Beleidsbrief aan Provinciale Staten van Drenthe    Ter inzage in kamer C0.39  Niet van toepassing.    Assen, 13 juni 2017  Kenmerk: 24/3.1/2017001617  Gedeputeerde Staten van Drenthe,    J.J. van Aartsen, voorzitter  mevrouw mr. Â.M. van Schreven, secretaris    2017-801-5</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>    Ontwerpbesluit 2017-801-1    Provinciale Staten van Drenthe;    gelezen het voorstel van Gedeputeerde Staten van Drenthe van 13 juni 2017, kenmerk  24/3.1/2017001617;    BESLUITEN:    een eenmalige investeringsondersteuning te verstrekken van maximaal € § miljoen uit de Reserve   Investeringsagenda voor de realisatie van een bovenregionale kunstijsvoorziening in Drenthe, opdat   Gedeputeerde Staten een beschikking aan de gemeente Hoogeveen kunnen afgeven onder de voor-   waarden dat:   a. de bovenregionale kunstijsvoorziening vóór 31 december 2019 gerealiseerd is en in gebruik  genomen;   b. de gemeente ervoor zorgt dat de aanleg en exploitatie strookt met de geldende wet- en regel-  geving (onder andere Europese regels ten aanzien van staatssteun en de fiscale invulling ten  aanzien van de btw);   C. de provinciale bijdrage voor de bovenregionale kunstijsvoorziening zich beperkt tot de investe-  ringsondersteuning van maximaal € 5 miljoen zonder btw-component.    Assen, 12 juli 2017    Provinciale Staten voornoemd,    ‚ griffier ‚ voorzitter    wa/coll.</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>    25  Info | Repro Service Lemmen    Van: @drentsparlement.nl>  Verzonden: zaterdag 24 juni 2017 16:15   Aan: Albert Smit; Ruud Wiersema   Onderwerp: Toelichting business case iceWorld    Dag Albert en Ruud,    Ik wou jullie nog even bedanken voor de toelichting gisteren. Ik heb nagekeken wat wij als  Statenleden aan informatie hebben inzake de business case lceWorld en dat is inderdaad eigenlijk  alleen maar de brochure, Nou weet ik dat wij de strikt vertrouwelijke bijlagen bij de business case bij  de gemeente mogen inzien. Maar ik vraag mij af of er niet wat meer info is die nu gedeeld zou  kunnen worden. Zo ben ik benieuwd naar de financiêle opbouw van de benodigde investeringen en  de opbouw van de financiering. Dit verzoek om meer informatie heb ik ook gedaan aan +   7 Kan ik in elk geval a.s. maandag om 17.00 uur op het gemeentehuis de strikt vertrouwelijke  stukken inzien? Bij deze het officiële verzoek. In het verlengde van voorgaande vraag ik mij  overigens ook af hoe jullie eventuele (openbare) besluitvorming door de Staten zien over jullie pian,  dat kan natuurlijk niet o.b.v. alleen een brochure,    Verder heb ik even bij de provincie geïnformeerd naar de omvang van de garanties die van de  gemeente Assen worden verwacht en daarop werd aangegeven dat alleen garanties worden  verwacht voor de investering in de kunstijsbaan sec en niet voor de totale investering van 40 miljoen  euro. Uitgaande van een investering in de kunstijsbaan van zeg 20 miljoen euro (een aanname van  mijl), een gemeentelijke bijdrage van 2,5 miljoen, een gemeentelijke garantie van 2,5 miljoen, een  optimalisatie van de business case twv 2,5 miljoen euro en een provinciale bijdrage van 5 miljoen  euro, ZOU ik dan uitkomen op (extra) garanties van de gemeente twv 7,5 miljoen euro. Dat is dus heel  wat minder dan de 40 miljoen euro waar we het gisteren over hadden.    Ik ben benieuwd naar jullie reacties en hoop wat meer info te kunnen ontvangen.    Hartelijke groeten,    Verstuurd vanaf mijn iPad</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>    provincie Drenthe                                         NGE  NESS                                                                         SRR         RRR SRR RR                              NN  SS                             Rares                                RRA                                                       RUNES WES ESR                                SRNR                                        ESE                     ANNIS DANE NS SAND               TR                             WSS                               EN          SERRATE  SSE  NNN ee    </pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>    138  Info | Repro Service Lemmen    Van: @drenthe.ni>  Verzonden: woensdag 14 december 2016 10:49   Aan: Ronald Stoffelsma; @volkerwessels.com'  Onderwerp: Indieningstermijn   Goedemorgen =n Ronald,    Om elkaar goed te informeren stuur ik deze mail, vandaag is er op verzoek van de KNSB een toelichtend gesprek  geweest. Door Henk Jumelet is in dat gesprek een toelichting gegeven op het proces en de beslissing om een  indieningstermijn te steilen.   Wellicht ten overvioede, maar toch even voor de helderheid het volgende.   Ons college hanteert 1 januari 2017 als harde datum voor de indiening van plannen voor kunstijs in Drenthe. Aanvragen  die voor die datum worden ingediend, worden in behandeling genomen.   ik heb begrepen dat in het bestuurlijk gesprek wat vorige week vrijdag gevoerd is met een deel van het college in Assen  over o.a. FOC dit ook is gecommuniceerd.   Als er vragen zijn neem dan even contact met me op.    Met vriendelijke groet,    Coördinatie Vestigingsklimaat & Acquisitie    provincie Drenthe    Postbus 122, 9400 AC | Assen | T (0592) 36 52 08 |    . vee  +                        DRENTS  ONDERNEMER.NL</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>    32         Businesscase    Assen - december 2015    1 Te 5 - 5 Ai  Cr WORLD SEREN         - VERTRE          ME,    </pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>    inROUDSORZA NE    1 Managementsamenvatting  2 Strategie   3 Organisatie en management  4 Risicomanagement   5 Stakeholders   6 Impressie beelden    7 Financiën    Bijlage 1 — Exploitatie van de schaatsbanen    Bijlage 2 — Exploitatie van de horeca    p 3    p 19  31    41    p  p 36  p  p 43    p 68    Bijlage 3 — Steunbetuigingen en intentieovereenkomsten p 73    Lr yes ASAT  WORLD GaLN THE    - VERT ROUGINE LK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>    1 Ice World Drenthe - faciliteert Bruisend Drenthe    Managementsamenvatiing  Tijd voor een modern compiex    Rondom het TT-circuit is sprake van een forse gebiedsontwikkeling die Assen en Drenthe nationaal en  internationaat op de kaart gaat zetten. VolkerWessels heeft een businesscase opgesteld voor de realisatie  van Ice World Drenthe op deze plek, een ijscomplex met diverse ijssporten in combinatie met Terra  Experience, een indoorattractie waar bezoekers op spectaculaire wijze op een reis naar het middelpunt  der aarde worden gevoerd. Onderhavig businessplan betreft de realisatie en haalbaarheid van het    ijscomplex. Voor Terra Experience is een aparte businesscase opgesteld.    In Assen ís lange tijd een ijsbaan geëxploiteerd, die voor recreanten en voor professionele sporters een  belangrijke functie had. Die accommodatie voldeed niet meer. Het is tijd voor een modern complex, dat  wel aan de verwachtingen en eisen van de huidige tijd kan voldoen. Het ijscomplex verbindt op  revolutionaire wijze recreatie, topsport en gezondheid met duurzaamheid. De beide business case    versterken elkaar.    