<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Benchmark ambtelijk apparaat
gemeenten
Gemeente Staphorst




Drs. M. Hanekamp
Mevr. drs. A.H. Mouthaan
B. Khossravi MSc
Mevr. M.N.A. Knieriem MSc

Oktober 2014
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Benchmark ambtelijk apparaat gemeenten
Gemeente Staphorst


Inhoud                                                                         Pagina

Managementsamenvatting                                                             1

1. Inleiding                                                                       7
   1.1   Vraagstelling                                                              7
   1.2   Opbouw van de rapportage                                                   7
   1.3   Onze visie op de aanpak                                                    7
   1.4   Aanpak in stappen                                                         11

2. Specifieke conclusies over de situatie bij uw gemeente                          12
   2.1 Inleiding                                                                   12
   2.2 De bruto-omvang van uw ambtelijk apparaat                                   13
   2.3 De formatie voor uitvoerende werkzaamheden die uw ambtelijk apparaat zelf
   uitvoert                                                                        13
   2.4 De netto formatieomvang van het ambtelijk apparaat                          14
   2.5 Conclusies voor uw gemeente                                                 16
   2.6 Overige resultaten                                                          18
   2.7 Aanbevelingen                                                               19

3. Algemene conclusies                                                             23
   3.1   De omvang van het ambtelijk apparaat                                      23
   3.2   Verklaringen voor de verschillen tussen gemeenten                         25
   3.3   De optimale omvang van een gemeente                                       30
   3.4   Ontwikkelingen formatie en inkomsten gemeenten                            30
   3.5   De omvang van overhead                                                    35
   3.6   Kosten van inhuur gemeenten                                               40

4. Begrotingsanalyse                                                               42
   4.1   Inleiding                                                                 42
   4.2   Aanpak                                                                    42
   4.3   Vergelijking met de referentiegroep                                       42
   4.4   Vergelijking begroting en formatie                                        44
   4.5   Conclusies begrotingsanalyse                                              45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Bijlagen:

1. Vergelijking deelnemers met populatie.

2. Vragenlijst en toelichting.

3. Gedetailleerde formatievergelijking van uw gemeente.

4. Begrotingsanalyse.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Managementsamenvatting


Vraagstelling

De centrale vraag van dit onderzoek is: hoe verhoudt de omvang van gemeente Staphorst zich tot
die van andere gemeenten?

Dit benchmarkrapport heeft als doel objectieve vergelijkingsinformatie en inzicht te bieden. De
resultaten moeten niet beschouwd worden als norm. Ze geven aan of verder onderzoek zinvol is en
waarop dit onderzoek zich zou moeten richten.

Methode benchmarkonderzoek ambtelijk apparaat

Om bovenstaande vraag te beantwoorden, maken wij gebruik van ons benchmarkinstrument
ambtelijk apparaat. Sinds de start in 2002 heeft driekwart van alle gemeenten hieraan deel-
genomen.

Bij het vergelijken van gegevens houden wij rekening met verschillen tussen gemeenten; in omvang
en uitbesteding. In de benchmark maken wij daarom onderscheid in vijf grootteklassen. Wij hebben
de gemeente Staphorst (16.367 inwoners) vergeleken met 29 gemeenten met een inwoneraantal
tussen de 15.000 en 30.000.

Naast de omvang van een gemeente houden wij ook rekening met het uitbestedingspatroon. Dat wil
zeggen dat wij corrigeren voor taken waarbij er significante verschillen zijn in uitbesteding tussen
gemeenten. Dit zijn uitvoerende taken, zoals onder andere het wegbeheer, de straatreiniging, de
groenvoorziening en de uitvoering van de sociale dienst. De formatie die uw gemeente inzet op
dergelijke taken hebben wij in mindering gebracht op de bruto formatie (= totale formatie) van uw
gemeente. Wat resteert is de netto formatie. Daarmee voorkomen wij dat ‘appels met peren’
vergeleken worden. In grote lijnen komt de netto formatie overeen met de beleidskern en de
overhead van uw gemeente.

Benchmarkuitkomsten

Wij concluderen het volgende:

De totale omvang van het ambtelijk apparaat van de gemeente Staphorst is gelijk aan het
gemiddelde van de referentiegroep. De formatie voor uitvoerende taken is kleiner dan het
gemiddelde van de referentiegroep (-8%). De netto omvang is iets groter dan het gemiddelde van
de referentiegroep (+3%).

De netto omvang, die zich het beste laat vergelijken tussen gemeenten, is bij de gemeente
Staphorst met 4,1 fte per 1.000 inwoners iets hoger dan het gemiddelde van de referentiegroep (3,9
fte per 1.000 inwoners). Grofweg omvat de netto omvang van het ambtelijk apparaat de beleidskern,
vergunningverlening en de overhead.




                                                                                                   1
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>In onderstaande figuur is een overzicht gegeven van de bruto formatie, uitvoerende formatie en
netto formatie in vergelijking met de referentiegroep.

                                Fte per 1.000 inwoners
    7,0          6,6    6,6

    6,0
    5,0
                                                                       4,1    3,9
    4,0
    3,0                                     2,4     2,6

    2,0
    1,0
    0,0
               Bruto formatie          Uitvoerende formatie          Netto formatie

            Gemeente Staphorst         Gemiddelde van gemeenten in grootteklasse B


Uitvoerende taken in het primaire proces

De gemeente Staphorst heeft voor de uitvoerende taken in vergelijking met de referentiegroep 8%
minder formatie op de loonlijst staan. Dit zijn taken die de ene gemeente in eigen beheer uitvoert,
terwijl een andere gemeente dit deels of in z’n geheel uitbesteedt. Uitvoerende taken vertroebelen
daarmee een zuivere vergelijking tussen gemeenten. Wij corrigeren hier daarom voor. Wij brengen
deze formatie binnen alle gemeenten in kaart en vergelijken ze ook, maar trekken ze ook overal af
van de totale formatie.

Wij hebben een vergelijking gemaakt van de uitvoerende taken die de gemeente Staphorst volledig
in eigen beheer uitvoert met gemeenten in de referentiegroep die deze taken ook volledig in eigen
beheer uitvoeren. In deze vergelijking vallen twee uitvoerende taken op met een veel lagere
formatie dan het gemiddelde van de referentiegroep:

   Sociale dienst (alle uitvoerende taken) (-68%, -4,2 fte).

   Kredietbank / schuldhulpverlening (-98%, -2,3 fte).

Uit de outputindicatoren van het CBS blijkt dat de gemeente Staphorst een goede sociale structuur
kent (minder bijstandsontvangers (-48%) en uitkeringsontvangers (-42%) dan gemiddeld), wat een
mogelijke verklaring kan zijn voor het feit dat hier minder formatie op wordt ingezet dan bij de
gemeenten in de referentiegroep.

Op de volgende uitvoerende taken wordt meer formatie ingezet dan gemiddeld in de
referentiegroep:

   Beheer sportlocatie binnen (+27%, +0,6 fte).

   Uitvoering Wet Milieubeheer (+34%, +0,5 fte).

   Beheer begraafplaatsen (+46%, +0,9 fte).


                                                                                                      2
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>De formatie voor de uitvoering WMO en de Belastingen (OZB) zijn ten opzichte van de
referentiegroep gemiddeld.

Netto formatie: primaire proces

De formatie van de primaire functies is in de gemeente Staphorst op totaalniveau net wat hoger dan
gemiddeld. Deze afwijking naar boven wordt met name veroorzaakt doordat op de volgende
primaire functies (veel) meer formatie wordt ingezet dan het gemiddelde van de referentiegroep:

   Burgerzaken (+10%, +0,5 fte).

   Economische zaken (+54%, +0,4 fte).

   Volksgezondheid en milieu (+99%, +3,5 fte).

   Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting (+17%, +2,0 fte).

Daarentegen wordt op de volgende primaire functies minder formatie ingezet dan het gemiddelde
van de referentiegroep:

   Openbare orde en veiligheid (-29%, -0,5 fte).

   Onderwijs (-6%, -0,1 fte).

   Cultuur en recreatie (-16%, -0,5 fte).

   Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening (-23%, -0,9 fte).

De formatie van Verkeer, vervoer en waterstaat is ten opzichte van de referentiegroep gemiddeld.

Allerlei factoren kunnen de omvang van het ambtelijk apparaat van Staphorst beïnvloeden, zoals
bijvoorbeeld de ambities van de gemeente Staphorst, gemeentespecifieke kenmerken en de relatief
goede sociale structuur.




                                                                                                   3
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>In onderstaande figuur is een overzicht van de primaire formatie in fte per 1.000 inwoners per BBV-
taak gegeven.




                                                                                                          0,87
    1,00                                  Fte per 1.000 inwoners




                                                                                                       0,75
    0,90
    0,80
    0,70




                                                                                         0,43
    0,60
              0,31




    0,50
             0,28




                                                                               0,24



                                                                                                0,22
                                                                    0,20
    0,40




                                                                              0,18
                                                                   0,17
                                   0,16
                                   0,16
                         0,11




    0,30




                                                         0,08
                        0,08




                                                         0,08
                                              0,08
                                              0,05
    0,20
    0,10
    0,00




                      Gemeente Staphorst         Gemiddelde van gemeenten in grootteklasse B

Netto formatie: overhead

De overheadformatie is met 33,3% van de totale formatie iets lager dan het gemiddelde van 34,1%
van de referentiegroep (een afwijking van -2%, -0,8 fte). Een kwart van de gemeenten heeft een
percentage van onder de 29% (= de kwartielscore)1.




1
    De kwartielscore is de waarde waar een kwart van de referentiegroep onder zit. Daarmee is het ambitieuzer
dan het gemiddelde, maar wel reëel. Immers een kwart kan ermee toe.

                                                                                                                 4
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>In onderstaande grafiek is per overheadcategorie een overzicht gegeven van het percentage
overhead bij de gemeente Staphorst in vergelijking met de referentiegroep.




                                                                                     9,8%
                                                                                    9,0%
                                 Fte overhead / fte totale formatie
10,0%
 9,0%




                                           6,9%
                                           6,9%
 8,0%
 7,0%
            4,9%
           4,7%




                                   4,2%
 6,0%                           3,1%
 5,0%
                         2,8%




                                                                 2,6%



                                                                          2,2%
                                                                2,1%
 4,0%




                                                                          2,0%
                                                       1,9%
                      1,7%




                                                      1,6%
 3,0%




                                                                                                1,0%
 2,0%




                                                                                             0,0%
 1,0%
 0,0%




                   Gemeente Staphorst        Gemiddelde van gemeenten in grootteklasse B

Uit bovenstaande figuur blijkt dat de overheadformatie veelal rond het gemiddelde zit of hier slechts
iets van afwijkt. Op een aantal overheadfuncties zet de gemeente Staphorst meer formatie in dan
gemiddeld. Dit betreft de volgende overheadfuncties:

   Informatisering en Automatisering (+35%, +1,2 fte).

   Juridische zaken (+21%, +0,4 fte).

   Facilitaire dienst (inclusief uitvoerende taken (+8%, +0,8 fte).

Op de volgende overheadfuncties wordt minder formatie dan gemiddeld ingezet:

   Personeel en Organisatie (-38%, -1,1 fte).

   Bestuurszaken en bestuursondersteuning (-19%, -0,5 fte).

   Communicatie en Kwaliteitszorg (-8%, -0,2 fte).

De gemeente Staphorst zet geen formatie in op Secretariaten in het primair proces, terwijl op deze
overheadfunctie door de referentiegroep gemiddeld 1,1 fte wordt ingezet.

De overheadkosten per fte van de gehele organisatie (loonkosten + uitbestedingslasten) zijn
eveneens lager dan gemiddeld (-23%) ten opzichte van de referentiegroep. Hierbij moet wel worden
vermeld dat de uitbestedingslasten voor schoonmaak bij de gemeente Staphorst niet meegenomen
zijn in de uitbestedingslasten. Daarnaast wordt de afwijking grotendeels veroorzaakt doordat de
gemiddelde salarislasten per fte van de gehele organisatie lager zijn dan de referentiegroep (-20%).



                                                                                                       5
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>De lagere salarislasten per fte van de gehele organisatie worden veroorzaakt doordat de
gemiddelde salarislasten voor de overheadfuncties in de gemeente Staphorst veel lager zijn dan het
gemiddelde van de referentiegroep (-18%).

De huisvestingskosten per fte van de gehele organisatie zijn eveneens lager dan het gemiddelde
van de referentiegroep (-45%).

Begrotingsanalyse

Uit de begrotingsanalyse blijkt dat gemeente Staphorst 9% lagere lasten kent dan het gemiddelde
van de referentiegroep. Dit komt voornamelijk door lagere lasten in het Sociaal domein (-27%). Hier
vallen de clusters Educatie, Kunst en ontspanning, Werk en inkomen en Maatschappelijke zorg
onder. Verder vallen de hogere lasten op het cluster Fysiek milieu (+102%) en het Financieel-
Economisch domein op (+35%). Onder het cluster Fysiek milieu valt milieubeheer en onder het
cluster Financieel-Economisch domein valt het cluster Eigen inkomsten/uitgaven.

Ook de gemiddelde inkomsten per inwoner zijn lager dan het gemiddelde van de referentiegroep.
De gemeente Staphorst ontvangt ten opzichte van de referentiegroep minder inkomsten per inwoner
op alle inkomstenbronnen.
Tot slot

De benchmark die wij hebben uitgevoerd biedt vergelijkingsinformatie, geen oordeel. Wij hebben in
dit onderzoek slechts gekeken naar de omvang van de diverse functies, niet naar het
kwaliteitsniveau. Wij adviseren om de primaire functies die afwijkend uit de benchmark naar voren
komen nader te onderzoeken met een formatieonderzoek, wat moet resulteren in een daadwerkelijk
oordeel over deze functies. Daarnaast adviseren wij om de overheadfuncties nader te analyseren,
bijvoorbeeld met een Overhead Value Analyse (OVA), danwel een analyse van de werkprocessen.
In een OVA komt naast de omvang (die in deze benchmark centraal staat) ook nadrukkelijk de
kwaliteit en waarde voor de organisatie van deze functies aan de orde (zie paragraaf 2.7).




                                                                                                  6
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>1. Inleiding


1.1 Vraagstelling

Hoe verhoudt de omvang van het ambtelijk apparaat van uw gemeente zich tot dat van andere
gemeenten? Dat is de centrale vraag van dit onderzoek. Het moet leiden tot inzicht in de formatie-
omvang van uw gemeente in vergelijking met die van andere gemeenten. Wij splitsen de totale
omvang daartoe uit naar gemeentelijke taken.

Doel van het onderzoek is het mogelijk maken om binnen uw gemeente een objectieve discussie te
voeren over de omvang van uw ambtelijke organisatie. Wij doen dat op basis van een benchmark-
onderzoek naar de omvang van de totale ambtelijke organisatie.

Sinds de start van de benchmark in 2002 hebben meer dan 330 gemeenten deelgenomen.
Daarnaast hebben wij de overhead van ruim 1.800 organisaties in dertig sectoren gedetailleerd in
beeld gebracht. Uw gemeente is één van de 96 gemeenten die in de afgelopen drie jaar aan onze
benchmark heeft deelgenomen.

De gepresenteerde indicatoren geven niet het ‘finale oordeel’ over uw gemeente. Wel bieden ze
objectieve vergelijkingsinformatie. Benchmarkonderzoek kan uw veronderstellingen bevestigen of
kan juist ‘verbaaspunten’ opleveren. Indien dat laatste het geval is, raden wij u aan een nadere
analyse te verrichten van de specifieke situatie in uw gemeente.

1.2 Opbouw van de rapportage

In deze rapportage geven wij de resultaten van het onderzoek weer. Daartoe geven wij in dit
hoofdstuk uitleg over onze visie op het onderzoek en de aanpak die wij hebben gevolgd. In
hoofdstuk 2 presenteren wij de specifieke conclusies voor uw gemeente. De algemene conclusies
van het onderzoek treft u aan in hoofdstuk 3. In hoofdstuk 4 beschrijven wij de resultaten van de
begrotingsanalyse. In de bijlagen treft u onder meer een gedetailleerde vergelijking van uw
gemeente met andere gemeenten aan.

1.3 Onze visie op de aanpak

Verbeteren door te vergelijken, dat is wat ons betreft de kern van benchmarking. En juist dat maakt
het vergelijken van het ambtelijk apparaat van gemeenten niet alleen tot een boeiend, maar ook tot
een complex vraagstuk. Het aantal formatieplaatsen dat een gemeente nodig heeft om haar taken
goed uit te kunnen voeren, is immers afhankelijk van tal van gemeentespecifieke factoren. Wij
zetten nu onze visie op dit vraagstuk uiteen.




                                                                                                      7
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Indeling in hoofdtaken en taken

Wij hanteren de functionele indeling in gemeentelijke hoofdtaken en taken, gebaseerd op het Besluit
Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) 2, als uitgangspunt in dit onderzoek.
Wij gaan hierbij uit van de volgende negen hoofdtaken:

0.    Algemeen bestuur.
1.    Openbare orde en veiligheid.
2.    Verkeer, vervoer en waterstaat.
3.    Economische zaken.
4.    Onderwijs.
5.    Cultuur en recreatie.
6.    Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening.
7.    Volksgezondheid en milieu.
8.    Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting.

Elk van deze hoofdtaken is onderverdeeld naar taken. Tussen gemeenten bestaan verschillen.
Sommige gemeenten hebben taken samengevoegd of juist verder uitgesplitst in subtaken. Het
voordeel van de indeling volgens het BBV is dat dit een uniform ankerpunt vormt.

Wij realiseren ons dat de structuur van uw gemeentelijk apparaat niet een-op-een overeenkomt met
deze indeling. Voor een goede vergelijking met andere gemeenten was het echter onontbeerlijk dat
u de formatie van uw gemeente zo goed mogelijk aan deze hoofdtaken en taken heeft toegedeeld.

Overhead

Naast de indeling van de formatie in hoofdfuncties, vergelijken wij de formatie van de overhead. We
hanteren daarbij de volgende indeling:

     Gemeentesecretaris/directie, lijnmanagement
     Personeel en Organisatie
     Informatisering en Automatisering
     Financiën en Control
     Juridische Zaken
     Bestuurszaken en bestuursondersteuning
     Communicatie en Kwaliteitszorg
     Facilitaire Dienst
     Secretariaten in het 'primaire proces'.

Het gaat hierbij zowel om de centrale als de decentrale overheadafdelingen.

Wij zetten de formatie van de gemeentelijke hoofdtaken en taken af tegen het aantal inwoners,
aangezien dit de belangrijkste verklarende factor blijkt te zijn. De formatie van de overhead zetten
wij af tegen de totale bruto formatie van de gemeente, aangezien dit voor deze taken de
belangrijkste (werklast)bepalende factor is.



2
    Dit biedt de beste basis voor een vergelijking tussen gemeenten, beter bijvoorbeeld dan programma-
begrotingen, aangezien deze tussen gemeenten nogal verschillen.

                                                                                                         8
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Verstorende factoren

Er zijn tal van factoren die de vergelijking tussen gemeenten kunnen bemoeilijken, zoals:

a.     gemeenten die taken uitvoeren voor andere gemeenten
b.     verzelfstandiging of uitbesteding van taken
c.     schaalgrootte van de gemeente
d.     centrumfunctie van de gemeente.

Wij geven nu aan hoe we met deze factoren omgaan.

Ad a.      Gemeenten die taken uitvoeren voor andere gemeenten

Een gemeente kan taken verrichten voor omliggende gemeenten. Wanneer we hier geen rekening
mee houden, lijkt het er ten onrechte op dat deze gemeente relatief veel ambtenaren heeft en de
omliggende gemeente juist relatief weinig. Daarom corrigeren we voor deze taken. Formatie voor
taken die een gemeente uitvoert voor derden (andere gemeenten of externe partijen), trekken we af
van de formatie. Overheadtaken die een gemeente laat uitvoeren door derden (andere gemeenten
of externe partijen), tellen we op bij de formatie.

Ad b.      Verzelfstandiging of uitbesteding van taken

De ene gemeente voert een taak geheel in eigen beheer uit (bijvoorbeeld het groenonderhoud of
het zwembad), terwijl de andere gemeente dezelfde taak heeft uitbesteed, verzelfstandigd of
ondergebracht in een gemeenschappelijke regeling. Het vergelijken van de formatie voor deze taak
gaat dan mank. Dit is een belangrijk punt, omdat tussen gemeenten grote verschillen kunnen
bestaan in het uitbestedingspatroon.

Wij gaan hier als volgt mee om:

     Wij maken onderscheid tussen wat wij noemen het 'bruto ambtelijk apparaat' en het 'netto
      ambtelijk apparaat'. Het bruto ambtelijk apparaat is het totale ambtelijk apparaat van de
      gemeente3. In het netto ambtelijk apparaat corrigeren wij dit voor taken die gemeenten kunnen
      verzelfstandigen, uitbesteden of via een gemeenschappelijke regeling uitvoeren. Hierbij valt
      onder andere te denken aan: uitvoering van de sociale dienst en parkeertoezicht.

      Voordeel van deze correctie is dat het netto ambtelijk apparaat beter vergelijkbaar is, aangezien
      de omvang ervan minder wordt verstoord door verschillen in uitbesteding. Kort gezegd, wij halen
      dus die taken uit het bruto ambtelijk apparaat die de vergelijking tussen gemeenten kunnen
      verstoren.




3
    Zie de definitie in de toelichting op de vragenlijst.

                                                                                                      9
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>      In grote lijn komt het netto ambtelijk apparaat overeen met de beleidskern en de overhead
      van de gemeente. De lijst met uitvoerende taken omvat vrijwel alle uitvoerende taken van de
      gemeente4. Wij brengen niet alleen de formatie per gemeentelijke taak in beeld, maar ook de
      lasten en het saldo (lasten minus baten). Indien een taak is uitbesteed, geeft de formatie voor
      die taak geen goed beeld. In dat geval geven de kosten voor deze taak een beter beeld,
      aangezien daarin ook de kosten van uitbesteding zijn opgenomen.

Ad c.     Schaalgrootte van de gemeente

Met schaalgrootte bedoelen wij de omvang van de gemeente. Een gemeente met 5.000 inwoners is
nu eenmaal niet goed vergelijkbaar met een gemeente die meer dan 150.000 inwoners heeft.

De problematiek verschilt en ook kan sprake zijn van efficiencyvoordelen of juist -nadelen. Om hier
recht aan te doen, vergelijken wij uw gemeente niet alleen met het gemiddelde van alle
deelnemende gemeenten, maar ook met gemeenten in uw grootteklasse. Wij gaan uit van vijf
grootteklassen:

           Grootteklasse                      Aantal inwoners                Aantal benchmarkdeelnemers

                  A                                  < 15.000                                12
                  B                           15.000 - 30.000                                29
                  C                           30.000 - 50.000                                26
                  D                          50.000 - 100.000                                17
                  E                                > 100.000                                 12
               Totaal                                                                        96

Deze steekproef vormt een vrij goede afspiegeling van de totale populatie van Nederlandse
gemeenten. Er is sprake van een kleine ondervertegenwoordiging van klasse A en B. Dit blijkt uit
een vergelijking van de populatieopbouw met de steekproefopbouw. In bijlage 1 hebben wij hierover
meer informatie opgenomen.

Ad d.     Centrumfunctie van de gemeente

Met centrumfunctie bedoelen we de mate waarin de gemeente behalve aan haar eigen inwoners
ook aan haar omgeving een bepaald voorzieningenniveau biedt. Het Ministerie van BZK heeft alle
gemeenten ingedeeld in vier klassen5:

1.    Sterke centrumfunctie.
2.    Redelijke centrumfunctie.
3.    Weinig centrumfunctie.
4.    Zonder centrumfunctie.




4
    Wel hebben we een uitzondering gemaakt voor een aantal uitvoerende taken, zoals burgerzaken,
vergunningverlening en enkele kleine taken (bijvoorbeeld de VVV). Deze maken onderdeel uit van het netto
ambtelijk apparaat.
5
    Zie: Begrotingsanalyse 2014, Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

                                                                                                           10
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Uit onze analyse blijkt dat er een sterk verband bestaat tussen de omvang van een gemeente en
haar centrumfunctie. Dat betekent dat gemeenten in dezelfde grootteklasse in het algemeen goed
vergelijkbaar zijn voor wat betreft het voorzieningenniveau dat zij hun omgeving bieden. Wij houden
dan ook niet afzonderlijk rekening met de factor centrumfunctie6.

Verklarende factoren

Naast de verstorende factoren (waarvoor wij in de benchmark dus zo goed mogelijk corrigeren) is
ook sprake van verklarende factoren. Dit zijn aanvullende verklaringen voor een relatief hoge of lage
formatie bij een bepaalde taak waar wij niet voor corrigeren. Om te helpen bij het vinden van
dergelijke verklaringen, hebben wij outputindicatoren in de vragenlijst opgenomen. Belangrijk daarbij
is dat we ons realiseren dat dit slechts een deel van het verhaal is. Een substantieel deel van de
verschillen tussen gemeenten komt namelijk voort uit moeilijk te kwantificeren factoren (bijvoorbeeld
verschil in ambitie of andere gemeentespecifieke kenmerken).

We willen met deze outputindicatoren dan ook niet de suggestie wekken dat we een gemeente
volledig in cijfers kunnen ‘vangen’. Uw eigen kennis van uw gemeentelijke situatie en die van uw
collega’s is nodig om de resultaten goed te kunnen interpreteren.

1.4 Aanpak in stappen

Wij hebben de volgende onderzoeksaanpak gevolgd:

1. De onderzoeksmethode uit voorgaande jaren hebben wij als uitgangspunt gebruikt. Deze
   aanpak is in nauwe samenspraak met de deelnemers ontwikkeld. Daarnaast is de vragenlijst
   aangepast aan recente ontwikkelingen.
2. Het toesturen van de vragenlijst, de toelichting en de visienotitie aan de deelnemende
   gemeenten.

3. De deelnemende gemeenten hebben de vragenlijst ingevuld. Zij konden zich daarbij telefonisch
   laten ondersteunen door onze adviseurs. Hoewel de vragenlijst uitgebreid was, hebben de
   gemeenten deze zorgvuldig ingevuld.

4. Het controleren van de vragenlijsten op volledigheid en consistentie, om ze daarna te
   analyseren.

5. Het voeren van gesprekken met alle deelnemende gemeenten. Doel hiervan was: het verifiëren
   van de ingevulde gegevens en het bespreken van verklaringen voor de verschillen.
6. Het opstellen van deze rapportage.




6
    Door het sterke verband tussen beide variabelen is het statistisch ook niet mogelijk om het afzonderlijk effect
te bepalen van de variabele centrumfunctie.

                                                                                                                 11
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>2. Specifieke conclusies over de situatie bij uw gemeente


2.1 Inleiding

In dit hoofdstuk geven wij aan hoe de formatieomvang van uw ambtelijk apparaat zich verhoudt tot
die van andere gemeenten. Wij gaan daartoe achtereenvolgens in op:

1. de bruto-omvang van uw ambtelijk apparaat, ofwel de totale omvang van uw ambtelijk apparaat

2. de formatie voor uitvoerende werkzaamheden die uw ambtelijk apparaat zelf uitvoert

3. de netto-omvang van uw ambtelijk apparaat. Deze is onder te verdelen in:

    ‫־‬   de formatie voor het 'primaire proces' (de gemeentelijke taken)

    ‫־‬   de formatie voor overhead (de zogenaamde PIOFACH-taken).

Zoals gezegd, is de bruto formatieomvang geen goede maatstaf om de vergelijking met andere
gemeenten te maken, aangezien deze sterk wordt vertekend door verschillen in het uitbestedings-
patroon van gemeenten. Daarom brengen wij deze verschillen in het uitbestedingspatroon
afzonderlijk in beeld. Wanneer we de bruto-omvang verminderen met de formatie voor uitvoerende
werkzaamheden, resulteert de netto-omvang van het ambtelijk apparaat. Dit is een maatstaf die
tussen gemeenten wel goed vergelijkbaar is.

Wij maken de vergelijking met:

   het gemiddelde van gemeenten in de grootteklasse
   het gemiddelde van alle deelnemende gemeenten
   de kwartielscore van gemeenten in de grootteklasse (een kwart van de gemeenten in de
    grootteklasse heeft minder formatie ingezet dan dit getal).

Wij vinden dat de vergelijking van uw gemeente met gemeenten in de grootteklasse het beste beeld
geeft. Gezien de grote spreiding in de formatie tussen gemeenten, is het daarbij goed om niet alleen
naar het gemiddelde te kijken, maar ook naar de kwartielscore. Immers, een kwart van de
gemeenten in de grootteklasse zit hier qua formatie onder.

De vergelijking met de totale groep gemeenten hebben wij opgenomen om aan te geven in welke
mate de grootteklasse verschilt van het gemiddelde van alle gemeenten. Voor gedetailleerde
informatie verwijzen wij naar de uitgebreide cijferbijlage (bijlage 3).

In de tabellen in dit hoofdstuk zijn de waarden van uw gemeenten telkens voorzien van een
kleurcodering. Deze codering geeft de afwijking aan ten opzichte van het gemiddelde van de
grootteklasse. De legenda is als volgt:
Kleiner dan gemiddeld
Ongeveer gemiddeld
Groter dan gemiddeld
Veel groter dan gemiddeld




                                                                                                 12
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>2.2 De bruto-omvang van uw ambtelijk apparaat

In onderstaande tabel vergelijken wij de bruto-omvang van uw ambtelijk apparaat met dat van
andere gemeenten. De cijfers luiden in fte per 1.000 inwoners 7.

                                                                  Gemiddelde van
                                              Gemeente                                  Gemiddelde van alle
                                                                   gemeenten in
                                              Staphorst                                    gemeenten
                                                                  grootteklasse B

Bruto-omvang ambtelijk apparaat                   6,6                    6,6                     7,3


2.3 De formatie voor uitvoerende werkzaamheden die uw ambtelijk apparaat zelf uitvoert

In de volgende tabel vergelijken wij de formatie voor uitvoerende werkzaamheden die uw ambtelijk
apparaat zelf uitvoert met die van andere gemeenten. De cijfers luiden in fte per 1.000 inwoners.

Het gaat hierbij onder andere om taken als: afvalverwijdering en -verwerking, het beheer van
parkeergarages en het beheer van sportlocaties. Het totaaloverzicht van deze taken hebben wij
opgenomen in bijlage 3. De ene gemeente voert deze taken geheel zelf uit, terwijl andere
gemeenten deze taken hebben verzelfstandigd, uitbesteed of ondergebracht in een
gemeenschappelijke regeling.

De tabel biedt inzicht in het uitbestedingspatroon van uw gemeente vergeleken met dat van andere
gemeenten. Anders gezegd, het geeft antwoord op de vraag of uw gemeente relatief veel of weinig
ambtenaren op de loonlijst heeft staan die belast zijn met uitvoerende taken.

                                                                  Gemiddelde van
                                              Gemeente                                  Gemiddelde van alle
                                                                   gemeenten in
                                              Staphorst                                    gemeenten
                                                                  grootteklasse B

Formatie voor uitvoerende
werkzaamheden die het ambtelijk                   2,4                    2,6                     3,1
apparaat zelf uitvoert

In bijlage 3 vergelijken wij het uitbestedingspatroon van uw gemeente per taak met dat van andere
gemeenten. Daarin hebben wij de taken waarbij uw gemeente een opvallende keuze heeft gemaakt
(namelijk anders dan de meerderheid) gearceerd.

Tevens vergelijken wij per taak de omvang van de formatie. Om redenen van vergelijkbaarheid
vergelijken wij uitsluitend de taken die uw gemeente geheel zelf uitvoert met andere gemeenten die
deze taak ook geheel zelf uitvoeren.




7
    Gemiddeld omvat een fte een werkweek van 36 uur. Een klein aantal gemeenten heeft een iets kortere of een
iets langere werkweek.

                                                                                                          13
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>2.4 De netto formatieomvang van het ambtelijk apparaat

In onderstaande tabel vergelijken wij de netto-omvang van uw ambtelijk apparaat met dat van
andere gemeenten. De cijfers luiden in fte per 1.000 inwoners.
                                                                                        Kwartielscore
                                                 Gemiddelde van
                                 Gemeente                          Gemiddelde van      van gemeenten
                                                  gemeenten in
                                 Staphorst                         alle gemeenten     in grootteklasse
                                                 grootteklasse B
                                                                                              B
Netto-omvang ambtelijk
                                     4,1               3,9                4,1               3,6
apparaat

De netto formatieomvang omvat de formatie voor het primaire proces en de formatie voor de
overhead. Wij gaan hier nu achtereenvolgens op in.

