<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre> Bijlage bij meerjarenplan
       2025 - 2028




Begroting
  2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>  02




                           INLEIDING
        Deze begroting wordt gepresenteerd als bijlage bij het
        meerjarenplan van ODRA.


        In 2023 is ODRA gestart met het opstellen van dit plan. Het
        proces voor het opstellen van begroting liep hieraan parallel.
        In hoofdstuk 7 van het meerjarenplan zijn dan ook de uitgangs-
        punten van het financieel beleid opgenomen. De focuspunten
        en activiteiten voor de komende jaren zijn vertaald in deze
        begroting.


        In december 2023 is, op basis van een concept van het meer-
        jarenplan, de kadernota 2025 door het Algemeen Bestuur
        vastgesteld. Dié kaders vormen de uitgangspunten voor deze
        begroting en meerjarenraming, te samen met het meerjaren-
        plan én de conceptwerkplannen voor 2025. Deze zijn met de
        partners opgesteld in de maanden januari en februari 2024 en
        gebaseerd/geëxtrapoleerd op de werkplannen 2024.


        Deze begrotingsbijlage is beleidsarm. Bij de toelichtingen op de
        tabellen worden met name de uitgangspunten toegelicht waar-
        op de begroting is gebaseerd. Die bestaan vooral uit de
        kaders en normen die door het Algemeen Bestuur zijn vast-
        gesteld (mede in de kadernota) en gebaseerd op de geldende
        CAO, verplichtingen, indexeringen en trendontwikkelingen
        vanuit de realisatie(s) van afgelopen jaar 2023.




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                           03




I N H O U D S O P G AV E

03    Inleiding

04    1. Uitgangspunten voor de programma-begroting 2025

09    2. Financieel beleid en kaderstelling

012   3. Begroting 2025

017   4. Meerjarenbegroting 2026-2028

019   5. Geprognosticeerde balans en financiële positie

023   6. Risico’s voor de begroting 2025

025   7. Ondertekening



      BIJLAGEN
026   Bijlage 1
      Overzicht producten

027   Bijlage 2
      Overzicht diensten

028   Bijlage 3
      Overzicht bijdragen klanten
      					
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>    1
  UITGANGSPUNTEN
VOOR DE PROGRAMMA-
   BEGROTING 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                     05

1.1 PDC - 2024 / 2025                                                        In onderstaande ‘kern-tabel’ is het kader vanuit de productcategorieën
In september 2023 heeft het bestuur de PDC voor 2024 vastgesteld.            (PDC) weergegeven.
Voor 2025 is een aantal modificaties aangebracht, op basis van nieuwe
inzichten vanuit de omgevingswet en nieuwe vraag aan diensten.               De cijfers in de begroting 2025 zijn bepaald door extrapolatie van de
Tevens zijn een beperkt aantal wijzigingen in de servicecategorie            diensten in de werkpakketten 2024 (vastgesteld in november 2023),
gemaakt. Services zijn omgezet van ‘product’ naar ‘dienst’ vanwege           met op de achtergrond geformuleerde trends (zie meerjarenplan), voor
de ervaringen van 2023. Er is gebleken dat de tijdsbesteding aan een         zover kwantificeerbaar.
product te gevarieerd is afhankelijk van de aard van de zaak of partner.     ODRA is de afgelopen jaren in omzet gegroeid. Dit komt voort uit een
Klachtenafhandeling is de belangrijkste aanpassing.                          groter structureel takenpakket vanuit de partners en, met name vanaf
Kengetallen zijn niet aangepast.                                             2023, door de uitvoering van grote projecten. Vanaf 2023 zijn de
                                                                             tarieven geïndexeerd op de (historisch gezien) hoge inflatie.
1.2 Taakvelden en programma’s
Binnen het Gelders Stelsel is de afspraak gemaakt dat onze werkzaam-
                                                                                 28.000
heden worden gecategoriseerd in taakvelden en programma’s. De taak-
velden (milieu, bouw en algemeen) die we voorheen hanteerden hebben
we in lijn gebracht met de taakvelden die vanuit het IBP (Inter Bestuur-         22.000
lijk Programma) worden gehanteerd ten behoeve van de robuustheids-
meting. Het gaat om ‘basistaken milieu’, ‘milieu gerelateerde (plus)taken’
en plustaken; over het algemeen ‘bouw’.                                          16.000


Er zijn vijf programma’s: vergunningverlening, toezicht en handhaving,
advies, stelseltaken, en projecten.                                              10.000


1.3 Financieringsstructuur                                                         real 2022         real 2023       ini begr 2024          ini begr 2025
Sinds 2018 werken we vanuit de afspraken over ‘beheerste output-
financiering’. Deze methodiek houdt in dat we werken met een mix van         Tabel 2: Omzetontwikkeling vanaf 2022
financieringen. Per productcategorie geldt een ander regime:
• Provinciale programma’s worden afgerekend op basis van nacalculatie        Toelichting grafiek omzetontwikkeling
   van de gewerkte uren.                                                     • De begroting 2024 is lager dan 2023 en 2025. Dit heeft te maken met
• De werkprogramma’s voor partners en collega OD’s in Gelderland:              de projecten (bv WNB, SPUK IBP) die in 2023 zijn uitgevoerd.
   afgenomen ‘producten’ worden afgerekend met een vaste prijs, de           • Voor 2024 is de verwachting dat de omzet hoger wordt door nieuwe
   ‘diensten’ met nacalculatie op uren en de gezamenlijke diensten met         projecten, aanvullend gefinancierd door ministerie en derden.
   een vaste prijs voor het geheel.
• De diensten aan derden is geheel op nacalculatie basis van de
  bestede uren.
• Materiele kosten (out of pocket) worden veelal 1 op 1 doorbelast
  zonder toeslag.




Tabel 1: Kerncijfers productie

                                                                                                                                 Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>  06

                                               realisatie          begroting        begroting
           Tariefopbouw in euro                  2023                2024             2025             benchmark

           Personeelskosten direct                     € 69                  € 73           € 76                 € 68
           Personeelskosten indirect                   € 17                  € 16           € 17                 € 21
           Materieel
           - huisvesting & facilitair             €3                  €4               €3                  €9
           - ict                                  €4                  €3               €4                  €5
           - overige kosten                       €2                  €3               €4                  €5
           Overhead                                       €9                 € 10           € 11                 € 19
           Beleidsruimte *)                               €0                                                     -€ 4
           Totaal                                      € 95                  € 99         € 104                 € 104
           - stijging tov voorgaand jaar                                     4,2%           5,1%
           Aantal productieve uren                   1.412               1.400            1.358                 1.358

