<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Bijlage Financiële impactanalyse gevolgen corona-crisis
In de financiële impactanalyse is de mogelijke financiële impact in kaart gebracht die we als gevolg
van de COVID-19 pandemie op Arnhem af zien komen. Het overzicht bevat de financiële gevolgen
van datgene wat ons in de stad overkomt als gevolg van de corona-crisis en de risico's die we op dit
moment zien. In het overzicht wordt nu uitgegaan van een 3 maanden durende intelligente lock-down
zoals we die vanaf half maart kennen en waarvan we dus voor dit overzicht veronderstellen dat die in
ieder geval tot half juni zal doorlopen. Dit is het pakket dat in ieder geval tot 20 mei doorloopt zoals
premier Rutte in de persconferentie op 21 april bekend heeft gemaakt. Hoe de ontwikkelingen daarna
zijn is nog zeer onzeker Het kabinet kan ook geen perspectief schetsen dat meer dan enkele weken
vooruit kijkt. Het enige dat voorbij die horizon wel duidelijk is, is dat evenementen tot 1 september zijn
afgelast. Ook in de huidige situatie zitten veel onzekerheden. Het overzicht van de financiële impact is
dan ook niet uitputtend.
De onderwerpen waarvoor we op basis van aannames een inschatting hebben kunnen maken, zijn
met een bedrag, eventueel met een marge, opgenomen. Voor de overige posten is 'nog niet bekend'
(nnb) opgenomen. Daarbij is dus nog geen rekening gehouden met de mogelijk langere duur en een
meer structurele impact van de beperkende maatregelen. Tevens is het effect van beleidsmaatregelen
die kunnen worden genomen om de gevolgen van de crisis te beperken niet meegenomen. De
onzekerheid binnen het overzicht is heel groot, zoals dat bij het Rijk ook het geval is. Alleen op basis
van aannames en veronderstellingen kan enige indicatie van de impact worden gegeven. De
onzekerheden hebben onder andere betrekking op de feitelijke financiële impact op onze begroting en
de doorwerking van negatieve financiële gevolgen voor burgers en bedrijven. In het overzicht is alleen
rekening gehouden met concrete toezeggingen voor vergoedingen van het Rijk zoals op het gebied
van de tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo). Met minder concrete
toezeggingen van het Rijk is geen rekening gehouden.
                                                                                                          1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Financiële impactanalyse gevolgen corona-crisis (bedragen x € 1.000 negatief is nadelig)
Financiële impact ingeschat op basis van 3 maanden intelligente lock down.
Onderwerp                               Toelichting                                                                                                        Indicatie omvang
                                                                                                                                                       2020               2021
Meedoen in een socialer Arnhem
Inkomensregelingen (BUIG); verhoogde We zien het aantal bijstandsaanvragen fors toenemen. Samen met een vertraging in de uitstroom leidt dit tot        0 tot -2.100           nnb
instroom, vertraagde uitstroom          een hoger bijstandsbestand. Dit leidt, afhankelijk van wat het Rijk doet met de financiering, mogelijk tot een
                                        groter tekort op de BUIG. Het oplopen van het bestand komt zowel voort uit een verhoging van de instroom
                                        (Jongeren/Schoolverlaters; instroom vanuitWW; ondernemers die na het gebruik van de Tozo regeling
                                        structureel afhankelijk worden van bijstand) als op dit moment een vertraging van de uitstroom (minder
                                        geschikt werk; vertraging in werkfit maken inwoners; op afstand werken waardoor onder andere minder
                                        fysieke handhavingscontroles kunnen worden uitgevoerd).
                                        Op de langere termijn is onduidelijk wat de effecten zullen zijn. Wat zijn de gevolgen van het virus voor de
                                        economie en daarmee werkgelegenheid? In hoeverre zijn bedrijven bereid mensen met een afstand tot de
                                        arbeidmarkt aan te nemen? Moeten we vanuit de gemeente het beleid aanpassen?
                                        De hoogte van het risico is onzeker. Op BUIG geldt, middels de vangnetregeling, wel een maximaal eigen
                                        risico van 10% (gekoppeld aan de hoogte van het budget). Op basis van het huidige BUIG budget bedraagt
                                        het maximaal eigen risico voor 2020 € 10,5 mln. Omdat in de begroting reeds rekening wordt gehouden met
                                        een tekort bestaat er nog een financieel risico van €2,1 mln. (dit risico stond al opgenomen in het
                                        gemeentelijke risicoprofiel in Naris).
Doorbetaling zorgverleners die geen     Zorgverleners hebben opdracht om de zorg die volgens contract geleverd moet worden, zoveel mogelijk                      nnb           nnb
zorg verlenen                           voort te zetten. Daarbij worden zorgverleners gestimuleerd om op alternatieve manieren de zorg te verlenen
                                        waar de gemeente voor betaalt. In een aantal gevallen zal echter toch geen (alternatieve) zorg geleverd
                                        kunnen worden. De VNG heeft geadviseerd zorgaanbieders in alle gevallen regulier door te betalen.
                                        Gemeente Arnhem volgt deze lijn. Het Rijk compenseert deze kosten niet, omdat het gaat om doorbetaling
                                        op het reguliere kostenniveau. Daarvoor ontvangen gemeenten geld uit het gemeentefonds.
