<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Zienswijze Ontwerp Omgevingsvisie Overijssel voor en met Elkaar en Omgevingsverordening
namens de vijf grote steden van Overijssel


Geacht College van GS,

Op 24 september 2024 reageerden wij als vijf steden op de 80% versie van uw ontwerp Omgevingsvisie. In
onze reactie gingen wij in op vijf belangrijke elementen: de relatie met de nationale opgaven, de te
verwachten ruimtevraag, de noodzakelijke integrale sturing, de kracht van verbindingen en de brede
welvaart in kernen en steden. We deden dit vanuit het perspectief van de drie Regionale
verstedelijkingstrategieën en de positie van de steden daarin. We zien dat in de ontwerp-Omgevingsvisie
de verstedelijkingsstrategieën sterker zijn gepositioneerd en de centrale rol van de steden daarin
krachtiger is verwoord met daarbij de aandacht op de opgaven. U onderschrijft dat en biedt nu in uw visie
de mogelijkheid dat daarvoor in de toekomst ook ruimte nodig is buiten de bestaande stad, mits goed
gemotiveerd, wat wij vanzelfsprekend van harte onderschrijven. Ook zien we mogelijkheden voor
maatwerk en uitgangspunten voor afwegingsruimte.

Waar een opgave landt, wordt ingevuld met de redeneerlijn. Zowel in uw visie, als in de verordening neemt
de redeneerlijn een centrale plaats in. We hebben daarover al meermaals bestuurlijk met elkaar
gesproken, wat we erg op prijs stellen. De toezegging om van de drie verstedelijkingsstrategieën een
Programma te maken in de zin van de Omgevingswet ondersteunen we van harte, maar neemt onze
zorgen over de toepassing van de redeneerlijn niet weg vanwege de nevengeschiktheid van de
verschillende programma’s. De vraag is welk comfort en welke zekerheid de redeneerlijn ons aan de
voorkant biedt en hoe dit zich verhoudt tot bestuurlijke afspraken tussen regio’s en/of gemeenten en de
provincie Overijssel.

In het vervolg van onze brief gaan we hierop nader in en doen we ook concrete voorstellen. Ook maken we
nog een enkele opmerking over brede welvaart.

Verbreding van de redeneerlijn
De steden willen samen met u blijven werken aan de concrete uitwerking van de nationale-, regionale, -
en lokale opgaven voor wonen, werken, energie, mobiliteit, klimaat en (stedelijke) voorzieningen, mede
ook als onderdeel van het Dagelijks Stedelijk Systeem. Met elkaar zijn we nu al succesvol met de huidige
verstedelijkingsstrategie van de regio Zwolle en de in ontwikkeling zijnde strategieën voor de regio
Stedendriehoek en de regio Twente.

Het gaat er nu om de randvoorwaarden te creëren om succesvol te blijven in de aanpak en uitvoering van
de verstedelijkingsstrategieën. Dat vraagt wat ons betreft om een aanpassing van de redeneerlijn ter
versterking van de integraliteit en de gewenste snelheid. Het gaat ons hierbij specifiek om het opheffen
van de opdeling tussen het ‘of -waar-hoe’ van een opgave zoals dat beschreven is in de Omgevingsvisie
(o.a. bijlage 3) en neergelegd is in de Omgevingsverordening (afdeling 4.14).

In het vervolg gaan we daarop verder in.

Integrale redeneerlijn
Als overheden werken we samen aan de Verstedelijkingsstrategieën (kwantitatief en kwalitatief). Dat
doen we integraal en samen met alle partners. Uw ontwerp-Omgevingsvisie bestaat weliswaar uit
gebiedsprofielen, leidende principes en een redeneerlijn, maar thema’s en bijbehorende opgaven zijn niet
altijd met elkaar in verband gebracht en sectoraal geordend. Onze Verstedelijkingsstrategieën stralen
juist bij uitstek integraliteit uit. Onze wens is dan ook om verstedelijking beter te borgen als vehikel waar
integrale afwegingen zijn of worden gemaakt. Daarnaast stellen we voor in de Omgevingsvisie (en
daarmee ook in de Verordening) op te nemen dat als Verstedelijkingsstrategieën zijn opgesteld,
uitgewerkt en (lokaal) zijn vertaald, dat de redeneerlijn dan in feite een gegeven is. Volgens ons is het dan
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>in ieder geval noodzakelijk dat in het kader van het ‘OF’ bij de generieke beleidskeuzes (pagina 152) de
verstedelijkingsstrategieën bij naam worden genoemd en dat dit ook in de tekst van de Omgevingsvisie
terugkomt.

Verder zijn we van mening dat de redeneerlijn niet op zichzelf staat als het gaat om de ‘waar’ vraag en dat
aan het antwoord op deze vraag het meeste gewicht wordt toegekend in de verordening. Het gaat naar
onze mening juist om de verbinding tussen het ‘of’ (vooral als het gaat om de urgentie/behoefte en
integrale afweging van een opgave), het ‘waar’ en het ‘hoe’ (omdat ook dit een afwegingsaspect is als het
gaat om integraliteit, brede welvaart en de investeringskracht/innovatie van/op een locatie). Het betreft
naar onze mening één samenhangende ruimtelijke afweging die ons helpt om maatschappelijk
verantwoordelijke keuzes te maken. We twijfelen eraan of de huidige beschrijving van de redeneerlijn
deze waarborg voor integraliteit biedt.

