<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                               AGENDAPUNT

                                               NR:




                                                            2010.0.132.347




Concernstaf Bureau Gemeentesecretaris                                3 januari 2011

                                        Pagina 1 van 37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Collegenota
Aan burgemeester en wethouders

                                                                                                 Datum
Documentnummer            2010.0.132.347

Zaaknummer                2010-12-01023

Datum                     23-12-2010                      Portefeuillehouder
                                                          Van Wessem
Vertrouwelijk             Nee

Dienst                    Stadsontwikkeling               In DT                     Nee

Ambtenaar                 Esther Ruiten                   In college                Ja           11-01-2011

                                                          Voorstel in
Telefoonnummer            (026) 377 4575                                            Nee
                                                          raadscommissie
Onderwerp                 Masterplan Mode &               Voorstel in raad          Nee
                          Vormgeving
                                                          Genoemde data fataal      Nee

Beslispunten

1. Het Masterplan Mode & Vormgeving - een coproductie van provincie Gelderland, ArtEZ Hogeschool voor
   de Kunsten en gemeente Arnhem - vaststellen;
2. De raadscommissie CEESS middels bijgevoegde raadscommissiebrief hierover informeren.


Korte toelichting / samenvatting

ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten, gemeente Arnhem en provincie Gelderland hebben veel belang bij een
sterk cluster Mode & Vormgeving. Er bestaat in de regio een unieke en rijke achtergrond op het gebied van
Mode & Vormgeving. Veel internationaal bekende ontwerpers zijn opgeleid en nog gevestigd in Arnhem. Dit
biedt veel kansen in economisch en cultureel perspectief. Zoals de profilering van de gemeente Arnhem, regio
en provincie, het genereren van nieuwe werkgelegenheid en bedrijvigheid, het aantrekken van bestedingen
van buiten de stad en regio en het optimaliseren van het imago. De regio heeft daarnaast een bebouwde
omgeving die zich leent voor zowel consumptie van Mode & Vormgeving als voor de kleinschalige
productiemilieus die het cluster kenmerken.

De gemeente Arnhem zet o.a. via haar Economische Agenda al jaren vol in op het versterken en stimuleren
van het cluster Mode & Vormgeving. De provincie heeft dit cluster in haar Sociaal Economisch Beleidsplan tot
‘opkomend cluster’ benoemd oftewel een potentieel belangrijk cluster voor de toekomst voor Gelderland.
ArtEZ heeft een modeopleiding die grote internationale bekendheid geniet en ook de opleiding product design
heeft een goede reputatie. De kracht van deze opleidingen is met name het innovatieve aspect in vormgeving.
ArtEZ maakt steeds meer werk van haar verbinding met stad, regio en provincie.

Tegen deze achtergrond hebben deze drie partijen besloten tot het opstellen van een Masterplan Mode &
Vormgeving; een projectenprogramma dat dit cluster een belangrijke impuls moet geven. Door dit
projectenprogramma willen de partijen een structurele versterking van dit cluster in Gelderland
bewerkstelligen. Het plan is in eerste instantie economisch ingestoken, maar kent een sterke
cultuurcomponent. Dit komt tot uiting in aspecten als de artistieke ontwikkeling van de mode en het vergroten
van de publieke belangstelling voor deze sector. Economie en Cultuur vertonen dus een wederzijdse
afhankelijkheid en versterking.

Vanuit de drie organisaties zijn (bestaande) middelen beschikbaar gesteld voor de uitvoering van dit
projectenprogramma. Ook worden middelen gegenereerd bij andere partijen. De samenwerking wordt
bekrachtigd door middel van ondertekening van een intentieverklaring.
                                           Pagina 2 van 37                                               1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Te kopiëren stukken voor het college              Ter inzage te leggen stukken voor het college


Masterplan Mode & Vormgeving
Intentieverklaring
Raadscommissiebrief




Te kopiëren stukken voor raadscommissie of        Ter inzage te leggen stukken voor raadscommissie
gemeenteraad:                                     of gemeenteraad:

Masterplan Mode & Vormgeving
Raadscommissiebrief




                                       Pagina 3 van 37                                            2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Toelichting op het voorstel
1. Aanleiding / Probleemstelling
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief
2. Doel
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief
3. Argumenten
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief
4. Financiën
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief
5. Risico’s
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief
6. Uitvoering en evaluatie
Zie bijgevoegde raadscommissiebrief




                                      Pagina 4 van 37   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Communicatieparagraaf
Heeft er al communicatie plaatsgevonden? Zo ja, met wie en hoe?

Ja, partners in het netwerk Mode & Vormgeving zijn op de hoogte.

Zijn er direct belanghebbenden die geïnformeerd moeten worden, voordat de media worden
geïnformeerd? Zo ja, hoe gebeurt dit?

Partners worden meteen na het B&W- en GS-besluit (beiden op 11 januari 2011) geïnformeerd.

Is er naast openbaarmaking in het persgesprek ook een persbericht nodig? (Zo ja, bijvoegen)


Ja, dit wordt afgestemd met provincie Gelderland en ArtEZ.

Is naast het persgesprek en persbericht nog een andere wijze van bekendmaking nodig? Zo ja,
waaruit bestaat die?

Begin februari 2011 wordt de intentieverklaring door de drie initiatiefnemers ondertekend. Daarvoor worden
ook de partners in het netwerk Mode & Vormgeving uitgenodigd.

Is er een communicatieplan over dit onderwerp?

Nee




                                         Pagina 5 van 37                                               4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Aan de voorzitter van de gemeenteraad                                                         Datum             : 11 januari 2011
t.b.v. commissiebehandeling                                                                   Ons kenmerk       : 2010.0.132.400
                                                                                              Zaaknummer        : 2010-12-01023
                                                                                              Contactpersoon : Esther Ruiten
                                                                                              Doorkiesnr.       : (026) 377 4575




Onderwerp:         Masterplan Mode & Vormgeving




Geachte voorzitter,

Wij stellen u voor kennis te nemen van ons besluit van 11 januari 2011 om u via deze
raadscommissiebrief te informeren over het Masterplan Mode & Vormgeving: een coproductie tussen de
provincie Gelderland, ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten en gemeente Arnhem.

Aanleiding / Probleemstelling
ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten, gemeente Arnhem en provincie Gelderland hebben veel belang bij
een sterk cluster Mode & Vormgeving. Er bestaat in de regio een unieke en rijke achtergrond op het
gebied van Mode & Vormgeving. Veel internationaal bekende ontwerpers zijn opgeleid en nog gevestigd
in Arnhem. Dit biedt veel kansen in economisch en cultureel perspectief. Zoals de profilering van de
gemeente Arnhem, regio en provincie, het genereren van nieuwe werkgelegenheid en bedrijvigheid, het
aantrekken van bestedingen van buiten de stad en regio en het optimaliseren van het imago. De regio
heeft daarnaast een bebouwde omgeving die zich leent voor zowel consumptie van Mode & Vormgeving
als voor de kleinschalige productiemilieus die het cluster kenmerken.

De gemeente Arnhem zet o.a. via haar Economische Agenda al jaren vol in op het versterken en
stimuleren van het cluster Mode & Vormgeving. De provincie heeft dit cluster in haar Sociaal Economisch
Beleidsplan tot ‘opkomend kenniscluster’ benoemd oftewel een potentieel belangrijk cluster voor de
toekomst voor Gelderland. ArtEZ heeft een modeopleiding die grote internationale bekendheid geniet en
ook de opleiding product design heeft een goede reputatie. De kracht van deze opleidingen is met name
het innovatieve aspect in vormgeving. ArtEZ maakt steeds meer werk van haar verbinding met stad, regio
en provincie.

Tegen deze achtergrond hebben deze drie partijen besloten tot het opstellen van een Masterplan Mode &
Vormgeving; een projectenprogramma dat dit cluster een belangrijke impuls moet geven. Dit richt zich op
de volgende thema’s: ondernemerschap1, financiering, evenementen & educatie, kennis & innovatie,
productiemilieus.




1
    Hieronder “hangt” o.a. het project mode-incubator: dit initiatief loopt zoals bekend op het plan vooruit.
Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 99 • 6800 AB ARNHEM                                         DIENST STADSONTWIKKELING
                                                         Pagina 6 van 37
Telefoon 026 - 3773333 • Fax 026 - 3773450 • E-mail: Gemeente@Arnhem.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Ons kenmerk: 2010.0.132.400
Zaaknummer: 2010-12-01023
Pagina: 2




Door dit projectenprogramma willen de partijen een structurele versterking van dit cluster in Gelderland
bewerkstelligen. Het plan is in eerste instantie economisch ingestoken, maar kent een sterke
cultuurcomponent. Dit komt tot uiting in aspecten als de artistieke ontwikkeling van de mode en het
vergroten van de publieke belangstelling voor deze sector. Economie en Cultuur vertonen dus een
wederzijdse afhankelijkheid en versterking.

Doel
De doelstelling is om het cluster Mode en Vormgeving met veel economische en culturele potentie tot
volledige wasdom te laten komen én tot een stevige pijler van het stedelijk en regionale economisch
en cultureel milieu te maken. Dit plan biedt een duidelijke meerwaarde voor het cluster Mode &
Vormgeving en aanverwante bedrijven. De acties en projecten die worden opgepakt moeten uiteraard
concrete en meetbare zaken opleveren. Er wordt overigens met een goede basis gestart. Arnhem
heeft een zeer goede naam in deze sector. De ontwikkeling van het cluster Mode & Vormgeving wat
betreft aantal bedrijven en werkzame personen is relatief sterk.

De doelstelling van dit plan is als volgt:
    “Versterking van de randvoorwaarden en infrastructuur voor het cluster Mode en Vormgeving
                        om dit economisch en cultureel beter te laten renderen”.

Als subdoelen kunnen omschreven worden:
Kwantitatief
 Verhoging van de werkgelegenheid in de mode- en vormgevingscluster met 10%.
 Vergroting van het aantal bedrijven met 5%.
 Vergroting beschikbare ruimte voor ondernemers met 4.000 m2.
 Vergroting culturele en creatieve ruimte in de vorm van ateliers met 2.000 m2.

Kwalitatief
 Vergroting van de economische spin-off, innovatiekracht en het ondernemerschap.
 Verhoging van de publieke belangstelling voor ontwikkelingen in de mode en vormgeving.
 Betere positie in relevante landelijke netwerken van partijen uit Arnhem en Gelderland op het
   gebied van Mode & Vormgeving.

Uitgangspunten hierbij zijn:
 Het masterplan levert concrete resultaten op in economisch en cultureel opzicht.
 Het plan kent een looptijd van 4 jaar.
 Prioriteit leggen bij projecten die na realisatie structureel zijn.
 Qua projecten wordt zo veel mogelijk aangehaakt bij bestaande activiteiten en structuren
 Landelijke profilering van Arnhem en Gelderland als een regio met een sterk cluster Mode &
    Vormgeving c.q. creatieve industrie.




                                                  Pagina 7 van 37
Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 99 • 6800 AB ARNHEM                     DIENST STADSONTWIKKELING
Telefoon 026 - 3773333 • Fax 026 - 3773450 • E-mail: Gemeente@Arnhem.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Ons kenmerk: 2010.0.132.400
Zaaknummer: 2010-12-01023
Pagina: 2




Argumenten
Waarom willen genoemde partijen investeren in dit cluster? Met andere woorden, waarom is
(overheids)ingrijpen wenselijk? Hiervoor is een aantal redenen te noemen:

Mode als boegbeeld Gelderse creatieve industrie
Het potentieel economisch en cultureel belang van mode is groot. Mode en soortgelijke sectoren
maken deel uit van de zogenaamde creatieve industrie. Veel creativiteit versterkt de dynamiek van
een stad en maakt deze aantrekkelijk; er komen meer mensen wonen, daardoor komen er meer
voorzieningen en bedrijven, dat levert welvaart op en uiteindelijk welzijn. Het modecluster, en in
mindere mate de vormgevingssector, is het promotionele boegbeeld van de creatieve klasse van
Arnhem en Gelderland. Groei en belangstelling voor het cluster Mode & Vormgeving betekent meer
kansen voor de gehele creatieve industrie in Gelderland.

