<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Samen bezuinigen in Culemborg
Culemborgers denken mee (en tegen)
Hein Albeda
Joop Hofman
25 maart 2020
1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
Culemborgers denken mee (en tegen)..................................................................................3
   Samenvatting van de uitkomsten..................................................................................3
   Wat we deden................................................................................................................4
      Snelle aanpak met bewezen werkvormen............................................................4
   Gesprekken, enquête, online groepsgesprekken.........................................................4
   De kinderraad................................................................................................................5
   De Burgerinventarisatie.................................................................................................5
      Zorgzame stad......................................................................................................6
      Sociale stad ..........................................................................................................6
      Groene stad..........................................................................................................6
      Leefbare stad........................................................................................................7
      Ondernemende stad.............................................................................................7
      Algemene dekking, ambtelijk apparaat, inkomsten .............................................7
   Terugkoppeling..............................................................................................................7
   De Enquête....................................................................................................................8
      Promotie, buitensport, OZB en parkeren grootste acceptatie..............................8
      Fransche school, minima, brede school activiteiten en duurzaamheid weinig
      weerklank..............................................................................................................9
      Informatie over efficiëntie en effectiviteit...............................................................9
   De online gesprekken....................................................................................................9
      Parkeren..............................................................................................................10
      Kinderboerderij....................................................................................................11
      Bibliotheek...........................................................................................................11
      Evenementen .....................................................................................................11
      Sportclubs...........................................................................................................11
      Besluiten over burgerinitiatieven.........................................................................12
      Hoe ver gaan bezuinigingen op WMO en jeugdzorg..........................................12
      Onroerende Zaak Belasting verhogen................................................................12
      Mensen met laagste inkomens te laten meedoen in Culemborg.......................12
      Houd Culemborg aantrekkelijk!...........................................................................13
   De opbrengst: waar nu overeenstemming over is......................................................13
      Het laatste woord is aan de gemeenteraad........................................................14
   Bijlagen........................................................................................................................15
Culemborgers denken mee (en tegen)
“tegendenken: Het volgen van het besluitvormingsproces vanaf een andere positie en vanuit een breder
paradigma dan de actoren zelf en het spelen van kritische tegenspeler door de actoren een spiegel voor te
houden”
Uit “Rijden Managers Door Rood Licht?”
2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Culemborgers denken mee (en tegen)
De gemeente Culemborg staat aan de vooravond van een ingrijpend bezuinigingstraject.
Uit de meerjarenbegroting blijkt een noodzaak om een aanzienlijk bedrag te bezuinigen.
De Raad heeft gevraagd inwoners te betrekken bij .de invulling van de bezuinigingen,
parallel aan de voorbereiding door college en raad. De raad wilde daarmee uitwerking
geven aan het Democratisch Akkoord, waarin de gemeente inzet op lokaal beleid dat
aansluit bij wat leeft in de stad en gebruik maakt van aanwezige expertise en ervaringen.
Dat is niet niets: met de stad nadenken over bezuinigingen is heel wat lastiger dan mee
laten denken over een uitbreiding of de invulling van een park dat aangelegd of
heringericht gaat worden. Bezuinigingen roepen verzet, boosheid en verdriet op. Dat
merkten we ook. Maar inwoners betrekken gaat niet alleen over de gemakkelijke besluiten.
Daarom was dit een goed moment om toch door te zetten, transparant te zijn over de
mogelijke besluiten waaronder de pijnlijke besluiten.
Samenvatting van de uitkomsten
      Behoud de zorg voor mensen die het echt nodig hebben en toegang voor mensen
       met een laag inkomen om te kunnen meedoen
      Blijf proberen geld in Den Haag te halen waar het probleem vandaan komt
      Mensen hebben de indruk dat er met name rond de WMO veel te winnen is met
       efficiënter werken. Leer daarbij van andere gemeenten
      Onderzoek of de externe inhuur minder kan en moet.
      Vraag instellingen meer te ondernemen om zelf inkomsten te verhogen
      Probeer kosten te besparen door slim te combineren (gebouwen, inkoop,
       dienstverlening)
      Leer van wat andere gemeenten uitvonden
      Zoek waar meer duurzaamheid leidt tot besparingen
      Voor concrete activiteiten van instellingen kan ook financiering gevonden worden
       door een “vrienden van ...” of door andere nieuwe vormen van financiering
      Zelfwerkzaamheid kan rond onderhoud van sportvelden en groen geld besparen
      Onderhoud kan vaker uitgesteld worden zolang dit niet leidt tot hogere inhaallasten
       later
      Kijk kritisch of bijdrage van de gemeente voor evenementen nodig is, ondernemers
       kunnen ook zelf voor inkomsten zorgen
      Hogere bijdragen zijn acceptabel mits de toegankelijkheid voor mensen met lage
       inkomens niet in gevaar komt
      Hogere OZB is acceptabel als helder is dat dat echt nodig is om bezuinigingen te
       voorkomen
      Hogere parkeergelden en uitbreiding van het gebied voor betaald parkeren is
       bespreekbaar
      Een Culemborg stadspas voor minima kan de toegankelijkheid voor mensen met
       lage inkomens verbeteren
      Kijk naar de gevolgen, hebben die ook positieve effecten? Of leveren die later juist
       extra kosten op?
      Weeg de effectiviteit en efficiëntie altijd mee.
3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Wat we deden
De gemeenteraad vroeg het college om inwoners te betrekken bij de inventarisatie van
bezuinigingen om de begroting over meer jaren sluitend te krijgen. Dat zou niet aan het
eind moeten, maar parallel aan de voorbereiding door college en raad. Om de inwoners te
betrekken was daardoor slechts korte tijd beschikbaar. Tussen het eerste moment van
kennismaking met de raadswerkgroep en de opleverdatum van deze rapportage zit 11
weken. Voor een intensief participatieproces, met divers bereik over een lastig onderwerp
en wat ook nog moet leiden tot breed afgewogen adviezen is dat erg kort.
Snelle aanpak met bewezen werkvormen
Daarom is gekozen voor een ‘snelle’ aanpak. We richtten ons op makkelijke manier van
mobiliseren van mensen (advertenties, krantenartikel, aanschrijven al actieve
Culemborgers) en toegankelijke consultatievormen (enquête en online groepsgesprekken)
en openbare bijeenkomsten. Al met al bewezen werkvormen voor deliberatie en het
samen komen tot afwegingen, maar die wel in een aangepaste vorm en volgorde zijn
herschikt. Dat leidde tot een proces dat 4 februari startte en 16 maart eindigde.
We hebben er voor gekozen dat de hele stad en iedereen mee kon doen. We hebben ook
gekozen voor het gesprek. Inwoners die met elkaar in gesprek gaan om te zien wat ze,
kijkend vanuit de begroting, waardevol vinden in Culemborg. En niet, zoals zo vaak
gebeurd, dat mensen het gesprek aangaan met de gemeente wat ‘zij’ meer of minder
moeten doen. Dit waren Culemborgse gesprekken over de eigen stad en eigen keuzen.
We vonden het van belang dat de onderliggende motieven van keuzes op tafel kwamen.
Dat mensen daar met elkaar over gaan praten en een standpunt over gaan innemen.
Vandaar dat we Culemborgers ook geconfronteerd hebben met dilemma’s die ze zelf
hebben opgeroepen. In de meeste gevallen komen ze er dan wel uit. En in enkele
gevallen denken mensen niet hetzelfde. Ook dat mag er zijn in een diverse stad. Zo staat
dat ook in deze rapportage. We beschrijven de uitkomsten van de kinderraad, openbare
groepsgesprekken, een online enquête en online groepsgesprekken.
Gesprekken, enquête, online groepsgesprekken
Bij de Kinderraad werd gevraagd om suggesties te geven. Dat leverde direct een goed
gesprek op met serieuze en opvallend vergaande suggesties.
Als start met actieve inwoners werden bij de gemeente bekende actieve Culemborgers
gevraagd om breed mee te denken over mogelijke bezuinigingen. Het zou een
“Burgerinventarisatie” worden. In de krant en op Facebook riep de wethouder op om mee
te denken en je op te geven voor deze openbare burgerinventarisatie. Raadsleden
stuurden ook uitnodigingen naar bij hen bekende actieve Culemborgers. Op basis van de
inbreng van deze betrokken inwoners werden kansrijke bezuinigingen uitgewerkt en
werden dilemma's geformuleerd op punten waarover actieve Culemborgers verschillend
dachten.
Vervolgens werd op basis van de inventarisatie binnen het ambtelijk apparaat en de
4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>inventarisatie bij actieve bewoners de dilemma's gepresenteerd en vragen opgesteld voor
een enquête waar alle Culemborgers aan mee zouden kunnen doen.
Verder werden er twee online groepsgesprekken georganiseerd over de dilemma's om
meer diepgang te krijgen en te achterhalen hoe er over de bezuinigingen gedacht werd.
Als input werd gebruik gemaakt van de uitkomsten van de enquête en de
burgerinventarisatie.
Bezuinigingen zijn vaak pijnlijk en roepen boosheid en ergernis op. Dat gebeurde ook.
Tegelijk viel het op hoezeer mensen bereid waren om na te denken over wat wel zou
kunnen. We beschrijven in dit rapport de uitkomsten.
De kinderraad
Alle kinderen in Culemborg kunnen meedoen aan het programma Kinderraad van de
Brede School Culemborg. Dit programma bestaat uit 7 lessen over het besturen van de
stad Culemborg. De kinderen die meedoen aan dit programma vormen de kinderraad
Culemborg. Tijdens de lessen kiezen de kinderen een kinderburgemeester. De
kinderburgemeester blijft een half jaar actief en geeft het stokje dan over aan zijn of haar
opvolger. Met de Kinderraad is gesproken over de bezuinigingen onder de titel 'Wat kan er
anders in Culemborg'.
De kinderen stemden voor efficiënter werken door taken samen te voegen, meer gebruik
maken van vrijwilligerswerk en te zoeken naar bezuinigingen die tegelijk het milieu sparen.
Dat ging om maatregelen als gebouwen rond theater en cultuur samenvoegen en
sportclubs bij elkaar brengen en minder straatverlichting gebruiken. Ook pleitten ze voor
meer profijt van de inzet van vrijwilligers (groen, zorg). Rond het zwembad vonden ze dat
het leuker moest worden of anders gesloten zou kunnen worden. Daarmee keken de
kinderen ook naar de effectiviteit: behaalt het zwembad wel het doel dat de gemeente er
mee voor ogen heeft? Inkomsten kunnen hoger worden door meer toeristen te trekken, de
pont duurder te maken en langer en vaker een kermis houden.
De beknopte rapportage is toegevoegd als bijlage.
De Burgerinventarisatie
Op 4 februari 2020 kwamen ruim 80 mensen bij elkaar in de Salaamander en bogen zich
over de gemeentelijke begroting. Ze zaten steeds met 6 mensen aan een tafel en gingen
in gesprek over mogelijkheden om te bezuinigen, meer inkomsten te krijgen of door
efficiënter te werken geld te vinden. Het gaat hier dus niet om een representatieve groep
inwoners van Culemborg, maar een om mensen met een bijzondere betrokkenheid: die
vaker actief meedachten en goed thuis zijn in wat er in de gemeente gebeurt, maar ook
met nieuwe gezichten: mensen die zich aangesproken voelden om nu mee te denken. Dat
wil niet zeggen dat er ook binnen deze groep gelijk gedacht werd, want er waren wel
degelijk heel verschillende meningen. Ook hier zijn veel mensen voor efficiënter
organiseren en meer gebruik maken van wat mensen zelf kunnen doen.
Tijdens de avond werd een oproep gedaan voor het instellen van permanente denktank
van inwoners te gaan werken waar lokale, maatschappelijke thema's besproken kunnen
5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>worden. Lukt het om zo'n denktank breed en divers samen te stellen, dan zou dat zeker
een welkome verrijking zijn. De gemeente pakte deze suggestie met de betreffende
mensen reeds op.
Zorgzame stad
Er is veel steun om een zorgzame stad te blijven. De WMO voor mensen met een
beperking moet behouden blijven, behoud van vroegsignalering en schuldhulp heeft
prioriteit. Laat het werk aan preventie, hulp en spoedhulp in geval van crisis blijven.
Behoud ondersteuning voor (brede) arbeidsparticipatie, houd hulp bij leerachterstanden.
Behoud ondersteuning om jongeren gezond en veilig te laten opgroeien.
Er is overeenstemming dat er efficiënter gewerkt kan worden. Dat kan door de processen
beter te organiseren, te werken met minder aanbieders, te kijken naar succesvolle aanpak
in andere gemeenten (Gouda werd genoemd).
Verschil van mening was er over hoe ver de gemeente moet gaan in de ondersteuning.
Dat is opgenomen als dilemma in het onlinegesprek en in de enquête. Er waren ook
pleidooien om extra te lobbyen in Den Haag: daar ligt de bron van de bezuinigingen. Tot
zelfs het idee om niet te bezuinigen en de provincie te laten ingrijpen. Dat zou dan in de
het online gesprekken terugkomen.
Sociale stad
De actieve inwoners pleitten voor behoud van bibliotheken en meer in het algemeen
cultuur (monumenten, corso), sportaccommodaties, het zwembad, speelplekken, plekken
voor de jeugd, bewonersparticipatie, onderwijs voor jong en oud, ontmoetingsplekken,
toegankelijkheid. Iedereen moet mee kunnen doen.
Veel mensen gaven wel aan dat niet alles door de gemeente betaald hoeft te worden.
Sportverenigingen zouden meer kunnen betalen aan de sportaccommodaties. Culturele
instellingen zouden met crowdfunding andere inkomstenbronnen kunnen aanspreken. Ook
zou men kunstgrasvelden minder snel kunnen vervangen of dit laten betalen door de
verenigingen. Evenementenpromotie zou wat minder kunnen als de ondernemers meer
zelf de activiteiten betalen. Velen verwachten efficiency van het zelf besturen door
buurten, meer zelfwerkzaamheid en geen externen in te huren voor dingen die inwoners
zelf ook kunnen.
Groene stad
Behouden moeten worden: de energietransitie en inzet voor een duurzame leefomgeving.
De energie en duurzaamheid staan nog steeds hoog op de agenda. Maar de snelheid van
de energietransitie roept wel vragen op. Zou daar toch niet geld te vinden zijn door minder
snel te gaan?
Minder onderhoud van het groen, ruimte voor bewoners om zelf te onderhouden en kijken
of de energietransitie wat langzamer kan. Stoppen met subsidie op zonnepanelen hoeft
geen vertraging te geven en levert geld op. De subsidies worden niet als effectief gezien,
andere middelen zijn effectiever.
6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Net als bij de kinderraad komt op dat sommige bezuinigingen ook voordelen hebben voor
het milieu, want minder groenonderhoud kan goed uitpakken voor de biodiversiteit.
Leefbare stad
Veiligheid (brand en ongelukken) moet behouden blijven. Ook de veiligheidsaanpak voor
aandachtswijken, het openbaar vervoer, openbaar groen, levendige binnenstad, veilige
fietspaden en goede bereikbaarheid, doorstroming worden genoemd als te behouden.
Hartenkreet was: Culemborg fietsstad!
Misschien moet wel het parkeergeld omhoog. Dat is een maatregel die aan meerdere
tafels opkomt. Ook hier bepleit men meer zelfredzaamheid, zuiniger met onderhoud
omgaan. Ook komt minder parkeervoorzieningen in de binnenstad en minder
fietsparkeerplaatsen als suggestie naar voren.
Ondernemende stad
Behoud toerisme, dat levert geld op, schreef een tafel op. Maar rond dit thema lopen de
meningen uiteen, want promotie op kosten van de gemeente mag wat minder. Enkele
tafels stellen voor ondernemers meer zelf te laten betalen. Men twijfelt daarmee aan de
effectiviteit van subsidies als methode. Ook de verhoging van de toerismebelasting komt
op als suggestie.
Algemene dekking, ambtelijk apparaat, inkomsten
Hier kwam vooral de suggestie op om efficiënter te werken en minder externe inhuur te
doen. De lasten (OZB, hondenbelasting) mogen omhoog vinden veel mensen.
De rapportage van de burgerinventarisatie is toegevoegd als bijlage.
