<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Particpatie- en
Participatieplan
communicatieplan
PlanMER
NPRD      en nationale
beleidsvisie NPRD
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>02                                                                    Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     Inhoudsopgave participatieplan
     PlanMER en nationale beleidsvisie
     NPRD
     1.    Inleiding                                                                                 03

     2.    Waarom participatie?                                                                      04
     2.1   Defensie in de fysieke leefomgeving                                                       05
     2.2   Participatiedoelen                                                                        05
     2.3   Doelgroepen                                                                               06


     3.    Waarin participeren?                                                                      07
     3.1   NPRD onderdeel van nieuwe Nota Ruimte                                                     07
     3.2   Verschillende fasen                                                                       07
     3.3   Schaalniveaus                                                                             08
     3.3.1 Landelijk niveau                                                                          08
     3.3.2 Regionaal niveau                                                                          08
     3.3.3 Lokaal niveau                                                                             09
     3.4   Resultaat                                                                                 09


     4.    Hoe en wanneer participeren?                                                              10
     4.1   Niveaus van participatie                                                                  10
     4.2   Formele participatiemomenten                                                              10
     4.1.1 Terinzagelegging Notitie Reikwijdte en Detailniveau                                       10
     4.2.2 Terinzagelegging ontwerp nationale beleidsvisie NPRD en concept planMER                   11
     4.3   Informele participatie                                                                    11
     4.3.1 Regiosessies                                                                              12
     4.3.2 Collegiaal overleg                                                                        12


     5.    Hoe op de hoogte blijven?                                                                 13

     Bijlage 1. Overzicht 13 behoeften met meerdere locatiealternatieven
     en 31 locatie­specifieke behoeften voor het NPRD                                                14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                 03




             1. Inleiding
             Vrijheid, veiligheid en vrede zijn niet vanzelfsprekend. Wereldwijd lopen de spanningen hoog op en de
             veiligheidssituatie in de wereld verslechtert in hoog tempo. De Nederlandse krijgsmacht zal daarom een
             grotere inzet moeten leveren om het eigen grondgebied te beschermen en dat van de bondgenoten.
             Om de grondwettelijke taken uit te kunnen voeren, zullen er meer en vaker militaire activiteiten plaats­
             vinden. Hiervoor is meer ruimte nodig in Nederland en daarbuiten. Het Nationaal Programma Ruimte voor
             Defensie (NPRD) maakt deze ruimtevraag voor Nederland inzichtelijk, maakt de afweging mogelijk met
             andere ruimtevragers en legt de uitkomst planologisch-juridisch vast.


             Het gaat niet alleen om fysieke ruimte, maar ook om milieuruimte op bestaande Defensielocaties.
             Moderne oorlogsvoering vraagt om inzet van drones, nieuwe wapens, moderne voertuigen,
             informatiesystemen en moderne en duurzame kazernes. Verder is ruimte nodig op bestaande
             oefenterreinen, voor laagvliegen met helikopters boven Nederland en voor voldoende ruimte voor
             munitieopslag. Moderne oorlogsvoering vraagt ook om vaker gezamenlijk oefenen met verschillende
             krijgsmachtonderdelen en met andere landen.
             Dit betekent een toename van de militaire mobiliteit; er wordt meer materieel, meer voorraden en meer
             mensen van bondgenoten door Nederland vervoerd. Het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie
             (NPRD) geeft invulling aan deze nieuwe ruimtevragen.


             Het NPRD bevat planvorming op verschillende niveaus: nationaal, regionaal en lokaal. Belangrijk
             onderdeel bij planvorming op alle schaalniveaus is participatie; de mogelijkheid voor inwoners,
             maatschappelijke organisaties, bedrijven en overheden om goed geïnformeerd te zijn over en waar
             mogelijke betrokken te zijn bij de planvorming. In dit participatieplan leest u hoe u kunt meedenken
             en aan de nationale beleidsvisie NPRD kunt bijdragen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>04                                                                        Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     2. Waarom participatie?
     De activiteiten van Defensie hebben direct of indirect impact op de fysieke leefomgeving. Defensie vindt
     het belangrijk om, waar mogelijk, belanghebbenden te betrekken bij het maken van plannen. Zijn mensen
     tijdig goed op de hoogte gesteld van de plannen, dan voorkomt dat verrassingen en draagt het bij aan
     het vertrouwen. Als belanghebbenden meedenken, verrijkt dat de plannen van Defensie. Door tijdens het
     traject in gesprek te gaan met regionale en lokale partijen komen alle voors en tegens van de keuzes die
     Defensie moet maken, vroeg op tafel.