Vergroten betekenis cluster Mode & Vormgeving
De economische impact van het mode- en vormgevingscluster in Arnhem en Gelderland in de zin van
werkgelegenheid, aantal bedrijven, diversiteit, etc. is relatief groot. Deze impact (de waarde van
creatie) wordt door de uitvoering van dit plan verder gestimuleerd. De sector is weliswaar creatief
maar ook behoudend en in zich zelf gekeerd, het aangaan van onderlinge verbindingen of met andere
bedrijven en sectoren gaat niet gemakkelijk. Dit frustreert de groei en ontwikkeling van het cluster. In
een aantal opzichten ontbreken er nog delen van de infrastructuur voor Mode & Vormgeving. De term
‘verbinding’ staat centraal in de aanpak. Door nieuwe of betere verbindingen binnen het cluster
worden losse delen van het systeem gekoppeld en groeit het als geheel, wat resulteert in meer
synergie, business en economische spin off. Hiervan profiteren ook de meer cultureel georiënteerde
onderdelen van het cluster.

Belang voor andere economische sectoren in Gelderland
Het plan gaat in sterke mate in op het leggen van relaties tussen het cluster Mode & Vormgeving ( in
Arnhem) met bedrijven en instellingen elders in Gelderland (bv. de maakindustrie in de Achterhoek).
Concreet valt hierbij te denken aan bepaalde productiebedrijven, leveranciers van grondstoffen en
materialen en opdrachtgevers die door het plan een innovatie-impuls krijgen en toegang tot nieuwe
markten. Hierdoor profiteren ook andere bedrijven van het masterplan dan alleen die ondernemingen
die deel uit maken van het cluster. Het Arnhems belang versterkt hiermee het Gelders belang en vice
versa.

Landelijke en Europese aandacht
De creatieve industrie, waar Mode & Vormgeving een belangrijk onderdeel van is, staat vanwege haar
groeiend economisch belang en toegevoegde waarde hoog op de landelijke agenda (is één van de
zes nationale economische sleutelgebieden) en de Europese Unie. In het najaar 2009 is vanuit de
(voormalige) ministeries OC&W en EZ het beleidsprogramma voor creatieve industrie 2009-2013
‘Waarde van Creatie’ verschenen. De sector zelf heeft op basis hiervan in 2010 een Innovatie-
programma Creatieve Industrie opgesteld. Dit biedt mogelijkheden voor (bedrijven en andere partijen
in) stad en provincie, al blijft het afwachten hoe het nieuwe Kabinet hiermee omgaat gezien de



                                                  Pagina 8 van 37
Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 99 • 6800 AB ARNHEM                     DIENST STADSONTWIKKELING
Telefoon 026 - 3773333 • Fax 026 - 3773450 • E-mail: Gemeente@Arnhem.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Ons kenmerk: 2010.0.132.400
Zaaknummer: 2010-12-01023
Pagina: 2




voorgestelde bezuinigingen op de innovatiebudgetten. Naar verwachting komt hierover in het voorjaar
van 2011 meer duidelijkheid.

Financiën
Het masterplan is opgesteld voor een periode van 4 jaar. De provincie zal het programma voor
maximaal 50% ondersteunen. Per project kan die financiële bijdrage verschillen. De andere helft moet
komen uit bijdragen van andere overheden (w.o. gemeente Arnhem), ArtEZ, ondernemers en andere
partijen. De projecten hebben een totaal budgetvolume van ca. € 6.600.000, -.
-     De provincie Gelderland draagt hieraan € 1.850.000, - bij. Hiervan komt ca. € 1.500.000 uit de
      reguliere innovatiebudgetten (incl. recessiemiddelen 2010) van de komende jaren. Een bedrag
      van ca. € 350.000 komt uit de middelen van Cultuur. Alle middelen zijn bestaand geld en worden
      ingezet t.b.v. bestaand beleid.
-     De bijdrage van de gemeente Arnhem van € 870.000, - komt volledig uit onze reguliere middelen:
      namelijk € 700.000, - uit het cultuurbudget (t.b.v. de Arnhem Mode Biënnale), € 110.000, - uit het
      EZ-budget (mode-incubator en haalbaarheidsonderzoek Modekern Arnhem) en € 60.000, - in
      uren en cash uit het EZ-budget (coördinatie).
-     ArtEZ levert een bijdrage van € 140.000, - en zet daarnaast op alle fronten veel eigen uren in.
Om te kunnen beschikken over de middelen dient per project een aanvraag ingediend te worden.

Het masterplan is overigens geen statisch instrument. Mocht tijdens de uitvoering blijken dat er zich
kansen voordoen om het programma of specifieke projecten te verbeteren zullen deze zeker
aangegrepen worden.

Risico’s
Niet zo zeer een risico als wel een uitdaging. Een plan als dit oppakken en uitvoeren doet de overheid
niet alleen. De overheid schept voorwaarden gedurende een aantal jaren in de zin van verbinden,
faciliteren, aanjagen en stimuleren. Denk aan de ontwikkeling van ruimte, bijeen brengen van partijen,
inzet van organisatiekracht, het genereren van middelen en een actieve lobby en promotie. De al
aanwezige infrastructuur, netwerken en partners op het gebied van Mode & Vormgeving2 worden via
dit plan verder uitgebouwd. Betrokkenheid en actieve participatie van partners en ondernemers uit het
cluster is van groot belang. Verschillende partners en ondernemers zijn betrokken geweest bij de
totstandkoming van dit plan en de projectcontouren. Ieder uit te voeren project wordt samen met deze
partijen gestart en gerealiseerd. Dit betekent dat voor elke activiteit bekeken moet worden wie vanuit
het cluster de trekker is en welke andere partijen er bij betrokken zijn. Daarnaast is de ultieme
uitdaging om het mode- en vormgevingscluster sterker te koppelen aan andere sectoren en bedrijven
vanuit de ketengedachte.




2
 ArtEZ, Arnhem Mode Biënnale, Coming Soon, Modekwartier Klarendal, Showroom Arnhem, Arnhem Fashion Factory, Ontwerp
Platform Arnhem (OPA), Arnhems Centrum voor Creatieve Economie en Innovatie (ARCCI), Museum voor Moderne Kunst Arnhem,
Gelders Arrchief, Syntens, Kamer van Koophandel.


                                                  Pagina 9 van 37
Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 99 • 6800 AB ARNHEM                          DIENST STADSONTWIKKELING
Telefoon 026 - 3773333 • Fax 026 - 3773450 • E-mail: Gemeente@Arnhem.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Ons kenmerk: 2010.0.132.400
Zaaknummer: 2010-12-01023
Pagina: 2




Uitvoering en evaluatie
Voor de uitvoering van het projectenprogramma wordt een Coördinatiegroep ingesteld. Deze
coördineert de uitvoering van het masterplan en is verantwoordelijk voor de volgende activiteiten:
 Signaleren van ontwikkelingen, kansen voor de regio, valkuilen, knelpunten, witte vlekken.
 Stimuleren dat kennis en informatie inzichtelijk gepresenteerd wordt.
 Afstemming van activiteiten, bijvoorbeeld via een evenementenkalender.
 Stimuleren van zinvolle netwerkvorming, enerzijds tussen de deelnemende projecten, anderzijds
    tussen projecten en regiopartners.
 Stimuleren van promotie- c.q. lobbyactiviteiten. Samenwerking met o.a. stads- en
    provinciepromotie is vanzelfsprekend.
 Aanhaken (en expliciet promoten) van Arnhem op landelijke ontwikkelingen op het gebied van
    Mode & Vormgeving.

De Coördinatiegroep bestaat uit vertegenwoordigers van de 3 initiatiefnemers: de provincie
Gelderland, ArtEZ en de gemeente Arnhem. De groep wordt aangevuld met een intermediair uit de
regio (bv. Syntens of Kamer van Koophandel) en een bedrijf. Deze laatste 2 vertegenwoordigers
worden benaderd door de initiatiefnemers van het plan. De Coördinatiegroep komt maandelijks bijeen
op een van de kantoren van de vertegenwoordigers. De regiegroep heeft geen inhoudelijke of
financiële verantwoordelijkheden. De initiatiefnemers van projecten leggen zelf verantwoording af aan
de subsidiegevers via de geldende subsidieregels.

Het masterplan – en de resultaten die dit oplevert – wordt na afloop van de vierjarige projectperiode
door de initiatiefnemers geëvalueerd.



Hoogachtend
het college van burgemeester en wethouders van Arnhem,

de secretaris,                                de burgemeester,




Bijlage(n)
Voor u ter inzage:
     - Masterplan Mode & Vormgeving




                                                 Pagina 10 van 37
Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 99 • 6800 AB ARNHEM                     DIENST STADSONTWIKKELING
Telefoon 026 - 3773333 • Fax 026 - 3773450 • E-mail: Gemeente@Arnhem.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>.


Zaaknummer: 2010-12-01023

Documentnummer: 2010.0.132.415




              Masterplan Mode & Vormgeving
                                   2011 - 2014




                       ‘Bloei cultuur, groei economie’




November 2010


Provincie Gelderland

Gemeente Arnhem

ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten




                                   Pagina 11 van 37      1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>.




Inhoudsopgave



                                                                          Pagina

1.     Inleiding                                                            3

2.     Belang van het mode- en vormgevingscluster                           4

3.     Doelstelling                                                         5

4.     Uitdagingen en randvoorwaarden                                       6

5.     Beoogde resultaten                                                   7

6.     Coördinatie en financiën                                             7

7.     Projectenboek                                                       10

Bijlagen                                                                   24
- Lijst van studies van het modecluster in Arnhem en daarbuiten
- Overzicht spelers mode- en vormgevingscluster in Arnhem en daarbuiten




                                       Pagina 12 van 37                            2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>.


1.     Inleiding

ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten, gemeente Arnhem en provincie Gelderland hebben veel belang
bij een sterk mode- en vormgevingscluster. Er bestaat in de regio een unieke en rijke achtergrond op
het gebied van mode en vormgeving. Veel internationaal bekende ontwerpers zijn opgeleid en nog
gevestigd in Arnhem. Dit biedt veel kansen in economisch en cultureel perspectief. Mode en
Vormgeving heeft een goed potentieel voor profilering van de gemeente Arnhem, regio en provincie,
voor het genereren van nieuwe werkgelegenheid en bedrijvigheid, voor het aantrekken van
bestedingen van buiten de stad en regio en het optimaliseren van het imago. De regio heeft daarnaast
een bebouwde omgeving die zich leent voor zowel consumptie van mode en vormgeving als voor de
kleinschalige productiemilieus die het mode- en vormgevingscluster kenmerken. Arnhem heeft
bovendien een eigen modeopleiding ‘ArtEZ’ die grote bekendheid geniet. Ook de opleiding product
design geniet een goede reputatie. De kracht van deze opleiding is met name het innovatieve aspect
in vormgeving. ‘ArtEZ’ Hogeschool voor de Kunsten maakt steeds meer werk van haar verbinding met
stad, regio en en provincie. De gemeente Arnhem zet o.a. via haar Economische Agenda al jaren vol
in op het versterken en stimuleren van Mode & Vormgeving. De provincie heeft dit cluster tot
‘opkomend cluster’ benoemd oftewel een potentieel belangrijk cluster voor de toekomst voor
Gelderland. Tegen deze achtergrond hebben deze drie partijen besloten tot een Masterplan Mode &
Vormgeving; een projectenprogramma dat dit cluster een belangrijke impuls moet geven. Deze
samenwerking is bekrachtigd door middel van een intentieverklaring.

Door middel van het projectenprogramma willen provincie Gelderland, gemeente Arnhem en ArtEZ
een structurele versterking van de mode- en vormgevingscluster in Gelderland bewerkstelligen. Mode
& vormgeving liggen in elkaars verlengde. Niet alleen vanwege het ontwerpende karakter maar ook
omdat het koperspubliek hetzelfde is of elkaar versterkt. Als begrenzing van dit cluster wordt onder
mode en vormgeving verstaan: ontwerp, productie en verkoop van producten als textiel, kleding,
meubilair, glas, keramiek, schoeisel, sieraden en kostbare metalen, leren producten en verlichting.
Reden voor de selectie binnen de creatieve sector is dat er binnen deze doelgroepen in grote lijnen
dezelfde uitdagingen en kansen te constateren zijn. Naast een autonome groei biedt dit plan de
ingang naar een groeimogelijkheid van het mode- en vormgevingscluster door verbindingen met
andere bedrijven (ambachtelijk en/of bepaalde producten) die hier op hun beurt ook weer van
profiteren. Het mode- en vormgevingscluster is pas succesvol – lees: commercieel succes – als er
goede verbindingen tussen organisaties tot stand komen en de omgeving voor hen optimaal is. Dit is
wat de drie partners willen bereiken! Naast activiteiten gericht op stad en provincie willen we ook
zorgen voor een sterkere landelijke profilering van onze kwaliteiten op het gebied van mode en
vormgeving. Arnhem e.o. is namelijk een van de Nederlandse stedelijke gebieden waar de creatieve
sector het sterkst aanwezig is. Dit wordt niet altijd herkend, waardoor bijvoorbeeld middelen van het
rijk – de creatieve sector is een van de landelijke sleutelgebieden – minder snel naar Arnhem en
Gelderland stromen.