1. Formatie voor het 'primaire proces' (de gemeentelijke taken)

In de volgende tabel vergelijken wij de formatie van het primaire proces (de gemeentelijke taken)
van uw gemeente met die van andere gemeenten. Wij hebben dit uitgesplitst naar de gemeentelijke
hoofdtaken. De cijfers luiden in fte per 1.000 inwoners. In bijlage 3 hebben wij dit uitgesplitst naar
taken.
                                                                                        Kwartielscore
                                                 Gemiddelde van
                                 Gemeente                          Gemiddelde van      van gemeenten
                                                  gemeenten in
                                 Staphorst                         alle gemeenten     in grootteklasse
                                                 grootteklasse B
                                                                                              B
Burgerzaken                         0,31               0,28              0,29               0,26
Openbare orde en veiligheid         0,08               0,11              0,11               0,10
Verkeer, vervoer en waterstaat      0,16               0,16              0,18               0,15
Economische zaken                   0,08               0,05              0,06               0,05
Onderwijs                           0,08               0,08              0,10               0,08
Cultuur en recreatie                0,17               0,20              0,21               0,18
Sociale voorzieningen en
maatschappelijke                    0,18               0,24              0,23               0,21
dienstverlening
Volksgezondheid en milieu           0,43               0,22              0,21               0,19
Ruimtelijke ordening en
                                    0,87               0,75              0,71               0,72
volkshuisvesting

2. Formatie voor de overhead

In de volgende tabel vergelijken wij de formatieomvang van de overhead in uw gemeente met die
van andere gemeenten. Het gaat daarbij om zowel de centrale als de decentrale overhead. Met de
decentrale overhead bedoelen we: de overhead in de diensten of sectoren.

Wij drukken de omvang van de overhead uit als percentage van de totale bruto formatie van uw
gemeente. De werklast van de overhead is immers vooral afhankelijk van de totale formatieomvang
van de gemeente. Daarom is dit voor de overhead een betere maatstaf dan het aantal inwoners.




                                                                                                    14
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>                                                         Gemiddelde                           Kwartielscore
                                     Gemeente
                                                        gemeente uw       Verschil in fte’s   gemeente uw
                                     Staphorst
                                                        grootteklasse                         grootteklasse
Gemeentesecretaris/ Directie,
                                       4,7%                 4,9%                   -0,2           4,1%
lijnmanagement
Personeel en Organisatie               1,7%                 2,8%                   -1,1           2,4%
Informatisering en
                                       4,2%                 3,1%                   1,2            2,7%
Automatisering
Financiën en Control                   6,9%                 6,9%                   0,0            5,8%
Juridische Zaken                       1,9%                 1,6%                   0,4            1,4%
Bestuurszaken en
                                       2,1%                 2,6%                   -0,5           2,2%
bestuursondersteuning
Communicatie en
                                       2,0%                 2,2%                   -0,2           1,9%
Kwaliteitszorg
Facilitaire dienst (incl.
                                       9,8%                 9,0%                   0,8            7,7%
uitvoerende taken)
Secretariaten in het 'primaire
                                       0,0%                 1,0%                   -1,1           0,9%
proces'
Totaal overhead                        33,3%               34,1%                   -0,8          28,9%

De overhead is met 33,3% van de totale formatie lager dan gemiddeld van omvang (-2%, -0,8 fte).
Op de overheadcategorieën Informatisering en Automatisering, Juridische Zaken en de Facilitaire
dienst wordt door de gemeente Staphorst meer formatie ingezet. Op de taken Personeel en
Organisatie, Bestuurszaken en bestuursondersteuning, Communicatie en Kwaliteitszorg en
Secretariaten in het ‘primaire proces’ wordt door de gemeente Staphorst minder formatie dan het
gemiddelde van de referentiegroep ingezet.

In onderstaande tabel geven wij de totale overheadkosten per fte van de gehele organisatie weer.

                                                                    Gemiddelde
                                               Gemeente
                                                                   gemeente uw                Verschil
                                               Staphorst
                                                                   grootteklasse

Salarislasten per fte                          € 16.579                 € 20.727                -20%

Kosten inhuur/uitbesteding per fte                 €0                    € 920                   0%
Totaal salarislasten en
uitbestedingslasten per fte van de             € 16.579                 € 21.647                -23%
gehele organisatie
Automatiseringskosten per fte van de
                                                   €0                   € 4.312                  0%
gehele organisatie
Huisvestingskosten per fte van de
                                                 € 1.121                € 2.048                 -45%
gehele organisatie




                                                                                                          15
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>2.5 Conclusies voor uw gemeente

Wij concluderen het volgende:

De totale omvang van het ambtelijk apparaat van de gemeente Staphorst is gelijk aan het
gemiddelde van de referentiegroep. De formatie voor uitvoerende taken is kleiner dan het
gemiddelde van de referentiegroep (-8%). De netto omvang is iets groter dan het gemiddelde van
de referentiegroep (+3%).

De netto omvang, die zich het beste laat vergelijken tussen gemeenten, is bij de gemeente
Staphorst met 4,1 fte per 1.000 inwoners iets hoger dan het gemiddelde van de referentiegroep (3,9
fte per 1.000 inwoners). Grofweg omvat de netto omvang van het ambtelijk apparaat de beleidskern,
vergunningverlening en de overhead.

Uitvoerende taken in het primaire proces

De gemeente Staphorst heeft voor de uitvoerende taken in vergelijking met de referentiegroep 8%
minder formatie op de loonlijst staan. Dit zijn taken die de ene gemeente in eigen beheer uitvoert,
terwijl een andere gemeente dit deels of in z’n geheel uitbesteedt. Uitvoerende taken vertroebelen
daarmee een zuivere vergelijking tussen gemeenten. Wij corrigeren hier daarom voor. Wij brengen
deze formatie binnen alle gemeenten in kaart en vergelijken ze ook, maar trekken ze ook overal af
van de totale formatie.

Wij hebben een vergelijking gemaakt van de uitvoerende taken die de gemeente Staphorst volledig
in eigen beheer uitvoert met gemeenten in de referentiegroep die deze taken ook volledig in eigen
beheer uitvoeren. In deze vergelijking vallen twee uitvoerende taken op met een veel lagere
formatie dan het gemiddelde van de referentiegroep:

   Sociale dienst (alle uitvoerende taken) (-68%, -4,2 fte).

   Kredietbank / schuldhulpverlening (-98%, -2,3 fte).

Uit de outputindicatoren van het CBS blijkt dat de gemeente Staphorst een goede sociale structuur
kent (minder bijstandsontvangers (-48%) en uitkeringsontvangers (-42%) dan gemiddeld), wat een
mogelijke verklaring kan zijn voor het feit dat hier minder formatie op wordt ingezet dan bij de
gemeenten in de referentiegroep.

Op de volgende uitvoerende taken wordt meer formatie ingezet dan gemiddeld in de
referentiegroep:

   Beheer sportlocatie binnen (+27%, +0,6 fte).

   Uitvoering Wet Milieubeheer (+34%, +0,5 fte).

   Beheer begraafplaatsen (+46%, +0,9 fte).

De formatie voor de uitvoering WMO en Belastingen (OZB) zijn ten opzichte van de referentiegroep
gemiddeld.




                                                                                                  16
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Netto formatie: primaire proces

De formatie van de primaire functies is in de gemeente Staphorst op totaalniveau net wat hoger dan
gemiddeld. Deze afwijking naar boven wordt met name veroorzaakt doordat op de volgende
primaire functies (veel) meer formatie wordt ingezet dan het gemiddelde van de referentiegroep:

     Burgerzaken (+10%, +0,5 fte).

     Economische zaken (+54%, +0,4 fte).

     Volksgezondheid en milieu (+99%, +3,5 fte).

     Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting (+17%, +2,0 fte).

Daarentegen wordt op de volgende primaire functies minder formatie ingezet dan het gemiddelde
van de referentiegroep:

     Openbare orde en veiligheid (-29%, -0,5 fte).

     Onderwijs (-6%, -0,1 fte).

     Cultuur en recreatie (-16%, -0,5 fte).

     Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening (-23%, -0,9 fte).

De formatie van Verkeer, vervoer en waterstaat is ten opzichte van de referentiegroep gemiddeld.

Allerlei factoren kunnen de omvang van het ambtelijk apparaat van Staphorst beïnvloeden, zoals
bijvoorbeeld de ambities van de gemeente Staphorst, gemeentespecifieke kenmerken en de relatief
goede sociale structuur.

Netto formatie: overhead

De overheadformatie is met 33,3% van de totale formatie iets lager dan het gemiddelde van 34,1%
van de referentiegroep (een afwijking van -2%, -0,8 fte). Een kwart van de gemeenten heeft een
percentage van onder de 29% (= de kwartielscore)8.

Op een aantal overheadfuncties zet de gemeente Staphorst meer formatie in dan gemiddeld. Dit
betreft de volgende overheadfuncties:

     Informatisering en Automatisering (+35%, +1,2 fte).

     Juridische zaken (+21%, +0,4 fte).

     Facilitaire dienst (inclusief uitvoerende taken (+8%, +0,8 fte).

Op de volgende overheadfuncties wordt minder formatie dan gemiddeld ingezet:

     Personeel en Organisatie (-38%, -1,1 fte).

     Bestuurszaken en bestuursondersteuning (-19%, -0,5 fte).



8
    De kwartielscore is de waarde waar een kwart van de referentiegroep onder zit. Daarmee is het ambitieuzer
dan het gemiddelde, maar wel reëel. Immers een kwart kan ermee toe.

                                                                                                            17
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>   Communicatie en Kwaliteitszorg (-8%, -0,2 fte).

De gemeente Staphorst zet geen formatie in op Secretariaten in het primair proces, terwijl op deze
overheadfunctie door de referentiegroep gemiddeld 1,1 fte wordt ingezet.

De overheadkosten per fte van de gehele organisatie (loonkosten + uitbestedingslasten) zijn
eveneens lager dan gemiddeld (-23%) ten opzichte van de referentiegroep. Hierbij moet wel worden
vermeld dat de uitbestedingslasten voor schoonmaak bij de gemeente Staphorst niet meegenomen
zijn in de uitbestedingslasten. Daarnaast wordt de afwijking grotendeels veroorzaakt doordat de
gemiddelde salarislasten per fte van de gehele organisatie lager zijn dan de referentiegroep (-20%).

De lagere salarislasten per fte van de gehele organisatie worden veroorzaakt doordat de
gemiddelde salarislasten voor de overheadfuncties in de gemeente Staphorst veel lager zijn dan het
gemiddelde van de referentiegroep (-18%).

De huisvestingskosten per fte van de gehele organisatie zijn eveneens lager dan het gemiddelde
van de referentiegroep (-45%).

Begrotingsanalyse

Uit de begrotingsanalyse blijkt dat gemeente Staphorst 9% lagere lasten kent dan het gemiddelde
van de referentiegroep. Dit komt voornamelijk door lagere lasten in het Sociaal domein (-27%). Hier
vallen de clusters Educatie, Kunst en ontspanning, Werk en inkomen en Maatschappelijke zorg
onder. Verder vallen de hogere lasten op het cluster Fysiek milieu (+102%) en het Financieel-
Economisch domein op (+35%). Onder het cluster Fysiek milieu valt milieubeheer en onder het
cluster Financieel-Economisch domein valt het cluster Eigen inkomsten/uitgaven.

Ook de gemiddelde inkomsten per inwoner zijn lager dan het gemiddelde van de referentiegroep.
De gemeente Staphorst ontvangt ten opzichte van de referentiegroep minder inkomsten per inwoner
op alle inkomstenbronnen.
Tot slot

De benchmark die wij hebben uitgevoerd biedt vergelijkingsinformatie, geen oordeel. Wij hebben in
dit onderzoek slechts gekeken naar de omvang van de diverse functies, niet naar het
kwaliteitsniveau. Wij adviseren om de primaire functies die afwijkend uit de benchmark naar voren
komen nader te onderzoeken met een formatieonderzoek, wat moet resulteren in een daadwerkelijk
oordeel over deze functies. Daarnaast adviseren wij om de overheadfuncties nader te analyseren,
bijvoorbeeld met een Overhead Value Analyse (OVA), danwel een analyse van de werkprocessen.
In een OVA komt naast de omvang (die in deze benchmark centraal staat) ook nadrukkelijk de
kwaliteit en waarde voor de organisatie van deze functies aan de orde (zie paragraaf 2.7).

2.6 Overige resultaten

In bijlage 3 treft u de uitgebreide resultaten van uw gemeente aan. Daarin hebben wij tevens
vergelijkingsinformatie opgenomen over:

   formatie op subtaakniveau
   kosten en baten
   opbouw naar salarisniveaus
   ziekteverzuim

                                                                                                  18
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>   inhuur

2.7 Aanbevelingen

De aanbevelingen die volgen uit een benchmarkonderzoek zijn, noodzakelijkerwijs, enigszins
algemeen van aard. Benchmarkonderzoek leidt wel tot ‘verbaaspunten’, zoals weergegeven in de
hiervoor staande tabellen. De uitkomsten van een benchmarkonderzoek alleen zijn onzes inziens
onvoldoende om er onmiddellijk concrete acties op te baseren, aangezien de benchmark niet leidt
tot een oordeel over uw gemeente. Wel biedt het focus voor eventueel vervolgonderzoek en geeft
het aan op welke terreinen nader onderzoek op voorhand niet nodig is (tenzij er andere indicaties
zijn uiteraard).

Vervolgonderzoek overhead

In onze optiek is het belangrijk om een norm vast te stellen voor de omvang van de overhead. De
waarde van een norm is dat deze een grens aangeeft: hier moeten we het mee doen. De kwartiel-
score kan als indicatie daartoe dienen.

Om daadwerkelijk tot een norm en concrete maatregelen te komen, is aanvullend onderzoek nodig.
Benchmarking biedt géén finaal oordeel. Daarvoor houdt een benchmarkonderzoek alléén namelijk
onvoldoende rekening met de specifieke situatie van uw gemeente. Wij behandelen nu een aantal
veelvoorkomende vervolgonderzoeken, namelijk:

a. Overhead Value Analyse.
b. Analyse van de aansturing en inrichting van overheadfuncties.
c. Lean Six Sigma.
Wij lichten deze nu toe.

Ad a.   Overhead Value Analyse (OVA)

Dit onderzoek heeft als doel om tot een oordeel te komen door de omvang van de overhead niet
alleen af te zetten tegen de benchmark, maar ook tegen de toegevoegde waarde volgens de interne
klant en de gewenste ondersteuningsgraad. Daarnaast stelt de OVA ook vast in hoeverre de
organisatiestructuur en omstandigheden die specifiek zijn voor uw gemeente van invloed zijn op de
benodigde overhead.

Aan de hand van de OVA is te bepalen waar binnen de overhead sprake is van knelpunten en
verbetermogelijkheden. Bijvoorbeeld in de afstemming tussen vraag en aanbod, samenwerking of
de organisatorische inrichting. Daarnaast wordt samen met de ‘interne klanten’ van de overhead de
toegevoegde waarde ervan bepaald en het gewenste ondersteuningsniveau.

Dit gebeurt aan de hand van een documentanalyse, een kwantitatief onderzoek en verdiepende
gesprekken/groepsbijeenkomsten.

Nadat de OVA is uitgevoerd, kunnen we heel concreet en onderbouwd aangeven waar en in welke
mate de overhead aangepast kan worden qua aard en omvang.




                                                                                                    19
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>                                            Need to have


                                    Verbeteren
                                                         Geen
                                     gebruiks-
                                                      wijzigingen
                                      waarde
             Gebruikswaarde                                           Gebruikswaarde
                 laag                                                      hoog

                                                       Product
                                     stoppen           kritisch
                                                       bezien


                                            Nice to have


Ad b.   Het onderzoeken van de aansturing en inrichting van de overheadfuncties

Dit is relevant indien de veronderstelling bestaat dat de structuur en de wijze waarop het contact
tussen interne aanbieders en lijnmanagers is georganiseerd voor verbetering vatbaar is (zie ook de
opmerkingen daarover in hoofdstuk 3). Daarbij kan eventueel een onderscheid in staftaken worden
gemaakt.




Voor de generieke taken spreekt het voor zich dat deze bij voorkeur centraal worden georganiseerd.
Voor de specifieke taken (advies en ondersteuning) is zowel centrale als decentrale positionering
mogelijk. Dit aansturings- en inrichtingsonderzoek resulteert in een heldere en onderbouwde
scheiding tussen centrale en decentrale taken. Tevens resulteert het in een goede ‘interface’ tussen
interne aanbieders en interne afnemers van overheaddiensten, zodanig dat de kloof tussen beide zo
klein mogelijk wordt.

Ad c.   Lean Six Sigma (LSS)

Een andere veel toegepaste methode om na de benchmark gericht de efficiency en kwaliteit te
verbeteren is Lean Six Sigma. LSS is een krachtige methode om processen gestructureerd te
verbeteren. Doelstelling daarbij is doorgaans het verkorten van de doorlooptijd, het verlagen van
kosten en/of het verhogen van de kwaliteit. LSS redeneert sterk vanuit het doel van een proces.


                                                                                                    20
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>De aanpak richt zich op het identificeren en elimineren van verspilling binnen een proces. Verspilling
wordt omschreven als alles wat niet direct bijdraagt aan het behalen van het doel. Onderstaande
figuur toont de acht vormen van verspilling.




Wij voeren Leantrajecten uit aan de hand van de volgende vijf fasen:
Fase                Omschrijving
Definitie           Bepalen doel van het proces. Proces op hoofdlijnen beschrijven.
Meten               Meten huidige procesprestatie. Gedetailleerde beschrijving van alle processtappen,
                    doorloop- en bewerkingstijden en verantwoordelijkheden per stap.
Analyseren          Identificeren van knelpunten of vormen verspilling. Oorzaken vinden en statistisch
                    aantonen.
Implementeren       Oplossingen vinden voor geconstateerde knelpunten en vormen van verspilling. Selectie
                    van haalbare oplossingen. Toets in een pilot (wat is de nieuwe procesprestatie?).
                    Beschrijvingen van het verbeterde proces.
Controleren         Borgen van het nieuwe proces. Monitoren procesprestaties.

Belangrijk bij het uitvoeren van een Leantraject is support van het management, en deelname van
de mensen uit het proces zelf.

Vervolgonderzoek primair proces

In onze optiek is het belangrijk dat gemeenten vooral eerst zelf aan de slag gaan om de afwijkingen
in het primair proces te verklaren, vanuit de kennis over de eigen gemeente. Het is raadzaam, ook
met het oog op de interne communicatie, om daartoe op basis van deze benchmark en aanvullende
bronnen een beknopte notitie op te stellen, waarin op hoofdlijnen wordt aangegeven hoe de
afwijkingen te verklaren zijn en welke vervolgacties eventueel nodig zijn. Dat draagt ertoe bij dat de
discussie meer op hoofdlijnen wordt gevoerd.




                                                                                                         21
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Het vellen van een oordeel over primaire taken vereist doorgaans een formatieonderzoek 9, een
diepgaander onderzoek, waarin ook gekeken wordt naar de unieke kenmerken, ambities en
werkwijze van uw gemeente. Een dergelijk onderzoek bestaat uit het bespreken van de benchmark-
resultaten in een interviewronde met sleutelfiguren uit de organisatie, in combinatie met desk-
onderzoek gericht op het helder krijgen van de gemeentelijke ambities en relevante kenmerken.

Daarnaast kiezen gemeenten onder druk van bezuinigingsopgaven en decentralisatie van taken
steeds vaker voor samenwerking met andere gemeenten, maar ook met andere overheden, zoals
waterschappen. De keuze voor samenwerking wordt vaak beargumenteerd op basis van de
zogenaamde ‘drie K’s’: het verminderen van Kwetsbaarheid, het verhogen van Kwaliteit en het
verlagen van Kosten. Een benchmark van uw gemeente biedt een eerste stap in een
haalbaarheidsonderzoek, ook wel businesscase genoemd, naar mogelijke samenwerking (met
buurtgemeenten). Mocht u benieuwd zijn naar het voor u best denkbare samenwerkings-
arrangement dan helpen wij u graag verder in het Expertisecentrum Arrangementbouw10. In dit
expertisecentrum heeft Berenschot zijn kennis en ervaring met het ontwikkelen en (helpen) inrichten
van samenwerkingsarrangementen gebundeld. De analysen moeten ertoe bijdragen dat zo veel
mogelijk op basis van feiten wordt besloten.

Naast deze verdiepende onderzoeken, is er vanuit gemeenten momenteel vooral vraag naar
begeleiding van strategische heroriëntaties en naar zware verandermanagers om deze strategische
verandering, dan wel krimp, te begeleiden. Tot slot is de eerder beschreven Leanmethode ook goed
toepasbaar op onderdelen van het primair proces.




9
    http://www.berenschot.nl/expertise-diensten/expertise-diensten/benchmarks/formatieonderzoek/
10
     http://www.berenschot.nl/thema'/expertisecentrum/

                                                                                                   22
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>3. Algemene conclusies


Wij presenteren nu de algemene conclusies van het benchmarkonderzoek. Achtereenvolgens gaan
wij in op de:

     Omvang van het ambtelijk apparaat
     Verklaringen voor de verschillen tussen gemeenten
     Optimale omvang van een gemeente
     Ontwikkelingen formatie en inkomsten gemeenten
     Omvang van de overhead
     Kosten van inhuur gemeenten

3.1 De omvang van het ambtelijk apparaat

Omvang totale ambtelijk apparaat en netto-omvang ambtelijk apparaat: enorme verschillen

In onderstaande tabel zijn de gemiddelde totale en netto-omvang en het minimum en maximum van
het ambtelijk apparaat van alle deelnemende gemeenten weergegeven.

                                                                  In fte per 1.000 inwoners
                                              Minimum                     Gemiddeld                     Maximum
                            11
Totaal ambtelijk apparaat                        4,4                          7,3                          12,9
                           12
Netto ambtelijk apparaat                         2,7                          4,1                           6,1
*Voor de netto formatie bedraagt de kwartielscore 3,7 fte per 1.000 inwoners. Een kwart van de gemeenten zit hieronder.

Uit bovenstaande tabel blijkt dat er tussen gemeenten enorme verschillen bestaan in omvang. Deze
verschillen worden verklaard door een combinatie van factoren. Eén van deze factoren is het
verschil in het uitbestedings- en verzelfstandigingspatroon van gemeenten. Wij hebben daarom een
'netto ambtelijk apparaat' ontwikkeld om hiervoor te corrigeren (zie paragraaf 1.3). Dit maakt het
netto ambtelijk apparaat tot een goede maatstaf om gemeenten te vergelijken.




11
     Met het totale ambtelijk apparaat bedoelen wij het bruto ambtelijk apparaat.
12
     Voor een toelichting op het netto ambtelijk apparaat verwijzen wij naar paragraaf 1.3.

                                                                                                                          23
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>De verdeling van de netto formatie over gemeentelijke taken

In onderstaande figuur is per hoofdtaak weergegeven welk percentage van de netto formatie door
alle deelnemende gemeenten wordt ingezet op deze (beleids)taken.

  Aandeel netto formatie verdeeld over hoofdtaken             Economische zaken
                             3% 5%                            Onderwijs
                                     5%
                                                              Openbare orde en veiligheid
                                                              Verkeer, vervoer en waterstaat
                    34%             8%
                                                              Cultuur en recreatie
                                    10%
                                                              Volksgezondheid en milieu
                                   10%                        Sociale voorzieningen en maatsch. dienstverl.
                       14%
                             11%                              Burgerzaken
                                                              Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting

Grote gemeenten hebben per inwoner een grotere totale formatie en een grotere netto formatie.

Zowel de totale formatie als de netto formatie van grote gemeenten is groter dan die van kleine
gemeenten. Voorts hebben grote gemeenten meer uitvoerende ambtenaren op de loonlijst staan.
Wij presenteren de gemiddelde totale omvang ambtelijk apparaat en de gemiddelde netto-omvang
ambtelijk apparaat per grootteklasse en per 1.000 inwoners in onderstaande tabel.

                                          Totale ambtelijk apparaat       Netto ambtelijk apparaat
                                                (gemiddelde)                    (gemiddelde)
< 15.000 inwoners                                    6,2                             3,9
15.000 - 30.000 inwoners                             6,6                             3,9
30.000 - 50.000 inwoners                             6,9                             3,8
50.000 - 100.000 inwoners                            8,2                             4,4
>100.000 inwoners                                    9,7                             5,1
Totaal                                               7,3                             4,1

Grote gemeenten hebben vanwege hun schaalomvang een aantal taken zelf op de loonlijst staan,
zoals een kredietbank of een openbaar vervoerbedrijf, terwijl kleine gemeenten dit op een andere
wijze hebben georganiseerd. Het is daarom niet verrassend dat het totale ambtelijk apparaat van
een grote gemeente per inwoner groter is.




                                                                                                     24
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Ook het netto ambtelijk apparaat van grote gemeenten (>100.000 inwoners) is groter dan dat van
kleine gemeenten. Grafisch ziet dit er als volgt uit:

                                                              Netto ambtelijk apparaat
    Fte per 1.000 inwoners




                               7
                               6
                               5
                                                                                                             5,1
                               4                                                            4,4
                               3           3,9               3,9            3,8
                               2
                               1
                               0
                                        < 15.000      15.000 - 30.000 30.000 - 50.000 50.000 - 100.000    >100.000
                                        inwoners         inwoners        inwoners         inwoners        inwoners
                                                                   Omvang gemeente

3.2 Verklaringen voor de verschillen tussen gemeenten

Hoe zijn de verschillen in het netto ambtelijk apparaat van gemeenten te verklaren? Hoe kan het dat
een 100.000+ gemeente per inwoner meer formatie heeft dan een kleinere gemeente? Onze
conclusie is dat dit wordt verklaard door een combinatie van vijf factoren. Wij presenteren deze nu in
volgorde van hun invloed:

1.                           Intensiteit van de vraagstukken.
2.                           Complexiteit van de vraagstukken.
3.                           Ambities van raad, college en ambtelijk apparaat.
4.                           Schaalnadelen.
5.                           Zuinigheid van raad, college en ambtelijk apparaat.

Ad 1.                              Intensiteit van de vraagstukken

De belangrijkste verklarende factor voor de verschillen in de omvang van het netto ambtelijk
apparaat van gemeenten is de intensiteit van de vraagstukken waarmee zij worden geconfronteerd.
De belangrijkste oorzaak daarvan is simpelweg de omvang van de gemeente: de intensiteit van de
vraagstukken is in grote gemeenten groter dan in kleine gemeenten.

Dat heeft twee oorzaken:

                            Sociale structuur. De sociale en maatschappelijke problematiek is in grote gemeenten
                             omvangrijker dan in kleine gemeenten. Zo is het percentage bijstandsontvangers in een grote
                             gemeente aanmerkelijk groter dan in kleine gemeenten. De hoogte van dit percentage heeft een
                             significante invloed op de omvang van het ambtelijk apparaat. Voorts is in grote gemeenten
                             (vooral de G25) sprake van een concentratie van lage inkomens en etnische minderheden en
                             blijven in deze gemeenten de prestaties van leerlingen in het basisonderwijs achter bij de rest
                             van Nederland. Verder hebben grote gemeenten een aanzuigende werking op onder meer
                             daklozen en drugsverslaafden. Ook de problematiek ten aanzien van onveiligheid is in grote
                             gemeenten omvangrijker.




                                                                                                                          25
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>   Centrumfunctie. Naarmate gemeenten groter worden, vervullen zij steeds meer een centrum-
    functie: zij bieden naast de eigen inwoners ook inwoners uit de omgeving een bepaald
    voorzieningenniveau. Dit trekt burgers aan vanuit omliggende gemeenten waar deze
    voorzieningen niet zijn. Te denken valt aan musea, theaters, sportvoorzieningen en scholen. Dit
    heeft consequenties voor het beleid op deze, maar ook andere terreinen. Het stelt bijvoorbeeld
    nog hogere eisen aan de bereikbaarheid dan al nodig was voor de eigen inwoners.

Ad 2.   Complexiteit van de vraagstukken

Naast de intensiteit van de vraagstukken heeft ook de complexiteit van de vraagstukken een
belangrijke invloed op de formatieomvang. Grote gemeenten hebben te maken met relatief
complexere vraagstukken. Dit hangt samen met een aantal zaken:

   Bevolkingsdichtheid. Mensen wonen dicht op elkaar. Dit maakt het aanleggen van een nieuwe
    weg, een busbaan of het ontwikkelen van een nieuw stationsgebied tot een veel moeilijker
    opgave dan in een kleine gemeente. Het oude moet worden afgebroken, het nieuwe wordt
    opgebouwd en tussentijds moet het leven gewoon door kunnen gaan. Voorts vraagt het van een
    grote gemeente meer aandacht en creativiteit om bereikbaar te blijven, terwijl dit probleem in
    een kleine gemeente minder speelt.

   Mondigheid. In grote gemeenten hebben de burgers hun mondigheid beter georganiseerd. De
    gemeente krijgt daardoor te maken met vele belangengroepen, waarmee nieuw beleid moet
    worden afgestemd. En belangengroepen die het er niet mee eens zijn, vinden gemakkelijk
    juridische wegen om alsnog hun gelijk te halen.

   Historie. De meeste grote gemeenten bestaan al een tijdje en bij de opzet ervan, vaak eeuwen
    geleden, heeft men te weinig rekening gehouden met de invloed op de gemeentelijke formatie
    anno nu. Anders had men waarschijnlijk wel gekozen voor bredere toegangswegen, bredere
    straten, meer parkeerplekken, een aparte busbaan, een groter stationsgebied, et cetera. Kleine
    gemeenten hebben in het algemeen minder last van dit soort historische keuzen.

Ad 3.   Ambities van raad, college en ambtelijk apparaat

De ambities van raad, college en ambtelijk apparaat blijken van grote invloed te zijn op de omvang
van het netto ambtelijk apparaat. Tussen gemeenten bestaan opvallend genoeg grote verschillen in
deze ambities. De ene gemeente neemt genoegen met een 7 voor de dienstverlening en weegt
zorgvuldig af welke ambities reëel zijn met de huidige omvang van het apparaat. Terwijl bij andere
gemeenten raad, college en apparaat elkaar opzwepen tot vernieuwing op vernieuwing. Alles
gebeurt tegelijk: de bibliotheek van de toekomst, het theater van de toekomst, et cetera.

Grotere gemeenten (60.000+) zijn duidelijk ambitieuzer dan kleinere gemeenten en hebben minder
oog voor de consequenties van deze ambities voor de werklast. Het college van een kleine
gemeente is eerder geneigd om de raad voor een keuze te stellen: óf een nieuw theater óf een
nieuw bibliotheekconcept.




                                                                                                 26
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Ad 4.     Schaalnadelen

Schaalnadelen bij gemeenten komen voort uit het volgende:

     Meer tijd nodig voor beleidsontwikkeling, veel overleg. Grote gemeenten klagen over de enorme
      hoeveelheid tijd die nodig is om beleid te ontwikkelen. Integraal en interactief zijn de sleutel-
      woorden. In een kleine gemeente vraagt dit al veel afstemming en naarmate de gemeente
      groter wordt, neemt dit meer dan evenredig toe. Dit resulteert in veel overleg.

     Het ziekteverzuim is hoger. Het ziekteverzuim bij grote gemeenten is hoger dan bij kleine
      gemeenten. Dat heeft uiteraard diverse oorzaken. Twee factoren zijn volgens ons van bijzonder
      belang. Ten eerste tonen veel medewerkers in kleine gemeenten een bijzonder grote
      betrokkenheid. Meer dan hun collega's in grote gemeenten ervaren zij zich als onmisbaar. Ten
      tweede zijn het vooral de grote gemeenten die een hoge werkdruk ervaren. Zelf geven zij aan
      dat de oorzaak daarvan vooral gelegen is in hun hoge ambities en het ontbreken van een
      kwantificering van de personele inzet die nodig is om deze te realiseren. Daardoor maakt men
      geen keuzen, maar wil men alles tegelijk doen. In de volgende grafiek is het huidige verzuim
      van gemeenten afgezet tegen de norm, uitgesplitst naar gemeentegrootte13. Daaruit blijkt dat bij
      veel gemeenten een reductie van 0,5 tot 0,9 procentpunt mogelijk is. Voor een gemeente met
      40.000 inwoners betekent dit een besparing van ruim 3 fte bij een gemiddeld verzuim.

