<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Aan de gemeenteraad
Zaaknummer                   417605
 Onderwerp:                 Initiatiefvoorstel Arnhems preventieplan mondzorg voor
 kinderen
 a
 Voorstel
  Het Arnhems preventieplan mondzorg voor kinderen vast te stellen.
 Inleiding
  Verschillen in gezondheid tussen mensen zijn een gegeven. Ieder mens is immers uniek en anders. Het
  is echter niet eerlijk dat waar je wieg staat van invloed is op de kansen op een gezond leven. Het is een
  kernopdracht om deze gezondheidsverschillen te verkleinen en te bouwen aan een samenleving waarin
  gelijke kansen voor iedereen op een volwaardige deelname aan de samenleving worden bevorderd. Een
  van de terreinen waarin de sociaaleconomische gezondheidsverschillen tot uitdrukking komen is de
  tandzorg in Nederland. Er zijn duidelijke verschillen tussen rijk en arm als het gaat om het bezoek aan de
  tandarts als ook de kwaliteit van de gebitten.
  Rijke mensen gaan vaker naar de tandarts dan minder rijke. Onderzoek laat duidelijk dit verband zien
  tussen inkomen en tandartsbezoek van mensen (1)(2):
  Verder speelt opleidingsniveau een rol. Bij mensen die alleen de basisschool hebben gehad, mijdt 29%
  de tandarts, terwijl dit bij academici 5% of minder is (3). We zien dan ook een duidelijk verband tussen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>het opleidingsniveau van de volwassene of de ouders en de gebitsituatie. Laag opgeleiden hebben meer
gaatjes, vullingen en missen eerder gebitselementen (4):
Hoe zit dit in Arnhem?
In Arnhem ligt het bezoek aan de tandarts door kinderen lager dan in de rest van het land. Het landelijk
gemiddelde aantal kinderen dat niet naar tandartscontrole gaat is 20,5% terwijl dit in Arnhem hoger ligt
op 22,3% van de kinderen (5). Daarbij zijn de verschillen tussen wijken groot. In sommige wijken gaat
ruim een op de drie kinderen niet naar de tandarts, terwijl dat in andere wijken gemiddeld een op de vijf
is. Natuurlijk is de verwachting dat ook binnen deze wijken nog verschillen zijn, gebaseerd op inkomen
en opleiding zoals blijkt uit algemene onderzoeken zoals hierboven genoemd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Beoogd effect
 Bevorderen van de volksgezondheid middel van het verhogen het tandartsbezoek onder kinderen. De
 mondgezondheid van Arnhems kinderen verbetert, en de sociale economische verschillen tussen
 kinderen waar het gaat om tandartsbezoek nemen af. Het aantal kinderen dat niet periodiek naar de
 tandarts gaat halveert. Het preventieplan richt zich op kinderen vanaf het eerste jaar tot en met de
 basisschoolleeftijd, maar zal doorwerken tot latere leeftijd gezien de verwachte preventieve effecten en
 het effect van educatie over mondgezondheid.
Argumenten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1.1 Belang van goede tandzorg
    Goede tandzorg bij kinderen start op basis van recente inzichten in de kindertandheelkunde vanaf het
    eerste tandje. Goede mondzorg en zeker ook preventie in de kindertijd voorkomt problemen met het
    gebit later. Het Ivoren Kruis waarschuwt: ‘Een kind wisselt vanzelf zijn melkgebit voor het blijvend
    gebit. Je zou kunnen denken dat het daarom niet nodig is een melkgebit goed te verzorgen. Niets is
    minder waar. Een slechte verzorging kan gaatjes en tandvleesontsteking veroorzaken. Dit kan pijn
    doen, waardoor je kind slechter eet, zich niet lekker voelt of minder goed slaapt. Een slechte
    verzorging van het melkgebit kan ook het blijvend gebit beïnvloeden.’ Ook de verzorging van de
    blijvende tanden is juist in de kindertijd van belang voor een gezond gebit en het voorkomen van
    problemen op latere leeftijd. Bij het doorbreken van blijvende tanden is de verzorging extra belangrijk,
    omdat pas doorgebroken tanden poreus en kwetsbaar zijn (6). Verder kan bij een periodieke controle
    bij kinderen afwijkingen in de ontwikkeling van de mond en kaak vroegtijdig worden gesignaleerd
    Naast het belang van mondzorg voor de huidige en toekomstige gezondheid van kinderen, is er ook
    een belangrijk sociaal aspect. Tanden zijn zichtbaar en stigmatisering en daarmee
    kansenongelijkheid ligt op de loer. Armoede en opleidingsniveau van ouders wordt zichtbaar door de
    tanden.