        Tabel 3: Tarief opbouw in relatie tot benchmark
                                                                                                    1.5 Trends per taakveld en programma en
        1.4 Benchmark; tarief opbouw en andere                                                      aantallen producten & diensten
        uitgangspunten                                                                              In de tabellen 4 en 5 is de omzetontwikkeling van de afzonderlijke taak-
        We benchmarken onszelf met onder meer de ‘handleiding overheids-                            velden en programma’s weergegeven. In de grafieken is de omzet
        tarieven’. Met name waar het gaat over het tarief, de overhead en over                      (x € 1.000) van respectievelijk 2023 en begroting 2025 aangegeven.
        het aantal productieve uren per fte.                                                        • De omzet neemt toe in beide taakvelden (bouw en milieu). Ten
                                                                                                       opzichte van de realisatie 2023 stijgt de omzet uit de bouw met 1,3
        In 2023 is er een trendbreuk in de norm hiervoor. Vanuit de CAO-SGO                            miljoen (22%). Dit is voor de helft toe te schrijven aan het prijsef-
        is het aantal (bovenwettelijke) verlofdagen voor onze medewerkers                              fect, de andere helft betreft een verwachte toename in het aantal
        toegenomen. In 2023 en 2024 gaat het om gemiddeld 5 dagen extra                                Briks-vergunningen.
        per persoon. De productiviteitsnorm zakt daardoor van gemiddeld                             • In het taakveld milieu neemt de omzet met 5% toe ten opzichte van
        1.400 uur per fte naar 1.358 uur.                                                              2023. Uit grafiek 5 blijkt dat we een afname verwachten bij toezicht
                                                                                                       en handhaving; er zijn vooralsnog minder controles (wnb), klachten en
        Vanuit de benchmark zien we dat het tarief van ODRA gelijk is aan het                          handhavingsbesluiten geraamd.
        landelijke beeld van overheidsorganisaties. In vergelijking met andere                      • In 2023 zijn er veel projecten uitgevoerd. We verwachten dat deze
        omgevingsdiensten zit het tarief van ODRA in de onderste regionen.                             trend zich doorzet. Er is een stelpost opgenomen in de begroting
        Een belangrijk verschil is dat we onze overhead hebben kunnen                                  voor mogelijke projecten van derden.
        verlagen naar circa 26%. Het aandeel loonkosten in het tarief is bij                        • In de PDC 2025 wordt een aanpassing gedaan met betrekking tot de
        ODRA hoger dan in de benchmark; dit is te verklaren doordat we                                 service categorisering. We evalueren elk jaar of een activiteit
        relatief veel hoger ingeschaalde werknemers hebben dan veel                                    voldoende stabiliteit heeft om deze als product met vaste prijs aan
        uitvoeringsdiensten in de benchmark. De ‘beleidsruimte’ in de bench-                           te bieden. Het moet dan voor alle klanten en alle zaken voldoende
        mark is de vrije ruimte die organisaties voor specifieke projecten inzet-                      representatief en vergelijkbaar zijn. Hiermee word het risico van
        ten. Wij categoriseren deze binnen de personeelskosten.                                        een onnauwkeurig kengetal (en dus onjuiste kostendoorbelasting)
                                                                                                       gemitigeerd.




           Omzet per taakveld
                                                                                                                Omzet per programma
  20.000                                                            19.390
                                                   18.511                                               Omzet per taakveld
                                                                                                        Omzet per taakveld              11.450     11.351
                                                                                                       12.000
  15.000

                                                                                    real 2022
                                                                                                        8.000                                                                       6.461
  10.000                                                                                                                        5.535
                                 7.226                                              real 2023                                                                               5.372
                       5.917                                                                                            4.877
   5.000                                                                                                                                                            3.269
                                                                                    ini begr 2024       4.000
                                                                                                                                                            2.729
                                                                                    ini begr 2025
       0
                         Bouw                             Milieu                                            0
                                                                                                                         Verg.               T&H             Advies         Project

        Tabel 4 en 5: Omzet per taakveld en programma



Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                  07

                                 Aantal producten


                      8.000


                      6.000

                                                                                                             real 2022
                      4.000
                                                                                                             real 2023

                      2.000                                                                                  ini begr 2024

                                                                                                             ini begr 2025
                            0
                                               Bouw                                 Milieu




                                Aantal diensten in uren

                 120.000


                  90.000


                  60.000


                  30.000


                        0
                                              Bouw                                 Milieu




            Tabel 6 en 7: Ontwikkeling aantal producten en diensten

            • De daling van het aantal producten in tabel 6 betreft de omzetting van                      jarenplan verwezen. Vanuit het IBP (Interbestuurlijk programma) is een
              klachtafhandeling van product naar dienst. Hier is gebleken dat                             criterium gesteld voor de innovatieomzet van een omgevingsdienst.
              enkele bedrijven/casus vele klachten veroorzaken die een specifieke                         Deze betreft 1% van de omzet.
              aanpak vergen. Het afrekenen via een vaste prijs is dan niet reëel. Om
              dit te voorkomen wordt de klachtafhandeling voortaan afgerekend op                          Toelichting grafiek innovatie budget
              reële urenbasis.                                                                            • Ten behoeve van de begroting 2025 zijn de bestaande project-
                                                                                                             budgetten samengevoegd en opnieuw gealloceerd.
            1.6 Projecten en programma’s en gezamenlijke                                                  • Het budget voor de omgevingswet valt vrij, evenals voor de GUOV.
            diensten                                                                                         De vaste kosten hiervoor zijn onderdeel van de gezamenlijke dienst
            In deze paragraaf is het merenjarenplan gespecificeerd voor het aandeel                          ‘beheer zones en kaarten’ (zie tabel 9).
            projecten, programma’s en innovatieactiviteiten. Voor de inhoudelijke
            toelichting op de voorgenomen bestedingen, wordt naar het meer-


            Innovatie/projecten-agenda
                             Realisatie                   Ini begr.    Ini begr.             Realisatie       Ini begr.        Ini begr.
            x € 1.000          2023                         2024         2025                  2023             2024             2025

            Programma Omgevingswet
                                 251                             139                                251                  139
            Energie                              173             149          120                   173                  149          120
e           Stimuleren circulaire economie
                                       81                         50          150                    81                   50          150
            Verminderen Nox en fijnstof                                       100                                                     100
            Tegengaan ZZS                                                      30                                                      30
            Robotisering intakeproces                                          50                                                      50
innovatie   Nader te bepalen / vrij budget
                                       81 innovatie108                                               81                  108
            Totaal                               586             446          450                   586                  446          450
            Percentage omzet                   2,4%            1,9%          1,7%                  2,4%              1,9%            1,7%
            Omzet                            24.712          24.083       26.729                 24.712           24.083          26.729
            Tabel 8: Innovatie agenda



                                                                                                                                                            Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>  08

        Omschrijving gezamenlijke dienst                                                   realisatie   ini begr.    begroting
                                                                              Thema          2023         2024         2025
        x € 1.000
        Piketdienst                                                                                87          115         117
        Strafrecht                                                                                217          248         260
        Data- en ketengedreven services                                                           721          693         731
        Klantadvisering                                                    milieu                  12           30          42
        Klantadvisering                                                    bouw                   504          413         434
        Gezamenlijke dienst voor algemeen deel van de projecten GUOV                               29           25
        Advies uitvoeringsbeleid                                                                  137          204         429
        Subtotaal reguliere gezamenlijke diensten                                               1.706        1.727        2.013
        Programma Duurzaamheid:                                            Energie                173          149
                                                                           Circulariteit           81           50
        Programma Omgevingswet:                                            Omgevingswet           251          139
        Gezamenlijke dienst innovatiebudget                                                        95          108         450
        Subtotaal gezamenlijke programma's en projecten                                           600          444         450

        Totaal gezamenlijke diensten                                                            2.306        2.172        2.463
        Tabel 9: Overzicht gezamenlijke diensten



        De gezamenlijke diensten worden met een vaste prijs opgenomen in de
        werkprogramma’s. Dat geschiedt op basis van de vastgestelde verdeel-
        sleutel, bestaande uit 40% stemverhouding en 60% inwoneraantal. Voor
        2025 is deze verdeelsleutel herijkt; vanwege de groei in de bijdrage van
        Doesburg, Overbetuwe en de Provincie is de verhouding aangepast.
        De gezamenlijke diensten worden ondergebracht in de betreffende
        programma’s conform onderstaande tabel.


        Toelichting gez. diensten
        • De stijging van het budget is voornamelijk een prijseffect.
        • Uitzondering is het advies uitvoeringsbeleid; Dit is een intensivering
          t.o.v 2024. Dit is apart toegelicht in het meerjarenplan.




