<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                    Raadsmemo Financiële beoordeling
            Datum:  22 februari 2022
       Onderwerp:   Reactie Provincie op begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025
  Ter attentie van: De raad
         Afzender:  College van Burgemeester en Wethouders
Portefeuillehouder: A.H. van de Burgwal
 Mail behandelaar   Wilco Stevens                          Telefoonnummer      06-41382387
                    Samenvatting
                    De provincie is, met enkele aandachtspunten, tevreden over de ingediende
                    begrotingsstukken 2022 waardoor de gemeente in 2022 wederom onder
                    repressief toezicht staat. Ook wordt ingegaan op verschillende beoordelingen van
                    de financiële positie van onze gemeente.
                    Doel
                    Via dit memo willen wij u informeren over de beoordeling door de provincie van de
                    begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2026, de daarbij meegegeven
                    aandachtspunten en de risicobeoordeling van onze financiële positie.
                    Verder willen wij ingaan op andere recentelijk verschenen publicaties over onze
                    financiële positie.
                    Inhoud memo
                    Reactie provincie
                    De provincie beoordeelt jaarlijks de begroting en meerjarenraming van de
                    gemeente. Het oordeel van de provincie bepaalt de vorm van het toezicht door de
                    provincie. De begroting 2022 is volgens de provincie structureel en reëel in
                    evenwicht en dat betekent dat de begroting 2022 en de daarop betrekking
                    hebbende begrotingswijzigingen geen goedkeuring van de provincie behoeven en
                    dat er sprake is van repressief toezicht. Dit is de reguliere vorm van toezicht.
                    De provincie kijkt met name bij haar beoordeling of de structurele lasten zijn
                    gedekt met structurele reële baten.
                    De provincie merkt op dat de gunstige resultaten in de begroting een gevolg zijn
                    van het inboeken van € 3,1 miljoen aan bezuinigingen en de toekenning voor
                    2022 van € 3,1 miljoen aan extra middelen voor jeugd. De provincie spreekt de
                    verwachting uit dat invulling wordt gegeven aan het totale pakket bezuinigingen
                    en dat er wordt ingespeeld op eventuele tegenvallers mochten de rijksbijdragen in
                    de toekomst lager uitvallen dan verwacht.
                    Naar aanleiding van de analyse van de begroting worden de volgende
                    aandachtspunten door de provincie meegegeven:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>       •   Realisatie bezuinigingen
           De provincie wil zekerheid dat de maatregelen tijdig en volledig
           gerealiseerd zullen worden. Hiervoor adviseren zij deze transparant en
           reëel te onderbouwen en de ontwikkeling te monitoren in een aparte
           paragraaf in de begroting. Daarmee ontstaat in één oogopslag een
           duidelijk beeld van alle bezuinigingsmaatregelen, taakstellingen en
           stelposten.
           Wij nemen dit advies over en zullen de voortgang van de bezuinigingen
           in alle P&C producten zoals begroting, tussentijdse rapportages en
           jaarrekening opnemen.
       •   Onderhoud kapitaalgoederen (wegen)
           De provincie constateert op basis van de stukken dat de kwaliteit van het
           onderhoudsniveau van de wegen onder het door de raad vastgestelde
           kwaliteitsniveau basis ligt en dat er gewerkt wordt aan de actualisatie
           van de beleids- en beheerplannen. De provincie ziet graag een
           financiële vertaling hiervan in de begroting 2023 zodat in ieder geval
           weer voldaan gaat worden aan het minimaal door de raad vastgestelde
           kwaliteitsniveau.
           Wij zijn ons bewust van de ernst van deze situatie en kijken uit naar de
           uitkomsten van de binnenkort te verwachten beleids- en beheerplannen
           en de op basis daarvan op te stellen uitvoeringsplannen inclusief
           financiële doorrekening. Het streven is de (voorlopige) resultaten te
           betrekken bij de kaderbrief voor de begroting 2023.
       •   Structurele dekking personele lasten
           De provincie constateert dat in de begroting de personele lasten voor
           een energiecoach en gebiedsregisseurs incidenteel gedekt zijn. Dit is
           strijdig met de BBV voorschriften waarbij wordt bepaald dat personele
           lasten naar aard structureel zijn en daarmee structureel gedekt moeten
           zijn. De provincie roept op in komende begrotingen alle personeelslasten
           te voorzien van een structurele dekking.
           Wij hanteren uiteraard de BBV voorschriften maar zijn van mening dat
           het mogelijk moet zijn om formatieplaatsen die in een transitiefase echt
           een tijdelijk karakter hebben ook van een incidentele dekking te kunnen
           voorzien. Wij zullen hier terughoudend mee omgaan en de incidentele
           dekking alleen toestaan als het tijdelijk karakter van de functie niet ter
           discussie staat en maximaal twee jaar duurt.
Risicobeoordeling van onze financiële positie
Recentelijk zijn er verschillende publicaties verschenen over de financiële positie
van de gemeente Barneveld. Opvallend hierbij is dat de resultaten van elkaar
verschillen.