                                        Hiermee zet het Rijk feitelijk de uitgaven voor de periode maart tot en met mei 2020 vast. Omdat
                                        verschillende kostenbesparende maatregelen zijn voorgenomen, brengt dit nieuwe financiële risico's met zich
                                        mee. Daarnaast wordt een grotere zorgvraag na de crisis voorzien. Deze risico's zijn hieronder opgenomen.
                                        Inschatting omvang van zorg die niet geleverd kan worden (ook niet op een alternatieve wijze) maar wel
                                        doorbetaald wordt conform de lijn van de VNG: minimaal -3.224 miljoen, maximaal -7.407 miljoen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Onderwerp                             Toelichting                                                                                                            Indicatie omvang
                                                                                                                                                         2020               2021
Grotere zorgvraag na crisis           Na de coronacrisis ontstaat mogelijk een toename in zorgvraag. Bv. door verergering van hulpvragen die niet    -1.050 tot -2.100                 nnb
                                      konden worden opgepakt, een stuwmeer aan achterstallige hulpvragen, maar ook terugval van cliënten.
                                      Conform het advies van de VNG worden de zorgaanbieders doorbetaald, maar dat betekent niet dat de
                                      zorgvraag minder wordt of verdwijnt. Mogelijk wordt deze dus nog 'ingehaald' na deze crisis, waardoor de
                                      totale kosten alsnog hoger uitkomen.
                                      Compensatie hiervoor wordt nog nader uitgewerkt en is onzeker. Het genoemde bedrag gaat uit van een
                                      tijdelijke toename van 10% van ambulante zorgproducten (begeleiding Wmo en Jeugdwet en behandeling
                                      Jeugdwet) in de drie tot zes maanden vanaf juni. We kunnen nog niet voorzien welke periode reëel is. Het
                                      kan ook langer zijn.
Niet realiseren kostenbeperkende      In de geamendeerde MJPB 2020-2023 staat een aantal kostenbeperkende maatregelen voor het zorgdomein            -1.200 tot -1.800                 nnb
maatregelen zorgdomein                (zowel jeugd als Wmo) opgenomen, die vanaf dit jaar ingevoerd zouden worden. Door de coronacrisis komt
                                      de realisatie van deze maatregelen onder druk te staan. Omdat zorgaanbieders worden doorbetaald conform
                                      het advies van de VNG worden de taakstellingen in de periode maart-mei in hun geheel niet gehaald. Door
                                      de voorziene '1.5-meter-samenleving' wordt het moeilijker de taakstellingen in de rest van het jaar te behalen
                                      (en bestaat er zelfs een risico dat de zorg duurder wordt). Er is een bandbreedte van 0 tot 50% opgenomen.
Vertraging voorgenomen                Besluitvorming in de raad over het raadsvoorstel met de voorgestelde kostenbesparende maatregelen                         -1.400                 nnb
zorgmaatregelen Jeugdwet              Jeugdzorg van de Taskforce loopt door de corona-crisis vertraging cq. uitstel op.
                                      Zolang de raad niet heeft beslist kunnen wij enkel voorbereidingen treffen voor de voorgenomen maatregelen
                                      Jeugdzorg. We gaan er nu vanuit dat de voorgenomen besparingen in 2020 van € 1,1 miljoen niet worden
                                      gerealiseerd gedurende de maanden dat de coronamaatregelen voortduren. Financieel gezien telt het op tot
                                      1,4 mln
Omzetderving Scalabor: impact op      Door de huidige ontwikkelingen staat het resultaat en daarmee de dividenduitkeringen van Scalabor de                         nnb        0 tot -1.400
financiëel resultaat 2020 is negatief komende jaren onder druk. Voor 2020 wordt op dit moment al een terugloop van de omzet met 1/3 verwacht.
                                      Daarnaast staat Arnhem garant voor een krediet van Scalabor van 750 duizend. Mogelijk wordt hierop in
                                      komende jaren een beroep gedaan.
Extra kosten re-integratie            Als gevolg van een groter bijstandsbestand zal meer moeten worden ingezet om mensen naar werk te                             nnb                 nnb
                                      begeleiden. De inzet betreft:
                                      - Inzet extra begeleidingsinstrumenten (arbeidsvaardigheden, training, jobcoaching, ect.), voor de nieuwe
                                      instroom en voor de mensen die al langer een uitkering ontvangen en voor wie de mogelijkheden op de
                                      arbeidsmarkt mogelijk beperkter zijn.
                                      - Inzet extra uitvoeringscapaciteit
                                      - Mogelijke extra kosten in het kader van 1,5 meter samenleving (inrichting werkplekken, hogere
                                      trajectprijzen)
                                      Gelet op de onzekerheden over de duur van de crisis en de economische situatie daarna is het niet mogelijk
                                      hierover op dit moment een een inschatting te maken.