                               Ziekteverzuim gemeenten 2013 versus norm
                                       (excl. zwangerschapsverlof)
        6%                                                              5,3%              5,1%
                                                       4,8%                    4,7%              4,6%
        5%       4,2%              4,4%
                                          3,7%                3,9%
        4%              3,5%
        3%
        2%
        1%
        0%




                                       Ziekteverzuim      Nieuwe norm



     Het contact met de burger moet georganiseerd worden. Een grote gemeente moet een wijk-
      aanpak ontwikkelen om de burger te betrekken in het beleid, terwijl dit in een kleine gemeente
      meer vanzelfsprekend is. Zo zijn er grotere gemeenten die een aparte dienst Wijkbeheer
      hebben, die voornamelijk gericht is op het onderhouden van contacten met burgers.




13
     Bron: A+O fonds Gemeenten, 2013. Zie voor een nadere toelichting op de nieuwe verzuimnorm ook: De
Korte, Huijben, Nijssen, Davits, Nieuwe norm voor ziekteverzuim gemeenten, A+O Magazine, december 2006.

                                                                                                         27
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>      In een kleinere gemeente is zo'n dienst er niet, omdat direct contact tussen burger en politiek
      eenvoudiger te organiseren is.

     Een hoger percentage overhead. Zeer grote gemeenten en zeer kleine gemeenten hebben een
      wat hoger percentage overhead. Gemeenten tussen de 30.000 en 100.000 inwoners hebben
      het laagste percentage overhead. De verschillen zijn echter beperkt.

                              Overhead exclusief overige belastingen
        40%
        35%
                   36,1%
        30%                        34,1%                                                  32,9%
                                                  32,0%                    32,6%
                                                               30,3%
        25%
        20%
        15%
        10%
         5%
         0%
                  < 15.000        15.000 -        30.000 -    50.000 -   >100.000         Totaal
                  inwoners         30.000          50.000     100.000    inwoners
                                 inwoners        inwoners    inwoners

                                             Omvang gemeente

Ad 5.      Zuinigheid van raad, college en ambtelijk apparaat

De vijfde factor die van belangrijke invloed is op de netto-omvang van het ambtelijk apparaat, is de
zuinigheid van de raad, het college en het ambtelijk apparaat. Ook hierin bestaan tussen
gemeenten grote verschillen. Wat is daarvan de oorzaak? Dat heeft te maken met het gegeven dat
zuinig zijn twee dingen vereist:

1. Reden of noodzaak tot zuinig zijn. De ene gemeente blijkt veel meer belang te hechten aan een
   lage OZB voor de burgers dan de andere gemeente. Zo'n gemeente heeft dus ook meer reden
   om zuinig te zijn. Verder speelt ook de financiering vanuit het gemeentefonds een belangrijke
   rol. De inkomsten van gemeenten vertonen een U-curve: de allerkleinste en de allergrootste
   gemeenten ontvangen per inwoner de grootste uitkering vanuit het gemeentefonds. Deze
   gemeenten heffen ook de hoogste OZB per inwoner. Wij presenteren dit in de volgende
   grafiek14.




14
     Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek.

                                                                                                        28
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>                                      Gemeentelijke inkomsten in 2014
                      € 2.500
                                                                                                Totaal
 Euro's / inwoner




                      € 2.000

                                                                                                Gemeentefonds
                      € 1.500


                      € 1.000                                                                   OZB


                       € 500
                                                                                                Overige eigen
                                                                                                middelen
                          €-




                                               Omvang gemeente


2. Inzicht in de formatieomvang per taak. De ene gemeente heeft een veel beter inzicht in de
   opbouw van haar formatie dan de andere gemeente. Zo is bij kleine gemeenten de formatie-
   opbouw veel transparanter dan bij grote gemeenten. Het ambtelijk apparaat van 100.000+
   gemeenten omvat vaak enkele duizenden fte’s, terwijl een gemeente met 20.000 inwoners een
   apparaat heeft van circa 130 fte. De gemeentesecretaris van zo'n gemeente kent zijn
   medewerkers persoonlijk. Dit lijkt ertoe te leiden dat een kleine gemeente meer oog heeft voor
   de consequenties van nieuwe taken en ambities voor de omvang van het apparaat.

                    Het managementteam van een kleine gemeente stelt zich eerder de vraag: moeten wij deze
                    vacature wel invullen? Moeten we de formatie wel uitbreiden of kunnen we elders een taak
                    inkrimpen? De raad en het college van een grote gemeente zijn minder gevoelig voor
                    argumenten betreffende de formatie en de werklast wanneer zij een nieuw plan lanceren: “Maar
                    we hebben toch meer dan tweeduizend ambtenaren?”

Welke factoren hebben geen invloed op het netto ambtelijk apparaat, terwijl dit wel te verwachten
was?

Het is niet alleen interessant om te bekijken welke factoren invloed hebben op de omvang van het
netto ambtelijk apparaat. Boeiend zijn ook de factoren die daarop nauwelijks of geen invloed blijken
te hebben, terwijl dit wel de algemene verwachting was.

Wij concluderen dat de fysieke structuur van een gemeente nauwelijks invloed heeft op de omvang
van het totale apparaat. Wij hebben daartoe het effect onderzocht van de volgende factoren: de
totale oppervlakte, de oppervlakte van binnenwateren, het aantal woonkernen, het aantal vierkante
meter groen en het aantal kilometer wegen.

Overigens kan wel sprake zijn van een effect op bepaalde subtaken. De relatie die wij onderzocht
hebben, is die met de totale omvang van het ambtelijk apparaat.


                                                                                                                29
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>3.3 De optimale omvang van een gemeente

De ideale schaal voor een gemeentelijke organisatie is afhankelijk van de invalshoek die je hanteert.
Vanuit de bedrijfsvoering en de kosten hebben we aangetoond dat bij organisaties met driehonderd
arbeidsplaatsen geen schaalvoordelen meer te behalen zijn in de bedrijfsvoering. Dat optimum geldt
voor zowel de private als de publieke sector. Gemeenten met driehonderd arbeidsplaatsen zijn
gemeenten met ongeveer 40.000 inwoners. Dat efficiëntie toeneemt naarmate de schaal groter
wordt, is helaas een wijdverbreid misverstand. Zowel de theorie (van de toe- en afnemende
meeropbrengsten) als onze praktijkonderzoeken geven aan dat schaalvoordelen op een gegeven
moment ophouden en zelfs kunnen veranderen in schaalnadelen. Het plan uit het regeerakkoord
dat gemeenten naar een schaal van 100.000 inwoners toe moeten, zal dan ook leiden tot hogere
kosten. 100.000 inwoners is namelijk voorbij het optimum. Dat zijn complexe organisaties met 800
tot 900 fte. Qua bedrijfsvoering levert dat nadelen op. Hoe groter de schaal, hoe meer geld het gaat
kosten. De loonkosten zijn hoger, omdat de salarisschalen hoger zijn. Het ziekteverzuim is er hoger.
En wat verder kostenopdrijvend kan werken, is dat de ene deelgemeente hetzelfde voorzieningen-
niveau wenst als de andere deelgemeente.

Het bepalen van een goede schaal voor een gemeente is maatwerk. Je zult per gemeente moeten
kijken wat de opgaven zijn en welke schaal daarbij hoort. Vanuit deze invalshoek zie je inderdaad
dat de kleinste gemeenten het moeilijker krijgen met de extra taken. Om een goede schaal voor een
gemeente te bepalen, moet je dus beide invalshoeken analyseren: kosten en aantal ambtenaren
enerzijds en maatschappelijke opgaven anderzijds.

3.4 Ontwikkelingen formatie en inkomsten gemeenten

In deze paragraaf gaan wij in op ontwikkelingen in de formatie en inkomsten van gemeenten en op
de verwachte prognoses. Deze cijfers zijn enerzijds gebaseerd op de uitkomsten van de benchmark
ambtelijk apparaat en anderzijds op de uitkomsten van een kengetallenonderzoek dat Berenschot in
maart 2014 heeft uitgevoerd onder 92 gemeenten in Nederland. Berenschot heeft in het
kengetallenonderzoek gekeken naar de ontwikkelingen van de formatie en kosten van gemeenten
en naar de prognoses voor de formatie en kosten.

A. Formatie gemeenten is sinds 2002 vrij stabiel, maar gaat komende jaren verder afnemen

In 2002 zijn we met de benchmark ambtelijk apparaat begonnen. In de volgende grafiek
presenteren wij de ontwikkeling van de bruto formatie per 1.000 inwoners sindsdien.




                                                                                                  30
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>                                                                          Bruto formatie
                               9,0
 Formatie per 1.000 inwoners




                                      7,9    7,8    7,8                                        7,8        7,9     7,9
                               8,0                           7,5    7,3      7,5       7,6                                    7,5   7,3    7,3
                               7,0
                               6,0
                               5,0
                               4,0
                               3,0
                               2,0
                               1,0
                               0,0
                                      2002   2003   2004    2005    2006    2007       2008   2009        2010    2011    2012      2013   2014


We zien dat de bruto formatie tussen 2002 en 2006 iets is afgenomen en tot 2011 weer is
toegenomen tot het niveau van 2002. In 2013 en 2014 zien we dat de bruto formatie gelijk blijft maar
dat deze in vergelijking met 2011 wel is afgenomen. Bij de interpretatie van de cijfers is van belang
dat gemeenten enerzijds steeds meer taken uitvoeren, die vanuit het Rijk zijn gedecentraliseerd.
Anderzijds worden meer taken uitbesteed en is sprake van bezuinigingen. We zien dat de
bezuinigingen sinds 2011 de overhand krijgen Gemiddeld over alle gemeenten is het aantal
ambtenaren sinds 2011 gedaald met 8%.

De ontwikkeling van de bruto formatie sinds de start van onze benchmark ambtelijk apparaat in
2002, uitgesplitst naar grootteklasse, is als volgt:

                                                          Ontwikkeling bruto-ambtelijk apparaat
 Formatie per 1.000 inwoners




                               14,0                                                                              12,8
                               12,0
                                                                                                                        9,7
                               10,0                                        8,3                8,9
                                                                                                    8,2                             7,9 7,3
                                8,0      6,8 6,2          7,0 6,6                6,9
                                6,0
                                4,0
                                2,0
                                0,0
                                        < 15.000       15.000 -        30.000 -   50.000 -                       >100.000            Totaal
                                                        30.000          50.000    100.000
                                                                       2002     2014
                                                                      Omvang gemeente

Uit ons kengetallenonderzoek blijkt dat bij gemeenten tussen 2014 en 2016 gemiddeld genomen het
aantal ambtenaren met 7% afneemt. Dit komt neer op een afname van bijna 8.900 formatieplaatsen
en een bedrag aan loonkosten van € 441 miljoen. De 100.000+ gemeenten (excl. de G4)
verwachten tussen 2014 en 2016 zelfs een verdere afname van 13%, terwijl het aantal ambtenaren
ten opzichte van 2009 al met 17% is afgenomen.




                                                                                                                                                  31
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>                                                                    Verwachte omvang bruto-ambtelijk apparaat
                                          10,0




                                                                                                                                                         8,8
  Formatie per 1.000 inwoenrs




                                           9,0




                                                                                                                                                               7,8
                                                                                                                                                                     7,7
                                                                                                                               7,5
                                                                                                                                      7,2
                                                                                                                                            7,1
                                           8,0
                                                 6,7
                                                       6,7
                                                             6,6




                                                                                                     6,5
                                                                           6,3




                                                                                                            6,3
                                                                                                                  6,3
                                                                                 6,0
                                                                                       6,0
                                           7,0
                                           6,0
                                           5,0
                                           4,0
                                           3,0
                                           2,0
                                           1,0
                                           0,0
                                                 < 15.000             15.000 - 30.000 30.000 - 50.000 50.000 - 100.000                                   > 100.000

                                                                                       2014         2015          2016


Tevens presenteren wij het verloop van de netto formatie en uitvoerende formatie sinds 2008. In de
periode tot 2007 hanteerden we in de benchmark ambtelijk apparaat een iets andere definitie voor
deze twee maatstaven, wat de vergelijking bemoeilijkt.

Uit onderstaande grafieken blijkt dat de uitvoerende taken sinds 2008 zijn afgenomen. De afname
bij de netto formatie is heel beperkt. Bij 100.000+ gemeenten is de dalende trend in netto formatie
sterker en reeds in 2008 begonnen.

                                                                          Formatie voor uitvoerende taken
            Formatie per 1.000 inwoners




                                          6,0

                                          5,0

                                          4,0

                                          3,0

                                          2,0

                                          1,0

                                          0,0
                                                 <15.000           15.000-30.000 30.000-50.000 50.000-100.000                          >100.000                Totaal
                                                                                  Aantal inwoners

                                                                   2008      2009            2010          2011         2012         2013         2014




                                                                                                                                                                           32
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>                                                                                                    Netto formatie
  Formatie per 1.000 inwoners




                                 6,0

                                 5,0

                                 4,0

                                 3,0

                                 2,0

                                 1,0

                                 0,0
                                          <15.000                 15.000-30.000 30.000-50.000 50.000-100.000                                                    >100.000                  Totaal
                                                                                 Aantal inwoners

                                                                  2008            2009               2010            2011              2012            2013              2014

B. Ontwikkelingen begroting gemeenten: daling

De economische crisis heeft tot een behoorlijke verslechtering van de financiële positie van
gemeenten geleid. In onderstaande grafiek is een overzicht van de verwachte begrote uitgaven in
de periode 2014 tot en met 2016, uitgesplitst naar grootteklasse, weergegeven.

                                                                  Verwachte begrote uitgaven per inwoner


                                                                                                                                                                            €3.309
                                                                                                                                                                                     €2.735
                                                                                                                                                                                              €2.657
€3.500
                                                                                                                                              €2.467
                                                                                                                     €2.339
                                                                                                                              €2.316




                                                                                                                                                       €2.310
                                                                                                            €2.303




                                                                                                                                                                €2.231
                                       €2.139




                                                                         €2.051




€3.000
                                                €2.025
                                                         €2.000




                                                                                  €1.862
                                                                                           €1.809




€2.500
€2.000
€1.500
€1.000
  €500
                                €-
                                        < 15.000                   15.000 - 30.000 30.000 - 50.000                                             50.000 -                     > 100.000
                                                                                                                                               100.000

                                                                                              2014          2015                 2016

Uit de uitkomsten van het kengetallenonderzoek blijkt dat de begrote uitgaven van gemeenten voor
2014 € 2.391 per inwoner bedragen. Gemiddeld over alle gemeenten zijn de begrote kosten per
inwoner sinds 2009 met 2% gedaald. De uitgaven voor ruimtelijke ordening en volkshuisvesting zijn
met een gemiddelde afname van € 113 per inwoner het meest gedaald. De uitgaven voor sociale
voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening zijn met een toename van € 75 per inwoner het
sterkst gestegen.

De uitgaven per inwoner stijgen naarmate gemeenten groter worden. Zo geven gemeenten met
meer dan 100.000 inwoners (exclusief Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht) € 3.309 per
inwoner uit, terwijl dit voor kleine gemeenten tot 15.000 inwoners € 2.139 per inwoner is.


                                                                                                                                                                                                       33
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Tot en met 2016 verwachten gemeenten een verdere afname van de totale uitgaven van 11%. Dit
komt in totaal over alle gemeenten neer op een afname van zo’n € 4,5 a € 6 miljard. Gemeenten
met meer 100.000 inwoners verwachten tussen nu en 2016 zelfs een verdere afname van 18%,
terwijl zij al 14% zijn gedaald ten opzichte van 2009.

In de begrotingscijfers voor de komende jaren is nog geen rekening gehouden met de taken op het
gebied van jeugdzorg, werk en inkomen en zorg aan langdurig zieken en ouderen, waarvoor
gemeenten per 1 januari 2015 verantwoordelijk worden. Dit, omdat gemeenten ten tijde van het
kengetallenonderzoek, nog niet precies wisten hoeveel geld zij hiervoor extra zouden ontvangen.
Wel staat vast dat deze ‘decentralisaties’ vanuit het Rijk gepaard gaan met forse bezuinigingen.

C. Ontwikkelingen algemene uitkering gemeentefonds en heffingen: lichte stijging

De algemene uitkering uit het gemeentefonds is gestegen van € 17,8 miljard in 2013 naar € 18,3
miljard in 2014. De opbrengsten uit gemeentelijke heffingen nemen met 1,4% toe tot € 8,67 miljard;
een lichte stijging ten opzichte van vorig jaar.

                                                    Ontwikkeling inkomsten gemeenten
                                    € 30
     Bedragen in miljarden euro's




                                    € 25
                                                                                                    Heffingen

                                    € 20

                                                                                                    Gemeentefonds
                                    € 15


                                                                                                    Totaal
                                    € 10


                                     €5


                                     €-
                                           2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014


Voor de toekomst is de situatie echter onzeker. Zo wordt voor de langere termijn rekening gehouden
met een forse korting op het gemeentefonds. Voor de komende paar jaren zal het voor gemeenten
spannend worden hoe zij de budgetten voor het sociaal domein gaan verdelen en of zij met deze
budgetten de zorg kunnen inkopen of subsidiering die zij nodig achter voor hun gemeente. Ook
andere inkomsten zullen naar verwachting verder afnemen, zoals de resultaten uit bouwgrond-
exploitatie, specifieke uitkeringen en de vergoeding voor betaalde bijstandsuitkeringen 15. Bovendien
zijn, als gevolg van de economische crisis, de uitgaven behoorlijk opgelopen.


15
       Sterkere steden en evenwichtige overheidsfinanciën. Een discussiebijdrage van de kring van de
gemeentesecretarissen van de 100.000+ steden. www.vng.nl.

                                                                                                                34
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>De komende jaren zullen veel gemeenten aldus fors moeten bezuinigen. In dat verband zijn
verschillende initiatieven in gang gezet om ook in de toekomst de begroting sluitend te krijgen.
Voorbeelden zijn het doorrekenen van toekomstscenario’s, onderzoek naar de omvang van de
formatie, kerntakendiscussies en het verkennen van uitbestedings- en samenwerkingsvarianten. Uit
dit rapport blijkt dat deze laatste optie alleen zinvol is, indien uit een businesscase blijkt dat dit
daadwerkelijk voordelen heeft, die opwegen tegen de nadelen.

3.5 De omvang van overhead

Grote verschillen in relatieve omvang overhead. Kwartielscore: 30,2%.

Tussen de gemeenten waarvan wij de overhead hebben onderzocht, blijken grote verschillen te
bestaan in de relatieve omvang daarvan. De verhouding aantal fte overhead / totaal aantal fte van
de gemeente varieert tussen de 26% en 47%. Het gemiddelde bedraagt 32,9%16. Het percentage
ligt iets lager voor gemeenten met een omvang tussen de 30.000 en 100.000 inwoners. De
kwartielscore bedraagt 30,2%. Een kwart van alle gemeenten zit hieronder.

In de navolgende tabel geven wij de omvang van de overhead per grootteklasse weer. Daarnaast
geven wij aan hoeveel de formatie voor Belastingen bedraagt. Wij brengen de formatie voor
Belastingen apart in beeld, omdat dit geen ‘zuivere’ overheadtaak is. Wel is deze functie veelal
ondergebracht bij de afdeling Financiën en Control.
                                     1. Overhead exclusief   2. Formatie voor    3 Overhead inclusief
                                          Belastingen           Belastingen          Belastingen
< 15.000 inwoners                              36,1%              1,6%                  37,7%
15.000 - 30.000 inwoners                       34,1%              2,0%                  36,0%
30.000 - 50.000 inwoners                       32,0%              2,1%                  34,1%
50.000 - 100.000 inwoners                      30,3%              1,9%                  32,1%
>100.000 inwoners                              32,6%              1,6%                  34,2%
Totaal                                         32,9%              1,9%                  34,8%




16
     Exclusief de formatie voor Belastingen.

                                                                                                    35
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Overhead door de jaren heen

Wanneer wij de overhead exclusief Belastingen vergelijken door de jaren heen dan is het beeld als
volgt:

                           Overhead exclusief overige Belastingen
      40%
      35%
      30%
      25%
      20%
      15%
      10%
       5%
       0%
                < 15.000      15 - 30.000    30 - 50.000      50 - 100.000     >100.000        Totaal

                                   2009      2010      2011      2012        2013   2014

                                             Aantal inwoners


Over het geheel, met uitzondering van de grootteklasse met minder dan 15.000 inwoners, is in de
afgelopen jaren sprake van een lichte afname van de overhead.

Overhead relatief hoog vergeleken met andere sectoren
                                                                                                 17
Sinds 2001 heeft Berenschot de overhead onderzocht van in totaal ruim 1.800 organisaties .
Daaruit blijkt dat tussen diverse delen van de openbare sector grote verschillen bestaan in de
omvang van de overhead.

We zien een substantieel lagere overhead voor de meer uitvoerende organisaties en een hogere
overhead voor de meer beleidsmatig en politiek georiënteerde organisaties. Duidelijk is ook dat
gemeenten qua omvang van de overhead aan de bovenkant zitten. In de volgende grafiek hebben
wij dit weergegeven.




17
     Zie ook: Huijben, M.P.M. en Geurtsen, A.(2008), Heeft iemand de overhead gezien? Een beproefde methode
om de overhead te managen, Den Haag: Academic Service.

                                                                                                        36
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>                                                               Omvang generieke overheadformatie per sector
50%                                                                     (fte overhead / fte totaal)
       36,1%




45%
               32,9%
                       31,3%




40%
                               29,5%
                                       28,8%
                                               25,8%




35%
                                                       25,2%
                                                               23,8%
                                                                       23,8%
                                                                               23,1%
                                                                                       23,0%
                                                                                               22,7%
                                                                                                       22,5%
                                                                                                               21,6%
30%




                                                                                                                       20,0%


                                                                                                                                       19,9%
                                                                                                                               19,9%


                                                                                                                                               19,2%
                                                                                                                                                       18,6%
                                                                                                                                                               18,2%
                                                                                                                                                                       17,7%
                                                                                                                                                                               17,2%
                                                                                                                                                                                       17,1%
                                                                                                                                                                                               17,0%
                                                                                                                                                                                                       15,8%
25%




                                                                                                                                                                                                               15,4%
                                                                                                                                                                                                                       15,1%
                                                                                                                                                                                                                               14,5%
                                                                                                                                                                                                                                       14,5%
                                                                                                                                                                                                                                               13,8%
                                                                                                                                                                                                                                                       13,5%
                                                                                                                                                                                                                                                               12,3%
                                                                                                                                                                                                                                                                       12,1%
                                                                                                                                                                                                                                                                               11,9%
20%
15%
10%
5%
0%




                                                                                                                       2008-2014

      Grote verschillen in omvang overhead tussen gemeenten

      Ook tussen gemeenten bestaan grote verschillen in de omvang van de overhead. Deze verschillen
      zijn slechts voor een beperkt deel terug te voeren op daadwerkelijke werklastbepalende factoren.
      Voor het overige zijn ze niet te verklaren op grond van rationele factoren, maar spelen minder
      rationele verklaringen een rol, zoals de mate van financiële druk, de cultuur, of inefficiënties in
      bepaalde processen. Een organisatie kan grip op haar overhead krijgen door een goede aansturing
      en inrichting van de overheadfuncties.

      De verschillen in de omvang van de overhead tussen en binnen sectoren roept de vraag op hoe
      deze zijn te verklaren. Hierna presenteren we een model voor het verklaren van de omvang van de
      overhead van publieke organisaties 18.




      18
           Op basis van het proefschrift van Mark Huijben ‘Overhead Gewaardeerd’, RUG, januari 2011.
      http://dissertations.ub.rug.nl/faculties/feb/2011/m.p.m.huijben/

                                                                                                                                                                                                                                                                  37
      51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Verklaringen voor de omvang van de overhead van publieke organisaties




Het centrale idee van het model is dat de omvang van de overhead van een organisatie bepaald
wordt door een combinatie van beïnvloedbare organisatiekenmerken, niet-beïnvloedbare
organisatiekenmerken, omgevingskenmerken, de waarde van de overhead en de aansturing en
inrichting ervan. Daarin zijn de aansturing en inrichting een belangrijk aangrijpingspunt voor het
wijzigen van de beïnvloedbare factoren. In de waarde van overhead is een onderscheid
waarneembaar tussen de waarde voor de organisatie als geheel (bijdrage aan de organisatie-
doelen) en de waarde voor de interne afnemers (ondersteuning van medewerkers in de lijn). De
afweging tussen de kosten en waarde van overheadfuncties, kan inzichtelijk worden gemaakt door
middel van een Overhead Value Analyse (OVA). Een OVA brengt enerzijds de kosten per
subfunctie in beeld en anderzijds de waarde van deze subfuncties, op basis van interviews met
aanbieders en interne afnemers van de overheaddiensten.

Bij de aansturing en inrichting van de overhead blijken twee aspecten met name bepalend te zijn:
enerzijds de keuze voor het centraal dan wel decentraal beleggen van taken en anderzijds de
inrichting van de gebruikersinterface. Daarbij is ook het onderscheid relevant tussen aansturing
(managementcontrol, structureel ingrijpen) en inrichting (redesign, eenmalig fundamenteel
ingrijpen).

De aansturing van de overhead

Ten aanzien van de aansturing van de overheaddiensten, zijn vanuit de theorie grofweg drie
modellen denkbaar:

1. Centrale sturing. De afname is verplicht voor gebruikers, zonder dat deze invloed hebben op de
   omvang en aard daarvan. Er is sprake van sturing op input.

2. Centrale sturing met interface. De afname wordt gebudgetteerd in overleg tussen leveranciers
   en afnemers van deze diensten. Er is sprake van een leverings- en afnameplicht, maar over de
   omvang en kwaliteit van de diensten wordt periodiek onderhandeld.




                                                                                                   38
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>3. Interne marktwerking. De aanbieder stelt een tarief per eenheid vast. De interne gebruikers
   hebben de vrijheid om een afweging te maken tussen interne en externe aankoop. Ook kan de
   leverancier diensten buiten de organisatie aanbieden. Er is sprake van sturing op output. Een
   verdergaande variant hiervan is outsourcing. In dat geval wordt de overheaddienst ingekocht op
   de externe markt.

In onze optiek is model 2 vaak het meest passend voor het aansturen van overheaddiensten binnen
publieke organisaties. Voor een deel van de activiteiten kan onder bepaalde voorwaarden model 3
(interne marktwerking) de voorkeur hebben.

Verder is het goed om te kijken naar de verhouding tussen centrale en decentrale staven. Wij zijn
voorstander van centrale staven, tenzij er zwaarwegende argumenten zijn om een dienst decentraal
te beleggen. Op dit moment zien we bij middelgrote en grote gemeenten nog vrij veel decentrale
afdelingen. Dat heeft nadelen, omdat daardoor veel meer onderlinge afstemming nodig is en het
ontbreekt vaak aan uniformiteit tussen organisatieonderdelen, wat niet efficiënt is.

Wij zien dat ook grote organisaties goed toekunnen met vrijwel volledig gecentraliseerde staf-
diensten voor bijvoorbeeld Personeel & Organisatie, Financiën & Control en Communicatie. Dat
vereist wel dat de ‘interface’ met gebruikers goed wordt vormgegeven. Dat kan bijvoorbeeld door
jaarlijks de tevredenheid te peilen van de lijnmanagers en hun wensen mee te nemen bij
aanpassingen in de dienstverlening voor het volgend jaar. Daarnaast is het belangrijk dat de
centrale staven wel ‘zichtbaar’ zijn op de diverse locaties, bijvoorbeeld doordat enkele
functionarissen een deel van hun tijd fysiek bij de locaties aanwezig zijn. Met centraliseren bedoelen
wij derhalve het hiërarchisch centraliseren van stafafdelingen en het geven van uniforme kaders
voor het uitvoeren van de werkzaamheden. De daadwerkelijke uitvoering kan deels op de diverse
locaties plaatsvinden.

Daarnaast blijkt dat managers hun beslissingen over overhead vaak baseren op veronderstellingen
die onjuist zijn. Het zijn schijnargumenten die steevast een rol spelen in de discussie. We noemen
er twee.

Het eerste argument is ‘maar de kwaliteit van onze overheadfuncties is ook erg hoog’. Een
argument dat managers met regelmaat aanvoeren als verklaring voor en legitimatie van een hoge
overhead. We laten zien dat het verband tussen de omvang en de kwaliteit van overheadfuncties in
de praktijk nauwelijks aanwezig is.

Ook een kleine overhead kan een uitstekende kwaliteit leveren, zowel naar professionele
maatstaven als naar het oordeel van de interne klanten in de lijn van de organisatie. Alleen
organisaties met een extreem lage of extreem hoge overhead, ondervinden daarvan nadelen.

Het tweede argument dat managers vaak hanteren, is dat van de verwachte schaalvoordelen bij
schaalvergroting. Dit speelt doorgaans een belangrijke rol bij schaalvergrotingsoperaties en fusies,
maar wordt in het algemeen te makkelijk gebruikt. We hebben aangetoond dat kleine organisaties
wel te maken hebben met schaalnadelen, maar dat organisaties vanaf een omvang van circa
driehonderd arbeidsplaatsen gemiddeld gesproken nauwelijks nog schaalvoordelen kunnen boeken.
Gemiddeld gesproken, hebben zeer grote organisaties eenzelfde overheadpercentage als kleinere
organisaties, met uitzondering dus van de zeer kleine.



                                                                                                   39
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Wel kan een individuele organisatie die een sterke groei doormaakt, de kans grijpen haar relatieve
overhead te reduceren door deze niet mee te laten groeien. Voor meer informatie over de
schijnargumenten verwijzen wij naar onze publicatie Heeft iemand de overhead gezien?19.

Het onderzoek leidt voorts tot de volgende inzichten omtrent de inrichting van overheadfuncties:

     Schaalvergroting leidt niet tot schaalvoordelen in de overhead, met uitzondering van de kleine
      organisaties. Vanuit dat perspectief kunnen kanttekeningen worden geplaatst, wanneer bij het
      inrichten van Shared Service Centra wordt uitgegaan van het realiseren van schaalvoordelen.

     Er is geen verband tussen de omvang van de overhead en de productiviteit in het primair
      proces. Wel is er een verband tussen de omzet per directe medewerker bij zakelijke dienst-
      verleners en de omvang van de overhead. Dit betekent dat enige financiële druk leidt tot een
      lagere overhead en dat dit niet per se negatieve gevolgen hoeft te hebben voor de productiviteit
      van de organisatie.

     Het centraal positioneren van overheadafdelingen kan ook bij een grote organisatie goed
      werken.

     Dit vereist wel dat de interface met de interne afnemers zorgvuldig georganiseerd is en dat
      helder beleid is geformuleerd omtrent de taken en het dienstverleningsniveau van de overhead-
      afdelingen. Belangrijk voordeel van de centrale positionering is dat de overhead goed zichtbaar
      is, wat ook tegendruk creëert.

     De aansturing en inrichting van overheadfuncties dient zodanig te worden vormgegeven, dat dit
      niet te complex wordt en dat de overheadafdelingen scherp gehouden worden.

     Benchmarkonderzoek in combinatie met een OVA kan enerzijds helpen om overcapaciteit in
      beeld te brengen en anderzijds maatregelen te nemen ter verhoging van de waarde van de
      overheaddiensten. Zonder dergelijke onderzoeken hebben organisaties daar kennelijk
      onvoldoende zicht op. Het is raadzaam eerst een benchmarkonderzoek te doen en pas daarna
      de OVA, zodat de OVA zich kan toespitsen op overheaddiensten die afwijkend uit de
      benchmark naar voren komen. Daarnaast kunnen er andere aanleidingen zijn om een OVA toe
      te passen, zoals kwaliteitsproblemen.