Terugkoppeling
We merkten op dat er niet over alles een eenduidige mening was. Daarom kozen we
enkele dilemma's om voor te leggen aan de inwoners en een enquête over enkele pijnlijke
ingrepen. Bij de eerste terugkoppeling aan de actieve inwoners bleek al hoe pijnlijk
sommige maatregelen kunnen zijn. Het doel was te laten zien wat het vervolg zou zijn,
maar de discussie over pijnlijke maatregelen begon direct. Daardoor kregen de
maatregelen waar ieder het over eens was rondom efficiëntie (WMO, minder onderhoud,
meer zelfwerkzaamheid) minder aandacht.
Na enkele boze reacties op mogelijke bezuinigingen riep iemand op om er samen over
door te praten en te accepteren dat er ook mogelijk pijnlijke bezuinigingen gekozen
worden door de politiek. Deze werd gesteund met een warm applaus. Toch werden ook de
boze reacties begrepen. Bezuinigingen doen nu eenmaal pijn. Er kwam ook de vraag op of
mensen die hart voor bepaalde activiteiten hebben zelf kunnen geven als variatie op
vrienden van het museum en zo.
7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Mensen dachten daarna opbouwend mee over de formulering van de dilemma's. De
terugkoppeling voorkwam wel dat bewoners de indruk kregen dat door hun meedenken
alle pijnlijke bezuinigingen voorkomen konden worden.
De Enquête
De bijdragen waren online in een tijd dat alle aandacht ging naar het corona-virus.
Achteraf gezien een bijzondere keuze die paste. Maar dat neemt niet weg dat alle
aandacht wel werd getrokken door het Corona-virus. Op 3 maart werd vastgesteld dat een
besmetting was gesignaleerd in Culemborg. De communicatie op Facebook viel daardoor
weg in de grote aandacht die het virus trok. Ook ideeën om met mensen in een
seniorenflat enquêtes in te vullen en zo aandacht te vestigen op de enquête, waren niet
verstandig in deze onzekere tijd. De tijd dat de enquête openstond was ruim, om de
uitkomsten te gebruiken om dilemma's te bespreken en op tijd aan de raad te kunnen
rapporteren moest de enquête openstaan tussen 1 en 12 maart. We vermoeden niet dat
de tijd te beperkt was, wel dat de aandacht voor de enquête wegviel ten opzichte van het
corona-virus. Uiteindelijk vulden 717 mensen deden mee aan de enquête. Er werden 18
onderwerpen aangesneden. Doordat het nogal wat vragen waren, voltooide niet iedereen
de enquête tot aan het eind. 519 deden dat wel. Er was een redelijk evenwichtige
spreiding van deelnemers, hoewel hogere opleiding wat oververtegenwoordigd was. Het
merendeel wil vaker meedenken en meepraten over de toekomst van Culemborg.
Promotie, buitensport, OZB en parkeren grootste acceptatie
De vier bezuinigingen met de grootste acceptatie (percentage onaanvaardbaar of minder
bezuinigen minder dan 35%) vonden bezuinigingen op
     promotie Culemborg,
     buitensport
     het verhogen van de OZB en
     uitbreiding van de inkomsten uit parkeren
Deze werden op de voet gevolgd door bezuinigen op de gemeentemonitor en knelpunten
verkeer minder snel oplossen, zij het dat bij deze twee onderwerpen vaker mensen
aangeven het niet te weten.
Moeilijk te beoordelen vinden mensen het zwembad, ondersteuning initiatieven van
bewoners en de jeugdboa's waarbij meer dan 8% van de mensen aangeeft het niet te
weten, terwijl dat percentage bij andere onderwerpen gemiddeld 4% was. Hier ontbrak
voor hen informatie om een goed oordeel te geven.
Daarbij is nog bijzonder dat bij het zwembad het aantal voorstanders van bezuinigen bijna
even groot is als het aantal dat een onaanvaardbaar uitspreekt. Een gegeven dat ook bij
de kinderboerderij te zien is: daar noemt 48% het acceptabel om een euro of meer
toegang te vragen en 48% wil juist minder of meent dat het onacceptabel is. Bij het
zwembad speelt de bijzondere situatie dat de gemeente al garant staat voor veel vaste
lasten, bij de kinderboerderij was het reden was om hier in het online gesprek dieper op in
te gaan.
8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Fransche school, minima, brede school activiteiten en duurzaamheid
        weinig weerklank
De vier bezuinigingen met de minste weerklank (63 procent of meer gaf een
onaanvaardbaar of minder bezuinigen aan) vonden
      bezuinigingen op Fransche School en museum Elisabeth weeshuis,
      ondersteuning van de minima,
      brede schoolprogramma en
      duurzaamheid en energie.
Opgemerkt werd dat er al veel bezuinigd is op cultuur en dat men liever kijkt naar
creatieve manieren om meer inkomsten te verwerven. Mensen vinden dat minima niet de
dupe mogen worden, met name kinderen uit arme gezinnen. Duurzaamheid is de
toekomst en levert op langere termijn juist geld op. Ook bij het bredeschool-programma
noemen mensen de zorg voor minima en de jeugd. De jeugd is de toekomst.
Informatie over efficiëntie en effectiviteit
De mensen die de enquête invulden gaven hun mening en namen ook de kans een
toelichting te geven. Daaruit blijkt dat mensen wel meer diepgang zouden willen zien. Niet
altijd kent men de gevolgen of de effectiviteit en daar zou men wel rekening mee willen
houden.
Zo staat bij de bezuiniging op de jeugd-boa's nogal eens als toelichting dat niet duidelijk is
of de jeugd-boa's daadwerkelijk effect hebben. Of de gemeentelijke beleidsmonitor:
natuurlijk is het van belang te weten wat er leeft, maar kan het niet op een andere manier
voor minder geld? Of de bibliotheek waarvan men zegt dat de doelstelling behouden moet
blijven, maar mensen wel aangeven dat bekeken moet worden of het niet op een andere
manier kan.
Het doel onderschrijft men – zeker bij de bibliotheek-, maar of het efficiënter of effectiever
kan is moeilijk te beoordelen. Daar hebben mensen behoefte aan om een keuze te kunnen
onderbouwen.
De rapportage van de enquête is toegevoegd als bijlage
De online gesprekken
We wilden meer dan alleen een mening, maar ook kijken hoe mensen op dilemma's
reageren. Vrijwel iedereen is voor zorg voor mensen die het echt nodig hebben, maar
waar ligt de grens? Zien mensen andere oplossingen? Dat kan per persoon verschillen.
Iedereen is voor efficiënt werken, maar wanneer meent men dat de kwaliteit er onder
leidt? Als er bezuinigd moet worden lukt het niet meer om alleen te doen wat iedereen wil.
Daarom is juist participatie rond bezuinigen zo moeilijk. Op twee avonden zouden daarom
dilemma's worden voorgelegd aan mensen die de enquête invulden en bereid waren mee
te doen in een online gesprek over dilemma's. Per avond gaven 70 mensen zich op om
deel te nemen. Uiteindelijk deden de eerste avond 44 mensen mee en de tweede avond
38.
9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Vooraf waren vanuit de burgerinventarisatie en andere bezuinigingsopties dilemma's
geformuleerd. De enquête gaf soms vooraf al duidelijkheid, namelijk als helder was dat
men er niet op wilde bezuinigen en er geen toelichting nodig was. Was er wel nadere
toelichting nodig of was onduidelijk waarom mensen tot hun keuze kwamen, dan was dat
reden het voor te leggen. Verder was het bedrag van bezuiniging op de WMO en jeugd zo
groot dat het goed was om door te vragen over voorwaarden en grenzen. De OZB
omhoog is een soort laatste redding als er moeilijk verder bezuinigd kan worden. Daarom
werd die lastenverhoging toegevoegd om te kijken hoe ver dat zou gaan voor mensen.
Elke avond werden 5 onderwerpen besproken. Op basis van de inbreng van de
burgerinventarisatie en de resultaten van de enquête kwamen we tot 2 dilemma's om elke
avond te bespreken (hogere OZB, besparen op WMO en jeugdzorg) en 6 andere
dilemma's verspreid over de twee avonden (parkeren, kinderboerderij, bibliotheek,
evenementen, onderhoud sportvoorzieningen, besluiten over initiatieven van bewoners) en
bij elke sessie werden ideeën gevraagd om toegankelijkheid voor mensen met lage
inkomens te kunnen bieden.
De onlinegesprekken waren geanimeerd en genuanceerd. Iedereen bleef serieus
meedenken en trachtte te komen met haalbare alternatieven om bezuinigingen te
voorkomen. De deelnemers waren zeer positief over de manier waarop hen gelegenheid
werd geboden om mee te denken. De gedachten waren vaak in lijn met de
burgerinventarisatie. Overkoepelende gedachten die naar voren kamen waren:
     De grens ligt bij zorg voor mensen die het echt nodig hebben en toegang voor
        mensen met een laag inkomen om te kunnen meedoen. Leefbaarheid en solidariteit
        staan voorop
     Blijf proberen geld in Den Haag te halen waar het probleem vandaan komt
     Kijk of instellingen meer kunnen ondernemen om zelf inkomsten te verhogen
     Probeer kosten te besparen door slim te combineren
     Zoek waar meer duurzaamheid al leidt tot besparingen
     Hogere bijdragen zijn acceptabel mits de toegankelijkheid voor mensen met lage
        inkomens niet in gevaar komt
     Voor concrete activiteiten van instellingen kan ook financiering gevonden worden
        door een “vrienden van ...”
     Een Culemborg stadspas voor minima kan de toegankelijkheid voor mensen met
        lage inkomens waarborgen
     Kijk naar de gevolgen, hebben die ook positieve effecten? Of leveren die later juist
        extra kosten op?
Veel steun kwam er voor de opmerkingen om als gemeenschap er samen de schouders
onder te zetten. “Er is in Nederland gegarandeerd meer wat ons bindt dan wat ons
verdeelt”.
Parkeren
De vraag was: is verhoging van de kosten en uitbreiding van het gebied acceptabel? De
meerderheid vindt uitbreiding en verhoging akkoord. Gesteld wordt dat het goede
gevolgen heeft voor het milieu, dat de binnenstad goed bereikbaar is met de fiets. Wel
geven sommigen aan dat de winkels in de binnenstad het al moeilijk genoeg hebben.
Buiten de binnenstad het gebied uitbreiden is minder onomstreden, maar het lijkt een
10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>lastenverhoging met voor het milieu gunstige effecten, waardoor een meerderheid voor is.
Kinderboerderij
De vraag was: welke mogelijkheden zijn er als je niet bezuinigt? Veel mensen vonden
namelijk dat de kinderboerderij niet weg mag, maar over het heffen van entreegeld was
men verdeeld. Men vindt het logisch dat voor producten en versnaperingen betaald wordt.
Ook zou de kinderboerderij geld kunnen vragen voor speciale activiteiten. Hier komt een
wens naar voren om daarbij wat ondernemender te zijn. Meer verdienen met de verkoop
van boerderijproducten, schoolfeestjes, zalenverhuur, educatie, organiseren vakantie-
evenementen tot aan het starten van een zorgboerderij. Ook kan geld gevonden worden
door sponsoring van dieren, adopteren van dieren en “vrienden van de kinderboerderij”
oprichten. Overigens blijven het tips voor meer inkomsten, iemand geeft aan dat het lastig
is als je niet de kosten kent om te zien of er niet ook bezuinigingen mogelijk zijn.
Bibliotheek
De vraag was welke mogelijkheden er zijn om kosten te verlagen. Hier was
overeenstemming dat de bibliotheek meer zal moeten ondernemen om nieuwe inkomsten
te verwerven. Het gaat dan om cursussen, vergaderingen, het organiseer educatieve
evenementen tegen betaling. Lezingen van publiekstrekkers gebeurt nu al, maar hier ziet
men meer mogelijkheden. Veel ruimte staat leeg overdag, wordt gesteld. Maar er is wel
bijval voor degene die opmerkt onvoldoende zicht te hebben op de kosten.
Evenementen
Culemborg Blues kwam hier uit als een evenement waar niet op bezuinigd moet worden.
Het is een evenement waar een breed geschakeerd publiek op afkomt, ook van buiten
Culemborg. Culemborg Bijvoorbeeld scoorde duidelijk slechter. Maar het gaat de
deelnemers niet om wat ze wel of niet leuk vinden. Het gaat niet om persoonlijke smaak,
belangrijk is de vraag of de gemeenten de evenementen moet subsidiëren. Dan komt het
er op neer dat Culemborg Bijvoorbeeld voor commerciële bedrijven een goed evenement
kan zijn, maar waar ondernemers geen subsidie van de gemeente voor moeten krijgen.
Schrappen is acceptabel. Zo komt een beeld naar voren van evenementen die
onderscheidend zijn, veel publiek - ook van buiten – aantrekken, maar waar het lastig is
om de lasten bij de ondernemers te leggen. Dat moet blijven.
Sportclubs
Hoe kunnen sportclubs bezuinigen zodat de gemeente minder hoeft bij te dragen?
Deelname aan sportactiviteiten vinden mensen belangrijk, misschien kunnen de leden wel
meer doen. Dan gaat het vooral om het onderhoud waarin de clubs meer zelf moeten
doen met de leden. “Sport verbroedert, maar samen de schouders eronder bij de club
ook”. Ook wordt bedacht dat de contributie om hoog kan en tegelijk een korting voor
vrijwilligers zou kunnen helpen om onderhoudstaken zelf te laten doen door de
verenigingen. Ook zou door gebouwen te combineren en gezamenlijk in te kopen
misschien geld bespaard kunnen worden. Met duurzaamheidsmaatregelen kan een
sportclub ook geld besparen. Tenslotte kunnen de prijzen in de kantine omhoog, wat
11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>tevens de oneerlijke concurrentie met de horeca zou verminderen.
Besluiten over burgerinitiatieven
De vraag was: hoe kunnen inwoners meer zeggenschap krijgen bij verdelen van
budgetten voor initiatieven? Deelnemers hebben de indruk dat de gemeente zaken
efficiënter zou kunnen organiseren, maar niet dat de gemeente niet de juiste partij is om te
besluiten en dat bewoners dat beter kunnen of meer via burgerstemmingen moet worden
besloten. Er is het gevoel dat de gemeente goed het algemeen belang kan bewaken. Zo
geven mensen bij het organiseren van zeggenschap over initiatieven aan dat de gemeente
wel moet kijken of een buurt veel organisatiekracht en sociale cohesie heeft. Inzetten op
wijkcoaches en buurtcohesie is van belang. Iedereen een cheque van een tientje voor
initiatieven geven scoort om die reden niet goed. Laten besluiten door buurten scoort
minder goed dan de gemeente laten beslissen en bewoners vooral laten meedenken en
initiatieven laten bedenken en voorleggen. Culemborgers kunnen wel goede initiatieven
voorstellen, maar de gemeente moet blijven kijken of de gelden voor initiatieven op de
plaatsen komen waar die initiatieven echt nodig zijn.
Hoe ver gaan bezuinigingen op WMO en jeugdzorg
De wens om de gemeente te laten letten op het publieke belang gaat ook op bij de WMO
en jeugdzorg. Wel is hier extra aandacht nodig voor de efficiëntie. Er wordt gepleit voor
handhaven van zorg voor wie het nodig heeft, maar mogelijk moet de toegang strenger
gecontroleerd (omdat mensen zich soms als consument opstellen) en kan de gemeente
aan zorgaanbieders eisen stellen. Wachtlijsten moeten voorkomen worden (de meeste
deelnemers willen geen wachtlijsten), hoewel dat afhangt van de zorgvraag en de
wachttijd. Langer wachten mag niet leiden tot hogere kosten door toegenomen
problemen..
Onroerende Zaak Belasting verhogen
De Onroerende Zaak Belasting verhogen is een acceptabele optie. Hierbij was veel steun
voor het verhogen met 47 (40% eerste avond, 50% tweede avond) of zelfs met 140 (40%
eerste avond, 36% tweede avond), maar niet zonder voorwaarden. Zo merken mensen op
dat dit pas een optie is als je hebt gekeken naar efficiëntie, effectiviteit en andere
bezuinigingen. Ook vindt men dat goed uitgelegd moet worden waarom dit nodig is om
een solidaire stad te zijn. Men zoekt ook naar manieren om een progressiever tarief
mogelijk te maken, een soort toptarief voor duurdere woningen.
