<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Bouwstenennotitie wonen
ten behoeve van de
Omgevingsvisie
                        1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Bouwstenennotitie wonen
    15 november 2022
                        2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Voorwoord
Wonen en verstedelijking staan volop in de belangstelling. De
woningnood in Nederland is fors. Rijk, provincies en gemeenten
werken hard om woningbouw snel mogelijk te maken. Dat past
prima bij de ambitie van de gemeente Meppel; we hebben de
ambitie om stevig te groeien. Daarmee willen we bijdragen aan
het woningtekort, maar óók aan het draagvlak en bestaansrecht
voor onze lokale en (boven)regionale voorzieningen. Overigens
bekijken we per gebied wat passend is om deze groeiambitie te
verwezenlijken. De komende tijd zien wij mogelijkheden om het
bouwtempo verder te verhogen. De seinen staan op groen!
De bestemmingsplannen voor Noordpoort en Nieuwveense
Landen maken woningbouw mogelijk en het Rijk heeft middelen
toegekend om de infrastructuur daarop aan te passen. De
provincie kijkt nadrukkelijk naar Meppel om de groei in
woningbouw te realiseren.
Uit recent woningmarktonderzoek blijkt dat Meppel de potentie
heeft om hard te groeien, namelijk tot maximaal circa 400
woningen per jaar (op dit moment ligt het bouwtempo op circa
200 woningen per jaar). Daar zijn we klaar voor: met
grootschalige woningbouwlocaties zoals de wijk Nieuwveense
Landen, het transformatiegebied Noordpoort en in de toekomst
het Stationsgebied hebben we in Meppel een
woningbouwpotentie van circa 3100 woningen. Daar komen nog
enkele binnenstedelijke locaties en locaties in Nijeveen en
woonwijken bovenop. Daarmee hebben we meer dan voldoende
locaties om versneld te bouwen tot het jaar 2030.
Het gaat echter niet alleen om het aantal woningen, maar zéker
ook om betaalbaarheid, duurzaamheid en kwaliteit. Groeiend
kwaliteit toevoegen, is het uitgangspunt. De extra woningbouw
gaat bijdragen aan een sterker en duurzamer Meppel, waar
leefbaarheid en brede welvaart hand in hand gaan. Deze thema’s
zijn dan ook belangrijke elementen in deze notitie. Dat geldt ook
voor de thema’s betaalbaarheid voor doelgroepen en ‘wonen en
zorg’.
                                                                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
Hoofdstuk                        Pag.
1. Inleiding                        5
2. Participatie                     8
3. Bouwopgave /verstedelijking      9
4. Betaalbaarheid en doelgroepen   15
5. Duurzaamheid
   22
6. Wonen en zorg                   28
7. Leefbaarheid in wijken          35
                                      4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1. Inleiding
Aanleiding
In de herijkte Woningwet is opgenomen dat alle gemeenten
verplicht een actuele woonvisie dienen te hebben. De huidige
woonvisie van de gemeente Meppel is in 2021 verlopen. De
gemeente Meppel is bezig met het opstellen van een
Omgevingsvisie, waar het Omgevingsprogramma Wonen
onderdeel van wordt. Deze omgevingsvisie wordt pas in de loop
van 2023 vastgesteld. Het is daarom noodzakelijk om het
gemeentelijk woonbeleid tot die tijd te actualiseren. Om hierop
te anticiperen maken wij als gemeente dit document teneinde de
ambities t.a.v. wonen op korte termijn vast te leggen.
Zodoende kunnen wij ook samen met de woningcorporaties en
huurdersorganisaties prestatieafspraken maken.
Hoewel de bouwstenennotitie zelf niet een visie is, maar daar
bouwstenen voor biedt, betekent dit niet dat de
bouwstenennotitie slechts geldig is totdat de Omgevingsvisie is
vastgesteld.
De bouwstenennotitie heeft twee doelen: ten eerste actuele
ambities vastleggen voor de korte termijn, zodat
prestatieafspraken gemaakt kunnen worden; ten tweede
beleidskeuzes vastleggen voor de langere termijn. Deze laatste
zijn langer houdbaar en krijgen uiteindelijk een plek in de
Omgevingsvisie zelf en/of het Omgevingsprogramma Wonen.
Overigens betekent dit niet dat ze in beton zijn gegoten; het zijn
uitgangspunten die we toepassen op grond van omstandigheden.
Wij blijven de raad hierbij in het kader van de Omgevingsvisie
betrekken.
Bouwstenennotitie wonen ten behoeve van de
Omgevingsvisie
Uitgangspunt bij het opstellen van de Omgevingsvisie is, dat er
geen sectorale beleidsplannen, zoals een woonvisie, meer
worden opgesteld, maar dat het woonbeleid wordt opgenomen in
de integrale Omgevingsvisie.
Wij hebben verschillende opties onderzocht voor een oplossing
voor het woonbeleid voor de korte termijn. Het bleek niet
haalbaar om het Omgevingsprogramma Wonen naar voren te
halen. Ook het verlengen van de verlopen woonvisie, was niet
wenselijk.
Daarom hebben wij gekozen voor een ‘bouwstenennotitie wonen
ten behoeve van de omgevingsvisie’, passend in het proces van
de Omgevingsvisie. In de bouwstenennotitie komen de
gemeentelijke ambities ten aanzien van de volkshuisvestelijke
prioriteiten aan de orde, zodat de corporaties en andere
                                                                   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>stakeholders, zoals marktpartijen en zorgaanbieders, hun
bijdragen aan deze prioriteiten kunnen vormgeven.
Planning
Het zal niemand ontgaan dat de woningmarkt volop in beweging
is. Daarom willen wij de bouwstenennotitie nog dit jaar laten
vaststellen.
Actuele ontwikkelingen op de woningmarkt, regionale, provinciale
en landelijke trends en opgaven vragen om een snelle
besluitvorming in de vorm van bouwstenen voor de
Omgevingsvisie, zoals:
- vertaling van recent door Companen uitgevoerd
    woningmarktonderzoek gemeente Meppel d.d. 7 december
    2021 in beleid, waarin de woningbehoefte voor de komende
    jaren, inclusief de behoefte aan wonen en zorg is
    geprognotiseerd;
- de verstedelijkingsstrategie van de regio Zwolle;
- het bidbook van de provincie Drenthe in het kader van te
    maken bestuurlijke prestatieafspraken van de provincie met
    het rijk op basis van de Nationale Woon- en Bouwagenda. De
    provincie maakt op haar beurt regionale prestatieafspraken
    (woondeals) met de gemeenten waarin afspraken staan over
    de te realiseren woningbouwproductie in de komende tien
    jaar. Daarbij zijn de corporaties betrokken. De
    huurdersorganisaties willen hier ook graag bij worden
    betrokken;
- het collegeprogramma van het nieuwe college van
    burgemeester en wethouders, waarin ambities ten aanzien
    van wonen zijn opgenomen.
Uiteindelijk zullen de bouwstenen een plek krijgen in de
Omgevingsvisie en/of omgevingsprogramma wonen.
Hoewel het om bouwstenen gaat ten behoeve van de
Omgevingsvisie en dus niet de visie zelf hechten wij er belang
aan, dat deze bouwstenennotitie ook ter vaststelling aan de
gemeenteraad wordt aangeboden. In de bouwstenennotitie
worden op basis van actuele ontwikkelingen namelijk belangrijke
beleidskeuzes gemaakt, waarmee wordt voorgesorteerd op de
Omgevingsvisie.
De planning is om de bouwstenennotitie wonen, samen met de
meerjarenprestatieafspraken met de woningcorporaties en
huurdersorganisaties, in december aan de raad aan te bieden.
De bouwstenennotitie ter vaststelling en de meerjaren-
prestatieafspraken ter informatie.
Volkshuisvestelijke prioriteiten/thema ‘s
De thema ’s waarop in de bouwstenennotitie wordt ingegaan zijn
gebaseerd op de volgende door het rijk voor de periode 2021-
2025 benoemde volkshuisvestelijke prioriteiten:
                                                                 6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>- de bouwopgave/verstedelijking;
- betaalbaarheid en doelgroepen;
- duurzaamheid;
- wonen en zorg;
- leefbaarheid in wijken.
Ook wordt ingegaan op de behoefte aan huisvesting van
bijzondere doelgroepen, zoals spoedzoekers, statushouders en
woonwagenbewoners.
                                                             7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>2. Participatie
Om input te krijgen voor de bouwstenennotitie hebben wij een
participatietraject gevolgd. Wij hebben Witteveen+Bos gevraagd om ons
bij deze participatie te ondersteunen.
Het participatietraject heeft uit vier onderdelen bestaan:
- een belronde met de wethouder wonen en de woordvoerders wonen van
  de raadsfracties;
- een schriftelijke vragenronde met stakeholders;
- een online enquête onder de bevolking van de gemeente Meppel;
- een fysieke bijeenkomst met de wethouder, fractiewoordvoerders en
stakeholders.
De geraadpleegde stakeholders zijn naast woningcorporaties en
huurdersorganisaties makelaars, marktpartijen, wijkplatforms,
zorgaanbieders, welzijn, de adviesraad sociaal domein en de provincie.
Van alle participatie-onderdelen is door Witteveen+Bos een uitgebreid
verslag opgesteld. Deze participatieverslagen zijn als bijlage bij de
bouwstenennotitie gevoegd.
De uitkomsten van de participatie vormen samen met het brononderzoek.
Dit brononderzoek bestaat naast rijks-, provinciaal en regionaal beleid uit
gemeentelijke bronnen, zoals het woningmarktonderzoek en de
warmtetransitievisie. Per thema worden de bronnen (actuele beschikbare
documenten) en uitkomsten van de participatie vertaald in bouwstenen
ten behoeve van de Omgevingsvisie.
                                                                            8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>3. Bouwopgave/verstedelijking
Voor de bouw- en verstedelijkingsopgave geven de Nationale Woon- en
Bouwagenda, het bidbook van de provincie Drenthe, de (concept-)
verstedelijkingsstrategie van de regio Zwolle, het collegeprogramma en
het woningmarktonderzoek gemeente Meppel bouwstenen voor het
actualiseren van het huidige woonbeleid.
Nationale Woon- en Bouwagenda
De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft in maart
2022 de Nationale Woon- en Bouwagenda en het programma Woningbouw
(NWBA) gepresenteerd. Deze plannen zorgen voor meer regie en meer
tempo en daarmee tot een betere beschikbaarheid, betaalbaarheid en
kwaliteit van het woningaanbod in Nederland. De NWBA bevat zes
programma’s die in 2022 verder worden uitgewerkt.
De rijksoverheid neemt de regie op de volkshuisvesting. De minister
maakt afdwingbare prestatieafspraken met provincies, gemeenten,
corporaties en marktpartijen over het opvoeren van het tempo,
nieuwbouw en betaalbare woningen. Nationale doelen worden omgezet in
provinciale taakstellingen, regionale woondeals en lokale
prestatieafspraken. Deze zijn niet vrijblijvend. Na overleg met betrokken
partijen zal eind 2022 voor iedere regio duidelijk zijn hoeveel woningen er
de komende tien jaar jaarlijks bij komen, inclusief afspraken wat voor
type woningen, in welk segment en op welke locaties.
Bidbook provincie Drenthe
Het doel van de Nationale Woon- en Bouwagenda(NWBA) is het snel
aanpakken van de woonopgave. Om dit te bereiken wil het Rijk
afdwingbare prestatieafspraken maken met provincies. Daarin komen
afspraken te staan over de woningbouwproductie voor de komende tien
jaar.
NB: de hiervoor bedoelde prestatieafspraken worden gemaakt tussen het
rijk en de provincie, Het gaat bij het bidbook dus niet om
prestatieafspraken, die de gemeente (meer)jaarlijks met de corporaties en
huurdersorganisaties maakt.