Multifunctioneel ijscomplex   Het ijscomplex bestaat uit een snelle wedstrijdbaan van 400 meter, een multifunctionele ijsvioer voor  ijshockey en shorttrack, een spectaculaire skipiste en een bevroren steile wand. Recreanten en  professionals uit binnen- en buitenland komen hier om zelf te schaatsen, ijshockeyen, skiën, ijscrossen en  ijsklimmen. Of om te genieten van wedstrijden in deze sporten. Ook kunnen ze een slipcursus of  rijvaardigheidstraining doen. Het ijscomplex is tevens een kweekvijver voor nieuw schaatstalent. Ten  slotte zijn er mogelijkheden voor shoppen, wellness, vergaderingen, concerten en voor een bezoek aan  Terra Experience. Sport, snelheid en sociaal zijn de kernbegrippen waarmee het merk Ice World Drenthe    lading zal krijgen. Deze begrippen sluiten 100% aan bij het merk TT.    Sport en show   Ice World Drenthe biedt veel kansen. Voor sport en gezondheid, werkgelegenheid, educatie en innovatie;  enkele speerpunten van het provinciaal en gemeentelijk beleid. De vraag naar attractieve en educatieve  evenementen neemt toe, evenals de trends op het gebied van ijssporten, zoals shorttrack. Drenthe heeft    nog geen grote evenementenhal waar zowel beurzen, shows als grote concerten kunnen worden gegeven.    CE WERD DRENTSE    -VIRTRQUMELEK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>    Met de hal van de 400-meterbaan en het separate ijshockeyveld beschikt het ijscomplex over een  evenementenlocatie van formaat. Volop ruimte voor grote concerten, dance-events, Holiday on ice,  ijssculptuur-tentoonstellingen, ijsshows als Frozen, Supercross en Red bull of Monsterenergy-  evenementen. De grote hal beschikt over meer dan 6000 staanplaatsen en 1200 zitplaatsen en de    ijshockeyhal biedt 1250 zitplaatsen.    Horeca en retail   Op de begane grond is een centraal horecaplein. Met onder andere een thematische skihut en restaurants  boven en beneden voor gezond eten en drinken. Voor zakelijke doelgroepen kan een ruimte worden  afgesloten voor het houden van bijeenkomsten en vergaderingen. Langs de omloop om het verdiept  aangelegde ijshockeyveld zijn functies gesitueerd als try-and-buy retail, een educatiecentrum over    duurzaam opgewekte energie en een wellness center met daarbij onder andere fitness en fysiotherapie.    Diverse doelgroepen   Zo is het ijscomplex een multifunctioneel gebouw. Door de verschillende ruimtes effectief en efficiënt te  gebruiken, wordt een diversiteit aan doelgroepen bediend. Sporters, topsporters, recreanten, ouders met  kinderen, fans, toeschouwers, vrijwilligers, sportverenigingen, scholen en concertgangers. Uit binnen- en    buitentand.    Gunstige ligging   Vanuit noordelijke richting is in de bocht voor het TT-circuit het in het oog springende, witte ijscomplex  meteen zichtbaar. Een uitvergrote ijskristal met gefacetteerde lijnen in de gevel, die invallend licht  weerkaatsen en breken en een prachtig lichtspel opleveren. Gezien vanaf de A28 vormt de skihal een  markant baken in het landschap. Aan de oostzijde sluit het ijscomplex aan op het prachtige beekdalgebied.  Door de ligging van diverse waterpartijen oogt het ijscomplex als een modern ruimteschip in een  eeuwenoud landschap. Het ijscomplex en Terra Experience zijn bereikbaar via dezelfde toegangsweg en    delen een gezamenlijke parkeergelegenheid.    Kristalhelder ontwerp   Het ijscomplex is een transparant gebouw. De dichte bovenrand is opgebouwd uit witte panelen met  variatie in glans, textuur en wittinten, die door wisseling van invallend (zon)licht een steeds veranderend  beeld geven. Dit veranderende karakter wordt in de avond doorgezet via immense led-lichtstrepen op de  gevel. Onder de bovenrand is het thema open-dicht speels uitgewerkt. De glazen gevel heeft niet over de    gehele hal dezelfde vorm, wat resulteert in een spannend beeld en wat het spel van de gevellijnen    -VERTROU ED GK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>    versterkt. Door de transparantie zijn de schaatsers zichtbaar. Een enorm venster aan de bovenzijde van de  skihal biedt zicht op skiërs die aan de afdaling beginnen. En een groot venster onderaan toont de  ijsklimwand waar bezoekers juist de beweging naar boven maken. De dynamiek van de gevel reflecteert    de dynamiek binnen in het gebouw.    Logische routing   Een heldere routing, het scheiden van bezoekersstromen en de logische posities van de diverse functies  dragen bij aan een prettige beleving van het gebouw en de attractieve kwaliteit ervan. De entree vormt  het hart van de accommodatie. De meest korte en logische looproutes, zichtlijnen en beleving zijn leidend,  het programma is daaromheen aangelegd. De bezoeker heeft bij binnenkomst zicht op beide ijsbanen, de  skihal en het restaurant. Vanuit het restaurant — beneden én boven — is er zicht op beide ijsbanen, de    klimhal en de skihal.    Majeure materialen   De materiaalkeuzes voor het gebouw zijn duurzaam, hoogwaardig en “hufterproof”. De gevel van de ijshal  wordt voorzien van onderhoudsvrije, metalen panelen met een nano-coating. Door deze coating hecht  omgevingsvuil zich niet aan de gevel en is graffiti makkelijk verwijderbaar. De kozijnen zijn van  geanodiseerd aluminium en daarmee volledig recyclebaar en onderhoudsarm. De ‘plint’ van de 400-  meterbaan bestaat uit een talud met een natuurlijke begroeiing. De natuurlijke uitstraling van de  ijshockeyhal met skibaan en klimhal krijgt vorm door de toepassing van verticale delen van verweerd    metaal.    Innovatieve duurzaamheid   De technische installaties in het ijscomplex zijn voorwaardelijk aan het algehele functioneren van het  complex en aan het gebruiksgenot en de veiligheid van de bezoeker. De uitgangspunten bij het ontwerp  van de installaties zijn gebruiksvriendelijkheid, hoge bedrijfszekerheid en een zo efficiënt mogelijk  energieverbruik tijdens de exploitatie. Zo wordt het een milieuvriendelijk gebouw (planet) én wordt de  exploitatie ook op lange termijn robuuster (profit). Hightech kennis en veel ervaring wordt ingezet om  duurzaamheid te garanderen. In het hoofdstuk Strategie zijn de innovatieve, duurzame installaties    uitgebreid beschreven.    Wisselende instellingen  Tijdens sportevenementen worden technische instellingen voor snelle sportprestaties geprogrammeerd.  Voor andere evenementen, bijvoorbeeld concerten, bestaan alternatieve instellingen voor verwarming,   CE WORLD DRENTHE    - VERTROUW ELK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>    koeling, luchtvochtigheid en luchtkwaliteit. Het gebauw wordt in zones beheerd, de horeca en sanitaire    voorzieningen kunnen als een evenement daar om vraagt, op zichzelf staand worden benut.    Digitale beleving   De beleving van Ike World Drenthe gaat verder dan het gebouw en haar voorzieningen. De huidige  tijdgeest vraagt om slimme, digitale voorzieningen die belangstellenden in staat stellen deel te nemen van  buitenaf. Zo is er een website, wordt gebruikgemaakt van Facebook, Twitter en Instagram en is er een Ice  World app. Hierin staan nieuwsberichten, speeischema’s en tijden voor schoolschaatsen. Ook kunnen  bezoekers zich aanmelden voor bijeenkomsten en evenementen en de laatste tickets boeken voor  concerten. Ice World Drenthe is bovendien uitgerust met MyLaps, een systeem waarmee rondetijden  worden geregistreerd. Verder is er overal free Wifi, Zo is Ice World Drenthe een ontmoetingsplek: virtueel    én digitaal.    