Mensen met laagste inkomens te laten meedoen in Culemborg
Minima moeten kunnen meedoen. Bij veel onderwerpen kwam de suggestie op dat een
stadspas voor Culemborgse minima belangrijk is om de toegankelijkheid te garanderen.
Maar er wordt wel opgemerkt dat je ook verdienmogelijkheden moet creëren en de
creativiteit van mensen aan moet wakkeren. Men vindt het belangrijk dat iedereen, arm en
rijk en vooral kinderen, mee kan doen. Zorg ook dat mensen de bestaande
kortingsmogelijkheden kennen.
12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Houd Culemborg aantrekkelijk!
Deze slotopmerking van een van de deelnemers vatte voor velen de opgave samen: “Hou
voor ogen wat Culemborg aantrekkelijk maakt: station, zwembad, bibliotheek etc. Zorg dat
de aantrekkelijkheid van de stad behouden of groter wordt. Kijk vooral naar efficiency, hoe
kun je slimmer organiseren, zowel binnen als buiten de gemeente”
De rapportage van de online groepsgesprekken is bijgevoegd
De opbrengst: waar nu overeenstemming over is
Het eerste wat in het oog springt is het pleidooi: behoud de zorg voor mensen die het echt
nodig hebben en toegang voor mensen met een laag inkomen om te kunnen meedoen.
Ook komt de indruk terug dat het goed is te proberen geld in Den Haag te halen, waar het
probleem vandaan komt.
Maar daar stopt het niet. Het beeld dat uiteindelijk blijft is dat men meent dat
efficiëntieverbetering de belangrijkste opgave is die mensen accepteren. Wellicht niet
verrassend, wel van groot belang om acceptatie te houden voor de pijnlijke maatregelen
die toch genomen gaan worden. Mensen vragen ook te zoeken naar slim combineren van
gebouwen en activiteiten. Mensen hebben de indruk dat er met name rond de WMO veel
te winnen is met efficiënter werken. Leer daarbij van andere gemeenten is het motto.
Het gaat mensen niet alleen om efficiëntie, maar ook om de kosten. Kijk kritisch naar
externe inhuur, zo vragen de mensen. Dat is misschien moeilijk te beoordelen, maar
mensen zijn er niet gerust op dat de stad hierin matig genoeg is.
Mensen zien ook een taak voor gesubsidieerde instellingen om een bijdrage te leveren,
ook als er niet op bezuinigd kan worden. Vraag instellingen meer te ondernemen om zelf
inkomsten te verhogen.
Uit alle gesprekken zien we ook dat er mogelijkheden zijn kosten te besparen door slim te
combineren. Dat kan het delen van gebouwen zijn, maar ook gezamenlijke inkoop of
gezamenlijke dienstverlening.
Duurzaamheid is een prioriteit in Culemborg, het is ook een terrein waar men besparingen
ziet: meer duurzaamheid of lokale opwekking leidt tot besparingen.
Omdat mensen belang hechten aan de doelen die de gemeenschap voor ogen heeft bij
allerlei uitgaven, is er redelijk veel draagvlak voor hogere bijdragen. Deze zijn acceptabel
mits de toegankelijkheid voor mensen met lage inkomens niet in gevaar komt. De grootste
post is de verhoging van de OZB. Hogere OZB is acceptabel als helder is dat dat echt
nodig is om bezuinigingen te voorkomen. Mensen hechten er aan dat dat ook duidelijk
uitgelegd wordt.
Hogere parkeergelden en uitbreiding van het gebied voor betaald parkeren is
bespreekbaar. De kosten lijken acceptabel en de effecten kunnen positief zijn. Mensen
vragen wel aandacht voor de gevolgen voor winkeliers in de binnenstad.
13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Voor concrete activiteiten van instellingen kan ook financiering gevonden worden door een
“vrienden van ...” of door andere nieuwe vormen van financiering.
Zelfwerkzaamheid kan rond onderhoud van sportvelden en groen geld besparen.
Onderhoud kan vaker uitgesteld worden zolang dit niet leidt tot hogere inhaallasten later.
Blijf kritisch kijken of bijdrage van de gemeente voor evenementen nodig is, ondernemers
kunnen ook zelf voor inkomsten zorgen. De gemeente moet kritisch blijven kijken of een
bijdrage echt nodig is. Wat voegt een evenement toe? Is het niet logischer de
ondernemers zelf te laten investeren?
Een Culemborg stadspas voor minima kan de toegankelijkheid voor mensen met lage
inkomens verbeteren
De mensen vinden het belangrijk te kijken naar de gevolgen van ingrepen, hebben die ook
positieve effecten? Of leveren die later juist extra kosten op? Weeg de effectiviteit en
efficiëntie altijd mee voor de langere termijn geven de mensen mee.
Culemborgers mee laten praten is heel positief gevallen. We zien ook dat mensen zich
niet als klant opstellen en dus niet alleen hun eigen belang benadrukken. Als je burgers
vraagt wat ze willen, dan willen ze meestal liever helemaal geen bezuinigingen. Vraag je
burgers wat ze zouden doen als ze zelf bestuurder zouden zijn dan tonen ze zich
verantwoordelijk en denken ze genuanceerd mee over oplossingen. Dat laatste is gelukt.
Het is niet zo dat burgers geen vervelende besluiten accepteren. Dat blijkt uit de enquête
en de online gesprekken. Dan is het wel nodig dat de overheid transparant is. Bij discussie
over een hogere OZB wijzen mensen daar ook op: vertel waarom je de OZB verhoogt en
wat je ermee wilt bereiken voor Culemborg
Het laatste woord is aan de gemeenteraad
De inventarisatie en de gesprekken leveren geen eindbeeld op waar de politiek slechts ja
op hoeft te zeggen. Dat was de verwachting ook niet. De enquête toont natuurlijk dat er
verschillen van mening zijn die zich ook vertaald zien in de politieke vertegenwoordiging.
Maar dat in een vroeg stadium mensen daarover mee konden praten werd zeer
gewaardeerd.
14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Bijlagen
Rapportage Kinderrraad
Rapportage burgerinventarisatie
Rapportage vragenlijst bezuinigingen
Rapportage online groepsgesprekken / dialogen
15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Kinderraad
Alle kinderen in Culemborg kunnen meedoen aan het programma Kinderraad van de
Brede School Culemborg. Dit programma bestaat uit 7 lessen over het besturen van de
stad Culemborg. De kinderen die meedoen aan dit programma vormen de kinderraad
Culemborg. Tijdens de lessen kiezen de kinderen een kinderburgemeester. De
kinderburgemeester blijft een half jaar actief en geeft het stokje dan over aan zijn of haar
opvolger. Met de Kinderraad is gesproken over de bezuinigingen onder de titel 'Wat kan er
anders in Culemborg' .
Het betreft een raad met 7 kinderen. De voorstellen zijn soms klein, soms groot. De
kinderen stemden voor efficiënter werken, meer gebruik maken van vrijwilligerswerk en te
zoeken naar bezuinigingen die tegelijk het milieu sparen. Het aantal stemmen dat een
voorstel kreeg staat er achter.
Efficiënter en soberder:
Niet op allebei de markten een kerstboom (groenonderhoud) 7
Gebouwen samenvoegen bv theater en bibliotheek (cultuur) 7
Meer sportclubs bij elkaar (sport) 4
BSO’s samenvoegen (kinderopvang) 3
Gezamenlijke studioruimtes (sport) 3
Meer zelf doen
Mensen doen meer vrijwilligerswerk (zorg) 7
Mensen helpen zelf met het onderhouden van de wijk (groenonderhoud) 6
Kassen met groentes neerzetten voor zelfredzaamheid 1
Kinderen zien in duurzaamheid ook mogelijkheden
GFT afval niet ophalen maar versnipperen en composthopen maken (afval) 7
Niet aan allebei de kanten van de straat verlichting (milieu) 5
Meer duurzame scholen (milieu) 5
Dubbelglas in alle gebouwen van de gemeente installeren (milieu) 5
Minder kerstverlichting 2
Maatregelen om de inkomsten te verhogen:
Meer mensen naar Culemborg trekken (toerisme) 5
Langer en vaker een kermis (recreatie) 5
De pont duurder maken (economie) 3
Meer huurhuizen bouwen 2
Aparte bezuinigingen
Interessant is een reflectie op het zwembad en vuurwerk:
Leukere dingen in het zwembad en anders mag het weg (recreatie) 7
Vuurwerkverbod zodat er minder vernield wordt (openbare ruimte) 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Uitkomst burgerinventarisatie
Samen bezuinigen in Culemborg
4/2/2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
  Vooraf.................................................................................................................................3
  Zorgzame stad ..................................................................................................................5
  Sociale stad ......................................................................................................................6
  Groene stad ......................................................................................................................7
  Leefbare stad.....................................................................................................................8
  Ondernemende stad..........................................................................................................9
  Algemeen: apparaat, manier van werken, lasten............................................................10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Vooraf
Op 4 februari gaven inwoners van Culemborg gevolg aan een uitnodiging van de
gemeente om mee te denken over bezuinigingen. “Denk met ons mee
De gemeenteraad wil samen met u en andere inwoners bedenken welke mogelijke
bezuinigingen er allemaal zijn. En wil weten wat u daarbij belangrijk vindt. Wat past bij
onze stad? Wat vindt u voor Culemborg belangrijk? Wat zou misschien anders kunnen?
Wat zou u slimmer of efficiënter willen aanpakken? En misschien heeft u nog frisse
bijzondere ideeën? Uw inbreng is welkom.”
De opkomst was hoger dan verwacht. Meer dan 80 mensen bleken bereid om naar de
Salaamander te komen en zich te buigen over de gemeentelijke begroting. Ze zaten
steeds met 6 mensen aan een tafel en gingen in gesprek over mogelijkheden om te
bezuinigen, meer inkomsten te krijgen of door efficiënter te werken geld te vinden.
De tafels met actieve bewoners leverden veel op. Heel veel suggesties voor
bezuinigingen, hartenkreten en suggesties voor behoud van door Culemborg
gefinancierde activiteiten. Soms eensgezind (geen externen inhuren, zeker niet voor
burgerparticipatie!) soms niet (niet bezuinigen op WMO, versus stop pamperen en maak
betere keuzen in de WMO). Vaak inclusief suggesties hoe de gemeente door anders te
werken kan bezuinigen.
Omdat de focus op de begroting van de gemeente ligt is er voor gekozen deze begroting
en haar begrotingsonderwerpen centraal te stellen in het gesprek aan de tafels
In deze rapportage is gekeken per terrein deze terreinen komen overeen met de zes
programma's van de gemeentebegroting
     zorgzame stad
     sociale stad
     groene stad
     leefbare stad
     ondernemende stad
     algemene dekking, apparaat, lasten
Per terrein konden verschillende soorten opmerkingen aangetroffen worden: voorstellen
voor (concrete) bezuinigingen, voorstellen om door anders te werken geld te vinden,
voorstellen om inkomsten te verhogen en algemenere hartenkreten. Soms wordt iets vaker
genoemd. Wordt een maatregel opvallend vaak door meerdere tafels genoemd, dan
geven wij dat aan. Wordt een maatregel genoemd, dan wil zeggen dat één tafel (of twee
tafels) dit noemde, dus het betekent niet dat alle tafels het over een maatregel eens zijn.
De rapportage somt suggesties, tips, voorstellen op. Het is geen representatief beeld van
wat Culemborgse inwoners willen. Dat is de bedoeling ook niet. Het is een inventarisatie
om te kijken wat er naar boven komt bij de mensen die actief zijn en verstand van
Culemborg hebben. Achteraf waren er kritische opmerkingen over de opzet die mensen
een bepaalde richting in zou duwen teveel aansluitend op de eigen begroting. Anderen
waren blij op deze manier mee te kunnen denken. Aan de tafels werd druk gesproken en
gedebatteerd en elke tafel kwam er uiteindelijk goed uit. Bladen waren volgeschreven en
volgeplakt. We kunnen dankbaar zijn voor zo'n enorme opbrengst.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Dit soort bijeenkomsten tonen de vitaliteit en bereidheid van Culemborgers om samen te
werken en in te zetten voor de stad. Het is goed om dat als inwoners en gemeente vast
houden. Culemborg kent veel ondernemerschap en deskundigheid. Dat kan de gemeente
goed benutten. Ook dit soort bijeenkomsten kunnen georganiseerd worden door mensen
uit Culemborg.
Aan het eind van de bijeenkomst kwam de suggestie op om met een permanente
denktank van inwoners te gaan werken waar lokale, maatschappelijke thema's besproken
kunnen worden. Lukt het om zo'n denktank breed en divers samen te stellen, dan zou dat
zeker een welkome verrijking zijn.
Hein Albeda
Joop Hofman
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Zorgzame stad
Er is veel steun om een zorgzame stad te blijven. In zijn algemeen werd dat vaak
opgemerkt. Specifiek gaf men aan: De WMO voor mensen met een beperking moet
behouden blijven (3x), behoud vroegsignalering en schuldhulp, werk aan preventie, hulp
en spoedhulp in geval van crisis, behoud ondersteuning voor (brede) arbeidsparticipatie,
houd hulp bij leerachterstanden. WMO is nodig om mensen langer thuis te laten wonen,
dat is een extra reden om de WMO te behouden. WMO moet dicht op de wijk blijven.
Meest opvallend was dat 5 tafels ondersteuning om jongeren gezond en veilig te laten
opgroeien noemden, binnen de zorgzame stad leeft dat blijkbaar extra. Sommige
voorstellen geven aan dat er verschil van mening is over hoever de zorgzame stad moet
gaan. In elk geval zal het efficiënter moeten. De stad moet zorgzaam blijven voor wie het
echt nodig heeft.
Op dit terrein werden echter ook veel bezuinigingsvoorstellen gevonden.
     Verwijs vaker naar gratis instellingen.
     Maak betere afspraken Werkzaak
     Maatwerkdienstverlening om te besparen
     Betere inkoop zorginstellingen
     Steun vrijwilligers in de zorg om geld te besparen
     Ondersteuning om mee te doen is goed, maar als geen kans op succes stoppen
Er werd ook veel inefficiëntie gezien.
     Werk met minder WMO aanbieders
     Beter WMO organiseren (3x)
     Zorg voor efficiënter vervoer naar dagbesteding,
     Licht de zorg door: hier is miljoen op te besparen
     WMO depot beter beheren
     Minder hokjesdenken, organisaties beter laten samenwerken
     Maak een analyse en aanpak voor multiprobleemgezinnen
     Werk voor de WMO samen met andere gemeenten
     Toewijzen artsen voor GGZ hulp via de gemeente laten lopen 1
Of er moet anders of minder vergoed worden
     Kijk wat echt verplicht is, maak dan keuzen over wat je extra wil bieden
     Stop pamperen in WMO
     Wijkteams voor sociale vragen kan wat minder
     Meer algemene voorzieningen WMO / Jeugd
Enkele keren noemden tafel expliciet lobbyen voor meer geld voor de zorg, met name
complexe zorg, om meer inkomsten te krijgen
1 Dit vereist echter een wetswijziging
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Sociale stad
Aan de tafels werd gepleit voor behoud van bibliotheken (6 tafels) en meer in het
algemeen cultuur (monumenten, corso), sportaccommodaties, het zwembad,
speelplekken, plekken voor de jeugd, bewonersparticipatie, onderwijs voor jong en oud,
ontmoetingsplekken, toegankelijkheid. Iedereen moet mee kunnen doen. Maar niet altijd
moet de gemeente betalen.
Behoud Culemborg als open, veelzijdige, kleurrijke en welkome stad was ook een
hartenkreet die iemand toevoegde.
We vonden hier we redelijk wat voorstellen (die soms aangeven dat er verschillen tussen
inwoners zijn).