     Ook de verschillende belangen worden helder door met elkaar in gesprek te gaan. Participatie vergroot
     daardoor ook het begrip voor en mogelijk zelfs de acceptatie van de plannen.


     Defensie vindt het van groot belang duidelijk te zijn over de mate (en vorm) van participatie, in welke fase
     van het proces dit kan en wat er mee gedaan wordt.


     Het NPRD is een nationaal programma waarop participatie van toepassing is, zoals beschreven in de
     Omgevingswet. Hierin is vastgelegd dat overheden bij het opstellen van ruimtelijke programma’s
     – zoals het NPRD – moeten aangeven op welke manier burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties
     en andere bestuursorganen bij de planvorming zijn betrokken. Kortom, op welke manier de participatie
     is vormgegeven.



        De Omgevingswet heeft tot doel om het omgevingsrecht te vereenvoudigen en te bundelen. Met de
        Omgevingswet wil de overheid het makkelijker maken voor burgers en bedrijven om initiatieven
        te ontplooien en tegelijkertijd een goede balans te bewaren tussen economische ontwikkeling en
        bescherming van het milieu en de leefomgeving.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                      05




             2.1 Defensie in de fysieke leefomgeving
             Op veel plekken in Nederland is de aanwezigheid van de krijgsmacht merkbaar. Bijvoorbeeld rond de grote
             oefenterreinen, de schietterreinen en de gebieden waar met vliegtuigen en helikopters wordt gevlogen.
             Het bestaande ruimtegebruik is al vastgelegd in de Nationale Omgevingvisie (NOVI) en doorvertaald naar
             het BARRO en desbetreffende luchthavenbesluiten, bestemmingsplannen en vergunningen. Voor sommige
             activiteiten is meer ruimte nodig om te vliegen, schieten en oefenen. Ook is er extra ruimte nodig voor
             bijvoorbeeld opslag van munitie.


             In het NPRD wordt de nieuwe ruimtevraag in kaart gebracht, zodat een afweging gemaakt kan worden
             met andere ruimtevragers en uiteindelijk de uitkomst van die afweging kan worden vastgelegd in plano­
             logisch-juridisch bindende besluiten. In het planMER (MilieuEffectRapportage) worden als eerste de milieu­
             effecten onderzocht. Op basis van deze uitkomsten, aangevuld met de opbrengsten van participatie, besluit
             het kabinet uiteindelijk op welke locaties de ruimtebehoefte van Defensie wordt ingevuld. Het gaat daarbij
             in het bijzonder over een aantal ruimtevragen die niet automatisch gekoppeld zijn aan een specifieke locatie.
             Voor deze ruimtevragen zijn er dus meerdere, bovenregionale locatie-alternatieven mogelijk, waar­tussen
             afgewogen moet worden. In de nationale beleidsvisie NPRD wordt voor ieder van deze ruimte­vragen een
             voorkeurslocatiekeuze vastgesteld. Naast deze ruimtevragen waarvoor een boven­regionale afweging zal
             worden gemaakt, zijn er ruimtevragen die op specifieke locaties betrekking hebben. Een overzicht van de
             opgaven is als bijlage 1 bijgevoegd en uitgebreid beschreven in de Notitie Reikwijdte en Detailniveau voor
             het planMER.


             Dit participatieplan heeft betrekking op het planMER en dus de totstandkoming van de beleidskeuzen in
             de nationale beleidsvisie NPRD.




             2.2 Participatiedoelen
             Het participatiedoel van Defensie is om de kwaliteit van de te nemen beleidsbeslissingen in de nationale
             beleidsvisie NPRD te verbeteren door lokale kennis van bestuurders, belangenbehartigers en individuele
             geluiden uit de samenleving te betrekken. Zonder uit het oog te verliezen dat de uiteindelijke besluiten bij
             het kabinet ligt, worden belanghebbenden gevraagd input te leveren. Door al deze verschillende perspec­
             tieven, meningen en overwegingen te benutten, ontstaan inzichten die behulpzaam zijn bij het maken van
             noodzakelijke keuzes.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>06                                                                         Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     Het doel van participatie en communicatie is om een ieder de kans te geven een bijdrage en een oordeel te
     kunnen leveren over nut en noodzaak van meer ruimte voor Defensie. Belanghebbenden worden hiermee
     betrokken bij de besluitvor­ming en omgekeerd krijgt het kabinet direct te horen wat belangrijk wordt
     gevonden en waar eventueel schuurpunten ontstaan.


