<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Bijlage 1: informatie uitgangspunten en richtlijnen

1. Jaarverslaggeving
De jaarstukken bestaan uit de jaarrekening en het jaarverslag. De jaarrekening is de terugkoppeling van de
financiële begroting, het jaarverslag is de terugkoppeling op de beleidsbegroting.

2.        Kadernota
Het college stelt een ontwerp-Kadernota op en biedt deze aan de raad aan. De Kadernota is richtinggevend en
kaderstellend. Hoewel de mei- of junicirculaire nog niet bekend is, kan op basis van de laatste circulaire al wel
een prognose worden gedaan met betrekking tot de financiële kaders.
De inhoud van de Kadernota moet zodanig vorm zijn gegeven, dat de Programmabegroting hier vervolgens
logisch op aansluit. Bij het opstellen van de begroting vindt, behalve verdere uitwerking, ook, indien nodig,
actualisatie plaats. Vóór de behandeling van de Kadernota is het stellen van schriftelijke technische vragen
mogelijk. Nadat de ontwerp-Kadernota door de raad is behandeld, wordt het besluit verwerkt in een nieuw
(digitaal) te verschijnen Kadernota.

De Kadernota bestaat uit:
    actualisering beleidskaders (richting aangeven: waar liggen prioriteiten, inclusief financiële kaders);
    actualisering financiële en bedrijfsvoeringkaders (o.a. inflatie en CAO);
    actualisering van het meerjarenoverzicht van de beleidstoevoegingen;

Voor de opstelling van de Kadernota gelden de volgende uitgangspunten:
   Bijstelling van de beleidskaders en het huidige meerjarenperspectief als uitgangspunt voor de nieuwe
   periode, waarbij aan het bestaande perspectief een jaarschijf wordt toegevoegd. Deze jaarschijf bevat de
   structurele effecten van het bestaande beleid.
   Integrale afweging van nieuw beleid voor de komende jaren ten aanzien van investeringen,
   personeelslasten en nieuw beleid gesplitst in subsidies, personeel, overige exploitatielasten en de
   gevolgen van de mutaties in de algemene uitkering. Alleen beleidstoevoegingen die in een voorstel aan het
   college zijn gemotiveerd en waar in principe al een positief besluit van het college aan ten grondslag ligt,
   worden integraal afgewogen.

3.       Bestuursrapportage
De Bestuursrapportage betekent een bijstelling van de lopende begroting op basis van nieuwe feiten en
inzichten, na het opstellen van de begroting. Structurele gevolgen worden, voor zover deze bekend zijn,
opgenomen in de concept-begroting en de meerjarenbegroting. Doel van de bestuursrapportage is derhalve:
     Actualisering/wijziging kaders van de begroting.
      Rapportage over de voortgang van het bereiken van de (sub)doelen, aan de hand van indicatoren en
prestaties.

4. Projecten
De projecten maken integraal onderdeel uit van de budgetcyclus, dus ook van de bestuursrapportages.
Daarnaast wordt via een voortgangsrapportage drie maal per jaar specifiek de voortgang van de projecten
gerapporteerd. Wijzigingen ten opzichte van de planning worden in de voortgangsrapportage uiteengezet.
Mocht er sprake zijn van financiële consequenties als gevolg van gewijzigde (verwachte) winstnemingen,
dan wordt dit in de bestuursrapportage of de dynamische begroting verwerkt. De voortgangsrapportages
gaan ter kennisname naar de raad.


5. Meerjarenraadsagenda
De meerjarenraadsagenda is zowel een sturings- als een planningsinstrument. De agendacommissie
bespreekt de meerjarenraadsagenda, waarna deze, 2x per jaar, ter vaststelling aan de raad wordt
aangeboden. De meerjarenraadsagenda staat ook op internet, zodat zowel voor de raadsleden als voor de
inwoners duidelijk is wat de komende maanden op de agenda van de raad zal komen. Bij het maandelijks
vaststellen van de raadsagenda door de agendacommissie, worden afwijkingen van de
meerjarenraadsagenda gemotiveerd voorgesteld. Dit kunnen verschuivingen zijn, maar ook nieuwe
2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>agendapunten. In feite wordt de meerjarenraadsagenda maandelijks door de agendacommissie
geactualiseerd. De meest actuele versie staat op internet.

6. Programmabegroting
De Programmabegroting bestaat uit de begroting voor het komende jaar en die voor de drie opvolgende jaren
bij ongewijzigd beleid. De Programmabegroting is een nadere uitwerking van de Kadernota en sluit ook aan op
de Kadernota. Als gevolg van ontwikkelingen kan actualisatie plaats vinden; bij de Progammabegroting vindt
een integrale afweging plaats. De verschillende meerjaren onderhoudsplannen worden geactualiseerd.

Na vaststelling van de Programmabegroting door de raad verschijnt er een (vormgegeven) boekje van de
Programmabegroting, waarin het raadsbesluit is verwerkt.

6.1      Algemene uitgangspunten
De financiële ontwerpbegroting wordt opgesteld vanuit de gedachte van ongewijzigd beleid. Dat betekent, dat
slechts ramingen worden opgenomen van activiteiten waartoe inmiddels door de raad of het college is
besloten. In de praktijk ligt dat beleid vast in de huidige begroting met inachtneming van de daarop
aangebrachte wijzigingen tot en met de maand maart. Het is de bedoeling de conceptbegroting naar de
afdelingen toe aan te leveren inclusief de aangepaste ramingen voor lonen, prijzen en subsidies.
Ramingen die meer afwijken dan de in de samenvatting genoemde percentages zullen aangeleverd moeten
worden met een duidelijke toelichting.