Er werden wel bezuinigingsvoorstellen gevonden
    minder subsidie voor sport
    minder geld naar zwembad of stoppen (4x) 2
    bezuinigen op sportaccommodaties
    minder promotie binnenstad3
    minder evenementenpromotie (3x)
    minder subsidie op evenementen
    kunstgrasvelden minder snel vervangen of dit laten betalen door de verenigingen
    minder subsidie Fransche School en Gelderland
    vóór steun aan initiatieven toetsen of er wel behoefte aan het initiatief is
    democratische experimenten kosten geld, wat brengt het op?
    stoppen met acties als “De watersnoodramp”
Of er kan geld gevonden worden door anders te werken
    andere financiering van evenementen, vb crowdfunding
    vrijwilligers inzetten bij beheer gebouwen
    burgerinitiatieven stimuleren
    laat de buurt zelf besturen
    geen externen inhuren voor bewonersparticipatie
    bewonersparticipatie kan soms wat minder
    teveel cultuurlocaties, het kan slimmer
Of de inkomsten moeten verhoogd worden
    toegang innen bij evenementen
    laat ondernemers zelf voor inkomsten evenementen zorgen
    investeren in een museum voor moderne kunst waar mensen op af komen
2 Van de 3 ton voor het zwembad is 2 ton kapitaal lasten waar gemeente garant voor staat
3 Bij promotie binnenstad en evenementen is er een samenhang met ondernemende stad
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Groene stad
Behouden moeten worden: de energietransitie (3x) en inzet voor een duurzame
leefomgeving (5x). De energie en duurzaamheid staan nog steeds hoog op de agenda.
Maar de snelheid van de energietransitie roept wel vragen op
Hartenkreten waren er ook: Maak parken in Culemborg. Denk aan waterstof als vervanger
voor aardgas. Voorbeelden als EVA lanxmeer meer promoten.
Ook zijn er voorstellen om te bezuinigen
     minder onderhoud van het groen (geeft ook meer diversiteit)
     bezuinigen op onderhoud van begraafplaatsen (of dit in grafrechten verdisconteren)
       (3x)4
     geen subsidie geven op zonnepanelen en biogasexperimenten
     kleine speelplekken die weinig aantrekkelijk zijn opheffen
Of besparen door anders te werken
     energietransitie temporiseren (3x)
     energietransitie meer sturen
     groen onderhoud uitbesteden
     groen onderhoud door bewoners die dat willen
     groen onderhoud onder regie brengen van bewoners
Of meer inkomsten te genereren
     groenstroken verkopen
4 Is reeds verzelfstandigd
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Leefbare stad
Veiligheid (brand en ongelukken) moet behouden blijven. Ook de veiligheidsaanpak voor
aandachtswijken (3x), het openbaar vervoer, openbaar groen, levendige binnenstad (3x),
veilige fietspaden en goede bereikbaarheid, doorstroming worden genoemd als te
behouden. Hartenkreet was Culemborg fietsstad! Misschien moet wel het parkeergeld
omhoog.
De tafels noemen ook mogelijkheden om te besparen en inkomsten te verhogen.
Bezuinigen
     minder bemaaien berm (ook goed voor biodiversiteit)
     minder fietsparkeerplaatsen
     minder parkeervoorzieningen binnenstad
     besparen op onderhoud
     stop herinrichting markt
     geen onnodige verkeersmaatregelen zoals fietsbrug Lek 5
Efficiënter werken
     meer door bewoners laten doen bij herinrichting
     minder bewonersparticipatie
     minder zachte aanpak criminaliteit, meer harde aanpak
     steviger bekeuren
     geen smalle verkeersdrempels, die werken niet, maar wegbrede drempels
     voorkomen dat een straat meerdere keren open moet door integraler te werken 6
Ook hier worden extra inkomsten genoemd
     verhogen parkeergelden (5x)
     cameraregistratie om snelheidsovertredingen sneller te beboeten en meer
        inkomsten te krijgen7
5 Fietsbrug Lek was gedachte, staat niet op begroting
6 Als externe partijen de straat laten openbreken vergoeden zij alle kosten. Intern gebeurt dit wel
7 Kosten komen bij de gemeente, opbrengsten niet
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Ondernemende stad
Behoud toerisme, dat levert geld op, schreef een tafel op. Via de email kwam rond
toerisme ook suggesties binnen. Dat ging vooral om investeren om later meer inkomsten
te krijgen. Verder zijn er weinig zaken genoemd op dit punt. Wel wat extra inkomsten.
Bezuinigen
     minder infrastructuur bedrijventerreinen, laat zelf betalen
     geef ondernemers meer eigen verantwoordelijkheden
Investeren om later te incasseren
     toerisme uitbreiden met de verbinding via de waterwegen van Lek naar Linge. Dat
        kan gemeentelijk, maar ook provinciaal worden opgezet
     maken van bruggen in Culemborg, zodat het begaanbaar is voor kleine bootjes
Extra inkomsten
     verhoging toeristenbelasting
     liggelden verhogen
     verpachten jachthaven8
8 Is reeds gebeurd
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Algemeen: apparaat, manier van werken, lasten
Op dit punt werd niets genoemd als te behouden, daarvoor is dit ook te algemeen. Wel
veel suggesties om anders te werken, meer geld op te halen of efficiënter te werken.
Algemeen manier van werken verbeteren
    efficiency apparaat verhogen
    laat iedere afdeling 2% inleveren
    minder adviesbureaus en minder externe inhuur (bijna bij elke tafel genoemd)
    minder overhead
    beperken ICT kosten
    voorkomen dat de Raad van State project tegenhoudt
    kritischer inkoopbeleid
    integralere uitvoering plannen op locatie (groen, verkeer, etc)
    meer inzet vrijwilligers
    meer samenwerken met andere gemeenten
    meer en beter partnerschap met Utrecht
    eerst kijken hoe andere gemeenten iets doen
Minder groots werken
    geen prestigeprojecten
Lasten verhogen
    OZB kan omhoog (3x)
    precario reserve gebruiken voor zorg
    belasting op honden, katten, paarden
    algemene lasten verhogen
Inkomsten uit verkoop
    vastgoed verkopen
    groenstroken verkopen
Andere strategie inzetten
    niet bezuinigen, maar lobbyen in Den Haag
    niet meedenken, niks oplossen. Laat de boel maar vastlopen. Dan wordt het
       probleem ook duidelijk.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Meedenken over bezuinigingen in Culemborg
Resultaten vragenlijst voor inwoners gemeente
Dinsdag 20 maart 2020
Lucas de Jong & Leo Dijkema
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Respons
• 717 inwoners hebben deelgenomen aan de enquête
• 590 reacties zijn voltooid
• 29 reacties zijn vooraf verwijderd n.a.v. controle op IP adres
• Het merendeel van de deelnemers wil vaker meedenken en praten over de toekomst
  van Culemborg!
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Gegevens deelnemers
 • Evenwichtige spreiding van
   leeftijd, voornamelijk
   deelnemers van middelbare
   leeftijd (41 – 60 jaar)
 • Hoog opgeleide deelnemers
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre> Gegevens deelnemers
• Burgers uit de
  Binnenstad,
  Terweijde en Parijsch
  waren sterk
  vertegenwoordigd
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Achtergrond enquête
De inwoners van Culemborg zijn
gevraagd mee te denken over
mogelijke bezuinigingen op het gebied
van vijf thema’s:
• Leefbare stad                       Tevens is gevraagd wat men vindt van
• Ondernemende stad                   een verhoging van de OZB als
• Groene stad                         inkomstenbron en is er naar
                                      bezuinigingsmogelijkheden volgens de
• Sociale stad
                                      bewoners van Culemborg gevraagd.
• Zorgzame stad
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Samenvatting financieel
Thema             Onderwerp               Opbrengst  Oordeel Niet gerealiseerd
Leefbare stad     Knelpunten              25k        OK (%)
                  Onderhoud wegen         X          Niet OK 60k
                  Parkeren duurder        90k        OK
                  Jeugd Boa's             X          Niet OK 100k
Ondernemende Stad Promotie                90k        OK
Groene stad       Duurzaamheid            X          Niet OK 100k
                  Kinderboerderij         Max 60k    OK?
Sociale stad      Initiatieven            Max 54k    OK?
                  Brede school            X          Niet OK 180k
                  Monitor                 78k        OK
                  Bibliotheek             X          Niet OK 430k
                  Franse school en museum X          Niet OK 261k
                  Evenementen             X          Niet OK 237k
                  Zwembad                 X          Niet OK 300k
Zorgzame stad     Buitensport             Max 160k   OK?
                  WMO en jeugd            Max 950k   OK?
                  Minima                  X          Niet OK 450
                  OZB verhogen            500k-1 mln OK
Totaal                                    1,7- 2,5 m         2,1-2,8 m
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>1.Leefbare Stad: kleine knelpunten verkeer
De vraag was:
Jaarlijks geeft de gemeente € 25.000,- uit Wat vindt u van deze bezuiniging?
aan het aanpakken van kleine
knelpunten in het verkeer. Dit vooral
gericht op het vergroten van de
verkeersveiligheid. Als we dit budget
schrappen zal de aanpak van die
knelpunten in het normale
onderhoudsbudget voor wegen moeten
worden opgenomen. Dit brengt met zich
mee dat knelpunten pas later kunnen
worden aangepakt en dat alleen acuut
onveilige situaties worden aangepakt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (174)
‘’Goed dat onveilige situaties wel meteen worden aangepakt. De rest kan wachten tot het reguliere
onderhoud.’’
‘’Dit is ok indien acuut onveilige situaties ook acuut aangepakt blijven worden. Op veiligheid van haar
burgers mag de overheid niet bezuinigen!’’
‘’Bezuinigingen mogen niet ten koste van verkeersveiligheid gaan.’’
‘’Wat is de definitie van 'acuut onveilige situaties'? Ik vind de ovonde en de rotondes aan weerszijden van
het spoorwegviaduct 'acuut onveilig', bijvoorbeeld.’’
‘’Dit voelt als een quick win voor weg situaties die anders lang onhandig blijven. Levert weinig budget
ruimte op.’’
‘’Wellicht kan oplossen van knelpunten opgelost worden door dit in regulier onderhoud van wegen mee te
nemen en in dat budget minder te bezuinigen.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>2. Leefbare Stad: verlagen onderhoudsniveau
wegen
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
Een bezuiniging van ruim 10% op het
budget voor wegenonderhoud levert
jaarlijks € 60.000,- op. Dit heeft tot
gevolg dat de kwaliteit van het wegennet
afneemt (schades worden niet meer
direct gerepareerd), dat de kans op
schadeclaims toeneemt en dat op
langere termijn een inhaalslag nodig kan
zijn. Op de korte termijn zullen deze
gevolgen echter minder zichtbaar zijn.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (176)
‘’Te veel bezuinigen hierop schuift de rekening op naar de toekomst’’
‘’Niet goed want dan ontstaat er achterstallig onderhoud wat later weer meer kosten met zich meebrengt’’
‘’Op onderhoud bezuinigen is niet handig, dat kost later dubbel. ‘’
‘’Hier teveel op bezuinigen lijkt mij niet ten goede komen aan de verkeersveiligheid.’’
‘’Slechte wegen kan ook gevaarlijke situaties teweeg brengen.’’
‘’De kans op schadeclaims is groter dan het bezuinigde bedrag’’
‘’Als er schadeclaims uit kunnen voortkomen, schieten we hier niets mee op.’’
‘’De staat van de infrastructuur ( met namen trottoirs) is nu al ver beneden het noodzakelijk niveau. Eerder
meer budget.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>3. Leefbare Stad: uitbreiding
inkomsten parkeren
De vraag was:                            Wat vindt u van deze verhoging en
Het parkeren in het centrum van
Culemborg kan duurder worden
                                         gebiedsuitbreiding?
gemaakt. Bijvoorbeeld van € 0,30 per uur
naar € 0,50 per uur en van € 2 naar € 3
per dag. Daarnaast kan het gebied voor
betaald parkeren worden vergroot met
de Mariahof, Palumbus en de
winkelcentra Parijsch en Chopinplein).
Dat levert jaarlijks € 90.000,- extra
op. Dit kan ertoe leiden dat
parkeerplaatsen gemakkelijker te vinden
zijn en meer bezoekers met de fiets
komen. Het kan echter nadelig uitwerken
op de aantrekkelijkheid van de
binnenstad en andere winkelgebieden
voor bezoekers die met de auto komen.
Minder bezoekers dus en minder omzet
voor de bedrijven in deze gebieden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (242)
‘’Verhoging aanvaardbaar, maar de gratis parkeergebieden behouden.’’
‘’Verhogen is goed, uitbreiden niet. Er moet wel een mogelijkheid blijven om op loopafstand gratis te kunnen
parkeren.’’
‘’Voor bepaalde groepen, zoals invaliden, ontheffing geven. Variabel tarief, verder van het centrum? Dan
minder duur.’’
‘’Verhoging van huidig parkeertarief is een prima oplossing. Het vergroten van de betaalde zones (vooral
Parijsch en Chopinplein) zorgen voor verminderde mobiliteit van mensen en een extra last voor bewoners
van deze gebieden.’’
‘’Stimuleren mensen met de fiets te komen is niet verkeerd. Betalen voor parkeren is ook niet verkeerd.’’
‘’Dit raakt de winkeliers. De binnenstad is al niets meer op winkelgebied.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>4. Leefbare Stad: jeugdboa’s
De vraag was:                             Wat vindt u van bezuiniging?
De inzet van jeugdboa’s (boa =
buitengewone opsporingsambtenaar)
draagt bij aan de veiligheid en
leefbaarheid van Culemborg. Een
jeugdboa heeft onder andere als taak
contact maken met de jeugd en het in
kaart brengen van jeugdgroepen.
Hiermee wordt jeugdoverlast zowel
voorkomen als aangepakt. De kosten
voor de huidige inzet van de jeugdboa’s
zijn € 100.000,- per jaar. Als we dit los
laten verliest de gemeente gedeeltelijk
zicht op wat er met de jeugd in de
verschillende wijken gebeurt.
Jongerenwerkers en hulpverleners blijven
wel beschikbaar.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (220)
‘’Belangrijk dat er zicht blijft op de jeugd.’’
‘’De risico’s zijn te groot dat overlast, schade toeneemt en sociale veiligheid afneemt.’’
‘’Als het met de jeugdboa's goed werkt, zou ik er niet op bezuinigingen....’’
‘’ Ik denk dat dit juist een hoop problemen kan verhelpen, maar weet natuurlijk niet wat de effectiviteit is
van deze ambtenaren. Hebben we minder overlast dan voordat er ingezet werd? Etc.’’
‘’Het is mij niet duidelijk of de jeugdboa's daadwerkelijk effect hebben. Als ze geen of in beperkte mate
effect hebben, mag er flink op bezuinigd worden.’’
‘’Volgens mij kunnen wijkagenten dit probleem ook oppakken. Zij zijn voor de burgers een prima
aanspraakpunt.’’
‘’Boa’s wel behouden, maar wel kritisch blijven kijken of er iets op bezuinigd kan worden.’’
‘’Er is een verschil tussen 100K en gehele afschaffing. Dit moet goedkoper kunnen.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>5. Ondernemende Stad: promotie van
Culemborg
 De vraag was:                               Wat vind u van deze bezuiniging?
 In totaal geeft Culemborg jaarlijks €
 90.000 uit aan promotie van de stad.
 Het bedrijfsleven profiteert van bezoeken
 aan onze stad. We kunnen de
 verantwoordelijkheid voor die promotie
 volledig overlaten aan het bedrijfsleven.
 De vraag is natuurlijk of het bedrijfsleven
 dit wel oppakt. Doet zij dat niet, dan
 heeft dat nadelige gevolgen voor met
 name de binnenstad (minder bezoekers
 van buitenaf en misschien meer
 leegstand). Het is wel eerlijk om dan af te
 zien van de inning van toeristenbelasting.
 Die levert nu jaarlijks € 10.000,- op.
 Netto kan er dus € 80.000,- bespaard
 worden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (203)
’’Het merk Culemborg staat wel goed, vanuit de rol van de gemeente is dit er een die je in deze tijden
inderdaad wel los kan laten.’’
‘’Moeten ondernemers oppakken geen taak van gemeente’’
‘’Als het bedrijfsleven dit niet oppakt is dat hun verantwoordelijkheid. Onzin om de toeristenbelasting af te
schaffen.’’