     Om te kunnen participeren is het belangrijk dat voldoende kennis en begrijpelijke informatie beschikbaar
     is om een mening te kunnen vormen en deel te nemen aan de participatie. Want participatie helpt om de
     noodzakelijke besluiten te kunnen nemen over voorkeurslocaties.


     Niet iedereen zal het inhoudelijk eens zijn met de voornemens of besluiten. Inhoudelijk draagvlak is dan
     ook niet het hoogste doel van participatie. Participatie helpt erbij dat iedereen betrokken is bij de manier
     waarop besluiten tot stand zijn gekomen en dat daarmee inzicht en begrip kan ontstaan.


     De te nemen besluiten over de groei van Defensie in de fysieke leefomgeving hebben impact. Daarom is
     het belangrijk dat iedereen een mening moet kunnen geven over de plannen, en zorgen, risico’s en andere
     aandachtspunten mee moet kunnen geven.


     Belangrijk is dat de communicatie tijdig, transparant en volledig is. Hiermee helpt de communicatie om
     te zorgen dat belanghebbenden niet worden verrast door ontwikkelingen of door gemaakte besluiten.
     Hiermee wordt ook een zekere mate van voorspelbaarheid van het handelen van het kabinet gecreëerd.




     2.3 Doelgroepen
     Bij de participatie worden de volgende doelgroepen onderscheiden:
     • Inwoners
     • Maatschappelijke organisaties en belangengroepen
     • Bedrijven
     • (Mede-)overheden


     Deze doelgroepen hebben verschillende belangen en bevoegdheden en worden daarom ook op verschillende
     manieren betrokken bij het proces. Daarover leest u meer in hoofdstuk 4. Bij de participatie wordt waar
     mogelijk gebruik gemaakt van bestaande overlegstructuren, zoals de COVM's (Commissie Overleg &
     Voorlichting Milieu) rond militaire luchthavens.




         Inwoners                    Organisaties                    Bedrijven                 (Mede-)overheden
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                   07




             3. Waarin participeren?
             Participatie kan op veel verschillende manieren en onderwerpen gebeuren. Het is belangrijk dat u vooraf
             goed weet waarin en wanneer u als belanghebbende partij kunt participeren. Zo weet u wat u kunt
             verwachten en wat er met de resultaten wordt gedaan.


             Het NPRD geeft invulling aan de ruimtevraag van Defensie. Dit betekent dat het kabinet straks voorkeur
             gaat uitspreken over locaties waar meer militaire activiteiten kunnen plaatsvinden en/of nieuwe locaties
             voor militaire activiteiten. Deze voorkeuren worden vertaald naar beleidsbeslissingen die door het kabinet
             zullen worden genomen in de nationale beleidsvisie NPRD. Vervolgens worden deze beleidsbeslissingen
             ook onderdeel van de Nota Ruimte, de opvolger van de NOVI.


             Dit participatieplan gaat over het hele proces om te komen tot de voorkeurslocatiekeuzes en daarmee
             beleidskeuzes in de nationale beleidsvisie NPRD.


             De komende periode is er sprake van participatie in meerdere vormen, op diverse momenten en
             verschillende niveaus. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen wettelijk vastgestelde participatie
             (terinzagelegging en zienswijzenprocedures) en door Defensie georganiseerde informele participatie.
             De verschillende momenten worden verder toegelicht in hoofdstuk 4.




             3.1 NPRD onderdeel van nieuwe Nota Ruimte
             Nederland staat voor grote opgaven. Hoe geven we met elkaar vorm en richting aan bijvoorbeeld de
             landbouw­transitie en versterking van onze natuur, de draagkracht van ons water- en bodemsysteem,
             de energietransitie, de groei van Defensie, de circulaire economie en de forse woningbouwopgave?
             Deze opgaven staan niet op zichzelf maar zijn sterk afhankelijk van elkaar. Zij doen allemaal een beroep
             op dezelfde schaarse ruimte. Daarom werkt het Rijk aan een nieuwe Nota Ruimte.


             De nationale beleidsvisie NPRD is één van de ingrediënten voor de Nota Ruimte.


             Dit participatieplan heeft betrekking op het proces rond de nationale beleidsvisie NPRD en gaat over
             de periode tot en met de ter inzagelegging van het ontwerp van de nationale beleidsvisie NPRD en
             het planMER.