De gehanteerde percentages en cijfers m.b.t. toename woningen en aantal inwoners zijn berekend op basis
van de volgende gegevens:

6.2     Prijzen
Voor de compensatie van de prijsontwikkelingen hanteert het gemeentefonds de ontwikkelingen van het Bruto
Binnenlands Product (pBBP). Dit is het percentage waarmee het uitgavenkader van de Rijksbegroting wordt
aangepast aan de prijsontwikkeling. Bij de behandeling van de programmabegroting 2012 is wederom besloten
om voor de komende jaren uit te gaan van de nullijn. Dit betekent dus geen aanpassing van de budgetten op
grond van inflatie. Slechts indien sprake is van een “bijzondere” prijsontwikkeling kan hiervan gemotiveerd
worden afgeweken.

6.3     Loonkosten
De huidige CAO is verlopen op 1 juni 2011. De aanpassingen op grond van een nieuw te sluiten CAO worden
gevolgd. Voor de overige jaren wordt de nullijn gevolgd. Zonodig zal de salarisraming op basis van de nieuwe
CAO tussentijds worden bijgesteld.

6.4      Personeel derden
De richtlijnen voor het inhuren van personeel derden zijn opgenomen in de notitie Inkoop personeel van
derden, zoals die door het college is vastgesteld. Voor een adequaat budgetbeheer wordt als sluitstuk van de
inhuur een begrotingswijziging opgesteld. De verantwoordelijkheid hiervoor berust bij de afdelingshoofden en
de afdeling PIO.

6.5      Subsidies
De nullijn geldt ook voor bijdragen aan gesubsidieerde instellingen en gemeenschappelijke regelingen.
Afwijkingen van deze norm moeten in het voortraject afzonderlijk worden voorgelegd aan het college.

6.6      Rente
Beleidstoevoegingen / kapitaallasten
Voor het rentepercentage van de beleidstoevoegingen wordt uitgegaan van een rentepercentage op basis van
een inschatting van het gemiddeld niveau van de kapitaalmarkt. Voor de investeringen in de eerste jaarschijf
van de beleidstoevoegingen wordt een half jaar rente gerekend, omdat de investeringen doorgaans in de loop
van het jaar worden gedaan.



3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Reserves en voorzieningen
Op grond van het besluit BBV wordt er aan de reserves en de voorzieningen geen rente toegerekend. Wel
wordt rekening gehouden met het inflatiepercentage daar waar het gaat om de stortingen in de diverse
voorzieningen die ten laste van de exploitatie komen en voor reserves waarvan de besteding is bestemd ter
dekking van (meerjarige) investeringen.

6.7     Nieuw beleid
Nieuw beleid of uitbreiding van bestaand beleid (de beleidstoevoegingen) moet vooraf afzonderlijk aan het
college worden voorgelegd. In principe vindt de besluitvorming hieromtrent plaats bij de kadernota.

6.8     Onderhoudsplannen
De onderhoudsplannen voor wegen, groen, riolering, openbare verlichting, gymlokalen, zwembaden en
"overige" gebouwen dienen als leidraad voor het opstellen van de begroting. In de programmabegroting is
daarvoor een afzonderlijke paragraaf (Onderhoud kapitaalgoederen) opgenomen. De betreffende
afdelingshoofden leveren daartoe een voorzet op basis van de beheersplannen.

6.9 Bedrijfsmiddelen en vervangingsinvesteringen
Voor de uitvoering/besteding van de budgetten voor bedrijfsmiddelen zijn de volgende regels vastgesteld:
Alle te vervangen bedrijfsmiddelen, zoals vermeld in het meerjarenoverzicht, beneden de € 25.000,--
(exclusief BTW) kunnen worden aangeschaft na besluit van het college.
     Voor bedrijfsmiddelen boven de € 25.000,-- wordt door het college een budget beschikbaar gesteld,
     binnen het bij de begroting vastgestelde budget, alvorens tot aanschaf kan worden overgegaan.
     Wil een budgethouder afwijken van de planning uit het meerjarenoverzicht dan moet dit via een voorstel
     aan burgemeester en wethouders (hoger dan € 25.000,--) of aan de directeur bedrijfsvoering (lager dan
     € 25.000,--) onder gelijktijdige aanwijzing van dekkingsmiddelen.
     Budgetten blijven twee jaar gereserveerd. Daarna vervalt het budget automatisch en moet het
     betreffende bedrijfsmiddel opnieuw in het meerjarenprogramma worden aangevraagd. Jaarlijks wordt het
     meerjarenprogramma vastgesteld op basis van de jongste ontwikkelingen en kunnen de budgethouders
     verzoeken om wijzigingen.

Voor de aanschaf van nieuwe bedrijfsmiddelen en voor vervangingsinvesteringen, die zijn gehonoreerd bij
de vaststelling van de beleidstoevoegingen, geldt een zelfde procedure.

6.10    Uren
Voor de toerekening van de personeelskosten wordt ingeval van urenraming uitgegaan van 1872 uren.
Gesplitst naar 1513 productieve uren, 57 indirecte uren, 130 afwezigheidsuren en 172 verlofuren.


6.11    Belastingen en tarievenbeleid
Vanaf 2010 wordt in principe de algemene nullijn gehanteerd. Dit wordt ook in 2012 doorgezet. Dit
uitgangspunt van 0% geldt voor alle belastingen en leges, uitgezonderd wettelijke tarieven en
kostenverhogingen door nieuw beleid bij belastingen met kostendekkende tarieven.




4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>