    Het is dan ook niet voor niets dat verschillende organisaties en instanties actief oproepen de
    mondzorg voor kinderen te verbeteren. In april 2019 deed Dokters van de Wereld een oproep (7) om
    tandzorg voor iedere Nederlander toegankelijk te maken. Zij stelden dat armoede in Nederland valt af
    te lezen aan iemand zijn gebit en dat voor een half miljoen Nederlanders de tandarts onbetaalbaar is
    geworden. Als ouders niet gaan is de kans kleiner dat de kinderen naar de tandarts gaan. In
    september 2019 stuurde de Associatie Nederlandse Tandartsen een brandbrief aan minister Bruno
    Bruins om aandacht te vragen voor ongeveer 600.000 kinderen die niet of nauwelijks een tandarts
    bezoeken (8). Zij stuurden deze brandbrief omdat het hen onvoldoende lukt om kinderen naar de
    tandarts te krijgen. Onder andere door de angst voor kosten, ondanks dat tandartsbezoek voor
    kinderen tot 18 jaar onder de basisverzekering valt en kosteloos is.
    In november 2018 geeft het Zorginstituut aan dat er meer aandacht nodig is voor de gebitten van
    jongeren (9). Het Zorginstituut concludeert dat de gebitten van jongeren, vooral van tieners, in de
    afgelopen 6 jaar zijn verslechterd, en dat ‘jongeren met een lage sociaaleconomische status nog
    steeds een slechtere mondgezondheid hebben en hun gebitten minder goed verzorgen dan hun
    leeftijdsgenoten met een hoge sociaaleconomische status’. Om de mondgezondheid van jongeren te
    verbeteren, is meer aandacht voor het voorkomen van gaatjes en gebitsslijtage nodig
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1.2 Het belang van actief beleid</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Het komt niet vanzelf goed. De gemeente dient te bevorderen dat haar jeugd naar de tandarts gaat
om ervoor te zorgen dat dit ook daadwerkelijk gebeurt. Kansenongelijkheid op een gezond leven kan
daarmee voorkomen worden. Ook in Arnhem is een lokaal preventieplan mondzorg nodig die
verschillen in tandartsbezoek aanpakt.
Op 27 augustus 2018 publiceerde de Wetenschappelijke Raad voor Regeringsbeleid (WRR) een
rapport over sociaal economische gezondheidsverschillen tussen lager en hoger opgeleiden en
inkomens. De WRR stelt dat de overheid een grote verantwoordelijkheid heeft waar het de
bescherming van haar burgers betreft en pleit voor een omslag in het enkel en alleen wijzen op de
eigen verantwoordelijkheid van mensen, omdat het vermogen tot het maken van gezonde keuzes
nogal eens wordt overschat. Omgevingsfactoren kunnen de verantwoorde keuze soms moeilijk en
zelfs onmogelijk maken (10). Deze redenering gaat ook op waar het gaat over de
verantwoordelijkheid van ouders in het naar de tandarts brengen van hun kinderen. Niet voor niets
zijn de sociaaleconomische verschillen tussen ouders van grote invloed waar het gaat in het
tandartsbezoek van hun kinderen. Het wegkijken door de gemeente en het verwijzen op de
verantwoordelijkheid van de ouders in het tandartsbezoek van hun kinderen, leidt in dit geval tot het
handhaven van de status quo, of slechts een kleine verbetering daarvan met passieve interventies,
zoals het informeren van ouders.
De gemeente Arnhem kiest voor het zich tot doel stellen om zoveel mogelijk kinderen naar de
tandarts te laten gaan, en het terugdringen van sociaal economische verschillen in mondzorg bij
kinderen. Er zijn succesvolle ervaringen met het verhogen van tandartsbezoek bij kinderen. In de
gemeente Oss, waar actief informatie aan ouders, en mondzorg wordt aangeboden aan kinderen is
het aantal kinderen dat niet naar periodieke tandarts controle gaat 10,6%. Dit percentage is
beduidend lager dan het percentage in Arnhem en de helft van het landelijk gemiddelde. De
organisatie JTV Mondzorg voor kids, een stichting voor jeugdtandverzorging, met bijzondere
aandacht voor kinderen uit achterstandsgroepen, heeft succesvolle ervaringen opgedaan in Oss en
andere steden in Nederland en is ook actief in Arnhem. Ook deze organisatie loopt echter tegen
barrières op die door actief gemeentelijk beleid weggenomen kunnen worden.
Ervaringen laten zien, onder andere uit de recente oproep van verzekeraar DSW in Schiedam, dat
een oproep per brief aan ouders voor controle van hun kinderen effect heeft, en een deel van de
ouders alsnog naar de tandarts gaat. Tegelijkertijd geldt dat de gemeente in staat is en de informatie
heeft om ouders wiens kind 1 jaar wordt een oproep te sturen voor controle, met informatie over
tandzorg. De ervaringen in oa Oss laten zien dat deze oproep effectief is, vooral omdat deze wordt
gedaan vanuit de gemeente, omdat dit anders wordt gewaardeerd en als meer ‘neutraal’ wordt
ervaren. Een oproep alleen is echter niet genoeg omdat de proef laat zien dat een deel van de
ouders hier gehoor aan geeft en een deel niet. Niet alleen zal de kracht van het argument een rol
spelen, maar ook laaggeletterdheid, het Nederlands niet machtig zijn, en andere sociaaleconomische
factoren.