Dubbele kosten door verlenging inzet  Vanuit de TLO's wordt de contractduur van zzp'ers en inhuur materialen verlengd om nu in te zetten voor            -300 tot -450                 nnb
zzp'ers/derden en materialen          aanvullende maatregelen rondom Corona en daarna weer voor de reguliere activiteiten die nu geen doorgang
                                      vinden. (O.a. Kansrijk opgroeien)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Onderwerp                              Toelichting                                                                                                            Indicatie omvang
                                                                                                                                                         2020                2021
Gevolgen beperktere toetsing nieuwe    Er loopt een inkooptraject om tot een nieuwe contractering van zorgaanbieders per 1 juli 2020 te komen.               0 tot -300           0 tot
contracten zorgaanbieders              Producteisen en -omschrijvingen zijn aangescherpt en het is de bedoeling dat er minder aanbieders dan nu                                   -300
                                       worden gecontracteerd. Dit moet leiden tot een overzichtelijker aanbiederslandschap en lagere kosten. Het
                                       lijkt erop dat het inkooptraject geen vertraging oploopt. Er vinden wel discussies plaats over de mate waarin
                                       onder de huidige coronamaatregelen aanbieders voldoende kwalitatief getoetst kunnen worden. Dit kan een
                                       negatieve impact hebben op de voorziene besparing.
Armoede; toename gebruik               De ontwikkelingen op het gebied van Bijstand hebben, weliswaar met vertraging, effect op het gebruik van              0 tot -250            nnb
inkomensondersteunende maatregelen     armoederegelingen. Aangezien er een recessie wordt verwacht, neemt het aantal bijstandsuitkeringen,
                                       instroom vanuit WW en dus ook gebruik van armoederegelingen toe. De omvang van de toename is zeer
                                       afhankelijk van de economische ontwikkelingen. De CPB scenario's lopen hierin uiteen. Effecten zullen niet
                                       op korte termijn zijn, maar wel vanaf tweede helft 2020, met een doorwerking in 2021. Een betrouwbare
                                       inschatting hiervan is op dit moment nog niet te maken. De inschatting van de bandbreedte varieert van
                                       enkele tienduizenden euro's tot €250.000.
                                       Met de aanvragen voor Bijzondere Bijstand wordt nu iets soepeler omgegaan. De insteek is dat inwoners het
                                       aangevraagde nodig hebben. Er vindt dus minder scherpe controle plaats. Daarnaast worden eerder nieuwe
                                       dingen verstrekt omdat het door de crisis nu niet mogelijk is om alle producten te repareren. Dit leidt tot
                                       hogere kosten bij het verstrekken van bijzondere bijstand.
Schulddienstverlening                  De verwachting is dat meer inwoners met schulden zich gaan melden. De werkloosheid neemt toe en                       0 tot -250           -500
                                       inwoners die zich eerder niet meldden, zullen dit naar verwachting in deze crisissituatie wel doen. Ook zal het
                                       aantal ondernemers met financiële problemen dat zich meldt, flink gaan stijgen. Landelijk wordt voorspeld dat
                                       een flink deel van het aantal TOZO-aanvragen zich gaat melden voor schulddienstverlening. Voor
                                       particulieren en jongeren verwachten we eind 2020 zo'n €250.000 extra kosten. Van ondernemers
                                       verwachten we dat ze zich pas later gaan melden en schatten we de extra kosten voor 2021 op €500.000.
Uitvoeringkosten Tijdelijke            Arhem voert de de vanuit het Rijk ingestelde Tozo regeling uit. Vanuit het Rijk is aangegeven dat voor de       0 tot -250 -nnb             nnb
overbruggingsregeling zelfstandige     uitvoering een vast bedrag per besluit zal worden vergoed. Hoe hoog deze vergoeding is is op dit moment
ondernemers (Tozo)                     (nog) niet bekend. Het risico bestaat dat de vergoeding ontoerekend is voor de door Arnhem gemaakte
                                       uitvoeringskosten.
Tijdelijke overbruggingsregeling       Vanuit de Tozo regeling kunnen vorderingen ontstaan. Op dit moment is nog niet bekend of het risico van                      nnb            nnb
zelfstandige ondernemers (Tozo) risico invordering bij de gemeente komt te liggen (m.a.w. het Rijk vergoedt op basis van het recht op
op invordering                         ondersteuning) of dat het risico bij het Rijk komt te liggen (m.a.w.: het Rijk vergoedt de daadwerkelijk
                                       uitgekeerde bedragen minus de daadwerkelijk teruggevorderde bedragen. Omdat het Rijk heeft aangegeven
                                       dat de volledige kosten voor bijstand en bedrijfskapitaal worden vergoedt is op dit moment geen bedrag
                                       gekoppeld aan dit risico)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Onderwerp                               Toelichting                                                                                                         Indicatie omvang
                                                                                                                                                        2020               2021
 Inzet VGGM-GGD                         De VGGM, het onderdeel GGD, zit vol in de crisisaanpak van de coronabesmetting (vrijstellen personeel en        -400 tot -500           nnb
                                        beschermingsmateriaal). Dit leidt tot meerkosten. Voorzover deze betrekking hebben op de Arnhemse
                                        begroting zijn ze hier opgenomen. Landelijk wordt overleg gevoerd over eventuele compensatie. Daar staan
                                        minder inzet op reguliere activiteiten tegenover, o.a. op dienstverlening Jeugdgezondheidszorg (minder
                                        contactmomenten consultatieburo's, artsen en verpleegkundigen op scholen), minder voorlichting sexuele
                                        gezondheid op scholen, minder of geen reguliere inzet op toezicht kinderdagverblijven, wel mogelijk op de
                                        noodopvang. Tevens dalen de inkomsten doordat minder beroep wordt gedaan op reizigersvaccinaties. Bij de
                                        half jaar rapportage zal VGGM uitgebreid stil staan bij de Corona-crisis.