3.6 Kosten van inhuur gemeenten

In deze paragraaf gaan wij in op de mate van inhuur bij gemeenten. Onder inhuur verstaan wij alle
kosten van de uitvoering van een taak door derden, waarbij de aansturing van de medewerkers die
de taak uitvoeren binnen de ambtelijke organisatie plaatsvindt. Bijvoorbeeld: de uitvoering van de
taak door een interim-manager of een uitzendkracht. Het gaat derhalve om mensen die tijdelijk een
plek innemen binnen de hiërarchie van de gemeentelijke organisatie. Daartoe rekenen wij dus niet
de kosten van uitbesteding, aangezien bij uitbesteding de medewerkers die de taak uitvoeren niet
worden aangestuurd binnen de gemeentelijke organisatie, maar op basis van een
uitbestedingscontract (bijvoorbeeld de uitbesteding van het groenonderhoud).



19
     Zie: Doen wij wel aan hypes mee? Vier trends brengen ons terug naar 1850.
http://www.managementsite.nl/27593/strategie-bestuur/hypes-managementmodellen.html.

                                                                                                       40
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Wij onderscheiden de volgende twee vormen van inhuur:

   Inhuur op reguliere taken. Als gevolg van ziekte, zwangerschapsverlof, openstaande vacatures
    of tijdelijke toename van de vraag naar producten of diensten. Deze vorm van inhuur heeft met
    name betrekking op de inhuur van uitzendkrachten, gedetacheerden en interim-managers. U
    huurt een ‘functie voor een bepaalde tijd’ in.

   Inhuur bij extra taken/projecten. Specifieke projectkennis of vaardigheden zijn niet of
    onvoldoende beschikbaar binnen de eigen organisatie.

De volgende vorm van inhuur hebben wij in onze benchmark buiten beschouwing gelaten:

   Specialistische inhuur/onderzoek. Inhuur van derden is noodzakelijk, omdat specifieke kennis
    niet of onvoldoende beschikbaar is binnen de organisatie. Deze vorm van inhuur heeft vooral
    betrekking op de inhuur van adviseurs en consultants. Resultaat is meestal een ‘product’, zoals
    een rapportage of een advies.

De hoogte van de gemiddelde inhuurkosten per inwoner bij gemeenten, uitgesplitst naar
grootteklasse, is als volgt:

                                     (Gemiddelde)
Aantal inwoners                    inhuurkosten per
                                       inwoner
< 15.000 inwoners                        € 50
15.000 - 30.000 inwoners                 € 51
30.000 - 50.000 inwoners                 € 51
50.000 - 100.000 inwoners                € 57
>100.000 inwoners                        € 111
Totaal                                   € 61




                                                                                                  41
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>4. Begrotingsanalyse


4.1 Inleiding

Naast een vergelijking van de formatie hebben wij tevens een begrotingsanalyse uitgevoerd voor de
gemeente Staphorst. Doel van de begrotingsanalyse is inzicht te bieden in de baten en lasten van
uw gemeente en hoe deze zich verhouden tot andere gemeenten. In dit hoofdstuk presenteren wij
de resultaten van de begrotingsanalyse op hoofdlijnen. In bijlage 4 vindt u een meer gedetailleerde
vergelijking.

Achtereenvolgens gaan wij in op de aanpak en de vergelijking met andere gemeenten. Ook
confronteren we de resultaten van de begrotingsanalyse met de resultaten van de benchmark
ambtelijk apparaat. Tot slot presenteren wij onze conclusies.

4.2 Aanpak

Structuur

Evenals de benchmark ambtelijk apparaat is de begrotingsanalyse gestoeld op de BBV-indeling
(Besluit Begroting en Verantwoording). Daarbij hebben wij de onderliggende indeling in hoofdtaken
(zoals bijv. Economische Zaken) en taken (bijv. Handel en Ambacht) geordend in 16 beleids-
relevante clusters die in te delen zijn in 4 domeinen financieel, fysiek, sociaal en algemeen
bestuurlijk. Per cluster gaan wij in op de baten, lasten en het saldo. Het referentiejaar is 2014.

De analyse is gebaseerd op cijfers van het CBS. In deze cijfers zijn de mutaties in reserves die
verband houden met de BBV-hoofdfuncties niet direct aan deze functies toegerekend en aldus niet
meegenomen in de begrotingsanalyse.

Referentiegemeenten

Wij hebben de gemeente Staphorst vergeleken met alle gemeenten in Nederland in grootteklasse B
(tussen de 15.000 en 30.000 inwoners).

4.3 Vergelijking met de referentiegroep

4.3.1 Vergelijking van de lasten

Wanneer we de totale lasten per inwoner van uw gemeente vergelijken met het gemiddelde van de
referentiegroep dan constateren we dat deze 9% lager zijn (zie volgende tabel). Dit komt
voornamelijk door lagere lasten in het Sociaal domein (-27%). Wij zien dat het aantal
bijstandsontvangers (-48%) en het aantal uitkeringsontvangers (-42%) ook lager is dan het
gemiddelde van de referentiegroep. Ook is het aantal huishoudens met lage inkomens 37% lager
dan het gemiddelde van de referentiegroep. Dit zou een mogelijke verklaring kunnen zijn voor de
lagere lasten per inwoner.

Het Financieel-Economisch domein heeft daarentegen 35% hogere lasten. Dit komt met name door
hogere lasten op bouwgrondexploitatie (+42%).

Binnen het Fysiek domein vallen de hogere lasten op het cluster Fysiek milieu op (+102%).



                                                                                                 42
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Lasten per inwoner
                                                                 Gemiddeld Afw ijking
                                                          Uw     in grootte-   % uw
                                                        gemeente   klasse    gemeente
Algemeen Bestuurlijk Domein                             €   263    €     266         -1%
Cluster: Bestuursorganen                                €     62   €      63          -1%
Cluster: Bevolkingszaken                                €     34   €      46         -25%
Cluster: Overige/ algemene ondersteuning                €     98   €      76          29%
Cluster: Openbare orde en veiligheid                    €     70   €      82         -15%


Fysiek Domein                                           €   583    €     582         0%

Cluster: Wegen en w ater                                €   187    €     163       14%
Cluster: Groen                                          €    80    €     115      -31%
Cluster: VHROSV                                         €    96    €     104       -8%
Cluster: Reiniging                                      €    71    €      83      -14%
Cluster: Riolering                                      €    94    €      88        6%
Cluster: Fysiek milieu                                  €    56    €      28      102%
Cluster: Oudheid                                        €     8    €      11      -29%


Sociaal Domein                                          €   683    €     929         -27%
Cluster: Educatie                                       €   123    €     124          -1%
Cluster: Kunst en ontspanning                           €   120    €     111           9%
Cluster: Werk en inkomen                                €   208    €     366         -43%
Cluster: Maatschappelijke zorg                          €   223    €     316         -30%


Financieel-Economisch Domein                            €   292    €     216         35%
Cluster: Eigen inkomsten/ uitgaven                      €   292    €     216         35%

                                            Totaal      € 1.821    € 1.993           -9%

Dergelijke verschillen met het gemiddelde van de grootteklasse kunnen onder andere worden
verklaard uit verschillen in beleid van de gemeenten, zoals het al dan niet voeren van een actief
grondbeleid en verschillen in kenmerken van gemeenten, zoals de sociale structuur.

4.3.2 Vergelijking van de inkomsten

Uit de vergelijking van uw gemeente met de gemeenten in de referentiegroep blijkt dat de inkomsten
per inwoner van uw gemeente lager zijn dan gemiddeld. In onderstaande tabel is zichtbaar dat uw
gemeente op alle inkomstenbronnen minder inkomsten ontvangt dan gemiddeld.
INKOMSTEN                                                   Inkom sten (x € 1.000)                   Inkom sten per inw oner
                                                                                   Gemiddeld                                       Gemiddeld
                                                                        Gemiddeld    in uw                            Gemiddeld      in uw
                                                               Uw           alle    grootte-              Uw            alle        grootte-
                                                             gemeente   gemeenten    klasse            gemeente gemeenten            klasse
Algemene uitkering gemeentefonds                             € 12.931    € 44.782    € 19.118          €
                                                                                                 Algemene     790 €gemeentefonds
                                                                                                             uitkering    1.066          € 850
Nutsbedrijven, leningen & overige financiele middelen        € 1.996     € 5.497       € 1.799         €
                                                                                                 Nutsbedrijven,       €
                                                                                                              122leningen &131            € 80 middelen
                                                                                                                             overige financiele
Belastingen                                                  € 2.602     € 11.260      € 4.963         €
                                                                                                 Belastingen159       €     268          € 221
Retributies                                                  € 3.429     € 9.952       € 5.063         €
                                                                                                 Retributies  209 €         237          € 225
Overige inkomsten                                            € 9.766     € 49.065    € 15.692          € inkomsten
                                                                                                 Overige      597 €(inclusief            € 697
                                                                                                                          1.168 specifieke  uitkeringen)
Totaal                                                       € 30.724    € 120.556 € 46.634            € 1.877 €          2.869 € 2.073



                                                                                                                                          43
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>De volgende figuren geven een overzicht van de verdeling van de inkomsten van de gemeente
Staphorst in vergelijking met de referentiegroep. We constateren dat bij de gemeente Staphorst ten
opzichte van de referentiegroep een groter aandeel van de inkomsten afkomstig is uit nutsbedrijven,
leningen & overige financiële middelen en uit de algemene uitkering van het gemeentefonds. Het
aandeel van de inkomsten uit belastingen en overige inkomsten is daarentegen kleiner dan de
referentiegroep.




                                                   Inkomsten gemiddeld in
                                                      uw grootteklasse
                                                                                    Algemene uitkering
                                                                                    gemeentefonds

                                                                                    Nutsbedrijven,
                                                                                    leningen & overige
                                                 34%                                financiele middelen
                                                                      41%           Belastingen


                                                                                    Retributies
                                                    11%
                                                           10%
                                                                                    Overige inkomsten
                                                                     4%


4.4 Vergelijking begroting en formatie

In onderstaande tabel laten we zien hoe de omvang van de formatie zich verhoudt tot de resultaten
van de begrotingsanalyse.
                                                                           Lasten begroting t.o.v.
BBV-taakvelden                     Formatie t.o.v. referentiegroep
                                                                              referentiegroep
Algemeen bestuur/ Burgerzaken           Groter dan gemiddeld                Groter dan gemiddeld
Openbare orde en veiligheid            Kleiner dan gemiddeld                Kleiner dan gemiddeld
Verkeer, vervoer en waterstaat               Gemiddeld                      Groter dan gemiddeld
Economische zaken                    Veel groter dan gemiddeld            Veel groter dan gemiddeld
Onderwijs                               Ongeveer gemiddeld                   Ongeveer gemiddeld
Cultuur en recreatie                   Kleiner dan gemiddeld                Kleiner dan gemiddeld
Sociale voorzieningen en
                                       Kleiner dan gemiddeld              Veel kleiner dan gemiddeld
maatschappelijke dienstverlening
Volksgezondheid en milieu            Veel groter dan gemiddeld              Groter dan gemiddeld
Ruimtelijke ordening en
                                        Groter dan gemiddeld                Groter dan gemiddeld
volkshuisvesting




                                                                                                        44
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Uit deze vergelijking blijkt dat de afwijkingen op de verschillende BBV-taakvelden met betrekking tot
de formatie grotendeels overeenkomen met de afwijkingen met betrekking tot de lasten uit de
begroting.

Om conclusies te kunnen trekken en verklaringen voor de ogenschijnlijke verschillen te zoeken is
verdiepend onderzoek nodig. Een doorlichting van de functies die een afwijkend beeld vertonen kan
meer inzicht bieden.

4.5 Conclusies begrotingsanalyse

Uit de begrotingsanalyse blijkt dat gemeente Staphorst 9% lagere lasten kent. Dit komt voornamelijk
door lagere lasten in het Sociaal domein (-27%). Hier vallen de clusters Educatie, Kunst en
ontspanning, Werk en inkomen en Maatschappelijke zorg onder. Verder vallen de hogere lasten op
het cluster Fysiek milieu en het Financieel-Economisch domein op. Onder het cluster Fysiek milieu
valt milieubeheer en onder het cluster Financieel-Economisch domein van de eigen inkomsten en
uitgaven.

Ook de gemiddelde inkomsten per inwoner zijn lager. De gemeente Staphorst ontvangt ten opzichte
van de referentiegroep minder inkomsten per inwoner op alle inkomstenbronnen.




                                                                                                   45
51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Bijlage 1
Vergelijking deelnemers met populatie




51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>Vergelijking deelnemers met populatie


                                      Nederland                    Onderzoek
                                Aantal                       Aantal
                                             Procentueel                  Procentueel
                              gemeenten                    gemeenten
    A      < 15.000              86               21%         12               13%
    B      15.000 - 30.000      156               39%         29               30%
    C      30.000 – 50.000       87               22%         26               27%
    D      50.000 - 100.000      46               11%         17               18%
    E      > 100.000             28               7%          12               13%
              Totaal            403               100%        96               100%
* Peildatum 1 januari 2014




51097                                                                                   1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Bijlage 2
Vragenlijst en toelichting




51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>                                                                          Benchmark ambtelijk apparaat




Vragenlijst totale omvang ambtelijk apparaat
Peildatum: 1 januari 2014



Deze vragenlijst omvat zes categorieën vragen:

A.     Algemene gegevens
B.     Vragen over de totale omvang van het ambtelijk apparaat (inclusief uitvoerende taken)
C.     Vragen over de formatie per taak
D.     Vragen over de salarisopbouw van het ambtelijk apparaat (optioneel)
E.     Ziekteverzuim (optioneel)
F.     Inhuur (optioneel)

Wij raden u aan eerst de bijgevoegde notitie en de toelichting op deze vragenlijst te lezen.
In deze vragenlijst kunt u alleen gegevens invoeren in de witte cellen.
Indien u een antwoord wilt toelichten, dan kunt u dit doen in het tabblad 'Opmerkingen'.



Veel succes met het invullen van de vragenlijst!



A.     ALGEMENE GEGEVENS

1.     Naam gemeente                                                                       Staphorst

2.     Naam contactpersoon

3.     Telefoonnummer contactpersoon                                                       522467400

4.     Wat is de basisstructuur van uw gemeente?                                           Directiemodel

5.     Hoeveel inwoners telt uw gemeente per 1/1/2014?                                     16.367



B.     VRAGEN OVER DE TOTALE OMVANG VAN HET AMBTELIJK APPARAAT

6.     Wat is het totaal aantal formatieplaatsen van het ambtelijk apparaat van uw gemeente per 1/1/2014?                             107,33 fte
       Zie de definitie in de toelichting! Wij noemen dit het 'bruto ambtelijk apparaat'.

7.     Wat is het totaal aantal formatieplaatsen (primair proces en overhead) dat taken uitvoert voor derden                            1,67 fte
       (andere gemeenten / organisaties) per 1/1/2014?
       Om welke taken gaat dit?
       Systeembeheer 0,75 fte, Gegevensbeheer 0,67 fte en WOZ/BAG 0,25 fte

8.     Wat is het totaal aantal formatieplaatsen dat bij derden (andere gemeenten / organisaties) overheadtaken                              fte
       verricht voor uw gemeente per 1/1/2014?
       Om welke specifieke overheadtaken gaat dit?




Invulformat
Vanaf hier kunt u de formatiecijfers ook invullen in het Invulformat (volgende tabblad). De formatie wordt dan uit het invulformat
overgenomen in deze hoofdvragenlijst. U kunt in dit format per afdeling de formatie per benchmarktaak invullen.
Veel gemeenten vinden dit prettig. U bent hiertoe niet verplicht. De niet-formatieve gegevens vult u gewoon in deze vragenlijst in.

9.     In de navolgende tabel noemen wij een aantal specifieke uitvoerende taken van de gemeente.
       De ene gemeente voert deze taken geheel zelf uit, terwijl deze binnen andere gemeenten zijn verzelfstandigd, uitbesteed
       of deel uitmaken van een gemeenschappelijke regeling.
       Geef voor elk van deze taken aan of uw ambtelijk apparaat deze taken ZELF uitvoert of niet.

       LET OP: Het gaat om de daadwerkelijke uitvoering van de taak. Niet om het beleid, de regie of de contractvorming.
       Voorbeeld: indien uw gemeente de parkeergarages heeft uitbesteed, vult u in 'nee'. Bij de vraag hoeveel fte dit
       deel uitmaakt van uw ambtelijk apparaat hoeft u dan niets in te vullen. Dat is immers 0.
       Indien het personeel van de parkeergarages op de loonlijst van uw gemeente staat, vult u in 'ja'. Vul dan in
       hoeveel fte dit omvat.

Doel van deze vraag is: het vergelijkbaar maken van de formatie van uw ambtelijk apparaat met dat van andere
gemeenten. Wij doen dat door uit uw ambtelijk apparaat die taken te halen die bij andere gemeenten
mogelijk zijn verzelfstandigd, uitbesteed of deel uitmaken van een gemeenschappelijke regeling. Op basis
daarvan berekenen wij een 'netto ambtelijk apparaat'. De omvang daarvan is beter vergelijkbaar met andere gemeenten.

Wij realiseren ons dat deze lijst uitvoerende taken geen volledig overzicht biedt van taken die kunnen worden uitbesteed.
Wel bevat de lijst de 'grote brokken' die de analyse kunnen vertekenen.




                                                                                                                                                   1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>                                                                       Benchmark ambtelijk apparaat


                                                                         Verricht uw ambtelijk apparaat deze          Indien 'ja' of 'deels':
                                                                         uitvoerende taken ZELF ?                     voor hoeveel fte maakt
                                                                         Vul een 'x' in.                              dit deel uit van uw
Uitvoerende taken                                                                                                     ambtelijk apparaat?
                                                                               ja         deels          nee
  1   Brandweer (preventie, preparatie, repressie)                                                        x                           fte
      APV, stadswacht/toezicht openbare ruimte
      (alleen handhaving/toezicht)                                                           x                                  1,10 fte

  2   Uitvoering wegbeheer/-onderhoud                                                        x                                  2,89 fte
      Uitvoering straatreiniging                                                             x                                  0,61 fte
      Uitvoering openbaar vervoer                                                                         x                          fte
      Beheer parkeergarages, -meters en -automaten                                                        x                          fte
      Parkeertoezicht                                                                                     x                          fte
      Beheer zee- en binnenhavens en waterwegen/brugwachters                                              x                          fte
  3   Marktmeesters                                                                          x                                  0,17 fte
  4   Scholen (directie en personeel)                                                                     x                          fte
      Salarisadministratie onderwijspersoneel                                                             x                          fte
      Onderhoud schoolgebouwen                                                               x                                  0,15 fte
  5   Bibliotheken                                                                                        x                          fte
      Beheer sportlocaties binnen                                              x                                                2,63 fte
      Beheer sportlocaties buiten                                                                         x                          fte
      Beheer zwembaden (incl. zwemonderwijzers)                                                           x                          fte
      Musea                                                                                               x                          fte
      Beheer historisch/stadsarchief                                                                      x                          fte
      Beheer en onderhoud monumenten                                                                      x                          fte
      Muziekschool (directie en personeel)                                                                x                          fte
      Theaters                                                                                            x                          fte
      Beheer multifunctionele locaties                                         x                                                0,61 fte
      Uitvoering groenvoorziening                                                            x                                  5,68 fte
  6   Sociale dienst (alle uitvoerende taken; zie toelichting)                 x                                                1,95 fte
      Kredietbank /schuldhulpverlening                                         x                                                0,05 fte
      Reïntegratiebedrijf                                                                    x                                  0,25 fte
      Sociale werkvoorziening                                                                             x                          fte
      Uitvoering sociale recherche                                                           x                                  0,05 fte
      UWV Werkbedrijf (gehele UWV-W)                                                                      x                          fte
      Centrum voor Jeugd en Gezin (alle uitvoerende taken)                                                x                          fte
      Uitvoering Wet Inburgering / Vreemdelingenwet                                                       x                          fte
      Uitvoering Wet Maatschappelijke Ondersteuning                            x                                                2,81 fte
      Welzijnsinstellingen                                                                                x                          fte
  7 Uitvoeren ambulancevervoer                                                                            x                          fte
      Uitvoeren basisgezondheidszorg                                                                      x                          fte
      Uitvoeren afvalinzameling en -verwerking                                               x                                  0,14 fte
      Riolering en gemalen, uitvoerende taken                                                x                                  1,00 fte
      Wet Milieubeheer (alleen handhaving en toezicht)                         x                                                2,00 fte
      Beheer begraafplaatsen                                                   x                                                2,73 fte
  8 Ontwerpen ruimtelijke ordeningsplannen                                                                x                          fte
      Ingenieursbureau                                                                                    x                          fte
      Bouw en woningtoezicht (alleen handhaving en toezicht)                   x                                                1,80 fte
      Gebruiksvergunningen (alleen handhaving en toezicht)                                   x                                  0,20 fte
Belastingen (OZB):
      Uitvoeren woz-taxaties                                                   x                                               1,58   fte
      Aanslagoplegging en inning OZB                                           x                                               0,50   fte
      Afhandeling beroep en bezwaar OZB                                        x                                               0,20   fte
      Totaal OZB-inzet                                                                                                         2,28   fte
Uitvoerende taken van Facilitaire Dienst:
      Postverzorging, drukkerij, repro                                         x                                               0,65   fte
      Archief / Documentaire Informatievoorziening (bibliotheek)               x                                               3,49   fte
      Receptie, telefooncentrale                                               x                                               1,14   fte
      Gebouwbeheer, schoonmaak                                                               x                                 2,55   fte
      Restauratieve voorzieningen                                              x                                               1,12   fte
      Beveiliging/bodes                                                                      x                                 1,16   fte
      Totaal uitvoerende taken Facilitaire Dienst                                                                             10,11   fte
TOTAAL UITVOERENDE TAKEN                                                                                                      39,21   fte

      De 'netto' omvang van uw ambtelijk apparaat wordt als volgt berekend :

                                             Bruto omvang ambtelijk apparaat                                                 107,33   fte
                                             Minus: taken die uw gemeente doet voor andere gemeenten / organisaties            1,67   fte
                                             Plus: overheadtaken die derden verrichten voor uw gemeente                         -     fte
                                             Minus: correctie voor uitvoerende taken in uw ambtelijk apparaat                 39,21   fte
                                             Netto omvang ambtelijk apparaat                                                  66,45   fte




                                                                                                                                                2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>                                                                          Benchmark ambtelijk apparaat



C.      VRAGEN OVER DE FORMATIE PER TAAK

Hieronder treft u een overzicht aan van de gemeentelijke functies volgens het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten, aangevuld met een overzicht van
overheadtaken.
Geef per hoofdfunctie en per subfunctie aan wat de omvang van het ambtelijk apparaat van uw gemeente op dat terrein is. Ga daarbij uit van de netto omvang. Dus: exclusief de in vraag
B9 genoemde uitvoerende taken.
Let op: de totale formatie van alle hoofdfuncties dient dus op te tellen tot de netto omvang van het ambtelijk apparaat! Aan het einde van onderdeel C van de vragenlijst controleert het
programma of het totaal aan fte met de hierboven berekende netto omvang van het ambtelijk apparaat overeenstemt. Controleer ook of de som van de formatie per functie gelijk is aan
de formatie per hoofdfunctie.

                                                                                          Totaal          Totaal
BBV Hoofdfuncties en subfuncties                                                          hoofdfunctie subfunctie

        Raadsgriffier en (bestuurs)ondersteuning                                                  1,00 fte
        Raadsgriffier                                                                                            1,00 fte
        (Bestuurs)ondersteuning griffier, raad en rekenkamer (006)                                                    fte

        Overige belastingen (niet OZB)                                                            1,07           1,07 fte

        Overhead (centraal en decentraal!)                                                       25,66 fte
        Gemeentesecretaris / Directie                                                                            1,00   fte
        Lijnmanagement (Niet de stafhoofden! Deze vult u in bij onderstaande categorieën)                        4,00   fte
        Personeel en Organisatie (incl. P&O-secretariaten)                                                       1,86   fte
        Informatisering en Automatisering (incl. I&A-secretariaten)                                              4,53   fte
        Financiën en Control (incl. F&C taken binnen bedrijfsbureaus en secretariaat F&C)                        7,40   fte              Tel hier dus naast de centrale staven ook de
        Juridische Zaken (incl. secretariaten van Juridische Zaken)                                              2,07   fte              overheadafdelingen in de diensten/sectoren
        Bestuurszaken en Bestuursondersteuning                                                                   2,23   fte                                  mee!
        Communicatie en Kwaliteitszorg (incl. secretariaten van Communicatie)                                    2,16   fte
        Facilitaire Dienst (excl. uitvoerende taken Facilitaire Dienst)                                          0,41   fte
        Alle secretariaten in het 'primaire proces'                                                                     fte

        Heeft u uw begrotingscijfers 2014 aangeleverd aan het CBS en wilt u                              Ja
        dat wij deze overnemen? (dan hoeft u dit niet in te vullen)

                                                                                                                                       Begroting (x 1.000 euro)
                                                                                                                                       Lasten 2014      Baten 2014
      Algemeen bestuur                                                                            5,07 fte                              €         -      €         -
  001 Bestuursorganen (hier geen fte's invullen)
  002 Bestuursondersteuning college van burgemeester en wethouders (hier geen fte's
      invullen, dit valt onder de overhead: Bestuurszaken en bestuursondersteuning)
  003 Burgerzaken (niet: de hele publieksbalie, zie toelichting)                                                 5,07 fte
  004 Baten secretarieleges burgerzaken (hier geen fte's invullen)
  005 Bestuurlijke samenwerking (hier geen fte's invullen, dit valt onder de overhead)
  006 Bestuursondersteuning raad en rekenkamer(functie) (hier geen fte's invullen, dit
      valt onder ondersteuning raadsgriffier)

    1 Openbare orde en veiligheid                                                                 1,30 fte                              €         -     €          -
  120 Brandweer en rampenbestrijding (beleid)                                                                    0,05 fte
  140 Openbare orde en veiligheid (incl. vergunningverlening)                                                    1,25 fte

    2   Verkeer, vervoer en waterstaat                                                            2,65 fte                              €         -     €          -
  210   Wegen, straten en pleinen                                                                                1,35 fte
  211   Verkeersmaatregelen te land                                                                              1,00 fte
  212   Openbaar vervoer                                                                                         0,20 fte
  214   Parkeren                                                                                                      fte
  215   Baten parkeerbelasting (hier geen fte's invullen)
  220   Zeehavens                                                                                                     fte
  221   Binnenhavens en waterwegen                                                                                    fte
  223   Veerdiensten                                                                                                  fte
  230   Luchtvaart                                                                                                    fte
  240   Waterkering, afwatering en landaanwinning                                                                0,10 fte

    3   Economische zaken                                                                         1,23 fte                              €         -     €          -
  310   Handel en ambacht                                                                                        0,22 fte
  311   Baten marktgelden (hier geen fte's invullen)
  320   Industrie                                                                                                0,73 fte
  330   Nutsbedrijven                                                                                                 fte
  340   Agrarische productie en ontginning                                                                       0,20 fte
  341   Overige agrarische zaken, jacht en visserij                                                              0,08 fte

    4 Onderwijs                                                                                   1,30 fte                              €         -     €          -
  4xx Regulier onderwijs                                                                                         1,30 fte
  482 Volwasseneducatie                                                                                               fte




                                                                                                                                                                                            3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>                                                                                Benchmark ambtelijk apparaat


       5    Cultuur en recreatie                                                                         2,80 fte                                €   -   €   -
     510    Openbaar bibliotheekwerk                                                                                   0,03 fte
     511    Vormings- en ontwikkelingswerk                                                                                  fte
     530    Sport                                                                                                      0,50 fte
     531    Groene sportvelden en terreinen                                                                                 fte
     540    Kunst                                                                                                      0,50 fte
     541    Oudheidkunde/musea                                                                                         0,20 fte
     550    Natuurbescherming                                                                                          0,28 fte
     560    Openbaar groen en openluchtrecreatie                                                                       1,14 fte
     580    Overige recreatieve voorzieningen                                                                          0,15 fte

        6   Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening                               2,99 fte                                     €   -   €   -
  610 t/m   Sociale voorzieningen (bijstandsverlening, werkgelegenheid, inkomensvoorzieningen, sociale
                                                                                                                       0,61 fte
614 + 623   zekerheidsregelingen, minimabeleid)
      620   Maatschappelijke begeleiding en advies                                                                     0,45 fte
      621   Vreemdelingen                                                                                              0,25 fte
      622   Huishoudelijke verzorging / WMO-beleid                                                                     0,76 fte
      630   Sociaal cultureel werk                                                                                     0,89 fte
      641   Tehuizen                                                                                                        fte
      650   Kinderdagopvang                                                                                            0,03 fte
      651   Dagopvang gehandicapten                                                                                         fte
      652   Voorzieningen gehandicapten                                                                                     fte

        7   Volksgezondheid en milieu                                                                    7,10 fte                                €   -   €   -
      711   Ambulancevervoer                                                                                                fte
      712   Verpleeginrichtingen                                                                                            fte
      714   Openbare gezondheidszorg                                                                                   0,85 fte
715 + 716   Jeugdgezondheidszorg (uniform en maatwerk deel)                                                                 fte
      721   Afvalverwijdering en -verwerking                                                                           0,83 fte
722 + 729   Rioleringzorg (riolering en waterzuivering, huishoudelijk/bedrijfsafvalwater, hemelwater,
                                                                                                                       1,30 fte
   t/m731   grondwater)
      723   Milieubeheer (incl. vergunningverlening)                                                                   4,01 fte
      724   Lijkbezorging                                                                                              0,11 fte
      725   Baten reinigingsrechten en afvalstoffenheffingen (hier geen fte's invullen)
      726   Baten rioolrechten (hier geen fte's invullen)
      727   Baten rioolheffing huishoudelijk/bedrijfsafvalwater (hier geen fte's invullen)
      728   Baten rioolheffing grond- en hemelwater (hier geen fte's invullen)
      732   Baten begraafplaatsrechten (hier geen fte's invullen)

       8    Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting                                                    14,28 fte                                €   -   €   -
     810    Ruimtelijke ordening                                                                                       5,18   fte
     820    Woningexploitatie / woningbouw                                                                             0,44   fte
     821    Stads- en dorpsvernieuwing                                                                                 0,33   fte
     822    Overige volkshuisvesting                                                                                   1,58   fte
     823    Bouwvergunningen                                                                                           2,06   fte
     830    Bouwgrondexploitatie                                                                                       4,69   fte

       9 Financiering en algemene dekkingsmiddelen.
         Bij deze hoofdfunctie hoeft u niets in te vullen. De formatie voor treasury en de inning van belastingen (inclusief baat-, forensen-,
         honden-, reclame- en precariobelastingen) neemt u op bij het onderdeel Overige Belastingen (zie regel 168).

   CONTROLE                       Let op: als alle optellingen kloppen, zijn de onderstaande drie getallen aan elkaar gelijk!

   Totaal van de optelling hoofdfuncties                                                                66,45
   Totaal van de optelling functies                                                                                 66,45

   Netto omvang ambtelijk apparaat (zie cel K152)                                                                   66,45




                                                                                                                                                                 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>                                                                           Benchmark ambtelijk apparaat


D.     VRAGEN OVER DE SALARISOPBOUW VAN HET AMBTELIJK APPARAAT (OPTIONEEL)

Geef in onderstaande tabel aan hoe de salarisopbouw is van het totale ambtelijk apparaat van uw gemeente.
Ga uit van de 'bruto-omvang' van het ambtelijk apparaat (oftewel de totale omvang van de formatie van de gemeente).
Het kan zijn dat medewerkers feitelijk in een hogere schaal zitten, dan de functie is ingedeeld (uit arbeidsmarktoverwegingen, of vanwege een 'uitloopschaal').
Daarom maken wij onderscheid tussen twee kolommen. Let op: Laat beide kolommen optellen tot de totale omvang van de formatie van uw gemeente.