Het plan is weliswaar in eerste instantie economisch ingestoken maar kent een sterke cultuur-
component en is vanuit beide sectoren opgesteld. De culturele component komt met name tot uiting in
aspecten als artistieke ontwikkeling van mode en vormgevingen het vergroten van de publieke
belangstelling voor dit cluster. Economie en cultuur vertonen dus een wederzijdse afhankelijkheid en
versterking.

Dit Masterplan is tot stand gekomen door een intensieve samenwerking tussen ArtEZ Hogeschool
voor de Kunsten, provincie Gelderland en gemeente Arnhem. Verder is dit plan getoetst bij de
doelgroep in de vorm van een groep van bedrijven uit de sector. Tenslotte is gebruik gemaakt van een
aantal onderzoeken en adviezen die in het verleden zijn opgesteld voor de modesector en creatieve
industrie in Arnhem.




                                        Pagina 13 van 37                                            3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>.


2.      Belang van het mode- en vormgevingscluster

Waarom willen genoemde partijen investeren in dit cluster? Met andere woorden, waarom is
overheidsstimulering wenselijk? Hiervoor is een aantal redenen te noemen.

Mode als boegbeeld Gelderse creatieve industrie
Het potentieel economisch en cultureel belang van mode is groot, groter dan de optelsom van
bedrijven en (culturele) instellingen die nu in Arnhem en Gelderland gevestigd zijn. Mode en
soortgelijke sectoren maken deel uit van de zogenaamde creatieve industrie. Richard Florida die dit
concept uitgewerkt heeft, geeft aan dat menselijke creativiteit de nieuwe motor is voor verdere
economische groei. Als er creatieven in een stad neerstrijken, versterkt dat de dynamiek van een stad
en maakt deze aantrekkelijk vanuit verschillende oogpunten. Er komen meer mensen wonen,
daardoor komen er meer voorzieningen en bedrijvigheid, dat levert welvaart op en uiteindelijk welzijn.
Het modecluster, en in mindere mate de vormgevingssector, zijn het promotionele boegbeeld van de
creatieve sector van Arnhem en Gelderland, en daarom van groot belang om te ondersteunen en te
stimuleren. Groei en belangstelling voor het mode- en vormgevingscluster betekent meer kansen voor
de gehele creatieve industrie in Gelderland.

Vergroten betekenis mode- en vormgevingscluster
De economische impact van het mode- en vormgevingscluster in Arnhem in de zin van bv.
werkgelegenheid is relatief groot. Dit effect kan nog groter worden. De sector is weliswaar creatief
maar ook behoudend en in zich zelf gekeerd, het aangaan van onderlinge verbindingen of met andere
bedrijven en sectoren gaat moeizaam. Dit frustreert de groei en ontwikkeling van het ‘systeem’ c.q.
cluster. In een aantal opzichten ontbreken er nog delen van de infrastructuur voor mode- en
vormgevingsgerelateerde activiteiten. De term ‘verbinding’ staat centraal in de aanpak. Door nieuwe of
betere verbindingen binnen het cluster worden losse delen van het systeem gekoppeld en groeit het
als geheel, wat resulteert in meer synergie, business en economische spin off. Hier profiteren ook de
meer cultureel georiënteerde onderdelen van het mode- en vormgevingscluster van. Dit betekent dat
het publieke belang met een sterkere mode- en vormgevingscluster goed gediend is. Dit gaat gepaard
met meer economische opbrengsten door bijvoorbeeld besteding via evenementen1.

Belang voor andere economische sectoren in Gelderland
Het belang van het masterplan voor de provincie is groter dan de specifieke meerwaarde die het heeft
voor de modecluster. Belangrijk steekwoord voor het plan is ‘verbinding’. Er zijn twee soorten
verbindingen; binnen in het cluster zelf zoals net besproken en met andere economische sectoren.
Voorbeelden van het laatste is de verbinding tussen met de maakindustrie. Dit betekent concreet dat
het plan in sterke mate ingaat op het leggen van relaties tussen het mode- en vormgevingscluster
(o.a. in Arnhem) met bedrijven en instellingen elders in Gelderland. Concreet valt hierbij te denken aan
bepaalde productiebedrijven, leveranciers van grondstoffen en materialen en opdrachtgevers die door
het plan een innovatie-impuls krijgen en toegang tot nieuwe markten. Hierdoor profiteren ook andere
soorten bedrijven van het masterplan dan alleen die ondernemingen die deel uit maken van de mode-
en vormgevingscluster. Het Arnhems belang versterkt hiermee het Gelders belang en vice versa.

Landelijke en Europese aandacht genereren
De creatieve industrie, waar mode en vormgeving een belangrijk onderdeel van is, staat vanwege
haar groeiend economisch belang hoog op de landelijke agenda (is één van de vijf nationale
sleutelgebieden) en de Europese Unie. In september 2009 is vanuit de (voormalige) ministeries
OC&W een EZ de brief Cultuur en Economie ‘Waarde van Creatie’ verschenen.

In onderstaande staatjes is aangegeven hoe de werkgelegenheid is gestegen en de groei van het
aantal bedrijven is geweest in de afgelopen jaren binnen mode en vormgeving incl. detailhandel en
het aandeel van de creatieve sector binnen het totale bedrijvenbestand in Arnhem, Nijmegen en regio.

1
  Arnhem Mode Biënnale heeft in 2009 31.000 betalende bezoekers getrokken. Deze hebben bij de detailhandel voor veel extra
bestedingen gezorgd. AMB heeft voor een grote exposure gezorgd voor stad en provincie.




                                                 Pagina 14 van 37                                                        4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>.



Werkgelegenheidsindex Mode en Vormgeving
Mode                     1999 2000 2001                2002    2003     2004    2005     2006     2007    2008
Arnhem                  100,0 103,8    94,5            97,6     96,3    98,1     93,1     95,2   103,5   104,4
Nijmegen                  100    99,3 101,4           105,9   105,7    106,5   104,6    101,1    104,3   105,1
Regio Arnhem-Nijmegen     100 102,5 100,0             103,9   105,5    106,8   105,6    106,1    112,4   112,6

    Vormgeving
                              1999    2000     2001    2002    2003     2004    2005     2006     2007    2008
    Arnhem                     100   101,3    101,6   107,5     99,9    99,6     96,1     98,7   105,8   108,7
    Nijmegen                   100    98,5    101,2   105,0   103,0    102,7   100,9    101,7    104,1   107,4
    Regio Arnhem-Nijmegen      100   102,0    104,1   108,2   104,0    104,1   104,3    107,1    113,6   117,4
    Bron: ARCCI 2010.

Aantal bedrijven binnen Mode en Vormgeving
                          2000 2001 2002              2003    2004     2005    2006     2007     2008    2009
    Arnhem                    512     514      519     524     538      612     666      792      754        801
    Nijmegen                  493     498      519     512     527      533     543      606      598        599
    Regio Arnhem-
    Nijmegen                 2178 2227 2273 2298 2345 2620 2762 3160 3170 3356
    Netherlands             56103 56480 56777 58115 59197 67213 70314 79828 78325 81403
    Bron: ARCCI 2010.

Belangrijke constatering is verder dat (in Arnhem) het cluster Mode en Vormgeving wat betreft
werkzame personen relatief sterker is gegroeid dan het totaal aantal werkzame personen. Van 2000 –
2008 index van respectievelijk 108,6 en 105,8.
Bron: Arcci 2010.



3.       Doelstelling

Doelstelling
De doelstelling is om het cluster Mode en Vormgeving tot volledig wasdom te laten komen én een
stevige pijler van het stedelijk en regionale economisch milieu. Dit plan biedt een duidelijke
meerwaarde voor het mode- en vormgevingscluster en aanverwante bedrijven. De acties en projecten
die worden opgepakt moeten uiteraard ook concrete en meetbare zaken opleveren (zie ook de
beoogde resultaten). We beginnen overigens met een goede basis. De ontwikkeling van het cluster
mode en vormgeving wat betreft aantal bedrijven en werkzame personen is relatief sterk.

De doelstelling van dit plan is als volgt:
    “Versterking van de randvoorwaarden en infrastructuur voor het mode- en vormgevingscluster
                        om dit economisch en cultureel beter te laten renderen”.

Reeds lopende projecten zijn voor het masterplan Mode en Vormgeving op verschillende manieren
van belang. In de eerste plaats betekent dit dat er al wat in gang is gezet en niet van nul hoeft te
worden begonnen om dit cluster te stimuleren. Ten tweede betekent dit dat gefocussed kan worden
op zaken die nog niet zijn opgepakt of dat aansluiting gezocht wordt bij activiteiten die in een dergelijk
stadium zijn dat overheidsbemoeienis nog zin heeft. Tenslotte is het belangrijk vast te stellen dat het
Masterplan geen statisch instrument is. Mocht tijdens de uitvoering blijken dat er zich kansen
voordoen om het programma of specifieke projecten te verbeteren zullen deze zeker aangegrepen
worden.




                                            Pagina 15 van 37                                              5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>.


Subdoelen
Als subdoelen kunnen omschreven worden:
• Vergroting van de economische spin-off (werkgelegenheid, aantal bedrijven, overlevings- kansen
    ondernemers) gerelateerd aan het mode- en vormgevingscluster en mogelijk bedrijven daarbuiten
• Vergroten van creativiteit en innovatie binnen de sector (bv. via ontwerpers)
• Vergroten van de publieke belangstelling voor de ontwikkelingen in de modesector

Kortom, de initiatiefnemers willen in economisch en cultureel opzicht meer uit de modesector halen.
Uitgangspunten hierbij zijn:
• Het masterplan levert concrete resultaten op in economisch en cultureel opzicht.
• Looptijd van het project is 4 jaar.
• Prioriteit leggen bij projecten die na realisatie structureel zijn.
• Qua projecten wordt zo veel mogelijk aangehaakt bij bestaande activiteiten en structuren.
• Landelijke profilering van Arnhem en Gelderland als een regio met een sterk mode- en
    vormgevingscluster c.q. creatieve industrie.



4. Uitdagingen en randvoorwaarden

Uitdagingen
Een plan als dit oppakken en uitvoeren doe je niet alleen als overheid. De overheid schept
voorwaarden gedurende een aantal jaren in de zin van verbinden, faciliteren, aanjagen en stimuleren.
Denk aan de ontwikkeling van ruimte, bijeen brengen van partijen, inzet van organisatiekracht, het
genereren van middelen en een actieve lobby en promotie. De al aanwezig sterke infrastructuur en
netwerken op het gebied van mode en vormgeving2 wordt via dit plan verder uitgebouwd.
Betrokkenheid van ondernemers uit het mode- en vormgevingscluster is dus van groot belang. Voor
hen is dit initiatief voor dit masterplan voor een belangrijk deel genomen. Het plan moet zorgen voor
een actieve participatie van ondernemers en andersoortige vertegenwoordigers uit de sector (bv.
OPA, 100% Mode). Daarom zijn zij in een vroeg stadium bij de totstandkoming betrokken bij dit plan.
Vervolgens wordt ieder uit te voeren project samen met deze partijen gestart en gerealiseerd. Dit
betekent dat voor elke activiteit bekeken moet worden wie vanuit de sector betrokken is en wat
zijn/haar rol is. Daarnaast is de ultieme uitdaging om het mode- en vormgevingcluster sterker te
koppelen aan andere sectoren en bedrijven. Dit kan experimenteel zijn als bijvoorbeeld kleding maken
uit andere dan gangbare stoffen en materialen (bijvoorbeeld hennep), of verbinding leggen met
bedrijven die producten maken die niet direct met mode worden gerelateerd (bv. beddenfabrikant,
touwfabrikant, gordijnenproducent, etc.).