Om als provincie een goed onderbouwd bod te kunnen uitbrengen op de
landelijke bouwopgave wil de provincie inzicht krijgen in de plancapaciteit
woningbouw voor alle Drentse gemeenten. Elke gemeente heeft een
woonpannenlijst ingevuld. Op deze lijst staat de harde en zachte
plancapaciteit van de gemeente vermeld en is aangegeven welke
woningprojecten extra aandacht en ondersteuning vanuit het Impulsteam
wonen van de provincie vragen.
Het bod van de provincie Drenthe is vastgelegd in een bidbook d.d. 1 juni
2022. Het indicatieve bod gaat uit van de realisatie tenminste 13.000
woningen in de komende tien jaar,
                                                                            9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Dit bidbook is de regionale bundeling en detaillering van al deze
gemeentelijke woonplannen(lijsten). Hierin is inzichtelijk gemaakt wat
Drenthe kan bieden, maar ook wat Drenthe nodig heeft van het Rijk om
dit programma te realiseren. Ook is duidelijk gemaakt onder welke
voorwaarden er méér gebouwd kan worden: een ‘plus’-scenario van
respectievelijk 18.500 of nog meer extra woningen.
Dit is een verhoging ten opzichte van de in 2020 vastgestelde Drentse
Woonagenda, waarin als doel was gesteld om tot 2030 10.000 woningen
in de provincie te realiseren.
Verstedelijkingsstrategie regio Zwolle
De regio Zwolle groeit. Zoals in zoveel regio’s in Nederland is de druk op
de woningmarkt in de regio Zwolle groot. De overheden binnen de regio
werken samen aan een verstedelijkingsstrategie. Uitgangspunt hierbij is
een groei van 40.000 tot maximaal 80.000 nieuwe woningen tot 2040.
Dit komt deels door autonome groei, maar ook door de positie van de
regio in het Stedelijk Netwerk
Nederland: de regio Zwolle is populair alternatief voor de krapte op de
woningmarkt in de Randstad en een aantrekkelijke plek op de schakel
tussen Randstad en het noorden. Daarnaast komt de woningbouwopgave
grotendeels voort uit huishoudensverdunning.
In de verstedelijkingsstrategie is Meppel aangewezen als een warm hart
met groeipotentie, vooral vanwege de aanwezigheid van een OV-
knooppunt (op fietsafstand) en een goede balans tussen wonen en
arbeidsplaatsen.
Een aantal ontwikkelgebieden krijgen in de verstedelijkingsstrategie extra
aandacht, zoals het transformeren van sleetse bedrijventerreinen (denk
daarbij voor Meppel aan Noordpoort) en karakteristieke stationsgebieden.
Collegeprogramma
In het coalitieakkoord 2022-2026 “Werk in uitvoering” is in de paragraaf
wonen aangegeven, dat de komende jaren veel woonruimte moet worden
gerealiseerd. Voor Meppel is dit een kans. Door toename van het aantal
inwoners wordt het draagvlak voor onze voorzieningen groter. Dit
vergrote draagvlak zorgt ervoor dat Meppel het huidige hoge
voorzieningenniveau makkelijker kan handhaven.
Gezien de grote vraag naar woningen, willen we het bouwtempo
verhogen. Ook in de gemeente Meppel zetten we ons in voor een extra
woonopgave van het Rijk.
De groei kan niet alleen de vorm van nieuwe woonwijken krijgen. Dat zou
te veel ten koste gaan van kostbaar buitengebied. We willen en moeten
ook inbreiden. Inbreidingslocaties als Noordpoort en het Stationsgebied
zijn geschikt voor wonen en verstedelijking.
Woningmarktonderzoek gemeente Meppel
In een woningmarktonderzoek gemeente Meppel d.d. 7 december 2021
heeft Companen de toekomstige bouwopgave tot 2030 in beeld gebracht.
In onderstaand schema zijn de autonome groei en de potentieel
                                                                           10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>aanvullende woningbehoefte weergegeven. Het betreft een
woningbouwprogramma in bandbreedten
Autonome groei
Autonome groei vanuit                   1460 woningen
trendscenario Primos
Huisvesting vergunninghouders           113 woningen
                                        (18 woningen per jaar. Daarvan is
                                        30 % al opgenomen in de
                                        trendprognose, dus 70 % is
                                        aanvullend)
Totaal autonome groei 2021-2030         1573 woningen
Per jaar                                175 woningen (afgerond)
Potentieel aanvullende woningbehoefte
Opgave verstedelijkingsstrategie        1042 tot 1160 woningen (minimale
regio Zwolle                            groei)
                                        per jaar 115 tot 130 (afgerond)
Arbeidsmigranten                        420 tot 545 woningen
Uitstroom vakantieparken                140 woningen
Studenten                               125 woningen
Totaal bandbreedte potentieel           1727 tot 1970 woningen
aanvullende behoefte 2021 tot
2030
Per jaar                                190 tot 220 (afgerond)
Autonome groei vanuit                   17.290 woningen in plaats van
basisscenario Primos                    17.560 woningen in 2030 = minus
                                        270 woningen
                                        per jaar 30 woningen minder dan
                                        vanuit trendscenario Primos
Per jaar                                160 tot 190 (afgerond)
500:411x162 = 197 woningen              40 (afgerond) woningen extra per
extra eerste vijf jaar                  jaar
                                        eerste 5 jaar
De autonome groei bedraagt 175 woningen per jaar en de potentieel
aanvullende woningbehoefte 160 tot 190 woningen per jaar. De autonome
groei is de basisopgave. De potentieel aanvullende woningbehoefte is
minder zeker, vooral voor wat betreft de huisvesting van
arbeidsmigranten en de uitstroom uit vakantieparken. Deze ramingen zijn
indicatief. Bij arbeidsmigranten is bijvoorbeeld een raming gemaakt van
de behoefte aan long-stayvoorzieningen (arbeidsmigranten die zich
permanent vestigen) op basis van enerzijds een verwachte groei van het
aantal arbeidsplaatsen en anderzijds de beroepsbevolking. De gemeente
voert op dit moment geen actief beleid voor de huisvesting van
arbeidsmigranten. Het is van belang, dat voldoende huisvesting
                                                                          11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>beschikbaar is voor de bedrijven in Meppel, die werkgelegenheid bieden
aan arbeidsmigranten.
Wij willen meer regie pakken. Hierbij wordt een relatie gelegd met
leefbaarheid in de wijken, zodat overlastsituaties zoveel mogelijk kunnen
worden voorkomen. Met oog voor kwaliteit. Hiervoor is een
paraplubestemmingsplan woningsplitsing en woningomzetting in
voorbereiding.
De uitstroom uit vakantieparken, vanuit met name onze buurgemeente
Westerveld, is moeilijk te ramen en hangt sterk af van de voortgang en de
keuze van de bewoner van deze vakantieparken.
Een andere bjjzondere doelgroep zijn woonwagenbewoners. Uit een
inventarisatie van de behoefte aan woonwagenstandplaatsen d.d. 15-12-
2020, uitgevoerd door Companen, blijkt dat als we rekening houden met
het te verwachten natuurlijke verloop er in onze gemeente een additionele
vraag bestaat naar 4 standplaatsen in de komende vijf jaar. Hierover gaan
wij in eerste instantie in gesprek met woningcorporatie Woonconcept, die
de woonwagenstandplaatsen in eigendom heeft en beheert.
Participatie
Alle partijen zijn het erover eens, dat Meppel verder moet uitbreiden. De
consensus lijkt te liggen op stevige groei (extra groei bovenop de
natuurlijke groei).
Niet alle plekken zijn geschikt om uit te breiden. Het karakter van Meppel
moet behouden blijven en hoogbouw is mogelijk onder voorwaarden.
Nieuwbouw moet op een juiste wijze worden ingepast.
Als randvoorwaarden om het bouwtempo te kunnen versnellen worden de
ambtelijke capaciteit en harmonisering van de regelgeving genoemd.
Door de stakeholders worden verschillende mogelijkheden genoemd om
het bouwtempo te versnellen, zoals actief grondposities aankopen door de
gemeente, het tijdig starten van gesprekken met grondeigenaren en een
financiële bijdrage (als) gemeente onder voorwaarde dat het bouwtempo
wordt versneld.
Onder de stakeholders bestaat consensus, dat voor het verhogen van het
bouwtempo meer personele capaciteit van de gemeente nodig is. Hiervoor
ligt een voorstel in de begroting 2023.
Verder moeten er voldoende locaties met een vastgesteld
bestemmingsplan zijn. Dit is voor corporaties en marktpartijen van belang
om te kunnen versnellen.
Bouwstenen voor de bouw, c.q. verstedelijkingsopgave
1. Kiezen voor een stevige groeiambitie
Door niet uit te gaan van autonome groei, maar van stevige groei, wordt
ervoor gekozen om gekozen om de bovenkant van de bandbreedte van de
woningbehoefte uit het woningmarktonderzoek aan te houden. Dit
betekent een autonome groei van 175 woningen per jaar met
daarbovenop een aanvullende groei van 160 tot 190 woningen per jaar.
Om een plus bovenop de trendmatige groei op basis van het
woningmarktonderzoek te realiseren en deze ambitie te halen moet wel
                                                                          12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>aan een aantal randvoorwaarden worden voldaan, zoals voldoende
mensen (personele capaciteit), grondstoffen, locaties en financiële
middelen.
2. Het bouwtempo versnellen
Het bouwtempo waar mogelijk versnellen. In de praktijk zijn wij hier al
mee bezig. Zo willen wij het bouwtempo in Nieuwveense Landen verhogen
van circa 110 à 120 woningen per jaar naar 160 woningen per jaar. Dit
doen wij door meerdere deelgebieden met verschillende woonmilieus in
Nieuwveense Landen gelijktijdig op de markt te ontwikkelen.
Voor de twee grootste ontwikkellocaties (Nieuwveense Landen en
transformatiegebied Noordpoort) is het (Chw-) bestemmingsplan al
vastgesteld, zijn wij deels eigenaar van de grond en worden afspraken
met de overige grondeigenaren gemaakt. Dit biedt volop kansen tot
versnelling.
3. De realisatie van de woningbouwopgave monitoren
De woningmarkt is continu in beweging. Daarom is het van belang om de
voortgang van de woningbouw te monitoren.
Dit gebeurt in regionaal verband met de provincie en de gemeenten in
Zuidwest en Midden-Drenthe. Daarbij wordt gebruik gemaakt van een
uniform monitoringssysteem met gebruikmaking van een door de minister
aangeleverd format van ABF Research op basis van de
woonplannenlijsten. De gemeente houdt de gemeentelijke
woonplannenlijst bij en actueel.
4. Focus aanbrengen in ontwikkellocaties
Personele capaciteit is veelvuldig als randvoorwaarde meegegeven om te
stevig te kunnen groeien en het bouwtempo te versnellen.
Daarom willen wij focus aanbrengen in ontwikkellocaties. Het gaat daarbij
vooral om grootschalige woningbouwlocaties in Meppel, te weten
Nieuwveense Landen, Noordpoort en over een paar jaar mogelijk het
Stationsgebied. Daarnaast gaat het om locaties in de Binnenstad. Deze
locaties zijn richting provincie ook betiteld als prioritaire locaties, waarbij
de provincie bereid is om vanuit het provinciale Impulsteam wonen
ondersteuning te bieden en mede te lobbyen om rijksbijdragen te krijgen
die nodig zijn voor de financiering van de onrendabele top. Het gaat
daarbij niet alleen om rijksbijdrage voor woningbouw maar ook om
financiële bijdragen voor de infrastructuur om grootschalige
woningbouwontwikkelingen mogelijk te maken.
Dit heeft al zijn vruchten afgeworpen in de vorm van de toekenning van
een Novex-rijksbijdrage van € 28,4 miljoen voor infrastructurele
maatregelen ten behoeve van de bouw van circa 1600 woningen in
Nieuwveese Landen en circa 950 woningen in Noordpoort.