                                                                                                                        Functionele       Feitelijke
                                                                                               Schaal
                                                                                                                          schaal           schaal
                                                                                                   1                                                    fte
                                                                                                   2                                                    fte
                                                                                                   3                                                    fte
                                                                                                   4                                        1,28        fte
                                                                                                   5                         4,06           13,21       fte
                                                                                                   6                        15,51           13,12       fte
                                                                                                   7                         9,52           10,66       fte
                                                                                                   8                        21,60           20,49       fte
                                                                                                   9                        16,64           18,57       fte
                                                                                                  10                        15,00           15,00       fte
                                                                                                 10A                        10,00           1,00        fte
                                                                                                  11                         3,00           4,00        fte
                                                                                                 11A                         2,00           5,00        fte
                                                                                                  12                         5,00           1,00        fte
                                                                                                  13                         4,00           3,00        fte
                                                                                                  14                         1,00           1,00        fte
                                                                                                  15                                                    fte
                                                                                                  16                                                    fte
                                                                                                  17                                                    fte
                                                                                                  18                                                    fte
                                                                                               TOTAAL                      107,33          107,33       fte


E.     ZIEKTEVERZUIM (OPTIONEEL)

Definitie ziekteverzuim: gemiddeld percentage ziekteverzuim in 2013, inclusief langdurig verzuim, exclusief zwangerschapsverlof.
Definitie meldingsfrequentie: gemiddeld aantal ziektemeldingen per medewerker per jaar in 2013.

                                                                              Verzuimcijfers
                                                                                 Ziekte-     Meldings-
                                                                               verzuim %     frequentie
                                               Gehele organisatie                 3,4%          1,04



F.     INHUUR (OPTIONEEL)
       Totale formatie (= bruto formatie per 1/1/2014)                                  107,33           fte           (Overgenomen uit cel K40)
       Werkelijke bezetting (gemiddeld in 2013)                                          96%             in %          (Zie toelichting)
       Inhuur (totaalbedrag in 2013)                                           €                  98.500 in €          (Zie toelichting)

       In hoeverre geven de kosten die u hebt ingevoerd bij inhuur een betrouwbaar beeld van de werkelijke totale kosten aan inhuur?
       Met andere woorden: in hoeverre acht u de registratie van uw gemeente op dit punt betrouwbaar?
       Rapportcijfer                                     9 (1 t/m 10)

       Licht uw antwoord toe:




Hartelijk dank voor het invullen van deze vragenlijst! Neemt u deel aan de optionele onderdelen? Vul deze dan ook in.

Mail de vragenlijst terug aan Melanie Knieriem:             m.knieriem@berenschot.nl
Bewaar zelf een kopie van de vragenlijst. Indien u vragen heeft kunt u altijd bellen (zie tabblad Contact).




                                                                                                                                                                  5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>                                                                              Benchmark ambtelijk apparaat




Vragenlijst Verdieping Overhead - extra onderdeel
LET OP! Deze vragenlijst alleen invullen wanneer u zich voor dit onderdeel heeft aangemeld.
Peildatum: 1 januari 2014



VRAGEN OVER DE OMVANG VAN DE OVERHEAD

Bij het beantwoorden van de vragen is het volgende van belang.
Onder 'totaal aantal fte' verstaan wij:
- Totaal aantal arbeidsplaatsen (inclusief vacatures).
- Alle formatie op het genoemde terrein, zowel centraal als decentraal.

De verschillende onderdelen van de Overhead worden toegelicht in de Toelichting bij de vragenlijst.

Wij gaan nu achtereenvolgens in op de volgende overheadfuncties:
1.       Directie / Lijnmanagement
2.       Personeel en Organisatie
3.       Informatisering en Automatisering
4.       Financiën en Control (inclusief eventuele bedrijfsbureaus)
5.       Juridische Zaken
6.       Bestuurszaken en Bestuursondersteuning
7.       Communicatie en Kwaliteitszorg
8.       Facilitaire Dienst (inclusief documentaire informatievoorziening)
9.       Secretariaten in het 'primaire proces'

1. Directie / lijnmanagement
                                                                                      Totaal aantal fte       Gemiddelde jaarlijkse      Worden taken            Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte       structureel           jaarlijkse kosten?
                                                                                        decentraal)                                       uitbesteed?
         Totaal                                                                              5,00            €               69.311                         €                         -
         Gesplitst naar hoofdtaken:
         Gemeentesecretaris / Directie                                                       1,00            €               74.578             Nee
         Lijnmanagement tweede laag                                                          3,00            €               72.970             Nee
         Lijnmanagement derde laag                                                           1,00            €               53.066             Nee
         Lijnmanagement overige lagen



2. Personeel en Organisatie
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse      Worden taken            Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte       structureel           jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                      uitbesteed?
         Totaal                                                                              1,86            €               46.894                         €                         -
         Gesplitst naar hoofdtaken:
         Leidinggevenden / hoofd
         Beleidsmedewerkers P&O (incl. intern organisatieadvies)                             0,18            €               53.383             Nee
         Personeelsconsulenten / HRM-adviseurs                                               0,80            €               53.381             Nee

         Medewerkers personeelsadministratie (incl. functioneel applicatiebeheer)            0,70            €               37.937             Nee
         Arbocoördinatie / BHV coördinatie                                                   0,02            €               53.400             Nee
         Interne opleidingen en loopbaanadvies
         Secretariaat van de afdeling(en) Personeel en Organisatie                           0,16            €               45.531             Nee

3. Informatisering en Automatisering
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse      Worden taken            Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte       structureel           jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                      uitbesteed?
         Totaal                                                                              4,53            €               48.729                         €                         -
         Gesplitst naar hoofdtaken:
         Leidinggevenden / hoofd
         Beleidsmedewerkers Informatisering en Automatisering                                1,50            €               59.065
         Medewerkers systeem- en netwerkbeheer (incl. technisch beheer
         internet/intranet)                                                                  2,13            €               44.303
         Medewerkers helpdesk                                                                0,50            €               31.521
         Medewerkers technisch applicatiebeheer (niet: functioneel
         applicatiebeheer)                                                                   0,10            €               52.200
         Applicatie-ontwikkeling, ICT projectmanagement                                      0,30            €               55.999
         Secretariaat van de afdeling(en) Informatisering en Automatisering

         Hoeveel werkplekken heeft de afdeling I&A in beheer?                                                                                           135 Werkplekken
         Hoeveel thuiswerkplekken heeft de afdeling I&A in beheer?                                                                                        0 Thuiswerkplekken
         Wij rekenen daartoe uitsluitend werkplekken die de afdeling I&A volledig in beheer heeft (onderhoud, helpdesk). Een pc-privé-project
         valt hier dus niet onder.

         Hoeveel bedroegen in 2013 de volgende automatiseringskosten (in dit geval de kosten voor de gehele organisatie)?
                                                                                        Kosten
         Afschrijvingen op hard- en software
         Licenties
         Overige computerfaciliteiten (bijvoorbeeld datacommunicatie)
         Totaal                                                                 €                     -

4. Financiën en Control (inclusief F&C taken binnen decentrale bedrijfsbureaus)
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse      Worden taken            Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte       structureel           jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                      uitbesteed?
         Totaal                                                                              7,40            €               48.804                         €                         -
         Gesplitst naar hoofdtaken:
         Leidinggevenden / hoofd
         Controllers, beleidsmedewerkers                                                     1,00            €               66.735             Nee
         Planning en control, rapportage en analyse                                          1,50            €               60.326             Nee
         AO/IC / Interne accountantsdienst / E.D.P.-audit                                    0,80            €               55.519             Nee
         Medewerkers salarisadministratie                                                    0,30            €               38.403             Nee
         Financiële administratie (incl. projectadministratie)                               3,50            €               37.790             Nee
         Treasury / verzekeringen                                                            0,20            €               52.417             Nee
         Rechtmatigheidsonderzoek, Btw-compensatie                                           0,10            €               52.400             Nee
         Secretariaat van de afdeling(en) Financiën en Control
                                                                                                                                                                                          6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>                                                                               Benchmark ambtelijk apparaat


5. Juridische Zaken
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse     Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte      structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                     uitbesteed?
          Totaal                                                                            2,07           €                62.658                          €                         -
          Gesplitst naar hoofdtaken:
          Leidinggevenden / hoofd
          Juridisch medewerkers                                                             2,07           €                62.658
          Secretariaat van de afdeling(en) Juridische Zaken

6. Bestuurszaken/Bestuursondersteuning
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse     Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte      structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                     uitbesteed?
          Totaal                                                                            2,23           €                43.587                          €                         -
          Gesplitst naar hoofdtaken:
          Leidinggevenden / hoofd
          Medewerkers                                                                       1,18           €                44.103
          Secretariaat van de afdeling(en) Bestuurszaken/Bestuursond.                       1,05           €                43.008

7. Communicatie en Kwaliteitszorg

7a. Communicatie
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse     Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte      structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                     uitbesteed?
          Totaal Communicatie en Kwaliteitszorg                                             2,16           €                43.118                          €                         -

                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse     Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte      structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                     uitbesteed?
          Gesplitst naar hoofdtaken:
          Leidinggevenden / hoofd
          Interne communicatie (Personeelsblad)                                             0,40           €                49.888
          Externe communicatie                                                              1,09           €                45.670
          Beheer internet/intranet (inhoud, niet techniek)                                  0,57           €                41.050
          Secretariaat van de afdeling(en) Communicatie

7b. Kwaliteitszorg (systeem- en kwaliteitsaudits)
                                                                                       Totaal aantal fte      Gemiddelde jaarlijkse     Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                     (zowel centraal als      salarislasten per fte      structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                         decentraal)                                     uitbesteed?
          Gesplitst naar hoofdtaken:
          Leidinggevenden / hoofd
          Medewerkers Kwaliteitszorg                                                        0,10
          Secretariaat van de afdeling(en) Kwaliteitszorg

8. Facilitaire Dienst (het gaat enkel om formatie die wordt ingezet binnen het gemeentehuis/-kantoren, niet daarbuiten)
                                                                                    Totaal aantal fte   Gemiddelde jaarlijkse           Worden taken             Zo ja, wat zijn de
                                                                                  (zowel centraal als   salarislasten per fte            structureel            jaarlijkse kosten?
                                                                                      decentraal)                                        uitbesteed?
          Totaal                                                                            10,52          €                42.180                          €                         -
          Gesplitst naar hoofdtaken:
          Leidinggevenden / hoofd
          Postverzorging, drukkerij, repro                                                  0,65           €                36.265
          Receptie, telefooncentrale                                                        1,14           €                32.565
          Gebouwbeheer, schoonmaak                                                          2,55           €                46.530
          Restauratieve voorziening                                                         1,12           €                34.000
          Beveiliging/bodes                                                                 1,16           €                45.938
          Archief / Documentaire Informatievoorziening (bibliotheek)                        3,49           €                44.597
          Inkoop                                                                            0,41           €                42.371
          Magazijnbeheer
          Secretariaat van de afdeling(en) Facilitaire Dienst

          Wat is het aantal vierkante meters bruto vloeroppervlak van de gemeentelijke kantoorpanden?                                        1213           m²
          Wat is het aantal vierkante meters verhuurbaar vloeroppervlak van de gemeentelijke kantoorpanden?                                   0             m²

          Over hoeveel locaties is de ambtelijke organisatie verspreid?                                                                        1            locaties

9. Secretariaten in het primaire proces
                                                                                                                                        Totaal aantal fte   Gemiddelde jaarlijkse
                                                                                                                                      (zowel centraal als   salaris-lasten per fte
Wat is de totale omvang van alle secretariaten binnen het 'primaire proces',                                                              decentraal)
dus exclusief de secretariaten van overheaddiensten?                                                                                         0,00           €                         -

Hoe is dit onderverdeeld naar:                                                     Afdelingssecretaresse
                                                                                   Overige, namelijk:




OVERIGE VRAGEN

Huisvestingskosten
         Wat is de omvang van de totale huisvestingskosten van de gehele organisatie over 2013?
                                                                                        Kosten
         Afschrijving gebouwen                                                  €               84.000
         Huur
         Onderhoud gebouwen                                                     €               11.630
         Rentelasten (buiten beschouwing laten)
         Wettelijke heffingen                                                   €                  563
         Energie en water                                                       €                3.375
         Schoonmaak (is al ingevuld bij de Facilitaire Dienst)
         Verzekeringen                                                          €               20.751
         Totaal                                                                 €              120.319

Verhouding dienstspecifieke versus dienstoverstijgende overhead
Hoeveel fte van alle overhead werkt 'dienstoverstijgend'?                                   0,00           fte
                                                                                                                                                                                          7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>                                                                              Benchmark ambtelijk apparaat


Vragen over de salarisopbouw van de overhead

Geef in onderstaande tabel aan hoe de salarisopbouw is van de overhead in uw gemeente.
Het kan zijn dat medewerkers feitelijk in een hogere schaal zitten, dan de functie is ingedeeld (uit arbeidsmarktoverwegingen, of vanwege een 'uitloopschaal').
Daarom maken wij onderscheid tussen twee kolommen.

                                                                            Schaal    Functionele schaal          Feitelijke schaal
                                                                                  1                                                      fte
                                                                                  2                                                      fte
                                                                                  3                                                      fte
                                                                                  4            1,12                                      fte
                                                                                  5            3,69                       1,70           fte
                                                                                  6            5,14                       5,63           fte
                                                                                  7            4,14                       3,62           fte
                                                                                  8            2,29                       3,59           fte
                                                                                  9            6,67                       2,62           fte
                                                                                 10            4,00                       5,89           fte
                                                                               10A                                        4,00           fte
                                                                                 11            1,07                       0,07           fte
                                                                               11A             2,00                       1,00           fte
                                                                                 12                                       2,00           fte
                                                                                 13            3,00                       3,00           fte
                                                                                 14            1,00                       1,00           fte
                                                                                 15                                                      fte
                                                                                 16                                                      fte
                                                                                 17                                                      fte
                                                                                 18                                                      fte
                                                                             Totaal           34,12                       34,12          fte

Verwachte uitkomst
Verwacht u dat de overhead van uw gemeente als relatief groot, gemiddeld of relatief klein uit dit onderzoek naar voren                 Relatief klein
zal komen?

Aansturing van de overhead

Welke omschrijving over de relatie tussen de overhead en de interne afnemers is het meest op uw organisatie van toepassing?
A. De afname is verplicht voor gebruikers, zonder dat deze invloed hebben op de omvang en aard daarvan.                                            x
B. De afname wordt gebudgetteerd in overleg tussen leveranciers en afnemers van deze diensten. Er is sprake van een
leverings- en afnameplicht, maar over de omvang en kwaliteit van de diensten wordt periodiek onderhandeld.
C. De aanbieder stelt een tarief per eenheid vast. De interne gebruikers hebben de vrijheid om een afweging te maken
tussen interne en externe aankoop. Ook kan de leverancier diensten buiten de organisatie aanbieden.

Maakt uw gemeente hierbij onderscheid tussen de verschillende categorieën van overhead?                                                          Nee

Denk u dat deze wijze van aansturing het kostenbewustzijn optimaal stimuleert?




Hartelijk dank voor het invullen van deze vragenlijst!




                                                                                                                                                                  8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>Toelichting op de vragenlijst
Ten behoeve van het vergelijkend onderzoek naar de omvang van het
ambtelijk apparaat van gemeenten




Drs. M. Hanekamp
Mevr. drs. A.H. Mouthaan
B. Khossravi MSc
Mevr. M.N.A. Knieriem MSc
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Inleiding


In deze toelichting gaan wij eerst in op een aantal algemene punten voor het invullen van de
vragenlijst. Daarna lichten wij de verschillende onderdelen van de vragenlijst toe.

Algemene instructies

1. Invulinstructie

   Bepaal eerst de totale formatieomvang van uw gemeente. Dit is de bruto omvang van uw
    ambtelijk apparaat.

   Bepaal vervolgens de netto omvang van uw ambtelijk apparaat:

    ‫־‬   Hiertoe vermindert u allereerst de bruto formatie met de formatie voor taken die uw
        gemeente uitvoert voor derden (andere gemeenten/organisaties) (vraag B.7).

    ‫־‬   Vervolgens telt u daarbij de overheadformatie op voor taken die derden (andere gemeenten/
        organisaties) uitvoeren voor uw gemeente (vraag B.8).

    ‫־‬   Tot slot vermindert u de bruto omvang met ‘de correctie voor uitvoerende taken in uw
        ambtelijk apparaat’ (vraag B.9).

Verdeel daarna deze netto formatieomvang zo goed mogelijk over de taken.

Wij adviseren u daarbij zo veel mogelijk uit te gaan van uw personeelsadministratiesysteem. Onze
ervaring is dat dit een zuiverder beeld geeft dan informatie uit bijvoorbeeld de begroting. Indien u
toch de begroting als uitgangspunt neemt, houd dan goed rekening met verschil in uurtarieven,
toerekening van indirecte uren en andere verstorende factoren.

Het programma is beveiligd. U kunt uitsluitend in de witte cellen antwoorden invullen. Deze
beveiliging is nodig om de resultaten te kunnen verwerken. Indien u behoefte heeft om uw
antwoorden toe te lichten, dan kunt u dit doen in het tabblad ‘Opmerkingen’.

Vul bij het onderdeel hoofdfuncties en functies alle formatie in, behalve de formatie die u hebt
ingevuld bij de uitvoerende taken. Anders ontstaat een dubbeltelling.

Vul bij het onderdeel overhead alle formatie van de centrale en decentrale overheadfuncties in.
Onder decentrale overhead verstaan wij de overheadfuncties in de diensten of sectoren. Het
afdelingssecretariaat van een bepaalde overheadfunctie telt u mee bij de betreffende afdeling.

2. Beter een schatting, dan geen antwoord

Wij realiseren ons dat de indeling in deze vragenlijst niet één-op-één overeenkomt met de structuur
van uw gemeente. Toch is het van belang dat u de opzet van deze vragenlijst volgt. Dit vanwege de
vergelijkbaarheid.

Vaak zal het lastig zijn om precies aan te geven hoeveel formatie met een hoofdfunctie of functie
gemoeid is. Wanneer dit niet precies bekend is, maak dan een schatting. Zorg wel dat het totaal
optelt tot de totale formatie van uw gemeente.




                                                                                                1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>Toelichting op de vragenlijst


A.     Algemene gegevens

1 t/m 5 Geen opmerkingen.

B.     Vragen over de totale omvang van het ambtelijk apparaat

6.     Het gaat hier om de vastgestelde formatie van uw gemeente per 1/1/2014, ongeacht of de
       formatieplaats wordt vervuld door iemand met een vast contract, een tijdelijk contract of een
       inhuurcontract. Dit is dus inclusief vacatures. Uitgangspunt is het vastgestelde formatieplan
       (dus niet de werkelijke bezetting).

       Het gaat uitsluitend om personeel werkzaam binnen het gemeentelijk apparaat. En niet om
       personeel werkzaam bij een ‘op afstand geplaatste’ instelling.

       Het gaat uitsluitend om volledig betaalde formatieplaatsen. Wij tellen niet mee: wsw‘ers,
       vrijwilligers en stagiaires.

       Onder de omvang van het ambtelijk apparaat valt/vallen niet:

       ‫־‬   Raadsleden.

       ‫־‬   Voormalig personeel (uitkeringsgerechtigd, pensioengerechtigd, ziekengeldgerechtigd).

       ‫־‬   Bovenformatieven (zitten dus niet in de vastgestelde formatie).

       ‫־‬   Vrijwilligers (zoals de vrijwillige brandweer).

       ‫־‬   De buitengewoon ambtenaar burgerlijke stand.

       ‫־‬   Structureel bij derden gedetacheerde medewerkers.

       Onder de omvang van het ambtelijk apparaat valt/vallen wel:

       ‫־‬   Personeel van instellingen die niet ‘op afstand’ zijn geplaatst, maar onderdeel uitmaken
           van het gemeentelijk apparaat.

       ‫־‬   Brandweer en onderwijzend personeel, voorzover op de loonlijst van de gemeente. Dit
           maakt wel deel uit van het bruto ambtelijk apparaat, maar dit halen wij er vervolgens
           weer uit bij de bepaling van het netto ambtelijk apparaat.

7 en 8. Sommige gemeenten verrichten taken (primair proces en overhead) voor derden (andere
        gemeenten/organisaties). Wij corrigeren hiervoor.

       Formatie voor taken die een gemeente uitvoert voor derden (andere gemeenten/
       organisaties), trekken we af van de bruto formatie.

       Overheadtaken die een gemeente laat uitvoeren door derden (andere gemeenten/
       organisaties), tellen we op bij de bruto formatie. Vervolgens deelt u deze toe aan de
       betreffende overheadtaken.




                                                                                               2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>9.      Deze vraag biedt inzicht in de uitvoerende taken van gemeenten. Het ambtelijk apparaat
        van de ene gemeente omvat bijvoorbeeld een museum, een kredietbank of een bibliotheek.
        Bij een andere gemeente vallen deze taken juist buiten het ambtelijk apparaat, bijvoorbeeld
        als onderdeel van een instelling. Het vergelijken van de formatie van deze gemeenten is
        dan het vergelijken van appels met peren. Deze vraag is bedoeld om te corrigeren voor
        dergelijke taken, die soms zijn verzelfstandigd of uitbesteed, maar soms ook niet. Het
        resultaat hiervan is het netto ambtelijk apparaat. Dit is tussen gemeenten beter
        vergelijkbaar. De lijst met uitvoerende taken is niet volledig. Indien een uitvoerende taak niet
        in de lijst staat, neemt u deze op bij de gemeentelijke hoofdtaken.

Een aantal uitvoerende taken lichten wij hieronder nader toe.
Brandweer (preventie, preparatie,          De formatie van de brandweerorganisatie. Dat wil zeggen: de
repressie) (exclusief de overhead van de   commandant en ‘zijn’ medewerkers (exclusief overheadfuncties
brandweer)                                 m.b.t. de brandweer. Dit vult u in bij het onderdeel overhead).
                                           Hieronder vallen dus niet gemeenteambtenaren die het brand-
                                           veiligheidsbeleid van de gemeente formuleren. Deze vallen onder
                                           het netto ambtelijk apparaat (nr. 120). Ook de medewerkers
                                           handhaving gebruiksvergunningen vallen hier niet onder. Deze vult
                                           u in onder ‘handhaving gebruiksvergunningen’.
                                           Vrijwilligers neemt u hier ook niet op. Deze laat u buiten
                                           beschouwing.
Uitvoering wegbeheer en -onderhoud         Alle formatie die zich bezighoudt met het beheer en onderhoud van
                                           wegen, straten, pleinen, bruggen, etc.
Uitvoering straatreiniging                 Alle formatie die zich bezighoudt met het reinigen van wegen,
                                           straten, pleinen (waaronder zwerfvuil).
APV, stadswacht/toezicht openbare ruimte Alle formatie die zich bezighoudt met algemeen plaatselijke
(alleen handhaving en toezicht)          verordening en het houden van toezicht de openbare ruimte (niet
                                         parkeertoezicht of marktmeesters; die staan apart vermeld). Hier
                                         vult u alleen de formatie in voor handhaving en toezicht. De formatie
                                         voor vergunningverlening neemt u hier niet op. Deze neemt u op bij
                                         onderdeel C.
Sociale dienst                             Alle formatie die zich bezighoudt met de uitvoering van de Wet werk
                                           en bijstand:
                                               bijstandsverlening (waaronder WWB, IOAW en IOAZ)
                                               werkgelegenheidsbevordering (waaronder sociale activering)
                                               gemeentelijk minimabeleid (bijvoorbeeld kwijtschelding lokale
                                                belastingen en verstrekking bijzondere bijstand)
                                               BBZ.
                                           Het gaat hierbij om de formatie die zich bezighoudt met de
                                           uitvoering en uitkeringsadministratie (zoals klantmanagers,
                                           consulenten, medewerkers terugvordering en verhaal). Het gaat
                                           hierbij niet om de beleidsmedewerkers. Deze vult u in bij hoofd-
                                           functie 6: Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienst-
                                           verlening.
Welzijnsinstellingen (directie en          Alle formatie van de welzijnsinstellingen. Dat wil zeggen de directeur
personeel)                                 en al ‘zijn’ medewerkers.
Wet milieubeheer                           Hier vult u alleen de formatie in voor handhaving en toezicht. De
                                           formatie voor vergunningverlening neemt u hier niet op. Deze neemt
                                           u op bij onderdeel C.
Ingenieursbureau                           Voorbereiding en aanbesteding infrastructurele werken en inrichting
                                           openbare ruimte. Toezicht op de uitvoering ervan (geen hand-
                                           having).



                                                                                                        3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Bouw- en woningtoezicht                       Bij deze uitvoerende taken vult u de formatie in voor handhaving en
(alleen handhaving- en toezicht)              toezicht. De formatie voor vergunningverlening neemt u hier niet op.
Gebruiksvergunningen                          Deze neemt u op bij onderdeel C.
(alleen handhaving- en toezicht)
Belastingen (OZB)
Uitvoeren WOZ-taxaties                        Het gaat hier uitsluitend om de formatie die gemoeid is met het
                                              uitvoeren van de WOZ-taxaties, niet om alle overige WOZ-taken
                                              (zoals het bijhouden van het bestand).
Aanslagoplegging en inning OZB                Formatie die zich bezighoudt met de aanslagoplegging en inning
                                              van de OZB.
Afhandeling beroep en bezwaar OZB             Formatie die zich bezighoudt met de afhandeling van beroep en
                                              bezwaar in het kader van de OZB.
Uitvoerende taken van de Facilitaire Dienst
Postverzorging, drukkerij, repro (inclusief   De formatie die zich bezighoudt met de uitvoering van deze taken
postregistratie)                              neemt u hier op. De formatie van de overige facilitaire taken neemt u
Archief/documentaire                          op bij het onderdeel ‘Facilitaire Dienst’ bij de overhead. De formatie
informatievoorziening                         die u hier invult, betreft de formatie die zich bezighoudt met deze
                                              taken binnen het gemeentehuis/gemeentekantoor (niet daarbuiten).
Receptie, telefooncentrale                    Gebouwbeheer staat uitgebreid toegelicht op pagina 13 van de
Gebouwbeheer, schoonmaak                      toelichting.
Restauratieve voorzieningen
Beveiliging/bodes


C.      Vragen over de formatie per functie

Raadsgriffier en (bestuurs)ondersteuning
Raadsgriffier en (bestuurs)-                  Toelichting
ondersteuning
Raadsgriffier                                 Uitsluitend de formatie van de raadsgriffier.
Ondersteuning raadsgriffier, raad en          De formatie van de ondersteuning van de griffie, raad en
rekenkamer(functie) (functie 006)             rekenkamerfunctie (functie 006).


Overige belastingen (niet-OZB)

Overige belastingen (exclusief de taken       De formatie voor alle belastingen, exclusief de formatie voor
die onder vraag B.9 zijn genoemd)             uitvoerende taken die bij vraag B.9 is opgenomen. Het betreft onder
                                              andere parkeerbelasting, hondenbelasting, precario, rioolheffing,
                                              afvalstoffenheffing en toeristenbelasting. De deurwaarder in dienst
                                              van de gemeente valt hier ook onder. Ook de formatie voor beleids-
                                              matige taken op het gebied van belastingen neemt u hier op.




                                                                                                           4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Overhead

Vul bij dit onderdeel alle formatie van zowel de centrale als de decentrale overheadafdelingen in.
Onder decentrale overhead verstaan wij de staffuncties in de diensten of sectoren. Het afdelings-
secretariaat van een bepaalde overheadfunctie telt u mee bij de betreffende afdeling. De formatie
van een stafdirecteur/directeur middelen verdeelt u naar rato van het aantal fte's over de
overheadafdelingen.
Overhead (centraal en decentraal!)       Toelichting
Gemeentesecretaris/directie              Uitsluitend de formatie van de gemeentesecretaris en de directie.
                                         Niet de formatie van hun secretariaat. Dit valt onder bestuurszaken
                                         en bestuursondersteuning.
Lijnmanagement                           Onder lijnmanagement verstaan wij alle functionarissen met als
                                         hoofdtaak een rol als leidinggevende te vervullen in de lijn van de
                                         organisatie. Zij hebben een hiërarchische verantwoordelijkheid.
                                         Indicatoren daarvoor zijn het houden van functionerings- en
                                         beoordelingsgesprekken of deelname aan MT. Coördinatoren,
                                         projectleiders, opzichters en meewerkend voormannen rekenen wij
                                         niet tot het lijnmanagement. Het is daarbij niet de bedoeling dat u
                                         managers opknipt in managementtaken en taken die tot het primaire
                                         proces behoren. Functionarissen die aan bovenstaande definitie
                                         voldoen, rekent u volledig tot het management. Wanneer een
                                         lijnmanager behorend tot de derde laag een substantieel deel van
                                         zijn/haar tijd aantoonbaar productieve uren maakt, deelt u deze tijd
                                         toe aan het primair proces. Productieve uren blijken uit de
                                         begroting/realisatie of zijn bijvoorbeeld vastgelegd in een target.
                                         Leidinggevenden van overheadafdelingen (stafhoofden) dienen te
                                         worden toegerekend aan de desbetreffende afdelingen.
Personeel en Organisatie                 Hoofd, beleidsmedewerkers Personeel en Organisatie (incl. intern
                                         organisatieadvies), personeelsconsulenten, HRM-adviseurs,
                                         medewerkers personeelsadministratie (incl. functioneel
                                         applicatiebeheer), arbocoördinatie/BHV-coördinatie, interne
                                         opleidingen, loopbaanadvies, P&O-secretariaten (inclusief OR-
                                         ondersteuning, niet tijdsbesteding OR-leden).
Informatisering en Automatisering        Hoofd, beleidsmedewerkers Informatisering en Automatisering,
                                         systeem- en netwerkbeheer (incl. technisch beheer internet/intranet
                                         niet de inhoud), werkplekondersteuning, helpdesk, technisch
                                         applicatiebeheer (niet functioneel applicatiebeheer), applicatie-
                                         ontwikkeling, ICT-projectmanagement, I&A-secretariaten.
                                         Ten aanzien van applicatiebeheer hanteren wij de volgende
                                         scheidslijn: technisch en algemeen applicatiebeheer is wel
                                         overhead; functioneel applicatiebeheer ten behoeve van specifieke
                                         producten die worden gebruikt in het primair proces is geen
                                         overhead. Applicatiebeheer ten behoeve van specifieke producten
                                         die worden gebruikt in één van de overheadafdelingen, rekenen wij
                                         tot die overheadafdeling.
                                         Technisch en algemeen applicatiebeheer: het gaat hier om het
                                         technisch goed laten functioneren van de software.
                                         Functioneel applicatiebeheer: het gaat hier om het helpen van
                                         gebruikers bij het werken met de software. Dit betreft het
                                         applicatiebeheer ten behoeve van specifieke producten.




                                                                                                     5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>Overhead (centraal en decentraal!)            Toelichting
Informatisering en Automatisering             Medewerkers internet/intranet: het gaat hier om de medewerkers die
(vervolg)                                     zich bezighouden met het technisch beheer en onderhoud van de
                                              internetsite en het intranet. Het gaat daarbij niet om de inhoud van
                                              de site. De inhoud valt onder ‘Communicatie en Kwaliteitszorg’.
Financiën en Control (incl. F&C-taken van     Hoofd, controllers, beleidsmedewerkers Financiën en Control,
decentrale bedrijfsbureaus)                   planning en control (ook projectcontrol), rapportage en analyse,
                                              AO/IC, interne accountantsdienst/ EDP-audit, salarisadministratie,
                                              administratie (financiële administratie/projectadministratie),
                                              treasury/verzekeringen, formatie voor rechtmatigheidsonderzoek,
                                              btw-compensatiefonds, Walvis, F&C-secretariaten.
Juridische Zaken                              Hoofd, juridisch medewerkers, juridisch controller, secretariaat
                                              juridische afdeling(en). Uitsluitend juridische zaken die niet direct
                                              aan een product zijn te relateren. Concreet betekent dit dat het
                                              veelal alleen gaat om de centrale juridische staf. Beroep en bezwaar
                                              rekenen wij hier niet toe. De ondersteuning van de Commissie
                                              Beroep en Bezwaar valt hier wel onder.
Bestuurszaken en bestuursondersteuning        Hoofd, bestuursondersteuning college van B&W en directie,
                                              bestuurlijke samenwerking, beleidscoördinatie, voorbereiding
                                              overleggen/commissies gemeentetop, secretariaat bestuur/
                                              bestuurszaken, secretariaat directie, internationale samenwerking.
                                              Ook de formatie voor een afdeling Onderzoek en Statistiek neemt u
                                              hier op.
Communicatie en Kwaliteitszorg                Hoofd, interne communicatie (personeelsblad), externe
                                              communicatie, beantwoorden publieksvragen, beheer internet en
                                              intranet (de inhoud, niet de techniek), medewerkers Kwaliteitszorg
                                              (centrale systeem- en kwaliteitsaudits) en centrale
                                              klachtencoördinator, secretariaat communicatieafdelingen en
                                              afdelingen Kwaliteitszorg.
Facilitaire Dienst (exclusief de taken die    Hoofd, magazijnbeheer (voor kantoorpanden), beleidsmatige taken,
onder vraag B.9 zijn genoemd)                 secretariaten facilitaire afdelingen, centrale inkoop (kantoor-
                                              benodigdheden en centrale inkoopfunctie/aanbesteding, exclusief
                                              inkoop in het primair proces).
Alle secretariaten in het ‘primaire proces’   Alle secretariaten in de diensten en sectoren, evenals de afdelingen
                                              tekstverwerking. Niet: de secretariaten van de overheadafdelingen
                                              (anders ontstaat een dubbeltelling).