Randvoorwaarden
Naast deze ‘uitdagingen’ zijn er ook enkele randvoorwaarden voor dit plan:
• In de eerste plaats praten we over mode en vormgeving als afgebakende sector. Hiervoor wordt
   dit plan opgezet. Dit houdt in: textiel, kleding, meubilair, schoeisel, glas, keramiek sieraden en
   kostbare metalen, leren producten en verlichting m.b.t. ontwerp, productie en verkoop.
• Gezien de keuze voor mode en vormgeving ligt het voor de hand om als kristallisatiepunt de
   gemeente Arnhem te nemen waarbij ingezet wordt relaties met andere ondernemingen in
   Gelderland.
• De keuze is gemaakt om dit plan grotendeels te beperken tot zaken die het investeringsklimaat
   verbeteren voor het mode- en vormgevingscluster oftewel verbetering van de infrastructuur.


2
 ArtEZ, Arnhem Mode Biënnale, Coming Soon, Modekwartier Klarendal, Showroom Arnhem, Arnhem Fashion Factory,
Ontwerpers Platform Arnhem, Arnhems Centrum Creativiteit en Innovatie, Syntens, Kamer van Koophandel.




                                              Pagina 16 van 37                                                6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>.


•      De provincie Gelderland zal het programma voor gemiddeld maximaal 50% ondersteunen. Per
       project kan de financiële bijdrage van de provincie dus verschillen. De andere helft zal van
       ondernemers, overheid/-heden en andere partijen moeten komen.



5. Beoogde resultaten

Uitgaande van de doelstelling kunnen we de volgende resultaten benoemen:
Kwantitatief
• Verhoging van de werkgelegenheid in de mode- en vormgevingscluster met ca. 10%. Dit houdt in
    een groei van het aantal arbeidsplaatsen (geen fte’s) in de regio Arnhem-Nijmegen3 met 1.000 -
    1.300. Dit ten opzichte van peildatum 2008 met 13.000 arbeidsplaatsen.
• Vergroting van het aantal bedrijven met ca. 5%. Dit houdt in een groei van het aantal
    inschrijvingen in de regio Arnhem-Nijmegen bij de Kamer van Koophandel met 150 - 180. Dit ten
    opzichte van peildatum 2009 met 3.300 bedrijven
• Vergroting beschikbare ruimte voor ondernemers met 4.000 m2.
• Vergroting culturele en creatieve ruimte in de vorm van ateliers met 2.000 m2.

Kwalitatief
• Vergroting van de innovatiekracht en ondernemerschap.
• Verhoging van de publieke belangstelling voor ontwikkelingen in de mode en vormgeving.
• Betere positie in relevante landelijke netwerken van partijen uit Arnhem en Gelderland op het
   gebied van mode en vormgeving.


6.          Coördinatie en financiën
Coördinatie
In de provincie Gelderland zijn heel veel initiatieven op het terrein van mode en vormgeving. Dat is
een heel positieve ontwikkeling. Dat betekent dat de creatieve industrie in de provincie in beweging is.
De initiatieven komen vanuit zeer verschillende hoeken: het kunstvakonderwijs, de modebiennale, het
museum, de gemeente, de provincie en ondernemers. De essentie van de initiatieven is wellicht te
vangen onder de termen: kennis, innovatie en ondernemerschap. Met als gezamenlijke missie: bloei
van de cultuur en groei van de economie in de provincie Gelderland. Door een verstandige bundeling
van de initiatieven kan de kracht van het cluster mode en vormgeving, en daarmee de profilering van
de provincie, nog scherper worden. De bundeling van krachten wordt mogelijk door het instellen van
een coördinatiegroep. Deze coördinatiegroep coördineert de uitvoering van het masterplan en is
verantwoordelijk voor de volgende activiteiten:
 Signaleren van ontwikkelingen, kansen voor de regio, valkuilen, knelpunten en witte vlekken.
 Stimuleren dat kennis en informatie inzichtelijk gepresenteerd wordt.
 Afstemming van activiteiten, bijvoorbeeld via een evenementenkalender.
 Stimuleren van zinvolle netwerkvorming, enerzijds tussen de deelnemende projecten,
    anderzijds tussen projecten en regiopartners.
    Stimuleren van promotie- c.q. lobbyactiviteiten. Samenwerking met o.a. stads- en
    provinciepromotie is vanzelfsprekend.
 Aanhaken (en expliciet promoten) van Arnhem op landelijke ontwikkelingen op het gebied van
    Mode & Vormgeving.

De Coördinatiegroep bestaat uit vertegenwoordigers van de 3 initiatiefnemers: de gemeente Arnhem,
de provincie Gelderland en ArtEZ. De groep wordt aangevuld met een intermediair uit de regio en een
bedrijf. Deze laatste 2 soorten vertegenwoordigers worden aangezocht door de initiatiefnemers van
het plan. De Coördinatiegroep heeft een beperkte ondersteuning van een projectmedewerker. De
Coördinatiegroep heeft geen inhoudelijke of financiële verantwoordelijkheden. De initiatiefnemers van
projecten leggen zelf verantwoording af aan de subsidiegever via de geldende subsidie regels.



3
    Op provinciaal niveau zijn geen cijfers beschikbaar voor het cluster mode- en vormgeving.




                                                     Pagina 17 van 37                                  7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>.




De Coördinatiegroep werkt tenslotte aan een aantal thema’s dat belang is voor het mode- en
vormgevingscluster en dat geoperationaliseerd wordt via projecten.

Coördinatie
Het cluster Mode & Vormgeving bestaat uit een veelheid aan partijen. Dit is eigen aan de creatieve
sector en is op zich niet erg. Wel moet ingezet worden op versterking, verbinding en (verdere)
professionalisering van het cluster met daarbij inzet op sterkere verwevenheid van alle afzonderlijke
initiatieven in Arnhem en regio én het stimuleren van de ontwikkeling van duurzame gespreks- en
samenwerkingspartners voor de volle breedte van het cluster.

Netwerken
Het mode- en vormgevingscluster kenmerkt zich niet altijd door een open en ‘outgoing’ karakter
richting andere partijen in de keten of bedrijven buiten het eigen cluster. Om het cluster een sterke
impuls te geven is het belangrijk dat nieuwe verbindingen ontstaan. Door allerlei activiteiten met een
netwerkkarakter te organiseren wordt het leggen van verbindingen gefaciliteerd en gestuurd.

Financiering
Bij het opstarten van een mode- of ander vormgevingsbedrijf is veel geld nodig. Voor ondernemers in
het mode- en vormgevingcluster is het lastig om hiervoor een lening af te sluiten, aangezien banken
en andere financiële instellingen de cultuursector vaak onvoldoende kennen. Door het mode- en
vormgevingscluster ‘beter weg te zetten’ bij financiële instellingen kan de financiering verbeterd
worden.

Productiemilieu
Voor het stimuleren van ondernemerschap zijn veel zaken van belang. Naast coaching, training,
contacten, etc., is het ook belangrijk dat er geschikte ruimte is voor (startende) ondernemers. Deze
huisvesting kan van verschillende aard zijn, maar moet uiteraard aansluiten op de behoeften. Denk
hierbij aan omgeving en prijs.




                                         Pagina 18 van 37                                                8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>.


Kennis & Innovatie
De modesector kenmerkt zich in een aantal gevallen door een behoudende en naar binnen gekeerde
houding. Vernieuwing door bijvoorbeeld het gebruik van nieuwe materialen komt relatief weinig voor.
Activiteiten om het kennis- en innovatieniveau van de sector naar een hoger plan te brengen zouden
een goede impuls betekenen.

Ondernemerschap
Modebedrijven, met name ontwerpers, kenmerken zich door een hoge mate van creativiteit. De
zakelijke kant is in veel gevallen wat minder ontwikkeld. Om het ondernemen binnen mode te
stimuleren zou een aantal initiatieven ontwikkeld moeten worden.

Evenementen en Educatie
Het mode- en vormgevingscluster wordt niet alleen door professionals maar ook door het grote publiek
zeer gewaardeerd omdat iedereen er mee te maken heeft (kleding). Evenementen zoals de Arnhem
Mode Biennale trekken dan ook altijd veel publiek. Dit heeft dus duidelijk een cultureel aspect maar is
economisch ook interessant door de bestedingen die gedaan worden. Het culturele aspect is met
name interessant omdat dit het cluster dichter bij ‘de man/vrouw in de straat’ brengt. Hier komt ook het
educatie-element om de hoek kijken, zowel voor professionals als het grote publiek.

Financiën
Bijgaand een totaal overzicht van de projecten met bijbehorende financiering. De projecten hebben
een totaal budget van ca. € 6.600.000 miljoen waarvan de provincie ca. € 1.850.000 bijdraagt. Hiervan
komt ca. € 1.500.000 uit de reguliere innovatiebudgetten van de komende jaren en recessiemiddelen.
Van deze laatste middelen zijn enkele projecten in 2010 gefinancierd. Een bedrag van ca. € 350.000
komt uit de middelen van Cultuur. Alle middelen zijn bestaand geld en worden ingezet t.b.v. bestaand
beleid. Op programmaniveau draagt de provincie maximaal 50% bij.

Om te kunnen beschikken over de middelen dient per project een aanvraag ingediend te worden.

No          Project                                       Financiering                             Totaal

                                    Provincie*             Bedrijven     Gemeente      Derden

1    Nieuwe producten        € 125.000    EZ Innovatie    € 50.000                                 €   175.000
                                          jaar 2 en 3
2    Industriekring          € 100.000    EZ Innovatie    € 50.000                                 €   150.000
                                          jaar 1-4
3    IkStartSmart Mode- en   € 35.000     EZ jaar 1-4                                              €   35.000
     vormgevingscluster
4    Toegang financiële      € 40.000     EZ Innovatie                                             €   40.000
     instrumenten                         jaar 1-4
5    Productievouchers       € 130.000    EZ Innovatie    € 130.000                                € 260.000
                                          2 jaar
6    Evenementen en          € 50.000     EZ Innovatie                               € 30.000      €   80.000
     Educatie                             jaar 2,3 en 4
7    Coordinatiepunt         € 73.000     EZ Innovatie                   € 60.000    € 40.000      € 173.000
                                          jaar 1-4                                    (ArtEZ)
8    Verhoging publieke      € 540.000    EZ Innovatie                   € 700.000   € 1.760.000   € 3.000.000
     Belangstelling AMB                   300k                                        (AMB 2011)
     (Editie 2011)                        Cultuur 340k
                                          4 jaar
9    Incubator Mode          € 400.000    EZ Innovatie    € 264.000      € 100.000   € 100.000     € 864.000
     & Vormgeving                         jaar 1 - 4                                  (ArtEZ)

10   MKB-designvouchers      € 25.000     EZ Innovatie    € 10.000                   € 15.0000     € 50.000
                                          jaar 2 en 3

11   Productiemilieus 3D-    € 300.000    EZ Innovatie-   € 812.000                  € 600.000     €1.612.000
     Lab en 3D Educatie                   jaar 1 - 4

12   Modekern Arnhem         € 10.000     Cultuur                        € 10.000    € 10.000      €   30.000
     Haalbaarheids-
     onderzoek



                                            Pagina 19 van 37                                                  9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>.


13   Aandacht mode en       €   25.000   EZ Innovatie                                             €   25.000
     vormgeving
     RCT-Arnhem
     Totaal                 €1.853.000                  € 1.316.000   €870.000      € 2.555.000   € 6.594.000

*Betekent voor 2011 € 515.000, 2012 € 415.000, 2013 € 300.000 en 2014 € 273.000 uit het innovatiebudget.
Voor Cultuur betekent dit € 350.000 in 2010 en 2011.



7.     Projectenboek

De projecten zijn in de eerste plaats tot stand gekomen als resultaat van een aantal onderzoeken en
studies waarin hiaten zijn geconstateerd m.b.t. bedrijfsomgevingsklimaat van het mode- (en
vormgevings-)cluster. De projecten zijn verder geïnventariseerd via een selectie van bestaande
ideeën en gedachten over mogelijke projecten en een brainstorm met een aantal organisaties die de
modesector (en vormgeving) willen bevorderen. Daarnaast zijn de projectideeën getoetst via een
bedrijven uit de sector. De selectie heeft uiteindelijk plaatsgevonden via de volgende criteria:
    • Uitgangspunten Masterplan.
    • Bijdrage aan de doelstellingen.
    • Passend binnen de financiële kaders.
    • Toetsing via marktpartijen in de sector.