             3.2 Verschillende fasen
             Er zijn verschillende fasen waarin participatie voorzien is.


             1. Terinzagelegging Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD)
                 → 8 weken formele inspraak
                 Resulteert in Nota van Antwoord naar aanleiding van zienswijzen op het NRD
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>08                                                                          Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     2. Informele participatie met focus op de bovenregionale ruimte­behoeften, met verschillende
        locatiealternatieven en met verschillende doelgroepen.
        Resulteert in nader te bepalen vorm van verslaglegging van bijeenkomsten.
     3. Terinzagelegging concept nationale beleidsvisie NPRD samen met planMer
        → 6 weken formele inspraak
        Resulteert in definitieve nationale beleidsvisie NPRD (tevens input voor Nota Ruimte)


     Het bepalen van voorkeurslocaties en beleidsbeslissingen is aan het nieuwe kabinet. De planning is daar­
     door in grote mate afhankelijk van de duur van de kabinetsformatie. Bij het doorlopen van het proces
     wordt er nu vanuit gegaan dat eind 2024 de definitieve nationale beleidsvisie NPRD wordt vastgesteld
     door het nieuwe kabinet.



     3.3 Schaalniveaus
     Het NPRD kent als programma drie schaalniveaus waarop planvorming en besluitvorming plaatsvindt.
     De acties in dit participatieplan (zie hoofdstuk 4) hebben betrekking op het landelijke niveau: de planMER
     en de nationale beleidsvisie NPRD. Er zijn, behalve bij het PlanMER en de nationale beleidsvisie NPRD,
     meerdere momenten in het proces waarbij participatie mogelijk is. Participatie staat nadrukkelijk centraal in
     het ontwerpend onderzoek voor de locaties waarvoor regionale plannen worden opgesteld. Tenslotte is bij
     de planvorming op lokaal niveau, dus de planologisch-juridische borging in project- of Luchthavenbesluit,
     vergunningen en de (project)m.e.r.en die daarvoor worden opgesteld, ook participatie voorzien.
     Daarbij geldt ook de mogelijkheid voor formeel bezwaar en beroep.


     3.3.1 Landelijk niveau
     In de nationale beleidsvisie NPRD wordt nut en noodzaak vastgesteld van het nieuwe ruimtegebruik
     door Defensie op specifieke locaties, ter aanvulling op de Nationale Omgevings Visie (NOVI). Een voor­
     beeld hiervan is de benodigde ruimte voor jachtvliegtuigen. De locatiealternatieven en hun potentiële
     milieueffecten worden in een PlanMER onderzocht. Daarnaast wordt gekeken of het nieuwe ruimte­
     gebruik door Defensie schuurt met andere ruimtelijke opgaven. Het belang van (nationale) veiligheid
     is namelijk niet het enige nationale belang dat om meer ruimte vraagt in Nederland. Zo vragen water
     en bodem, natuur en biodiversiteit, de duurzame energieopwekking, transport, wonen, landbouw en
     circulaire economie ook om extra ruimte. Ruimte die in Nederland schaars is. Op basis van het planMER
     en de intergrale afweging tussen de ruimtevragen worden beleidsbeslissingen genomen in de nationale
     beleidsvisie NPRD. Deze beleidsbeslissingen vormen tevens input voor de Nota Ruimte.


     3.3.2 Regionaal niveau
     Als nut en noodzaak van een militaire activiteit op een locatie eenmaal is vastgesteld, volgt planvorming
     op regionaal niveau. Dit heeft betrekking op militaire activiteiten:
     • die een grote ruimtelijke impact hebben op een regio;
     • in gevoelige gebieden door bijvoorbeeld natuur en stikstof;
     • in gebieden waar potentieel veel meekoppelkansen zijn.


     Per gebied brengt Defensie met decentrale overheden en maatschappelijke partijen in kaart welke
     ruimtelijke opgaven er in een gebied spelen. Via ontwerpend onderzoek wordt voor het gebied inzichtelijk
     gemaakt hoe de verschillende opgaven in het specifieke gebied met elkaar te combineren zijn. Of keuzes
     scherp gemaakt, indien de opgaven niet allemaal combineerbaar blijken. Het resultaat van zo’n
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                                 09




             “gebieds­puzzel” is een interbestuurlijke gebiedsvisie. Deze heeft de status van bestuurlijke afspraak en heeft
             als doel dat de verschillende overheden in een gebied overeenstemming hebben over de lokaal te nemen
             ruimtelijke besluiten.


             3.3.3 Lokaal niveau
             Op basis van de gebiedsvisies volgt tot slot de planvorming op lokaal niveau. Overheden vertalen de
             afspraken uit de gebiedsvisie in eigen besluiten. Denk daarbij aan het aanpassen van het bestemmingsplan
             (of omgevingsplan) door een gemeente, het nemen van een project- of luchthavenbesluit door het Rijk of
             het het nemen / programmeren van investeringsbesluiten voor bijvoorbeeld infrastructuur of vastgoed.