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>   2
                                      09




   UITWERKING
FINANCIEEL BELEID
EN KADERSTELLING




                    Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>  010

        In het meerjarenplan is in hoofdstuk 7 het meerjarig financieel beleid     • Inclusie en diversiteit: ons uitgangspunt is een werkgever te zijn
        (op hoofdlijnen) beschreven. Voor de begroting is concreet het                die breed aantrekkelijk is voor een diversiteit aan mensen. Hierbij
        volgende van belang:                                                          streven wij naar een personeelsbestand welke een afspiegeling
                                                                                      is van de maatschappij. Het streven is om in het laatste kwartaal
        2.1 Outputfinanciering: Hybride vorm -                                        2024 tot een beleid en strategie rondom dit thema te komen. Hier
        provinciale programma’s                                                       geven wij vorm aan door middel van onderzoek, de aansluiting bij
        In 2020 is het systeem van ‘beheerste’ outputfinanciering ingevoerd.          het netwerk Diversiteitsreis, en gesprekken met diverse partijen en
        Deze vorm van financiering geldt alleen voor de werkpakketten van             partners ter benchmarking van het op te zetten beleid.
        partners en omgevingsdiensten. Voor diensten in provinciale                • Het werk dat moet worden uitgevoerd, wordt complexer. Het
        programma’s (complexe handhaving en aandachts-bedrijven) geldt dat            aantrekken en behouden van kwalitatief hoogwaardig personeel
        deze worden afgerekend via een input-methode, namelijk op basis van           zal door de krapte op de arbeidsmarkt in toenemende mate een
        gerealiseerde uren (circa één vijfde van de omzet).                           uitdaging zijn. Om te voorkomen dat medewerkers hun heil elders
                                                                                      zoeken en vervanging er niet is, behoudens steeds kostbaar
        Deze hybride vorm van financiering brengt inefficiënties met zich mee         wordende inhuur, wordt er gekeken naar het functiehuis.
        qua administratieve inrichting, tarifering en verantwoording naar de       • We trekken veel jonge medewerkers aan en leiden ze zelf op. Dit
        klanten. Vanuit het IBP-programma wordt nagedacht over een vorm               zijn over het algemeen wat langere trajecten, met meer inwerk-
        van normfinanciering. Wanneer het kan worden geïmplementeerd is               kosten, maar leiden uiteindelijk tot een stabielere en toekomst
        nog onduidelijk en dus nog niet meegenomen in deze begroting.                 bestendige organisatie.
                                                                                   • Het aandeel van de flexibele schil (externe inhuur) is op dit moment
        In de bedrijfsvoering wordt het hanteren van een uniform tarief               circa 23% van de totale loonkosten. Wij streven naar een flexibele
        steeds lastiger. Er zijn tal van projecten die al op andere basis worden      schil van maximaal 15% van de loonkosten. Belangrijke succesfactor
        gefinancierd. Ook procesinnovaties, waarbij een deel van het werk             voor dit beleid zijn de afspraken die ODRA maakt met haar partners
        door procesondersteuners wordt gedaan, maakt dat uniforme tarieven            over de structurele werkpakketten en de kwaliteit van de prognoses
        op termijn niet houdbaar zijn. Waar mogelijk gaat ODRA op beperkte            rond het meerjarige werkaanbod. Met bovenstaande condities zijn
        schaal met tariefdifferentiatie aan de slag.                                  we beter in staat om in te zetten op het werven en behouden van
                                                                                      vast personeel in plaats van inhuur.
        2.2 Besparingsdoelstellingen
        In december 2023 hebben de partners gevraagd om scenario’s uit te          2.3.2. DIENSTVERLENINGSCONCEPT
        werken voor eventuele besparingen in de begroting, met als achter-         We vinden het belangrijk dat er goed zicht is op de uitvoering van
        grond de verontrustende scenario’s voor de gemeenten in kader van          de dienstverlening van ODRA aan inwoners en ondernemers in de
        de herstructurering van het gemeentefonds in 2026.                         regio. Daartoe zijn in 2023 werkplannen opgesteld voor verbetering
                                                                                   van de diensterlening, vanuit de visie dat we inwoners en onderne-
        ODRA heeft op korte termijn, dus voor de begroting 2025, beperkt           mers behandelen, zoals wij zelf ook behandeld zouden willen worden:
        mogelijkheden. Veel van de kosten zijn vaste kosten (huisvesting, ict),    vriendelijk, behulpzaam, geïnteresseerd en vakkundig. Door duidelijke
        en het merendeel van personeelskosten is gebaseerd op de CAO en            en zichtbare servicenormen over onze dienstverlening, samengevat
        ontwikkelingen daarin (indexatie). Besparingen komen pas in zicht op       in een online kwaliteitshandvest. We werken aan begrijpelijke digitale
        middellange termijn, middels intensievere samenwerking met andere          externe informatievoorziening, toegankelijk voor iedereen, ook voor
        omgevingsdiensten, waarbij taken en/of bedrijfsvoering gezamenlijk         mensen met een specifieke beperking.
        kan worden gedaan.
                                                                                   In de begroting is dit vertaald in de budgetten voor bedrijfsvoering,
        2.3 Doelmatig en efficiënt werken                                          onder meer bij post – en telefonie, receptie, informatievoorziening &
        We werken continu aan onze doelmatigheid. Kwalitatief meer                 archief en facilitair.
        bereiken met minder middelen. Dit doen we onder meer door ons
        traject ‘rijker verantwoorden / outcome gericht werken’ waarbij we         2.3.3. DUURZAME HUISVESTING, FACILITAIR EN ICT:
        het te berekenen effect voorop stellen. Dat zijn vertrekpunten voor        In september 2022 is ODRA verhuisd naar de Airborne tower. We
        onze procesinrichting, die we zo efficiënt mogelijk inrichten. We          huren daar vier verdiepingen die duurzaam zijn ingericht (energielabel
        ondersteunen dat door:                                                     A++), automatische ledverlichting en refurbished meubilair. Aan de
                                                                                   verhuizing was gekoppeld een ICT -transitie naar volledig mobiel – in
        2.3.1 KWALITATIEF HOOGWAARDIG PERSONEEL:                                   the cloud. De structurele financiële effecten waren circa € 150.000
        Van alle kosten vormen de personeelskosten het grootste aandeel in         per jaar besparing en compliant aan de wet informatiebeveiliging. Het
        de exploitatie, in totaal circa 80%. ODRA voert een beleid om continu      beleid voor de komende jaren is erop gericht om de ICT verder in te
        op drie aspecten de balans te vinden tussen kwaliteit en kosten:           richten op efficiënt gebruik van de mogelijkheden voor samenwerken
        • Strategisch personeelsbeleid: We kennen relatief veel medewerkers        (via teams).
          die bij de oprichting vanuit de partners zijn overgekomen, met een
          hogere dan gemiddelde leeftijd, veelal salariëring in de eindschalen     Qua huisvesting begint de grens al wel in zicht te komen, met name
          en diverse garantietoelagen. De natuurlijke uitstroom (pensioen)         op de drukke dagen in de week. Voor één specifiek onderdeel van de
          is op gang gekomen. Daarnaast zien we dat het verloop, door een          huisvesting, namelijk de meetdienst, wordt in 2024 een oplossing
          dynamische arbeidsmarkt, fors is toegenomen, circa 15% in 2023.          gezocht. De huidige locatie van de werkplaats (aan de Markt in
          We verwachten dat het relatief hoge verloop blijft.                      Arnhem) is te klein voor de te verwachten groei.