Subsidieverstrekking of verantwoording Welzijnsorganisaties en buurthuizen lopen inkomsten mis, bijvoorbeeld op baromzet, deelnemersbijdragen                    -200           nnb
Welzijn                                 en verhuur van ruimtes. Niet alle organisaties kunnen het mislopen van inkomsten opvangen, de vraag bij
                                        buurthuizen is uitgezet, een eerste inschatting van dit risico is dat het gaat om ongeveer 150.000 tot 200.000.
                                        Voor de gesubsidieerde opdrachten geldt dat welzijnsorganisatie (en andere subsidiepartners) zoveel
                                        mogelijk hun opdracht op een andere manier vormgeven, die past bij de RIVM richtlijnen, zodat goed contact
                                        en ondersteuning aan kwetsbare inwoners geborgd is. Er vindt ook inzet plaats op onderdelen die nu door de
                                        coronacrisis zijn ontstaan, zoals noodopvang op school en jongerenwerk inzetten om groepsvorming op
                                        straat tegen te gaan.
Spoedeisende zorg (SEZ) van             Er is sinds de coronacrisis (nog) geen toename zichtbaar van het beroep op en inzet van de Spoedeisende         -100 tot -200           nnb
Jeugdbescherming Gelderland en meer Zorg (crisiszorg) van Jeugdbescherming Gelderland. Wel is het mogelijk dat, naarmate de crisis langer duurt,
jeugdbeschermingsmaatregelen            er na de coronacrisis sprake zal kunnen zijn van een inhaalvraag. Hierdoor loopt de gemeente het risico een
                                        hogere bijdrage voor SEZ te moeten betalen. Deze mogelijk exta kosten zijn waarschijnlijk beperkt gelet op
                                        de relatief geringe reguliere bijdrage. Het aantal beschermingsmaatregelen loopt terug, omdat de zittingen bij
                                        de rechtbank worden uitgesteld Op termijn dient dit weer ingehaald te worden, maar het zal wel even duren
                                        voordat de rechtbank deze achterstand in kan halen.
Tijdelijk niet innen eigen bijdrage Wmo Zorgaanbieders zijn opgeroepen om waar mogelijk volwaardige alternatieve vormen van zorg en                        0 tot -194           nnb
                                        ondersteuning te bieden. Maar het kan ook voorkomen dat zorg en ondersteuning in zijn geheel geen
                                        doorgang kan vinden. Dit zou betekenen dat gemeenten, in overleg met aanbieders, voor het totale
                                        cliëntenbestand Wmo zouden moeten beoordelen in welke individuele situaties de eigen bijdrage gestopt
                                        moet worden (en wanneer deze weer moet starten). Omdat dit voor alle betrokken partijen een grote
                                        (administratieve) uitvoeringslast is, is landelijk besloten om voor de Wmo-cliënten de eigen bijdrage voor in
                                        ieder geval april en mei niet te innen, met uitzondering dus van de cliënten met de voorzieningen beschermd
                                        wonen intramuraal en opvang.
                                        Het ministerie van VWS gaat in gesprek met de VNG over compensatie. .
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Onderwerp                          Toelichting                                                                                                            Indicatie omvang
                                                                                                                                                     2020                2021
Inzet vrouwenopvang bij Moviera    In het algemeen is de verwachting dat huiselijk geweld en kindermishandeling toeneemt wanneer de druk op                    -135               nnb
                                   de gezinnen toeneemt door isolatie en thuiswerken/kinderen niet naar school.Dit betekent dat er over de hele
                                   linie meer gebruik gemaakt wordt van de voorzieningen (Vrouwenopvang, Centrum seksueel geweld en ook
                                   de ambulante inzet VO). Bij Moviera is in Oosterbeek (crisisopvang) een extra groep opengegaan (extra
                                   kosten) waar nieuwe cliënten worden opvangen (scheiding cliënten). Verder worden de richtlijnen van de
                                   RIVM gevolgd. De verwachting is verder dat er door corona een toename is/zal zijn van huiselijk geweld, wat
                                   zich ook op langere termijn zal vertalen in een groter beroep op jeugdzorg en vrouwenopvang.
                                   Een risico wordt ook gevormd door mogelijke personeelsuitval als gevolg van besmetting. Mogelijk dat
                                   Moviera voor de compensatie van de extra kosten een beroep kan doen op het Rijk en/of Provincie.