                                                                          PlanMER

                                          Nationaal                            Nationale beleidsvisie


                                                                                    Aanpassing Besluit Kwaliteit Leefomgeving



                                                                                          Ontwerpend onderzoek

                          Regionaal

                                                                                                 Gebiedsvisies



                                                                                                        (Passende beoordeling) m.e.r.

             Lokaal                                                                                           Luchthaven &
                                                                                                              Projectbesluiten

                                                                                                                   Vergunningen




             3.4 Resultaat
             De uitkomsten van de participatie en inspraakprocedures worden meegenomen in de besluitvorming. Dat
             geldt voor zowel de inbreng vanuit de formele participatie als voor de inbreng uit de informele participatie.


             Voor de formele inspraakprocedures is de Rijksoverheid daarnaast verplicht om een reactienota (nota van
             antwoord) op te stellen waarin wordt aangegeven of en hoe de reactie is verwerkt. Deze reactienota wordt
             ook gepubliceerd op de website www.defensie.nl/ruimtevoordefensie. Van de informele bijeenkomsten
             worden verslagen gemaakt en deze worden ook gepubliceerd op website.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>10                                                                      Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     4. Hoe en wanneer participeren?

     4.1 Niveaus van participatie
     Defensie vindt het belangrijk om belanghebbenden proactief te informeren en iedereen de ruimte
     te bieden voor het stellen van vragen. En daar natuurlijk dan ook een antwoord op te geven. Ook wil
     Defensie bepaalde belanghebbenden laten meedenken met haar plannen. Om dit te doen zijn in dit
     proces verschillende participatieniveaus beschreven. Afhankelijk van de fase van het NPRD en de
     doelgroep wordt gekozen voor een participatieniveau of een combinatie van niveaus.


      Participatieniveau (ladder)         Omschrijving

      Consensus                           Meebeslissen (organisaties en instanties die vanuit een
                                          bevoegd gezag rol moeten instemmen met plannen)

      Consulteren                         Breed meedenken op merendeel thema’s/kansen;
                                          Deelnemers mogen wel meedenken maar niet meebeslissen

      Ad-hoc betrekken                    Meedenken op één of enkele thema’s/kansen;
                                          Deelnemers mogen wel meedenken maar niet meebeslissen

      Communiceren                        Informatie delen en ophalen en reageren op vragen

      Informeren                          Informatie delen



     In deze fase van het NPRD worden de volgende participatieniveaus gehanteerd:
     • Consulteren
     • Ad-hoc betrekken
     • Communiceren
     • Informeren


     4.2 Formele participatiemomenten
     De formele participatiemomenten hebben betrekking op de ‘terinzagelegging c.q. zienswijzenprocedure’.
     Iedereen krijgt dan zes weken lang de gelegenheid om te reageren met vragen, opmerkingen en/of
     suggesties op de ter inzage gelegde documenten. Wanneer een terinzagelegging rond de kerstvakantie
     plaatsvindt wordt de inzagetermijn opgerekt naar acht weken. In een zogeheten kennisgeving wordt de
     start van de terinzagelegging bekendgemaakt. Daarnaast worden de documenten ook voorgelegd aan
     wettelijke adviseurs, de relevante bestuursorganen van de ons omliggende landen en de Commissie voor
     de milieueffectrapportage (Commissie m.e.r.).


     4.2.1 Terinzagelegging Notitie Reikwijdte en Detailniveau
     Ter ondersteuning van de besluitvorming over de keuzes in de nationale beleidsvisie NPRD stelt Defensie
     een plan milieueffectrapportage (planMER) op. Daarin staan de gevolgen van de behoeften voor onze
     leefomgeving en het milieu beschreven. De eerste stap om te komen tot een planMER wordt gezet met de
     Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD). In de NRD leest u welke onderwerpen (reikwijdte) het planMER
     onderzoekt en met welke diepgang (detailniveau).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                 11




             De NRD wordt ter inzage gelegd. Na de inzagetermijn worden alle zienswijzen die binnen zijn gekomen
             bekeken. De indieners krijgen na behandeling van de zienswijzen een reactie in een Nota van Antwoord.


             De start van de terinzagelegging van het NRD wordt bekendgemaakt met een kennisgeving in onder meer
             de Staatscourant, een landelijke krant en enkele regionale kranten. De kennisgeving, nadere informatie
             over de terinzagelegging en de mogelijkheid om te reageren op de documenten kunt u vinden op de
             website www.defensie.nl/ruimtevoordefensie.