Voor dit transformatiegebied is ook een aanvraag Woningbouwimpuls
vierde tranche ingediend. Eind dit jaar weten wij of deze subsidie is
toegekend.
                                                                                13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Het zou een gemiste kans zijn om geen gebruik te maken van deze
subsidies voor infrastructuur en woningbouw. Dit brengt de verstedelijking
verder op gang.
Voor Nijeveen is Danninge Erve Zuid de grootste ontwikkellocatie. Hier
kunnen nog circa 80 woningen worden gebouwd.
5. Kiezen voor inbreiding en uitbreiding
Er zijn zowel inbreidingslocaties als uitbreidingslocaties nodig om te
voorzien in de totale woningbehoefte. Er wordt zoveel als mogelijk in
bestaand bebouwd gebied gebouwd. Maar daarmee kan niet worden
volstaan.
In aanvulling daarop wordt gebouwd Nieuwveense Landen. Dit is een
lopende ontwikkeling, waarvoor al een onherroepelijk bestemmingsplan is
vastgesteld. Deelplan 1 is nagenoeg volgebouwd. En wij zijn volop bezig
met de ontwikkeling van de volgende deelgebieden, waar totaal nog circa
1600 woningen kunnen worden gebouwd. Ook zijn wij volop bezig met de
ontwikkeling van inbreidingsprojecten in de Binnenstad, aan de rand van
de Binnenstad en in bestaande woonwijken.
De hiervoor aangebrachte focus leidt tot een goede mix van inbreiding en
uitbreiding Uitbreiding met circa 1600 woningen in Nieuwveense Landen
en circa 80 woningen in Danninge Erve Zuid. En inbreiding met circa 950
woningen in Noordpoort, aangevuld met een aantal binnenstedelijke
locaties (Urzo, en wellicht Swaenenborgh), diverse locaties in de
woonwijken (Mulo locatie, oude LTS locatie) en op termijn het
Stationsgebied.
6. Het karakter van Meppel versterken
Nieuwbouw moet op een juiste wijze worden ingepast, passend bij de
omgeving. De ambitie om te verstedelijken brengt ook meer stedelijke
woonmilieus met zich mee. Dit biedt kansen om Meppel mooier te maken
en als stad te onderscheiden. Dit kan ook gestapelde bouw zijn. Dit spaart
schaarse grond, kan tegemoet komen aan specifieke woonwensen en kan
bijzondere stedelijke uitstraling toevoegen –mits goed vorm gegeven. Er
zijn veel plekken waar dit goed mogelijk is.
Dit borgen wij door goede kwalitatieve toetsing, het huidige beleid en
natuurlijk de nieuwe omgevingsvisie.
Gekozen wordt voor kwalitatieve groei. Dus niet groeien om te groeien,
maar groeien met kwaliteit.
Meppel fungeert als centrumgemeente, met bijvoorbeeld een
karakteristieke schouwburg, innovatief ziekenhuis en hoogwaardig
onderwijs. Deze voorzieningen hebben een sterke verbinding met de
samenleving, zijn draagkrachtig, klaar voor de toekomst en in balans met
onze omvang. Voor het behoud en versterken van deze voorzieningen is
groei nodig. In de vastgestelde Visie op de fysiek leefomgeving wordt de
groei, die vanuit onze regio op ons afkomt omarmd. Maar niet zonder
meer. We willen met groei kwaliteit toevoegen. We willen dat ruimtelijke
ontwikkeling bijdraagt aan de gezondheid en het geluk van bewoners, ook
in de omgeving, en aan een aangename woon- en werkomgeving.
                                                                         14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>4. Betaalbaarheid en doelgroepen
In het vorige hoofdstuk zijn bouwstenen aangedragen voor de
kwantitatieve woningbehoefte. Bij betaalbaarheid en doelgroepen gaat het
om de kwalitatieve woningbehoefte. Ook nu baseren wij de bouwstenen
op beschikbare recente bronnen/onderzoek en de uitkomsten van de
participatie over dit thema.
Nationale Woon- en Bouwagenda
Naast voldoende woningen op de juiste plek, is in de NWBA ook expliciete
aandacht voor de betaalbaarheid en de kwaliteit. Hierbij moeten ook
voldoende woningen gebouwd worden voor aandachtgroepen en ouderen.
Van de 900.000 woningen die tot en met 2030 gebouwd worden, moeten
600.000 woningen betaalbaar zijn. Hiervan zijn 350.000 woningen
middenhuur en betaalbare koop en 250.000 sociale huurwoningen.
Het rijk wil, dat 300.000 woningen door de corporaties worden gebouwd,
waarvan 250.000 sociale huurwoningen en 50.000 middenhuurwoningen,
met oog voor de behoefte aan passende woningen voor mensen met een
laag inkomen, waaronder aandachtsgroepen als dak- en thuisloze mensen
en statushouders.
Naar verwachting worden vanaf 2024 jaarlijks 100.000 woningen
gebouwd,
Naast de inzet op twee derde betaalbare nieuwbouw, moet iedere
gemeente zijn eerlijke aandeel nemen in sociale huisvesting. Het streven
is om ten minste 30 procent van de woningvoorraad te laten bestaan uit
sociale huurwoningen. Daarnaast krijgen corporaties meer ruimte voor het
bouwen van middenhuur-woningen, gezien de grote behoefte aan
woningen voor starters en mensen met een middeninkomen.
Om de al in gang gezette woningbouwprojecten geen vertraging te laten
oplopen door nieuwe betaalbaarheidsvereisten, zal het streven van
tweederde betaalbare huur- en koopwoningen gelden voor nieuwe
projecten. En dat dit streven vanaf 2025 in alle projecten de norm kan
zijn.
Bidbook provincie Drenthe
In het bidbook zijn qua betaalbaarheid zijn op basis van plangegevens
indicatieve aantallen sociale huurwoningen, middenhuurwoningen en
betaalbare koopwoningen tot aan de NHG-grens (€ 355.000,-)
opgenomen.
Voor de aantallen en het aandeel betaalbare koop en sociale huur gaan we
in Drenthe over het algemeen uit van de regionale en lokale
woningmarktonderzoeken en de daaruit volgende lokale woonvisies. Dit
leidt niet tot de door het Rijk vastgestelde streefpercentage van 30% voor
sociale huurwoningen. Wel sturen de provincie nadrukkelijker dan
voorheen op een toename van de sociale huur in kleinere gemeenten met
een lager dan gemiddeld percentage sociale huur.
                                                                         15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>In de bestaande woningvoorraad in de gemeente Meppel bedraagt het
aandeel sociale huurwoningen in eigendom van Woonconcept, Actium en
Woonzorg Nederland nagenoeg 30 procent (iets meer dan 29 procent).
Omdat marktprijzen in Drenthe gemiddeld lager liggen dan in andere
delen van Nederland, slagen wij er in onze provincie beter in het
streefpercentage betaalbare koop tot aan de NHG-grens te realiseren. Dit
is vanuit het oogpunt van de betaalbaarheid gunstig en tegelijkertijd een
belemmering in het licht van de stijgende bouwkosten.
Verstedelijkingsstrategie regio Zwolle
De woningbouwopgave in de regio Zwolle komt grotendeels voort uit
Huishoudensverdunning en sterke groei van het aantal kleine
huishoudens. Dit treedt overal op: in de stad, in streekcentra en dorpen.
Het zijn met name ouderen en jongeren die behoefte hebben aan een
één- of tweepersoonswoning waarvoor gebouwd moet worden.
Daarbovenop komst ook een groeiende groep éénoudergezinnen.
Een andere belangrijke ontwikkeling is dat de woonbehoefte in algemene
zin aan verandering onderhevig is. In de eerste plaats wordt het woonhuis
steeds meer een leefhuis, waarin ook gewerkt kan worden en waar bij
voorkeur ook (een geschikte) ruimte is voor hobby en vrije tijd. Dat
betekent dat veel huishoudens op zoek zijn naar extra ruimte in en
rondom (buitenruimte) de woning voor verschillende activiteiten en het
aantal gewenste vierkante meters per inwoner voorlopig alleen nog maar
lijkt toe te nemen. Daartegenover staat uiteraard wel dat de huishoudens
kleiner worden.
Tot slot bestaat er op de woningmarkt een toenemende behoefte aan
flexibiliteit.
Er wordt steeds meer verhuisd vanuit de Randstad naar overig Nederland,
waaronder het oosten. Vestigers uit de Randstad zoeken veel naar een
(grotere) woning. Met name de gezinnen zijn op zoek naar de ruimte, de
kleine (senioren) huishoudens zoeken ook de natuur op.
De betaalbaarheid van wonen is een belangrijk thema voor de regio
Zwolle en ook voor Meppel.
Er ligt een uitdaging om de komende decennia voldoende geschoold
personeel te vinden en te behouden in de regio. Het is daarom belangrijk
dat er voor talenten, kenniswerkers en arbeidsmigranten voldoende
geschikte en betaalbare woningen in de regio zijn, zowel voor permanente
als tijdelijke bewoning.
Collegeprogramma
Het college heeft aandacht voor het bouwen van betaalbare woningen. Het
uitgangspunt is 30% sociale huurwoningen van de woningvoorraad in de
gemeente Meppel
Daarnaast zien we dat starters moeilijk aan een woning kunnen komen.
De starterslening, erfpacht of een grondlease constructie kan daarbij
helpen en we gaan dit onderzoeken. Ook willen we de doorstroming
bevorderen. Tenslotte hebben we oog voor de vraag naar bijzondere
woonvormen en –typen, zoals collectieve woonvormen. Op specifieke
                                                                          16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>plekken scheppen we daar ruimte voor en we faciliteren en stimuleren
deze initiatieven. Bij dit alles willen we de woonlasten laag houden en de
huidige zelfwoonplicht in stand houden.
Ook wordt ingezet op studentenhuisvesting en kansen voor hoger
onderwijs, waaronder de internationale PABO.
Woningmarktonderzoek gemeente Meppel
Behoefte sociale huur
De vraag naar sociale huurwoningen komt vooral van kleine huishoudens:
alleenstaanden, oudere stellen en eenoudergezinnen. Ook biedt de sociale
huursector huisvesting aan mensen die uitstromen uit zorginstellingen,
statushouders, mensen in noodsituaties etc. Uitgaande van een
uitbreidingsbehoefte aan sociale huurwoningen van in totaal 315
woningen tot 2030 (22% van de behoeftegroei, uitgaande van een
trendmatige groei van de woningbehoefte).
Dit komt vooral door het generatie-effect. In het verleden speelde bij de
groeiende vraag naar sociale huurwoningen de vergrijzing een belangrijke
rol. Steeds meer ouderen hebben een goed pensioen en eigen woning.
Daardoor groeit de behoefte aan sociale huurwoningen relatief iets minder
snel. Als jaarlijks een vervangingsopgave speelt van circa 1,5% van de
sociale huurwoningen zou de bouwopgave in de sociale huur
verveelvoudigen. Daarom adviseert Companen in plaats van een
toevoeging van 22% (op basis van de behoefte), een toevoeging van 25%
van het programma.
In de aangeleverde woonplannenlijst voor het bidbook wordt uitgegaan
van een aandeel van 25% sociale huurwoningen (uitgaande van de
trendraming).