Toename meldingen Veilig Thuis     De verwachting is dat de problematiek van veiligheid 'achter de voordeur' (kindermishandeling en/of huiselijk       -55 tot -115               nnb
                                   geweld) door de afgekondigde coronamaatregelen van het Rijk toe zal nemen cq. zal intensiveren, ook bij
                                   gezinnen die wij nog niet in beeld hebben. In de eerste weken van de coronacrisis daalde op basis van
                                   informatie van Veilig Thuis het aantal politiemeldingen inzake huiselijke geweld en kindermishandeling en is
                                   er een lichte stijging van het aantal adviesvragen van professionals. Het vermoeden bestaat dat een
                                   belangrijk deel van de problematiek in dit stadium 'verborgen en onder de radar' blijft. Na het opheffen van de
                                   coroanamaatregelen is de verwachting dat er sprake zal zijn van een inhaaleffect, waardoor sprake kan zijn
                                   van extra kosten Veilig Thuis. Dit vertaalt zich vervolgens door in extra kosten bij de sociale wijkteams,
                                   jeugdzorgaanbieders en Moviera.
Inzet statushouders / inburgering  De dualetrajecten (werk en taal) kunnen deels uitgevoerd worden, waardoor er inkomsten misgelopen                            -50           -150 tot
                                   worden en er vertraging in het traject optreedt (werk ligt stil). Voor een deel van de duale trajecten is een                                 -200
                                   alternatief gevonden, de mondkapjesfabriek.
                                   Mocht de coronacrisis langer dan 3-6 maanden duren, dan ontstaat er op de lopende pilot Inburgering duale
                                   trajecten statushouders mogelijk in 2021 een financieel knelpunt.
Terugloop eigen bijdragen hulp bij Bij hulp in het huishouden is er een grote kans dat inwoners hun zorg onderbreken en dus gedurende de           -25 tot -70 -nnb               nnb
huishouden                         beperkende RIVM maatregelen ook geen eigen bijdrage betalen.
                                   Per persoon gaat het dan over €19,00 p.m.. Inschatting van de omvang is gebaseerd op basis van 10% tot
                                   30% minder eigen bijdragen gedurende 3 maanden.
Meerkosten doelgroepenvervoer      Voor doelgroepenvervoer geldt op dit moment dat 80% van de niet gereden ritten wordt doorbetaald.                            nnb               nnb
                                   Daarnaast zijn er meerkosten voor de gereden ritten, aangezien daarvoor rolstoeltaxi's worden ingezet en er
                                   nu 1 op 1 gereden wordt (dus geen combinatieritten meer). Verwachting was dat dit binnen het kader kon
                                   worden opgevangen. Er nu vanuitgaande dat het vervoer vanaf juni nog steeds niet "normaal" kan worden
                                   uitgevoerd, zullen de meerkosten hoger worden. Op dit moment wordt er door de BVO DRAN, waar de
                                   uitvoering van het doelgroepenvervoer is belegd, onderzocht welke mogelijkheden er binnen het vervoer zijn
                                   om voor te sorteren op de anderhalvemetersamenleving. Wel is duidelijk dat als alle scholen en instellingen
                                   (jeugd en Wmo) weer opengaan er niet voldoende voertuigen en chauffeurs beschikbaar zijn om alle
                                   leerlingen, jeugdigen en Wmo-ers te vervoeren op basis van de 1,5 meter afstand die gehanteerd moet
                                   worden. Zodra de BVO DRAN hier meer duidelijkheid over kan geven kan er ook inzichtelijk gemaakt worden
                                   welke financiële gevolgen dit heeft.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Onderwerp                               Toelichting                                                                                                        Indicatie omvang
                                                                                                                                                        2020              2021
Inventarisatie en aanpak opgelopen      Door het sluiten van de kinderopvang en scholen hebben veel kinderen waarschijnlijk een achterstand                      nnb           nnb
onderwijsachterstanden                  opgelopen en zeker veel meegemaakt. Wanneer de scholen weer opengaan op 11 mei, is het aan de
                                        professionals om te zien wat deze kinderen nodig hebben. We maken met besturen kinderopvang en
                                        onderwijs een Arnhemse Aanpak Onderwijs, om hier samen de schouders onder te zetten. De extra inzet kan
                                        op meerdere domeinen; onder schooltijd, met verlengde leertijd, in de thuissituatie en in de vakantieperiodes.
                                        Het is nog niet inzichtelijk welke kosten dit met zich meebrengt.
Onzekere dekking 24/7 kinderopvang      Op verzoek van het Rijk is 24 uurs kinderopvang voor ouders met vitale beroepen geregeld. SKAR voert dit            0 tot -20          nnb
ouders vitale beroepen                  uit. Het Rijk heeft toegezegd alle kosten te dragen. Harde afspraken zijn er echter op dit moment niet. In de
                                        weekenden en avonden is een aantal keer gebruik gemaakt van de opvang. Een overzicht van de kosten die
                                        SKAR tot nu toe heeft gemaakt en verwacht te maken is aangevraagd. Doordat inkomsten SKAR voor een
                                        groot deel overeind blijven blijft het risico beperkt tot duizenden euro's.
Extra locaties beschermd wonen en       Er zijn door aanbieders van beschermd wonen en jeugdzorg (o.a. RIBW en Lindenhout) extra locaties                        nnb           nnb
jeugdzorg voor inwoners en kinderen     geopend om inwoners en kinderen met corona te kunnen opvangen die door de omstandigheden niet meer
met corona                              op hun huidige adres kunnen blijven wonen. Ook is er de mogelijkheid voor kinderen om 24uurs begeleiding
                                        thuis te ontvangen (zodat ze thuis in quarantaine kunnen blijven als hun ouders opgenomen moeten worden).