             Doelgroep: inwoners, maatschappelijke organisaties en belangengroepen, bedrijven en medeoverheden
             Participatieniveau: consulteren


             4.2.2 Terinzagelegging ontwerp nationale beleidsvisie NPRD en concept planMER
             De terinzagelegging van het ontwerp voor de nationale beleidsvisie NPRD en het concept planMER
             verloopt volgens dezelfde procedure als die voor het NRD (zie 4.2.1). Na vaststelling van de nationale
             beleidsvisie NPRD krijgen indieners van een zienswijze een reactie in een Nota van Antwoord.


             Doelgroep: inwoners, maatschappelijke organisaties en belangengroepen, bedrijven en medeoverheden
             Participatieniveau: consulteren




             4.3 Informele participatie
             De informele participatiemomenten zijn bedoeld om de kennis en ideeën uit de samenleving op te halen.
             Deze informatie wordt, waar mogelijk, gebruikt bij het kiezen van de voorkeurslocaties voor de nationale
             beleidsvisie NPRD. Het zijn ook momenten om onze ideeën toe te lichten en vragen te beantwoorden.
             Dit krijgt op verschillende participatieniveaus en participatiemomenten vorm.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>12                                                                       Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     4.3.1 Regiosessies
     Per provincie worden bijeenkomsten georganiseerd waarin toelichting wordt gegeven op de ruimtelijke
     behoeften van Defensie en welke onderzoeken er plaatsvinden. Daarnaast heeft u dan de gelegenheid
     om in te brengen welke zaken u belangrijk vindt of mist in de onderzoeken. Defensie wil graag het net
     ophalen, waarbij de focus ligt op de ruimtevragen die verschillende locatiealternatieven kennen, maar
     mocht u vragen hebben over de andere locatiespecifieke ruimtevragen dan kan dat uiteraard ook.


     Doelgroep: inwoners, maatschappelijke organisaties en belangengroepen, bedrijven en medeoverheden
     Participatieniveau: informeren en communiceren


     4.3.2 Collegiaal overleg
     Medeoverheden zijn voor Defensie ook een belangrijke partner waarmee actief het gesprek wordt
     gevoerd: missen zij zaken, zijn er meekoppelkansen en kloppen de onderzoeken?


     Doelgroep: medeoverheden
     Participatieniveau: ad-hoc betrekken


     Hoe al deze verschillende informele sessies vorm krijgen en op welke momenten wordt nog ingevuld.
     Meer informatie en updates hierover is te vinden op de website www.defensie.nl/ruimtevoordefensie.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                              13




             5. Hoe op de hoogte blijven?
             Tijdens het hele traject is Defensie in contact met belanghebbenden, geïnteresseerden en de omgeving.
             U wordt op verschillende manieren op de hoogte gehouden. Op de website www.defensie.nl/
             ruimtevoordefensie is doorlopend de meest actuele informatie te vinden.




                     Participatie:                             Formele                                Participatie:
                     8 weken zienswijze                       participatie                            6 weken zienswijze




  Terinzagelegging            Nota van Antwoord                                       Terinzagelegging       Definitieve nationale
Notitie Reikwijdte en          n.a.v. zienswijzen                                    concept nationale        beleidsvisie NPRD
 Detailniveau (NRD)                    NRD                                          beleidsvisie NPRD +        (tevens input voor
 18 december 2023             Maart / april 2024                                          planMER                 Nota Ruimte)
                                                                                          Q3 2024                  Q4 2024
                        PlanMER studies Q1 en Q2 2024


           Online informatie­                             Participatiebijeenkomst
                                                                                                  Informele
           bijeenkomst                                    per provincie
           Medio januari 2024                             Q2 2024                                participatie
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>14                                                                         Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     Bijlage 1.
     Overzicht 13 behoeften met meerdere
     locatiealternatieven en 31 locatie­
     specifieke behoeften voor het NPRD
     In deze bijlage is per provincie een tabel opgenomen. In de tabellen zijn de behoeften weergegeven
     die mogelijk betrekking hebben op de betreffende provincie. De uiteindelijke afweging wordt in het
     definitieve NPRD gemaakt. Voor vele behoeften worden nog verschillende alternatieven onderzocht.
     Daardoor is het aantal potentiële locaties een veelvoud van het daadwerkelijk aantal te kiezen locaties.