Advies woningbouwprogramma 2021-2030
In het programma-advies wordt uitgegaan van het volgende programma
in bandbreedten
Sociale huur                             25-30 %
Vrije sectorhuur                         20-25 %
Betaalbare koop                          15-20%
Middeldure koop                          10-15 %
Dure koop                                15-20 %
Totaal                                   100 %
Voor de koopgrenzen hanteert Companen (prijspeil 2021) veel lagere
grenzen dan voor deze woonsegmenten in de Grondprijzennota zijn
opgenomen. Gelet op de forse prijsstijgingen van de afgelopen jaren zijn
de prijscategorieën, zoals opgenomen in de jaarlijkse Grondprijzennota
realistischer. Helaas is het in de huidige markt nagenoeg niet haalbaar om
betaalbare koopwoningen met een transactieprijs tot € 225.000,- te
realiseren. In de Grondprijzennota wordt voor betaalbare koop een grens
van € 325.000,- aangehouden en door het rjjk de NHG-grens van
€ 355.000,- (prijspeil 2022).
Verder wordt geadviseerd een fors aandeel toegankelijke woningen,
waarbij de woon-, slaapkamer, keuken, badkamer en wc zonder traplopen
                                                                           17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>bereikbaar zijn, toe te voegen: in de sociale huur meer dan 85 %, in de
vrije sectorhuur meer dan 50 % en in de koop meer dan 30 %.
Voor de toegankelijkheidsopgave van de corporaties moet echter niet
alleen worden gekeken naar de toe te voegen woningen, maar vooral ook
naar de bestaande woningvoorraad (de hele voorraad).
De belangrijkste opgave met betrekking tot toegankelijkheid lig in de
bestaande voorraad en niet in nieuwbouw. Met een focus op gebieden,
waar het logisch is om toegankelijk te bouwen.
Het gepresenteerde adviesprogramma gaat uit van een trendmatige
ontwikkeling van de woningbehoefte. Bij meer nieuwbouw treden hierin
accentverschuivingen op voor de extra groeiopgave.
Bij realisatie van woningen voor arbeidsmigranten gaat het bijvoorbeeld
vaak om betaalbare huur- en koopwoningen.
Er liggen kansen voor groei door komst van nieuwe vestigers (uit
bijvoorbeeld de Randstad en omliggende gemeenten uit de regio). In het
bijzonder het centrum van Meppel is in trek bij jonge huishoudens. De
nieuwe wijken als Berggierslanden en Nieuwveense Landen zijn in trek bij
gezinnen met kinderen en huishoudens met een hogere
sociaaleconomische status.
Vergeleken met de trendmatige groei richten vestigers zich meer op het
duurdere segment in zowel huur als koop. De extra groeiopgave zal
daardoor een iets zwaarder accent moeten hebben in het vrije sector
huursegment en vanaf het betaalbare koopsegment.
Participatie
Uit de participatie over betaalbaarheid en doelgroepen kwam het volgende
naar voren.
De sociale huursector moet groeien, daar zijn alle partijen het over eens.
Het merendeel wil de rijksnorm van 30 % of hoger aanhouden.
Door het innemen van een actieve grondpositie door de gemeente kunnen
grondprijzen laag worden gehouden en kan de betaalbaarheid worden
geborgd.
De erfpachtconstructie in combinatie met nieuwbouw is ook een middel
om de betaalbaarheid te vergroten.
De focus moet gelegd worden op de doelgroepen starters, ouderen
alleenstaanden.
De doorstroming moet worden bevorderd door levensloopbestendige
woningen op locaties bij voorzieningen te realiseren, zodat woningen
passend zijn voor de volledige levensloop.
Verder kan de betaalbaarheid door het inzetten van wettelijke
instrumenten, zoals de woonplicht en via Omgevingsplan, worden
geborgd.
Het inzetten op Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO) stimuleert
gevarieerde ideeën en komt betaalbaarheid ten goede.
Naast het laag houden van de grondprijzen door de gemeente zijn
conceptuele bouw, standaardisering, prefab woningen en kleiner bouwen.
oplossingen om de bouwkosten te beheersen.
                                                                           18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Het verstrekken van startersleningen en het bevorderen van de
doorstroom is de gedeelde noemer bij de stakeholders.
Bouwstenen voor de betaalbaarheid en doelgroepen
Om de al in gang gezette woningbouwprojecten, waarover al afspraken
zijn gemaakt, geen vertraging te laten oplopen door nieuwe
betaalbaarheidsvereisten, zullen onderstaande bouwstenen voor nieuwe
projecten gelden. Er wordt naar gestreefd betaalbaarheidsvereisten vanaf
2025 in alle projecten de norm kan zijn.
1. Streven naar 30 procent sociale huur
Gelet op de ambities van zowel het rijk, de gemeente zelf als het
merendeel van de participanten zet de gemeente in op 30 procent sociale
huur* in de hele gemeente. Dit percentage kan dus per project
verschillen. Dit is ook in lijn met het woningmarktonderzoek, waarbij 30
procent sociale huur de bovenkant van het programma-advies is,
De gemeente gaat over dit uitgangspunt in gesprek met de
woningcorporaties.
Randvoorwaarde daarbij is, dat er voldoende geschikte locaties
beschikbaar zijn en komen. Dit zal tijdens het locatie-atlasoverleg tussen
de gemeente en de woningcorporaties en bestuurlijke worden
geagendeerd. De huidige plannen voorzien in circa 25 % sociale huur, de
onderkant van het programma-advies (uitgaande van natuurlijke groei op
basis van het trendscenario). De gemeente kiest echter voor stevige
groei. Dat betekent, dat nog meer locaties nodig zijn om bij nieuwbouw 30
% sociale huurwoningen toe te voegen.
Het benutten van gronden in eigendom van de gemeente en van de
corporaties zelf (bijvoorbeeld van Woonconcept in Nieuwveense Landen) is
een middel om dit richtinggevende percentage te proberen halen.
De inzet van de gemeente is stevige groei en 30 procent sociale huur.
Hierover gaan/willen wij afspraken maken met de corporaties.
De corporaties geven daarbij een “winstwaarschuwing” af voor het stevige
groeideel bovenop de natuurlijke groei op basis van het trendscenario.
Deze ambitie moet organisatorisch en financieel wel haalbaar zijn.
* de wens is om een gezamenlijk beeld te hebben van wat sociale huur is
door een definitie van sociale huur op te nemen. Dit kan bijvoorbeeld
worden gedefinieerd in de prestatieafspraken.
2. De bouw van middenhuurwoningen
Door het rijk worden op basis van de Nationale Woon- en Bouwagenda
van corporaties verwacht, dat zij 300.000 woningen gaan bouwen,
waarvan 250.000 sociale huurwoningen en 50.000 middenhuurwoningen
voor middeninkomens. De middenhuurwoningen worden ook gerekend tot
de categorie betaalbare woningen. Ook in Meppel is er blijkens het
woningmarktonderzoek behoefte aan middendure huurwoningen
(20 -25 %). In eerste instantie zullen, om te voorzien in de behoefte aan
middenhuurwoningen, marktpartijen worden benaderd. Van corporaties
zal worden gevraagd om hieraan in Meppel hun bijdrage te leveren als er
niet voldoende aanbieders in de markt zijn. Omdat de prioriteit van
                                                                           19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>corporaties bij sociale huur ligt, kan de focus van de corporaties daarmee
worden gelegd op de voorraad voor de corporatiedoelgroep.
3. Wettelijke instrumenten (via het omgevingsplan en/of beleidsregels)
inzetten om voldoende betaalbare woningen te borgen
De gemeente kent al een zelfbewoningsplicht van minimaal 5 jaar bij de
uitgifte van gemeentegrond voor nieuwbouwwoningen met een kooprijs
tot aan de Nationale Hypotheekgarantiegrens (€ 355.000,-, prijspeil
2022).
Onder het nieuwe stelsel van de Omgevingswet komt in het Besluit
kwaliteit leefomgeving (Bkl) een instructieregel te staan die bepaalt in
welk geval regels over woningbouwcategorieën (o.a. sociale koop- en
huurwoningen en geliberaliseerde woningen voor middenhuur) in een
omgevingsplan mogen worden gesteld. Deze wet biedt dus ook
mogelijkheden voor sturing. De Omgevingswet maakt het bijvoorbeeld
mogelijk het Omgevingsplan (i.c. de opvolger van alle geldende
‘bestemmingsplannen) thema gewijs te wijzigen. Nieuw beleid uit de
Omgevingsvisie ten aanzien van bijvoorbeeld woningbouwcategorieën kan
dan worden verwerkt in het Omgevingsplan en zal vervolgens gelden bij
de vergunningverlening van nieuwbouwplannen.
Verder kunnen in navolging van de “Beleidsregel Wonen Nieuwveense
Landen” regels over het programma betaalbare woningen worden
opgenomen.
Er zal verder worden onderzocht welk instrument of welke instrumenten
onder de Omgevingswet het beste kunnen worden ingezet om het aandeel
betaalbare woningen te borgen.
Dat geldt ook voor de mogelijkheid om de helft van de woningen aan
eigen inwoners toe te wijzen. Het kabinet wil dat gemeenten de helft van
alle koop- en huurwoningen kunnen toewijzen aan mensen die al binnen
de gemeente wonen. Een wetswijziging die dat mogelijk moet maken, is
recent ter behandeling naar de Tweede Kamer gestuurd.
4. De uitgifte van de grond in erfpacht bij het actualiseren van
de nota grondbeleid onderzoeken.
In de huidige nota grondbeleid wordt de uitgifte van de grond in erfpacht
gezien als een passende vorm van gronduitgifte. De voorkeur is echter om
als gemeente de grond in volledige eigendom uit te geven. Met de
inwerkingtreding van de omgevingswet gaan deze instrumenten, die o.a.
gebruikt worden bij de uitvoering van het grondbeleid, gebundeld worden
in een aanvullingswet van de omgevingswet. Bij de inwerkingtreding van
de omgevingswet zullen o.a. de technische instrumenten, die in de nota
grondbeleid worden gebruikt, worden geactualiseerd. Ook zullen de
gevolgen van het Didam-arrest hierin worden meegenomen.
Het al dan niet uitgeven van grond in erfpacht om de betaalbaarheid te
vergroten, zal in deze actualisatie worden meegenomen.
                                                                          20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>5. Het accent verschuiven van het bouwen van eengezinswoningen
naar woningen voor kleine huishoudens
Er moet worden gebouwd voor de toekomstige behoefte.
De laatste jaren zijn vooral eengezinswoningen gebouwd. Gelet op de
huishoudensverdunning is er sprake van een sterke groei van het aantal
kleine huishoudens, zoals jongeren, ouderen en éénoudergezinnen.
Daarvoor moeten woningen worden gebouwd, die geschikt zijn voor deze
doelgroepen.
Overigens blijft er altijd een behoefte aan eengezinswoningen bestaan.
Ook veel ouderen willen niet in een appartement wonen, maar wensen
naast toegankelijkheid ook veel ruimte.
De huishoudenssamenstelling is ook locatie gebonden. De Binnenstad, het
transformatiegebied Noordpoort en het Stationsgebied lenen zich het
meest voor de huisvesting van kleine huishoudens.
Gezinnen kunnen een plek krijgen in de uitbreidingswijken. Ook de
nieuwvestigers uit de Randstad zoeken doorgaans een grotere woning en
de ruimte.
Naast kleinere producten is er vraag naar flexibelere producten, die multi-
inzetbaar zijn.
6. Anders (durven) bouwen
Aan corporaties en marktpartijen zal worden gevraagd om bij nieuwbouw
niet standaard uit te gaan van het bouwen van traditionele woningen.
Maar ook innovatief te bouwen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan:
• flexwoningen ten behoeve van de huisvesting van o.a. spoedzoekers,
    statushouders, studenten, arbeidsmigranten en de uitstroom uit
    beschermd wonen
• meergeneratiewoningen
• wonen in een beschermde omgeving met een hofjesstructuur
• rug aan rug-woningen
• tinyhouses
• Collectief Particulier Opdrachtgeverschap
De gemeente heeft bij de uitgifte van grond in de deelgebieden
Centrumwonen, Boshoven en Parkwonen in Nieuwveense Landenal al een
start mee gemaakt.
