<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>4




    voorstel


Beslisnota voor de raad

Datum          31 mei 2021

Openbaar


Onderwerp                    Nalevingsverordening en uitvoeringsplan Integrale Handhaving Sociaal
                             Domein
Versienummer                 2.0

Portefeuillehouder           D. de Jong, R. de Heer, M. van Willigen
Informant                    Manja van der Zee, Gert Kamp
Afdeling                     Maatschappelijke Ontwikkeling
Telefoon                     (038) 498 2071
Email                        M.van.der.Zee@zwolle.nl, g.kamp@zwolle.nl

Financiële gevolgen
Betreft doel                 2.1.3 (maatwerk)voorzieningen Wmo
                             2.3.2 We bieden een kwalitatief passend aanbod aan jeugdhulp (niet vrij
                             toegankelijk) bij problemen met opvoeden en opgroeien, geestelijke
                             problematiek, stoornissen en beperkingen. Bij de toegang wordt de scherpte
                             van de wet en het contract nog meer gebruikt als hulpmiddel.
                             4.1.1 We bieden ondersteuning aan inwoners die terecht een beroep doen op
                             het gemeentelijk vangnet zodat ze niet onder de Zwolse armoedegrens
                             hoeven te leven
Begroting wijzigen           Nee
Dekking ten laste van        Niet van toepassing

Bijlagen                     1. Projectplan Integrale Handhaving SD
                             2. Nalevingsverordening
                             3. Uitvoeringsplan Integrale Handhaving SD
                             4. Advies van de Participatieraad
                             5. Beantwoording van het advies van de Participatieraad




De raad wordt voorgesteld te besluiten om:
1. Kennis te nemen van het projectplan, de nalevingsverordening, het uitvoeringsplan Integrale
    Handhaving SD, het advies Participatieraad en de beantwoording van het advies van de
    Participatieraad
2. De nalevingsverordening vast te stellen
3. De verordening handhaving inkomensvoorzieningen 2009 in te trekken




                                                                                                    1/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>4




    voorstel



Datum          31 mei 2021

Toelichting op het voorstel



Inleiding
De gemeente Zwolle is vanaf 1 januari 2015 verantwoordelijk voor de uitvoering van de Participatiewet,
de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en de Jeugdwet. De gemeente is daarmee
verantwoordelijk voor de naleving én handhaving hiervan. Handhaving is ondersteunend aan en
onderdeel van de integrale dienstverlening binnen het Sociaal Domein, en effectief en efficiënt toezicht
en handhaving vereist ook zelf een integrale aanpak en samenwerking, ook met partners buiten het
Sociaal Domein.

Op 17 maart 2020 is het college geïnformeerd over de projectmatige aanpak van integrale handhaving
in het Sociaal Domein en op 3 november 2020 is het college geïnformeerd over het projectplan met
daarin de concrete doelen, resultaten, fasen, producten, inzet en tijdsplanning die nodig zijn om
integrale handhaving in het sociaal domein te realiseren (zie het projectplan in de bijlagen). Hierbij
wordt de raad geïnformeerd over de nalevingsverordening en het uitvoeringsplan Integrale Handhaving
Sociaal Domein met bijbehorend uitvoeringskader als de eerste twee producten van het projectplan.

Toelichting
Toezicht en Handhaving wordt binnen het Sociaal Domein zodanig georganiseerd dat het bijdraagt aan
de integrale dienstverlening aan de inwoner. Opgave hierbij is het zoveel mogelijk voorkómen van
handhaving en sanctionering door de focus op preventie en het versterken van de rol van toezicht. Het
is daarbij vooral belangrijk om de kwetsbare inwoner te beschermen, zodat deze niet onbewust of
onbedoeld in de fout gaat, terwijl anderzijds kwaadwillige zorgaanbieders, zorgverleners of inwoners
daadkrachtig worden aangepakt. Richtinggevend is de door de Raad vastgestelde visie op (integrale)
handhaving in het Sociaal Domein. De opgestelde nalevingsverordening en het uitvoeringsplan
Integrale Handhaving Sociaal Domein zijn de eerste twee producten van het projectplan.