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                 011

Op facilitair gebied hebben we een mobiliteitsbeleid geformuleerd,        Secundaire arbeidsvoorwaarden: De algemene personeelskosten
waarbij we de omslag naar minder CO2 uitstoot voor ogen hebben. We        waren jarenlang genormeerd op 4,0% van de loonsom. Vanaf 2024 is
stimuleren dat door ons wagenpark te electrificeren, en door gebruik      het verhoogd naar 4,4%; gebleken is dat, met de CAO waarin
te maken van e-fietsen (leaseregeling), ook voor woon-werk verkeer.       éénmalige uitkeringen en veel nieuwe secundaire voorwaarden
Vanaf het begrotingsjaar 2024 zijn we met ingang van 1 juli verplicht     (bijvoorbeeld thuiswerkvergoedingen), dit nodig is.
te rapporteren over het CO2 gebruik en de besparingen die we gaan
bereiken.                                                                 Het reguliere opleidingen budget: Op basis van de richtlijnen uit het
                                                                          IBP is het opleidingen budget verhoogd naar 3% van de loonsom.
2.3.4. PLANNING EN CONTROL & INFORMATIESYSTEMEN                           Naast eigen opleidingen gaan we hier ook de bijdrage aan Omgevings-
Efficiëntie bereiken we ook in de informatievoorziening aan onze          dienst-NL voor de ‘academie’ uit bekostigen.
klanten (partners, derden en subsidiegevers). We zijn bezig om de
processen verder te stroomlijnen, mede aan de hand van de richtlijnen     2.5.2 DOELSTELLING OVERHEAD
om een eigen ‘in control statement’ te kunnen afgeven. Deze               Ons langjarig doel is om op 25% overhead uit te komen. In 2023 zijn
verplichting geldt vanaf 2023.                                            we uitgekomen op 26%. De jaren daarvoor zijn we geleidelijk gedaald
                                                                          van 28% in 2018. In absolute zin hebben is 2% equivalent aan een half
Begin 2024 zijn we gestart met een hernieuwde aanbesteding voor           miljoen euro.
een integraal bedrijfsvoerings-systeem. Sinds 2019 gebruiken we
SAP by Design in combinatie met een aantal systemen, waaronder die        De stap naar 25% (circa € 0,25 miljoen efficiency) gaan we nog niet
voor salarisverwerking. Na evaluatie is gebleken dat dit systeem in de    in de begroting 2025 bereiken. De ontwikkelingen rond IBP en eigen
huidige configuratie onvoldoende toekomstbestendig is, met name om        ambities voor organisatieontwikkeling leidt ertoe dat we nog extra
de professionalisering op HR-gebied te kunnen ondersteunen. Vanuit        investeren in de bedrijfsvoering. Dit is nader toegelicht in hoofdstuk 3.
een opgestelde businesscase blijkt dat implementatie van een nieuw
systeem per 1 januari 2025 haalbaar is, en budgetneutraal qua             2.5.3 DOELSTELLING EXTERNE INHUUR
exploitatie kan worden gerealiseerd. Doorgaan met de huidige              In de CAO is voor overheden de inspanningsverplichting opgenomen
configuratie zou leiden tot hogere structurele lasten.                    om het aandeel externe inhuur te reduceren. In 2023 was ons aandeel
                                                                          19% qua fte’s (en 24% qua loonkosten). We streven naar 18% in
2.4 Samenwerking met de regio                                             fte’s en 15% loonkosten. De daling in fte’s zal gering zijn vanwege de
We werken niet alleen samen met partners in de veiligheidsketen           gespannen arbeidsmarkt. De daling in loonsom bereiken we door meer
(brandweer, politie, GGD, waterschappen en openbaar ministerie            eigen personeel in te zetten, met name bij de provinciale programma’s.
en gemeenten), maar ook met de andere vijf omgevingsdiensten in           Tot nu toe liep dat via ‘de pool’ in het Gelders Stelsel met de hogere
Gelderland. Het is samenwerken in het primaire proces (complexe           tarieven van de betreffende OD.
handhaving en -vergunningen, ketensamenwerking, enz.), maar ook op
het gebied van ICT (IGO – Data gedreven werken) en bedrijfsvoering        2.5.4. KADERSTELLING DECLARABILITEIT
(HR, AVG en communicatie/portaal). De taken zijn onderling verdeeld.      (PRODUCTIVITEITSNORM)
De komende jaren wordt samenwerking landelijk van groter belang.          Zoals aangegeven in paragraaf 1.4 (benchmark overheidstarieven)
De aanleiding hiervoor is het IBP (Interbestuurlijk programma) met        daalt onze gemiddelde declarabiliteit per medewerker naar 1.358 uur
focuspunten op de ‘robuustheid’ van omgevingsdiensten en vth-             (in 2023 ruim 1.400 uur). In de CAO zijn de (bovenwettelijke) verlof
kwaliteit.                                                                faciliteiten voor medewerkers toegenomen.


De kosten voor de komende jaren zullen gaan verschuiven van               Productiviteit wordt daarnaast ook bepaald door ‘verzuim’, opleiding
bijdragen aan het Gelders Stelsel, naar contributie en bijdragen voor     en het opnemen van oude verlofrechten. Voor die laatste categorie is
de kennisontwikkeling via Omgevingsdienst-NL.                             een voorziening opgenomen (zie balans) om risico’s voor de realisatie
                                                                          van afgesproken werk via inhuur te kunnen realiseren. Daarnaast
2.5. Kaderstelling en normering                                           sturen we nadrukkelijk op verzuim en op het op peil houden van
In december 2023 heeft het Algemeen Bestuur ingestemd met de              kennis en vaardigheden.
kaderstelling voor de begroting 2025. De tariefstelling (ad € 104,- per
uur) is reeds in paragraaf 1.4 toegelicht.


De kaderstelling bevatte nog een aantal andere normen.
Hieronder aangegeven:


2.5.1 NORMERING PERSONEELSBUDGETTEN
Personele overhead: De huidige interne bezetting (begin 2024) op
bedrijfsvoering / staf / management bedraagt 36 fte. Dit is 20% van
de interne bezetting. Binnen bedrijfsvoering en staf worden
activiteiten uitgevoerd uiteenlopend van secretariaat, communicatie,
ICT-beheer en datakwaliteit, post-telefoon-intake, planning en control
en HR. Door de groei van de organisatie is er ook een uitbreiding van
teamleiding opgenomen in de begroting.




                                                                                                                             Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>  3
BEGROTING 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                          013

In de tabellen 10 t/m 12 is de begroting vanuit een aantal invalshoe-        3.1 Baten 2025
ken weergegeven. Achtereenvolgens de taaktype (voorheen taakveld)            De baten per programma worden bepaald door de PDC. Aan elke
/ programma begroting en de categoriale begroting. De taakveld/              dienst of product is zowel een programma als een taakveld gekoppeld.
programmabegroting is de resultante van de verwachte werkprogram-            De kosten worden bepaald aan de hand van de verhouding
ma’s 2025, ingebracht door de partners. De categoriale begroting             tijdsbesteding op die zelfde producten en diensten.
wordt verder gespecificeerd met toelichtingen per kostencategorie.           De bijdragen per klant zijn opgenomen in bijlage 4. Deze zijn
                                                                             gebaseerd op de conceptwerkprogramma’s 2025 die in februari 2024
                                                                             met de partners zijn doorgesproken.


Baten                                                                                                            Specificatie taaktype '25
x € 1.000
                                               realisatie            ini begr.             begroting                         plustaak        plustaak
                                                 2023                  2024                  2025            basistaak        milieu        niet-milieu

   Partners                                       16.880                17.091                18.446              8.293          2.742           6.955
   Provinciale programma's                         5.088                 5.005                 5.562              3.137          2.371              54
   Omgevingsdiensten                                 490                   439                   601                272            328               0
   Derden                                           1.119                 1.253                2.120                111          2.008                0
   Overige baten                                    1.135                   294                                       75           381                0
Baten                                             24.712                24.083                26.729             11.889          7.830           7.009
- verhouding                                                                                                       44%            29%             26%
Baten                                                                                                             Specificatie taakveld '25
x € 1.000
                                               realisatie            ini begr.             begroting                         plustaak        plustaak
                                                 2023                  2024                  2025            basistaak        milieu        niet-milieu
   1. Vergunningverlening                          4.877 20%             5.241       22%       5.524   21%        1.595            408           3.522
   2. Toezicht en Handhaving                      11.450 46%            10.505       44%      11.324   42%        7.762            811           2.751
   3. Advies                                       2.728 11%             2.698       11%       3.269   12%        2.532              0             736
   4. Stelseltaken                                          0%               0        0%           0    0%            0              0               0
   5. Algemeen en Projecten                         5.382 22%            5.639       23%       6.611   25%               0       6.611                0
   Overige                                            275
Baten                                             24.712 100%           24.083 100%           26.729 100%        11.889          7.830           7.009
- verhouding                                                                                                        44%           29%              26%
                                                                                                                  Specificatie taakveld '25
Tabel 10: Exploitatie overzicht 2025 baten per klantgroep - taakveld en programma