‘’Toeristenbelasting handhaven.’’
‘’Promotie is voor een stad belangrijk. Maar kritisch naar de kosten kijken is belangrijk.’’
‘’Belangrijk is wel dat Culemborg gepromoot blijft, alleen zullen er goede keuzes gemaakt moeten worden
hoe deze promotie ingezet gaat worden.’’
‘’Laat de promotie van Culemborg voor een deel over aan het bedrijfsleven en bouw dit bedrag stapsgewijs
in 3 jaar af met € 20.000 per jaar tot een restbedrag van € 20.000. ‘’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>6. Groene stad: duurzaamheid en
energie
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
In de gemeentebegroting is jaarlijks een
bedrag van € 100.000,- opgenomen voor
nieuwe maatregelen voor het stimuleren
van duurzaamheid. Als het volledige
budget wordt bezuinigd, betekent het
een forse aderlating op de mogelijkheid
om projecten van de grond te krijgen.
Vanuit de gemeente kunnen initiatieven
van inwoners en bedrijven niet meer
financieel worden ondersteund. Vaak is
het zo dat de gemeente haar budget niet
als enige partij in projecten inzet maar
een bijdrage levert aan projecten. Die
bijdragen van andere partijen verdwijnen
op het moment dat de gemeente geen
eigen geld inzet. Daardoor zal een
bezuiniging bij de gemeente zorgen voor
het wegvallen van subsidies. Ook moeten
we aan de Vereniging van Nederlandse
Gemeenten (VNG) uitleggen waarom wij
ons niet meer houden aan het
ondertekende klimaatakkoord.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (196)
‘’Duurzaamheid is de toekomst!’’
‘’Juist omdat Culemborg bekend staat een 'Groene Stad' te zijn, moeten we daar niet aan komen. Dat zou de
identiteit van de stad aantasten, wat een reden is voor mensen om hier naartoe te komen en bovendien is
juist in deze tijd het zo hard nodig dat we groene initiatieven ondersteunen.’’
‘’Investeren in duurzaamheid levert op langere termijn juist geld op, op het moment dat de gemeente hier
slimme keuzes in maakt.’’
‘’Niet alle kan bij de lagere overheid worden gelegd. Het rijk knijpt constant door regelgeving maar er wordt
geen ( te weinig) financiële ondersteuning geleverd.’’
‘’Zorg voor een betere lobby met de provincie. Het is logisch dat kleine steden weinig budget hebben voor
verduurzaming’’
‘’Ik ben voor zelfredzaamheid van burgers op het gebied van verduurzaming, maar soms hebben mensen
een zetje in de rug nodig waar subsidie bij kan helpen. Bezuinigen ok, maar niet te veel’’.
‘’Ik denk dat Culemborg niet anders kan dan een bijdrage leveren aan het klimaatakkoord. Misschien wel
een post waar ipv 100.000, 20.000 tot 30.000 bezuinigd kan worden. Niet alles hoeft en waar kunnen
bewoners zelf bijdragen?’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>7. Groene Stad: kinderboerderij
De vraag was:                             Wat vindt u van deze invoering?
Jaarlijks draagt de gemeente € 60.000,-
bij aan het onderhoud en beheer van de
Kinderboerderij. De bezoekersaantallen
zijn groot(tussen de 60.000 en 90.000
bezoekers per jaar). Dit geeft aan dat de
kinderboerderij voor veel inwoners
belangrijk is. Als er €1,00 p.p. aan
entreegeld wordt gevraagd kan dat
ongeveer het bedrag opleveren dat de
gemeente nu elk jaar bijdraagt. Nadeel is
dat de drempel om de kinderboerderij te
bezoeken hoger wordt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (226)
‘’Kinderboerderij moet gratis blijven.’’
‘’De kinderboerderij is een vorm van educatie en sociaal samenkomen. Dit is positief voor de gemeenschap.
1 euro per persoon kan voor mensen met een lager inkomen al snel een te hoog bedrag zijn.’’
‘’Ik zou idd gaan voor een vragen van entreegeld of andere manieren van inkomstenwerving (verkoop van
drinken / taartjes, etc.) gaan. Het is zo'n leuke plek, maar zou volgens mij op een creatieve manier (zou ook
eenmalige crowdfunding kunnen zijn), meer financieel onafhankelijk kunnen zijn mijn inziens.’’
‘’Wellicht een goedkoop abonnement voor mensen die meerdere keren willen komen?’’
‘’Mooie voorziening die behouden mag blijven. Mag best entreegeld voor worden gevraagd. Dat kan ook
bijvoorbeeld alleen voor volwassenen, en kinderen gratis entree.’’
‘’De laagdrempelige toegang is pijler onder het grote aantal bezoekers. Wellicht is een programma als
"vrienden van de Kinderboerderij" in te stellen (vrijwillige donaties).’’
‘’Niets is gratis. Kosten mogen best gedragen worden door mensen die er gebruik van maken. Zeker als deze
entreegelden geen winstoogmerk hebben maar kostendekkend zijn.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>8. Sociale Stad: ondersteuning initiatieven
inwoners
De vraag was:                                Wat vindt u van deze bezuiniging?
Culemborg biedt financiële steun aan
initiatieven uit de stad. Bij het Buurtpanel
€ 30.000,- en het Initiatievenloket
€ 24.000,- kunnen aanvragen worden
ingediend. Het nadeel van het stoppen
met deze financiële steun kan zijn dat er
een aantal initiatieven niet van de grond
komt
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (166)
‘’De gemeente is mijn inziens voldoende geoutilleerd om de bewoners voldoende (woon)plezier te
garanderen. Zeker in tijden van tekort zijn dergelijke initiatieven geen prioriteit.’’
‘’Kijk naar langere termijn initiatieven en investeer daarin.’’
‘’Onvolledige vraagstelling. Wordt nu het volledige budget gebruikt Zo ja, dan wil ik hier liever niet op
bezuinigen. Zo nee, dan kunnen we kijken welk bedrag er de afgelopen jaren is overgebleven en dat
bezuinigen.’’
‘’Bij goed onderzoek naar de plannen kan er misschien wel bezuinigd worden. Niet ieder is initiatief is nuttig
of noodzakelijk.’’
‘’Deze twee ondersteuningen samenvoegen. Financiële verantwoording hiervoor laten afleggen. Evaluatie.’’
‘’Initiatieven moeten beloond worden. Eventueel na eerste jaar/keer andere bronnen van financiering laten
vinden.’’
‘’Moet blijven bestaan om participatie/initiatief van bewoners te kunnen blijven stimuleren.’’
‘’Met de initiatieven wordt vaak zoveel werk verzet, dat het zich ruim terugverdient. Dit is louter een
besparing op papier en haalt energie uit de samenleving.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>9. Sociale Stad: Brede school programma
en NME
De vraag was:
                                           Wat vindt u van deze bezuiniging?
Jaarlijks kunnen alle leerlingen van het
basisonderwijs in Culemborg gratis
deelnemen aan lessen over cultuur,
natuur en milieu, sport, techniek, voeding
en duurzaamheid. Deze worden binnen
schooltijd en na schooltijd aangeboden
door gastdocenten op verschillende
locaties in de stad. Ook is er binnen dit
Brede schoolprogramma een aanbod
voor ouders over bijvoorbeeld opvoeden.
Naast de gastlessen binnen het Brede
schoolprogramma verzorgt NME o.a. ook
het aanbod van (les)materialen voor
kinderopvang en onderwijs, de
activiteiten op kinderboerderij De Heuvel,
de jaarlijkse Natuurfeestdag en
workshops voor docenten. Dit alles kost
de gemeente € 180.000,- per jaar. Als dit
budget geschrapt wordt zal een groot
deel van deze activiteiten waarschijnlijk
verdwijnen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (206)
‘’Bezuinigen is oké, maar niet schrappen. Natuur en milieu educatie is belangrijk voor de toekomst en met
name voor bepaalde groepen niet vanzelf sprekend. Hierom is het belangrijk om dit bijvoorbeeld wel te
behouden voor NME activiteiten op school en bij de BSO, maar kunnen wij ons voorstellen dat een jaarlijkse
natuurfeestdag niet meer wordt gehouden of met minder middelen, of middelen vanuit andere partijen.’’
‘’Ik ben zeer tevreden over dit programma. Het biedt kinderen volop kansen. Wellicht kan het bedrag wel
met een deel omlaag, dat je kijkt wat er anders/efficiënter kan. Maar het aanbod op zich is echt zeer
waardevol voor kinderen en ouders.’’
‘’Wellicht gratis houden voor minima, zodat alle kinderen mee kunnen blijven doen en ouders met een
inkomen boven een bepaalde grens vragen een eigen bijdrage te betalen.’’
‘’Niet perse een gemeentetaak.’’
‘’Goed initiatief, maar kan ook door derden gefaciliteerd worden’’
‘’Niet bezuinigen op onze toekomst (kinderen). Juist in deze tijden van klimaatverandering moeten we de
nieuwste generaties bewust maken van hun rol in de wereld en het milieu!’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>10. Sociale Stad: Buurt Bestuurt en
Gemeentelijke Beleidsmonitor
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
Om te weten of de gemeente Culemborg
de juiste dingen doet in en voor de stad
wordt er met de Buurt Bestuurt en de
Gemeentelijke Beleidsmonitor gekeken
en gemeten waar volgens de inwoners
van Culemborg de prioriteiten liggen. We
kunnen € 78.000,- bezuinigen door deze
beide instrumenten stop te zetten. We
weten dan minder precies hoe onze
inwoners over bepaalde zaken denken.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (201)
‘’Ook de politiek weet over het algemeen wel wat er leeft bij inwoners.’’
‘’Deze instrumenten kunnen ook worden omgezet in een digitaal loket. Verder kunnen inwoners met
klachten en opmerkingen terecht bij de gemeente nietwaar? Als wij een opmerking hebben over iets dat
bezwaarlijk is, sturen we een mail naar de Gemeente en dat heeft resultaat is ons gebleken.’’
‘’Ondanks dat mensen via politieke partijen hun stem kunnen laten horen is een enquête of buurtgesprek
zinvol. Het vergroot wel de betrokkenheid.’’
‘’Natuurlijk goed om dit inzichtelijk te hebben. Maar ook hierbij denk ik: kan het op een andere manier, die
minder kosten met zich mee brengt? Welke rol kunnen en willen inwoners hier bijvoorbeeld zelf in nemen?
Zijn er eenvoudigere instrumenten te bedenken hiervoor?’’
‘’Mijns inziens is het wel belangrijk om te weten wat er leeft, maar dat hoeft niet zo veel geld te kosten.
Vraag er naar en zorg dat dat gestructureerd vanuit de gemeente wordt gedaan bijv. door website in te
richten dat deze uitnodigt om feedback te geven of door bij activiteiten een feedbackformulier neer te
leggen.’’
‘’Een praatje met de burger kost geen geld.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>11. Sociale Stad: bibliotheek
De vraag was:                              Wat vindt u van deze bezuiniging?
De bibliotheek in Culemborg krijgt ieder
jaar € 430.000,- subsidie. Daarvoor
worden niet alleen boeken uitgeleend
maar ook veel activiteiten ontplooid, o.a.
om laaggeletterdheid te voorkomen en
te bestrijden. € 100.000,- minder subsidie
zal leiden tot beperking van
openingstijden en minder activiteiten,
ook van activiteiten die gericht zijn op
het voorkomen en bestrijden van
laaggeletterdheid. De laatste jaren is
duidelijk geworden dat de gesprekken in
gezinnen om lezen te bevorderen niet
door vrijwilligers maar door professionals
gehouden moeten worden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (166)
‘’Een bibliotheek is essentieel voor onze samenleving, in de breedste zin van het woord.’’
‘’De bibliotheek is onmisbaar voor de stad. Gratis toegankelijk voor iedere inwoner en dit is met name
belangrijk voor de mensen met weinig geld en een ontmoetingsplek om eenzaamheid te voorkomen.
Laaggeletterdheid moet ook bestreden worden want laaggeletterden zijn vaak de mensen die het niet
redden in de maatschappij.’’
‘’Er kan ook kritisch gekeken worden naar de activiteiten. Zo zijn er lezingen waarvoor best wat meer
betaald zou kunnen worden. En professionals inzetten om het lezen te bevorderen? Er wordt nu al
voorgelezen door vrijwilligers en die doen dat graag en goed. Daardoor wordt het lezen ook bevorderd.’’
‘’Inkomensafhankelijke toegang tot de bibliotheek. Dus bepaalde activiteiten gratis, maar
lidmaatschapskosten afhankelijk van je inkomen.’’
‘’De bibliotheek krijgt een enorme subsidie 430K. Dat moet slimmer en breder ingezet worden. Doelstelling
voor laaggeletterdheid bestrijden moet behouden, maar op een andere manier.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>12. Sociale Stad: Fransche School en
Museum Elisabeth Weeshuis
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
Culemborg kent een rijk cultureel leven.
Voorbeelden daarvan zijn Theater De
Fransche School en Museum Elisabeth
Weeshuis. Het theater ontvangt jaarlijks
een subsidie van € 117.000,- en het
museum een bedrag van € 144.000,-. Het
stoppen met deze subsidies leidt tot het
sluiten van deze instellingen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (217)
‘’Zonder Franse School en het Museum Elisabeth Weeshuis wordt Culemborg een stad zonder ziel!’’
‘’Hier is al zoveel wegbezuinigd. En er wordt al zoveel vrijwillig gedaan, dat kan niet verder opgeschroefd
worden. Cultuur is een basis faciliteit voor een stad. Afblijven verder dus.’’
‘’Wellicht kan de bijdrage minder en moet er bij theater en museum gekeken worden naar een verhoging
van de prijs voor de bezoeker met 1 of 2 euro. Beide instellingen moeten wel kunnen blijven bestaan.’’
‘’Het zou spijtig zijn wanneer het museum en theater moeten sluiten, maar creativiteit is ook hier nodig. Het
theater kan meer commerciële activiteiten ontplooien. Het museum moet open blijven, maar dan maar op
bepaalde dagen.’’
‘’Ik denk dat het belangrijk is om beide te behouden, maar er kan uiteraard ook bij deze instanties gekeken
worden naar de effectiviteit. Ik denk dat de Fransche School al een hele slag gemaakt heeft met het
uitbreiden van het filmprogramma en 'vrienden van', de doe-ochtenden, etc. Wellicht kunnen ze nog meer
samenwerkingen aangaan.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>13. Sociale Stad: evenementen
De vraag was:                             Wat vindt u van deze bezuiniging?
Door rechtstreekse subsidiëring maakt de
gemeente veel evenementen in
Culemborg mogelijk: Lekart, Culemborg
Bijvoorbeeld, Culemborg en Oranje,
Culemborg Blues en het Corso
“Culemborg Poort van de Betuwe”.
Kleinere evenementen worden door het
Cultuurfonds gesubsidieerd. Het
Cultuurfonds krijgt hiervoor subsidie van
de gemeente. Al deze subsidies kosten
jaarlijks € 237.000,-.Het stoppen met
deze subsidies kan er toe leiden dat er
dan minder evenementen in Culemborg
worden georganiseerd
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (184)
‘’Kijk goed wie bereikt wordt met deze evenementen! En is het voor dit publiek een ‘need to go’ of een ‘nice
to go ‘. Daar waar het ‘nice’ kan een streep doorheen.’’
‘’Er kan een selectie gemaakt worden en sommige evenementen kunnen minder vaak plaats vinden, bijv. om
het jaar.’’
‘’Lokale evenementen kunnen wel minder. Daarnaast kan de gemeente kritisch kijken naar toevoeging van
het evenement.’’
‘’Klopt het dat veel activiteiten vrij toegankelijk zijn? Als dat zo is, vraag een (kleine) bijdrage aan
bezoekers. Activiteiten niet schrappen maar vraag een bijdrage en verlaag de gem. subsidie.’’
‘’Er moeten wel evenementen blijven, maar er kan wel wat op bezuinigd worden.’’
‘’Gezien het tekort vind ik het reëel om hierop te bezuinigen. Er zijn ook relatief veel evenementen in
Culemborg, en daarmee is het wel jammer maar niet onoverkomelijk als dat er minder worden. Helemaal
schrappen lijkt me wat te ver gaan.’’