Ook het huurdersplatform roept corporaties op om bij te dragen aan deze
initiatieven. Dit kan bijvoorbeeld door het inbrengen van kennis en kunde
en anders te durven samenwerken.
                                                                          21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>5. Duurzaamheid
In de volgende hoofdstukken worden de aanverwante woon gerelateerde
thema ’s uitgewerkt, te beginnen met duurzaamheid, waarbij de
beschikbare (beleids) documenten en participatie-uitkomsten worden
vertaald in bouwstenen.
Bij het thema duurzaamheid is er sprake van een grote relatie met het
thema betaalbaarheid.
De gemeente geeft prioriteit aan duurzaamheid. Verduurzaming is
absolute noodzaak. Gezien de energietransitie, de klimaatopgave, de
grondstoffenproblematiek, de biodiversiteitscrisis en de stijgende
energiekosten. Hierover gaan we met de corporaties in gesprek om hier
samen prioriteit aan te geven.
Ook de huurdersvereniging vindt dat duurzaamheid een prioriteit zou
moeten zijn bij corporaties. En daarbij niet enkel focus op nieuwbouw te
leggen (voorbeeld: van enkel glas naar dubbel glas).
Nationale Woon- en Bouwagenda
In de NWBA is een programma versnelling verduurzaming gebouwde
omgeving opgenomen. Het Rijk wil in Nederland in een hoog tempo de
CO2-uitstoot verder verlagen en het aardgasverbruik drastisch
verminderen. De ambitie om in 2030 een CO2-reductie van minimaal 55
procent te halen en te streven naar 60 procent betekent voor de
gebouwde omgeving dat we gaan versnellen ten opzichte van
de afspraken in het Klimaatakkoord.
Het programma versnelling verduurzaming gebouwde omgeving is
opgezet in vijf programmalijnen, waaronder een gebiedsgerichte aanpak
van de warmtetransitievisie en verduurzaming van individuele woningen.
Hier wordt met belanghebbenden en medeverantwoordelijke partijen
samengewerkt aan concrete acties voor versnelling. Isolatie en stimulering
van de hybride warmtepomp lopen als rode draden door het programma.
De afschaffing van de verhuurdersheffing stelt de corporaties in staat om
de volkshuisvestelijke opgaven, waaronder de duurzaamheidsopgave te
realiseren.
Het kabinet koppelt de afschaffing van de verhuurderheffing aan
afdwingbare prestatieafspraken. De minister heeft voor de zomer
prestatieafspraken met Aedes en de Woonbond gemaakt over vergaande
verduurzaming. Corporaties gaan al hun woningen met een E-, F-, of G-
label tot en met 2028 versneld verduurzamen. Dit sluit aan op het doel
om in 2030 675.000 woningen vergaand te isoleren en om 450.000
bestaande corporatiewoningen aardgasvrij te maken. Er mag na
isolatiemaatregelen geen huurverhoging worden opgelegd.
Verstedelijkingsstrategie regio Zwolle
                                                                          22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>In de verstedelijkingsstrategie wordt gewerkt aan “Warme Harten in een
Klimaatadaptieve Delta” als overkoepelend motto en integrale koers voor
verstedelijking in de regio Zwolle. Een ‘klimaatadaptieve delta’ is
gebaseerd op de gedachte dat we een omslag willen maken naar
natuurlijke oplossingen waar bodem en water leidend zijn. Waarbij niet
symptoombestrijding, maar investeren in veerkrachtige en
toekomstbestendige systeemoplossingen centraal staat.
Er wordt in de regio integraal gewerkt werken aan de klimaatopgave, het
versterken van groen-blauwe structuren, biodiversiteit
en de verstedelijkingsopgave. De opgave is om bij nieuw toe te voegen
woningen mee te groeien in grote transities, zoals circulariteit, de
klimaatopgave, natuurinclusieve samenleving en de energietransitie.
Meppel streeft er naar om een klimaatbestendig stedelijk gebied te zijn in
2050.
Hetgeen dat gebouwd wordt, moet niet alleen zelf van goede kwaliteit
zijn, maar als hefboom voor noodzakelijke transities in de omgeving
dienen.
Collegeprogramma
In het coalitieakkoord is als specifiek aandachtspunt opgenomen, dat
de gemeente afspraken met woningcorporaties Actium en Woonconcept
maken om hun sociale huurwoningen zo snel mogelijk energie- en CO2-
neutraal te maken. Hierbij staat isoleren van oudere woningen voorop en
duidelijkheid voor huurders wanneer zij actie van hun
woningcorporatie/verhuurder kunnen verwachten.
Wij willen stevig inzetten op het stimuleren van woningisolatie en andere
maatregelen rond huizen en bedrijfspanden. Mensen moeten op een
laagdrempelige manier betrouwbare informatie kunnen krijgen als ze
willen verduurzamen. Samenwerking met het Drents Energie Loket (DEL)
ligt voor de hand.
Op alle vlakken staat de biodiversiteit onder druk. We vinden het
belangrijk om het vergroten van soortenrijkdom te stimuleren. Specifieke
aandacht hebben we voor de bij. CO2-neutraal te zijn in 2040 vraagt een
enorme inzet op verduurzaming met gevolgen voor onze inwoners,
werknemers en ondernemers.
Duurzaamheid is geen vrijblijvend vergezicht meer, maar een realiteit in
het hier en nu. Deze realiteit is direct verbonden aan ons eigen handelen
als huishouden, ondernemer en organisatie. Inwoners en bedrijven spelen
een grote rol bij verduurzaming. We zetten in op verbreding van de
betrokkenheid en 100% lokaal eigendom en dus ook eigenaarschap
nemen.
Om deze grote uitdaging aan te gaan, is samenwerking en participatie
noodzakelijk; samenwerking met inwoners, met ondernemers, met
bewoners-coöperaties, met energiebedrijven en netbeheerders, met
woningcorporaties en particuliere eigenaren, met kennisinstellingen en
anderen.
Warmtetransitievisie
                                                                          23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Op 25 november 2021 heeft de gemeenteraad de Transitievisie Warmte
vastgesteld. Gemeente Meppel heeft de ambitie om in 2040 CO2-neutraal
te zijn. De gemeente-brede energietransitie kent twee sporen, namelijk
het spoor van “geen spijt-“ maatregelen en het spoor van de wijkgerichte
aanpak.
Er worden wijkuitvoeringsplannen gemaakt hoe een wijk aardgasvrij kan
worden gemaakt. Berggierslanden is de eerste wijk in de gemeente
Meppel met een wijkuitvoeringsplan.
Bij de vaststelling van de warmtetransitievisie is unaniem het
amendement “Huurders Transitievisie Warmte” aangenomen. Wij zijn
bezig met een notitie in de vorm van een raadsmemo met een visie hoe
huurwoningen ook gaan voldoen aan de doelstellingen zoals gesteld in de
Transitievisie Warmte. Deze notitie zullen wij meenemen in het
vervolgproces.
Het is een Meppelse ambitie om op kostenefficiënte wijze woningen te
isoleren, zodat het energieverbruik daalt, het binnenklimaat gezonder
wordt en het comfort stijgt. Ook wil de gemeente in 2040 een CO2
neutrale stad zijn. De transitie die hiervoor nodig is houden we voor
iedereen betaalbaar.
In Meppel zijn gebouwen goed geïsoleerd, zijn comfortabel warm zonder
aardgas en gebruiken weinig energie of leveren zelfs.
De versnelling van de verduurzaming zal in het kader van nieuwe
meerjarenprestatieafspraken 2023-2027 van de gemeente met de
woningcorporaties Woonconcept en Actium en hun huurdersorganisaties
verder handen en voeten moeten krijgen. Waarbij wordt geanticipeerd op
het afschaffen van de verhuurdersheffing en de versnelling die de
Rijksoverheid hiervoor eist. Hierover zijn nationale afspraken gemaakt
tussen VNG, Aedes en Rijk, bijvoorbeeld geen woningen met E, F en G-
labels per 2028.
Ook de nog niet vastgestelde notitie amendement “Huurders Transitie
Warmte” bieden hiervoor bouwstenen.
Woonconcept is op basis van de Nationale Woon en Bouwagenda
voornemens om zoveel mogelijk extra inspanning te leveren op kwaliteit
toevoeging in bestaande voorraad, waarvan verduurzaming een belangrijk
onderdeel is. Het gesprek hierover en vertaling naar aantallen vindt plaats
op de tafel van de prestatieafspraken. Actium besteedt de vrijgekomen
ruimte daar waar de urgentie het hoogst is in het bezit, zonder dat daar
specifiek een gemeente aan koppelen. Om op die manier het effect het
grootst te laten zijn. In de gemeente Meppel staat het bezit van Actium
er op gebied van duurzaamheid bovengemiddeld bij.
Voor Woonconcept is dit een grotere uitdaging gelet op hun beperktere
investeringscapaciteit. De afschaffing van de verhuurdersheffing vergroot
evenwel de bestedingsruimte voor o.a. de duurzaamheidsopgave, ook
voor Woonconcept.
Wij vragen een extra inspanning van de corporaties door naar capaciteit
maximaal te investeren in duurzaamheid.
Participatie
                                                                          24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Er wordt (heel) veel waarde aan een duurzame woning gehecht.
De focus moet komen te liggen op isoleren, circulair bouwen en
aardgasvrije wijken.
Isoleren heeft de hoogste prioriteit. Er wordt door bewoners al veel
geïsoleerd. Vaak toegepaste duurzaamheidsmaatregelen zijn: isolatie,
dubbelglas, LED-lampen, zonnepanelen en energiezuinige apparaten.
De gemeente moet regie nemen in wijkuitvoeringsplannen. Bij de
wijkuitvoeringsplannen moet aan de bewoners een duidelijk
toekomstperspectief worden geboden. Je moet daarbij een
betaalbaarheidsperspectief bieden. De bewoners moeten daarbij in
stappen worden gefaciliteerd.
Uit de participatie komt de wens van een gemeentelijk
duurzaamheidsloket naar voren, waar voorlichting kan worden gegeven.
Verder kunnen energieleveranciers een rol spelen bij de verduurzaming.
Energiearmoede moet een plek worden gegeven. Daarbij past ook goed
overleg tussen bewoners, gemeente, woningcorporaties en energie-
leveranciers.
Voor nieuwbouwwoningen gelden wettelijke eisen, deze moeten voldoen
aan de BENG-norm en bijna energieneutraal worden gebouwd. De
grootste uitdaging betreft het verduurzamen van de bestaande bouw.
Subsidieverstrekking en leningen zijn de meest voor de hand liggende
manieren om woningeigenaren van bestaande woningen te stimuleren om
duurzaamheidsmaatregelen door te voeren.
De provincie biedt isolatiesubsidie aan voor Drenten met een koopwoning
en een laag inkomen.
Bij het investeren in duurzaamheid worden kosten naar voren gehaald en
gaan de bouwkosten daarom omhoog. De levenscycluskosten gaan echter
omlaag. De hogere aanvangskosten bij de bouw kunnen worden
opgevangen door bijvoorbeeld kleiner te bouwen, waarmee de
bouwkosten weer worden verlaagd.
Bouwstenen voor duurzaamheid
1. De gemeente maakt afspraken met de corporaties over versnelling van
de verduurzaming van sociale huurwoningen
Wij gaan in gesprek met de woningcorporaties over versnelling van de
duurzaamheidsopgave. Hierbij staat isoleren van oudere woningen
voorop. Op basis hiervan worden o.a. afspraken gemaakt over het
versneld verduurzamen van woningen door het uitfaseren van
huurwoningen met E, F en G label of door oude slecht geïsoleerde sociale
huurwoningen uit de markt te nemen om die door de particuliere sector te
laten verduurzamen.
Dit vraagt om een goede communicatie.