                                        Het Rijk heeft toegezegd gemeenten hiervoor te compenseren.
Extra locaties maatschappelijke opvang Naast de huidige voorzieningen zijn andere locaties geopend om opvang en hulpverlening conform de                         nnb           nnb
voor inwoners zonder corona             richtlijnen van RIVM te verlenen en extra locatie geopend voor de opvang van daklozen met
                                        ziekteverschijnselen. Het gaat om opvang in een passagiersschip en het klooster in Huissen. Op basis van
                                        een eerste inschatting kunnen de extra kosten oplopen tot 1 miljoen. Het Rijk heeft toegezegd gemeenten
                                        hiervoor te compenseren.
Niet tijdig kunnen verantwoorden van de Risico op vertraging in het jaarrekeningtraject 2020 of zelfs een niet goedkeurende controleverklaring. Geen             nnb           nnb
zorgbesteding in 2020                   financieel effect, maar risico voor rechtmatigheid gemeentelijke jaarrekening. Grootste oorzaak voor dit risico
                                        is het feit dat we betalen voor zorg die niet geleverd wordt. Hierover gaan de VNG en het ministerie van VWS
                                        in gesprek met o.a. de NBA. Waar nodig worden de accountantsprotocollen aangepast. Er ligt echter nog
                                        niets vast.
Niet voldoen subsidie-eisen of          In de verlening van subsidies bestaat een risico op onrechtmatigheid, omdat organisaties niet voldoen aan de             nnb           nnb
verantwoording                          eerder gestelde subsidie-eisen, zij leveren echter wel inzet. In de periodieke kwartaal- en halfjaar gesprekken
                                        met de gesubsidieerde partners wordt hieraan expliciet aandacht besteed zodat problemen zoveel mogelijk
                                        kunnen worden voorkomen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Onderwerp                                Toelichting                                                                                                     Indicatie omvang
                                                                                                                                                      2020              2021
Wonen in een duurzamer Arnhem
Daling legesinkomsten door terugval      ODRA ziet op dit moment nog geen daling in het aantal aanvragen voor bouwvergunningen en verwacht op                -300            -600
aanvragen bouwvergunningen               basis van gespreken met vergunningaanvragers een lichte stijging. Afhankelijk van de duur van de crisis zou
                                         dit kunnen veranderen. Op langere termijn bestaat de kans dat de economische effecten van de corona crisis
                                         zorgen voor een terugval van bouwaanvragen. Economisch Instituut van de Bouw (EIB) verwacht 15% krimp
                                         bouwproductie.
Extra activiteiten afvalinzameling       Doordat inwoners meer thuis blijven is er meer huishoudelijk afval. Daarom zijn er extra ledigingen van             -300             nnb
(inclusief bedrijfsafval)                restafvalcontainers, papiercontainers, wordt er vaker met kraakpersvrachtswagens gereden voor onder
                                         andere het verwijderen bijplaatsingen en extra gratis grofvuilrondes. Tevens wordt een verdere daling van de
                                         oudpapierprijs verwacht, zal de inzameling van minicontainers oudpapier met beladers van Suez
                                         plaatsvinden en zullen verenigingen gecompenseerd worden voor hun daardoor misgelopen
                                         oudpapiervergoeding.
Uitstel huurbetalingen / huurverlagingen Meerdere ondernemingen in gemeentelijke panden hebben verzocht om uitstel van huurbetaling en een                    nnb             nnb
                                         aantal om huurverlaging. Deze verzoeken worden stuk voor stuk bekeken, waarbij primair gekeken wordt of
                                         uitstel van huurbetaling mogelijk is.Totale omvang aan huuropbrengsten, erfpachten, serviceopbrengsten,
                                         pachten bedraagt circa € 1,6 miljoen per maand. Een groot deel van hiervan is afkomstig van voormalige
                                         gemeentelijke activiteiten (sport, cultuur). Daar staat meestal subsidie tegenover. Op het overige deel
                                         ontstaat dus een risico als gevolg van de corona-crisis.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Onderwerp                                Toelichting                                                                                                             Indicatie omvang
                                                                                                                                                            2020                2021
Genieten van een nog mooier Arnhem
Terugloop parkeerinkomsten               Op basis van de actuele gegevens van P1-parkeerbedrijf is er een duidelijke afname van parkeerinkomsten.             -2.500 -nnb             nnb
                                         Het parkeerresultaat wordt verrekend met reserve Bereikbaarheid Effect na mei is lastig te bepalen omdat
                                         deze afhankelijk is van duur van de beperkende maatregelen (PM).
Inzet ODRA en welzijnsorganisaties op    Vanuit ODRA en de welzijnsorganisaties wordt ingezet op het handhaven van de noodverordening die geldt        -300 tot -500 -nnb             nnb
handhaving noodverordening en voor       i.v.m. de corona-crisis. Voor het grootste deel worden daarbij werkzaamheden die nu niet meer uitgevoerd
jeugd- en jongerenwerk / straatwerk      worden als gevolg van de corona-crisis ingewisseld met meer toezichthoudend werk.