Kansen op samenwerking   Drentse ondernemers en onderwijsinstellingen zien kansen. Het betrekken van het lokale bedrijfsleven en  de onderwijsinstellingen bij de planvorming, uitvoering en exploitatie van lee World Drenthe draagt bij aan  het rode-loperbeleid van de provincie Drenthe. De verschillende partijen werken gezamenlijk aan een van    de speerpunten van het provinciale beleid: hightech.    Waarom ice World Drenthe?    De usp’s van ice World Drenthe zijn:    versterken van het imago van Drenthe op het gebied van recreëren en grote evenementen   - verbeteren en vernieuwen van het bestaande aanbod van dagrecreatie en van de toeristisch-  recreatieve infrastructuur   > versterken aantrekkelijkheid Drenthe voor recreanten en topsport   - werkgelegenheid in de vrijetijdssector   - ondernemers en kennisinstellingen krijgen de ruimte om te ondernemen en te onderzoeken   - positieve bijdrage aan sport en bewegen en aan de gezondheid, sociale cohesie, vitaliteit,    leefbaarheid en economie van Drenthe.    Kortom, ce World Drenthe is een katalysator die bedrijven, scholen en bezoekers in beweging    brengt en zo een optimale bijdrage levert aan ‘bruisend’ Drenthe.    OE tater RENTE  C5 WORLS SRENMTES    - VERTROUIMEL UK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>    2 Ice World Drenthe — revolutionair en duurzaam    Strategie    Strategische doelen    De strategische doelen die de initiatiefnemers nastreven, zijn:   - met onderscheidend concept Assen en Drenthe nationaal en internationaal op de kaart zetten   - podium voor top- en breedtesport, diverse ijssporten   - door vergroting aantal bezoekers naar gebied gezonde en duurzame bijdrage leveren aan de  toekomst van de provincie Drenthe   - aanbod gehele jaar door    - bijdrage aan toerisme en vrijetijdseconomie    - bijdrage aan werkgelegenheid  - het verbinden van duurzaamheid, educatie, sport, recreatie en onderwijs en zo een bijdrage leveren  aan:    ¥ duurzaamheid op verschillende niveaus  {_ educatie en innovatie    ‘gezondheid.    Succesfactoren    Een ijsbaan PLUS   Uit de ervaring die VolkerWessels heeft opgedaan bij het ontwikkelen van ijsbanen als Enschede, Thialf en  Leeuwarden, blijkt dat ondanks de ijsbehoefte de exploitatie en financiering een uitdaging is. Daarom is  Ice World Drenthe ontwikkeld, waar het aanbod bestaat uit een mix van de meest bekende wintersporten.  Het is de doelstelling om hen die de schaatsen willen onderbinden, genieten van ijsspeedway of idolaat  zijn van ijshockey, optimaal te bedienen met eigentijdse en duurzame ijsvoorzieningen. Die worden    aangeboden in combinatie met een reis naar het binnenste van de aarde in de Terra Experience.    Bijzondere ervaring voor publiek  De realisatie van Ice World Drenthe verbindt sport, recreatie, gezondheid en duurzaamheid met elkaar en    biedt volop fysieke en mentale uitdaging. Bezoekers doen bijzondere ervaringen op met duurzaam    “CnC ORAS DREN TS    - VERT RS LAE L a -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>    gedachtengoed als fundament: het zorgvuldig omgaan met hulpbronnen staat voorop bij zowel de bouw  als de exploitatie van dit revolutionaire complex. Energieopwekking door wind en zon wordt op een    aantrekkelijke en educatieve wijze in het plangebied verweven.    Voor elk wat wils   Een dagje uit in het gebied biedt voor elk wat wils. Schaatsen, ijscrosssen, skiën, ijsklimmen, slipper. Maar  ook een expositie in de TT Hall of de interactieve beleving van motorsport in TT Plaza bezoeken of nieuwe  modellen motoren en auto’s bekijken. Het gebied verkrijgt zo zijn aantrekkingskracht. Die synergie strekt  zich concreet uit tot de binnenstad van Assen door middel van een verbindingsas. Op deze as wordt de  bezoeker getrakteerd op het lommerrijke Asserbos, het Duurzaamheidscentrum, de Kop van de Vaart en  De Nieuwe Kolk en natuurlijk het Drents Museum. Mét alle in het gebied en aan deze route gelegen  horeca- en winkelgelegenheden. Segways, waterstofvoertuigen en solar vehicles bieden de bezoeker de    mogelijkheid de route op een duurzame en hightech wijze af te leggen.    Gezonde inwoners  De combinatie van sport, educatie en innovatie draagt bij aan een gezondere bevolking. Ice World    Drenthe prikkelt mensen om meer te bewegen en van die beweging te genieten.    Zo veel mogelijk bezoekers   Wij trekken zo veel mogelijk bezoekers en verbinden ze aan het ijscomplex en optimaliseren zo de   financiële opgave. Dit realiseren wij door:   e het plan te ontwikkelen rondom het TT-circuit dat wereldwijd bekend is   e initiatieven die momenteel worden ontwikkeld, met elkaar te verbinden   e meer activiteiten aan het ijscomplex toe te voegen, zoals een ijsklimwand, een skibaan, ruimte voor  grote concerten, evenementen en beurzen   . de toepassing van innovatieve en duurzame ontwikkelingen op gebied van energie   . toevoeging van een unieke Terra Experience in het plangebied, een beleving op het snijvlak van  techniek, wetenschap, educatie en cultuur, dé attractie voor Noord-Nederland   e dit plan uit te rollen samen met bedrijven, overheid en scholen. We zoeken waar mogelijk de    verbinding en grijpen de kansen.    De rode loper van de provincie Drenthe  Parkmanagement Assen en Parkmanagement Noord zijn verenigingen die - collectief - de belangen    behartigen van Assense ondernemers gevestigd op de bedrijventerreinen. De netwerkbijeenkomsten    eas Metis  MI WOR LO RENTE    „HUERTA Eek «    </pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>    bieden een platform voor ontmoeting en kennisdeling en voor het scheppen van gezamenlijke kansen. [ce  World Drenthe heeft het bestuur van beide Parkmanagement-verenigingen betrokken bij de ideeën en de  planvorming, die voorafgingen aan dit visiedocument. Het initiatief om tot een spectaculair nieuw  ijsbaancomplex te komen, aangevuld met het avontuurlijke en educatieve Terra Experience, wordt door  beide besturen van harte omarmd. Vooral op het gebied van innovatie en duurzaamheid zien de  Parkmanagement-verenigingen mogelijkheden om vanuit ice World Drenthe structureel samenhang te    realiseren, innovatie te bundelen en onderwijs en bedrijfsleven samen te brengen.    De gemeente Assen ondersteunt het plan. Ook Cedel, Sportconfex, CS Vincent van Gogh, Alfa College en  de Hanzehogeschool hebben uitgesproken graag te participeren in de ontwikkeling van ice World Drenthe.  Het betrekken van het lokale bedrijfsteven en de onderwijsinstellingen bij de planvorming, uitvoering en  exploitatie van Ice World Drenthe draagt bij aan het rode-loperbeleid van de provincie Drenthe. Via het  netwerk worden bedrijven buiten Drenthe aangetrokken, evenals internationale opleidingsinstituten,  zoals de Universiteit van Oldenburg. Deze bewegingen generen kansen voor startende ondernemers en  zzp'ers. Deze partijen werken gezamenlijk aan de volgende speerpunten van het provinciale beleid:    hightech systemen en de gezondheidseconomie.    Integrale aanpak   De ervaring leert dat grote projecten het best tot stand komen en renderen wanneer planvorming en  realisatie voortkomen uit een integrale ontwikkeling. ice Worid Drenthe komt dan ook voort uit een visie  op de integrale ontwikkeling van een totaalconcept. Bij de planvorming van Ice World Drenthe worden alle    bij VolkersWessels opgedane kennis en ervaring op dit gebied in de praktijk gebracht.    