Lasten                                         realisatie            ini begr.             begroting                         plustaak        plustaak
 x € 1.000                                       2023                  2024                  2025            basistaak        milieu        niet-milieu
   1. Vergunningverlening                          5.264    21%          4.997       21%       5.312   20%        1.534            392           3.386
   2. Toezicht en Handhaving                      11.195    46%         10.524       44%      11.283   42%        7.734            808           2.741
   3. Advies                                       3.230    13%          2.606       11%       3.120   12%        2.417                 0          703
   4. Stelseltaken                                   336    1%             333        1%         358    1%            0                 0          358
   5. Algemeen en Projecten                        4.543    18%          5.623       23%       6.655   25%               0       6.655                0
   Overige
Lasten                                            24.568                24.083                26.729             11.684          7.856           7.188
 - verhouding                                                                                                       44%           29%              27%
Saldo                                                 144                        0                 0                205            -25            -179




                                                                                                                               Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>  014




        Tabel 11: Lasten; personeel




        Tabel 12: lasten bedrijfsvoering en saldo



        Formatie bezetting en                              realisatie 2023                           ini begroting 2024                              begroting 2025
        personele kengetallen                                                            %                                           %                                            %
                                                  intern       extern        totaal    intern   intern    extern      totaal       intern   intern      extern        totaal    intern
        Formatie bezetting
          Productief                                   147,2        31,7       178,9     82%      141,1        28,6        169,7     83%      156,9          25,9       182,8     86%
          Niet productief                               36,3         6,1        42,4               35,3                     35,3               39,1                      39,1
        Totaal bezetting en formatie                   183,6        37,8       221,3              176,4        28,6        204,9              196,0          25,9       221,9

        Loonkosten x € 1.000                          15.403       4.776     20.179              16.350       3.685       20.035             18.647         3.317      21.964

        Gemiddelde kosten /fte (in €)                 83.917    126.464      91.177              92.699     129.020       97.761             95.124       128.209      98.982
        % van de loonsom                                76%         24%                            82%         18%                             85%           15%
        % stijging gemid loonkosten tov jaar eerder                                                                                             3%            -1%         1%

        Ten opzichte van realisatie 2023
        Bezettingsverschil in euro's                                                                                                          1.047        -1.504          53
        Prijsverschil in euro's                                                                                                               2.197              45     1.732
                                                                                                                                              3.244        -1.459       1.785

        Ten opzichte van begroting 2024
        Bezettingsverschil in euro's                                                                                                          1.821          -347       1.475
        Prijsverschil in euro's                                                                                                                 475           -21         454
                                                                                                                                              2.297          -368       1.929


        Tabel 13: Personele kengetallen


Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                      015

3.2 Lasten 2025                                                              3.3.1 HUISVESTING EN ICT EN ADVIESKOSTEN
                                                                             De huisvestingskosten stijgen ten opzichte van 2024 met 1,5%. Een
3.2.1. TOELICHTING PERSONEELSKOSTEN                                          groot deel van de kosten zijn afschrijvingen. De facilitaire kosten en
In tabel 13 is de ontwikkeling van een aantal belangrijke kengetallen        energie stijgen natuurlijk wel gelijk (en meer) aan de inflatie. Deze
rond bezetting en loonkosten in kaart gebracht. In de begroting gaan         structurele stijging is reeds in de begroting 2024 opgenomen.
we uit van het principe akkoord CAO 2024 en de loonindexeringen
Mev-2025 (laatste versie aug. ‘23). Voor 2024 en 2025 is de                  Duurzame mobiliteit: De stijging van 2023 naar 2024 is een stijging
loonindex­­­respectievelijk 5,8 en 4,3%                                      vanwege de investeringen in duurzame mobiliteit; electrificering van
                                                                             het wagenpark en stimulering fiets en OV.
Toelichting tabel 13; personele kengetallen
• Loonkosten: De loonkosten van internen stijgen vanaf 2023                  ICT; We begroten in 2025 cf het niveau van 2023. Die kosten zijn
   gemeten met 13%. Dit is meer dan de loonindex (gemiddeld 10%).            hoger dan we in 2024 hebben begroot; dit heeft voornamelijk als
   Een van de redenen is dat we het aandeel externen terugbrengen,           oorzaak de toename van de mobiele apparatuur en licenties, die nodig
   door medewerkers intern aan te nemen. Dit betreffen veelal de             zijn voor onze medewerkers.
   hoger ingeschaalde functies waardoor de gemiddelde looskosten
   stijgen. Een tweede oorzaak betreft periodieken en doorgroei van          Gezien het aantal ontwikkelingen dat op ODRA afkomt in het kader
   medewerkers.                                                              van wet- en regelgeving, en de ambities om te kunnen inspelen op
• Inhuur: Het tegenovergestelde effect zien we bij inhuur. Het               de maatschappelijke ontwikkelingen, is naast indexering een groter
   aandeel inhuur daalt, en de gemiddelde kosten voor externen               advieskosten-budget benodigd. We gaan uit van € 357.000.
   stijgen minder dan de inflatie. Ondanks de krappe arbeidsmarkt
   hebben we afgelopen jaar (2023) de capaciteit op orde kunnen              3.3.2 PROGRAMMAKOSTEN EN STELSELTAKEN
   houden, zonder al te veel druk op de tarieven.                            In de stelseltaken zijn kosten opgenomen die de Gelderse omgevings-
   Belangrijk voor goede (en qua tarief acceptabele) inhuur is het tijdig    diensten (en Omgevingsdienst NL) bij ons in rekening brengen voor
   aanbesteden hiervan. Dit wordt mogelijk als we samen met onze             de taken die zij voor het hele stelsel uitvoeren. De kosten van andere
   opdrachtgevers vroegtijdig de benodigde capaciteit in kaart bren-         OD’s zijn structureel wat lager. We begroten een budget van
   gen. Het beleid is erop gericht om zo min mogelijk met aanvullende        € 358.000 (zie ook § 2.4).
   opdrachten te gaan werken; ad-hoc inhuur is altijd duurder.
• (Personele) overhead: Het aantal fte’s in de bedrijfsvoering is            Voor de projecten en werkpakketten die we in opdracht van de part-
   afgelopen jaar meegegroeid met de omzet. Daarnaast zijn er func-          ners uitvoeren, worden ook materiële kosten gemaakt. Deze worden
   ties bijgekomen die verband houden met onze verzelfstandiging             aan de betreffende partner doorbelast. De grootste posten zijn: Meet-
   op ict en huisvesting. Doel is om de bedrijfsvoering met internen         dienst voor de Provincie, specifieke inhuur of inschakeling van advies
   te bemensen. Externe inhuur wordt ingezet bij langdurige ziekte of        bureau’s, en piket (kosten n.a.v. calamiteiten).
   overbrugging van vacatures. Dit is lastig te plannen en daarom niet
   in de begroting (met een aantal fte) opgenomen.                           3.3.3 ONVOORZIEN
                                                                             Gezien de grote veranderingen die op ODRA afkomen in 2025, nemen
3.3 Overhead                                                                 we een bedrag onvoorzien op, zijnde 0,5% van de begroting. De
Naast de personele overhead (medewerkers bedrijfsvoering, staf en            risico’s in de begroting zijn hoger dan deze norm (cf BBV van 0,5% van
leiding) hebben we de huisvesting, ict en andere algemene kosten. Het        de baten). Afgelopen jaar 2023 is gebleken dat de risico’s voor ODRA
totaal van de overhead (cf BBV-definitie) gaat in 2025 uitkomen op           tegen de 2% van de omzet zitten. Zie jaarrekening ODRA 2023.
26%. Hiervan is 16% personeel, en 10% materieel.