Als toezichthouder beoordeelt de provincie de financiële positie van de gemeente
op basis van begroting, meerjarenraming en jaarrekening. De VNG doet ook
jaarlijks een test naar de houdbaarheid van de gemeentefinanciën evenals BDO
die jaarlijks de financiële posities van gemeenten beoordeelt. Hierna wordt kort
uiteengezet wat de betekenis is van beoordelingen en hoe deze tot stand komen.
Provincie
In het kader van het financieel toezicht toetst de provincie de houdbaarheid van
de gemeentefinanciën. Aan de hand van een risicoanalyse wordt de structurele
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>exploitatieruimte en de weerstandsratio als veruit de belangrijkste kengetallen
getoetst.
De structurele exploitatieruimte zegt iets over het al dan niet structureel sluitend
zijn van de begroting en meerjarenraming of jaarrekening. Het weerstands-
vermogen is van belang wanneer zich een financiële tegenvaller voordoet. In de
weerstandsratio komen alle financiële risico’s van de gemeente tot uitdrukking,
die de gemeente loopt maar die (nog) niet zijn begroot of verantwoord. Die risico’s
worden vervolgens afgezet tegen de buffer die de gemeente daarvoor
beschikbaar heeft. Met weerstandsvermogen kan worden voorkomen dat elke
financiële tegenvaller dwingt tot bezuinigen. Dat betekent dat ook de eventuele
risico’s op (hoge) schulden/financiering en de (forse) grondexploitatie daarbij
worden betrokken. In deze beide kengetallen komen uiteindelijke meerdere
afzonderlijk voorgeschreven kengetallen tot uitdrukking.
Bij de beoordeling van de begrotingsstukken 2022 heeft de provincie de netto
schuldquote als meest risicovol gekwalificeerd. De grondexploitatie, de structurele
exploitatieruimte en het weerstandsvermogen zijn als minst risicovol
gekwalificeerd.
VNG
Jaarlijks doet de VNG een test naar de houdbare gemeentefinanciën, gebaseerd
op de laatst vastgestelde jaarrekening. De test kijkt naar de geldstromen van de
gemeente en de ontwikkeling van de gemeenteschuld bij een slecht weer
scenario. Houdbare gemeentefinanciën betekenen dat een gemeente ook bij een
scenario met economisch slecht weer genoeg geld overhoudt om de
schuldverplichtingen te blijven voldoen zonder dat de noodzakelijke publieke
voorzieningen in de knel komen.
De scores in de test van de VNG komen op basis van meerdere indicatoren tot
stand die een relatie hebben met de vermogenspositie, de exploitatie,
voorzieningenniveau en weerbaarheid.
De onbenutte belastingcapaciteit (2020 € 7,1 miljoen) is voor de VNG (evenals
provincie) een belangrijke indicator voor de financiële wendbaarheid van een
gemeente. De VNG hanteert hiervoor de term houdbaarheidsquote. Dit kengetal
geeft een indicatie weer van de ombuigingsinspanning die een gemeente bij een
slechtweer scenario moet leveren voor houdbare gemeentefinanciën.
De VNG kent op basis van haar houdbaarheidstest Barneveld een score van 6,5
toe.
BDO
BDO publiceert jaarlijks op eigen initiatief een benchmark. Het hanteert in haar
beoordeling van de financiële positie de vijf financiële kengetallen, die volgens het
BBV verplicht zijn om op te nemen in de paragraaf weerstandsvermogen en
risicobeheersing zoals opgenomen in de jaarrekening 2020. Dit zijn solvabiliteit,
netto schuldquote gecorrigeerd, grondexploitatie, structurele exploitatieruimte en
belastingcapaciteit. In het eindoordeel wegen de solvabiliteit en de netto
schuldquote relatief zwaar mee. Tussen de netto schuldquote en de
grondexploitatie is een relatie. Een grote grondexploitatie is meestal extern
gefinancierd en betekent daardoor ook een hoge netto schuldquote, wat leidt tot
lagere BDO-scores, voor Barneveld een 5,1.
In de beoordeling is geen waardeoordeel opgenomen over het
weerstandsvermogen. Voor belastingcapaciteit worden eveneens verschillende
normen gehanteerd. BDO gebruikt de woonlastenindicator, terwijl VNG uitgaat
van de onbenutte belastingcapaciteit (artikel 12 Financiële Verhoudingswet).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Samenvattend
De set van beoordelingscriteria die worden gebruikt verschillen, dit geeft ook
verschillende conclusies. Als toezichthouder is de beoordeling door de provincie
het belangrijkst. Overigens is het overall beeld bij de verschillende beoordelingen
voldoende, ondanks het feit dat er sprake is van een hoge schuldenpositie,
gekoppeld aan de grondexploitatie. De financiële indicatoren nemen een
belangrijke plaats in bij de P&C producten en hierdoor krijgen ze continu aandacht
en zullen ze, meer dan in het verleden het geval was, gebruikt worden als
toetsingscriteria bij het opstellen van deze producten.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>