Door aan te sluiten op provinciale speerpunten en ambities en samen te werken met het lokale en  regionale bedrijfsleven, wordt ce World Drenthe de vervolmakende aanvulling op de bedrijvigheden op  en rondom de TT Noordlus. Verschillende publiekstrekkers gaan hier sterk van elkaars aanwezigheid    profiteren.    Visie, missie provincie en gemeente    De plannen sluiten naadloos aan bij de omgevingsvisie en de missie van de provincie. Ook komt de  invulling van Ice World Drenthe overeen met het beleid van de gemeente voor het gebied rondom TT    Assen.    or    Dein a    mye mo sh: “i  WORLD DREN TT!    «VERT ROUWELLE -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>    Visie provincie: De missie voor onze Omgevingsvisie Drenthe luidt: Het ontwikkelen van een bruisend  Drenthe, passend bij de kernkwaliteiten die de provincie rijk is. Bedrijvigheid in Drenthe is van grote  maatschappelijke en economische betekenis vanwege de werkgelegenheid en de vitaliteit van het  platteland en de steden. Wij achten bedrijvigheid van provinciaal belang en benoemen dit tot een  kernwaarde.   Ice World Drenthe voorziet in extra werkgelegenheid en grote levendigheid (vitaliteit) van het gebied, de    kernwaarde bedrijvigheid wordt met het volledige aanbod goed bediend.    Visie: Onder een ‘bruisend Drenthe’ verstaan we een provincie waorin het goed wonen en werken ís en  waar voor jong en oud veel te beleven valt. Een provincie ook waar ondernemerschap, cultuur en sport  floreren.   De nieuwe ontwikkeling Ice World Drenthe sluit aan bij het bestaande aanbod in het gebied en vult dit  perfect aan. Er is voor een breed pubtiek veel te beleven, te doen, te ondergaan, te leren en te genieten.  Een project dat ondernemerschap, cultuur en sport combineert en bijdraagt aan een bruisende provincie,    die uitdaagt tot bewegen en inspireert met culturele activiteiten.    Visie: In dat toeristische totaalproduct Drenthe moet geïnvesteerd worden. Het bestaande aanbod van  verblijfs-en dagrecreatie en de huidige toeristisch-recreatieve infrastructuur moet kwalitatief verbeterd en  vernieuwd worden. De focus moet komen te liggen op de diversiteit en de kwaliteit van het toeristische  product. Niet méér van hetzelfde, maar juist het creëren van toegevoegde waarde ten opzichte van het  bestaande toeristische product is het doel. Daarnaast willen we ruimte bieden aan enkele grootschalige  voorzieningen en zien we kansen voor grootschalige (meerdaagse) evenementen.   Ice World Drenthe is zo’n grootschalige voorziening, die met de enorme diversiteit en de kwaliteit van    nieuw toeristisch en sportief aanbod toegevoegde waarde biedt aan het bestaande aanbod.    Visie: Van provinciaal belang is het benutten van de mogelijkheden voor duurzame energieopwekking en  «distributie, onder andere door het bieden van voldoende mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkelingen.  Ook het besparen van energie, het zorgvuldige gebruik van de ondergrond voor de energiewinning, de  opslag van CO, groen gas, aardgas en de energie-infrastructuur zijn van provinciaal belang.   Zoals in dit businessplan wordt aangetoond (zie verder), is lee World Drenthe revolutionair op het gebied    van duurzaamheid en innovatie met betrekking tot klimaatsystemen en energiegebruik.    LET AE AREN TdT  hee Wie Sie ARNE PE    - VERTROQUAWILUK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>    Passen de activiteiten in het vigerende bestemmingsplan?    De plannen voor Ice World Drenthe passen binnen het gemeentelijke ruimtelijke beleid,   Toerisme en recreatie   In diverse provinciate plannen is het TT-circuit en het gebied daaromheen aangeduid ats  concentratiegebied voor toerisme, recreatie en lawaaisporten. in het Beleidsplan toerisme en recreatie  Drenthe Natuurlijk Actief staat dat het wenselijk is het attractieniveau van het gebied van het Circuit van    Drenthe en het Verkeerspark vanuit toeristisch oogpunt te vergroten.    De gemeente Assen heeft al verscheidende jaren in verschillende (structuurjvisies de locatie tussen  recreatiegebied Baggelhuizerplas en het TT-circuit/TT World aangewezen als gebied dat zich bij uitstek  leent voor de versterking van de toeristische sector (onder andere in de Structuurvisie Stadsrandzone,  Structuurvisie Hoofdstad Assen 2030, Structuurvisie FlorijnAs). In oktober 2016 nog heeft de  gemeenteraad de Strategienota Ruimte vastgesteld als tussenstap naar een nieuwe Omgevingsvisie op  grond van de Omgevingswet. In deze Strategienota heeft Assen aangegeven dat zij toerisme en recreatie  als groeisector ziet. Nogmaals wordt aangegeven dat aan de zuidwestkant van de stad kansen liggen voor  het versterken van toerisme en recreatie, zeker nu de ontsluiting van het TT-circuit is verbeterd. Dit maakt    het gebied bijzonder aantrekkelijk voer nieuwe initiatieven.    Wel zal er nog een bestemmingsplanprocedure voor het plan doorlopen moeten worden. De gemeente  Assen heeft in een brief van 21 december 2016, kenmerk 20156-04744, kenbaar gemaakt dat zij het  initiatief van ice World Drenthe (inclusief Terra Experience) in alle opzichten ondersteunt en dat ze zich tot  het uiterste zal inzetten om samen met de initiatiefnemers en investeerders deze procedure tot een goed    einde te brengen.    Kansen    Pijter gezondheid   Sport genereert een enorme impact op economisch en maatschappelijk vak. Gezondheid en beweging  vormen een belangrijke pijler onder de vrijetijdseconomie. Ice World Drenthe geeft Assen een verder  ontwikkelde versie van haar ijsbaan terug en biedt met Terra Experience een centrum voor educatie,  innovatie en duurzaamheid. Deze attracties (beide slechtweervoorzieningen) bieden gezamenlijk    werkgelegenheid, vitalisering en verduurzaming aan de regio.    EE AREND: SOARING  CEWORLD GRENTIRE    MERTROLWUME 14 -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>    Synergie bedrijven in gebied   Het TT-circuit genereert al een flinke bezoekersstroom bij bekende evenementen, Ice World Drenthe  levert een belangrijke bijdrage aan het trekken van meer bezoekers naar het gebied. De ambities van de  aanwezige bedrijven sluiten op elkaar aan en sluiten aan bij de ambities van Ice World Drenthe. Bedrijven  versterken elkaar door hun aanvullende aanbod. Door marketingactiviteiten onderling af te stemmen,  ontstaat een synergie die de verschillende doelgroepen uitnodigt om langer in het gebied te verblijven.  Door ontsluitingswegen en parkeermogelijkheden te combineren, wordt de toegang laagdrempelig, een    langer verblijf van de bezoeker wordt gefaciliteerd.    Samenwerking onderwijsinstellingen   ice World Drenthe gaat unieke samenwerkingen aan met scholen en onderwijsinstellingen. De  ontwikkeling van Ice World Drenthe vereist een innovatieve aanpak en leent zich prima als studieobject.  Kennis en kunde van de kennisinstellingen uit het noorden worden betrokken bij het uitwerken van een  aantal concepten. Voorbeelden zijn een energieneutrale ijsbaan, een mobiliteitsconcept van en naar het  centrum, parkeeroplossingen met inzet van sensortechnologie enzovoort. Lectoren, onderzoekers en  studenten krijgen de ruimte om projecten te initiëren en een directe bijdrage te leveren aan de realisatie  van een revolutionair lce World Drenthe. Door alle expertise te verbinden met de hoogwaardige kennis  van TT Plaza en Terra Experience, ontstaat een vooraanstaand kenniscentrum met een netwerk dat zich    uitstrekt tot ver in Europa.    