Hieronder volgt een overzicht van de projecten. Om te kunnen beschikken over de middelen dient per
project een aanvraag ingediend te worden.




                                           Pagina 20 van 37                                                10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>.


Ondernemerschap
Naam project                 Mode-incubator

Initiatiefnemer              Stichting Dutch Fashion & Design Center in samenwerking met
                             gemeente Arnhem en ArtEZ.

Probleem c.q. doelstelling   Arnhem kent al de nodige initiatieven om het ondernemerschap op
                             Mode en Vormgeving te bevorderen. Wat nog ontbreekt zijn
                             activiteiten tussen het stimuleren ondernemerschap bij studenten (dat
                             gebeurt nu al bij het Art Business Center van ArtEZ), alumni (bij
                             Arnhem Coming Soon) en daadwerkelijk uitoefening en professiona-
                             lisering van het ondernemerschap (dat gebeurt nu al o.a. in het
                             Modekwartier). Concreet betekent dit het gebrek aan een netwerk
                             /organisatie en fysieke locatie waar faciliteiten voor startende/jonge
                             ondernemingen in de mode gebundeld worden aangeboden, van
                             werkplek tot kopieerapparaat, van individuele coaching en training,
                             workshops tot het verbinden met relevante netwerken. En een
                             projectmanager die als aanspreekpunt fungeert en de verbindingen
                             legt. Ondernemerschap staat voorop.
Beschrijving                 Een incubator is “een organisatie die een (incubatie-) proces
                             realiseert om de versnelde groei (springplank) van hoogwaardige
                             starters naar succesvolle ondernemingen mogelijk te maken door de
                             inzet van een geïntegreerd pakket diensten zoals werkruimte,
                             services, cultuur, coaching, netwerk, (toegang tot) kapitaal, etc.”
                             Het gaat hierbij om een “incubating network”, breder dan alleen
                             een incubator in de zin van een gebouw met werkplekken en
                             coaching/training/workshops. De incubator wordt nadrukkelijk geen
                             separate organisatie, los van de bestaande initiatieven, maar vormt
                             een verbindend element tussen wat er al gebeurt, en vult activiteiten
                             en functies aan die nog ontbreken, om zo als het ware tot een
                             doorlopende ontwikkelingslijn te komen. De vraag van de
                             ondernemer staat hierbij centraal
                             Doelgroep zijn ontwerpers in fashion (10 à 15 per jaar). Deze kunnen
                             gedurende een bepaalde periode (bijv. 2 jaar) gebruik maken van de
                             incubator. Uitgangspunt is een groeimodel. Bescheiden beginnen en
                             uitbouwen en zoeken naar een goed verdienmodel voor de toekomst.
Activiteiten                 •         Dienstenprogramma
                                   - werven en screenen van kandidaten
                             - identificatie(ontwikkelings)behoeften ondernemers
                             - individuele coaching, naast persoonlijke ontwikkeling, gericht op:
                                   analyse, verbetering en doorontwikkeling van hun producten
                                       en diensten.
                                   uitvoeren van een marktanalyse en ontwikkelen van een
                                       marktstrategie.
                                   het bieden van collectieve marketing en promotie.
                                   ontwikkeling van de organisatorische aspecten van de
                                       onderneming (organisatiestructuur, management, bestuur,
                                       personeel).
                                   ontwikkelen van gezonde en stabiele financiële status.
                                   verbeteren van de ondernemersvaardigheden.
                             - facilitering, o.a door faciliteren van peer support, toegang tot of
                                  ondersteuning bij het vinden van de juiste productie-faciliteiten,
                                  financiering (ook subsidies), bieden van collectieve marketing en
                                  promotiemogelijkheden.
                             - koppeling aan mentoren. Het gaat hier om mentoren die niet
                                  direct coachen op de zakelijke en ondernemerschaps-aspecten,
                                  maar bijvoorbeeld op andere (heel specifieke) zaken als concept
                                  van het bedrijf, doelgroepbepaling, prijsstelling, verkooppunten-
                                  en strategie etc.
                             - inzet van een know-how netwerk voor detailvragen en –advies.


                                      Pagina 21 van 37                                            11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>.


                             -   het aanbieden van ondersteunend materiaal, zoals
                                 handleidingen, naslagwerken, formats en een database.
                             •       Huisvesting

Beoogde resultaten           • Groei van werkgelegenheid met 20 – 25 personen
                             • 20 – 25 startende bedrijven
                             • Binding van ontwerpers aan de stad
                             • Voorkomen van “braindrain”
                             • Zichtbaarheid in de stad
Kosten                       De totale investering voor een periode van 4 jaar bedraagt ruim €
                             864.000,--. Benodigde subsidie € 400.000,--

Benodigd deel provincie      € 400.000.

Startdatum en looptijd       Looptijd 2011-2014




Naam project                 IkStartSmart mode- en vormgevingscluster

Initiatiefnemer              Nog te bepalen.

Probleem c.q. doelstelling   Het mode- en vormgevingscluster onderscheidt zich van andere
                             economische sectoren door een hoog creatief gehalte en een relatief
                             weinig competenties m.b.t. ondernemerschap m.n. bij jonge startende
                             bedrijven. Hierdoor werken reguliere starterinstrumenten minder goed
                             dan gewenst is voor dit cluster.

Beschrijving                 IkStartSmart Gelderland is een project dat startende en pas gestarte
                             ondernemers ondersteunt bij het maken va een goede start.
                             IkStartSmart Gelderland biedt nuttige informatie, contactpersonen,
                             ervaren coaches, trainingen en brengt starters in contact met andere
                             beginnende ondernemers. De focus is breed en niet specifiek gericht
                             op de modesector. Gezien de probleemstelling zal een deel van de
                             activiteiten van dit begeleidingsprogramma voor starters speciaal
                             geënt worden op de modesector. De stappen voor de ondernemer
                             zijn als volgt:
                             - Afspraak bij de Kamer van Koophandel om te bepalen of het
                                  programma wat kan betekenen
                             - Ondernemerstest op basis waarvan je zelf kunt bepalen of je mee
                                  wilt doen
                             - Kiezen van een coach die de starter geruime tijd ondersteund
                             - Evaluatie van het resultaat
Activiteiten                 • Coaching van jonge modebedrijven
                             • Spreekuren m.b.t. fiscaliteit, verzekeren, marketing, etc.
                             • Maatadvies
                             • Trainingen op het gebied van ondernemersvaardigheden
                             • Microkrediet
Beoogde resultaten           Het mode- en vormgevingscluster krijgt een betere toegang tot het
                             IkStartSmartinstrument.

Kosten                       € 35.000

Benodigd deel provincie      € 35.000

Startdatum en looptijd       2012




                                        Pagina 22 van 37                                         12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>.


Naam project                 Productievouchers

Initiatiefnemer              Nog te bepalen.

Probleem c.q. doelstelling   Jonge ontwerpers zetten vaak niet de beslissende stap om voor hun
                             eerste of volgende collectie in een kleine oplage te lagen maken; een
                             zogenaamde monstercollectie. De redenen hiervoor kunnen zijn
                             financieel of onzekerheid over de haalbaarheid van de collectie.

Beschrijving                 Via productievouchers worden ontwerpers financieel gesteund in het
                             uitbrengen van een monstercollectie of kleine oplage en krijgen
                             begeleiding in de laatste fase van hun creatief proces.
                             De voucher bedraagt 50% van de kosten voor het uitbrengen van
                             zo’n collectie tot een maximum van 13.000 euro.
                             De vouchers kunnen verkregen worden via een nog nader te bepalen
                             organisatie.

Activiteiten                 Monstercollectie: productierijp maken en productie van
                             voorbeeldstukken voor catalogus, catwalk en/of beurspresentatie.
                             - technische constructies en - verbeteringen
                             - definitieve patronen
                             - efficiëntie en werkvolgorde
                             - maakprijs en kostprijs (incl. materiaal)

                             Kleine oplage: preproductie en productie van oplage voor distributie
                             - patronen graderen (meerdere maten) voor doelgroep (CADCAM)
                             - variaties (in bijv kleur, prints en materiaal)
                             - kostprijs en verkoopprijs voor oplage
                             - responstijd, nabestelling, overige logistiek, afspraken, etc.

Beoogde resultaten           10 monstercollecties die op de markt worden gebracht.

Kosten                       € 260.000 (€ 10.000 overhead en € 250.000 vouchers)

Benodigd deel provincie      € 130.000

Startdatum en looptijd       2011 – 2014



Naam project                 Stimuleren nieuwe producten

Initiatiefnemer              Nader te bepalen

Probleem c.q. doelstelling   Het mode- en vormgevingscluster in enge zin (vooral ontwerpers)
                             heeft in principe heel veel mogelijkheden om succesvolle
                             verbindingen aan te gaan met andere ondernemers, potentiële
                             opdrachtgevers of sectoren. Om verschillende redenen worden
                             waardevolle verbindingen vaak niet gelegd. Dit project beoogd door
                             specifieke activiteiten deze verbindingen tot stand te brengen.

Beschrijving project en      Dit project omvat verschillende activiteiten om genoemde verbin-
activiteiten                 dingen tot stand te brengen teneinde het mode- en vormgevings-
                             cluster meer naar buiten te laten treden en kennis te laten maken met
                             andere sectoren /vraagstukken zodat er meer creatief en
                             commercieel succes ontstaat. De activiteiten hiervoor zijn als volgt:




                                      Pagina 23 van 37                                              13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>.


                                 a) 4 pressure cookers
                             Ieder jaar (2011-2014) wordt er een pressure cooker georganiseerd
                             met de volgende ingrediënten
                             - 5 professionele ontwerpers met een open houding voor innovatie
                                 en transsectorale samenwerking (dus ook buiten het eigen
                                 vakgebied.
                             - 5 – 10 ambachts- /maakbedrijven met een open houding voor
                                 samenwerking en innovatie die in staat zijn een idee naar een
                                 concreet product te brengen en hierin willen investeren.
                             - Procesbegeleiders die getraind zijn in het bevorderen van
                                 samenwerking tussen verschillende partijen en ervaring hebben
                                 met het pressurecooker format.

                             Na selectie van ontwerpers en ambachts-/maakbedrijven gaat men
                             via de procesbegeleider aan de slag met de vraagarticulatie. Daarna
                             het ontwikkelen van een concept voor een product. Eindgebruikers
                             staan in dat concept centraal. In 2-3 maanden ontwikkelt het team
                             een productconcept.

                                 b) 2 matching events Creatieven - Productiebedrijven
                             Voor 10 modebedrijven (van ontwerp tot productie) wordt een samen-
                             werkingsprofiel opgesteld. Deze profielen worden ingebracht in een
                             database van productiebedrijven (m.n. producenten van half-
                             fabrikaten) waarna een aantal mogelijke partners wordt geselecteerd.
                             Tijdens het event wordt ieder modebedrijf in gesprek gebracht met
                             minstens 3 productiebedrijven. De koppels die besluiten het idee
                             verder uit te werken worden nog een aantal uur ondersteund om de
                             samenwerking verder van de grond te tillen.

                                c) Bijeenkomsten
                             P.M.

Beoogde resultaten           - 10 ideeën voor een nieuwe product of concept
                             - 4 productconcepten
                             - 15 samenwerkingsverbanden tussen 2 of meer bedrijven
                             - Datingsite
                             - 2 start up’s via combinatie van studierichtingen/disciplines
Kosten                       €150.000 - €200.000

Benodigd deel provincie      € 100.000 - €150.000. Resterende 50k komt van deelnemende
                             bedrijven.

Startdatum en looptijd       Pressure cookers: Jaarlijks van maart – juni
                             Matchingevent: september 2012 en 2014


Netwerken
Naam project                 Industriekring (ontwerp, productie, verkoop)

Initiatiefnemer              ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten

Probleem c.q. doelstelling   Er zijn contacten tussen ArtEZ en de aanwezige ondernemers
                             (maakindustrie, retail) in de regio. Echter, deze contacten zijn ad hoc
                             en worden niet goed beheerd. Om wederzijds kennis te delen en
                             eventueel projecten met elkaar aan te gaan is de wens een
                             industriekring op te zetten. Dit is een netwerk van ondernemers uit de
                             regio (en daarbuiten) die zich aangetrokken voelen door het
                             economisch speerpunt mode en vormgeving of die er daadwerkelijk
                             in ondernemen.