‘’Belangrijk voor de stadsidentiteit’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>14. Sociale Stad: zwembad
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
De gemeente betaalt jaarlijks een kleine
€ 300.000,- voor het in stand houden van
het zwembad. Het grootste deel van dit
bedrag is nodig om de vaste lasten van
het zwembad (rente en aflossing
afgesloten lening voor de bouw, sparen
voor groot onderhoud) te betalen. Voor
die rente en aflossing staat de gemeente
garant, waardoor die kosten doorlopen.
Besparen op complete kosten van het
zwembad is vanwege die hoge vaste
lasten moeilijk te realiseren. Als het
zwembad sluit en er dus geen groot
onderhoud meer nodig is kan € 100.000,-
bespaard worden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (240)
’’Zwemles is een basis vaardigheid die nodig is voor alle inwoners. Wanneer het zwembad sluit is een ander
zwembad op te grote afstand.’’
‘’Een stad als Culemborg moet een zwembad hebben alleen kan het niet zo zijn dat de gemeenschap voor de
kosten opdraait. De gebruikers van het zwembad zullen hierin moeten bijdragen.’’
‘’Waar moeten kinderen dan hun ABC zwemdiploma gaan halen? In Tiel? In Nieuwegein?
Of is het simpelweg mis gegaan met de hele opzet/ontwerp? Dat er daarom te weinig belangstelling is?
Een vraag die je zou kunnen stellen is: Wat zou er nodig zijn om het WEL rendabel te maken? Dus: wat
brengt de bezoekersaantallen sterk omhoog?’’
‘’Het was al een schande, dat het nieuwe zwembad 'er door is gedrukt'! maar een stad als Culemborg mag
niet zonder zwembad komen. Waar moet kinderen dán naar toe voor hun zwemles. In een waterrijk land als
Nederland is het eigenlijk een must, dat iedereen kan zwemmen.;;
’’Belangrijker is om te kijken hoe het zwembad rendabel gemaakt kan worden.’’
‘’Waarom sluiten? Verkoop het zwembad aan een commerciële partij!’’
‘’Zwembad wordt helaas een bodemloze put dus gemeente heeft geen andere keus meer dan hierop te
bezuinigen’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>15. Zorgzame Stad: tarieven buitensport
De vraag was:                            Wat vindt u van deze bezuiniging?
Van de kosten die de gemeente heeft
voor het onderhouden van de
buitensport-accommodaties
(bijvoorbeeld voetbal, hockey) wordt 16%
vergoed door de clubs die hiervan
gebruik maken. De gemeente betaalt €
840.000,-. Het verdubbelen van dat
percentage levert € 160.000,- op.
Verenigingen kunnen dat via
contributieverhoging op hun leden
verhalen of door zelf onderhoud te gaan
uitvoeren op gemeentelijke kosten
besparen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (168)
‘’Deels verhoging contributie maar zeker ook een stukje verantwoording bij onderhoud door leden vind ik
een groep plan. Wel minima de mogelijkheid blijven bieden om deel te kunnen nemen.’’
‘’Dit kan ook gefaseerd. ga van 16% naar 24% en 32% in vier jaar. Dan is het te overzien. Bovendien zijn er
'rijke' verenigingen, dus ook dat zou inzichtelijk moeten zijn voordat deze maatregel voor iedereen geldt.’’
‘’Sport moet voor iedereen toegankelijk blijven. Het verhogen van contributie zal bepaalde
bevolkingsgroepen uitsluiten.’’
‘’Sporten is belangrijk, maar hier gaat wel heel veel geld naar toe. Is niet proportioneel.’’
‘’Hierdoor ga je mensen echt beperken om bij een sportvereniging te gaan denk ik. De contributies worden
te hoog. Daarnaast kan het zomaar zijn dat het onderhoud achterstallig wordt als clubs dat zelf moeten
gaan doen.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>16. Zorgzame Stad: WMO en Jeugdwet
De vraag was:                             Wat vindt u van deze bezuiniging?
De kosten van de WMO en de Jeugdwet
zijn een belangrijke oorzaak van het
financiële probleem van de gemeente
Culemborg. Binnen die WMO en
Jeugdwet wordt daarom ook gezocht
naar bezuinigingsmogelijkheden. We
proberen dat zoveel mogelijk te doen
door efficiënter te gaan werken en
denken daarmee € 950.000,- te
besparen. Het is echter niet uitgesloten
dat er wachtlijsten ontstaan, er minder
vrije keuze is om een hulpverlener uit te
zoeken en dat mensen meer op hun
eigen netwerk moeten terugvallen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (217)
‘’Als je door efficiënter te werken dit bedrag kunt bezuinigen, kan niemand daar toch op tegen zijn? ‘’
‘’De gemeente heeft de wet uit te voeren. Efficiënt werken in de eigen organisatie moet de norm altijd zijn’’
‘’Heel moeilijk om iets verstandigs te zeggen over zo'n ingewikkeld probleem. Ik vind het belangrijk dat er
mensen met verstand van zorg hierover besluiten. Voor de ingang van de Jeugdwet en de WMO werd alles
door aparte organisaties gedaan. Dat was duur, maar misschien kan het niet veel goedkoper.’’
‘’De ingrepen van de WMO hebben ook geleid tot versnippering van beleid en inconsistente behandeling van
hulpvragen. In deze kan de gemeente wellicht zorgen voor interne expertise, duidelijke protocollen en vooral
eenduidigheid. Er is - ook landelijk - al veel te veel druk op mantelzorgers. Inleveren op hulp geven is geen
goed idee’’.
‘’Zorg moet een recht blijven. Efficiëntie omhoog is verstandig en zeer mogelijk, maar niet ten kosten van
noodzakelijke zorg.’’
‘’Goed om de huidige manier van werken te toetsen. Er zijn voorbeelden van steden waar wel efficiënt en
binnen budget gewerkt wordt.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>17. Zorgzame Stad: ondersteuning minima
De vraag was:                             Wat vindt u van deze bezuiniging?
Culemborg is een sociale stad. Inwoners
die een heel laag inkomen hebben
worden daarom door de gemeente
financieel ondersteund, bijvoorbeeld
door het betalen van hun aanvullende
ziektekostenverzekering en hun eigen
bijdrage aan WMO-voorzieningen. Ook
maakt de gemeente het mogelijk dat
kinderen uit arme gezinnen aan sport,
cultuur en zwemonderwijs deel kunnen
nemen. Samen met enkele kleinere
maatregelen geeft de gemeente hier
jaarlijks € 450.000,- aan uit. Dit kunnen
we stoppen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (162)
‘’Sociale minima ondersteunen is juist goed en een belangrijk onderdeel van de gemeente. Er zou wel
gekeken kunnen naar betere mogelijkheden om de minima te helpen. Kan dit niet, dan liever het huidige
bedrag hanteren.’’
‘’Er kan worden bezuinigd maar niet ten koste van kinderen uit arme gezinnen.’’
‘’Minima mogen niet de dupe worden.’’
‘’Deze mensen hebben het al moeilijk, hiermee wordt de afstand tot deelname aan de maatschappij alleen
maar vergroot.’’
‚‘Juist financiėle tegemoetkoming ten behoeve van (kinderen uit) arme gezinnen moet blijven, maar
misschien wel versoberd.’‘
‘’Wat wordt er gedaan om het inkomen van deze gezinnen omhoog te krijgen en dus zo de afhankelijkheid
van de gemeente te stoppen? Als iemand echt niet kan, dan is ondersteunen een must. Maar als iemand niet
wil, kan moet hij/zij ook zijn eigen broek ophouden.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>18. Verhogen OZB
De vraag was:                            Wat vindt u van deze verhogingen?
De OZB die huiseigenaren en eigenaren
van bedrijfspanden betalen kan extra
verhoogd worden. Die extra inkomsten
kunnen worden gebruikt om het
financiële tekort kleiner te maken. Een
extra bedrag van gemiddeld € 23,50 per
huiseigenaar per jaar levert de gemeente
(samen met een evenredige verhoging
van de OZB voor bedrijven) een bedrag
van € 500.000,- op. Als dit extra bedrag
verdubbelt tot € 47,- is de jaarlijkse
opbrengst € 1 miljoen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>Toelichtingen (192)
‘’Ik betaal liever € 47 meer per jaar dan dat er bezuinigd moet worden op m.i. essentiële zaken als
duurzaamheid, jeugdzorg, e.d.’’
‘’Zo'n laag bedrag per huishouden verhogen is de enorme opbrengst van € 100.000 meer dan waard.’’
‘’Culemborg is een mooie stad met veel voorzieningen. Prima om daar voor te betalen via de OZB.’’
‘’Huiseigenaren en bedrijven kunnen dit prima betalen. Dragen de mensen met draagkracht bij aan de plek
waar we allemaal met plezier willen wonen.‘’
‘’De gemeente moet bezuinigen, niet de problemen verschuiven naar de burger. Als er dan toch voor wordt
gekozen, dan niet alleen voor bewoners van koopwoningen, maar voor iedereen.’’
‘’Ieder moet zijn steentje bijdragen maar niet altijd de hoofdprijs bij de inwoners neerleggen.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>19. Bezuinigingsmogelijkheden volgens de
bewoners van Culemborg
Organisatorisch herinrichten: ambtelijke apparaat inperken, minder (beleids) ambtenaren en wethouders
     ’’Mogelijk is er op organisatorisch niveau binnen de gemeente bezuiniging mogelijk. Denk bijvoorbeeld aan
      minder (beleids)ambtenaren.’’
     ‘’Een wethouder minder. En actief zorgen dat de ex wethouders met wachtgeld weer aan de slag gaan.’’
Herinrichten verdienmodel van de Gemeente
     ‘’Waar kan de gemeente geld mee verdienen? Entree evenementen, entree kinderboerderij, meer parkeergelden,
      maar wellicht is er nog meer mogelijk. Laat een gezelschap (goede) ondernemers hierover nadenken.’’
     ‘’Niet specifiek een bezuinigingsmaatregel, maar meer een tip na te denken over verdienmodellen.’’
Minder extern uitbesteden/inhuren
     ‘’Gemeenteambtenaren zelf onderzoeken laten doen in plaats van uitbesteden aan externe onderzoeksbureaus.’’
Bezuinigen op groenbeheer
     ‘’Misschien moet de groenvoorziening geprivatiseerd worden dat zie je bij meerdere gemeenten.’’
     ‘’Laat burgers zelf het openbaar groen onderhouden. Geef advies en voorzie in middelen. Werkt in andere
      gemeenten prima.’’
     ‘’Groenstroken kopen van de gemeente.’’
Kritisch kijken naar subsidieverstrekking
     ‘’Alle subsidie per direct stoppen en na een half jaar evalueren. Daarna per geval goed bekijken wat er eventueel
      bijgepast kan worden, maar niet op voorhand verlenen.’’
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>Rapportage online dialogen i.v.m.
bezuinigingen
Leo Dijkema en Lucas de Jong, maart 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>Samenvatting
 De online dialogen hadden een constructieve
    insteek.
       Inwoners zijn bereid omwille van de leefbaarheid en
          solidariteit offers te brengen.
       De offers die voor de hand liggen gaan over pijnloze
          maatregelen (parkeren duurder, efficiency in de
          bestedingen van WMO/Jeugdzorg en de gemeentelijke
          subsidies), maar ook over lastenverhoging als daarmee het
          woonplezier en hoge niveau van voorzieningen niet teloor
          gaan.
       Daarbij zijn leidende principes: draagvlak en solidariteit.
                                                           bron: Synthetron feedback
25/03/2020                                                                     2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>Aanleiding en achtergrond
 De gemeente Culemborg is vanwege de overschrijding van
    haar budget door de gestegen bijdrage voor WMO en
    Jeugdzorg genoodzaakt keuzes te maken
 Daartoe heeft de Raad besloten de inwoners hierover te
    consulteren middels fysieke bijeenkomsten, een enquête
    en een tweetal online dialogen. De online dialogen zijn in
    deze rapportage opgenomen.
 De vragen zijn met het projectteam voorbereid nadat de
    meeste enquêtes binnen waren en de gesprekken op
    locatie afgerond.
 Er deden 82 inwoners mee aan de online dialogen.
25/03/2020                    CONFIDENTIAL                     3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>     Statistieken
 • 82 deelnemers (van de 135 aanmeldingen =61% response).
 • 64% kwam uit Terwijde, Parijsch en de Binnenstad, Lanxmeer en Voorkoop. Uit Volenkampen, Pavijen
      en Triowijk deed niemand mee.
 • Hoge activiteit: veel berichten per persoon, er werd veel op elkaar gereageerd
 • Hoge consensus
 • Uitgesproken groep: of ze waren het heel erg eens of juist totaal oneens
                            2 sessies                                                   2 sessies
                                            Synthetron
                            16 en 18 maart                                              16 en 18 maart  Synthetron Benchmark
                                            Benchmark
                            2020                                                        2020
Activiteit                                                    Consensus
Aantal deelnemers                        82                   Totaal aantal synthetrons             373
Totaal aantal berichten                1385                   Synthetronizatie                     27%                  16%
Berichten per persoon                    17             14    Totaal aantal Bipotrons               421
Totaal aantal reacties                  422                   Bipotronizatie                       30%                  20%
% reacties                              30%            19%
     25/03/2020                                            CONFIDENTIAL                                                      4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>Leeswijzer
 In de volgende slides wordt steeds samengevat wat
    uit het onderzoek is gekomen:
       Tekstueel: als er schuingedrukte tekst is, is dat een citaat uit
          de synthetrons. Als een bericht zowel sterke voor- als
          tegenstemmers heeft is dat een Bipotron.
       Plaatje: een plaatje is een combinatie van een aantal
          geclusterde opmerkingen en de steun die dat cluster van
          meningen kreeg (totaal aantal stemmen ‘eens’ is groen, totaal
          aantal stemmen ‘oneens’ is rood). Daardoor is de schaal
          groter dan het aantal deelnemers
25/03/2020                         CONFIDENTIAL                          5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>    Uitkomsten per thema
25/03/2020          CONFIDENTIAL 6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>    Bibliotheek – Opbrengst verhogen
Er is bij inwoners geen draagvlak voor het besparen op de
                                                                                                    Bibliotheek
bibliotheek door minder activiteiten te organiseren (zoals
het schrappen van de cursussen laaggeletterdheid
bijvoorbeeld). Maar wat zou je wel kunnen doen?                                      Verhuur faciliteiten
Hieronder eerst de opbrengst verhogende ideeën:
                                                             Opbrengst verhogen
                                                                                   Educatie, workshops,
                                                                                         lezingen
1. Verhuur faciliteiten voor bijvoorbeeld: cursussen,
   commerciële activiteiten, zzp-ers en studenten
                                                                                  Abonnement verhogen
2. Zet in op educatie, workshops, en lezingen. Vernieuw
   het aanbod. Veel ruimte staat leeg overdag.
3. De prijs van het abonnement/lidmaatschap kan                                                  Boetes
   verhoogt worden
4. Boetes, voor het te laat inleveren van boeken, kunnen                                         Sluiten
   weer worden ingevoerd
                                                             Kosten verlagen
                                                                                          Samenwerken
   ‘verhuur ruimtes voor cursussen, vergaderingen etc.
    organiseer educatieve evenementen tegen betaling.’
   ‘lezingen en publiekstrekkers tegen betaling.’                                      Niet bezuinigen
   ‘kijk eens naar de tarieven van de omliggende
    gemeenten/. als die hoger liggen gemiddeld is het                                                       0    50     100     150   200
    wellicht redelijk het abonnement te verhogen naar b.v.                                    Geheel eens       Geheel oneens
    55,00.’
    25/03/2020                                                                                                                        7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>     Bibliotheek – Kosten verlagen
De kostenverlagende ideeën die aan de orde zijn
volgens de deelnemers:                                                                             Bibliotheek
1.       Het idee om de bibliotheek te sluiten krijgt                                   Verhuur faciliteiten
         zeer veel tegenstemmen en dus absoluut geen
                                                         Opbrengst verhogen
         steunluiten                                                          Educatie, workshops, lezingen
2.       Wel kan er veel meer de de samenwerking
         worden gezocht met andere locaties, scholen
                                                                                    Abonnement verhogen
         en verenigingen
3.       Er mag niet worden bezuinigd op de
         bibliotheek vanwege het educatieve karakter.                                               Boetes
     ‘Je kunt bieb niet sluiten, veel te belangrijke                                               Sluiten
                                                         Kosten verlagen
      functie voor educatie, vooral voor lagere
      inkomens.’