Inzet van de gemeente bij het maken van prestatieafspraken is, dat
nieuwbouwwoningen niet alleen energieneutraal worden gebouwd, maar
ook zoveel mogelijk circulair (demontabel, waarbij grondstoffen kunnen
worden hergebruikt). Daarover gaan wij met elkaar in gesprek.
                                                                        25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>2. Het verstrekken van informatie over verduurzaming van woningen via
een duurzaamheidsloket
Wij willen inwoners motiveren om hun woningen te verduurzamen en hun
gedrag aan te passen. Een goede informatievoorziening aan alle inwoners
(zowel particuliere woningeigenaren als huurders) draagt daaraan bij.
Bijvoorbeeld via een laagdrempelig loket, waar alle inwoners van
Meppel/Drenthe terecht kunnen. In plaats van een energieloket, kan dit
ook een duurzaamheidsloket zijn.
Hierbij wordt samenwerking gezocht met het Drentse Energieloket.
3. Het bieden van een toekomstperspectief aan bewoners.
De bewoners als gemeente duidelijkheid geven wanneer hun wijk aan de
beurt is voor een wijkgerichte aanpak.
Corporaties geven duidelijkheid aan huurders wanneer hun huurwoningen
aan de beurt zijn.
Hiermee wordt duidelijkheid gegeven wanneer actie kan worden verwacht.
4. Inzetten op participatie
De energiehuishouding verduurzamen is een enorm karwei én een gedeeld
belang. Een belangrijk onderdeel van de strategie is daarom de inzet op
participatie van en samenwerking tussen inwoners en andere
belanghebbenden.
5. Samenwerken bij het bestrijden van energiearmoede
Energiearmoede is meer dan alleen het niet kunnen betalen van de
rekening. De woning is ook een factor. Als die een laag energielabel heeft,
hebben de inwoners vaak last van vocht en schimmel. Dat is niet alleen
heel naar, het heeft ook nadelige gezondheidseffecten. Er zijn ook sociale
effecten van energiearmoede: wie de verwarming uit heeft, nodigt
meestal niet graag mensen uit in zijn koude huis.
Voor het bestrijden van energiearmoede is goed overleg tussen bewoners,
gemeente, woningcorporaties en energieleveranciers nodig.
6. Stimuleren vergroten van de soortenrijkdom voor beschermde dieren
Het is urgent en noodzakelijk dat hier aandacht voor komt.
Dit willen wij bereiken door het beschermen van gebouwgebonden
beschermde diersoorten bij o.a. spouwmuurisolatie.
De provincie werkt als bevoegd gezag aan handvatten. Voor de gemeente
ligt er een taak om meer inzicht te geven door een soorten-
managementplan op te stellen.
Verder wordt natuurinclusief bouwen bij nieuwbouw gestimuleerd.
We streven naar een natuurinclusieve samenleving, daar past het
beschermen van dieren goed onder.
7. Duurzaamheid integraal oppakken
Het programma duurzaamheid bestaat uit zes pijlers en we werken daarbij
aan: energietransitie, klimaatadaptatie, grondstoffeninzameling, circulaire
economie, gezond leefmilieu en biodiversiteit en natuur.
                                                                          26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Meppel is een warm hart in een klimaatadaptieve delta binnen de regio
Zwolle. Er wordt integraal gewerkt aan de klimaatopgave, het versterken
van groen-blauwe structuren, biodiversiteit, een gezonde leefomgeving en
de verstedelijkingsopgave.
Er worden met de corporaties en huurdersorganisaties niet alleen
afspraken gemaakt over de energietransitie, maar ook over de andere
duurzaamheidspijlers, die zijn opgenomen in het programma
duurzaamheid van de gemeente.
                                                                        27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>6. Wonen en zorg
Woningbouw is onderdeel van een grotere opgave. Woningbouw- en
zorgopgave raken elkaar nauw. Dit vraagt om een goede samenwerking
en integrale benadering van wonen en zorg.
Nationale Woon- en Bouwagenda
Het doel is om voldoende betaalbare woningen voor ouderen te
realiseren. Ook hier neemt het Rijk de regie. Dat betekent sturen op
voldoende passende en toekomstbestendige woningen voor ouderen.
Naast reguliere woningen die aantrekkelijk zijn voor ouderen, zijn
geclusterde woonvormen en nieuwe woonzorgvormen nodig waar zorg en
ondersteuning kan worden opgeschaald als de kwetsbaarheid toeneemt.
Ook maken we het aantrekkelijk voor ouderen om te verhuizen, zodat de
doorstroming op gang komt. Dit zal tegelijk de kansen van jongere
woningzoekenden op een passende woning vergroten. Voor ouderen die
langer thuis willen en kunnen wonen, maken we het eenvoudiger
een deel van de waarde van het huis op te nemen.
In het programma “Een thuis voor iedereen” is het combineren van
wonen, zorg, welzijn en werk als actielijn opgenomen. Een thuis is voor de
mensen die we willen helpen met dit programma meer dan een huis
alleen. Passende huisvesting en zorg, begeleiding of ondersteuning
moeten gelijktijdig gerealiseerd worden.
Op gemeentelijk en provincieniveau worden de woon- en zorgbehoeften in
kaart gebracht. Gemeenten werken in verplichte verbrede woonzorgvisies
uit hoe zij invulling geven aan de verschillende behoeften van
aandachtsgroepen en stemmen dit regionaal af. De woonzorgvisies
vormen de basis voor gemeenten om op lokaal niveau bindende afspraken
te maken met woningcorporaties, particuliere verhuurders,
zorgaanbieders/zorgkantoren en andere partijen in het fysiek en sociaal
domein over de prestaties die geleverd moeten worden om aan de woon-
en zorgbehoeften te voldoen.
Het doel van het nog uit te komen programma “Wonen en zorg voor
ouderen” is het bouwen van meer reguliere woningen voor ouderen en het
bouwen van geclusterde woon(zorg)vormen.
Bij de woon(zorg)vormen kan de zorg en ondersteuning voor ouderen
worden opgeschaald als de kwetsbaarheid toeneemt en zitten zij in een
omgeving met voldoende voorzieningen. Dit draagt eraan bij dat ouderen
langer zelfstandig kunnen wonen en beperkt het beroep op verpleeghuis-
plekken die voor de ernstig kwetsbaren nog wel nodig zijn.
n het WOZO-programma van de minister van Langdurige Zorg is de
ambitie: zelf als het kan, thuis als het kan, en digitaal als het kan. Er
                                                                          28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>komen geen verpleeghuisplekken bij als het aan de minister ligt, waardoor
zwaardere verpleegzorg thuis in de wijken moet worden verzorgd.
Ook kan worden voldaan aan de woonwensen van grote groepen ouderen
door aantrekkelijke reguliere woningen te bouwen die geschikt zijn voor
prettig ouder worden. Veel (toekomstige) ouderen bezitten een
koopwoning en zouden op termijn een overstap kunnen maken naar een
meer passende woning, mits die voldoet aan hun wensen. Wanneer zij
verhuizen bevordert dit de doorstroming op de woningmarkt.
Provincie Drenthe
De gemeenten en woningcorporaties in de regio Zuidwest- en Midden-
Drenthe hebben adviesbureau Companen ingezet om een regionaal
woningmarktonderzoek te doen. De woonzorgopgave is daarin als
belangrijk component meegenomen. Dit jaar (tot medio oktober 2022)
voert bureau Companen in opdracht van de provincie Drenthe ook het
onderzoek uit naar behoeften en wensen rond woonzorgvastgoed in de
andere subregio ‘s.
Vanuit de Drentse samenwerking rondom ouderen is er In opdracht van
de Bestuurlijke Alliantie Drentse Zorg met Ouderen een opdracht uitgezet
om een gezamenlijk beeld te schetsen van de ontwikkelingen in de
ouderenzorg die effect hebben op hun woonbehoefte, als ook een visie te
ontwikkelen samen met de partijen op wonen – zorg – welzijn van
ouderen. De Alliantie Drentse Zorg met Ouderen is een Drents netwerk,
met Drentse gemeenten, zorgverzekeraars (de financiers van zorg en
ondersteuning), aanbieders van zorg, wonen en welzijn, corporaties,
senioren en regionale kennisinstellingen. Actium vertegenwoordigt de
corporaties in deze alliantie.
Het vraagstuk wonen, welzijn en zorg vraagt om een integrale aanpak. Dit
is nog geen gemeengoed binnen alle organisaties en tussen domeinen.
Er wordt daarom in de opdracht goed gekeken naar het bewerkstelligen
van een goed samenwerkend netwerk en wat hiervoor nodig is om dit te
bereiken.
Collegeprogramma
Zorg staat hoog in het vaandel.
Aandacht moet worden gegeven aan afspraken met en samenwerking
tussen zorgpartijen.
De wetten binnen het sociaal domein zijn een vangnetten voor mensen die
het nodig hebben en het zelf niet kunnen regelen.
Dit telt ook voor de Wmo. Om langer thuis te kunnen wonen kan een
beroep gedaan worden op Wmo-gelden, mits de inwoner het zelf niet kan
regelen.
Het huidige (WMO-) beleid wordt voortgezet. Dit beleid gaat uit van het
bevorderen van de eigen verantwoordelijkheid. En van preventie in plaats
van zorgafhankelijkheid. Bijvoorbeeld door levensloopbestendige wijken.
De inzet voor wonen en zorg wordt gecontinueerd en waar mogelijk
verbeterd.
                                                                        29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Woningmarktonderzoek gemeente Meppel
In hoofdstuk 4.4 van het woningmarktonderzoek is het huidige aanbod en
de (toekomstige) behoefte aan wonen met zorg in beeld gebracht. Daarbij
wordt ingezoomd op de gevolgen van de ontwikkelingen rond wonen en
voor de woningbehoefte: langer thuis en weer thuis.
Naast de behoefte aan toegankelijke woningen (zie hoofdstuk 4) is er een
specifieke woonvraag die verbonden is met de zorgvraag van inwoners.
Door extramuralisering van wonen in instellingen naar langer of weer
zelfstandig wonen, zien we een vraag ontstaan naar woonvormen in een
omgeving waar sociale en zorginfrastructuur op elkaar zijn afgestemd,
zodat men kan terugvallen op een steunnetwerk. De vraag naar wonen
met zorg komt zowel van ouderen als van cliënten in de
gehandicaptenzorg (mensen met een verstandelijke of lichamelijke
beperking), Geestelijke Gezondheids Zorg (mensen die een beroep doen
op Beschermd Wonen of uitstromen naar zelfstandige woonvormen) en
mensen die een beroep doen op de Maatschappelijke Opvang (MO). Het
aantal zorgbehoevenden dat hierdoor actief is op de woningmarkt neemt
toe.
Wonen en zorg voor ouderen
• Er is nu geen tekort aan 24-uurszorg voor ouderen. De behoefte groeit
richting 2030 door de vergrijzing met 110 plekken. Dit kan ingevuld
worden door nieuwe zorginstellingen (verpleeghuizen) of door zorg thuis
in een gevarieerd aanbod van geclusterde woonvormen (tussenvormen)
en voor een beperkt deel in de reguliere woning. In de trendraming is er
rekening mee gehouden dat een deel van deze vraag in de reguliere
woningvoorraad wordt opgevangen (circa 1/3 deel). Mocht dat meer
worden, gezien het Rijksbeleid om verpleegzorg thuis te gaan
organiseren, dan groeit de woningbehoefte verder.
• De behoefte aan geclusterde woonvormen groeit met 260 woningen,
waarvan 195 sociale huurwoningen. Deze behoefte is al onderdeel van de
trendraming. Kwalitatief kan dit door aanpassing van bestaande woningen
of door nieuwbouw.
• De behoefte aan geschikte woningen groeit. Deze groei is onderdeel
van de (mis)match van vraag en aanbod. Dit stelt eisen aan de
toegankelijkheid van de woningvoorraad.