                                      Pagina 24 van 37                                            14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>.


                             Doelstelling is dus het stimuleren van:
                                 • Samenwerking (transsectoraal) industrie en
                                     kunstvakonderwijs
                                 • Voor ArtEZ: inzicht in de beroepspraktijk
                                 • Voor de ondernemer: inzicht in de laatste ontwikkelingen op
                                     artistiek gebied
                                 • Innovatie
                                 • New business (geld verdienen)
Beschrijving                 Het project houdt dat in het oprichten van een netwerk van
                             ondernemers uit de regio (en daarbuiten) die zich aangetrokken
                             voelen door het economisch speerpunt mode en vormgeving of die er
                             daadwerkelijk in ondernemen. Ontwerpers worden actief in contact
                             gebracht met andere partijen in de productie- en verkoopketen.

Activiteiten                 ArtEZ wil dit netwerk opzetten en actief gaan beheren. Ondernemers
                             kunnen dan terecht bij het onderwijs voor (vraag naar jong talent,
                             innovatieve ideeën, laatste stand van zaken mbt ontwerpen), het
                             onderwijs (studenten/docenten) kan terecht bij de ondernemers
                             (‘proeven’ van de beroepspraktijk, toetsen van ideeën, uitvoeren van
                             productie, funding). Op deze manier kan kennisdeling tot
                             economische voordelen leiden.
Beoogde resultaten           • Binding bedrijven aan Mode & Vormgeving
                             • Bedrijven die willen en kunnen innoveren in de keten zichtbaar
                                  maken
                             • Ketenplatform met agenda
                             • Meer zakelijk succes
Kosten                       €150.000

Benodigd deel provincie      € 100.000. Overige middelen komen van deelnemende bedrijven.

Startdatum en looptijd       Februari 2011 – december 2014




Financiering
Naam project                 Toegang financiële instrumenten

Initiatiefnemer              Provincie

Probleem c.q. doelstelling   Voor het opstarten, doorgroeien en uitbouwen van een mode- of
                             vormgevingsbedrijf is veel geld nodig (zo’n €50.000 - €100.000 voor
                             de opzet van een eerste collectie). Voor ondernemers in het mode-
                             en vormgevingscluster is het lastig om hiervoor een lening af te
                             sluiten omdat banken terughoudend zijn voor bedrijven uit de
                             creatieve sector, helemaal in deze tijden.

Beschrijving                 Er zijn in principe voldoende financiële instrumenten aanwezig om
                             bedrijven uit het mode- en vormgevingscluster te ondersteunen. De
                             toegang tot deze instrumenten is voor mode- en vormgevings-
                             bedrijven minder makkelijk dan voor ondernemingen met een meer
                             technologische inslag. Dit heeft te maken met imago en
                             onbekendheid van het cluster. Er zullen dus een aantal activiteiten
                             opgezet worden om het mode- en vormgevingscluster als doelsector
                             voor financiers aantrekkelijker te maken.

                             Financiële ondersteuning van derden kan ook helpen om van banken
                             en investeerders middelen te verkrijgen. Hierdoor kunnen in potentie
                             gezonde bedrijven een beslissende impuls krijgen.


                                         Pagina 25 van 37                                       15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>.



                             Voorwaarden voor bedrijven om een beroep te kunnen doen op de
                             middelen:
                             - Goed businessplan gericht op een collectie
                             - Aangetoond creatief vermogen
                             - Reguliere voorwaarden voor financiering
Activiteiten                 - Een adequate vorm van coaching instellen of aansluiten bij
                                bestaande initiatieven ook voor ondersteuning bij het maken van
                                een businessplan
                             - Panel samenstellen dat beoordeelt of het bedrijf voldoende
                                creativiteit met zich meebrengt zodat collecties ook de weg naar
                                de markt vinden.
                             - Kennismakingsbijeenkomst financiers (bv Triodos) – Mode- en
                                vormgevingclustercluster

Beoogde resultaten           - 10 modebedrijven die gefinancierd worden
                             - (door)groei van ca. 10 modebedrijven
Kosten (bestaande            € 40.000
middelen)

Benodigd deel provincie      € 40.000




Evenementen & Educatie
Naam project                 Evenementen & Educatie

Initiatiefnemer              Divers

Probleem c.q. doelstelling   Doelstelling van dit project is om de aanwezige potentie in het mode-
                             en vormgevingscluster op het gebied van innovatie en creativiteit
                             zoveel mogelijk tot uiting te laten komen.

Beschrijving                 Dit project bestaat uit een aantal deelprojecten dat bovenstaand doel
                             nastreeft. Op verschillende manieren worden ondernemers in de
                             modebranche creatief gestimuleerd en innovatieve kansen te nemen.
                             Mogelijke kansrijke thema’s zouden kunnen zijn:
                                  • Duurzaamheid
                                  • Vergrijzing/Zorg (zelfredzaamheid, minder handjes aan bed)
                                  • Technologie (intelligente kleding (sensors als je valt)).
                                  • Ambacht X Design
Activiteiten                 Modecafé’s
                             Dit behelst bijeenkomsten in een informele setting (café) waarin een
                             onderwerp bij de kop wordt genomen middels sprekers, discussies en
                             presentaties. Voorbeelden van onderwerpen die aan de orde kunnen
                             komen:
                             - Nieuwe materialen
                             - Duurzaamheid
                             - Andere producten
                             - Nieuwe markten

                             De Modecafé’s worden 3 maal per jaar georganiseerd. In 2011 wordt
                             de eerste georganiseerd in oktober.

                             Prijs meest creatieve ondernemers idee
                             Om de twee jaar wordt er door een deskundige jury een idee, product
                             of dienst gekozen, dat naast een groot innovatief of creatief
                             vermogen ook kansen heeft in de markt. De jury bestaat uit
                             ondernemers maar ook uit creatieven. De winnaar krijgt een prijs van


                                        Pagina 26 van 37                                         16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>.


                          € 10.000 en de nodige exposure.

                          Pecha Kucha Mode
                          Een Pecha Kuchamodeavond is een evenement waarbij deelnemers
                          een diavoorstelling van 20 afbeeldingen presenteren, in een totale tijd
                          van 6 minuten en 40 seconden. Elke afbeelding wordt daarbij precies
                          20 seconden getoond. Deze eisen dwingen de deelnemers creatief
                          en to the point te zijn. Er zijn geen restricties betreffende de inhoud
                          van de presentatie. Meestal probeert men een product of idee te
                          presenteren. Een Pecha Kucha-avond kent doorgaans veertien
                          deelnemers. Doelstelling is om de aanwezigen te verrassen en te
                          inspireren. Deze zal 3 maal georganiseerd worden in 2012, 2013 en
                          2014.
Beoogde resultaten        10 modecafé’s
                          2 ondernemersprijzen
                          3 pecha kucha bijeenkomsten
Kosten                    Modecafé’s                         € 30.000
                          Ondernemersprijzen                 € 30.000
                          Pecha Kuchabijeenkomsten           € 20.000
                          Totaal                             € 80.000
Benodigd deel provincie   € 50.000.

Startdatum en looptijd    Variërend per deelproject


Naam project              Verhoging publieke belangstelling

Initiatiefnemer           Nader te bepalen.

Probleemstelling          Ondanks de aanwezigheid van een groot aantal bedrijven en
                          instellingen op het gebied van mode en vormgeving is het aantal
                          events met een flinke uitstraling buiten stad en regio beperkt. In feite
                          geldt dit met name voor Arnhem Mode Biennale. In de jaren dat er
                          geeb AMB is, is de toeloop van klanten minder.

Beschrijving              Mode en vormgeving geniet veel belangstelling van consumenten van
                          binnen en buiten Gelderland. De aandacht voor Arnhem Mode
                          Biënnale (AMB) is groot en genereert veel inkomsten door bezoekers
                          die geld spenderen. Belangrijk effect is dat mode (en vormgevings)
                          bedrijven in de jaren dat er een biënnale is veel meer aanloop
                          hebben van klanten. Het is dus de intentie om de dit evenement ook
                          voor de volgende keer te ondersteunen. Het is dus zaak wat betreft
                          de verbinding tussen AMB en regionale bedrijven zo stevig mogelijk
                          neer te zetten voor de bezoeker van dit event, zodat hij/zij meer
                          contact heeft mode- en vormgevingswinkels.
Activiteiten              - Inbouwen van onderdelen in AMB zodat meer winkels op mode-
                              en vormgevingsgebied bezocht gaan worden door het
                              bedrijfsleven sterker te koppelen aan AMB.

                          -   In de jaren tussen de daadwerkelijke AMB-s ook zorgen voor
                              communicatie over het event.

Beoogde resultaten        Meer belangstelling en bestedingen door bezoekers van AMB op
                          mode- en vormgevingsgebied in Arnhem en Gelderland.

Kosten                    € 3.000.000




                                   Pagina 27 van 37                                              17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>.


Benodigd deel provincie      € 540.000

Startdatum en looptijd       2011




Kennis & Innovatie
Naam project                 MKB Designvouchers

Initiatiefnemer              Nog te bepalen

Probleem c.q. doelstelling   Met de designvoucher kan een MKB onderneming diensten
                             (capaciteit, begeleiding) inkopen van een zogenaamde designcoach.
                             Door externe creativiteit te koppelen aan bestaande ondernemingen
                             wordt vernieuwing uitgelokt. De vernieuwing kan de vorm hebben van
                             nieuwe producten, nieuwe diensten, verbeterde productieprocessen
                             en vernieuwing van de interactie met de klant/markt.

Beschrijving                 Zoals innovatievouchers succesvol worden ingezet om kennis in te
                             kopen bij kennisinstellingen en aldus innovatie aan te jagen bij MKB
                             ondernemers, zo kan kennis van ontwerp, vormgeving en design
                             inzetten voor MKB ondernemingen in de regio Arnhem via
                             zogenaamde MKB-designvouchers. Vergelijkbare initiatieven bestaan
                             inmiddels in het buitenland, zoals het Humin project en Flanders in
                             Shape in België en het creative credits programma in het Verenigd
                             Koninkrijk. Ook in Nederland zijn er inmiddels goede ervaringen met
                             het verbinden van creatieve professionals aan maakbedrijven.
                             Voorbeelden zijn de design pressure cooker in de regio Eindhoven en
                             de zogenaamde puddingvoucher in Groningen.

                             Uit onderzoek van de Erasmus Universiteit Rotterdam en de TU Delft
                             onder 400 bedrijven blijkt dat de bedrijfsprestaties met 20%
                             toenemen als gebruik wordt gemaakt van (externe) ontwerpers. Ook
                             uit onderzoek van het Red Dot Institute blijkt dat succesvolle
                             ondernemingen meer aandacht besteden aan design en
                             designmanagement.

Activiteiten                 Start van het project is een seminar waarvoor 20-30 bedrijven uit de
                             regio worden uitgenodigd. In het seminar staat het belang van design
                             voor innovatie centraal en wordt het project designcoach verder
                             toegelicht. Bedrijven kunnen zich vervolgens inschrijven voor de 10
                             ontwerpvouchers die beschikbaar worden gesteld door de
                             provincie.Naast de werving van bedrijven loopt er een tweede spoor
                             van selectie en opleiding van 5 adviseurs. Verder wordt gezorgd voor
                             het aanreiken van tools en methodieken en voor de kennisoverdracht
                             richting de adviseurs.De matchmaking tussen adviseurs en bedrijven
                             is zeer nadrukkelijk onderdeel van het project. Criteria zullen worden
                             opgesteld waaraan bedrijven moeten voldoen. Na de fase van
                             matchmaking tussen bedrijf en adviseur worden vouchercontracten
                             opgesteld en kunnen de individuele trajecten van begeleiding van
                             bedrijven van start gaan. De adviseurs kunnen onderling overleggen
                             over hun ervaringen via een speciaal project-blog en daarnaast
                             kunnen ze advies inwinnen bij de leden van het Projectteam.Het
                             begeleidingstraject van de designcoach verloopt volgens een vaste


                                      Pagina 28 van 37                                            18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>.