Naast voorlichten via brief, via consultatiebureaus en via wijkteams zijn er positieve ervaringen
opgedaan met het collectief en laagdrempelig organiseren van het tandartsbezoek. Een voorbeeld is
een haal en breng service vanuit basisscholen. Dit houdt in dat kinderen vanaf vier jaar (wanneer
zijzelf en hun ouders dat wensen) met personenbusjes en onder professionele begeleiding van
school worden opgehaald. Na bezoek aan de praktijk worden zij weer teruggebracht. Voor ouders en
scholen is de service kosteloos en het aantal kinderen dat op controle gaat naar de tandarts stijgt
significant. Voor scholen betekent het tijdswinst, omdat door deze vorm van collectief organiseren
kinderen minder lang van school weg zijn in vergelijking tot het halen en brengen door individuele
ouders. Ook is deze vorm in overleg beter planbaar met de scholen. ‘Absentie’ in de klas wordt meer
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>       gestructureerd, ofwel niet per kind door de dag, week en jaar heen. De gemeente Arnhem kan hierbij
       putten uit de ervaringen van JTV Mondzorg voor kids, die ook onderdeel kan zijn van de uitvoering.
Kanttekeningen en risico's
  1.1
De gemeentelijke inspanningen zijn beperkt. De kosten worden gedragen door de zorgverzekeraars. De
gemeente loopt geen financiële risico’s. Zorgverzekeraars kunnen in de toekomst besluiten de haal- en
brengservice niet meer te vergoeden. Op dit moment is er geen aanleiding om te veronderstellen dat dit
zich gaat voordoen.
Financiën
 1. De haal- en brengservice wordt vergoed door de zorgverzekeraar op basis van een jaarlijks door de
      NZa vastgesteld tarief. Voor de gemeente, ouders en scholen is deze service kosteloos;
 2. De schriftelijke oproep voor controle kan worden bijgevoegd bij een bestaande uitnodiging aan
      ouders voor een bezoek aan een consultatiebureau en/of deelname aan bijvoorbeeld het
      Rijksvaccinatieprogramma en is derhalve naar verwachting binnen het bestaande budget te
      organiseren;
 3. De verwachte tijdsinspanning voor de aanjaagfunctie van de gemeente ten behoeve van deelname
      van scholen aan de haal- en brengservice kan naar verwachting binnen bestaande formatie worden
      ingevuld.
Uitvoering
 Het lokaal preventieplan mondzorg bestaat uit:
 1. Een oproep van de gemeente per brief voor ouders wiens kinderen 1 jaar worden, met daarin
      informatie over het belang van goede mondzorg en een oproep voor controle;
 2. Actieve voorlichting op consultatiebureaus inclusief een oproep voor controle en een gesprek over
      mondzorg en het belang van controle;
 3. De gemeente fungeert als aanjager van een haal en breng service vanuit basisscholen, zodat dit
      door tandartsen vanuit de Arnhemse scholen kan worden aangeboden voor ouders en kinderen die
      dit willen;
 4. De sociale wijkteams informeren ouders over het belang van goede mondzorg en stimuleren actief
      tandartscontrole voor kinderen.
Communicatie
 Het publiek zal worden voorgelicht middels een persbericht en publicatie op de gemeentelijke
 website. Daarnaast zullen de wijkteams, consultatiebureaus, scholen en tandartsen en
 verzekeraars op de hoogte worden gebracht.
Bronnen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>(1) https://www.zorgverzekering.org/zorgverzekering-2017/zorgonderzoek-mijding-tandarts/
(2) https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2016/11/met-hoger-inkomen-meer-naar-tandarts-en-mondhygienist
(3) https://www.zorgverzekering.org/zorgverzekering-2017/zorgonderzoek-mijding-tandarts/
(4) https://www.tno.nl/media/8405/positionpapermondzorg_tno.pdf
(5) Waarstaatjegemeente.nl
(6) http://www.ivorenkruis.nl/index.cfm?t=keyword.cfm&folder=26
(7) https://www.ad.nl/gezond/de-tandarts-moet-weer-terug-in-het-basispakket~ae7fecb3/
(8) https://www.trouw.nl/binnenland/veel-kinderen-gaan-nooit-naar-de-tandarts-maar-hoe-los-je-dat-
op~bd57539b/
(9) https://www.zorginstituutnederland.nl/actueel/nieuws/2018/11/26/meer-aandacht-nodig-voor-
gebitten-van-jongeren
(10) https://www.wrr.nl/publicaties/policy-briefs/2018/08/27/van-verschil-naar-potentieel.-een-
realistisch-perspectief-op-de-sociaaleconomische-gezondheidsverschillen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Besluit van
Zaaknummer               417605
DE RAAD VAN DE GEMEENTE ARNHEM;
gelezen het voorstel van 1 oktober 2019, nummer: 417605;
besluit:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>1. Vaststellen van het Arnhems preventieplan mondzorg voor kinderen
De griffier,                                   De voorzitter,
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>