Deze groei hoeft zeker niet alleen door nieuwbouw, maar zal ook door
aanpassing van bestaande woningen moeten gebeuren; ook ten behoeve
van variatie in buurten.
Wonen en zorg voor Verstandelijk gehandicapten (VG)
De doelgroep VG gaat in toenemende mate lokaal wonen en hierdoor
verandert het aandeel mensen met een verstandelijke beperking op de
bevolking richting het landelijk gemiddelde. Het aantal VG-indicaties in de
regio Zuidwest-Drenthe en Meppel ligt boven het landelijk gemiddelde.
• Er is een actueel tekort aan 90 plekken geclusterde woonvormen voor
mensen met een verstandelijke beperking. Deze plekken kunnen binnen
reguliere woningen gevonden worden.
• Bij gespikkeld wonen (verspreid over een gebouw) is er een klein maar
oplopend tekort.
                                                                          30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Wonen en zorg voor de doelgroepen Beschermd Wonen (BW) en
Maatschappelijke Opvang (MO).
De opgave voor uitstroom uit BW en MO voor de komende jaren kan als
volgt worden samengevat.
                                           2021                              2025                2030
Uitstroom                                    31                        29 tot 33             28 tot 38
Bron: BW-indicaties, bevolkingsprognoses, rapport doelgroepen flexwonen, bewerking Companen.
De huisvestingsopgave is onderdeel van de reguliere woningvraag.
Participatie
De doorstroming naar passende woningen en langer zelfstandig wonen
moet worden bevorderd.
Dit kan enerzijds door er voor te zorgen, dat er binnen de wijk een
voldoende aantrekkelijk en kwalitatief goed aanbod nabij voorzieningen
van passende woningen is (zoals appartementen, woningen met bad- en
slaapkamer op de begane grond en woonzorgclusters). Op deze manier
kunnen mensen in hun vertrouwde levensloopbestendige wijk blijven
wonen. De betaalbaarheid van deze woningen is daarnaast van belang.
Anderzijds kan winst worden behaald in de bewustwording bij ouderen,
voorlichting en het ondersteunen van ouderen. Dit kan ondersteuning bij
verhuizing zijn.
Overigens verhuizen veel ouderen liever niet. Zij willen het liefst zo lang
mogelijk in hun eigen woning blijven wonen. Of in hun eigen wijk. Om de
sociale kring niet te verliezen.
Bij passende woningen wordt gedacht aan appartementen, woningen met
een bad- en slaapkamer op de begane grond en woonzorgclusters.
Aan de marktpartijen en de overheidsorganisaties is de vraag voorgelegd
welke nieuwe mogelijkheden zij zien voor locaties voor
woonzorginitiatieven. De stakeholders zien op dit moment geen geschikte
of beschikbare locaties voor woonzorginitiatieven. De plannen in
Noordpoort worden wel als voorbeeld genoemd.
Mobiele voorzieningen kunnen een goede vervanging voor voorzieningen
in de buurt. Voor deze mobiele voorzieningen worden de volgende
randvoorwaarden meegegeven:
- betaalbaar;
- beschikbaar, indien mogelijk ook op afroep;
- bereikbaar;
- toegankelijk;
- niet ten koste van sociale interactie en gezondheid;
- bekendheid (bijvoorbeeld van de wijkteams).
In het algemeen geldt dat op locaties waar geclusterd wonen met zorg
aangeboden wordt een hoog voorzieningsniveau een vereiste is. Een lager
voorzieningenniveau zou volstaan in wijken waar minder mensen met
mobiliteitsproblemen of zorgvraag wonen.
                                                                                                  31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Als innovatieve woonconcepten worden genoemd:
- de ‘Knarrenhofjes’;
- wonen in een wijk met zorg om de hoek (zoals in Koedijkslanden);
- aanleunwoningen bij zorginstellingen;
- woonzorglocaties met een flexibel zorgaanbod.
Op de vraag wie verantwoordelijk wordt geacht voor het langer zelfstandig
blijven wonen van ouderen, blijkt dat met name verwacht wordt dat de
verantwoordelijkheid bij de ouderen zelf ligt. Uiteindelijk is het een
samenspel tussen de overheid, gemeente, zorgorganisaties,
zorgverzekeraars, welzijnsorganisaties en andere betrokkenen. Van de
gemeente wordt verwacht dat zij de regie(rol) pakken.
Bouwstenen voor wonen en zorg
1. Een substantieel aandeel van de nieuwbouwwoningen wordt
toegankelijk gebouwd
Gelet op de behoefte moet een groot deel van het programma
toegankelijk zijn. Daarom is het, waar het gaat om toegankelijkheid van
woningen, wenselijk om woningen zoveel mogelijk toegankelijk te
realiseren. Nabijheid van voorzieningen is daarbij belangrijk.
Uitgangspunt is, dat mits passend bij de omgeving (binnen ca. 500 meter
van zorg, welzijns- en primaire winkelvoorzieningen) in ieder geval de
onderkant van de bandbreedte voor de toevoeging van toegankelijk
woningaanbod van het programma-advies van Companen richtinggevend
is. Dit betekent voor sociale huurwoningen een aandeel van minimaal
85 %, voor vrije sectorhuur minimaal 50 % en voor koopwoningen
minimaal 30 %. Bij het aandeel toegankelijke sociale huurwoningen wordt
niet alleen gekeken naar de toevoegingen maar naar de totale voorraad.
Door bestaande woningen geschikt te maken om langer zelfstandig thuis
te wonen.
Als er meer nieuwbouw wordt gerealiseerd dan enkel op basis van de
lokale behoefte (bijvoorbeeld door vervangende nieuwbouw of nieuwbouw
ten behoeve van verstedelijkingsopgave) zal dit percentage lager kunnen
zijn.
Verder zijn er qua toegankelijkheid koppelkansen met de Wmo.
2. De bewustwording bij ouderen om langer zelfstandig thuis te
wonen bevorderen
Dit doen wij door het geven van voorlichting.
Bij het invoeren van de blijverslening (inmiddels vervangen door de
verzilverlening) door de gemeente hebben wij meegelift op de campagne
“Lang zult u wonen” van de provincie Drenthe om de bewustwording van
ouderen om langer zelfstandig thuis te wonen te vergroten.
Naast het meedoen aan provinciale en/of regionale campagnes zet het
college in op een lokale aanpak. Dit zal in samenwerking met de lokale
partijen, waaronder zorgaanbieders en leveranciers, worden opgepakt.
Randvoorwaarde daarbij is dat hier financiële middelen voor beschikbaar
                                                                        32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>worden gesteld. Deze financiële ruimte kan worden gevonden doordat
investeringen in bouwkundige- en domotica aanpassingen om langer thuis
te kunnen blijven wonen, er toe leiden dat er minder beroep op Wmo-
gelden hoeft te worden gedaan.
De Verzilverlening blijft bestaan. Hierdoor zullen woningeigenaren geen
beroep hoeven te doen op Wmo-gelden.
Naast het bevorderen van langer zelfstandig thuiswonen door particuliere
woningeigenaren, is focus op de huurders nodig. Door informatie te
verstrekken over wat is er mogelijk is voor huurders. En het huurders
makkelijker te maken om te langer thuis kunnen blijven wonen.
3. Het inzetten van een locatiescan en/of stadsscan
om nieuwe locaties voor woonzorgvormen te onderzoeken
Enerzijds zetten wij erop in, dat ouderen langer thuis blijven wonen en
anderzijds dat ouderen kunnen doorstromen naar een passende woning,
het liefst in hun eigen omgeving.
Het vinden van nieuwe locaties voor o.a. (innovatieve) woonzorgvormen is
in de praktijk niet eenvoudig. Verschillende stakeholders hebben
aangegeven, dat de zoektocht naar locaties ingewikkeld is. Denk hierbij
bijvoorbeeld aan locaties voor Knarrenhoven, Wonen Zonder Zorgen, het
Woonconcept, maar ook voor flexwonen, waarbij de uitstroom uit
beschermd wonen en maatschappelijke opvang ook één van de
doelgroepen is.
Graag willen wij een Locatiescan laten uitvoeren als slimme tool om
kansrijke nieuwe locaties te vinden, om nog onbekende plekken in beeld
te brengen die kansrijk zijn voor de verschillende doelgroepen. Daarbij
zou kunnen worden aangehaakt op de locatietool Flexwonen van
adviesbureau Over Morgen. Dat is een GIS-analyse, gebaseerd op het
vinden van onbebouwde locaties, gefilterd op belemmeringen en
gekoppeld aan diverse beschikbare datasets, die helpen gefundeerde
keuzes te maken.
Een andere methode is Ruimte Zat. Dit is een onderzoeksmethode van
KAW, waarbij ontwerpend onderzoek wordt gecombineerd met analyse
van big data. Hiervoor kunnen voor verschillende onderwerpen specifieke,
representatieve locaties ruimtelijk onderzocht en getoetst op haalbaarheid
van ruimtelijke invulling met woningen. Volgens het onderzoek van KAW
is er Ruimte Zat in de Bestaande Stad. Ruimte die je kunt gebruiken voor
veel meer woningen in de bestaande wijken.
4. Het woonzorgpanel nieuw leven inblazen.
Bij het vorige woningmarktonderzoek is onder leiding van Companen een
zogenaamd woonzorgpanel georganiseerd om de behoefte aan woningen
voor bewoners met een zorgvraag in beeld te brengen. Te weten zorg met
verblijf (intramuraal wonen) en verzorgd wonen voor ouderen
(extramuraal). Daaraan hebben naast de gemeente, woningcorporaties en
huurdersorganisaties ook alle in onze gemeente actieve zorgpartijen
deelgenomen.
                                                                         33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Voorgesteld wordt om het woonzorgpanel opnieuw in te zetten om verder
invulling en uitvoering te geven aan het programma-advies voor wat
betreft het onderdeel wonen met zorg en bij het opstellen van de visie op
wonen en zorg.
5. De inzet van mobiele voorzieningen naast vaste
voorzieningen nader onderzoeken
Mobiele voorzieningen kunnen een goede vervanging of aanvulling zijn
voor voorzieningen in de buurt. Voorbeelden van mobiele voorzieningen
zijn een bibliotheek, een oude SRV-wagen, tandarts, huisarts,
klussendienst, huishoudelijke hulp en een mobiel wijkteam.
Daarmee hoeft niet elke wijk dezelfde graad van voorzieningen op het
gebied van wonen en zorg te hebben. Dit kan per wijk verschillen. Op
locaties waar geclusterd wonen met zorg aangeboden wordt is een hoog
voorzieningsniveau een vereiste is. Een lager voorzieningenniveau zou
volstaan in wijken waar minder mensen met mobiliteitsproblemen of
zorgvraag wonen. Wel moet de basis op orde zijn.
Wij willen vanuit de driehoek wonen, zorg en welzijn gezamenlijk
onderzoek doen om wat voor soort mobiele voorzieningen het zou kunnen
gaan en wat hiervoor nodig is.
6. Het woningmarktonderzoek om de bouwstenen voor wonen
en zorg gebruiken als input voor een woonzorgvisie
Een woonzorgvisie wordt per 1-1-2024 verplicht. Het opstellen van deze
bouwstenennotitie heeft prioriteit gehad. Samen met het
woningmarktonderzoek, bij de totstandkoming waarvan ook zorgpartijen
zijn betrokken, vormen de bouwstenen voor wonen en zorg voldoende
ingrediënten om een korte en snelle vertaalslag naar een woonzorgvisie te
maken. Wij willen de Taskforce Wonen en Zorg benaderen om ons daarbij
te ondersteunen en gebruik maken van de kennis van de Alliantie Drentse
Zorg met Ouderen.
                                                                         34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>7.Leefbaarheid in wijken
Leefbare wijken zijn van belang om prettig te kunnen wonen.
Onder andere door wijk- en dorpsgericht werken wordt binnen onze
gemeente gewerkt aan de continuering en verbetering van de leefbaarheid
van de wijken van Meppel en het dorp Nijeveen.