Aandacht voor ruimtelijke kwaliteit   Een omgeving heeft een goede ruimtelijke kwaliteit wanneer deze mooi is en geschikt is vaor mens, plant  en dier, Waar mensen zich thuis voelen, waar de historie van de streek kan worden beleefd. Het  ijscomplex en Terra Experience worden ontwikkeld met besef van de cultuurhistorie en van de ruimtelijke  kwaliteit die de provincie nastreeft. Het is de ambitie van de provincie om de ruimtelijke identiteit van  Drenthe te versterken door nieuwe ontwikkelingen te bezien in samenhang met de kernkwaliteiten. Ice  World Drenthe sluit met haar natuurlijke uitstraling als een vanzelfsprekendheid aan op het prachtige  beekdalgebied dat ernaast ligt. ‘s Winters zijn de bomen in het beekdal kaal en ís er volop zicht op het  complex. ’s Zomers staat het gebouw meer beschut achter een groene wand van bomen. Door de  natuurlijke, ruimtelijke invulling in het gebied van het TT-circuit levert Ice World Drenthe een duurzaam    gezonde bijdrage aan deze ruimtelijke identiteit,    EE DAR TD NRENT:  ME WORLD DANS    mn    -VERTACHWELIJK-    </pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>    Ruimtelijk-economische samenhang   Sport genereert een enorme impact op economisch en maatschappelijk vlak. Gezondheid en beweging zijn  belangrijk voor de vrijetijdseconomie. Ice World Drenthe geeft Assen een uitgebreide versie van haar  ijsbaan terug en biedt samen met Terra Experience een centrum voor sport, recreatie, educatie, innovatie  en duurzaamheid. Deze attracties bieden gezamenlijk werkgelegenheid, vitalisering en verduurzaming aan    de regio.    Vrijetijdseconomie is een betangrijke economische pijler. In Drenthe zijn reeds op verschillende niveaus  ‘vrijetijdslandschappen’ te onderscheiden, die een samenhangend aanbad bieden voor vrijetijdsbesteding  en zorgen voor werkgelegenheid, bestedingen en economische ontwikkeling. Het TT-circuit in Assen is  economisch, recreatief, sportief en voor de werkgelegenheid van groot belang, Ice World Drenthe zal op al  deze niveaus een bijdrage leveren aan de ambities van de provincie en de gemeente. Waarbij rekening  wordt gehouden met de belangen van natuurgebied Witterveld, en dorpen en woonwijken in de  omgeving. Zo past onze visie bij de integrale visie van provincie, gemeente en omwonenden voor het TT    Circuit en zijn omgeving.    Versterking van het vrijetijdsproduct   De vrijetijdssector zorgt voor veel werkgelegenheid en heeft bovendien een positief effect op de  leefbaarheid. Ongeveer 1 op de 10 banen in Drenthe kwam de afgelopen jaren voort uit toeristisch-  recreatieve bestedingen. Het doel van de provincie is het vergroten van de bestedingen en  werkgelegenheid in de vrijetijdssector. Ze wil hierbij ondernemers zo veel mogelijk de ruimte bieden om  te kunnen ondernemen. De uitdaging: samen met anderen Drenthe nog aantrekkelijker maken. Drenthe    moet hiervoor een totaalproduct aanbieden, dat onderscheidend en van hoogwaardig niveau is.    Die uitdaging gaat VolkerWessels graag aan. De provincie geeft aan dat de focus moet komen te liggen op  de diversiteit en de kwaliteit van het toeristische product. Niet méér van hetzelfde, maar het creëren van  toegevoegde waarde ten opzichte van het bestaande toeristische product is het doel. En het benutten en  vermarkten van ‘unique selling propositions’ als de TT Assen. Zo’n propositie biedt VolkerWessels de  provincie met Ice World Drenthe. Een grootschalige, hoogwaardige accommodatie met zeer hoge  attractieve waarde die bezoekers van Assen, Drenthe en van buiten Drenthe aantrekt, waardoor    bestedingen en werkgelegenheid worden vergroot.    mn    (CE WORLD DRENTH    3  ay    -VERTROU WELK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>    Multifunctioneel gebruik: evenementen   In Drenthe is nog geen grote evenementenhal waar beurzen, grote concerten en shows kunnen worden  gegeven. In de uitwerking van het concept Ice World Drenthe houden we rekening met een grote  diversiteit aan activiteiten met maximale exposure voor het gebied. Zo kan het ijscomplex het gehele jaar    door worden gebruikt en biedt het de gemeente een hoogwaardige slechtweervoorziening.    De spin-off van sport en innovatie   De provincie streeft naar een bruisende provincie die uitdaagt tot bewegen en inspireert met culturele  activiteiten. Sport en bewegen leveren een positieve bijdrage aan de gezondheid, sociale cohesie en  economie van Drenthe. Een groot onderdeel van de activiteiten in het ijscomplex is het aanbod van sport.  Het concept biedt diverse wintersporten, maar biedt ook de mogelijkheid om in de zomer andere sporten  te beoefenen (denk aan een skeeler- en rolschaatsbaan en een klimhal). Daarmee daagt het concept uit  tot bewegen. Door het aanbod goed in de markt te zetten en professioneel en aantrekkelijk te promoten,  stimuleert Ice World Drenthe sportdeelname voor een breed publiek. Daarbij zoeken we verbinding met  verenigingen en scholen om het aanbod zo goed mogelijk te laten aansluiten op het aanbod dat er is en de  vraag. Snelheid vormt het DNA van zowel de motorsport als de schaatssport. ice World Drenthe geeft  sport en innovatie een thuis. Een gezonde geest in een gezond lichaam. De combinatie van sport, educatie  en innovatie en de samenwerking met de gemeente en maatschappelijke partners dragen bij aan een  gezondere bevolking. Ice World Drenthe prikkelt mensen om meer te bewegen en van die beweging te    genieten.    Energie en duurzaamheid    De provincie heeft de ambitie om te werken met betrouwbare en betaalbare energievoorzieningen en om  de uitstoot van broeikasgassen te beperken. Ze streeft naar een duurzame energiehuishouding. Dit vraagt  om het gebruik van hernieuwbare energie. Van provinciaal belang is het benutten van de mogelijkheden  voor duurzame energieopwekking, het besparen van energie, en het zorgvuldige gebruik van de  ondergrond voor de energiewinning, de opslag van CO2, groen gas, aardgas en de energie-infrastructuur.    De ambitie is zelfs om de provincie in 2050 energieneutraal te hebben.    Met de duurzame en revolutionaire manier van omgaan met energie past het ijscomplex in de  beleidsdoelstelfingen van de provincie. Duurzaam verantwoord ondernemen vraagt om visie en om    specifieke technische kennis. VolkerWessels en Cedel uit Assen beschikken over zowel de kennis als de    CE WORLD DRONE!    + MURT ROUTE Lid -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>    ervaring om duurzaamheid, lage energielasten en bezoekerscomfort naadloos aan elkaar te verbinden. Dit    doen wij door:    1.    2.  3.  4.    de energievraag zo laag mogelijk te houden  energiestromen waar mogelijk uit te wisselen  gebruik te maken van efficiénte installaties    duurzame energiebronnen toe te passen.    Kansen voor innovatie    De kansen voor innovatie op het gebied van duurzaamheid zijn divers. Enkele van de belangrijkste    onderwerpen voor duurzame innovatie voor het ijscomplex zijn:    reductie CO.