                             methodiek en bedraagt maximaal 5 dagen (10 dagdelen) per bedrijf.
                             Onderdeel van het traject is een creatieve sessie met de directie en
                             een breed geschakeerde afvaardiging van het bedrijf waarin nieuwe
                             mogelijkheden worden verkend en vervolgens geselecteerd. Het
                             eindpunt van het traject met de designvoucher is een actieplan per
                             bedrijf hoe een voorgesteld innovatieproject nader uitgewerkt kan
                             worden. De uiteindelijke implementatie van de actieplannen is een
                             verantwoordelijkheid van de ondernemers in kwestie en dat
                             onderdeel hoort dus niet meer bij de scope van dit project.

Beoogde resultaten           Met het huidige (pilot) project worden 5 adviseurs/coaches
                             geselecteerd en opgeleid en worden in totaal 10 bedrijven begeleid in
                             de realisatie van een innovatieproject.

Kosten (bestaande            € 50.000
middelen)

Benodigd deel provincie      € 25.000

Startdatum en looptijd       01-03-2011 – 30-09-2011




Naam project                 Modekern Arnhem

Initiatiefnemer              ArtEZ, Museum voor Moderne Kunst Arnhem, Volkshuisvesting
                             Arnhem, Gelders Archief, gemeente Arnhem, Stichting Premsela en
                             Volkshuisvesting Arnhem.

Probleem c.q. doelstelling   Nederland ontbeert een plek waar modearchieven van hedendaagse
                             modeontwerpers ontsloten worden, er onderzoek wordt gedaan en
                             presentaties kunnen worden gegeven.

Beschrijving                 Het nationale sectorinstituut voor mode & design Premsela is bezig
                             met de ontwikkeling van een beleid op het gebied van beheer van
                             modearchieven. Dit biedt kansen voor Arnhem, modestad bij uitstek
                             en als zodanig ook regionaal, provinciaal en landelijk erkend. ArtEZ
                             Hogeschool voor de Kunsten, Het Gelders Archief, Museum voor
                             Moderne Kunst Arnhem (MMKA) Volkshuisvesting Arnhem
                             (Modekwartier Klarendal) en gemeente Arnhem vinden dit een
                             interessante ontwikkeling en hebben de handen ineengeslagen om te
                             bezien hoe de landelijke behoefte kan worden ingevuld en de
                             mogelijkheden te onderzoeken voor het oprichten van een
                             Kennisinstituut Mode in Arnhem. Uitgangspunt is om zoveel mogelijk
                             gebruik maken van én aanhaken bij de bestaande infrastructuur van
                             ArtEZ, MMKA en Gelders Archief.

                             Daarbij gaat het om 2 zaken:
                             • het oprichten van een informatie- en kenniscentrum over de
                                Nederlandse modearchieven o.a. onderzoek, lezingen,
                                workshops, educatieve programma’s. Daarbij wordt nadrukkelijk
                                een verbinding gelegd met het lectoraat Modevormgeving en de
                                masteropleidingen van o.a. ArtEZ, waardoor het een actieve en
                                stimulerende rol vervult in de Nederlandse modewereld (gericht
                                op jong talent).



                                        Pagina 29 van 37                                            19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>.


                              •     het op een hedendaagse en dynamische manier presenteren van
                                    modearchieven.

                              Doel daarbij is om mode(archieven) zichtbaar en openbaar te maken
                              voor studenten mode/vormgeving, professionals, onderwijs én voor
                              het brede publiek. Dat laatste is ook toeristisch zeer interessant en
                              trekt meer bezoekers naar de stad.

                              De komende maanden wordt i.o.v. Premsela en i.s.m. voornoemde
                              partners een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd. Premsela vraagt
                              daarbij nadrukkelijk om commitment (w.o. financiële bijdrage aan
                              onderzoek) van gemeente Arnhem en provincie Gelderland.
                              Premsela heeft vervolgens als taak archieven en collecties die boven
                              de markt hangen te ontsluiten en mede financiën te zoeken. Daarbij
                              zullen middelen vanuit de overheid onontbeerlijk zijn.

Activiteiten                  Wat worden de kerntaken van zo’n instituut?

                              •    Een informatie- en kenniscentrum voor en over de Nederlandse
                                   modearchieven met onder andere als opdracht het verrichten van
                                   onderzoek en studie, archiefvorming en ontsluiting, verzorgen
                                   van lezingen, workshops, educatieve programma’s en publicaties.
                                   Daarbij wordt met name voor de onderzoek- en studiefunctie
                                   nadrukkelijk verbinding gelegd met de masteropleidingen van
                                   onder andere ArtEZ, ARCCI en Radboud Universiteit Nijmegen.
                              • Archieven worden niet alleen verzameld en ontsloten maar
                                   vormen de basis voor verder onderzoek en studie in werkgroepen
                                   en colleges. De verwachting is dat dit alles al op relatief korte
                                   termijn kan leiden tot het samenstellen van kleine, educatieve
                                   tentoonstellingen in het MMKA.
                              • Op langere termijn zullen grotere, agenderende tentoonstellingen
                                   gerealiseerd worden met een focus op Nederlandse/Arnhemse
                                   ontwerpers of op tentoonstellingen die belangrijke thema’s binnen
                                   de mode onderzoeken en aan de orde stellen. In deze fase zal
                                   zoveel mogelijk gebruik gemaakt worden van en aangehaakt bij
                                   de bestaande infrastructuur van het MMKA.
                              • Bescheiden starten en uitgaan van een groeiperspectief waarbij
                                   de modekern zich kan ontwikkelen tot een nationaal
                                   kennisinstituut.
Beoogde resultaten            - Ontwikkeling Nationaal Kennisinstituut Mode Arnhem
                              - Versterking Arnhemse infrastructuur op het gebied van mode met
                                   kennis, onderzoek en innovatie
                              - Zichtbaarheid van modearchieven voor het brede publiek
                              - Extra bezoekers naar de stad
Kosten                        Haalbaarheidsonderzoek: € 30.000.
                              Uit het haalbaarheidsonderzoek moet een indicatie blijken voor de
                              kosten van de verschillende fasen.
                              Opname in Cultuurconvenant Oost Nederland
Benodigd deel provincie       € 10.000

Startdatum en looptijd        2010 - 2011

Productiemilieus

                          3D-Lab & 3D-Etalage
Naam project
Initiatiefnemer           Portaal



                                        Pagina 30 van 37                                          20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>.


Probleem/ doelstelling   Met het project ‘3D-Lab & 3D-Atelier’ wil Portaal samen met de projec-
                         partners een bijdrage leveren aan de verbetering van het ondernemers-
                         klimaat voor (startende) ondernemers in de creatieve sector, met name op
                         het gebied van vormgeving en design. Dit gebeurt enerzijds door te
                         investeren in het bieden van actieve ondersteuningsmogelijkheden en
                         faciliteiten, waardoor deze ondernemers begeleid kunnen worden in de
                         opstartfase van hun bedrijf in anderzijds in fysieke huisvesting- en
                         presentatiemogelijkheden van de producten en ontwerpen. Het is de
                         bedoeling om op twee locaties in de Arnhemse binnenstad een broed-
                         plaatsfunctie voor deze groep ondernemers te creëren die aanvullend is in
                         elkaars functioneren, waarmee tegelijkertijd een stimulerend effect op de
                         fysieke omgeving wordt gerealiseerd.
Beschrijving             Een drietal belangrijke ontwikkelingen in Arnhem hebben Portaal
                         geïnspireerd om een uniek project t.b.v. de creatieve sector te initiëren en
                         voor te bereiden. Deze ontwikkelingen zijn de volgende:
                         • Profilering van de creatieve sector
                         • Stimuleren van (startend) ondernemerschap
                         • Fysieke herontwikkeling van een aantal wijken in het centrum (St.
                           Marten, Spoorhoek, Klarendal en het Spijkerkwartier)

                         De combinatie van deze ontwikkelingen heeft ervoor gezorgd dat het
                         project ‘3D-Lab & 3D-Atelier’ van Portaal en haar partners is ontstaan. Met
                         het project ‘3D-Lab & 3D-Atelier’ wil Portaal samen met de projectpartners
                         een bijdrage leveren aan de verbetering van het ondernemersklimaat voor
                         (startende) ondernemers in de creatieve sector, met name op het gebied
                         van vormgeving en design. Dit gebeurt enerzijds door te investeren in het
                         bieden van actieve ondersteuningsmogelijkheden en faciliteiten, waardoor
                         deze ondernemers begeleid kunnen worden in de opstartfase van hun
                         bedrijf, en anderzijds in fysieke
                         huisvesting- en presentatiemogelijkheden van de producten en ontwerpen.
                         Het is de bedoeling om op twee locaties in de directe nabijheid van de
                         Arnhemse binnenstad een broedplaatsfunctie voor creatieve (startende)
                         ondernemers te creëren, die aanvullend zijn in elkaars functioneren en
                         waarmee juist daardoor ook een stimulerend effect op het overig
                         ondernemerschap en de fysieke uitstraling in de directe omgeving wordt
                         gerealiseerd. Aanvullend in elkaars functioneren houdt in dat het accent
                         van het ondernemerschap in het 3D-Atelier gericht is op versterking van
                         B2B (Business to Business), in het 3D-Lab op B2C (Business to
                         Consumer). Het 3D-Lab vormt een etalage voor de producten en
                         ontwerpen van de ondernemers uit het 3DAtelier. Het stimulerende effect
                         op de omgeving wordt bereikt doordat op beide locaties een in het oog
                         springend pand wordt herontwikkeld. De uitstraling van beide straten wordt
                         hierdoor aanzienlijk verbeterd waarvan een stimulerend effect verwacht
                         mag worden op de Steenstraat, Hommelstraat en Hommelseweg. Ook de
                         aansluiting van de wijken Sint Marten, Spoorhoek, Klarendal en
                         Spijkerkwartier met het centrum wordt hierdoor verbeterd.
Activiteiten             De activiteiten in het project zijn nadrukkelijk het middel om startende
                         ondernemers in de creatieve sector te faciliteren bij de uitoefening van hun
                         bedrijfsactiviteiten. Daarvoor is het noodzakelijk om:
                         1. Samenwerking tussen de belangrijkste spelers op het gebied van
                         creatief ondernemerschap te concretiseren; en
                         2. een tweetal panden geschikt te maken voor gebruik door ondernemers
                         in de creatieve sector. Het uiteindelijke doel hiervan is om een goede
                         sociaal-economsiche en culturele voedingsbodem te creëren voor creatief
                         en innovatief ondernemerschap.

                         De locatie van beide gebouwen maakt ze geschikt voor verschillende
                         functies. Het is de bedoeling dat het gebouw aan de Schoolstraat een
                         atelier- en productiefunctie krijgt en een broedplaats wordt voor creatieve
                         starters. In dit gebouw kunnen ondernemers worden gehuisvest. Stichting



                                       Pagina 31 van 37                                            21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>.