Nationale Woon- en Bouwagenda
We bouwen met aandacht aan de leefbaarheid en veiligheid in wijken.
De leefbaarheid van verschillende wijken in Nederland is de afgelopen
jaren onder druk komen te staan, zo blijkt uit onder meer de
Leefbaarometer. Een aantal kwetsbare gebieden in de Nederlandse steden
heeft te maken met een concentratie en stapeling van – per gebied
uiteenlopende – problemen op het gebied van onderwijs, werkloosheid,
armoede, gezondheid, de kwaliteit van de woon- en leefomgeving,
veiligheid en georganiseerde en ondermijnende criminaliteit.
We hebben ook oog voor de sociale kant van wonen. Wonen en
samenleven – het fysieke en sociale domein – zijn nauw verweven.
Volkshuisvesting gaat over het bouwen van gemeenschappen. Ook bij
het leefbaarder maken van wijken zet de Rijksoverheid een stap naar
voren. Bijzondere aandacht krijgen zestien stedelijke vernieuwings-
gebieden die uitdagingen kennen op het vlak van veiligheid en
leefbaarheid.
Om te voorkomen dat deze kwetsbare gebieden achterop raken is een
gebiedsgerichte, langjarige inzet nodig van de Rijksoverheid, betrokken
gemeenten en maatschappelijke en private partners. Daarom start
het kabinet het nationaal programma Leefbaarheid en veiligheid. Het doel
van het programma is om de leefsituatie en het perspectief van bewoners
van de meest kwetsbare gebieden in Nederland in vijftien
tot twintig tijd te verbeteren.
Het Volkshuisvestingsfonds vormt voor het programma een belangrijke
bouwsteen. Omdat Meppel in vergelijking tot andere gebieden goed scoort
op de leefbarometer en geen kwetsbaar gebied met bijzondere aandacht
van het rijks is, is het nagenoeg onhaalbaar om in aanmerking te komen
voor rijksmiddelen uit het Volkshuisvestingsfonds om bestaande woningen
in wijken te verbeteren en de leefbaarheid in wijken te vergroten..
Door het rijk worden met woningcorporaties prestatieafspraken gemaakt
over het investeren in leefbaarheid.
Bidbook
                                                                        35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Naast de kwantitatieve opgave om woningen toe te voegen (waardoor de
woonvraag bediend wordt en hierdoor ook de huidige woningvoorraad
wordt verbeterd) is er een directe link met de kwalitatieve opgave om in
bestaande wijken en dorpen bij te dragen aan het tegengaan van
segregatie; via diversifiëring van typologieën, prijsklassen en leefstijlen en
het herstructureren en transformeren van de woningvoorraad. De link die
hierin bestaat tussen de diverse op te zetten programma’s van het Rijk
(Een thuis voor iedereen, programma betaalbaarheid en programma
verduurzaming) vraagt om een integrale benadering. Dit heeft een positief
effect op de leefbaarheid.
Collegeprogramma
Het college wil niet alleen bijdragen aan de woningbouwopgave, maar
tegelijkertijd aan de slag met o.a. veilige buurten waar het goed wonen is
in een gezonde leefomgeving.
In Meppel zien we elkaar. Wij willen bijdragen om die kwaliteit te
behouden en te bevorderen. Daarom streven we naar bekrachtiging van
sociale verbondenheid in een aantrekkelijke leefomgeving.
De sociale structuur van Meppel is hecht en uiterst belangrijk. Met
vrijwilligerswerk, het verenigingsleven, wijk- en dorpsgericht werken
geven we daar verder invulling aan. Samen met mensen in hun buurt,
wijk of dorp. Partijen zoals jongerenwerk, opbouwwerk en wijkagent
benutten we daarbij optimaal. Juist in een buurt, dorp, wijk, gemeente is
het mogelijk om de schijnbaar toegenomen tegenstellingen en het
onbegrip te overbruggen.
De leefomgeving van de toekomst daagt mensen uit tot gezond gedrag.
Bij gezonde leefomgeving draait het niet alleen om schone lucht en
voldoende groen, maar ook kan de leefomgeving uitnodigen tot wandelen,
fietsen, hardlopen, watersport, skeeleren, enzovoorts. Bij elke aanpak in
de leefomgeving bekijken we welke mogelijkheden op dit vlak bestaan en
voeren deze mogelijkheden, indien haalbaar, door.
Visie op wijkagenda ‘s
Wijk- en dorpsgericht werken is een wijze van werken waarbij de behoefte
van de inwoner centraal staat. In de samenwerkingsovereenkomst Wijk-
en dorpsgericht werken is de aanzet gegeven voor een gezamenlijk
initiatief voor het WDW. Door vanuit één visie integraal te werken aan de
verbetering van het leefmilieu, de leefkwaliteit en door bewoners actief te
betrekken bij wat in hun buurt gebeurt, denken we als organisaties in
staat te zijn om samen met bewoners een toekomstige agenda voor elke
wijk of dorp op te stellen.
We willen graag de belangrijkste prioriteiten in een wijk of dorp in beeld
hebben. Dit doen we door als gezamenlijke organisaties en bewoners
samen te werken. De wijkagenda is een instrument dat ons hierbij helpt.
Het helpt om te sturen op resultaten. De wijkagenda is van en voor
bewoners en betrokken partijen. De wijkagenda’s zijn gemaakt met
inbreng van alle partners in de wijk: bewoners, ondernemers, politie,
zorg- en welzijnsinstellingen, woningcorporaties en gemeente.
                                                                             36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>De agenda is opgebouwd uit thema’s, prioriteiten en activiteiten. De
thema ’s fysiek, sociaal en veilig zijn leidend voor de wijkagenda. Uit de
prioriteiten volgen de activiteiten.
De wijkagenda ’s bestaan uit de onderdelen opgaves uit de wijk en
opgaves uit de organisaties, beide op basis van cijfers en feiten uit de
wijk. Binnen Meppel hebben we 7 werkgebieden.
De planning is, dat eind 2022 de wijkagenda ’s in 3 gebieden voor 2023
zijn opgesteld, te weten in de gebieden Nieuwveense Landen,
Haveltermade en Nijeveen. In Oosterboer is navolgend op de wijk
Koedijkslanden vanuit de gemeente een wijkaanpak ingezet.
Koedijkslanden/Berggierslanden is al bezig met een korte termijnagenda.
Participatie
Er is in de gesprekken veel ingegaan op burgerparticipatie om de
leefbaarheid te vergroten. Betrek bewoners aan de voorkant of zij ideeën
hebben. Door het verzamelen van wensen, problemen en knelpunten van
bewoners door de wijkagent, huisarts, woningcorporaties en
zorgorganisaties in kaart worden gebracht.
Daarbij moet samenwerking en verbinding tussen wijkteams,
wijkplatforms, bewoners, etc. worden gezocht door samen in gesprek
gaan.
Het fysieke en het sociale domein moeten daarbij vaker samenwerken.
Het sociale domein moet worden betrokken bij het verbeteren van
woningen en de woonomgeving. Zodat een koppeling wordt gemaakt
tussen het sociale domein en fysieke projecten.
Dit kan door binnen de gemeente te werken met multifunctionele teams.
De regie ligt bij de gemeente.
Vaak wordt een relatie gelegd met straat/wijkevenementen. Gepleit
wordt voor het beschikbaar stellen van meer buurtbudgetten voor
buurtactiviteiten.
Ook het gezamenlijk onderhouden van groen in de wijk wordt genoemd.
Het geven van meer verantwoordelijkheid en zeggenschap waar mogelijk
over hun eigen leefomgeving. Doe daarbij wel aan verwachtingen-
management.
Daarnaast kwamen gemengde wijken vaak aan bod met betrekking tot de
demografische menging, de woonvormen, het uiterlijk van de wijk en de
voorzieningen. Er wordt verschillend gedacht over dat in elke wijk een
dwarsdoorsnede van doelgroepen moet wonen om de sociale
duurzaamheid van wijken veilig te stellen. Het op peil houden van
voorzieningen is hoe dan ook randvoorwaardelijk.
Kwalitatief goede ontmoetingsplaatsen worden belangrijk gevonden om de
leefbaarheid te vergroten.
De leefbaarheid in Meppel wordt in zijn algemeenheid als goed ervaren.
Bouwstenen voor leefbaarheid in wijken
Uitgegaan wordt van de kracht en kwaliteit in de wijken en in de
samenleving. Gestreefd wordt naar krachtige, vitale wijken.
                                                                           37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>1. Samen werken aan leefbaarheid
Er wordt al veel samengewerkt als het gaat om het verbeteren van de
leefbaarheid in de gemeente Meppel.
Op de volgende manieren kan verder goed worden samengewerkt:
- gezamenlijk werken aan het oplossen/verbeteren van mulitprobleem
  casuïstiek;
- meer delen van informatie bij casuïstiek;
- werken vanuit een analyse van verschillende wijken en dan gezamenlijk
  een aanpak ontwikkelen;
- zorgen dat de verantwoordelijkheden blijven op de plek waar ze horen.
- meer betrokkenheid van de bewoners;
- goede samenwerking tussen de wijkteams, de wijkplatforms en de
  bewoners;
- door bij initiatief van de ontwikkeling van de wijk samen hierover het
  gesprek aan te gaan. De gemeente zal hierin de regie moeten voeren;
- door met elkaar in gesprek te gaan en wensen, zorgen en mogelijkheden
  te bespreken en verkennen.
2. Werken met wijkagenda ‘s
Het opstellen van wijkagenda ’s binnen de kaders van de Visie op
wijkagenda ‘s. Naast het werken met wijkagenda ‘s, wordt er ook gewerkt
met een wijkaanpak, zoals in Oosterboer.
3. Het fysieke en sociale domein werken nauw samen
In de wijkagenda ’s zijn de thema ’s fysiek, sociaal en veilig aan elkaar
gekoppeld.
Het sociale domein wordt betrokken bij het verbeteren van woningen en
de woonomgeving. Zodat een koppeling wordt gemaakt tussen het sociale
domein en fysieke projecten.
Dit kan door binnen de gemeente te werken met multifunctionele teams.
4. Elke wijk is uniek vraagt om maatwerk
Iedere wijk heeft zijn eigen karakter. Niet elke wijk vraagt om een zelfde
aanpak. Elke wijk heeft zijn eigen prioriteiten. De activiteiten worden
daarop afgestemd.
Dit betekent dat niet in elke wijk een dwarsdoorsnede van doelgroepen
hoeft te wonen en niet elke wijk dezelfde voorzieningen hoeft te hebben.
De inzet per wijk kan verschillen. Bijvoorbeeld door in te zetten op een
gemengde wijk, balans draagkracht/draaglast, een duurzame wijk, of juist
niet. In de uitwerking via wijkagenda ’s zal het gewenste karakter per wijk
worden beschreven.
De voorzieningen in alle wijken moeten op peil worden gehouden.
5. Het realiseren van ontmoetingsplaatsen
                                                                           38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Door goede ontmoetingsplaatsen in wijken te realiseren wordt de sociale
verbondenheid versterkt en de leefbaarheid vergroot. Door fysieke
elementen als groen, een speeltuin of een prettig wandelpad toe te
voegen aan openbare ruimtes, creëer je meer gelegenheid tot interactie
en dus ontmoeting.
Bij het opstellen van de wijkagenda ’s zal hier bijzondere aandacht voor
worden gevraagd. Koppelkansen bij elke aanpak in de leefomgeving
worden indien haalbaar benut.
6. Bewoners waar mogelijk meer verantwoordelijkheid en
zeggenschap over hun eigen leefomgeving geven
Het gezamenlijk onderhouden van groen in de wijk is hiervan een goed
voorbeeld.
Daarbij moet wel aan goed verwachtingenmanagement worden gedaan.
                                                                         39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>