-gebruik tijdens de realisatie . werving groene materialen   biodiversiteit en leefgebied ° transport   hergebruik/gerecyclede materialen . vast-afvalmanagement   beperking operationeel gebruik CO2 . duurzaamheidscertificering (GPR)   water . stedenboauwkundige verbindingen  duurzaam gewonnen materialen . organisch-afvalmanagement   levenscyclus kostenanalyse . duurzaamheid onderwijs & bewustzijn,  bouwafvalmanagement zichtbaarheid    Dit kan worden uitgewerkt in:    het gebruik van lokaal aanwezige materialen  repetitie van ontwerpelementen   gebruik van tweedehands bouwmaterialen  vervaardiging buiten de bouwplaats voor minder bouwplaatsafval  efficiënt en compact gebouwontwerp   afbreken, vernietigen, hergebruiken van materialen  het gebruik van koolstofarm materiaal  duurzaamheid van materialen   modularisatie van het ontwerp   COz-levensduur, vervanging, deconstructie  standaardisatie van het ontwerp   beperking operationeel gebruik CO2   basisplan gebaseerd op PvE-reductie    het PvE introduceert CO,-gerelateerd aan elektriciteit, verwarming en koeling.    ICE WORLD ORENTHE    - WVERTROUWE UK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>    Een greep uit de hightech kennis en ervaring die wordt toegepast bij de ontwikkeling en de vervaardiging    van het installatieconcept:    een zo compact mogelijk gebouw met optimate verhouding schil en Vloeroppervlak  optimalisatie van de isolatie van de schil   een gebouw met lichte kleuren: er is minder kunstlicht nodig en verlichtingswarmte hoeft zo  weinig mogelijk te worden gekoeld   een dak met een reflecterende coating ter minimalisering van het stralingsverlies tussen ijsvloer  en dak   optimale isolatie onder de vloeren ter minimalisering van de energievraag voor het vorstvrij  houden van de bodem   een luchtverdeelsysteem met een zo laag mogelijke luchtsnelheid over de ijsvloer ter  minimalisering van het convectieverlies en met een zo laag mogelijke temperatuurgradiënt ter  minimalisering van het warmteverlies   een ammoniakkoelinstallatie met een maximale Coëfficiënt Of Performance (COP) voor de ijsvloer  met CO2-medium voor transport ter minimalisering van het transportverlies en een egale  temperatuurverdeling van de ijsvloer   directe warmteterugwinning uit het hete gas van de ammoniakkoelinstallatie voor verwarming  van dweilwater en het verwarmen van warm tapwater   warmteterugwinning uit het warme gas van de ammoniakkoelinstallatie via warmtepompen voor  de verwarming van het gebouw en de vorstbeveiliging van de bodem   toerenregeling op alle ventilatoren van de luchtbehandeling zodat nooit méér ventilatietucht  wordt toegevoerd dan strikt noodzakelijk voor een goede luchtkwaliteit en temperatuur   separate luchtbehandeling voor de buitenluchttoevoer naar de ijshallen gedurende de winter  waarin de buitenlucht wordt ontvochtigd. Dit ter minimalisering van het energieverbruik voor  ontvochtiging en een optimaal vochtgehalte in de ijshal   toerengeregelde compressoren   dimbare LED-verlichting in hallen, kantoren en restaurant   een klimaatsysteem met laagtemperatuurverwarming voor optimaal rendement van de  warmtepomp   beperken van tapwaterverbruik door toepassing van doorstoombegrenzingen en apparatuur met  een laag waterverbruik   toepassing van zonne-energie via PV-cellen   slim energiemanagement   gebruik van windenergie    PEN 2 7 =  ls WORLS DRENTRE    - VERTROUW EL UGK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>    = stroom opslag in grote accu's.    COz-reductie optimaal: uitstoot 0   Door het gebruik van innovatieve technieken is het ijscomplex zeer energie-efficiént. Het nieuwe  ijscomplex verbruikt per jaar tussen de 1.800.000 kWh en 2.000.000 kWh. Op het complex zullen 12.000  zonnepanelen van 260 wp geplaatst worden. Deze zonnepanelen kunnen gemiddeld per jaar 2.652.000  kWh produceren. De productie van 2.652.000 kWh zonnestroom bewerkstelligt een COz-reductie van  1.394.952 kg CO». Doordat alle benodigde energie op het ijscomplex duurzaam wordt opgewekt, is er in    het geheel geen CO2-uitstoot.    100% energiebesparing  Kunstijsbaan De Bonte Wever werd volledig traditioneel van grijze energie voorzien. Door het gebruik van  innovatieve technieken en door de inzet van zonnepanelen wordt in het nieuwe ijscomplex feitelijk 100%    grijze energie bespaard,    100% toename duurzame energieproductie   Op de oude kunstijsbaan werd geen duurzame energie opgewekt. De zonnepanelen op het nieuwe  ijscomplex hebben een capaciteit van 3.120.000 wp. Deze zonnepanelen produceren op jaarbasis  2.652.000 kWh. De toename aan duurzame energieproductie op het nieuwe ijscomplex is 100%. Het    ijscomplex produceert meer energie dan dat het verbruikt.    De Energie Agenda heeft voor projectinitiatieven die bijdragen aan de Drentse Green Deal Regeling een  bijdrage beschikbaar gesteld. Dan moet er sprake zijn van energiebesparing en/of duurzame  energieproductie. De energie agenda van het ijscomplex ziet er als volgt uit:   © zonne-energie: de toename van de zonne-energieproductie bedraagt 3,12 MWp. Deze productie is  ruim voldoende om het gehele complex van stroom te voorzien.   e groen gas: er wordt geen groen gas toegepast.   e aardwarmte: door middel van een warmtepomp wordt ijs gemaakt. Om zo energie-efficiënt  mogelijk ijs te maken, moet de bron zo koud mogelijk zijn. Er wordt dan ook geen gebruikgemaakt  van aardwarmte omdat deze bron veel te warm is.   . slimme energiesystemen: een innovatief en slim energiemanagementsysteem koppelt de  verschillende energieverbruikers en energieproducenten op het complex slim en innovatief aan  elkaar.    ° warmtenet: de ijsmachine van het ijscomplex werkt volgens het principe van een warmtepomp.    </pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>    De warmtepomp op het ijscomplex verbruikt jaarlijks 2.000.000 kWh elektrische energie om ijs te maken.  Bij een COP-waarde van 3 produceert deze machine 6.000.000 kWh thermische restwarmte. Deze  restwarmte is voor een klein deel nodig op het ijscomplex zelf. Ongeveer 4.060.000 kWh thermische  energie kan via een warmtenet gebruikt worden om gebouwen in de directe omgeving te verwarmen. Dit    kunnen bijvoorbeeld het volledige Fashion Outlet Center en de volledige Terra Experience zijn.    Bij de stichting Drentse Energie Organisatie kunnen duurzame haalbare businesscases in aanmerking  komen voor financiering. Er is contact met de Drentse Energie Organisatie om een en ander nader uit te    werken.    De ijsmeester staat centraal bij het beheersen van de processen rondom beheer en onderhoud. Door de  opzet van de installaties niet nodeloos ingewikkeld te maken, zijn de onderhoudskosten blijvend laag. De  installaties worden slim geplaatst: bezoekers ondervinden geen hinder van het technische onderhoud    terwijl onderhoudspartijen snel en makkelijk toegang hebben voor beheer, monitoring en bediening.    EE WORLD ORI SE    -HERTROLANELIK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>    3 Sterke initiatiefnemer, professionele, ervaren organisatie    </pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>                  </pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>                </pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 113 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 113 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 114 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 114 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 115 ======================================================================