Overhead specificatie                    realisatie    directe      totaal    ini begr.      directe      totaal    begroting        directe      totaal
(indirecte kosten)                       overhead      kosten      kosten    overhead        kosten      kosten     overhead         kosten      kosten
x € 1.000                                     2023       2023        2023         2024         2024        2024         2025           2025        2025

Subtotaal personeel                          4.256      17.073     21.329        3.674       17.397      21.072         4.291        19.103      23.394
Overige overhead
  Huisvesting en facilitair                    747                    747          830                      830           841                         841
  ICT                                          897                    897          776                      776           900                         900
  Advieskosten                                 269          40        309          350                      350           357                         357
  Stelselkosten                                216         120        336          217           116        333           240           118           358
  Onvoorzien en overig                          27         923        950          207 0         515        722           389 0         489           878
Subtotaal overige overhead                   2.156       1.083       3.239       2.380           631      3.011         2.727           607       3.334
Totaal                                       6.412      18.156     24.568        6.054       18.028      24.083         7.019        19.710      26.729
  totale kosten                             24.568                              24.083                                 26.729
  % van de totale kosten                     26,1%      73,9%                    25,1%        74,9%                     26,3%         73,7%

Tabel 14: Overhead




                                                                                                                                Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>  016

        3.4. Samenvatting begroting 2025
        ODRA presenteert een sluitende begroting voor 2025, met een omzet
        van € 26,6 miljoen.


        Samengevat is het volgende proces gevolgd:
        • Eind 2023 zijn de uitgangspunten voor de begroting 2025 via een
          kaderbrief vastgesteld in het algemeen bestuur. De begroting is een
          onderdeel (bijlage) van het meerjarenplan dat we hebben opgesteld
          samen met de partners.
        • Begin 2024 zijn samen met de partners concept werkprogramma’s
          opgesteld. Op basis hiervan is het aantal te leveren producten en
          diensten (vastgelegd in de PDC 2025) bepaald. Aan de hand van
          de PDC is de programma en taakveld indeling van de begroting
          opgesteld.
        • Voor de diensten aan omgevingsdiensten en derden is een voorlopig
          kader bepaald en zijn stelposten opgenomen; voornamelijk
          gebaseerd op de cijfers van 2023 en afspraken 2024.


        Belangrijkste kengetallen:
        • Het uurtarief voor 2025 wordt ten opzichte van 2024 met € 5,-
          verhoogd tot € 104,-. Het merendeel van de verhoging is
          gerelateerd aan de indexatiecijfers uit de Mev voor 2025.
        • De nieuwe activiteiten ten opzichte van de begroting 2024
          (uitvoeringsbeleid /innovatiekalender) maken voor circa
          € 0,80 deel uit van de tariefsverhoging.
        • De omvang van de begroting voor 2025 is € 26,6 miljoen
          (realisatie 2023 is € 24,6 miljoen).
        • Het overheadpercentage komt uit op 26%. We streven naar een
          percentage van 25%.
        • De begroting 2025 voldoet aan de criteria voor robuustheid; de
          omzet uit basis en milieu-gerelateerde taken is € 19,5 miljoen (norm
          is € 16,5 miljoen); het opleidingsbudget is 3% (cf de norm) en het
          innovatiebudget 1,7 % (norm = 1%).




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>    4
                                        017




    MEERJAREN-
BEGROTING 2026-2028




                      Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>  018

        4.1 Stijgende omzet in komende jaren
        Onze ambitie is om elk jaar ook de meerjarige ontwikkelingen te
        kwantificeren. Zowel op programmaniveau als op taakveldniveau. Dit
        is een moeilijk proces omdat het op veel punten nog onduidelijk is
        qua beleid, zowel vanuit de regering, als vanuit onze partners. Waar
        we zelf, met de partners, de koers kunnen bepalen is verwoord in het
        meerjarenplan. Deze heeft dient als uitgangspunt voor de meerjaren-
        raming, zoals hieronder weergegeven.




                                                     begroting begroting           raming   raming   raming   raming
        baten per programma x € 1.000
                                                         2024      2025              2026     2027     2028     2029
        1. Vergunningverlening                            5.241         5.524       5.397    5.273    5.152    5.033
        2. Toezicht en Handhaving                        10.505        11.324      11.857   12.414   12.997   13.608
        3. Advies                                         2.698         3.269       3.520    3.791    4.083    4.398
        4. Stelseltaken                                       0             0           0        0        0        0
        5. Algemeen en Projecten                          5.639         6.611       7.120    7.668    8.259    8.895
                                                         24.083        26.729      27.894   29.147   30.492   31.934
        % verandering                                                   11,0%        4,4%     4,5%     4,6%     4,7%


                                                     begroting begroting           raming   raming   raming   raming
        categoriaal meerjaren x € 1.000                  2024      2025              2026     2027     2028     2029
        Baten
                Partners                                 17.386        18.446      19.612   20.864   22.209   23.652
                Provinciale programma's                   5.005         5.562       5.562    5.562    5.562    5.562
                OD's en derden                            1.692         2.721       2.721    2.721    2.721    2.721
        Totaal baten                                     24.083        26.729      27.894   29.147   30.492   31.934

        lasten x € 1.000                             begroting begroting           raming   raming   raming   raming
                                                         2024      2025              2026     2027     2028     2029
        Personeelskosten                                 21.072        23.394      24.485   25.658   26.918   28.273
                volume                                                    8,3%       1,7%     1,8%     1,9%     2,0%
                prijspeil                                                 3,0%       3,0%     3,0%     3,0%     3,0%
        Bedrijfsvoering                                   2.496          2.626      2.679    2.732    2.787    2.843
               - huisvesting & facilitair                   828            841        858      875      893      911
               - ict                                        778            900        918      936      955      974
               - overige kosten                             890            885        903      921      939      958
        Programmakosten                                     515            708        722      737      752      767
        Totaal lasten                                    24.083        26.729      27.886   29.127   30.457   31.882
        Saldo                                                   0              0       9       20       35       52
        Tabel 15: Meerjarige ontwikkeling




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>    5
                                         019




GEPROGNOSTICEERDE
BALANS EN FINANCIËLE
      POSITIE




                       Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>  020

        Activa                                           realisatie    prognose          prognose
        x € 1.000                                        31-12-2023    31-12-2024        31-12-2025

        Vaste activa
            Immateriële vaste activa                               0             0                0
            Materiële vaste activa                             1.155         1.250            1.000
            Financiële vaste activa                                0             0                0

        Vaste activa                                           1.155         1.250            1.000

        Vlottende activa
            Liquide middelen                                     846           600              600
            Uitzettingen met looptijd < 1 jaar                 5.705         3.000            3.000
            Vooruit betaalde bedragen                            250           100              100
            Onderhanden werk                                       0             0                0
        Vlottende activa                                       6.801         3.700            3.700
        Totaal activa                                          7.956         4.950            4.700

        Passiva
        x € 1.000                                        realisatie    prognose          prognose
                                                         31-12-2023    31-12-2024        31-12-2025

        Vaste passiva
            Algemene reserve                                     500               644          644
            Te bestemmen batig saldo                               0                 0            0
            Bestemmingsreserves                                  213                50            0
            Resultaat boekjaar                                   144                 0            0
            Voorzieningen                                      1.056               865          825
            Schulden > 1 jaar                                    542               495          448
        Vaste passiva                                          2.455             2.054        1.917
                                                               2.455             2.054        1.917
        Vlottende passiva
            Vlottende schulden < 1 jaar                          809               100          100
            Vooruitontvangen subsidies                           790               500          500
            Overige schulden                                   3.775             2.000        2.000
            Overlopende passiva                                  127               296          183
        Vlottende passiva                                      5.501             2.896        2.783

        Totaal passiva                                         7.956         4.950            4.700
        Tabel 16: Geprognosticeerde balans