Cultuur; Extra steun culturele           Alhoewel de meeste culturele (basis)voorzieningen nu nog niet direct liquiditeitsproblemen hebben, worden                     nnb            nnb
instellingen en kunstenaars, sector ligt er wel knelpunten verwacht bij instellingen die forse eigen (publieks)inkomsten hebben. Sommige instellingen
volledig stil                            kunnen geen gebruik maken van de coulancemaatregelen van het Rijk omdat zij (net) niet aan de vereisten
                                         voldoen. Bij cultureel seizoenswerk, zoals festivals, wordt normaal gesproken het grootste deel van de
                                         jaaromzet in deze periode verdiend. Op de middellange termijn worden daarom bij tal van instellingen
                                         problemen voorzien door gebrek aan bezoekersinkomsten en omzetverlies. Instellingen treffen diverse
                                         maatregelen om kosten te dempen en maken waar mogelijk gebruik van de rijksregelingen zoals NOW,
                                         TOZO en TOGS. Er bereiken ons echter steeds meer geluiden dat deze regelingen onvoldoende matchen en
                                         voor de culturele sector maatwerk nodig is.
Terugloop toeristenbelasting             De inkomsten toeristenbelasting zullen teruglopen. De omvang hiervan is afhankelijk van het moment waarop                    -155           -100
                                         toeristen weer terug komen. Vooralsnog wordt uitgegaan van 40% terugloop.
Leegloop personeel Projecten (PIM)       PIM werkt met een flexibele schil waardoor effecten op de leegloop gedeeltelijk kunnen worden opgevangen.              -100 -nnb             nnb
                                         Echter, niet alle projecten kunnen door internen worden uitgevoerd (expertise), waardoor extra leegloop toch
                                         mogelijk is met extra overdrachtskosten.
Extra kosten Toezicht en Handhaving      Er wordt intensief toezicht gehouden op de naleving van de beperkende maatregelen. Hiervoor worden extra             -25 tot -100            nnb
                                         BOA's ingezet. Daarnaast worden extra voorzieningen getroffen voor toezicht en handhaving zoals inrichten
                                         centrale post handhaving.
Terugval in verleende vergunningen       Minder inkomsten zijn te verwachten door een terugloop in vergunningen en ontheffingen.                                       -50            nnb
Openbare Ruimte                          Daarnaast zit er een risico in het (al dan niet deels) compenseren van leges voor vergunningen die niet meer
                                         van toepassing zijn.
Uitstel van betaling sportverenigingen   Het uitstel van betalingen van sportverenigingen levert op korte termijn geen nadeel op; inkomsten worden                     nnb            nnb
                                         later alsnog ontvangen. Indien uitstel tot faillisementen leidt zal dit later wel effect sorteren.
Wegvallen inkomsten Sportverenigingen Sportverenigingen met een eigen accommodatie zien hun inkomsten sterk teruglopen. De helft van de                                nnb            nnb
                                         inkomsten zoals onder andere baromzet, ophalen oud papier en sponsorgeld valt weg.
                                         Om een goed beeld van de consequenties te krijgen is de Arnhemse Sportfederatie gevraagd een
                                         inventarisatie te doen bij de Arnhemse verenigingen en sportaanbieders.
Vertraging uitvoering vastgoed projecten Aannemers van grote bouwprojecten zoals zwembad Valkenhuizen komen met disclaimers dat er mogelijk                            nnb            nnb
zwembad en museum                        vertraging gaat optreden agv corona en dat zij hiervoor niet aansprakelijk zijn. De financiële effecten en de
                                         juridische positie van de gemeente worden nog uitgezocht.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Onderwerp                               Toelichting                                                                                                        Indicatie omvang
                                                                                                                                                        2020              2021
Verlopen fatale termijnen in bezwaar en Voortgang bij vaststelling bestemmingsplannen door minder inspraakmogelijkheden. Kan leiden tot vertraging              nnb            nnb
beroepschriften                         in projecten en latere en/of lagere inkomsten uit verkoop grond. Er zijn nu nog geen signalen dat dat nu al het
                                        geval is.
Terugloop markt- en kermisgelden        Vooralsnog kunnen de markten in Arnhem met de beperkende maatregelen doorgaan. Pas wanneer markten                      nnb            nnb
                                        gesloten worden ontstaat er een risico. De voorjaarskermis is echter wel geannuleerd waardoor de
                                        kermisgelden nu niet in het evenementenfonds vloeien.
Tegenvallende inkomsten                 Vooralsnog geen signalen dat partijen van reeds gemaakte overeenkomsten zouden willen afzien. Er is nog                 nnb            nnb
grondverkopen                           geen zicht op de gevolgen voor nieuw af te sluiten contracten voor de rest van het jaar. Er is voldoende
                                        weerstandsvermogen aanwezig binnen het grondbedrijf om tegenvallers t.g.v. vertragingen en lagere
                                        grondprijzen te kunnen opvangen.
Mogelijke vertraging beheer en groot    Vooralsnog niet aan de orde. Bij een langere duur of een hogere impact kan door ziekte en afwezigheid een               nnb            nnb
onderhoud / projecten Openbare ruimte deel van het dagelijks beheer en onderhoud stil komen te liggen. Als het allemaal langer gaat duren, dan
                                        ontstaan er mogelijk problemen door achterstallig onderhoud. Daarnaast kunnen mogelijk niet alle geplande
                                        werkzaamheden dit jaar uitgevoerd worden en zullen over de jaargrens heen gaan.