Hoofdfuncties en functies (productgroepen)

Deze indeling is gebaseerd op het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten
(BBV). De functionele indeling hanteren wij hierbij als uitgangspunt.
0    Algemeen bestuur                         Toelichting
001 Bestuursorganen                           Hier geen fte's invullen.
002 Bestuursondersteuning college van         Hier geen fte's invullen.
    burgemeester en wethouders
003 Burgerzaken                               Burgerlijke stand, bevolkingsregistratie, rijbewijzen, reisdocumenten,
                                              verkiezingen, referenda, huisnummering, straatnaamgeving,
                                              kadastrale informatie. Dus niet de hele publieksbalie of KCC. Voor
                                              toelichting daarop zie pagina 12 van de toelichting “KCC /
                                              Publieksbalie”.
004 Baten secretieleges burgerzaken           Hier geen fte's invullen.
005 Bestuurlijke samenwerking                 Hier geen fte's invullen.




                                                                                                           6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>0    Algemeen bestuur                    Toelichting
006 Bestuursondersteuning raad en        Hier geen fte's invullen. De formatie die zich hiermee bezighoudt, vult
    rekenkamer(functie)                  u in bij het onderdeel raadsgriffier en (bestuurs)ondersteuning.



1    Openbare orde en veiligheid        Toelichting
120 Brandweer en rampenbestrijding      Beleidsmatige taken van uw gemeente op het terrein van
                                        gemeentelijke en regionale brandweer, rampenbestrijding, rampen-
                                        plan, voorlichting publiek.
140 Overige beschermende maatregelen Beleidsmatige taken van uw gemeente m.b.t. politie, stadswacht,
                                     criminaliteitspreventie, explosieven (ruiming of opsporing),
                                     reddingwezen, MKZ, BSE, dierenbescherming, vervoer gevaarlijke
                                     stoffen, Wet wapens en munitie, bureau Halt, gevonden voorwerpen,
                                     toezicht op collecten, doodschouw.
                                     Taken op het gebied van APV (inclusief vergunningverlening, o.a.
                                     evenementenvergunningen, kapvergunningen en
                                     gebruiksvergunningen).
                                     Handhaving APV neemt u hier niet op, maar bij onderdeel B
                                     (uitvoerende taken).
                                     Het gaat hierbij niet om APV, stadswacht/toezicht openbare ruimte.
                                     Deze vult u in bij onderdeel B (uitvoerende taken).



2    Verkeer, vervoer en waterstaat    Toelichting
210 Wegen, straten en pleinen          Beleidsmatige taken op het gebied van het beheer en onderhoud door
                                       uw gemeente van wegen, straten en pleinen, bruggen, spoorweg-
                                       overgangen, voorzieningen voor het openbaar vervoer, de openbare
                                       verlichting, straatreiniging, gladheidbestrijding, openbare klokken, taxi-
                                       standplaatsen, wachtgelegenheden voor openbaar vervoer (abri's),
                                       kwaliteitsbeoordeling van het wegennet en registratie van openbare
                                       wegen buiten de bebouwde kom.
211 Verkeersmaatregelen te land        Het opstellen van verkeersplannen (zoals voor verkeerscirculatie),
                                       verkeersregelingen (verkeerslichten, -zuilen, -borden, plaatsnaam-
                                       borden en dergelijke), verkeersmaatregelen (voorlichting, verkeers-
                                       onderricht, verkeersonderzoek, etc.), verkeerstellingen en verkeers-
                                       vergunningen.
212 Openbaar vervoer                   Beleidsmatige taken op het gebied van openbaar vervoer, zoals bus,
                                       tram, metro en taxivervoer.
214 Parkeren                           Beleidsmatige taken op het terrein van parkeervoorzieningen (open en
                                       besloten parkeervoorzieningen, parkeerpolitie, parkeermeters). Ook
                                       vergunningverlening.
215 Baten parkeerbelasting             Hier geen fte's invullen. De formatie die zich hiermee bezighoudt, vult u
                                       in bij de functie ‘overige belastingen’ (bovenaan onderdeel C van de
                                       vragenlijst).
220 Zeehavens                          Beleidsmatige taken van uw gemeente op het terrein van zeehavens
                                       (o.a. vaarwegen, verkeersmaatregelen voor op het water, loods-
                                       diensten, beschikbaarheid radarinstallaties en radardiensten).
221 Binnenhavens en waterwegen         Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende binnenhavens en
                                       waterwegen, met uitzondering van binnenhavens die hoofdzakelijk het
                                       karakter hebben van jachthavens (zie hiervoor functie 560). Het gaat
                                       hierbij onder andere om vaarwegen en loodsdiensten.
223 Veerdiensten                       Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende de gemeentelijke
                                       veerdiensten en particuliere overzetveren.




                                                                                                        7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>2     Verkeer, vervoer en waterstaat     Toelichting
230 Luchtvaart                           Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende luchtvaartterreinen
                                         en inkomensoverdracht aan luchtvaartinstellingen. Niet: vliegvelden die
                                         uitsluitend bestemd zijn voor het sportvliegen (zie hiervoor functie
                                         560).
240 Waterkering, afwatering en           Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein (bijvoorbeeld
    landaanwinning                       opstellen waterbeleidsplan). Waaronder: zeedijken, dijkwachten, zorg
                                         voor afwatering (o.a. met behulp van waterlozingen, watergemalen,
                                         afwateringssluizen), landaanwinningswerken, sloten, beschoeiingen.


3     Economische zaken                  Toelichting
310 Handel en ambacht                    Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende straatmarkten,
                                         accommodaties voor handel en ambacht (veilingen, winkels, hotels,
                                         bedrijfspanden), beurzen, winkelweken, steun aan bedrijven en
                                         fondsen voor de middenstand. Niet de marktmeesters; deze vult u in
                                         bij de uitvoerende taken.
320 Industrie                            Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende industrieterreinen, -
                                         gebouwen, industriële activiteiten en overige industriële
                                         aangelegenheden. Het gaat hier ook om winning van zand en grind
                                         door gemeente, industriebanken, deelnemingen in industriële
                                         ondernemingen.
330 Nutsbedrijven                        Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende nutsbedrijven,
                                         zoals elektriciteits-, gas-, drinkwater- en warmtevoorziening, centrale
                                         antennebedrijven.
340 Agrarische productie en ontginning   Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van
                                         gemeentelijke agrarische bedrijven of door de gemeente
                                         gesubsidieerde agrarische bedrijven. Waaronder: gemeentelijk
                                         landbouwbedrijf, tuinbouwcentrum, bosbedrijf, proeftuinen, bijenteelt,
                                         gemeentelijke ontginningswerken. Ook de formatie voor
                                         geoloog/prospector neemt u hier op.
341 Overige agrarische zaken, jacht en   Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van jacht, visserij
    visserij                             en agrarische zaken, zoals borgstellingfondsen voor tuinbouw,
                                         bestrijding plantenziekten, insecten, land- en tuinbouwvoorlichting,
                                         veterinair toezicht, slachthuizen, afvoer kadavers, tentoonstellingen,
                                         financiering vissersvloot, verbetering van de visstand.


4     Onderwijs                          Toelichting
4xx   Regulier onderwijs                 Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende primair (inclusief
                                         speciaal), voortgezet, beroeps- en hoger onderwijs. Inclusief
                                         leerlingenvervoer, leerplichttaken en huisvestingstaken.
482   Volwasseneneducatie                Beleidsmatige taken van uw gemeente voor vormen van onderwijs die
                                         bestemd zijn voor personen waarvoor het volgen van onderwijs niet de
                                         hoofdactiviteit is. Waaronder educatie en alfabetiseringsonderwijs,
                                         deeltijd voorbereidend wetenschappelijk onderwijs, deeltijd
                                         voorbereidend beroepsonderwijs en beroepsbegeleidend onderwijs
                                         (leerlingwezen), vormingsonderwijs aan vormingsinstituten (voor
                                         jeugdigen en jong volwassenen); enzovoorts.




                                                                                                         8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>5     Cultuur en recreatie                Toelichting
510   Openbaar bibliotheekwerk            Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                          openbare bibliotheken, leeszalen, discotheek (de muziekverzameling),
                                          filmotheek en fonotheek.
511   Vormings- en ontwikkelingswerk      Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                          kunstzinnig vorming, muziek- en dansscholen, bewustwordings-
                                          projecten derde wereld, dodenherdenking en gesprekscentra.
530   Sport                               Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                          sportbevordering, sportverenigingen, sportmanifestaties, school-
                                          sportdagen, accommodaties voor sportbeoefening, recreatieve
                                          sportbeoefening.
531   Groene sportvelden en terreinen     Beleidsmatige taken die verband houden met (kunst)grasvelden,
                                          inclusief gebouwen zoals kleedkamers of de kantine die uitsluitend ten
                                          dienste staan van het gebruik van deze sportterreinen. Niet: groene
                                          sportvelden en -terreinen bij scholen (valt onder functie 4xx).
540   Kunst                               Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                          subsidiëring voorzieningen (zoals schouwburgen en openluchtpodia)
                                          en gezelschappen, kunstbeoefening, kunstbevordering, podium-
                                          kunsten, tentoonstellingen op het gebied van kunst.
541   Oudheidkunde/musea                  Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van het
                                          verzamelen, conserveren, systematisch rangschikken en voor ieder
                                          toegankelijk maken van uitingsvormen van culturele of natuurlijke
                                          oorsprong. Waaronder gemeentelijke monumenten, musea,
                                          expositieruimten, historische gebouwen, archiefbewaarplaatsen,
                                          heemkunde. Ook de formatie voor de archeoloog neemt u hier op.
550   Natuurbescherming                   Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende natuur- en
                                          landschapsbescherming, zoals natuurreservaten, bossen, boomplant-
                                          dagen, natuurwachten.
560   Openbaar groen en                   Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van openbaar
      openluchtrecreatie                  groen en openluchtreactie, zoals plantsoenen, parken, recreatie-
                                          voorzieningen, kinderboerderijen, dierentuinen, jachthavens, recreatie-
                                          stranden, visvijvers, kampeerterreinen, bevordering toerisme, volks-
                                          feesten, VVV, evenementen (o.a. kermis).
580   Overige recreatieve voorzieningen   Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                          speeltuinen, trapveldjes, plaatselijke en regionale media, subsidiëring
                                          hobbyclubs en gezelligheidsverenigingen, beheer van congresgebouw
                                          en andere accommodaties. Ook de formatie van een (stads)beiaardier
                                          en (stads)organist neemt u hier op.




                                                                                                        9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>6     Sociale voorzieningen en          Toelichting
      maatschappelijke dienst-
      verlening
610   Sociale voorzieningen             Het gaat hierbij om alle beleidsmatige taken (zowel uitvoerend als
t/m                                     strategisch beleid) op het gebied van:
614                                         bijstandsverlening
                                            werkgelegenheid (waaronder sociale werkvoorziening,
                                             werkgelegenheidsinitiatieven, werkgelegenheidsprojecten en
                                             arbeidsmarktbeleid)
                                            gemeentelijk minimabeleid (bijvoorbeeld bijzondere bijstand,
                                             kwijtschelding lokale belastingen).
                                        Het gaat hierbij om de formatie die zich met beleidsmatige taken
                                        bezighoudt. Het gaat hierbij niet om consulenten, administratief
                                        medewerkers en klantmanagers. Deze heeft u al bij onderdeel B
                                        (uitvoerende taken) opgenomen. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om de
                                        beleidsmedewerkers en adviseurs.
620   Maatschappelijke begeleiding en   Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende het algemeen
      advies                            maatschappelijk werk, maatschappelijk werk gericht op specifieke
                                        groepen, indicatiecommissies, verslavingszorg, gezinsverzorging en
                                        maatschappelijke opvang (o.a. blijf-van-mijn-lijfhuizen),
                                        maatschappelijk advies en informatie.
621   Vreemdelingen                     Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van integratie
                                        van etnische minderheden, Vreemdelingenwet, inburgering en
                                        integratie nieuwkomers (en oudkomers), opvang en zorg asiel-
                                        zoekers.
622   Huishoudelijke verzorging/WMO-    Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende alle WMO-taken.
      beleid
630   Sociaal-cultureel werk            Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende sociaal-cultureel
                                        werk, buurt- en clubhuiswerk, samenlevingsopbouwwerk, (exploitatie
                                        van) gemeenschapshuizen en jeugd- en jongerenwerk (o.a.
                                        scouting).
641   Tehuizen                          Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende de huisvesting
                                        van specifieke doelgroepen, zoals tehuizen voor lichamelijk en/of
                                        zintuiglijk gehandicapten, tehuizen voor daklozen, bejaardenoorden,
                                        sociale kindertehuizen, internaten.
650   Kinderdagopvang                   Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende kinderdag-
                                        opvang, peuterspeelzaal en buitenschoolse opvang.
651   Dagopvang gehandicapten           Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende dagverblijven
                                        verstandelijk en/of lichamelijk gehandicapten.
652   Voorzieningen gehandicapten       Beleidsmatige taken op het gebied van voorzieningen voor
                                        gehandicapten, waaronder collectief vervoer, aanpassingen aan de
                                        woning, individuele vervoersvoorzieningen.




                                                                                                  10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>7     Volksgezondheid en milieu          Toelichting
711   Ambulancevervoer                   Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende de exploitatie van
                                         de gemeentelijke ambulancedienst/ziekenvervoer.
712   Verpleeginrichtingen               Beleidsmatige taken van uw gemeente met betrekking tot
                                         ziekenhuizen, sanatoria, verpleegtehuizen, revalidatiecentra,
                                         kraaminrichtingen, etc.
714   Openbare gezondheidszorg           Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende de openbare
                                         gezondheidszorg volgens de Wpg (exclusief de jeugd-
                                         gezondheidszorg), waaronder epidemiologie, preventieprogramma's,
                                         openbare geestelijke gezondheidszorg, gemeentelijke gezondheids-
                                         diensten, subsidie EHBO.
715+ Jeugdgezondheidszorg, uniform en    Beleidsmatige taken van uw gemeente met betrekking tot het
716 maatwerkdeel                         basistakenpakket jeugdgezondheidszorg, volgens de Wpg en het
                                         Besluit jeugdgezondheidszorg, waaronder monitoring en signalering
                                         ontwikkeling gezondheid jeugdigen, screeningen, vaccinaties,
                                         voorlichting, advies, zorgmaatregelen.
721   Afvalverwijdering en -verwerking   Beleidsmatige taken van uw gemeente op het terrein van vuilophaal
                                         en -afvoer en vuilverwerking (vuilophaal, reinigingsdienst, vuil-
                                         verwerking).
722   Riolering en waterzuivering        Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende riolen en riool-
                                         gemalen, bestrijding verontreiniging oppervlaktewater, rioolwater-
                                         zuivering en bestrijding oppervlaktewater verontreiniging.
723   Milieubeheer                       Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende duurzaamheid,
                                         de kwaliteit van de bodem en de atmosfeer. Waaronder: beheersing
                                         geluidshinder, bodemonderzoek en ongediertebestrijding.
                                         Hier vult u ook de formatie in voor vergunningverlening inzake Wet
                                         milieubeheer.
724   Lijkbezorging                      Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Waaronder:
                                         begraafplaatsen, crematoria en rouwkamers. Inclusief begraafplaats-
                                         administratie.
725   Baten reinigingsrechten en         Hier geen fte’s invullen. De formatie die zich hiermee bezighoudt, vult
      afvalstoffenheffing                u in bij de functie overige belastingen (bovenaan onderdeel C van de
                                         vragenlijst).
726   Baten rioolrechten                 Hier geen fte’s invullen. De formatie die zich hiermee bezighoudt, vult
                                         u in bij de functie overige belastingen (bovenaan onderdeel C van de
                                         vragenlijst).


8     Ruimtelijke ordening en            Toelichting
      volkshuisvesting
810   Ruimtelijke ordening               Structuur- en bestemmingsplannen, voor zover niet behorend tot
                                         bouwgrondexploitatie. Ook formatie voor de landmeter en plan-
                                         schade neemt u hier op.
820   Woningexploitatie/woningbouw       Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende zorg voor
                                         volkshuisvesting. Dit omvat woningexploitatie, woningbouw door
                                         instellingen en personen, woningverbetering, besluit geldelijke steun
                                         volkshuisvesting.
821   Stads- en dorpsvernieuwing         Beleidsmatige taken van uw gemeente op het gebied van stads- en
                                         dorpsvernieuwing, Wet stedelijke vernieuwing, opstellen van
                                         plannen, algemene voorbereiding en bijdragen in bouwgrond-
                                         exploitatie van stads- en dorpsvernieuwingcomplexen.




                                                                                                     11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>8      Ruimtelijke ordening en           Toelichting
       volkshuisvesting
822    Overige volkshuisvesting          Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende bouw-, woning-
                                         en welstandstoezicht, schoonheidscommissies, uitvoering van
                                         Woningwet en Huisvestingswet, doorstroming, brandpreventie
                                         woningen, woningtelling, vangnetregeling huursubsidie, huis-
                                         uitzettingen, splitsingsvergunningen, woonruimteverdeling,
                                         woonschepen en woonhavens, woonwagens en woonwagencentra.
                                         Ook taken op het gebied van het verlenen van sloopvergunningen,
                                         aanlegvergunningen, woonvergunningen, etc.
823    Bouwvergunningen                  Beleidsmatige taken van uw gemeente betreffende bouw-
                                         vergunningen. Hier vult u ook de formatie in die zich bezighoudt met
                                         bouwvergunningverlening. De formatie voor bouw- en woningtoezicht
                                         vult u in bij onderdeel B (uitvoerende taken).
830    Bouwgrondexploitatie              Beleidsmatige taken van uw gemeente op dit terrein. Betreft
                                         activiteiten waarbij ruwe onbebouwde gronden of gronden die
                                         gesaneerd en gereconstrueerd moeten worden, worden omgevormd
                                         tot bouwterreinen. Waaronder: grondverwerving, bouwrijp maken,
                                         woonrijp maken, financiering en administratie bouwgrondexploitatie,
                                         opstellen structuur- en bestemmingsplannen betrekking hebbend op
                                         bouwgrondexploitatie, erfpacht. Ook de formatie voor een
                                         ‘grondbedrijf‘, de BAG (Basisadministratie Adressen en Gebouwen)-
                                         informatie en GEO-informatie neemt u hier op.


Veel gestelde vragen

KCC/publieksbalie

De formatie van het KCC/publieksbalie verdeelt u in de vragenlijst als volgt:
   Betreft het een doorwijzing, doorverbinden dan kunt u deze formatie toedelen aan de
    uitvoerende taak van de Facilitaire dienst: receptie/telefooncentrale.
   Betreft het eenvoudige informatieverstrekking (aan de hand van een script) dan kunt u deze
    formatie toedelen aan BBV-functie 003: Burgerzaken.
   Betreft het een complete (telefoon)afhandeling van processen en productlevering, dan kunt u
    deze formatie verdelen over de functies waar het betrekking op heeft, bijv. Overige Belastingen,
    WMO (BBV-functie 622), Bouwvergunningen (BBV-functie 823), etc.

Wijkcoördinatoren/buurtregisseurs

De formatie van deze functies verdeelt u over de beleidsfuncties waar deze functies inhoudelijk bij
betrokken zijn.

Wabo

De formatie die gerekend kan worden tot de Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht)
verdeelt u naar rato over de BBV-taken waar deze formatie betrekking op heeft, o.a. BBV 140:
Openbare orde en veiligheid (BBV-functie 140), Wet milieubeheer (BBV-functie 723) en
Bouwvergunningen (BBV-functie 823).




                                                                                                  12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>Beheer van het wagenpark en de gemeentewerf

De formatie die zich bezighoudt met het beheer van het wagenpark en de gemeentewerf deelt u
naar rato toe aan de uitvoerende taken: uitvoering wegbeheer en -onderhoud, uitvoering straat-
reiniging en uitvoering groenvoorziening.

Gebouwbeheer

Onder gebouwbeheer verstaan we het opstellen van een beheervisie voor gebouwbeheer, de
toetsing van gebouwen aan de beheervisie, de inventarisatie en de eventuele conditiemeting van
het gebouw, het opstellen van meerjarenonderhoudsplannen, het inplannen van
onderhoudsbeurten, het toezicht houden op eventueel uitbestede onderhoudswerkzaamheden en
het uitvoeren van groot en klein onderhoud.

Gebouwbeheer van het gemeentehuis/gemeentekantoor valt onder de uitvoerende taak van de
Facilitaire dienst: Gebouwbeheer, schoonmaak. Gebouwbeheer van overige locaties/gebouwen
rekenen wij toe aan de primaire taak waar het betrekking heeft, zoals bijv. het beheer van een
schoolgebouw valt onder de uitvoerende taak: Onderhoud schoolgebouwen, het gebouwbeheer van
monumenten valt onder de uitvoerende taak: Beheer en onderhoud monumenten, het beheer van
een sportlocatie valt onder de uitvoerende taak: Beheer sportlocaties, etc.

Jongerenloket

De formatie voor het jongerenloket kunt u naar rato verdelen over BBV taak 4XX (regulier onderwijs)
en de uitvoerende taak: Sociale Dienst.




                                                                                            13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>Optionele onderdelen

D.      Vragen over de salarisopbouw van het ambtelijk apparaat (optioneel)

Doel van deze vraag is om de salarisopbouw van uw gemeente te vergelijken met die van andere
gemeenten. Voor het onderzoek naar de omvang van het ambtelijk apparaat is het niet noodzakelijk
dat u deze vraag invult. Het levert echter wel interessante vergelijkingsinformatie op.

E.      Ziekteverzuim (optioneel)

Doel van deze vraag is om de ziekteverzuimgegevens van uw gemeente te vergelijken met die van
andere gemeenten. Voor het onderzoek naar de omvang van het ambtelijk apparaat is het niet
noodzakelijk dat u deze vraag invult. Het levert echter wel interessante vergelijkingsinformatie op.

De definitie van ziekteverzuim is: gemiddeld percentage ziekteverzuim in 2013, inclusief langdurig
verzuim, exclusief zwangerschapsverlof.

De definitie van meldingsfrequentie is het gemiddeld aantal ziektemeldingen per medewerker per
jaar in 2013.

F.      Inhuur (optioneel)

Onder inhuur verstaan wij alle kosten van de uitvoering van een taak door derden, waarbij de
aansturing van de medewerkers die de taak uitvoeren binnen de ambtelijke organisatie plaatsvindt.
Bijvoorbeeld: de uitvoering van de taak door een interim-manager of een uitzendkracht. Het gaat
derhalve om mensen die tijdelijk een plek innemen binnen de hiërarchie van de gemeentelijke
organisatie. Daartoe rekenen wij dus niet de kosten van uitbesteding, aangezien bij uitbesteding de
medewerkers die de taak uitvoeren niet worden aangestuurd binnen de gemeentelijke organisatie,
maar op basis van een uitbestedingscontract (bijvoorbeeld de uitbesteding van het
groenonderhoud).

Wij onderscheiden de volgende twee vormen van inhuur:

    Inhuur op reguliere taken. Als gevolg van ziekte, zwangerschapsverlof, openstaande vacatures
     of tijdelijke toename van de vraag naar producten of diensten. Deze vorm van inhuur heeft met
     name betrekking op de inhuur van uitzendkrachten, gedetacheerden en interim-managers. U
     huurt een ‘functie voor een bepaalde tijd’ in.

    Inhuur bij extra taken/projecten. Specifieke projectkennis of vaardigheden zijn niet of
     onvoldoende beschikbaar binnen de eigen organisatie.

Het totaalbedrag van deze twee posten vult u in bij inhuur. U hoeft dit niet uit te splitsen. Dit blijkt
voor veel gemeenten namelijk niet goed mogelijk te zijn. De uitkomsten beogen daarom ook slechts
een indicatie te geven van de mate van inhuur.




                                                                                                  14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>De volgende vorm van inhuur laten wij buiten beschouwing:

    Specialistische inhuur/onderzoek. Inhuur van derden is noodzakelijk omdat specifieke kennis
     niet of onvoldoende beschikbaar is binnen de organisatie. Deze vorm van inhuur heeft vooral
     betrekking op de inhuur van adviseurs en consultants. Resultaat is meestal een ‘product’, zoals
     een rapportage of een advies.

Onder de bezettingsgraad verstaan wij de gemiddelde feitelijke bezetting (in fte) ten opzichte van de
formatie volgens het formatieplan. Bereken het gemiddelde over 2013.

G.      Outputindicatoren (optioneel)

De indeling van de lijst met outputindicatoren volgt de functionele BBV-indeling. De selectie bestaat
uit die outputindicatoren die het meest van invloed zijn op de formatie per functie. Daarnaast halen
wij ook enkele outputindicatoren op bij het CBS. In de notitie hebben wij aangegeven op welke wijze
wij met deze indicatoren omgaan. Voor het onderzoek naar de omvang van het ambtelijk apparaat
is het niet noodzakelijk dat u deze vraag invult. Het kan wel interessante vergelijkingsinformatie voor
u opleveren.




                                                                                                15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>Toelichting op de vragenlijst Verdieping Overhead (zie voor deelname het
inschrijfformulier)
Deze vragenlijst gaat dieper in op de specifieke functies en kosten per onderdeel van de overhead.

Welke formatie?

Het gaat ten aanzien van de formatie om alle centrale en decentrale formatie van de genoemde
overheadfuncties, inclusief vacatures. Een toelichting op de overheadfuncties treft u aan op pagina
5 en 6 van de toelichting op de vragenlijst omvang ambtelijk apparaat. Aanvullend daarop is nog het
volgende van belang:

Welke loonkosten?

Wij gaan uit van het feitelijk bruto jaarsalaris, inclusief alle toeslagen, zoals overwerk, bonussen,
vakantiegeld, sociale lasten en pensioenpremies over het gehele jaar 2013. Niet: de zogenaamde
‘overige personele lasten’, zoals opleidingsbudgetten en kosten voor werving en selectie.

Inhuur en uitbesteding

Het gaat daarbij om alle kosten van inhuur en uitbesteding, met uitzondering van de kosten die
worden gemaakt ter vervanging van personeel dat behoort tot de vaste formatie (anders ontstaat
een dubbeltelling). Wel worden kosten voor het structureel inhuren van mensen meegenomen,
evenals kosten van het door middel van uitbesteding opvangen van pieken. Kosten voor het
vervangen van een zieke medewerker of de inhuurkosten voor iemand die tijdelijk een vacature
vervult waarvoor wordt geworven, worden niet meegerekend.

Automatiseringskosten

Onder de kosten verstaan wij de (afschrijvings-)kosten van hard- en software, licenties en overige
computerfaciliteiten, bijvoorbeeld datacommunicatie. Concrete posten hiervoor kunnen zijn:

   Onderhoud apparatuur
   Onderhoud software
   Kosten website
   Kosten automatisering, hardware
   Licentiekosten (aanschaf en onderhoud)
   Afschrijvingskosten
   Overige computerfaciliteiten
   Datacommunicatie

Huisvestingskosten

Onder huisvestingskosten verstaan wij de totale kosten voor huisvesting: afschrijvingen/huur,
onderhoud gebouwen, wettelijke heffingen, energie en water en verzekeringen. Het gaat om de
huisvestingskosten van de gemeentekantoren (dus niet: de brandweerkazerne en gemeentewerf).
De kosten voor schoonmaak kunt u invullen bij de uitbestedingskosten van de Facilitaire Dienst
onder schoonmaak. De rentelasten worden in de benchmark buiten beschouwing gelaten.