        5.1 Verwachte balanspositie
        De bijgevoegde balans is gebaseerd op de eindbalans 2023, in combi-          Naast de investeringen in huisvesting en ict, wordt er geïnvesteerd in
        natie met voorgenomen investeringen, vastgestelde afschrijvingen in          de apparatuur voor kantoor en basistaken.
        2024 t.b.v. de huisvesting en ICT en de verwachte mutaties in reserves
        en voorzieningen in 2024.                                                    Voor de apparatuur en voertuigen geldt veelal 10 jaar afschrijving.
                                                                                     Voor de meetdienst wordt een apart investeringsplan opgesteld iom de
        Balansposten “vlottende activa en vlottende passiva” zijn moeilijk te        opdrachtgever, zijnde de provincie.
        prognosticeren, daardoor grotendeels stabiel in de prognose gehouden.
                                                                                     Verder bestaat de vaste activa uit waarden voor software, zijnde de
        5.1.1 TOELICHTING OP VASTE ACTIVA                                            investeringen in SAP en Open Wave. Hiervoor geldt een afschrijving
        De materiële vaste activa bestaan grotendeels uit de investeringen           van 5 jaar. In 2024 investeren we in een nieuw bedrijfsvoeringsysteem.
        in ICT en de kantoorinrichting als gevolg van de verhuizing in 2022.         De kosten worden vanaf 2025 afgeschreven, en komen in de plaats van
        Ze worden afgeschreven met de volgende looptijden: Laptops in 4              de afschrijfkosten van ons huidig systeem. Geschatte investering
        jaar; Mobiele telefoons in 2 jaar; Netwerkapparatuur / audiovisueel          € 250.000 in 2024 en € 75.000 in 2025.
        in 4 jaar; Meubilair en kantoorinrichting, variërend van 4 jaar voor
        bureaustoelen tot 10 jaar overige meubilair; Inrichting en infrastruc-       5.1.2 TOELICHTING OP VLOTTENDE ACTIVA
        tuur pand in 15 jaar. In 2024 en 2025 zal een deel van de mobiele            De uiteenzettingen met een looptijd < 1 jaar betreffen grotendeels
        apparatuur worden vervangen vanwege einde technische levensduur.             het banksaldo in de rijksschatkist. Aan het eind van 2023 was deze
        Geschatte investering € 101.000,-                                            hoog, vanwege diverse afrekeningen over het werkpakket die nog
                                                                                     afgewikkeld moesten worden. Gezien onze financieringsafspraken,



Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                     021

Materiële vaste activa                        realisatie    mutaties     prognose       mutaties       prognose
x € 1.000                                     31-12-2023     2024        31-12-2024      2025          31-12-2025

   Apparatuur en voertuigen                           115          -40           75              -35           40
   Infrastructuur kantoor                             424          -31          392              -31          361
   Kantoormeubilair                                   317          -52          264              -52          212
   ICT-apparatuur                                     244          -10          235             -145           90
   Immateriële
Totaal materiëleactiva
                 vaste(software)
                       activa                          56          227          283               14          297
x € 1.000                                           1.155           94        1.250             -250        1.000

Tabel 17: Materiële vaste activa

middels voorschotten ter grootte van een kwart van de werkpakket-          5.1.4. TOELICHTING OP VASTE PASSIVA; VOORZIENINGEN
ten per kwartaal, is te verwachten dat het banksaldo hoog blijft op de     De harmonisatievergoeding dekt de kosten van de garantietoelagen
jaargrenzen.                                                               van medewerkers die zijn overgekomen van de Provincie bij de
                                                                           oprichting van ODRA. Deze voorziening loopt door tot in de jaren ’30.
De post onderhandenwerk is pro forma opgenomen; in 2023 is de
onderhanden positie gefactureerd aan de partners, derhalve onderdeel       Het verlofsparen is een voorziening die eind 2022 is ingesteld, om
van de debiteuren.                                                         kosten voortkomend uit gespaard verlof af te dekken. Medewerkers
                                                                           hebben sinds de CAO van 2023 het recht om al hun bovenwettelijk
5.1.3 TOELICHTING OP VASTE PASSIVA; RESERVES                               verlof te sparen en aan te wenden voor een sabbatical en/of eerder
De vaste passiva bestaan uit onze reserves, voorzieningen en kortlo-       stoppen met werk. Er is nog weinig ervaring met dit type opname, de
pende schulden.                                                            opbouw voor de meeste medewerkers is nog niet van die omvang.
• De algemene reserve is nu nog gemaximeerd (cf de GR) op € 0,5            In de jaarrekening hebben we de voorziening gemaximeerd op € 0,5
  miljoen. De verwachting is dat per juli 2024 de nieuwe GR van            miljoen. Dit is gedaan vanuit een risico inschatting op de effecten van
  kracht wordt. In de GR is het artikel over de maximale algemene          de bedrijfsvoering bij grootschalige opname van verlof.
  reserve aangepast op basis van de richtlijnen vanuit het IBP. Dit
  betreft een minimale weerstandsratio van 0,8. De weerstandsratio is      De voorziening personele kosten valt voor het grootste deel vrij in
  de verhouding tussen de risico’s en het vermogen + post onvoorzien.      2024 en een stukje in 2025. Dit is gekoppeld aan looptijden van de
  (zie tabel 20). Aan het bestuur wordt voorgesteld om het positieve       personele trajecten.
  saldo over 2023 toe te voegen aan de algemene reserve, nadat de
  GR van kracht is. Indien anders wordt besloten heeft dit geen effect     5.1.5. TOELICHTING OP VLOTTENDE PASSIVA
  op de exploitatie, enkel op de eindstand van het vermogen ultimo         Op balansdatum is de schuldpositie (veelal crediteuren) bij ODRA
  2024.                                                                    omvangrijk. Dat heeft te maken met de wijze van administreren
• De bestemmingsreserves die vanuit de provincie zijn gevormd              conform de richtlijnen BBV. Kosten ten laste van het boekjaar zijn
  worden aangewend voor investeringen en afschrijvingen van de             verwerkt, de betalingen veelal nog niet gedaan.
  ‘meetdienst’. Tevens verwachten we dat daar ook incidentele
  investeringen uit bekostigd kunnen worden ter uitbreiding van de         In 2022 is een lening bij de BNG afgesloten van € 625.000. Looptijd
  meetdienst en mogelijk nieuwe huisvesting. Over deze laatste vindt       15 jaar. jaar, gelijklopend aan de afschrijftermijnen voor de inrichting.
  nog overleg met de provincie plaats.                                     De cashflow uit de afschrijvingen zullen gebruikt worden voor aflossing
                                                                           van € 47.000 per jaar.


Reserves                                    realisatie mutaties prognose prognose prognose prognose          prognose   prognose
x € 1.000                                  31-12-2023   2024    31-12-2024 31-12-2025 31-12-2026 31-12-2027 31-12-2028 31-12-2029 *)
   Algemene reserve                                500          144         644           644            644         644         644            644
   Te bestemmen batig saldo                          0            0           0             0              9          29          64            116
   BR Provincietaken                                92          -92           0             0              0           0           0              0
   BR Bureau milieumetingen                        121          -71          50             0              0           0           0              0
Totaal reserves                                    713          -19         694           644            653         673         708            760
*) Onder voorbehoud van besluit partners over GR en bestuursbesluit

Tabel 18: Reserves

Voorzieningen                                 realisatie    mutaties     prognose       mutaties       prognose
x € 1.000                                     31-12-2023     2024        31-12-2024      2025          31-12-2025

   Harmonisatie Prov. Gelderland                      404          -39            365            -40           325
   Verlofsparen                                       500            0            500              0           500
   Personele kosten                                   152         -152              0              0             0
Totaal voorzieningen                                1.056         -191            865            -40           825

Tabel 19 :Voorzieningen



                                                                                                                              Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>  022

        Weerstandsratio                                                     stand              stand           stand
        (bedragen x € 1.000)                                           31-12-2023         31-12-2024      31-12-2025
        Algemene reserve                                                          500             644              644 **)
        Te bestemmen batig saldo                                                  144                                 0
        Bestemmingsreserves                                                       213              50                 0
        Resultaat boekjaar                                                                           0                0
        Onvoorzien *)
        Totaal weerstandsvermogen (ex bestemmingsres.)                            644             644              644
        Totaal risico                                                        1.000                900              900
        Weerstandsratio                                                           64%            72%              72%
        Norm                                                                      80%            80%              80%
        *) Betreft een post van € 197 duizend in 2024 en € 133 duizend in 2025
        **) Onder aanname dat het batig saldo 2023 wordt toegevoegd aan de algemene reserve