       Behoeften Drenthe

       Behoeften met meerdere locatiealternatieven

       Extra locatie grootschalige munitieopslag

       Nieuwe munitieopslag SIC

       Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

       Oefenen in verstedelijkt gebied

       Laagvlieggebieden helikopters

       Helikopterlandingsplaatsen

       Locatiespecifieke behoeften

       Vergroting van oefengebied Zuidwest Assen

       Verplaatsen (in overleg met de regio) raccordement, t.b.v. voertuigen 43.
       Gemechaniseerde Brigade Zoekgebied ‘Groot Havelte’

       Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




      Behoeften Flevoland

      Behoeften met meerdere locatiealternatieven

      Versterken en concentreren van ondersteunende eenheden

      Extra locatie grootschalige munitieopslag

      Nieuwe munitieopslag SIC

      Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

      Stationering en corridors onbemande drones voor cargo
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                         15




               Behoeften Flevoland

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Locatiespecifieke behoeften

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




               Behoeften Friesland

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Nieuwe munitieopslag SIC

               Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

               Oefenen in verstedelijkt gebied

               Nieuw amfibisch oefengebied

               Toename gebruik jachtvliegtuigcapaciteit

               Onbemande maritieme helikopters

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Locatiespecifieke behoeften

               Uitbreiding oefengebied voor grotere/veelzijdigere oefeningen op, in en boven het water EHD-42

               Schieten met Apache en MQ-9 op Vliehors Range

               Herziening/aanpassingen onveilige zone; nu deels nog gebaseerd op voormalige cavalerie
               schietkamp Vliehors (Cornfield Range)

               Uitbreiding milieuruimte t.b.v. activiteiten Vliegbasis Leeuwarden

               Beperkingengebied rondom vliegbases Leeuwarden (specifiek de outer horizontal surface)
               en corridors - Juridische borging

               Breezanddijk groei beproevingen IJsselmeer, Afsluitdijk

               Uitbreiding kazerne Heerenveen

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




               Behoeften Gelderland

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Versterken en concentreren van ondersteunende eenheden

               Extra locatie grootschalige munitieopslag

               Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

               Stationering en corridors onbemande drones voor cargo

               Laagvlieggebieden helikopters
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>16                                                                       Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     Behoeften Gelderland

     Helikopterlandingsplaatsen

     Korte/smalle onverharde landingsbaan tactisch luchttransport

     Locatiespecifieke behoeften

     Uitbreiding raccordement ‘t Harde

     Uitbreiden Artillerie Schietkamp (ASK) (brede strook, Wezeperberg en Z-zijde)

     Artillerie Schietklamp (ASK) uitbreiden met 120 mm mortierschieten

     Huisvestingen incl. faciliteiten Militaire Politie Koninklijke Marechaussee, Apeldoorn

     Uitbreiden life firing mogelijkheden door helikopters op schietkamp (ISK) voor niveau 3 en
     4-oefeningen CLAS, Ede

     Uitbreiding milieu en geluidsruimte door intensivering van ISK en groei Krijgsmacht, Ede

     Extra milieuruimte voor helikopteractiviteiten op Militair Luchtvaartterrein Deelen, gemeente Arnhem

     Beperkingengebied rondom MTL Deelen (specifiek de outer horizontal surface)
     en corridors - Juridische borging

     Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




     Behoeften Groningen

     Behoeften met meerdere locatiealternatieven

     Nieuwe munitieopslag SIC

     Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

     Oefenen in verstedelijkt gebied

     Nieuw amfibisch oefengebied

     Gegarandeerde havencapaciteit Host Nation Support

     Laagvlieggebieden helikopters

     Helikopterlandingsplaatsen

     Locatiespecifieke behoeften

     Uitbreiding oefengebied voor grotere/veelzijdigere oefeningen op, in en boven het water EHD-42

     Uitbreiden Schietbaan Marnewaard t.b.v. schieten dynamisch met voertuigen

     EHR 8 uitbreiden en gereed maken oefenen met onbemande vaartuigen op en in het water

     Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




     Behoeften Limburg

     Behoeften met meerdere locatiealternatieven

     Oefenen in verstedelijkt gebied

     Toename gebruik jachtvliegtuigcapaciteit
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                    17




               Behoeften Limburg

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Korte/smalle onverharde landingsbaan tactisch luchttransport

               Locatiespecifieke behoeften

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




               Behoeften Noord-Brabant

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

               Oefenen in verstedelijkt gebied

               Toename gebruik jachtvliegtuigcapaciteit

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Korte/smalle onverharde landingsbaan tactisch luchttransport

               Locatiespecifieke behoeften

               Uitbreiding milieuruimte t.b.v. activiteiten Vliegbasis Volkel

               Beperkingengebied rondom vliegbases Volkel (specifiek de outer horizontal surface)
               en corridors - Juridische borging