                                                                                                 16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>Bijlage 3
Resultaten van uw gemeente




51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>                                                                                         Benchmark Ambtelijk Apparaat

412      Staphorst                                                                                                                                                               Legenda celkleuringen

                                                                                                                                                A           B            C
         Aantal inwoners                                                                                  16.367                              -0,05       -0,25        -0,15     Kleiner dan gemiddeld
                                                                                                                                                                                 Ongeveer gemiddeld
         Grootteklasse                                                                                           B   15.000-30.000 inwoners     0,05      0,25         0,15      Groter dan gemiddeld
         Aantal gemeenten in referentiegroep                                                                    29   Fte per 1.000 inwoners     0,20      1,00         0,50      Veel groter dan gemiddeld
                                                                                                                                 Gemiddeld Afwijking
                                                                                                                         Uw       in grootte-   % uw
                                                                                                                      gemeente      klasse    gemeente             Kwartielscore
         Bruto omvang ambtelijk apparaat                                                                 107,33            6,56         6,58      0%
         Formatie voor uitvoerende taken                                                                  39,21            2,40         2,61     -8%
         Netto omvang ambtelijk apparaat                                                                  66,45            4,06         3,93      3%                      3,62


         UITVOERENDE WERKZAAMHEDEN
                                                              Verricht uw ambtelijk apparaat deze uitvoerende        IDEM, voor de gemeenten in uw grootteklasse    Fte per 1.000 inwoners indien ambtelijk
                                                              werkzaamheden ZELF?                                    (percentuele verdeling)                        apparaat de taak geheel zelf uitvoert

                                                                                                                                                                      Uw     Gemiddeld Afwijking         Absolute
                                                                   Ja         Deels         Nee          Fte             Ja        Deels       Nee                  gemeente in grootte- % uw            afwijking
                                                                                                                                                                               klasse gemeente             (fte's)
          1 Brandweer (preventie, preparatie, repressie)                                     x              -           0%         24%         76%                       -          -      0%
              APV, Stadswacht / toezicht openbare ruimte                        x                          1,10         21%        62%         17%                       -         0,09    0%
          2 Uitvoering wegbeheer/-onderhoud                                     x                          2,89         28%        66%         7%                        -         0,24    0%
              Uitvoering straatreiniging                                        x                          0,61         34%        34%         31%                       -         0,10    0%
              Uitvoering openbaar vervoer                                                    x              -           0%         3%          97%                       -          -      0%
              Beheer parkeergarages, -meters en -automaten                                   x              -           3%         10%         86%                       -         0,01    0%
              Parkeertoezicht                                                                x              -           24%        3%          72%                       -         0,02    0%
              Beheer zee- en binnenhavens en waterwegen                                      x              -           7%         21%         72%                       -         0,00    0%
          3 Marktmeesters                                                       x                          0,17         66%        17%         17%                       -         0,01    0%
          4 Scholen (directie en personeel)                                                  x              -           0%         10%         90%                       -          -      0%
              Salarisadministratie onderwijspersoneel                                        x              -           0%         0%         100%                       -          -      0%
              Onderhoud schoolgebouwen                                          x                          0,15         10%        41%         48%                       -         0,04    0%
          5 Bibliotheken                                                                     x              -           0%         10%         90%                       -          -      0%
              Beheer sportlocaties binnen                          x                                       2,63         34%        28%         38%                      0,16       0,13   27%                 0,6
              Beheer sportlocaties buiten                                                    x              -           14%        38%         48%                       -         0,06    0%
              Beheer zwembaden                                                               x              -           17%        14%         69%                       -         0,29    0%
              Musea                                                                          x              -           3%         3%          93%                       -         0,13    0%
              Beheer historisch/stadsarchief                                                 x              -           10%        7%          83%                       -         0,03    0%
              Beheer en onderhoud monumenten                                                 x              -           3%         28%         69%                       -         0,05    0%
              Muziekschool                                                                   x              -           0%         3%          97%                       -          -      0%
              Theaters                                                                       x              -           0%         3%          97%                       -          -      0%
              Beheer multifunctionele locaties                     x                                       0,61         14%        17%         69%                      0,04       0,07  -45%                 -0,5
              Uitvoering groenvoorziening                                       x                          5,68         10%        76%         14%                       -         0,65    0%
          6 Sociale dienst (alle uitvoerende taken)                x                                       1,95         55%        10%         34%                      0,12       0,37  -68%                 -4,2
              Kredietbank / schuldhulpverlening                    x                                       0,05         7%         17%         76%                      0,00       0,14  -98%                 -2,3
              Reïntegratiebedrijf                                               x                          0,25         7%         3%          90%                       -         0,12    0%
              Sociale werkvoorziening                                                        x              -           0%         3%          97%                       -          -      0%
              Uitvoering sociale recherche                                      x                          0,05         7%         3%          90%                       -         0,04    0%
              UWV Werkbedrijf (gehele UWV-W)                                                 x              -           3%         0%          97%                       -         0,00    0%
              Centrum voor Jeugd en Gezin                                                    x              -           14%        21%         66%                       -         0,03    0%
              Uitvoering Wet Inburgering / Vreemdelingenwet                                  x              -           21%        17%         62%                       -         0,02    0%
              Uitvoering Wet Maatschappelijke Ondersteuning        x                                       2,81         72%        14%         14%                      0,17       0,22  -21%                 -0,8
              Welzijnsinstellingen                                                           x              -           0%         10%         90%                       -          -      0%
          7 Uitvoeren ambulancevervoer                                                       x              -           0%         0%         100%                       -          -      0%
              Uitvoeren basisgezondheidszorg                                                 x              -           0%         3%          97%                       -          -      0%
              Uitvoeren afvalinzameling en -verwerking                          x                          0,14         7%         48%         45%                       -         0,56    0%
              Riolering en gemalen, uitvoerende taken                           x                          1,00         17%        59%         24%                       -         0,11    0%
              Wet Milieubeheer                                     x                                       2,00         41%        31%         28%                      0,12       0,09   34%                 0,5
              Beheer begraafplaatsen                               x                                       2,73         38%        41%         21%                      0,17       0,11   46%                 0,9
          8 Ontwerpen ruimtelijke ordeningsplannen                                           x              -           28%        24%         48%                       -         0,07    0%
              Ingenieursbureau                                                               x              -           21%        34%         45%                       -         0,34    0%
              Bouw en woningtoezicht                               x                                       1,80         76%        14%         10%                      0,11       0,11    2%                 0,0
              Gebruiksvergunningen                                              x                          0,20         31%        17%         52%                       -         0,02    0%
         Belastingen (OZB):
              Uitvoeren woz-taxaties                               x                                       1,58         28%        28%         45%                        0,10        0,06      63%            0,6
              Aanslagoplegging en inning OZB                       x                                       0,50         62%        3%          34%                        0,03        0,04     -17%           -0,1
              Afhandeling beroep en bezwaar OZB                    x                                       0,20         48%        10%         41%                        0,01        0,03     -65%           -0,4
              Totaal OZB-inzet                                                                             2,28
         Uitvoerende taken Facilitaire dienst:
              Postverzorging, drukkerij, repro                     x                                       0,65         62%        34%         3%                         0,04        0,09     -53%           -0,7
              Archief / Documentaire Informatievoorziening         x                                       3,49         90%        10%         0%                         0,21        0,20       9%            0,3
              Receptie, telefooncentrale                           x                                       1,14         93%        7%          0%                         0,07        0,09     -26%           -0,4
              Gebouwbeheer, schoonmaak                                          x                          2,55         14%        62%         24%                         -          0,12       0%
              Restauratieve voorzieningen                          x                                       1,12         21%        21%         59%                        0,07        0,05      25%           0,2
              Beveiliging/bodes                                                 x                          1,16         55%        41%         3%                          -          0,09       0%
              Totaal uitvoerende taken Facilitaire dienst                                                 10,11
         TOTAAL UITVOERENDE TAKEN                                                                         39,21         23%        21%         55%




      Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!                                                                                                                                                          1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>                                                                                                Benchmark Ambtelijk Apparaat

                                                                                                                            Fte per 1.000 inwoners
                                                                                               Formatie in uw gemeente                  Gemiddeld Afwijking    Absolute
                                                                                                                                Uw      in grootte-   % uw     afwijking
                                                                                                                             gemeente      klasse   gemeente    (fte's)
              Raadsgriffier en (bestuurs)ondersteuning                                                1,00    fte                 0,06         0,08   -21%       -0,3    A
              Raadsgriffier                                                                                          1,00         0,06         0,04   45%         0,3    A
              (Bestuurs)ondersteuning griffier, raad en rekenkamer (006)                                              -            -           0,04    0%        -0,6    A

              Overige belastingen                                                                     1,07                       0,07        0,06     9%         0,1       A

                                                                                                                            Percentage van het bruto ambtelijk apparaat
                                                                                                                                       Gemiddeld Afwijking     Absolute
                                                                                                                                Uw     in grootte-   % uw      afwijking
                                                                                                                             gemeente    klasse    gemeente     (fte's)
              Overhead (centraal en decentraal)                                                       35,77                   33,3%      34,1%        -2%        -0,8      A
              Gemeentesecretaris/Directie, lijnmanagement                                                            5,00      4,7%       4,9%        -4%        -0,2
              Personeel en Organisatie (incl. P&O-secretariaten)                                                     1,86      1,7%       2,8%       -38%        -1,1      A
              Informatisering en Automatisering (incl. I&A-secretariaten)                                            4,53      4,2%       3,1%        35%         1,2      A
              Financiën en Control (incl. F&C taken binnen bedrijfsbureaus en secretariaat F&C)                      7,40      6,9%       6,9%         0%         0,0      A
              Juridische Zaken (incl. secretariaten van Jurische Zaken)                                              2,07      1,9%       1,6%        21%         0,4      A
              Bestuurszaken en bestuursondersteuning (incl. secretariaten Bz en Bo)                                  2,23      2,1%       2,6%       -19%        -0,5      A
              Communicatie en Kwaliteitszorg (incl. secretariaten van Communicatie en Kwaliteitszorg)                2,16      2,0%       2,2%        -8%        -0,2      A
              Facilitaire dienst (incl. uitvoerende taken van de Facilitaire dienst)                                10,52      9,8%       9,0%         8%         0,8      A
              Alle secretariaten in het 'primaire proces'                                                             -        0,0%       1,0%         0%        -1,1      A


              HOOFDTAKEN EN TAKEN
                                                                                                                            Fte per 1.000 inwoners
         0    Algemeen bestuur                                                                 Formatie in uw gemeente                  Gemiddeld Afwijking    Absolute
       001    Bestuursorganen                                                                                                   Uw      in grootte- % uw       afwijking
       002    Bestuursondersteuning                                                                                          gemeente      klasse gemeente      (fte's)
       003    Burgerzaken                                                                             5,07                        0,31         0,28  10%         0,5     C
       004    Baten secretarieleges burgerzaken
       005    Bestuurlijke samenwerking
       006    Bestuursondersteuning raad en rekenkamer(functie)

         1 Openbare orde en veiligheid                                                                1,30    fte                0,08        0,11    -29%        -0,5      C
       120 Brandweer en rampenbestrijding (beleid)                                                                   0,05        0,00        0,03    -90%        -0,5      B
       140 Openbare orde en veiligheid                                                                               1,25        0,08        0,08     -4%        -0,1      B

         2    Verkeer, vervoer en waterstaat                                                          2,65    fte                0,16        0,16      0%         0,0      C
       210    Wegen, straten en pleinen                                                                              1,35        0,08        0,09     -6%        -0,1      B
       211    Verkeersmaatregelen te land                                                                            1,00        0,06        0,05     16%         0,1      B
       212    Openbaar vervoer                                                                                       0,20        0,01        0,00    408%         0,2      B
       214    Parkeren                                                                                                -           -          0,01      0%        -0,1      B
       215    Baten parkeerbelasting                                                                                  -           -           -        0%         0,0      B
       220    Zeehavens                                                                                               -           -           -        0%         0,0      B
       221    Binnenhavens en waterwegen                                                                              -           -          0,00      0%        -0,0      B
       223    Veerdiensten                                                                                            -           -          0,00      0%        -0,0      B
       230    Luchtvaart                                                                                              -           -          0,00      0%        -0,0      B
       240    Waterkering, afwatering en landaanwinning                                                              0,10        0,01        0,01    -16%        -0,0      B

         3    Economische zaken                                                                       1,23    fte                0,08        0,05     54%         0,4      C
       310    Handel en ambacht                                                                                      0,22        0,01        0,03    -60%        -0,3      B
       320    Industrie                                                                                              0,73        0,04        0,01    674%         0,6      B
       330    Nutsbedrijven                                                                                           -           -          0,00     0%         -0,1      B
       340    Agrarische productie en ontginning                                                                     0,20        0,01        0,00    221%         0,1      B
       341    Overige agrarische zaken, jacht en visserij                                                            0,08        0,00        0,00    211%         0,1      B

         4 Onderwijs                                                                                  1,30    fte                0,08        0,08     -6%        -0,1      C
       4xx Regulier onderwijs                                                                                        1,30        0,08        0,08     0%         -0,0      B
       482 Volwasseneducatie                                                                                          -           -          0,00     0%         -0,1      B

         5    Cultuur en recreatie                                                                    2,80    fte                0,17        0,20    -16%        -0,5      C
       510    Openbaar bibliotheekwerk                                                                               0,03        0,00        0,00    -59%        -0,0      B
       511    Vormings- en ontwikkelingswerk                                                                          -           -          0,01     0%         -0,2      B
       530    Sport                                                                                                  0,50        0,03        0,03    -11%        -0,1      B
       531    Groene sportvelden en terreinen                                                                         -           -          0,01     0%         -0,1      B
       540    Kunst                                                                                                  0,50        0,03        0,01    114%         0,3      B
       541    Oudheidkunde/musea                                                                                     0,20        0,01        0,02    -26%        -0,1      B
       550    Natuurbescherming                                                                                      0,28        0,02        0,01     38%         0,1      B
       560    Openbaar groen en openluchtrecreatie                                                                   1,14        0,07        0,08    -17%        -0,2      B
       580    Overige recreatieve voorzieningen                                                                      0,15        0,01        0,02    -52%        -0,2      B

          6   Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening                               2,99    fte                0,18        0,24    -23%        -0,9      C
610 t/m 614   Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening                                              0,61        0,04        0,06    -38%        -0,4      B
        620   Maatschappelijke begeleiding en advies                                                                 0,45        0,03        0,03    -11%        -0,1      B
        621   Vreemdelingen                                                                                          0,25        0,02        0,00    233%         0,2      B
        622   Huishoudelijke verzorging (Wmo)                                                                        0,76        0,05        0,06    -18%        -0,2      B
        630   Sociaal cultureel werk                                                                                 0,89        0,05        0,06     -8%        -0,1      B
        641   Tehuizen                                                                                                -           -          0,00      0%        -0,0      B
        650   Kinderdagopvang                                                                                        0,03        0,00        0,01    -86%        -0,2      B
        651   Dagopvang gehandicapten                                                                                 -           -          0,00      0%        -0,0      B
        652   Voorzieningen gehandicapten                                                                             -           -          0,01      0%        -0,2      B

         7    Volksgezondheid en milieu                                                               7,10    fte                0,43        0,22     99%         3,5      C
       711    Ambulancevervoer                                                                                        -           -          0,00     0%         -0,0      B
       712    Verpleeginrichtingen                                                                                    -           -          0,00     0%         -0,0      B
       714    Openbare gezondheidszorg                                                                               0,85        0,05        0,01    252%         0,6      B
  715+716     Jeugdgezondheidszorg (uniform en maatwerk deel)                                                         -           -          0,02     0%         -0,2      B
       721    Afvalverwijdering en -verwerking                                                                       0,83        0,05        0,03     48%         0,3      B
 722 + 729    Rioleringzorg (riolering en waterzuivering, huishoudelijk/bedrijfsafvalwater,
                                                                                                                     1,30        0,08        0,06     28%        0,3       B
   t/m 731    hemelwater, grondwater).
       723    Milieubeheer                                                                                           4,01        0,25        0,08    209%         2,7      B
       724    Lijkbezorging                                                                                          0,11        0,01        0,01    -41%        -0,1      B

         8    Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting                                               14,28    fte                0,87        0,75     17%         2,0      C
       810    Ruimtelijke ordening                                                                                   5,18        0,32        0,19     64%         2,0      B
       820    Woningexploitatie / woningbouw                                                                         0,44        0,03        0,03    -12%        -0,1      B
       821    Stads- en dorpsvernieuwing                                                                             0,33        0,02        0,02    -16%        -0,1      B
       822    Overige volkshuisvesting                                                                               1,58        0,10        0,11    -14%        -0,3      B
       823    Bouwvergunningen                                                                                       2,06        0,13        0,18    -29%        -0,9      B
       830    Bouwgrondexploitatie                                                                                   4,69        0,29        0,21     37%         1,3      B




        Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!                                                                                                                  2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>                                                                                               Benchmark Ambtelijk Apparaat


          OUTPUTINDICATOREN                                                                             Output per 1.000 inwoners
                                                                                                                       Gemiddeld Afwijking
                                                                                                            Uw
        0 Algemeen bestuur                                                                                             in grootte-   % uw
                                                                                                         gemeente
                                                                                                                         klasse    gemeente
      003 Burgerzaken
          Aantal verstrekte identiteitsbewijzen (paspoort en identiteitskaart) in 2013                                 -        217    0%     B
          Aantal verstrekte rijbewijzen in 2013                                                                        -        106    0%     B

        1 Openbare orde en veiligheid
      120 Brandweer en rampenbestrijding
          Oppervlakte land (ha) (bron: CBS 2014)                                                              820               328    150%
          Oppervlakte bebouwing kernen (bron: CBS 2014)                                                        7,3               5,1    42%
          Oppervlakte bebouwing buitengebied (bron: CBS 2014)                                                  4,6               2,4    91%
          Omgevingsadressendichtheid (bron: CBS 2014)                                                         120               393    -69%
          Kernen aantal (bron: CBS 2014)                                                                      0,37              0,30    20%
          Kernen > 500 adressen (bron: CBS 2014)                                                              0,12              0,11    9%
      140 Overige beschermende maatregelen
          Aantal verleende APV-vergunningen in 2013                                                                -             7,8   0%     B

        2 Verkeer, vervoer en waterstaat
      211 Verkeersmaatregelen te land
          Aantal verleende parkeervergunningen en -ontheffingen in 2013                                            -            38,9   0%     B
      221 Binnenhavens en waterwegen
          Oppervlakte binnenwater (ha) (bron: CBS 2014)                                                          9               11    -18%
          Oppervlakte buitenwater (bron: CBS 2014)                                                               -               47     0%
          Oeverlengte (bron: CBS 2014)                                                                         143               67    115%

        3 Economische zaken
      310 Handel en ambacht
          Klantenpotentieel lokaal (bron: CBS 2014)                                                            937              863     9%
          Klantenpotentieel regionaal (bron: CBS 2014)                                                         598              296    102%
          Bedrijfsvestigingen (bron: CBS 2014)                                                                  89               62    44%

        4 Onderwijs
      4xx Regulier onderwijs
          Leerlingen speciaal onderwijs (bron: CBS 2014)                                                        -                8,5    0%
          Leerlingen voortgezet onderwijs (bron: CBS 2014)                                                    21,5              23,6   -9%
          Aantal aanvragen onderwijshuisvesting in 2013                                                         -                0,3    0%    B
          Aantal beschikkingen leerlingenvervoer per 1/1/2014                                                   -                6,4    0%    B

        5 Cultuur en recreatie
      530 Sport
          Aantal binnensportaccommodaties (zoals sporthallen en gymlokalen) in
                                                                                                                   -            0,21   0%     B
          gemeentelijk beheer per 1/1/2014
          Aantal zwembaden in gemeentelijk beheer per 1/1/2014                                                     -            0,06   0%     B
          Aantal verstrekte subsidies aan sportverenigingen in 2013                                                -             1,1   0%     B
      541 Oudheidkunde/musea
          Aantal rijksmonumenten per 1/1/2014                                                                      -             2,3   0%     B
550 + 560 Natuurbescherming + Openbaar Groen en openluchtrecreatie
          Aantal hectare gras/bermen/gazons per 1/1/2014                                                       -                 4,2   0%     B

        6 Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening
      611 Werkgelegenheid
          Bijstandsontvangers (bron: CBS 2014)                                                                 5,3              10,2   -48%
          Uitkeringsontvangers (bron: CBS 2014)                                                               37,1              64,1   -42%
      614 Gemeentelijk minimabeleid
          Lage inkomens (bron: CBS 2014)                                                                      72,1             114,0   -37%
          Eenouderhuishoudens (bron: CBS 2014)                                                                13,6              24,0   -43%
          Aantal aanvragen bijzondere bijstand plus ambtshalve toekenningen in 2013                             -               24,4    0%    B
          Aantal cliënten schuldhulpverlening per 1/1/2014                                                      -                2,8    0%    B
      621 Vreemdelingen
          Minderheden (bron: CBS 2014)                                                                         3,7              24,1   -85%
      622 Huishoudelijke verzorging (Wmo)
          Aantal Wmo-clienten per 1/1/2014                                                                         -            27,3   0%     B
      652 Voorzieningen gehandicapten
          Aantal aanvragen woonvoorzieningen in 2013                                                               -             7,6   0%     B
          Aantal aanvragen vervoersvoorzieningen in 2013                                                           -             8,5   0%     B
          Aantal aanvragen rolstoelvoorzieningen in 2013                                                           -             5,4   0%     B

        7 Volksgezondheid en milieu
      722 Riolering en waterzuivering
          Aantal km riool (vrijverval, persleiding en drukriolering) per 1/1/2014                                  -             7,6   0%     B
          Aantal pompen/gemalen per 1/1/2014                                                                       -            12,5   0%     B
      723 Milieubeheer
          Aantal afgehandelde milieuklachten (op het gebied van stank, geluid, stof, visuele hinder,
                                                                                                                   -             1,7   0%     B
          bedrijfsafval, bodem- en waterverontreiniging, overig) in 2013
      724 Lijkbezorging
          Aantal begrafenissen/crematies in eigen gemeente in 2013                                                 -             4,2   0%     B

       8 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting
     810 Ruimtelijke ordening
         Aantal structuurvisies in ontwikkeling per 1/1/2014                                                   -                0,06   0%
         Aantal bestemmingsplannen in ontwikkeling per 1/1/2014                                                -                0,66   0%     B
         Aantal verzoeken om planschade in 2013                                                                -                0,43   0%     B
     820 Woningexploitatie/woningbouw (uitvoering)
         Aantal in aanbouw genomen woningen in 2013                                                                -             2,7   0%     B
 822+823 Overige volkshuisvesting + Bouwvergunningen
         Woonruimten (bron: CBS 2014)                                                                          359              453    -21%
         Aantal verleende welstandsadviezen in 2013                                                             -                9,2    0%    B

        9 Financiering en alg. dekkingsmiddelen
      930 Uitvoering wet WOZ
          Aantal woz-beschikkingen in 2013                                                                       -              463    0%     B
          Wozwaarde niet woningen (mln) (bron: CBS 2014)                                                 €    20,1         €    18,1   11%

          Leeftijdsopbouw
          Jongeren (20-) (bron: CBS 2014)                                                                      319              237     34%
          Ouderen (65+) (bron: CBS 2014)                                                                       135              174    -22%
          Ouderen (75-85) (bron: CBS 2014)                                                                      43               57    -25%




      Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!                                                                                       3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>                                                                                     Benchmark Ambtelijk Apparaat



   FUNCTIONELE SALARISSCHALEN                                       Gemiddelde Absolute
                                             FunctioneleFunctionele Functionele Afwijking
                                              schaal uw schaal uw schaal in        uw
                                              gemeente gemeente grootteklasse gemeente
   Salarisschaal                                 fte          %          %          %
   1                                                 -      0,0%       0,2%      -0,2%           B                                              Functionele schalen
   2                                                 -      0,0%       0,1%      -0,1%           B      25%
   3                                                 -      0,0%       0,7%      -0,7%           B
   4                                                 -      0,0%       5,4%      -5,4%           B
   5                                                4,06    3,8%      10,8%      -7,0%           B      20%
   6                                              15,51    14,5%       8,5%       5,9%           B
   7                                                9,52    8,9%      11,0%      -2,2%           B
   8                                              21,60    20,1%      14,0%       6,2%           B      15%
   9                                              16,64    15,5%      16,2%      -0,7%           B
   10                                             15,00    14,0%      15,3%      -1,3%           B
   10A                                            10,00     9,3%       4,3%       5,0%           B      10%
   11                                               3,00    2,8%       6,9%      -4,1%           B
   11A                                              2,00    1,9%       0,7%       1,1%           B
   12                                               5,00    4,7%       3,8%       0,9%           B       5%
   13                                               4,00    3,7%       1,3%       2,5%           B
   14                                               1,00    0,9%       0,8%       0,2%           B
   15                                                -      0,0%       0,1%      -0,1%           B       0%
   16                                                -      0,0%       0,0%       0,0%           B             1    2    3   4    5     6   7     8   9   10 10A 11 11A 12      13     14   15   16   17   18
   17                                                -      0,0%       0,0%       0,0%           B
   18                                                -      0,0%       0,0%       0,0%           B                                    Uw gemeente         Gemiddeld in grootteklasse
   TOTAAL                                        107,33   100,0%      100,0%      0,0%           B




   FEITELIJKE SALARISSCHALEN                                          Gemiddelde Absolute
                                              Feitelijke   Feitelijke  Feitelijke Afwijking
                                              schaal uw    schaal uw schaal in        uw
                                              gemeente     gemeente grootteklasse gemeente
   Salarisschaal                                 fte            %          %           %
   1                                                 -        0,0%       0,2%       -0,2%        B                                              Feitelijke schalen
   2                                                 -        0,0%       0,1%       -0,1%        B      25%
   3                                                 -        0,0%       0,7%       -0,7%        B
   4                                                1,28      1,2%       3,8%       -2,6%        B
   5                                              13,21      12,3%       9,7%        2,6%        B      20%
   6                                              13,12      12,2%       9,3%        2,9%        B
   7                                              10,66       9,9%      10,6%       -0,7%        B
   8                                              20,49      19,1%      14,3%        4,8%        B      15%
   9                                              18,57      17,3%      14,8%        2,5%        B
   10                                             15,00      14,0%      15,7%       -1,8%        B
   10A                                              1,00      0,9%       4,3%       -3,4%        B      10%
   11                                               4,00      3,7%       7,7%       -4,0%        B
   11A                                              5,00      4,7%       0,9%        3,7%        B
   12                                               1,00      0,9%       4,2%       -3,3%        B       5%
   13                                               3,00      2,8%       2,3%        0,5%        B
   14                                               1,00      0,9%       0,8%        0,1%        B
   15                                                -        0,0%       0,2%       -0,2%        B       0%
   16                                                -        0,0%       0,0%        0,0%        B             1    2    3   4    5     6   7     8   9   10 10A 11 11A 12      13     14   15   16   17   18
   17                                                -        0,0%       0,0%        0,0%        B
   18                                                -        0,0%       0,0%        0,0%        B                                    Uw gemeente         Gemiddeld in grootteklasse
   TOTAAL                                        107,33     100,0%      100,0%       0,0%        B




   ZIEKTEVERZUIM
                                                       Gemiddeld   Afwijking
                                                Uw     in grootte-   % uw
                                              gemeente   klasse    gemeente
   Verzuimpercentage (gehele organisatie)         3,4%       5,3%    -36%
   Meldingsfrequentie (gehele organisatie)        1,04       1,42    -27%
                                                                                                                                                                                                       Percentage verzuim
                                                                                                                                                                                                       Uw gemeente

                                                                                                                                                                                                            0,00%
   INHUUR                                                                              Per inwoner                                                                                                          0,00%
                                                                                 Gemiddeld                      Absolute                                                                                    0,00%
                                                Uw                        Uw     in grootte-  Afwijking          afwijking                                                                                  0,00%
                                              gemeente                  gemeente   klasse      in (%)              in (€)                                                                                   0,00%
   Inhuurkosten                               € 98.500                 €       6 €        51    -88%           € -734.193                             minder                                                0,00%
                                                                                                                                                                                                            0,00%
   De inhuurkosten in Staphorst bedragen € 6 per inwoner. Gemiddeld binnen deze referentiegroep is dit € 51 per inwoner. Staphorst besteedt in totaal € 734.193 minder aan inhuur in dan gemiddeld
                                                                                                                                                                                                            0,00%
   in deze referentiegroep.




Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!                                                                                                                                                           4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>       Staphorst                                                                                                                                                                                                   Legenda celkleuringen
                                                                                                                                                                                A               B              C
      Aantal inwoners                                                                                  16.367                                                                 -0,05           -0,25          -0,15 Kleiner dan gemiddeld
                                                                                                                                                                                                                   Ongeveer gemiddeld
      Grootteklasse                                                                                          B 15.000-30.000 inwoners                                         0,05            0,25            0,15 Groter dan gemiddeld
      Aantal gemeenten in referentiegroep                                                                   29                                                                0,20            1,00            0,50 Veel groter dan gemiddeld
      Bruto omvang ambtelijk apparaat                                                                  107,33 fte



      OVERHEAD                                                                                                                          De overheadformatie wordt uitgedrukt als percentage van het bruto ambtelijk apparaat

                                                                                                                                                                            Gemiddelde                                              Kwartielscore
                                                                                                                                           Uw               Gemiddeld in    Afwijking       Absolute                Kwartielscore    Afwijking         Absolute
                                                                                                                                         gemeente           grootteklasse      %         afwijking (fte's)          grootteklasse       %           afwijking (fte's)

      Overhead (centraal en decentraal)                                                  35,77   fte                                       33,3%               34,1%           -2%            -0,8           A         28,9%           15%                4,7

      Gemeentesecretaris/Directie, lijnmanagement                                                        5,00   fte                        4,7%                 4,9%           -4%            -0,2           A          4,1%           13%                0,6
         Gemeentesecretaris / Directie                                                                                 1,00                0,9%                 0,8%          17%              0,1
         Lijnmanagement tweede laag                                                                                    3,00                2,8%                 2,1%          33%              0,7
         Lijnmanagement derde laag                                                                                     1,00                0,9%                 1,8%          -49%            -1,0
         Lijnmanagement overige lagen                                                                                   -                  0,0%                 0,1%           0%             -0,2

      Personeel en Organisatie                                                                           1,86   fte                        1,7%                 2,8%          -38%            -1,1           A          2,4%           -26%              -0,7
         Leidinggevenden / hoofd                                                                                        -                  0,0%                 0,2%           0%             -0,2
         Beleidsmedewerkers P&O (incl. intern organisatieadvies)                                                       0,18                0,2%                 0,6%          -71%            -0,4
         Personeelsconsulenten / HRM-adviseurs                                                                         0,80                0,7%                 0,9%          -16%            -0,2
         Medewerkers personeelsadministratie (incl. functioneel applicatiebeheer)                                      0,70                0,7%                 0,7%           -9%            -0,1
         Arbocoördinatie / BHV coördinatie                                                                             0,02                0,0%                 0,1%          -85%            -0,1
         Interne opleidingen en loopbaanadvies                                                                          -                  0,0%                 0,1%           0%             -0,1
         Secretariaat van de afdeling(en) Personeel en Organisatie                                                     0,16                0,1%                 0,2%           -1%            -0,0

      Informatisering en Automatisering                                                                  4,53   fte                        4,2%                 3,1%           35%             1,2           A          2,7%           59%                1,7
          Leidinggevenden / hoofd                                                                                       -                  0,0%                 0,2%           0%             -0,2
          Beleidsmedewerkers Informatisering en Automatisering                                                         1,50                1,4%                 0,6%          151%             0,9
          Medewerkers systeem- en netwerkbeheer (incl. technisch beheer internet/intranet)                             2,13                2,0%                 1,0%           98%             1,1
          Medewerkers helpdesk                                                                                         0,50                0,5%                 0,5%          -10%            -0,1
          Medewerkers technisch applicatiebeheer (niet: functioneel applicatiebeheer)                                  0,10                0,1%                 0,4%          -78%            -0,4
          Applicatie-ontwikkeling, ICT projectmanagement                                                               0,30                0,3%                 0,4%          -29%            -0,1
          Secretariaat van de afdeling(en) Informatisering en Automatisering                                            -                  0,0%                 0,0%           0%             -0,0

      Financiën en Control (incl. F&C taken binnen decentrale bedrijfsbureaus)                           7,40   fte                        6,9%                 6,9%            0%             0,0           A          5,8%           18%                1,1
          Leidinggevenden / hoofd                                                                                       -                  0,0%                 0,4%           0%             -0,4
          Controllers, beleidsmedewerkers                                                                              1,00                0,9%                 1,4%          -31%            -0,5
          Planning en control, rapportage en analyse                                                                   1,50                1,4%                 1,4%           -1%            -0,0
          AO/IC / Interne accountantsdienst / E.D.P.-audit                                                             0,80                0,7%                 0,4%          89%              0,4
          Medewerkers salarisadministratie                                                                             0,30                0,3%                 0,4%          -25%            -0,1
          Financiële administratie (incl. projectadministratie)                                                        3,50                3,3%                 2,5%          29%              0,8
          Treasury / verzekeringen                                                                                     0,20                0,2%                 0,2%          -22%            -0,1
          Rechtmatigheidsonderzoek, Btw-compensatie                                                                    0,10                0,1%                 0,1%           2%              0,0
          Secretariaat van de afdeling(en) Financiën en Control                                                         -                  0,0%                 0,1%           0%             -0,1

      Juridische Zaken                                                                                   2,07   fte                        1,9%                 1,6%          21%              0,4           A          1,4%           42%                0,6
          Leidinggevenden / hoofd                                                                                       -                  0,0%                 0,1%          0%              -0,1
          Juridisch medewerkers                                                                                        2,07                1,9%                 1,4%          38%              0,6
          Secretariaat van de afdeling(en) Juridische Zaken                                                             -                  0,0%                 0,1%          0%              -0,1




Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>                                                                                                 De overheadformatie wordt uitgedrukt als percentage van het bruto ambtelijk apparaat

                                                                                                                                     Gemiddelde                                         Kwartielscore
                                                                                                    Uw               Gemiddeld in    Afwijking     Absolute             Kwartielscore    Afwijking       Absolute
                                                                                                  gemeente           grootteklasse      %       afwijking (fte's)       grootteklasse       %         afwijking (fte's)

      Bestuurszaken en bestuursondersteuning                                 2,23   fte             2,1%                 2,6%          -19%            -0,5         A       2,2%            -5%             -0,1
         Leidinggevenden / hoofd                                                           -        0,0%                 0,1%           0%             -0,1
         Medewerkers Bestuurszaken en bestuursondersteuning                               1,18      1,1%                 1,6%          -30%            -0,5
         Secretariaat van afdeling Bestuurszaken en bestuursondersteuning                 1,05      1,0%                 0,9%           8%              0,1

      Communicatie en Kwaliteitszorg                                         2,16   fte             2,0%                 2,2%           -8%            -0,2         A       1,9%            9%               0,2
         Leidinggevenden / hoofd Communicatie                                              -        0,0%                 0,1%           0%             -0,1
         Interne communicatie (incl. Personeelsblad)                                      0,40      0,4%                 0,3%           8%              0,0
         Externe communicatie                                                             1,09      1,0%                 1,1%           -3%            -0,0
         Beheer internet/intranet (inhoud, niet techniek)                                 0,57      0,5%                 0,4%          46%              0,2
         Secretariaat van de afdeling(en) Communicatie                                     -        0,0%                 0,1%           0%             -0,1
         Leidinggevenden / hoofd Kwaliteitszorg                                            -        0,0%                 0,0%           0%             -0,0
         Medewerkers Kwaliteitszorg                                                       0,10      0,1%                 0,2%          -58%            -0,1
         Secretariaat van de afdeling(en) Kwaliteitszorg                                   -        0,0%                 0,0%           0%             -0,0