                                                                                             Samenwerken
     ‘#kosten verlagen door combineren met
      schoolbiebs (KWC en Lek en Linge).’
                                                                                           Niet bezuinigen
     ‘Laat de bibliotheek met rust. De combinatie in
      het weeshuis van museum, cafe, volksuniversiteit
                                                                                                               0    50    100   150   200
      en bibliotheek is waardevol en belangrijk voor
      een stad als Culemborg.’                                                               Geheel eens       Geheel oneens
     25/03/2020                                                                                                                       8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>   Evenementen
Er worden veel evenementen georganiseerd in Culemborg. Dit alles wordt
gesubsidieerd uit het Cultuurfonds voor € 234.000. Er is geen draagvlak
voor schrappen van deze pot, maar wel voor het maken van keuzes.
                                                                                                                      Evenementen
Deelnemers aan de online dialogen geven aan welke evenementen er
volgens hen moeten blijven, welke minder mogen worden georganiseerd en
wat echt geschrapt mag worden:                                                                                     Culemborg Blues
Blijven, minder of schrappen                                                                                                Lek Art
                                                                                          Blijven
Culemborg Blues krijgt het meeste steun om te blijven. Over Lek Art is men
zeer verdeeld. Evenementen die bijdragen aan toerisme, verbinding,
uitstraling naar buiten wil men behouden Iemand die opbrengt alles te                                                 Bijdragen aan
behouden krijgt geen steun
                                                                                                                             Alles?
Slecht bezochte en duren evenementen mogen minder georganiseerd
worden. Braderieën worden hier ook genoemd. Criteria zijn
bezoekersaantallen en originaliteit                                                                     Slecht bezochte evenementen
                                                                                          Minder
Over Culemborg Bijvoorbeeld is men eenduidig; dit mag geschrapt worden.                                          Dure evenementen
Ook de Oldtimerdag is niet populair
    ‘#Culemborg Blues moet blijven omdat daar een breed publiek op af
     komt, ook van buiten Culemborg. Het is mooie reclame voor                                                           Braderieen
     Culemborg.’
                                                                               Andere
    ‘Culemborg Bijvoorbeeld vind ik in de huidige vorm verschrikkelijk.                                     Culemborg Bijvoorbeeld
     Hebben onze eigen ondernemers er wat aan? Dat mag weg.’
                                                                                                                       Oldtimerdag
Andere oplossing
Het is niet perse nodig om evenementen te schrappen. Je kunt ook stoppen                                   Niet schrappen maar geen
                                                                              oplos- sing Schrap- pen
met subsidiering van evenementen en dan kan er wellicht met behulp van
sponsoring een oplossing worden gevonden.                                                                           subsidie
      ‘Volgens mij gaat het er niet om welk evenement geschrapt moet
       worden. Wat iedereen leuk vindt, is heel persoonlijk. Het gaat er                                                 Sponsoring
       volgens mij om of we de evenementen wel of niet van een subsidie
       willen voorzien. Of dat ze dus zelf hun financiering moeten regelen.                                                           0   10 20 30 40 50 60
       (Creatief zijn).’
                                                                                                                   Geheel eens    Geheel oneens
   25/03/2020                                                                                                                                         9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>     Initiatieven
Culemborg biedt financiële steun aan initiatieven uit de stad. Bij het
Buurtpanel € 30.000,- en het Initiatievenloket € 24.000,- kunnen aanvragen                                             Initiatieven
worden ingediend. Er is wel draagvlak dat hier bezuinigd kan worden, maar
uit de toelichting in de ingevulde vragenlijst blijkt dat er ook draagvlak is voor
het samenvoegen van deze budgetten en moet kijken naar de initiatieven die
een lange termijn effect of resultaat hebben en die wel moet belonen.                                Meer bekendheid en hulp
                                                                                                         weinig cohesie
De deelnemers aan de online dialogen leggen bij dit onderwerp de nadruk op
                                                                                         Oplossing
de volgende zaken:
                                                                                                              Meer bundelen
Oplossingen
1.        Meer bekendheid en hulp in wijken met weinig cohesie: ‘In bepaalde
          buurten is de organisatiegraad prima en claimen vaak dit soort budgetten
          (terwijl ze het minder nodig hebben). Daar waar een lage org.graad is,                                Buurtaanpak
          gebeurt het niet en is het vaakl wel nuttig. dat vind ik altijd last bij het
          toedelen van buurtbudgetten.
2.        Meer bundelen: Bewoners hoeven niet meer zeggenschap. ‘Als de gemeente
          zorgt voor meer bundeling (minder versnipperd) kunnen bewoners net als
          nu initiatieven indienen en meedenken over wat goede initiatieven zijn.’                              Eigen tientje
3.        Focus op buurtaanpak: Inzetten op wijkcoaches, buurtbudgetten en
          buurtcohesie. ‘Goed voorbeeld was de actie met geveltuintjes in de stad.
          Kleine moeite, groot plezier. Mensen leren elkaar zo kennen. Doorpakken zou
          ik zeggen.’
                                                                                         Niet                     Buurt BBQ
Het idee van een eigen tientje krijgt geen steun. Dit blijkt duidelijk de volgende
hypothese die wordt weggestemd: ‘Door iedereen tien Euro te geven aan een vooraf
ingediend initiatief en wat overblijft gaat in de gemeentekas.’.
Collectieve initiatieven zullen niet snel van de grond komen als iedereen zijn eigen                   Peilen en zeggenschap
tientje eraan moet schenken
Buurt BBQ’s hoeven geen subsidie te krijgen.                                                                                    0     10      20    30        40
Peilen, mening geven en zeggenschap is in het algemeen voor een groep niet zo nodig.                              Geheel eens       Geheel oneens
     25/03/2020                                                                                                                                          10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>   Kinderboerderij - Opbrengst verhogen
Het volgende punt is de kinderboerderij. Hier staken de
stemmen in de enquête. Bijna de helft wil wel € 1,- per                                                 Kinderboerderij
persoon of meer heffen, maar de andere helft wil minder of
niets bezuinigen. Er wordt voorgesteld om voor bepaalde
dingen wel te laten betalen, zoals bijvoorbeeld het uitbreiden                                     Eten en drinken
van de kinderboerderij met een koffie en theehoek en een                                                Activiteiten
terras. Hier willen we in de online dialoog dan ook nagaan:
waar kan je wel geld voor vragen volgens u, waarvoor niet en                                         Eigen bijdrage
welke ideeën heeft u om kosten te besparen of inkomsten te
                                                                     Opbrengst verhogen
verhogen?                                                                                               Sponsoring
                                                                                                             Entree
Opbrengst verhogen kan door middel van:
   Eten en drinken verkopen, zoals koffie, thee, ijs en                                               Adoptie dier
    frisdrank
   Activiteiten organiseren, zoals kinderfeestjes,                                                Boerderijwinkel
    schoolreisjes en educatieve activiteiten in het algemeen
                                                                                                Leren van anderen
   Een eigen vrijwillige bijdrage vragen
   Sponsor opbrengsten verhogen: 'vrienden van de                                                   Zorgboerderij
    kinderboerderij' zou ook kunnen, wellicht zijn er sponsors
    uit de stad ei dit willen voeden. De Gecu-koe of de Plus-                                   Verhuur faciliteiten
    geit.’
                                                                                                        Vrijwilligers
   Over het heffen van entree krijgt is men ook hier zeer        Kosten
    verdeeld. Wellicht een klein bedrag of een strippenkaart                              Openingstijden verruimen
                                                                 verlagen
Een aantal ideeën die minder steun krijgen zijn:                                                      Niet mogelijk
       Adoptie dieren                                                                                                  0    50 100 150 200 250 300 350
       Boerderijwinkel
       Leren van anderen                                                                            Geheel eens            Geheel oneens
       Zorgboerderij
       Verhuur faciliteiten
   25/03/2020                                                                                                                                   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>  Kinderboerderij - Kosten verlagen
Kosten besparende maatregelen                                                  Kinderboerderij
krijgen heel weinig steun. Deelnemers
zeggen hier:                                                               Eten en drinken
 ’Ik denk niet dat je echt op de                                               Activiteiten
    kosten kunt besparen. Ik denk dat                                        Eigen bijdrage
    je beter naar manieren kunt kijken
                                             Opbrengst verhogen
                                                                                Sponsoring
    om meer inkomsten te creëren.’                                                   Entree
 ‘openingstijden verruimen’                                                   Adoptie dier
 ‘dit vind ik wel een moeilijke,                                          Boerderijwinkel
    verantwoord werk moet door                                          Leren van anderen
    betaalde krachten gedaan worden,                                         Zorgboerderij
    straks is onze hele maatschappij                                    Verhuur faciliteiten
    een grote vrijwilligersmachine en                                           Vrijwilligers
    krijgt niemand meer loon en           Kosten
                                                                  Openingstijden verruimen
    ouderen geen pensioen.’              verlagen
                                                                              Niet mogelijk
                                                                                                0 50 100 150 200 250 300 350
                                                                             Geheel eens         Geheel oneens
  25/03/2020                                                                                                              12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>   Minima
Specifiek komen de minima aan de orde: Hoe zorgen
we er voor dat mensen met een kleine beurs/minima                                Minima
toch mee kunnen doen en niet te zwaar geraakt worden
door de bezuinigingen?
Kortingen: Veel andere gemeenten werken met                     Kortingen
kortingen voor deze groep bijvoorbeeld door het
gebruik van een kortingspas.De Culemborgpas is een
optie met korting op bijvoorbeeld op theater,
bibliotheek, zwembad, kinderboerderij en evenement.
Gratis aanbieden is geen goed idee, mensen moeten de   Iedereen doet mee
waarde van iets blijven zien.
Iedereen doet mee: benadrukt wordt dat iedereen (alle
kinderen) kan meedoen, rijk of arm. Ga pro actief op
zoek naar deze groep.                                        Eigen kracht
Eigen kracht: Kom in gesprek met deze mensen en ga
niet pamperen, maar versterk hun positie, wakker
creativiteit aan, creëer verdienmogelijkheden en zorg         Informeren
voor zinvolle bezigheden.
Informeren: het is van belang dat deze groep goed
geïnformeerd is over regelingen en
subsidiemogelijkheden. Houdt het overzichtelijk       Geen huurverhoging
Geen huurverhoging: het idee om geen huurverhoging
door te voeren krijgt geen steun van de andere                            0     10   20   30    40    50 60 70
deelnemers.
                                                                         Geheel eens    Geheel oneens
   25/03/2020                                                                                                13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>   Sportclubs – Opbrengst verhogen
Van de kosten die de gemeente heeft voor het
onderhouden van de buitensport-accommodaties wordt
                                                                                                  Sportclubs
16% vergoed door de clubs die hiervan gebruik maken.
Omdat de stemmen staken of hierop bezuinigd kan
                                                            Opbrengst verhogen
                                                                                                  Sponsoring
worden is geïnventariseerd of de kosten op de een of
andere manier verlaagd kunnen worden of de opbrengst
                                                                                    Prijzen kantine verhogen
verhoogd. Dat kan wel, al is er niet zo’n uitgesproken
animo voor. Dit zijn de suggesties:
                                                                                 Contributie naar draagkracht
Meer sponsors aantrekken. Overigens wordt dit punt
niet verder uitgelegd hoe dat dan zou moeten.                                                    Vrijwilligers
                                                            Kosten verlagen
Prijzen kantine verhogen op het niveau van de horeca.                                         Duurzaamheid
Dat heeft als bijkomende voordeel dat de oneerlijke
concurrentie verdwijnt stelt men.                                                         Krachten bundelen
Invoeren van een variabele contributie naar               Voor-
                                                                                    Betaalbaar voor iedereen
draagkracht. Dus hoger voor mensen die het kunnen        waarde
betalen. En hier zit ook meteen een belangrijke                                                                   0    50   100   150   200
randvoorwaarde: het moet wel betaalbaar blijven.
                                                                                            Geheel eens          Geheel oneens
  25/03/2020                                                                                                                              14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>   Sportclubs – Kosten verlagen en voorwaarde
Er is meer animo voor kostenbesparing. Daar worden
veel suggesties gegeven die gaan over:
                                                                                                       Sportclubs
                                                                 Opbrengst verhogen
Grotere inzet van Vrijwilligers door meer onderhoud bij                                                Sponsoring
de clubs te leggen zoals ‘tegels recht leggen, gras
maaien, hagen knippen, clubhuis klein onderhoud’. Dat                                    Prijzen kantine verhogen
bespaart kosten en ‘samen de schouders eronder op de
club verbroedert’. En afhankelijk van de inzet zou je de
contributie kunnen verhogen of verlagen.                                              Contributie naar draagkracht
Door duurzaamheid kan veel geld bespaart worden zegt                                                  Vrijwilligers
                                                                 Kosten verlagen
men ‘bij aanleg velden, kantine, onderhoud ed.’ Door:
‘omschakelen op bijv. Zonne-energie en led’ en het licht                                           Duurzaamheid
uit te zeten als er niet gesport wordt zoals bij de skeeler
vereniging. De Rabobank heeft hier een pilot lopen om
                                                                                               Krachten bundelen
hierbij te adviseren zegt men.
                                                               Voor-
                                                                                         Betaalbaar voor iedereen
Krachten bundelen van de clubs. Hierbij worden                waarde
suggesties gedaan als: clubs samenvoegen, faciliteiten
                                                                                                                       0    50   100   150   200
(zoals kantines en kleedkamers) delen, samen inkopen,
samen klussen etc.                                                                               Geheel eens          Geheel oneens
   25/03/2020                                                                                                                                  15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>     WMO en jeugdzorg – Poll
De grootste besparing is te behalen bij de WMO en de Jeugdzorg.
Door efficiënter te gaan werken zou € 950.000,- te besparen zijn.           Poll: Wat betreft WMO en Jeugdzorg, wat
Daarom is verkend waar de voorkeur naar uitgaat: (1) zo veel
mogelijk besparen (€ 950.000), (2) besparen maar geen wachtlijsten
                                                                           heeft uw voorkeur: 1. grootste besparing, 2.
en minder vrije keuze of (3) niets doen (met alle consequenties van         besparen maar geen wachtlijsten, 3. niet
budgettekort).                                                                              besparen.
De voorkeur gaat duidelijk uit naar besparen, maar zonder wachtrij
en met minder vrij keuze. De argumenten zijn:                         70%
                                                                      60%
Bij besparen, zonder wachtlijst verleg je de kosten stelt men: als je
maanden niet kan werken maanden vanwege de WMO is dat duur
en ongewenst. Bij verwarde ouderen verleg je de last naar de          50%
mantelzorger. Bij Jeugdzorg levert het extra kosten op door de
kosten die ontsporende jongeren in de gemeente aanrichten want        40%
het gaat om kwetsbare groepen. Langer wachten zorgt voor meer
problemen, de kosten zijn daardoor uiteindelijk hoger. ‘Efficiënter
werken prima, maar geen wachtlijsten.’ Dat efficiënter werken zou     30%
moeten komen van efficiëntere processen, goede samenwerking en
minder controlemechanismen.                                           20%
Als men kiest voor ‘Grootste besparing’ dan komt dat doordat men      10%
denkt dat er meer aan de voorkant (ambtenarij, beoordeelaars etc)
gekeken moet worden; dat traject duurt vaak veel te lang stelt men
                                                                       0%
dan. Ook zou er te veel administratie zijn en kan de afstemming
tussen de verschillende hulpverleners beter.                              grooste besparing  besparen,geen   niet besparen
                                                                                                wachtrij
    25/03/2020                                                                                                             16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>    WMO en jeugdzorg – Oplossing en visie
Men zoekt de oplossingen in:
Efficiënter werken: in de processen, administratie, andere, meer bedrijfsmatige                                WMO en jeugdzorg
organisatie van de jeugdzorg, kritisch kijken naar de behoefte, de samenwerking
tussen hulpverleners, de tijd die de controles en administratie nemen van de zorg,
bureaucratie (ambtenarij, beoordeelaars etc.) die het proces vertragen.                 Poll               Besparen, geen wachtlijst
                                                                                     argumente
In groter verband, niet regionaal of in Culemborg, maar ‘heel serieus in gesprek                                 Grootste besparing
gaan met Den Haag over aanvullende budgetten, want daar ligt het probleem’. En           n
“Culemborg kan dit net alleen oplossen. Het is belangrijk dat Culemborg en het                                            Efficienter
samenwerkingsverband Rivierenland hiermee naar de provincie gaan. Dit is een
landelijk probleem’.