De nalevingsverordening is juridisch en inhoudelijk getoetst door een klankbordgroep met collega’s
vanuit diverse disciplines. De verordening integrale handhaving en naleving sociaal domein strekt tot
bevordering van de naleving van wet- en regelgeving binnen het sociaal domein zoals is vastgesteld in
de Participatiewet, Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze
werknemers, Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen
zelfstandigen, Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en de Jeugdwet. Doel is het waarborgen van
de benodigde kwaliteit van de geboden ondersteuning én het voorkómen en bestrijden van oneigenlijk
gebruik en misbruik van voorzieningen. De nalevingsverordening is aanvullend op de al bestaande
verordeningen.

De verordening handhaving inkomensvoorzieningen 2009 is sterk verouderd (hierin wordt nog
gesproken over de Wet Werk en bijstand). Dit is een raamverordening, waarin slechts is bepaald dat
het college tenminste eens per 4 jaar een actieplan vaststelt met aandacht voor de bestrijding van het
ten onrechte ontvangen van bijstand, uitkeringen en inkomensvoorzieningen alsmede van misbruik en
oneigenlijk gebruik. In verband met de decentralisaties en de veranderingen in het sociaal domein is
vanuit de uitvoering de behoefte ontstaan aan de in dit document eerder genoemde visie op
handhaving voor het gehele sociaal domein. Eén van de onderdelen die vervolgens moest worden
uitgewerkt was het actualiseren van de verordening handhaving inkomensvoorzieningen, ook omdat de
Participatiewet een verordeningsplicht kent met betrekking tot handhaving. Er is gekozen om de
nalevingsverordening uit te breiden voor Wmo en Jeugd, zodat beleid en uitvoering over de gehele
breedte van het sociaal domein in lijn worden gebracht met de visie. De verordening handhaving

                                                                                                     2/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>4




    voorstel



Datum          31 mei 2021

inkomensvoorzieningen 2009 wordt daarom met de komst van deze nieuwe nalevingsverordening
ingetrokken.

Het uitvoeringsplan volgt uit de nalevingsverordening. Het is een meerjarig beleidsplan waarin de
uitvoering van de verordening nader wordt uitgewerkt. In het uitvoeringsplan staat de aanpak van de
integrale handhaving binnen het sociaal domein beschreven. De methodiek die daarvoor wordt
gebruikt is Natuurlijk Naleven. Deze methodiek is gebaseerd op 4 pijlers namelijk communicatie,
dienstverlening, controle en handhaving op maat. Daarnaast kent de methodiek 4 leidende principes:
gedragsbeïnvloeding, integraliteit, maatwerk en samenwerking. Al deze ingrediënten moeten helpen bij
het voorkómen en bestrijden van oneigenlijk gebruik en misbruik door inwoners en zorgaanbieders, en
het waarborgen van de kwaliteit van de ondersteuning. Nadruk ligt daarbij op preventie.

Beoogd effect
1. Van Hoogwaardig Handhaven naar Natuurlijk Naleven sluit aan op de bewegingen zoals genoemd
   in de Hervormingsagenda sluit aan bij de bewegingen ‘’Van apart naar gewoon’’ , “ Van
   deelprobleem naar totaaloplossing” en ‘’Van zorgen voor naar zorgen dat’’.

2. Toezicht en Handhaving wordt binnen het Sociaal Domein zodanig georganiseerd dat het bijdraagt
   aan de integrale dienstverlening aan de inwoner. Opgave hierbij is het zoveel mogelijk voorkómen
   van handhaving en sanctionering door de focus op preventie en het versterken van de rol van
   toezicht.

3. Onvoldoende inzet op toezicht en handhaving gaat ten koste van de rechtmatigheid en vereiste
   kwaliteit van geboden ondersteuning en veroorzaakt schade voor zowel gemeente als inwoner. Het
   gaat ook ten koste van het draagvlak voor ons sociale stelsel, omdat de indruk wordt gewekt dat
   zorg- of uitkeringsfraude loont en/of onvoldoende wordt bestreden.