      Facilitaire dienst (inclusief uitvoerende taken)                      10,52   fte             9,8%                 9,0%            8%             0,8         A       7,7%           28%               2,3
          Leidinggevenden / hoofd                                                          -        0,0%                 0,4%           0%             -0,4
          Postverzorging, drukkerij, repro                                                0,65      0,6%                 1,0%          -41%            -0,5
          Receptie, telefooncentrale                                                      1,14      1,1%                 1,4%          -25%            -0,4
          Beheer van gebouwen / schoonmaak                                                2,55      2,4%                 0,9%          167%             1,6
          Restauratieve voorziening                                                       1,12      1,0%                 0,3%          253%             0,8
          Beveiliging/bodes                                                               1,16      1,1%                 1,2%           -9%            -0,1
          Documentaire informatievoorziening (bibliotheek, archief, …)                    3,49      3,3%                 3,2%           2%              0,1
          Inkoop                                                                          0,41      0,4%                 0,5%          -17%            -0,1
          Magazijnbeheer                                                                   -        0,0%                 0,1%           0%             -0,1
          Secretariaat van de afdeling(en) Facilitaire Dienst                              -        0,0%                 0,1%           0%             -0,1

      Alle secretariaten in het 'primaire proces'                             -     fte             0,0%                 1,0%           0%             -1,1         A       0,9%            0%              -0,9
          Afdelingssecretaresse                                                            -        0,0%                 0,8%           0%             -0,9
          Overige                                                                          -        0,0%                 0,2%           0%             -0,2




Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>      SALARISSCHALEN                          Functionele            Gemiddeld                     Feitelijke                Gemiddeld
                                                schaal uw            in grootte-     Afwijking     schaal uw                 in grootte-   Afwijking
                                                gemeente               klasse      uw gemeente     gemeente                    klasse    uw gemeente
                                          in fte         in %             %             %             fte       in %              %
      1 Salarisschaal 1                          -           0,0%       0,1%           0%
      2 Salarisschaal 2                          -           0,0%       0,4%           0%                          25%
      3 Salarisschaal 3                          -           0,0%       1,1%           -1%
      4 Salarisschaal 4                          1,1         3,3%       1,9%           1%
      5 Salarisschaal 5                          3,7        10,8%       7,9%           3%                          20%
      6 Salarisschaal 6                          5,1        15,1%      11,4%           4%
      7 Salarisschaal 7                          4,1        12,1%      13,6%           -1%
      8 Salarisschaal 8                          2,3         6,7%       9,5%           -3%                         15%
      9 Salarisschaal 9                          6,7        19,5%      14,1%           5%
      10 Salarisschaal 10                        4,0        11,7%      14,2%           -2%
      10ASalarisschaal 10A                       -           0,0%       4,0%           -4%                         10%
      11 Salarisschaal 11                        1,1         3,1%       9,1%           -6%
      11ASalarisschaal 11A                       2,0         5,9%       1,9%           4%
      12 Salarisschaal 12                        -           0,0%       6,6%           -7%                             5%
      13 Salarisschaal 13                        3,0         8,8%       2,7%           6%
      14 Salarisschaal 14                        1,0         2,9%       1,2%           2%
      15 Salarisschaal 15                        -           0,0%       0,4%           0%                              0%
      16 Salarisschaal 16                        -           0,0%       0,0%           0%                                     1    2   3      4   5      6   7   8   9   10 10A 11 11A 12 13 14 15 16 17 18
      17 Salarisschaal 17                        -           0,0%       0,0%           0%
      18 Salarisschaal 18                        -           0,0%       0,0%           0%                                                  Functionele schaal uw gemeente           Gemiddelde grootteklasse
      TOTAAL
         Totaal                                34,1       100,0%       100,0%          0%




      Gemiddelde salarislasten per fte van de betreffende overheadfunctie
                                                                                   Gemiddeld in
                                                                    Uw gemeente    grootteklasse    Verschil
      Directie, lijnmanagement                                      €    69.311    €      89.927     -23%
      Personeel en Organisatie                                      €    46.894    €      62.373     -25%
      Informatisering en Automatisering                             €    48.729    €      63.094     -23%
      Financiën en control                                          €    48.804    €      59.921     -19%
      Juridische zaken                                              €    62.658    €      68.265      -8%
      Bestuurszaken/bestuursondersteuning                           €    43.587    €      55.123     -21%
      Communicatie en Kwaliteitszorg                                €    43.118    €      60.480     -29%
      Facilitaire Dienst                                            €    42.180    €      46.964     -10%
      Secretariaten in het 'primaire proces'                        €       -      €      43.204      0%
      Totaal overhead                                               €    49.747    €      60.831     -18%




      KOSTEN OVERHEAD                                                                                                       INDICATOREN OVERHEAD

      Salarislasten overhead per fte van de gehele organisatie

                                                                                   Gemiddeld in                                                                              Gemiddeld in
                                                                    Uw gemeente    grootteklasse    Verschil                                                     Uw gemeente grootteklasse    Verschil
      Directie, lijnmanagement                                      €     3.229    €       4.386     -26%                   Aantal locaties                           1            2           -41%
      Personeel en Organisatie                                      €       813    €       1.732     -53%                   Aantal werkplekken per fte               1,26         1,32          -5%
      Informatisering en Automatisering                             €     2.057    €       1.976      4%                    Aantal m2 per fte                       11,30        27,75         -59%
      Financiën en control                                          €     3.365    €       4.115     -18%                   Aantal m2 per werkplek                   8,99        20,34         -56%
      Juridische zaken                                              €     1.208    €       1.090     11%
      Bestuurszaken/bestuursondersteuning                           €       906    €       1.419     -36%
      Communicatie en Kwaliteitszorg                                €       868    €       1.321     -34%
      Facilitaire Dienst                                            €     4.134    €       4.246      -3%
      Secretariaten in het 'primaire proces'                        €         -    €         442      0%
      Totaal overhead                                               €    16.579    €      20.727     -20%




Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>                                                              €      16.579   €     20.727
      Uitbestedingslasten overhead per fte van de gehele organisatie
                                                                            Gemiddeld in
                                                                Uw gemeente grootteklasse     Verschil
      Directie, lijnmanagement                                  €       -   €           -       0%
      Personeel en Organisatie                                  €       -   €          11       0%
      Informatisering en Automatisering                         €       -   €         213       0%
      Financiën en control                                      €       -   €          35       0%
      Juridische zaken                                          €       -   €           -       0%
      Bestuurszaken/bestuursondersteuning                       €       -   €           -       0%
      Communicatie en Kwaliteitszorg                            €       -   €           -       0%
      Facilitaire Dienst                                        €       -   €         661       0%
      Secretariaten in het 'primaire proces'                    €       -   €           -       0%
      Totaal overhead                                           €         - €         920       0%
                                                                €       -   €         920

      Salarislasten en Uitbestedingslasten overhead per fte van de gehele organisatie
                                                                              Gemiddeld in
                                                               Uw gemeente grootteklasse      Verschil
      Directie, lijnmanagement                                 €      3.229 €         4.386    -26%
      Personeel en Organisatie                                 €        813 €         1.742    -53%
      Informatisering en Automatisering                        €      2.057 €         2.189     -6%
      Financiën en control                                     €      3.365 €         4.151    -19%
      Juridische zaken                                         €      1.208 €         1.090    11%
      Bestuurszaken/bestuursondersteuning                      €        906 €         1.419    -36%
      Communicatie en Kwaliteitszorg                           €        868 €         1.321    -34%
      Facilitaire Dienst                                       €      4.134 €         4.907    -16%
      Secretariaten                                            €        -     €         442     0%
      Totaal overhead                                          €     16.579 €       21.647     -23%
                                                               €     16.579 €       21.647

      Automatiseringskosten per fte van de gehele organisatie
                                                                            Gemiddeld in
                                                                Uw gemeente grootteklasse     Verschil
      Afschrijvingen op hard- en software                       €         - €       1.368       0%
      Licenties                                                 €         - €       1.601       0%
      Overige computerfaciliteiten (bijv. datacommunicatie)     €         - €       1.343       0%
      Totaal                                                    €         - €       4.312       0%
                                                                €       -   €       4.312

      Huisvestingskosten per fte van de gehele organisatie
                                                                              Gemiddeld in
                                                                Uw gemeente   grootteklasse   Verschil
      Afschrijving gebouwen                                     €      783    €         891    -12%
      Huur                                                      €         -   €           5     0%
      Onderhoud gebouwen                                        €      108    €         573    -81%
      Rentelasten (buiten beschouwing gelaten)
      Wettelijke heffingen                                      €         5   €         39     -87%
      Energie en water                                          €        31   €        474     -93%
      Schoonmaak (meegenomen bij uitbesteding Fac. Dienst)
      Verzekeringen                                             €       193   €         66     191%
      Totaal                                                    €     1.121   €      2.048     -45%




Dit document is niet bestemd voor externe publicatie!
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>Bijlage 4
Begrotingsanalyse




51097
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>346    Staphorst                                                                                                                                                                                  Legenda celkleuringen
       Aantal inwoners                                                                                                           16.369                                             -0,15         Kleiner dan gemiddeld
                                                                                                                                  22501                                                           Ongeveer gemiddeld
       Grootteklasse                                                                                                                  B                                              0,15         Groter dan gemiddeld
                                                                                                                                                                                     0,50         Veel groter dan gemiddeld



                                                                          Lasten per inwoner                                                     Saldo (Lasten minus baten) per inwoner
         CLUSTERS                                                                       Gemiddeld             Afwijking                                        Gemiddeld      Afwijking
                                                                               Uw         in grootte-             % uw                               Uw            in grootte-      % uw
                                                                           gemeente           klasse          gemeente                            gemeente           klasse        gemeente                    clusters
         Cluster 1: Eigen inkomsten/ uitgaven                             €         292 €           216           35%                            €         -19 €              -3    -559%                      Cluster 1: Eigen inkomsten/ uitgav
         Cluster 2: Werk en inkomen                                       €         208 €           366           -43%                           €         56 €               76    -26%                       Cluster 2: Werk en inkomen
         Cluster 3: Maatschappelijke zorg                                 €         223 €           316           -30%                           €         202 €           272      -26%                       Cluster 3: Maatschappelijke zorg
         Cluster 4: Educatie                                              €         123 €           124           -1%                            €         104 €           108       -4%                       Cluster 4: Educatie
         Cluster 5: Kunst en ontspanning                                  €         120 €           111            9%                            €         109 €              92     18%                       Cluster 5: Kunst en ontspanning
         Cluster 6: Groen                                                 €          80 €           115           -31%                           €         69 €               99    -30%                       Cluster 6: Groen
         Cluster 7: VHROSV                                                €          96 €           104           -8%                            €         52 €               68    -24%                       Cluster 7: VHROSV
         Cluster 8: Oudheid                                               €            8 €              11        -29%                           €          8 €               10    -22%                       Cluster 8: Oudheid
         Cluster 9: Riolering                                             €          94 €               88         6%                            €          2 €             -10     117%                       Cluster 9: Riolering
         Cluster 10: Reiniging                                            €          71 €               83        -14%                           €         -10 €            -11      7%                        Cluster 10: Reiniging
         Cluster 11: Wegen en water                                       €         187 €           163           14%                            €         182 €           146       25%                       Cluster 11: Wegen en water
         Cluster 12: Openbare orde en veiligheid                          €          70 €               82        -15%                           €         68 €               80    -15%                       Cluster 12: Openbare orde en veil
         Cluster 13: Fysiek milieu                                        €          56 €               28        102%                           €         54 €               27    100%                       Cluster 13: Fysiek milieu
         Cluster 14: Bevolkingszaken                                      €          34 €               46        -25%                           €         20 €               29    -31%                       Cluster 14: Bevolkingszaken
         Cluster 15: Bestuursorganen                                      €          62 €               63        -1%                            €         62 €               62     0%                        Cluster 15: Bestuursorganen
         Cluster 16: Overig / algemene ondersteuning                      €          98 €               76        29%                            €         95 €               74     27%                       Cluster 16: Overig / algemene ond
         Totaal                                                           €        1.821 €         1.993          -9%                            €     1.054 €            1.121      -6%
         Totaal check                                                     €        1.821 €         1.993                                    # €        1.054   €          1.121



                                                                                                        Lasten per inwoner
                                                  0%          2%              4%          6%                 8%          10%         12%          14%          16%            18%           20%

        Cluster 1: Eigen inkomsten/ uitgaven                                                                                                                         16%
                                                                                                                                 11%
                  Cluster 2: Werk en inkomen                                                                                        11%
                                                                                                                                                                                    18%
             Cluster 3: Maatschappelijke zorg                                                                                              12%
                                                                                                                                                                    16%
                           Cluster 4: Educatie                                                       7%
                                                                                                   6%
             Cluster 5: Kunst en ontspanning                                                         7%
                                                                                             6%
                              Cluster 6: Groen                                      4%
                                                                                              6%
                           Cluster 7: VHROSV                                             5%
                                                                                         5%
                                                       0%                                                                                                                                               Uw gemeente
                           Cluster 8: Oudheid           1%
                                                                                         5%                                                                                                             Gemiddeld in grootteklasse
                           Cluster 9: Riolering                                     4%
                         Cluster 10: Reiniging                                   4%
                                                                                  4%
                  Cluster 11: Wegen en water                                                                                   10%
                                                                                                                  8%
      Cluster 12: Openbare orde en veiligheid                                  4%
                                                                                4%
                      Cluster 13: Fysiek milieu                           3%
                                                              1%
                  Cluster 14: Bevolkingszaken                      2%
                                                                     2%
                  Cluster 15: Bestuursorganen                               3%
                                                                           3%
Cluster 16: Overig / algemene ondersteuning                                              5%
                                                                               4%




                                                                                                          Saldo per inwoner
                                              -5%                   0%                   5%                   10%                15%                 20%                25%                 30%

        Cluster 1: Eigen inkomsten/ uitgaven            -2%
                                                               0%
                  Cluster 2: Werk en inkomen                                                   5%
                                                                                                     7%
             Cluster 3: Maatschappelijke zorg                                                                                                        19%
                                                                                                                                                                           24%
                           Cluster 4: Educatie                                                                      10%
                                                                                                                   10%
             Cluster 5: Kunst en ontspanning                                                                         10%
                                                                                                             8%
                              Cluster 6: Groen                                                      7%
                                                                                                              9%
                           Cluster 7: VHROSV                                                  5%
                                                                                                   6%
                                                                            1%                                                                                                                          Uw gemeente
                           Cluster 8: Oudheid                               1%
                                                                          0%                                                                                                                            Gemiddeld in grootteklasse
                           Cluster 9: Riolering              -1%
                         Cluster 10: Reiniging               -1%
                                                             -1%
                  Cluster 11: Wegen en water                                                                                                 17%
                                                                                                                               13%
      Cluster 12: Openbare orde en veiligheid                                                       6%
                                                                                                      7%
                      Cluster 13: Fysiek milieu                                               5%
                                                                                  2%
                  Cluster 14: Bevolkingszaken                                    2%
                                                                                   3%
                  Cluster 15: Bestuursorganen                                                   6%
                                                                                               6%
Cluster 16: Overig / algemene ondersteuning                                                                   9%
                                                                                                    7%
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>                                                                                       Begrotingscijfers (x € 1.000)   Lasten per inwoner                         Saldo (Lasten minus baten) per inwoner
       SPECIFICATIE CLUSTERS                                                                                                          Gemiddeld       Afwijking                 Gemiddeld     Afwijking
                                                                                          Lasten      Saldo                 Uw        in grootte-       % uw          Uw        in grootte-     % uw
                                                                                       uw gemeente uw gemeente           gemeente       klasse        gemeente      gemeente      klasse      gemeente
       Totaal                                                                           € 29.808 € 17.254               €    1.821 €        1.993       -9%       €     1.054 €       1.121      -6%
                                                                                        € 29.808 € 17.254               €    1.821 €        1.993                 €     1.054 €       1.121
       Cluster 1: Eigen inkomsten/ uitgaven                                             €    4.778 €      307-          €      292 €          216       35%        €       19- €          3-   -559%
220    Zeehavens                                                                        €        - €         -          €         - €            2      0%         €         - €          0       0%
230    Luchtvaart                                                                       €        - €         -          €         - €            0      0%         €         - €          0       0%
310    Handel en ambacht                                                                €       59 €        44          €        4 €           11      -68%        €        3 €           8     -68%
311    Baten marktgelden                                                                €        - €        39-         €         - €             -     0%         €        2- €          1-   -165%
320    Industrie                                                                        €       53 €         8-         €        3 €             2      34%        €        0- €          1    -160%
330    Nutsbedrijven                                                                    €        8 €      451-          €        0 €             2     -77%        €       28- €         10-   -169%
340    Agrarische productie en ontginning                                               €        - €         -          €         - €            1      0%         €         - €          0-      0%
341    Overige agrarische zaken, jacht en visserij                                      €       76 €        73          €        5 €             1     352%        €        4 €           1-    604%
830    Bouwgrondexploitatie                                                             €    4.582 €        74          €      280 €          197       42%        €        5 €           0-   1132%

    Cluster 2: Werk en inkomen                                                         €     3.405    €      921       €       208    €        366      -43%      €        56    €      76      -26%
610 Bijstandsverlening en inkomensvoorz.                                               €     1.541    €      416       €        94    €        197      -52%      €        25    €      42      -40%
611 Werkgelegenheid                                                                    €     1.594    €      244       €        97    €        145      -33%      €        15    €      11      32%
612 Inkomensvoorziening                                                                 €         -   €          -      €         -   €           -      0%        €        -    €       -      0%
613 Overige sociale zekerheidsregelingen                                                €         -   €          -      €         -   €          0       0%        €        -    €       0      0%
614 Gemeentelijk minimabeleid                                                          €       270    €      261       €        16    €         24      -30%      €        16    €      22      -29%


       Cluster 3: Maatschappelijke zorg                                                €     3.644    €     3.304      €       223    €        316     -30%       €      202     €     272     -26%
620    Maatschappelijke begeleiding en advies                                          €       418    €       418      €        26    €         36     -29%       €       26     €      35     -28%
621    Vreemdelingen                                                                   €        50    €        48      €         3    €          1     156%       €        3     €       1     168%
622    Huishoudelijke verzorging (WMO)                                                 €       939    €       754      €        57    €        102     -44%       €       46     €      87     -47%
623    Participatiebudget                                                              €       161    €        51      €        10    €         29     -66%       €        3     €       9     -64%
630    Sociaal cultureel werk                                                          €       385    €       345      €        24    €         40     -41%       €       21     €      36     -42%
641    Tehuizen                                                                        €         -    €         -      €         -    €          0      0%        €        -     €       0      0%
650    Kinderdagopvang                                                                 €       279    €       279      €        17    €         13      34%       €       17     €      11      59%
651    Dagopvang gehandicapten                                                         €         -    €         -      €         -    €          0      0%        €        -     €       0      0%
652    Voorzieningen gehandicapten                                                     €       692    €       689      €        42    €         52     -19%       €       42     €      51     -18%
711    Ambulancevervoer                                                                €         -    €         -      €         -    €          0      0%        €        -     €       0      0%
712    Verpleeginrichtingen                                                            €         -    €         -      €         -    €          0      0%        €        -     €       0      0%
714    Openbare gezondheidszorg                                                        €       267    €       267      €        16    €         17      -4%       €       16     €      17      -2%
715    Centra jeugd gezin (jeugdgezondh.)                                              €       453    €       453      €        28    €         18      52%       €       28     €      18      53%
716    Centra voor jeugd en gezin (ond. WMO)                                           €         -    €         -      €         -    €          7      0%        €        -     €       7      0%

    Cluster 4: Educatie                                                                €     2.019    €     1.707      €       123    €        124      -1%       €      104     €     108      -4%
4xx Regulier onderwijs                                                                 €     2.019    €     1.707      €       123    €        124      -1%       €      104     €     108      -4%
482 Volwasseneducatie                                                                  €         -    €         -      €         -    €          0      0%        €        -     €       0      0%

       Cluster 5: Kunst en ontspanning                                                 €     1.972    €     1.782      €       120    €        111        9%      €      109     €      92      18%
510    Openbaar bibliotheekwerk                                                        €       347    €       344      €        21    €         21       0%       €       21     €      20       6%
511    Vormings- en ontwikkelingswerk                                                  €        98    €        92      €         6    €          8      -29%      €        6     €       8      -30%
530    Sport                                                                           €     1.418    €     1.238      €        87    €         61       42%      €       76     €      47      60%
540    Kunst                                                                           €        34    €        34      €         2    €          8      -74%      €        2     €       7      -72%
580    Overige recreatieve voorzieningen                                               €        75    €        74      €         5    €         12      -62%      €        5     €      10      -55%

       Cluster 6: Groen                                                                €     1.310    €     1.128      €        80    €        115     -31%       €        69    €      99     -30%
531    Groene sportvelden en terreinen                                                 €       134    €       134      €         8    €         16     -49%       €         8    €      13     -39%
550    Natuurbescherming                                                               €       129    €       120      €         8    €          4      83%       €         7    €       4      92%
560    Openbaar groen en openluchtrecreatie                                            €       625    €       623      €        38    €         84     -54%       €        38    €      78     -51%
724    Lijkbezorging                                                                   €       422    €       422      €        26    €         11     131%       €        26    €      11     137%
732    Baten begraafplaatsrechten                                                      €         -    €       171-     €         -    €          -      0%        €        10-   €       7-    -43%

       Cluster 7: VHROSV                                                               €     1.564    €      846       €        96    €        104       -8%      €        52    €      68      -24%
810    Ruimtelijke ordening                                                            €       696    €      409       €        43    €         40       7%       €        25    €      36      -30%
820    Woningexploitatie / woningbouw                                                  €       108    €       94       €         7    €         11      -38%      €         6    €       4      46%
821    Stads- en dorpsvernieuwing                                                      €         -    €        -       €         -    €          4       0%       €         -    €       3       0%
822    Overige volkshuisvesting                                                        €       760    €      717       €        46    €         50       -7%      €        44    €      47       -7%
823    Bouwvergunningen                                                                €         -    €      374-      €         -    €          -       0%       €        23-   €      22-      -2%

    Cluster 8: Oudheid                                                                 €       133    €      133       €          8   €         11      -29%      €         8    €      10      -22%
541 Oudheidkunde/musea                                                                 €       133    €      133       €          8   €         11      -29%      €         8    €      10      -22%
                                                                                                                                                         0%
       Cluster 9: Riolering                                                            €     1.534    €        27      €        94    €         88       6%       €         2    €      10-    117%
729-   Rioleringzorg (riolering en waterzuivering, huishoudelijk/bedrijfsafvalwater,
                                                                                       €     1.534    €     1.534      €        94    €         85      10%       €        94    €      82      14%
 731   hemelwater, grondwater).
 726   Baten rioolrechten                                                               €         -   €     1.507-      €         -   €          -       0%       €        92- €        93-     1%
 727   Baten rioolheffing huishoudelijk/bedrijfsafvalwater                              €         -   €         -       €         -   €          -       0%       €         - €          1-     0%
 728   Baten rioolheffing grond- en hemelwater                                          €         -   €         -       €         -   €          3       0%       €         - €          2      0%

    Cluster 10: Reiniging                                                              €     1.168    €       165-     €        71    €         83      -14%      €        10- €        11-      7%
721 Afvalverwijdering en -verwerking                                                   €     1.168    €       949      €        71    €         83      -14%      €        58 €         74      -22%
725 Baten reinigingsrechten en afvalstoffenheffingen                                   €         -    €     1.114-     €         -    €          -       0%       €        68- €        85-     20%

       Cluster 11: Wegen en water                                                      €     3.053    €     2.983      €       187    €        163       14%      €      182     €     146      25%
210    Wegen, straten en pleinen                                                       €     2.744    €     2.710      €       168    €        127       32%      €      166     €     123      35%
211    Verkeersmaatregelen te land                                                     €       238    €       202      €        15    €         20      -27%      €       12     €      17      -27%
212    Openbaar vervoer                                                                €        12    €        12      €         1    €          1      -34%      €        1     €       1      -24%
214    Parkeren                                                                        €         -    €         -      €         -    €          5       0%       €        -     €       5       0%
215    Baten parkeerbelasting                                                          €         -    €         -      €         -    €          -       0%       €        -     €       8-      0%
221    Binnenhavens en waterwegen                                                      €         -    €         -      €         -    €          4       0%       €        -     €       3       0%
223    Veerdiensten                                                                    €         -    €         -      €         -    €          1       0%       €        -     €       0       0%
240    Waterkering, afwatering en landaanwinning                                       €        59    €        59      €         4    €          5      -34%      €        4     €       5      -31%
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>                                                                                         Begrotingscijfers (x € 1.000)   Lasten per inwoner                            Saldo (Lasten minus baten) per inwoner
                                                                                                                                        Gemiddeld       Afwijking                    Gemiddeld     Afwijking
                                                                                            Lasten      Saldo                 Uw        in grootte-       % uw             Uw        in grootte-     % uw
                                                                                         uw gemeente uw gemeente          gemeente        klasse        gemeente        gemeente       klasse      gemeente

    Cluster 12: Openbare orde en veiligheid                                              €     1.138    €     1.114       €         70   €         82         -15%      €          68   €    80      -15%
120 Brandweer en rampenbestrijding (beleid)                                              €     1.029    €     1.005       €         63   €         62          1%       €          61   €    61       1%
140 Openbare orde en veiligheid                                                          €       109    €       109       €          7   €         20         -66%      €           7   €    19      -64%
160 Opsporing en ruiming conv. Explosieven                                               €         -    €         -       €          -   €          0          0%       €           -   €     0       0%

    Cluster 13: Fysiek milieu                                                            €       916    €      883        €         56    €        28     102%          €          54   €    27     100%
723 Milieubeheer                                                                         €       916    €      883        €         56    €        28     102%          €          54   €    27     100%

    Cluster 14: Bevolkingszaken                                                          €       556    €      332        €         34   €         46         -25%      €          20 €      29      -31%
003 Burgerzaken                                                                          €       492    €      492        €         30   €         41         -26%      €          30 €      40      -26%
004 Baten secretarieleges burgerzaken                                                    €        64    €      160-       €          4   €          5         -17%      €          10- €     11-     13%

    Cluster 15: Bestuursorganen                                                          €     1.018    €     1.018       €         62   €         63          -1%      €          62   €    62       0%
001 Bestuursorganen                                                                      €       867    €       867       €         53   €         48          10%      €          53   €    48      11%
006 Bestuursondersteuning raad en rekenkamer(functie)                                    €       151    €       151       €          9   €         14         -36%      €           9   €    14      -36%

    Cluster 16: Overige/ algemene ondersteuning                                          €     1.600    €     1.548       €         98   €         76         29%       €          95   €    74      27%
002 Bestuursondersteuning                                                                €     1.424    €     1.412       €         87   €         64         36%       €          86   €    63      36%
005 Bestuurlijke samenwerking                                                            €       176    €       136       €         11   €         12         -7%       €           8   €    11      -26%




      INKOMSTEN                                                          Inkomsten (x € 1.000)                           Inkomsten per inwoner

                                                                                         Gemiddeld Gemiddeld                             Gemiddeld      Gemiddeld
                                                                               Uw           alle    in uw grootte-          Uw               alle     in uw grootte-
                                                                             gemeente    gemeenten      klasse           gemeente       gemeenten          klasse
  3   Algemene uitkering gemeentefonds                                      € 12.931     € 44.782        € 19.118 Algemene
                                                                                                                        €     uitkering €
                                                                                                                                 790 gemeentefonds
                                                                                                                                                1.066          € 850
  6   Nutsbedrijven, leningen & overige financiele middelen                 €    1.996   €    5.497       € 1.799 Nutsbedrijven,
                                                                                                                        €               € & overige
                                                                                                                                   leningen
                                                                                                                                 122              131 financiele€ 80
                                                                                                                                                                  middelen
  7   Belastingen                                                           €    2.602   € 11.260         € 4.963 Belastingen
                                                                                                                        €        159 €            268          € 221
  8   Retributies                                                           €    3.429   €    9.952       € 5.063 Retributies
                                                                                                                        €        209 €            237          € 225
 11   Overige inkomsten                                                     €    9.766   € 49.065        € 15.692 Overige
                                                                                                                        € inkomsten
                                                                                                                                 597 €  (inclusief             € 697
                                                                                                                                                   specifieke uitkeringen)
                                                                                                                                                1.168
      Totaal                                                                € 30.724     € 120.556 € 46.634             €      1.877 €          2.869 €       2.073
 13
 14
 15
 16
                     Inkomsten uw gemeente                                                                            Inkomsten gemiddeld in uw
 17
 18
                                                                                                                            grootteklasse
 19                                                           Algemene uitkering                                                                                     Algemene uitkering
 20                                                           gemeentefonds                                                                                          gemeentefonds
 21
 22
 23
                                                              Nutsbedrijven, leningen &                                                                              Nutsbedrijven, leningen &
                                                              overige financiele                                                                                     overige financiele
           32%                                                middelen                                        34%                                                    middelen
                                               42%                                                                                                41%
                                                              Belastingen                                                                                            Belastingen



                                                              Retributies                                                                                            Retributies
             11%                                                                                                   11%
                                                                                                                                         4%
                         8%        7%                         Overige inkomsten                                               10%                                    Overige inkomsten




      BALANS (Jaarrekening 2012)

      Debet                                    (x € 1.000) in %                          Credit                                          (x € 1.000)    in%
      Materiele vaste activa                        € 25.076       40%                   Eigen vermogen                                   €     44.308           71%
      Financiële vaste activa                       € 16.509       26%                     Algemene reserves                              €     15.881
      Immateriële vaste activa                           €0         0%                     Bestemmingsreserves                            €     28.351
      Voorraden                                      € 6.110       10%                     Resultaat na bestemming                        €          76
      Vorderingen                                   € 14.720       24%                   Voorzieningen                                    €      1.528            2%
      Liquide middelen                                   €1         0%                   Onderhandse leningen van bin. fin. inst.         €      3.356            5%
      Overlopende activa                               -€ 79        0%                   Overige vaste schuld                             €        -              0%
                                                                                         Kortlopende schuld                               €      9.303           15%
                                                                                         Overlopende passiva                              €      3.843            6%
                                                €    62.337                                                                               €     62.338
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>Risicoprofiel: Staphorst

                                                                                   Uw
                                                                                 gemeente
Sociaal Domein
Sociale structuur                                                                         Goed
Aantal bijstandontvangers                                                                       87
Aantal uitkeringsontvangers                                                                  607
Verhouding huishoudens met laag inkomen t.o.v. totaal aantal huishoudens                   21%
Demografie
Grijze druk (% inwoners > 64 jaar)                                                         14%
% Chronisch zieken (Farmaceutische kosten groep)                                           16%
Financieel-Economisch Domein
% Algemene uitkering gemeentefonds van totale inkomsten                                    42%
Solvabiliteit (eigen vermogen / totale vermogen)                                                0,7
Netto schuld per inwoner                                                         €       1.008
Bruto (emu) schuld als % van inkomsten                                                     41%
Debt ratio                                                                                 26%
Fysiek Domein
Aandeel inkomsten OZB gebruikers van totale inkomsten                                         1%
Aandeel grondexploitatie van totale inkomsten                                              13%
Buffer
Ranglijst Coelo                                                                              255




LEGENDA KLEUREN RISICOPROFIEL

Sociaal Domein
Sociale structuur                                         zwak        matig          redelijk         goed
Aantal bijstandontvangers                                 >1200      800-1200        400-800          0-400
Aantal uitkeringsontvangers                               >4500     3000-4500    1500-3000            0-1500
Verhouding huishoudens met laag inkomen t.o.v. totaal     >30%       20-30%          10-20%           <10%
Demografie
Grijze druk (> 64 jaar)                                   >20%       16-20%          10-15%           <10%
% Chronisch zieken (Farmaceutische kosten groep)          >30%       20-30%          12-20%           <12%
Financieel-Economisch Domein
% Algemene uitkering gemeentefonds van totale inkomsten   >60%       40-60%          20-40%           <20%
Solvabiliteit = eigen vermogen/ totale vermogen           <0,20      0,20-0,35       0,35-0,5          >0,5
Netto schuld per inwoner                                  >3000     1500-3000        0-1500            <0
Bruto (emu) schuld als % van inkomsten                    >113%      75-112%         38-75%           0-37%
Debt ratio                                                >75%       50-75%          25-50%           0-25%
Fysiek Domein
Aandeel inkomsten OZB gebruikers van totale inkomsten     <4%          3-4%           2-3%             <2%
Aandeel grondexploitatie van totale inkomsten             >15%       11-15%          6-10%            < 5%
Buffer
Ranglijst Coelo                                           >300       200-299         100-199           0-99
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>