Sportbedrijf; terugloop inkomsten       Het Sportbedrijf heeft te maken met een forse terugloop van de inkomsten, doordat zij onder andere tijdelijk            nnb            nnb
                                        geen huur in rekening brengt bij sportverenigingen, maar ook inkomsten uit evenementen en entree
                                        mislopen. Het Sportbedrijf is echter ook met diverse kostenbesparende maatregelen bezig waaronder
                                        werktijdverkorting. Verwachting is dat zij een eventueel resterend nadeel binnen het eigen vermogen of door
                                        een rijksbijdrage kunnen opvangen. Dit is wel afhankelijk van de duur van de crisis.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Onderwerp                                 Toelichting                                                                                                            Indicatie omvang
                                                                                                                                                            2020                2021
Open en verantwoord besturen
Bedrijfvoering                            Diverse processen binnen de ambtelijke organisatie ondervinden vertraging als gevolg van de contact                -500 tot -800              -200
                                          beperkende maatregelen en hoger ziekteverzuim. De meeste opleidingen en trainingen voor medewerkers
                                          zijn uitgesteld naar 2021. Er is zowel uitstel als verlenging van inhuur als gevolg van uitval en
                                          vacaturevertraging. De uitrol van devices zoals laptops om thuis te werken kost tijd. Bij een werkpiek zodra
                                          iedereen weer aan de slag gaat bestaat een risico op ziekte of uitval. Het doorschuiven van verlof kan
                                          resulteren in een stuwmeer aan vakantiedagen die mogelijk worden verkocht. ICT projecten worden
                                          noodgedwongen stilgelegd of opgeschort waardoor snijverlies ontstaat bij het opnieuw opstarten van de
                                          projecten. Daarnaast moeten er wellicht op korte termijn extra voorzieningen worden getroffen t.a.v. (digitale)
                                          werkplekken, vergadervoorzieningen, laptops en beeldschermen. Daarnaast zijn er extra uitgaven voor
                                          beveiliging.
Belastingen; Minder inkomsten als         Het uitstellen van de belastingen voor ondernemers tot 31 juli 2020 heeft geen directe financiële gevolgen                   nnb           -100 tot
gevolg van faillisementen (m.n. OZB)      voor 2020. Wel bestaat het risico dat het aantal dubieuze debiteuren en faillissementen als gevolg van deze                                   -300
                                          crisis toeneemt. De effecten hiervan zullen met name landen in 2021 en verder.
Toename fraude door ontbreken             Over de breedte. Zoals bij zorggebruikers als aanbieders en ondernemers die van regelingen gebruik maken.                    nnb               nnb
toezicht en overzicht
Efficiency verlies rendabele uren         Doordat medewerkers niet meer fysiek met elkaar kunnen overleggen treedt een efficiency verlies op.                 -50 tot -200               nnb
                                          Hierdoor kunnen projecten niet binnen de daarvoor begrote uren worden uitgevoerd.
Extra lasten open houden burgerzaken De coronacrisis leidt bij onze dienstverlening aan de Arnhemmers tot extra kosten en lagere inkomsten                -25 tot -75 -nnb               nnb
en Klantenservice                         (minder leges). Onder andere als gevolg van het uitstellen van niet-prioritaire dienstverlening, minder
                                          huwelijken en mogelijk niet-geïnde leges door facturatie achteraf. Bij onze balies hebben we extra
                                          beschermende maatregelen getroffen. Ook zullen de belkosten naar verwachting hoger uitvallen door een
                                          toename van het aantal telefoontjes over o.a. de zelfstandigenregeling, afval en uitkeringen. Door het gratis
                                          telefoonnummer komen deze kosten voor onze rekening.
uitstel doorontwikkeling (ICT) en druk op Het risico bestaat dat de werkzaamheden gericht op een verbetering van de ict huishouding in 2020 niet                       100              -200
extra kosten te behalen taakstellingen    uitgevoerd kunnen worden en doorschuiven naar 2021. Structureel levert dit geen nadeel op. Wel zorgt het
                                          voor een voordeel van € 200k in 2020 en een nadeel van € 200k in 2021. Daarnaast bestaat het risico (€
                                          100k) dat de Connectie in 2020 extra kosten moet maken als gevolg van de crisis en dat nog te realiseren
                                          taakstellingen onder druk komen te staan.
Lager accres Gemeentefonds                De crisis maatregelen tellen niet mee voor de omvang van het gemeentefonds. Daarmee is er geen voor- of                      nnb               nnb
                                          nadeel voor de gemeentefondsuitkering. Indien er een forse recessie als gevolg van de corona-crisis
                                          optreedt zou het accres, net als in de financiële crisis, bevroren kunnen worden. Dan zouden gemeenten een
                                          lagere gemeentefondsuitkering krijgen.
Compensatie voor maatregelen door het Het Rijk heeft toegezegd gemeenten te compenseren voor de extra maatregelen die zij in de corona-crisis                        +nnb              +nnb
Rijk                                      nemen. Concrete afspraken zijn hierover niet gemaakt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>