                     SLAK is de beoogde beheerder van het gebouw en zal het leegstands-
                     risico op zich nemen. De stichting heeft jarenlange ervaring in het
                     beschikbaar stellen van atelierruimtes aan creatieve ondernemers in
                     Arnhem en andere Gelderse plaatsen. De Schoolstraat is ondanks de
                     schoonheid van het gebouw en de culturele waarde niet prominent
                     zichtbaar. Omdat het een oud schoolgebouw is en het daardoor al is
                     opgedeeld in verschillende ruimten, is het relatief eenvoudig geschikt te
                     maken als bedrijfsverzamelgebouw waarin met name Business to
                     Business contact (B2B) gefaciliteerd kan worden.
                     De ligging van het voormalig Albert Hein pand aan de ir. J.P. van
                     Muilwijkstraat maakt dat dit pand uitermate geschikt is om een functie naar
                     de buitenwereld te vervullen als etalage voor de ondernemers. Met de
                     projectpartners is daarom geconcludeerd dat ondanks de fysieke
                     scheiding tussen beide locaties de samenhang kan worden gecreëerd
                     door het 3D-Atelier vooral als bedrijfsruimte te gebruiken, waarin met
                     name het genoemde Business to Business contact (B2B) plaatsvindt.
                     Binnen het 3D-Lab zal voornamelijk Business to Consumer contact (B2C)
                     plaatsvinden. Het voormalige AH-pand zal als laboratorium dienen voor de
                     te ontwerpen producten van de ondernemers in de School van Escher
                     (maar ook verbinding leggen met andere Arnhemse ontwerpers). Daarmee
                     zijn beide locaties op een logische manier met elkaar verbonden en vullen
                     zij elkaar goed aan. Via het Design/3D-Lab krijgen creatieve ondernemers
                     dus de kans hun product en ontwerp aan groter publiek te tonen en een
                     bijdrage te leveren aan verbetering van de positionering van hun
                     onderneming, terwijl De School van Escher juist meer nadruk legt op de
                     productiefunctie in de ateliers. Hierdoor zijn de beide panden niet alleen
                     complementair aan elkaar maar ook aan het aanbod van
                     bedrijfsverzamelgebouwen in Arnhem. Gezamenlijk zullen zij de wijken
                     Sint Marten, Spoorhoek en het Spijkerkwartier verder verlevendigen en
                     een nieuw aanzien geven. De gebouwen spelen daarbij een belangrijke rol
                     als zichtbare en functionele schakel tussen de binnenstad en het
                     Modekwartier in de wijk Klarendal en daarmee ook het particulier
                     ondernemerschap in de aangrenzende winkelstraten versterken.ur naar
                     buiten en minder kansen voor de creatieve ondernemers.
Beoogde Resultaten   Het 3D-Lab zal onderdak gaan bieden aan 10 ondernemers (20 FTE). Het
                     3D-Atelier zal zeker 20 creatieve ondernemers gaan huisvesten (40 FTE)
                     en ongeveer 5 - 10 zakelijke dienstverleners (10 FTE).
                     De bedoeling is dat de startende ondernemers op termijn doorgroeien
                     naar een eigen pand. Op die manier kunnen de vrijkomende werkplekken
                     weer worden ingevuld door nieuwe (startende) ondernemers, en zal het
                     daadwerkelijke aantal FTE’s zelfs nog hoger liggen. Daarnaast zal er
                     binnen de het 3D-Atelier een culinair concept ontwikkeld worden, dat
                     werkgelegenheid biedt aan nog eens 20 FTE. Naast de directe
                     werkgelegenheid die met dit project gecreëerd worden, ontstaat er ook op
                     een indirecte manier extra werkgelegenheid. Portaal neemt in haar
                     aanbestedingen voor bouwopdrachten nadrukkelijk aspecten omtrent
                     werkgelegenheid en het opnemen van leerwerkbanen mee. Dit zal ook
                     gebeuren voor de bouwactiviteiten in de beide panden die in het kader van
                     dit project zullen worden aangepast. Op dit moment zijn deze effecten nog
                     niet te kwantificeren.
                     Ondernemerschap is een belangrijk speerpunt van de gemeente Arnhem
                     en van Portaal, en daarom stellen zij de dienstverlening aan ondernemers
                     centraal. Dit project ondersteunt ruim 20 startende ondernemers door ze
                     een werkplek te bieden en gezamenlijk gebruik van apparatuur en
                     faciliteiten, en door ze tegelijkertijd presentatiemogelijkheden te bieden
                     voor hun producten en ontwerpen.
                     De herontwikkeling van het voormalige AH-pand in Sint Marten en de
                     School van Escher in het Spijkerkwartier levert ruim 4.325 m2 aan nieuwe
                     atelier- en bedrijfsruimte op.




                                   Pagina 32 van 37                                           22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>.


Kosten               Totale kosten € 2.600.000.

Benodige deel        € 300.000 mio (incidenteel).
provincie

Startdatum en        2011. Looptijd 4 jaar.
doorlooptijd




Naam project         Aandacht Mode en Vormgeving RCT- Arnhem
Initiatiefnemer      Provincie Gelderland

Doelstelling         Het onderwerp Mode en Vormgeving inbedden in het RTC-Arnhem en e.o.

Beschrijving         De provincie Gelderland stimuleert de oprichting van Regionale Centra
                     voor Technologie (RCT). Zulke centra makelen en schakelen kennis
                     tussen de deelnemende ondernemers om innovatieve projecten op te
                     zetten in de maakindustrie. In de Achterhoek, de Veluwe en de Vallei zijn
                     zulke centra al gerealiseerd. In de Stadsregio Arnhem Nijmegen is dat nog
                     niet het geval. In Arnhem e.o. zal in navolging van andere regio’s in
                     Gelderland een zogenaamd Regionaal Centrum voor Technologie worden
                     opgezet. Dit heeft met name een makel en schakelfunctie tussen bedrijven
                     onderling en met kennisinstellingen. Doelstelling hiervan is dat er matches
                     tussen bedrijven komen waardoor innovaties ontstaan die vermarkt
                     worden en uiteindelijk economische revenuen opleveren in de vorm
                     werkgelegenheid, nieuwe bedrijven, etc.

                     Gezien de sterke aanwezigheid van het mode- en vormgevingscluster zal
                     richting het RCT-Arnhem geijverd worden om naast andere clusters mode
                     en vormgeving als speerpuntsector te benoemen zodat in de dagelijks
                     praktijk ook deze bedrijven benaderd worden door de RCT-medewerker
                     en verbonden worden met andere ondernemingen. Het idee is om onder
                     de noemer ‘Creativiteit (design, kunst, ingenieurs & bouwkunst, creatieve
                     oplossingen) mode & vormgeving in te bedden in het RCT.
Activiteiten         Voor zover dit niet autonoom gebeurd wordt bij degene die de voorberei-
                     dingen treft van het RCT – Arnhem en het beoogde bestuur gelobbyed
                     worden voor aandacht voor mode en vormgeving. De provincie kan dit –
                     als subsidiegever – niet afdwingen aangezien de besturen van de RCT-s
                     een grote mate van zelfstandigheid hebben wat betreft beleid en strategie.
Beoogde Resultaten   Specifieke aandacht in het mode- en vormgevingscluster binnen het
                     Regionaal Centrum voor Technologie Arnhem e.o.
Kosten               € 25.000

Benodige deel        € 25.000
provincie

Startdatum en        2011. Looptijd 4 jaar.
doorlooptijd




                                   Pagina 33 van 37                                           23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>.


BIJLAGEN

Bijlage 1     Lijst van studies van het modecluster in Arnhem en daarbuiten

       1. Made in Arnhem: ‘Mode in Arnhem’; Ecorys Nederldand BV. Rotterdam, september 2006.
          Opdrachtgevers: Gemeente Arnhem en Ontwikkelingsmaatschappij Oost NV.

       2. Huisvesting creatieve bedrijven: wat, waar en hoe?; ETIN Adviseurs. ’s-Hertogenbosch,
          september 2006. Opdrachtgever: Gemeente Arnhem.

       3. Modevormgeving in Nederland: de ontbrekende bruggen tussen creatie en commercie.
          Monique Rosso. Amsterdam, juni 2005. Opdrachtgever Premsela, Stichting voor
          Nederlandse vormgeving.




                                      Pagina 34 van 37                                            24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>.


Bijlage 2      Spelers mode- en vormgevingscluster in Arnhem en daarbuiten

                                                           BRON: ArtEZ


Onderwijs
(Netwerk)                     O-P-A                      AMB                  C.A.S.A.               G.A.N.G.

organisaties                 Ontwerp              Arnhem Mode               Centrum                  Platform
                             Platform               Biënnale              Architectuur              beeldende
                             Arnhem                                      en stedebouw                kunst en
                                                                            Arnhem                   publieke
                                                                                                      ruimte

                              - Focus:             - Focus: specifiek    - Focus: ruimtelijk
                                                         Mode            ontwerp                 - Focus: beeldende
                         grafisch, product, 2
                                                                             -Architecten,             kunst
                          en 3D design e.d.          - (Nog) geen
                                                     netwerkclub          stedenbouwers én
                          - Programma m.n.                               projectontwikkelaar
                              gericht op          - M.n. tweejaarljiks   s vertegenwoordigd
                            evenementen,             internationaal
                         netwerkbijeenkomst            evenement                - M.n.
                           en, ontwikkeling                                 netwerkbijeen-
                              projecten.                                       komsten


Onderzoek, kennis en                                                ARCCI
advies
                                                Arnhems Centrum voor Creativiteit en Innovatie

                                Kenniscentrum (opgericht vanuit het lectoraat Kunst Cultuur en Economie,

                                                        samenwerking ArtEZ en HAN

                                                       lectoraat Modevormgeving ArtEZ)

Podia                      100%           Coming         Arnhem           Binnen-           Show-       MMKA
                           Mode            Soon          Mode               stad            room
                         Klarendal                       Biënnale                          Arnhem



                                                                                         Netwerk–       Beeldende
                           Atelier,                        2-jaarlijks
                                                                           Stegen-       en project-    Kunst én
                          winkel en      Winkel top-     internationa
                                                                            circuit:     ruimte OPA,    Vormgeving
                         woonruimte      ontwerpers       al cultureel                                  (tentoon-
                                          en jong                            Jones       CASA,
                           mode-                          evemenent                                     stellingen
                                                                           Clothing,     GANG
                         ontwerpers        talent        modevorm-                                      w.o. mode
                                         Fashion &           geving      Trix & Rees,                   en product-
                           DOCKS           Design                         Humanoid,                     design)
                                                                          G-sus e.a.
                            Onder-
                           nemers-
                          vereniging

Ondernemerschap            Art Business            Coming Soon           Ik Start Smart
                          Center (ArtEZ)                                                         Syntens

                         Ondernemerschap         Coaching, training
                         binnen onderwijs                                Coaching en             innovatieadvies
                                                 en netwerk voor         training voor           creatieve



                                         Pagina 35 van 37                                                          25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>.


                         Onderdeel van     talentvolle mode-    starters 0-5 jaar     ondernemers
                          project GO:      ontwerpers en
                                                                Uitvoering door KvK
                          Gelderland       productdesigners
                         Onderneemt.       (alumni)



Huisvesting: creatieve      SLAK             Corporaties             Project-           Gemeentelijk
woon-werkmilieus                                                                         vastgoed
                                                                  Ontwikkelaars


EU-netwerk van                                      Project ORGANZA
creatieve steden en
                                   Gemeente, ArtEZ (ARCCI) en 11 partners in 7 andere landen
regio’s




                                    Pagina 36 van 37                                                   26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Zaaknummer: 2010-12-01023
Ons kenmerk: 2010.0.132.411

INTENTIEVERKLARING BEVORDERING MODE- EN VORMGEVINGSCLUSTER

“Provincie Gelderland, ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten en gemeente Arnhem hebben veel belang
bij een sterk mode- en vormgevingscluster. Er bestaat in de regio een unieke en rijke achtergrond op
het gebied van mode en vormgeving. Dit biedt veel kansen in economisch en cultureel opzicht.
Genoemde partijen willen daarom een extra inspanning leveren voor dit cluster omdat:
     • Mode als uithangbord fungeert van de Gelderse creatieve industrie.
     • Er kansen liggen de economische en culturele betekenis van het mode- en
         vormgevingscluster te vergroten.
     • De samenwerking en de daaruit voortvloeiende activiteiten, aandacht genereren op landelijk
         en Europees niveau voor de Gelderse creatieve industrie

Onderstaande partijen spreken daarom de intentie uit om te komen tot een samenwerking om
projecten te initiëren die als doel hebben het mode- en vormgevingscluster duurzaam te versterken
door middel van concrete projecten en andere activiteiten.

Deze gezamenlijke inspanning moet leiden tot meer economisch en cultureel rendement van het
mode- en vormgevingscluster in de vorm van onder meer verhoging van het aantal arbeidsplaatsen en
bedrijven, verhoging publieke belangstelling voor het cluster en vergroting innovatiekracht en
ondernemerschap. Deze projecten zijn gericht op ondernemers en instellingen uit het genoemde
cluster.

De samenwerking zal het bedrijfsleven, instituten en andere organisaties op het gebied van mode en
vormgeving, een impuls geven via de thema’s: netwerken, financiering, productiemilieus, kennis &
innovatie, ondernemerschap en evenementen en educatie. De partijen spannen zich in om de
samenwerking concreet vorm en inhoud te geven. Dit gebeurt onder meer in de vorm van een
regiepunt waarin de partijen zitting hebben aangevuld met een onderneming. Het regiepunt heeft als
doel om regie op hoofdlijnen te verzorgen zonder verantwoordelijk te zijn voor de individuele
projecten, door het verbinden van de activiteiten, het stimuleren van nog niet bestaande activiteiten en
promoten van het gehele cluster”.

Namens gemeente Arnhem
De heer Van Wessem, wethouder




Namens ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem
De heer G. Strijker, lid College van Bestuur




Namens provincie Gelderland
Van Haaren-Koopman, gedeputeerde



Esmeijer, gedeputeerde




                                         Pagina 37 van 37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>