Gelet hierop vragen we u ook nog eens kritisch te kijken naar mogelijke tegenstrijdigheden voor
verstedelijking vanwege de sectorale opgaven die u in uw visie noemt en ook op kaart zet. De stedelijke
opgaven zoals wonen en werken moeten daarentegen hun plek gaan krijgen via de redeneerlijn en zijn niet
op de verschillende kaarten geduid, terwijl juist op wonen en werken een grote maatschappelijke urgentie
ligt en dus in feite op kaart ook een duiding zouden moeten krijgen.

De redeneerlijn in de verordening
We zij van mening dat niet alle ‘bewijslast’ (redeneerlijn en gebiedskenmerken, etc.) stringent in de
verordening opgenomen moet worden. Er is daarnaast sprake van een veelheid van criteria (regels). We
pleiten dan ook voor een vereenvoudiging daarvan en het schrappen van regels. Ons voorstel is dan ook in
afdeling 4.14 van de verordening artikel 4.122 als volgt te formuleren:

“Omgevingsplannen bevatten een onderbouwing waaruit blijkt dat nieuwe ontwikkelingen zijn afgewogen
op een wijze die aansluit bij de provinciale redeneerlijn, zoals deze is beschreven in paragraaf 3.6 en
uitgewerkt in bijlage 3 van de provinciale omgevingsvisie”. De overige leden 2 t/m 6 kunnen dan naar onze
mening vervallen.

Daarnaast vragen we u om in artikel 4.122 een expliciete clausule op te nemen waarin de toepassing van
de redeneerlijn proportioneel wordt gemaakt aan de aard en ruimtelijke impact van het initiatief. Hierbij
ligt ook een relatie wat precies als een provinciaal belang gezien moet worden dat rechtvaardigt of al dan
niet regels in de verordening opgenomen zouden moeten worden. Ook is het wenselijk de afspraken over
voorkantsamenwerking juridisch te verankeren in een beleidsregel die direct gekoppeld is aan de
instructieregel.

Toets redeneerlijn
We vragen u nog eens goed te kijken naar de externe werking van de redeneerlijn. Vooral over hoe deze
zou kunnen worden ingezet door belanghebbenden en of de redeneerlijn nu juist vertragend werkt, of voor
snelheid zorgt. Ook is de redeneerlijn op alle (stedelijke) ontwikkelingen van toepassing. Dit brengt een
onacceptabel risico op bureaucratische druk met zich mee. Een onderscheid naar locatie, de aard,
schaal en omvang van een gebiedsontwikkeling biedt goede handvatten voor vermindering van deze druk.
De beoogde vertaling van de redeneerlijn in de instructieregels lijkt verder te botsen met het proces over
‘meer loslaten’ in de voorkantsamenwerking bij het toetsen van nieuwe initiatieven en ingediende
aanvragen, waarover we ook met u in gesprek zijn.

Tot slot nog een enkele opmerking over de in de omgevingsverordening opgenomen instructieregels over
het behoud van respectievelijk bedrijfskavels met hoge milieucategorieën (HMC) en watergebonden
bedrijfskavels. Wij staan achter de redenen hiervoor. Niettemin zien wij graag een nuancering daarop,
omdat we nu als gemeenten de regie dreigen te verliezen op de ruimtelijke ordening van
bedrijventerreinen. We zien graag bij beide instructieregels een afwijkingsmogelijkheid toegevoegd
worden, waarin aan gemeenten beleidsvrijheid gegeven wordt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Brede Welvaart: maak ruimte voor maatwerk
U stelt terecht dat er grote verschillen in (ervaren) brede welvaart in Overijssel zijn. Niet alleen tussen stad
en platteland maar ook tussen steden en zelfs wijken onderling. We roepen u op om voor de onderdelen
sociale kwaliteit en gezondheid maatwerk toe te passen. Dat past ook binnen het kader van Elke Regio
Telt en het bijbehorende uitgangspunt om ook achterstanden weg te werken. En daarbij past een aanpak
voor de meest kwetsbaren in onze provincie; gericht op bestaanszekerheid en gezondheid. We zien
daarvoor goede samenwerkingsmogelijkheden met u op het gebied van verduurzaming en
herstructurering.

Tot slot
Ook wij zijn op zoek naar de beste weg om samen met u; voor én met elkaar Overijssel verder vorm te
geven en verder te ontwikkelen in lijn met de nationale opgaven waarvoor we ons gezamenlijk gesteld
zien. Wij willen graag met u zoeken naar de juiste formuleringen van beleid en regels en de juiste
positionering van onder andere de redeneerlijn als integraal instrument in de Omgevingsvisie en de
Omgevingsverordening.

Namens Burgemeester en Wethouders van,


Almelo,
Jan Martin van Rees, wethouder Wonen en Ruimtelijke Ordening




Deventer,
Lars Wijnhoud, wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Omgevingswet




Enschede,
Malkis Jajan, wethouder Stedelijke ontwikkeling en Wonen, Economie en Cultuur




Hengelo
Gerard Gerrits, wethouder Ruimtelijke Ordening, Wonen en Economie




Zwolle,
Gerdien Rots, wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Mobiliteit
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>