<pre>            </pre>

====================================================================== Einde pagina 115 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 116 ======================================================================

<pre>    4 Risicoanalyse en procesbeheersing    Risicomanagement  Risico- en kansenmanagement    RISMAN-methode   VolkerWessels voert op haar projecten en processen een actief risico- en kansenmanagement. De ervaring  leert dat het cruciaal is om samen met de opdrachtgever op te trekken als het gaat om risico- en  kansenmanagement. Wij stellen graag gezamenlijk met partners een risicodossier en een kansendossier  op, Waarin afle risico’s en kansen die van invloed (kunnen) zijn op het project, worden benoemd en  vastgelegd. We maken de risico’s beheersbaar door deze in een vroeg stadium te signaleren en tijdig de  juiste maatregelen te treffen. Dit geldt tevens voor de kansen die we gedurende het project signaleren en  in samenwerking met de partners willen benutten om zodoende meer kwaliteit en betere oplossingen te  kunnen bieden dan afgesproken.   Ons risico- en kansenmanagementproces ís gebaseerd op de RISMAN-methode (zie figuur). Dit is een  cyclisch proces dat door het projectteam, onder verantwoordelijkheid van een risicomanager, gedurende  de verschiilende fasen van het project wordt doorlopen. Per projectfase worden telkens de volgende    hoofdstappen onderscheiden:    . uitvoeren risicoanalyse  De eerste stap in risico- en kansenmanagement is het identificeren en analyseren van de risico’s en  kansen. Hiervoor worden specifieke ‘risicosessies’ gehouden. De risicomanager initieert deze  sessies. Daarnaast is risico- en kansenmanagement een vast onderdeel van het ontwerpteam- en  uitvoeringsoverleg. De geïdentificeerde risico’s worden vastgelegd ín een risicodossier en in een    kansendoassier,    . vaststellen beheersmaatregelen  Na de kwantificering worden per risico een of meer beheersmaatregeilen vastgesteld. De  beheersmaatregelen zijn, in volgorde van wenselijkheid, gericht op het vermijden van het risico, het  verkleinen van de kans van optreden (preventief), het verkleinen van het gevolg (correctief) of het  accepteren van (rest}risico's. Voor het kansendossier wordt op een vergelijkbare manier een    maatregel geformuleerd om de kans realiseerbaar te maken.    GE WORLD CRENTHE    - VERTROLWELIUK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 116 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 117 ======================================================================

<pre>    . uitvoeren en evalueren beheersmaatregelen  Het is uiteraard van belang dat de vastgestelde beheersmaatregelen daadwerkelijk en aantoonbaar    worden uitgevoerd en geëvalueerd.    * actualiseren risicoanalyse  Het risicodossier en het kansendossier worden minimaal eens per vier weken geactualiseerd. Aan  het einde van iedere fase van het project (ontwerp- en uitvoeringsfase) leidt de evaluatie van de    beheersmaatregelen tot een update van het risico- en kansendossier.    risico-analyse    Oi Kiezen.  Meal iaate enegie : beheersmaatregelen    SEAT  heersmaatregelen         RISMAN-methode    Uitvoeren risicoanalyse   Onderstaand is een risicoanalyse toegevoegd van de toprisico’s (in willekeurige volgorde} in de kritieke  processen. Uit deze processen zijn de kritieke punten gefilterd en in onderstaande risicoanalyse  geanalyseerd. De fasen{processen waaruit de kritieke punten zijn gefilterd zijn:   * bouwteamfase   * ontwerpfase engineer & build   # uitvoering Ijsvioer    * uitvoering ijscomplex.    </pre>

====================================================================== Einde pagina 117 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 118 ======================================================================

<pre>    Afwijkingen  bestemmingsplan    Strijdigheid met de  provinciale  Omgevingsvisie en  overige vigerende  wet- en  regelgeving         Trage  besluitvorming op  gebied van tijd,  geld, organisatie,  tijd, informatie,  kwaliteit    Onvoldoende  samenwerking ten  tijde van  bouwteam, E&B-  fase.    Uitlaop in de  bouwteamfase.    Ongewenste  kosten-  overschrijding.    inpassing  werkzaamheden  derden of  expertise derden.    Beslissingsbevoegdheid  projectteamleden  onbekend/ onduidelijk.    Vertraging in praces    Gezamenlijk een  quickscan maken, risico’s  benoemen en plan van  aanpak maken         Vertraging of  onbegrip als gevolg  van uitblijven  besluitvorming.    Gezamenlijk opstellen  van een taken- en  verantwoordelijkheden-  matrix waarin specifiek  op de GOTIK-onderdelen  beslissingsbevoegden  worden benoemd om  besluitworming te  bevorderen.              Geen kennis van elkaars  normen en waarden,  werkwijzen en doelen.    Niet gedragen planning en  onduidelijkheid over het  doorlopen van de  bouwteamfase.    Onvoldoende informatie  omtrent prijsdaling of stij-    ging tijdens ontwerpfasen.    Slechte  communicatie,  keerde inspanningen.    ver-    Vertraging  bouwproces ijsvloer  en/of nieuwbouw    Geen  verhouding  kwaliteit,  onaangename  verrassing prijspeil bij  prijsaanbieding    optimale  prijs-    Onvoldoende voortgang of | Vertraging    te late start en daarmee te  late ontvangst informatie.    VERT ASU WELC-    bouwproces.         Organiseren  ProjectStartUp waarin op  informele wijze met  elkaar kennisgemaakt  wordt.    inzetten procesmanager  om voortgang aanleveren  documenten en  ontwerpproces te  bewaken en bij te sturen  waar nodig.  Toevoegen van  kostendeskundige aan  bouwteam zodat  gedurende gehele proces  wekelijks een update van  de prijs gegeven wordt  met als doel  spoedige bestuitvorming  na afronding  bouwteamfase.   Opzetten  coördinatieplanning  /  procesplanning met  mijlpalen voor  gegevensverstrekking en  uitvoeringsdata.    een         </pre>