               Schietbaan t.b.v. Koninklijke Militaire School Luchtmacht (KMSL) Vliegbasis Woensdrecht

               Uitbreiding milieuruimte t.b.v. activiteiten Vliegbasis Woensdrecht, gemeente Woensdrecht

               Beperkingengebied rondom vliegbases Woensdrecht (specifiek de outer horizontal surface)
               en corridors - Juridische borging

               Uitbreiding milieuruimte t.b.v. activiteiten Vliegbasis Gilze Rijen

               Beperkingengebied rondom vliegbasis Gilze-Rijen (specifiek de outer horizontal surface)
               en corridors - Juridische borging

               Fysieke en geluidruimte of oefenterrein (OT) Oirschotse Heide: fysiek uitbreiden (200 ha)
               ook v.w.b. geluidsruimte

               Uitbreiden milieuruimte t.b.v. activiteiten op RVS-kazerne Oirschot

               Uitbreiden raccordement Acht t.b.v. voertuigen 13. Lichte Brigade, gemeente Oirschot

               IBT centrum regio Eindhoven t.b.v. Koninklijke Marechaussee-, en Defensie Bewakings- en
               Beveiligingsorganisatie op bestaand Defensieterrein, Eindhoven

               Verandering inrichting vliegbasis Eindhoven, verplaatsen Hot cargo platform

               Beperkingengebied rondom vliegbasis Eindhoven (specifiek de outer horizontal surface)
               en corridors - Juridische borging

               Ingebruikname kazerne Budel en uitbreiden Weerterheide

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>18                                                                     Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD




     Behoeften Noord-Holland

     Behoeften met meerdere locatiealternatieven

     Nieuw amfibisch oefengebied

     Onbemande maritieme helikopters

     Stationering en corridors onbemande drones voor cargo

     Laagvlieggebieden helikopters

     Helikopterlandingsplaatsen

     Locatiespecifieke behoeften

     Uitbreiding oefengebied voor grotere/veelzijdigere oefeningen op, in en boven het water EHD-42

     Uitbreiding oefengebied voor grotere/veelzijdigere oefeningen inclusief drones met corridors op het
     water naar, in en boven het water EHD-41

     Leerfaciliteit alternatieve brandstoffen, Den Helder

     Beperkingengebied rondom MVK de Kooy (specifiek de outer horizontal surface)
     en corridors - Juridische borging

     Breezanddijk groei beproevingen IJsselmeer, Afsluitdijk

     Petten groei beproevingen Noordzee

     Uitbreiding faciliteiten voor schieten (KMAR) Schiphol

     Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




     Behoeften Overijssel

     Behoeften met meerdere locatiealternatieven

     Extra locatie grootschalige munitieopslag

     Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

     Stationering en corridors onbemande drones voor cargo

     Laagvlieggebieden helikopters

     Helikopterlandingsplaatsen

     Locatiespecifieke behoeften

     Verplaatsen (in overleg met de regio) raccordement t.b.v. voertuigen 43. Gemechaniseerde Brigade
     Zoekgebied "Groot Havelte"

     Uitbreiding van terrein t.b.v. voldoen aan NATO-normering alle depots Defensie Pijpleiding Organisatie
     (depots Markelo en de TLS Markelo.)

     Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD                                                                 19




               Behoeften Utrecht

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven (springterrein)

               Oefenen in verstedelijkt gebied

               Stationering en corridors onbemande drones voor cargo

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Locatiespecifieke behoeften

               Uitbreiding raccordement Vlasakkers Amersfoort

               Uitbreiding van terrein t.b.v. voldoen aan NATO-normering alle depots Defensie Pijpleiding Organisatie
               (depot Klaphek)

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




               Behoeften Zeeland

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Gegarandeerde havencapaciteit Host Nation Support

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Locatiespecifieke behoeften

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)




               Behoeften Zuid-Holland

               Behoeften met meerdere locatiealternatieven

               Nieuw amfibisch oefengebied

               Gegarandeerde havencapaciteit Host Nation Support

               Laagvlieggebieden helikopters

               Helikopterlandingsplaatsen

               Locatiespecifieke behoeften

               Geplande opschaling Koninklijke Marechaussee Randstad Den Haag, Maaldrift uitbreiden

               Uitbreiding van terrein t.b.v. voldoen aan NATO-normering alle depots Defensie Pijpleiding Organisatie
               (depot Poortugaal)

               Oefenterreinen met graafmogelijkheden (graven niet overal vergund)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>20   Participatieplan PlanMER en nationale beleidsvisie NPRD
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>