        Kengetallen                                                         Realisatie prognose 2024
                                                                                 2023                 Prognose 2025
             Netto schuldquote                                                  -2,6%          -2,1%          -2,1%
             Netto schuldquote (verstrekte leningen)                            -2,6%          -2,1%          -2,1%
             Solvabiliteit                                                     10,8%           14,0%          13,7%
             Structurele exploitatieruimte                                         0%             0%             0%
             Liquiditeit (current ratio)                                      123,6%         127,8%         132,9%
             Grondexploitatie                                                      nvt            nvt            nvt
             Belastingcapaciteit                                                   nvt            nvt            nvt


        Tabel 20: Weerstandsvermogen en financiële kengetallen


        5.2 Financiële weerbaarheid                                                     Met de kasgeldlimiet in de wet Fido is bepaald dat het maximum
        Het weerstandsvermogen geeft aan in welke mate we in staat zijn om              bedrag voor financiering met kortlopende middelen 8,2% van het
        tegenvallers op te vangen. In hoofdstuk 6 zijn de risico’s beschreven           begrotingstotaal is (€ 1,7 miljoen). We komen niet boven deze norm
        die we nu voorzien. De geschatte omvang van die risico’s is rond de             uit.
        € 0,9 miljoen. Door mitigatie kan dit iets dalen.
                                                                                        Voor de middelen die aangehouden mogen worden op de lopende
        Indien de partners en het bestuur besluiten het batig saldo 2023 toe            rekening (BNG), alvorens deze worden overgeheveld naar de rijks-
        te voegen aan de reserve, verbeterd de ratio naar 72% aan het eind              schatkist, geldt in principe een limiet van € 1,0 miljoen. We hebben
        van 2024. Daarbij wordt uitgegaan van het gegeven dat de post                   aanvullend een afspraak dat de limiet € 1,75 miljoen is. Hierdoor zijn
        onvoorzien in de begroting wordt aangewend, zo niet dan valt deze               we beter in staat het betalingsverkeer vorm te geven, zonder saldi
        (gedeeltelijk) vrij en verbetert de weerstandsratio t.b.v. de begroting         over te boeken.
        2025.


        De netto schuldquote geeft inzicht in de verhouding van het vrije
        vermogen (+ reserves minus vaste activa) ten opzichte van de omzet.
        Deze schuldquote verbetert de komende jaren.


        De solvabiliteitsratio en liquiditeit geven inzicht in de mate waarin we
        in staat zijn om aan de financiële verplichtingen te voldoen. De saldi
        zijn relatief laag. Het systeem van bevoorschotting aan partners (en de
        tijdigheid van betalen) is hier debet aan.


        Rente risico beheer en kasgeld limiet
        De treasury functie binnen ODRA is gebaseerd op de wet Fido. ODRA
        stuurt op financiering voor de korte termijn en lange termijn. Zoals al
        aangegeven; de korte termijn financiering hangt sterk samen met het
        systeem van bevoorschotting aan de partners. Deze werkwijze kan
        nog meer worden verbeterd om grote afrekeningen van de werk-
        pakketten aan het eind van het jaar te voorkomen.




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>   6
                                      023




RISICO’ S VOOR DE
BEGROTING 2025




                    Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>  024

        In deze paragraaf geven we een beeld van de risico’s die wij nu zien.       6.5 Liquiditeit
        We komen uit op risico’s (als ze zich tegelijkertijd voordoen) van rond     Met de partners is afgesproken dat zij aan het begin van elk kwartaal
        de € 0,9 miljoen. We staan regelmatig stil bij de operationele risico’s.    een kwart van het werkprogramma als voorschot betalen. Zonder
        Dan bespreken we met het bestuur of en welke noodzakelijke,                 dit systeem zou ODRA niet aan haar betalingsverplichtingen kunnen
        mitigerende maatregelen nodig zijn. Daarnaast liggen generieke risico’s     voldoen.
        permanent op de loer.
                                                                                    De grote investeringen in onze huisvesting in 2022 zijn qua liquiditeit
        6.1 Exploitatierisico’s                                                     voor een deel afgedekt met een lening bij de BNG. Toekomstige grote
        Een risico in de exploitatie kan ontstaan door niet realiseren van          vervangingsinvesteringen, de eerste zijn te verwachten in IT
        begrote inkomsten, tegenvallende kosten of kosten voor onvoorziene          apparatuur in 2026, kunnen eveneens gefinancierd worden met een
        gebeurtenissen. Sinds enkele jaren is ook de structurele krappe             lening.
        arbeidsmarkt een risico. Hierdoor zouden verplichtingen jegens
        klanten, niet kunnen worden voldaan. Dit geeft consequenties bij de
        klant, bij ODRA wordt er omzetmarge misgelopen.


        Prognoses; Afgelopen jaar is geconstateerd dat bij het maken van
        prognoses de marges, die door bovenstaande onzekerheden ontstaan,
        kunnen oplopen tot 2% á 3% van de omzet. Het gaat om een bedrag
        van circa € 500.000.


        Outputfinanciering; Er kunnen risico’s voor de bedrijfsvoering
        ontstaan­­­doordat de gemiddelde tijdsbesteding hoger uitvalt dan het
        vastgestelde­­­kengetal. Naarmate het aantal geleverde producten stijgt,
        is er beter zicht op goede en stabiele kengetallen. Bij kleine aantallen
        is de spreiding van de tijdsbesteding te groot, met als gevolg afwijkin-
        gen in de begroting. Ook de omgevingswet verhoogt dit risico, omdat
        we te maken hebben met nieuwe processen en veel uitzoek – en
        herstelwerk. Afgelopen jaren zijn al enkele producten overgezet naar
        diensten; het geeft voor klanten en ODRA beter zicht op de kosten.
        Het risico van overbesteding is circa € 300.000


        6.2 Risico’s van de taakuitvoering
        We kunnen aansprakelijk worden gesteld voor fouten in de taakuit-
        voering en bedrijfsvoering. Bijvoorbeeld als gedelegeerde bevoegd-
        heden onduidelijk zijn en niet helder zijn vastgelegd. Dit betreft vooral
        een bestuurlijk- en imagoprobleem. We zijn verzekerd voor schade-
        claims tot een bedrag van maximaal twee keer € 2,5 miljoen per jaar.
        Met een eigen risico. In 2023 zijn er geen substantiële claims binnen
        gekomen waarvoor de verzekering is ingezet.


        6.3 Frictiekosten
        Frictiekosten ontstaan meestal als gevolg van grote veranderingen in
        de organisatie. Bijvoorbeeld als partners besluiten om de niet-wet-
        telijke taken in eigen beheer op te pakken. Ook kunnen grote fricties
        ontstaan bij medewerkers die (niet meer) passen op het werk dat moet
        worden uitgevoerd. Voor 2025 verwachten we dat er geen noemens-
        waardige frictie zal optreden. Wel wordt er nog € 100.000 (0,4% van
        de omzet) gereserveerd voor personele frictie.


        6.4 Compliance aan wet- en regelgeving
        Het niet voldoen aan wet- en regelgeving is een risico dat de
        legitimiteit van de organisatie ondergraaft. Het heeft effect heeft op
        ons imago van betrouwbare overheidsdienst. En als we het ‘te bont’
        maken, een afkeurende accountantsverklaring. Om compliant te
        blijven moeten in de bedrijfsvoering investeringen worden gedaan. De
        WOO (sinds 2022 van kracht) zal nog de nodige energie (en kosten)
        met zich meebrengen, evenals informatiebeveiliging en AVG. Er is een
        hoger advies budget in de begroting opgenomen.




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>                                                       7
                                                ONDERTEKENING




Aldus vastgesteld in de vergadering van het Algemeen Bestuur van Omgevingsdienst Regio Arnhem van 17 april 2024.




De voorzitter,						                                                De secretaris,
Joa Maouche						                                                   Ruben Vlaander
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>  026




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                             027




BIJLAGEN




           Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>  028

        Bijlage 1. Overzicht producten




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>                                                  029

Bijlage 2. Overzicht diensten




                                Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>  030

        Bijlage 3. Overzicht bijdragen klanten




Bijlage | Begroting 2025
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>                  031




Omgevingsdienst Regio Arnhem
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>