====================================================================== Einde pagina 118 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 119 ======================================================================

<pre>    Inregelen Onjuiste bediening | Constructieschade of | In overleg met VW Noord  installaties ijsvtoer. | installatie of onjuiste | installatieschade en ijsmeester een    tijdspanne ijsvloer. werkplan ingebruikname  voor inregelen installatie. ijsvloer opstellen,  voorzien van stappenplan  en planning.    Uitvoering Onvoldoende inbreng | Geen perfecte maar | Oprichting werkgroep  bijzondere specialisten bij | 90% ijsvloer. ijsvioer waarin kwailiteit  elementen, 7aats | tatstandkoming ijsvioer en en ontwerp wordt  afwerkvioer plafond ijshal. geborgd. Opstellen  ijsvioer, plafond deelwerkplannen ijsvioer  ijshal. en plafond ijsbaan met  gedetailleerde planning,  kwaliteits-borging en  meting ism KNSB                   Onveilige Onvoldoende maatregelen. | Vertraging in proces. | In voorbereidingsfase  bouwplaats. V&G-plan opstellen.              Dynamisch afwegingsmodel   In de bouwteamfase maken we samen met investeerders en huurders keuzes met behulp van een  dynamisch afwegingsmodel. Dit financiële model wordt op maat ontwikkeld voor het ijscomplex. Het  betreft als het ware een ‘dashboard’ met ‘knoppen’ waaraan gedurende de bouwteamfase kan worden  gedraaid. Deze ‘knoppen’ worden ingevuld aan de hand van eventuele aanvullende wensen en de kansen  die we voor het project signaleren en definiëren. Het model geeft de financiële consequenties van te  maken keuzes real-time weer, voor zowel het realisatiebudget als voor de impact op de toekomstige  exploitatie van het ijscomplex. Op deze manier kunnen keuzes heel bewust worden gemaakt en kan de  impact van keuzes integraal worden afgewogen, voordat definitieve beslissingen worden genomen.  Daardoor wordt het ijscomplex als het ware als ‘een maatpak’ voor alle partijen binnen het beschikbare    budget.    Kritische succesfactoren  De top 5 succesfactoren zijn:  1. Draagvlak lokale overheid  Stakeholders bepalen het succes. Belangrijke partners in een ontwikkelproces zijn provincie en  gemeente. Het plan in relatie tot de omgevingsvisie en overige vigerende wet- en regelgeving  dient gedragen te worden door provincie en gemeente om vlot het bestermmingsplanproces te    doorlopen.    </pre>

====================================================================== Einde pagina 119 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 120 ======================================================================

<pre>    Bijdrage subsidie provincie en gemeente   Draagvlak van provincie en gemeente wordt gekregen door een bijdrage vanuit de overheid. Deze  bijdrage van zowel provincie als gemeente is meegenomen in de financiering van het plan. Naast  een bijdrage in de financiering zorgt dit ook voor een positieve impuls voor zowel investeerders als  huurders.   Solvabele huurders   Het is voor de continufteit van het plan van belang dat er solvabele huurders in het plan komen.  Huurders die kunnen anticiperen op de markt.   Aantal bezoekers   Exploitaties worden gebaseerd op bezoekersaantallen. Bij ontwikkelingen op het gebied van  leisure is dit de allerbelangrijkste succesfactor. Bezoekers moeten ook vaker terugkomen. De  kritische massa moet daarom ook iets geboden worden om terug te willen komen. Integrale  samenwerking tussen investeerders en huurders in de ontwikkelfase is daarom van belang.  Multifunctioneel gebruik in relatie met alternatieve wendbaarheid   VolkerWessels heeft de schaatsbaan in Enschede gebouwd en exploiteert deze ook. De ervaring  heeft ons geleerd dat het exploiteren van alleen een schaatsbaan een moeilijke opgave is. Naast  het creëren van andere ijsactiviteiten is het van belang dat het complex ook kan worden gebruikt  voor andere activiteiten die positief bijdragen aan de exploitatie. In het zomerseizoen zal minder  gebruik worden gemaakt van ijs. Zo zijn er functies en evenementen bedacht die ook in het    zomerseizoen bezoekers trekken.    HES ROWE ij    </pre>

====================================================================== Einde pagina 120 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 121 ======================================================================

<pre>    5 Stakeholders bepalen het succes         </pre>

====================================================================== Einde pagina 121 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 122 ======================================================================

<pre>              </pre>

====================================================================== Einde pagina 122 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 123 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 123 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 124 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 124 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 125 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 125 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 126 ======================================================================

<pre>    6 iceWorld Drenthe is the place to be         </pre>

====================================================================== Einde pagina 126 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 127 ======================================================================

<pre>         Li    </pre>

====================================================================== Einde pagina 127 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 128 ======================================================================

<pre>    7 Een realistische en gedragen businesscase         </pre>

====================================================================== Einde pagina 128 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 129 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 129 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 130 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 130 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 131 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 131 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 132 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 132 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 133 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 133 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 134 ======================================================================

<pre>                  </pre>

====================================================================== Einde pagina 134 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 135 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 135 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 136 ======================================================================

<pre>                        </pre>

====================================================================== Einde pagina 136 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 137 ======================================================================

<pre>                       </pre>

====================================================================== Einde pagina 137 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 138 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 138 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 139 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 139 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 140 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 140 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 141 ======================================================================

<pre>                          </pre>

====================================================================== Einde pagina 141 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 142 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 142 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 143 ======================================================================

<pre>    </pre>

====================================================================== Einde pagina 143 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 144 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 144 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 145 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 145 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 146 ======================================================================

<pre>    Bijlage 3 - Exploitatie van de schaatsbaan         </pre>

====================================================================== Einde pagina 146 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 147 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 147 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 148 ======================================================================

<pre>           </pre>

====================================================================== Einde pagina 148 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 149 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 149 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 150 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 150 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 151 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 151 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 152 ======================================================================

<pre>           </pre>

====================================================================== Einde pagina 152 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 153 ======================================================================

<pre>    Bijlage 2 - Exploitatie van de horeca    </pre>

====================================================================== Einde pagina 153 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 154 ======================================================================

<pre>                  </pre>

====================================================================== Einde pagina 154 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 155 ======================================================================

<pre>                 </pre>

====================================================================== Einde pagina 155 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 156 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 156 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 157 ======================================================================

<pre>         </pre>

====================================================================== Einde pagina 157 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 158 ======================================================================

<pre>    Bijlage 3 - Steunbetuigingen en intentieovereenkomsten    CE WORLD DRENTH    > VERTROUWELIK -    </pre>

====================================================================== Einde pagina 158 =================================================================

<br><br>