Argumenten
1.1 De nieuwe leidraad voor het Sociaal Domein is de hervormingsagenda. Onderdeel van het
    realiseren van daarin genoemde sporen en bewegingen is het toezien op en handhaven
    daarvan (Hervormingsagenda, hoofdstuk 8). De nalevingsverordening en het uitvoeringsplan
    Integrale handhaving Sociaal Domein bieden handvaten om integraal te kunnen handhaven. De
    wijze waarop we dit doen, namelijk “van Hoogwaardig Handhaven naar Natuurlijk Naleven”, sluit
    aan bij de bewegingen ‘’Van apart naar gewoon’’, “ Van deelprobleem naar totaaloplossing” en
    ‘’Van zorgen voor naar zorgen dat’’.

2.1 Op 28 februari 2017 heeft de Raad de visie op (integrale) handhaving in het Sociaal Domein
    vastgesteld. Het College heeft toegezegd de visie uit te werken in een meerjarig
    uitvoeringsplan. Door akkoord te gaan met het uitvoeringplan integrale handhaving Sociaal
    Domein geeft het College uitvoering aan de eerder gedane toezegging.

2.2 De afgelopen jaren zijn binnen de Wmo flinke stappen gemaakt op gebied van beleid en casuïstiek
    om de kwaliteit, rechtmatigheid en continuïteit van het toezicht en handhaving te waarborgen.
    Deze stappen worden nu bestendigd en doorontwikkeld.

2.3 Bij de Jeugdhulp zijn op het gebied van toezicht en handhaving verschillende lokale, regionale en
    landelijke partijen betrokken. Dit maakt dat het specifieke onderwerp nog geen grote
    ontwikkelingen heeft doorgemaakt. In de basis is alles geregeld, maar hier valt nog veel winst te
    behalen.


                                                                                                    3/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>4




    voorstel



Datum          31 mei 2021

2.4 De Participatieraad is met ons van mening dat toezicht en handhaving binnen het Sociaal domein
    zodanig georganiseerd moet worden dat het bijdraagt aan de integrale dienstverlening van de
    inwoner. Opgave is het zoveel mogelijk voorkómen van handhaving en sanctionering door de focus
    op preventie en het versterken van de rol van toezicht te leggen.

Risico’s
Zoals eerder genoemd gaat onvoldoende inzet op toezicht en handhaving gepaard met te weinig
sturing op de rechtmatigheid en vereiste kwaliteit van geboden ondersteuning, en veroorzaakt schade
voor zowel gemeente als inwoner. Het gaat ook ten koste van het draagvlak voor ons sociale stelsel,
omdat de indruk wordt gewekt dat zorg- of uitkeringsfraude loont en/of onvoldoende wordt bestreden.
Risico’s van onterechte fraudeverdenkingen en de strenge terugvorderingen bij fouten zoals bij de
toeslagenaffaire worden voorkomen door de integrale en multidisciplinaire aanpak en het toepassen
van maatwerk, waarbij voldoende oog bestaat voor de individuele situatie van de cliënt/zorgaanbieder
en voor de bedoeling van de regelgeving.

Financiën
Niet van toepassing.

Communicatie
Zowel de nalevingsverordening en het uitvoeringsplan zijn op 15 april 2021 besproken met de
participatieraad. In de bijlagen is het advies en de beantwoording ervan opgenomen. Na akkoord van
de raad wordt de nalevingsverordening op de gebruikelijke wijze gepubliceerd. Het uitvoeringsplan is
een intern document. Per fase van de uitvoering wordt tussentijds geëvalueerd en vindt communicatie
plaats met het Netwerk Team Sociaal Domein (intern ambtelijk overleg), college en raad. Per fase zijn
ook klankbordgroepen vanuit de ambtelijke organisatie betrokken voor het creëren van draagvlak en
consensus over integrale handhaving binnen het Sociaal Domein.

Vervolg
Na de verkregen instemming van het College voor het uitvoeringsplan en van de Raad voor de
nalevingsverordening is de eerste fase (voorbereiding en beleid) van het project Integrale handhaving
sociaal domein zo goed als afgerond. We kunnen dan verder met de volgende fase (implementatie en
realisatie), waarin toezicht en handhaving en de integrale samenwerking volgens de methodiek
Natuurlijk Naleven concrete invulling krijgt.

Openbaarheid
Deze beslisnota is openbaar.


Burgemeester en Wethouders van Zwolle,




voorzitter, Peter Snijders




interim-secretaris, Liesbeth Borsboom


                                                                                                    4/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>