                                                                                                                   In groter verband
En verder nog in wat maatregelen met weinig steun:
                                                                                                       Toets noodzaak in juiste inzet
     Toets of zorg ook echt nodig is, of andere oplossingen niet meer voor de
      hand liggen.
                                                                                           Oplossing
     Integrale aanpak: ‘Passende zorg leveren en vooral ook geïntegreerd, niet 10                                  Integrale aanpak
      hulpverleners bij 1 gezin bijvoorbeeld, funest. Slim organiseren dat
      aanspreekpunten en coördinatoren duidelijk zijn’.                                                 Te complex voor vrijwilligers…
     De hulpvraag is vaak te complex voor vrijwilligers en wijkcoaches. ‘WMO en
      jeugdzorg gaat vaak ook over zeer complexe psychiatrische problematiek                                       Naar draagkracht
      gaat’
     Naar draagkracht: ‘De eigen bijdrage is vorig jaar voor iedereen € 17,50 per                                Normen hanteren
      maand geworden, ongeacht je inkomen, dit betekent dat veel mensen met
      een hoog inkomen, goedkope hulp hebben’.                                                                        OZB verhogen
     Normen hanteren: alleen werken met zorginstellingen die niet te veel
      verdienen en niet boven de Balkenendenorm betalen.
                                                                                                            Wachtrij afhankelijk van…
     De OZB verhogen om dit tekort weg te werken wordt weggestemd als ‘te
      kort door de bocht’.
                                                                                           Visie               Niet beter sinds 2015
Visie: Er worden ook mogelijke uitganspunten geformuleerd                                                      Niet uit gemeentekas
     Maak de wachtrij afhankelijk van zorgvraag, die hoeft niet overal kort voor
      te zijn
                                                                                                                                        0   50   100 150 200
     Het kan beter want het is er niet beter op geworden sinds 2015
     Zorg en Maatschappelijke ondersteuning moet niet uit de gemeentekas                                      Geheel eens       Geheel oneens
      betaald worden
    25/03/2020                                                                                                                                          17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>    OZB – Poll en oplossing
Naast bezuinigen is ook een dilemma voorgelegd: Als we met €                 Poll: Kunnen we: 1. OZB flink
47 verhogen per jaar, en alle andere besparingen waarvoor draagvlak
                                                                           verhogen (tot ongeveer € 140) en
is doorvoeren, komen we op het bedrag dat we moeten bezuinigen
uit. Als we de OZB verhogen tot ongeveer € 140 per jaar zijn we nog
                                                                            dan helemaal niet besparen, 2.
sneller klaar. Men verkiest lastenverhoging. Wat zijn de argumenten?        Verhogen OZB met € 47 en alle
                                                                           andere gekozen besparingen doen
                                                                             of 3. minder verhogen en het
Als men kiest voor € 140 verhogen en niet besparen is dat omdat
                                                                                probleem niet oplossen
men het kan betalen en niet in wil leveren en ‘Culemborg de fijne stad
kan blijven om in te wonen die het nu is’.                             60%
                                                                       50%
Als men kiest voor € 47 verhogen i.c.m. besparen is dat omdat € 140
te kort door de bocht is: het houdt geen rekening met draagvlak en
laat alleen huiseigenaren bloeden voor de tekorten.                    40%
                                                                       30%
Het mechanisme wordt gezocht in de differentiatie:
     Verhoging naar waarde van het huis: ‘Ik stel voor een systeem op
                                                                       20%
      basis van de waarde van woning. Een verhoging van €23.50 voor
      huizen tot €200.000, €47 tot €350.000 en naar €140 voor alle
      woningen die meer dan €350.000 waard zijn’.                      10%
     Maak de hoogte van de bijdrage afhankelijk van draagkracht:
                                                                        0%
      ‘als we alle inwoners een bijdrage vragen naar draagkracht hoeft
      er misschien helemaal niet meer bezuinigd worden!’                    hoger: € 140  € 47 en  niet oplossen
                                                                                         besparen
    25/03/2020                                                                                              18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>    OZB – Probleem en voorwaarden
Bij de ontrafeling van oorzaak en
                                                                                                         OZB
oplossing wordt stilgestaan bij :
                                                             Poll argumenten
                                                                                           1. Hoger: € 140
Hoe het probleem is ontstaan: buiten de
schuld van de inwoners van Culemborg want                                              2.€ 47 en besparen
het Rijk geeft te weinig geld
                                                                                          3. Niet oplossen
Bij het zoeken naar de oplossing wordt als
                                                             Oplossing
                                                                                  Verhoging naar waarde
voorwaarde gesteld dat…
     Het extra beschikbare OZB geld goed gebruikt                              Bijdrage naar draagkracht
      moet worden: niet in een zwart gat moet
      verdwijnen, er efficiënt mee wordt omgegaan           Pro-
                                                                                  Rijk geeft te weinig geld
      (efficiency gemeente, niet zoals bij het zwembad,    bleem
      niet transparante leningen aan goede doelen of
      de Gelderlandfabriek. Blijkbaar zit hier de nodige                               Goed gebruik geld
      scepsis.
                                                             Voorwaarde
     De communicatie van de reden de nadruk moet                                          Communicatie
      leggen op het behoud van de leefbaarheid van
      de stad en de solidariteit van de bewoners.                                 Ook verhuurdersheffing
     Ook wordt de koppeling gemaakt naar de
      verhuurdersheffing. Als die verdwijnt, moet ook                          Eerst andere bezuinigingen
      de OZB verlaagt worden in dezelfde verhouding.
     Eerst op alle andere posten goed is gekeken naar                                                        0      20   40      60   80   100
      mogelijke bezuinigingen                                                                Geheel eens          Geheel oneens
    25/03/2020                                                                                                                               19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>    Parkeren – Poll met argumenten
Uit de enquête blijkt dat er draagvlak is voor het verhogen
van de parkeertarieven en het vergroten van de
parkeergebieden. Hier zijn we verder in de nuance gegaan.
De meeste mensen kiezen nu ook voor heffing op de nu                   Poll: In hoeverre bent u het eens om in
gratis parkeerterreinen Mariahof, Palumbus en de
winkelcentra Parijsch en Chopinplein. Voor prioriteit voor                Mariahof, Palumbus, winkelcentra
duurzaamheid en de fiets.
                                                                          Parijsch en Chopinplein betaald te
Poll argumenten                                                         maken en parkeren in de binnenstad
Alles duurder                                                                          duurder?
     Boodschappen kun je ook met de fiets doen. Zo niet, dan
      kun je boodschappen online bestellen.                        35%
     Parkeren op winkelcentra kost altijd geld, waarom ook niet
      in Culemborg dan levert het ook nog wat op.                  30%
Alleen binnenstad                                                  25%
     in de binnenstad doe je geen boodschappen, is meer
      funshoppen of horeca, daar heb je geen auto nodig.           20%
     De binnenstad is van overal in C. goed per fiets bereikbaar.
      Maak daarom het betaald parkeren daar duurder. dan           15%
      stimuleer je het fietsvervoer
     Buiten de stad parkeergeld vragen vind ik onnodig
     Winkelcentra vrij parkeren houden                            10%
Alles OK                                                            5%
     Dat levert eenvoudig geld op en is nog goed voor milieu +
      duurzaamheid ook!                                             0%
     we moeten zeer veel bezuinigen dus harde keuzes moeten            alles OK  alleen   alles    niets
      gemaakt worden. wat betalen voor het parkeren is te
      overzien                                                                   binnenst duurder   doen
Niets doen
     Betaald parkeren lijkt mij geen goed idee voor de
      binnenstad.
    25/03/2020                                                                                                 20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>    Parkeren – Oplossing en voorwaarden
Oplossing in het algemeen die men aandraagt:
                                                                                                       Parkeren
Maak parkeren duurder: Parkeren is een luxe en daar
mag voor betaald worden. En: ‘De binnenstad kan                                              3. alles duurder
duurder, de 'buitengebieden' misschien met het oude
                                                                 Poll argumenten
tarief van €2,- per dag. Maar hoger mag ook.’                                               2.alleen binnenst
Pak de fiets in plaats van auto: bijvoorbeeld bij het                                              1. alles OK
doen van boodschappen. Andere vinden het juist handig
om vanuit het werk met de auto direct door te rijden                                            5. niets doen
naar de winkels.
                                                                                            Parkeren duurder
Meer parkeerplaatsen: ‘Ik mis parkeerterrein Veerweg
                                                                 Oplossing
(binnenstad)’                                                                                   Fiets ipv auto
Bij het veranderen van het parkeerbeleid stelt men als                                 Meer parkeerplaatsen
voorwaarden dat:
    Als je OV stimuleert er dan een gratis OV verbinding                                           Gratis OV
     moet komen tussen het station en de binnenstad
                                                                 Voorwaarde
    Achteraf (buiten de stad) gratis parkeren mogelijk moet
     blijven                                                                       Achteraf parkeren mogelijk
    Goed informeren is belangrijk: ‘duidelijke informatie via
     krant dat de gemeente dit doet in het kader van                                              Informeren
     bezuinigingen: alle beetjes helpen zodat de druk op
     andere kosten een beetje verdeeld wordt’.                                                                   0     10 20 30 40 50 60
                                                                                               Geheel eens           Geheel oneens
    25/03/2020                                                                                                                         21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>    Advies
Aan het einde van de dialoog wordt gevraagd om een advies aan het college
te formuleren op basis van het voorgaande. Dat ziet er zo uit:                                                  Advies
Organiseer je efficiënter
     ‘Kijk vooral naar efficiency, hoe kun je slimmer organiseren, zowel
      binnen als buiten de gemeente’.                                                      Organiseer efficienter
Houdt Culemborg aantrekkelijk
     ‘Hou voor ogen wat Culemborg aantrekkelijk maakt: station, zwembad,                      Houdt Culemborg
      bibliotheek etc. Zorg dat de aantrekkelijkheid van de stad behouden of                      aantrekkelijk
      groter wordt’.
Inwoners samenwerken                                                                     Inwoners samenwerken
     ‘Kijk naar meer samenwerken met inwoners en initiatieven in de stad. Er
      gebeurt zoveel moois in Culemborg en maak daarvan gebruik!’
Zorg voor specifieke groepen                                                        Zorg voor specifieke groepen
     ‘Blijf goed zorgen voor kinderen, ouderen en mensen met een laag
      inkomen. (Daar dus niet op bezuinigen)’
     ‘En spaar de lage inkomens’
                                                                                                    OZB omhoog
OZB omhoog
Ga met Den Haag in gesprek                                                             Met Den Haag in gesprek
     ‘Wees rebels en vertel in Den Haag dat het niet meer gaat’.
College en raad steviger
                                                                                         College en raad steviger
     ‘Het college moet beter handelen. Ze zijn onzichtbaar (knippen veel
      lintjes) of lijken belangen elders te hebben waardoor hun
      geloofwaardigheid weg is (Reus en Avri). Ik ben vooral teleurgesteld in
      het raadsakkoord. Een groep raadsleden die soft beslissen, achter elkaar                                    0    20    40   60 80
      aanlopen. Deze stad heeft harde keuzes nodig. Die worden niet
      gemaakt. Ook niet door B&W. Heb verkeerd gestemd afgelopen keer. Ik                             Geheel eens   Geheel oneens
      dacht dat een nieuwe partij verschil zou maken. Dat gebeurt niet in de
      raad en zeker niet als wethouder.’
    25/03/2020                                                         CONFIDENTIAL                                                   22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>Feedback op de dialoog
 Aan het einde van de dialoog is gevraagd wat men er van vond. De
     deelnemers zijn erg enthousiast. Een greep uit de reacties:
       Vaker dit soort dingen doen, vond het leuk en zinvol. Heb ook nieuwe dingen
          gehoord, bedankt mensen. Had eigenlijk geen zin om mee te doen vanwege
          gedoe met Corona. Goed dat ik toch heb mee gedaan. Bedankt allemaal.
       Vond het heel leuk en zinvol, dank!
       Dit was een fantastische sessie met leuke acties en reacties. Veel verschillen
          en veel gezamenlijkheden. Laten we vooral die gezamenlijkheden uitbuiten,
          dan laten we zien dat we niet van bepaalde politieke partijen hoeven te zijn
          om als gemeenschap er samen de schouders onder te zetten. Er is in
          Nederland gegarandeerd meer wat ons bindt dan wat ons verdeeld!
       Dank jullie wel voor het organiseren en een mooie avond gewenst!
       Vaker dit soort raadplegingen houden. En: Dit vaker doen, eens per jaar, wat
          echt super
       Heel goed dat jullie burgers laten meedenken!
25/03/2020                                CONFIDENTIAL                                 23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>    Bijlagen
25/03/2020   CONFIDENTIAL 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>Wat is Synthetron?
Wat is Synthetron?
Online discussieplatform om met een groep mensen interactief in dialoog te
gaan over een onderwerp . Veel meningen en ideeën passeren de revue,
worden door de deelnemers beoordeeld en verder uitgediept.
                                                                             De ‘Why’ van Synthetron in 2 min (film,
Achterliggende gedachte                                                      klik hier)
Maak gebruik van de kennis van medewerkers/deelnemers. Bottum up, en
gerankt door de deelnemer zelf, niet de consultant.
Waarvoor wordt het gebruikt? (algemeen)
Algemeen: betrekken van stakeholders bij een vraagstuk.
Specifiek: strategie en verandermanagement, medewerkers betrokkenheid,
innovatie, HR en cultuur, burgerparticipatie en democratische vernieuwing.
Waarvoor wordt het hier gebruikt?
Inzicht krijgen in wat inwoners van Culemborg vinden m.b.t. het dreigende
budgettekort bij de gemeente.
Wat kun je verwachten                                                         Klik voor film hoe synthetron werkt
Synthetron maakt met een Ontwerpteam een proces waarin medewerkers                        Synthetron
                                                                                          Referenties
worden betrokken, de ideeën, gevoelens en onderstroom worden gevangen
en je daarna als organisatie in staat bent om veel beter je verandering vorm
te geven.                                                                                     brainstorm
25 maart 2020                                                                                             2       25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>Methodologie
Synthetrons
Synthetrons zijn opmerkingen waar de groep het mee eens of oneens is. Dat ontstaat door stemmen in je eigen minigroep van 5
deelnemers. Als de meerderheid het dan eens is gaan de opmerkingen migreren. Steeds wordt bepaald of een mening verder
mag migreren met de steun die dan ontstaat. Het resultaat is een lijst met synthetrons die meer of minder draagvlak hebben.
Wij hebben die onderverdeeld in niveaus:
     Top: > 90% eens
     High: > 70 %
     Medium: > 40%
     Low :> 15%
     Bottom: < 15%.
Bipotrons
Bipotrons zijn meningen waarover men bipolair stemt. Zowel eens als oneens. Dat zijn nogal eens interessante meningen, want
zij verdelen de groep en kunnen belangrijke discussiepunten zijn, die eerst opgelost moeten worden voordat je een onderwerp
een stap verder kan brengen.
(Super) Probers
Soms gebruiken we zogenaamde prober of super prober statements. Dat zijn opmerkingen die door de moderator in overleg
met de opdrachtgever in de dialoog worden gebracht. Niets als moderator bericht, maar als mening van een participant. Dat
geeft een mogelijkheid om hypotheses te testen. Super probers worden meteen in alle schermen ingebracht. Daarmee wordt
hun bereik veel groter dan een mening van 1 deelnemer die altijd begint te klimmen van groep naar groep, zolang er steun is.
In deze sessies hebben we dat alleen in de tweede sessie gedaan bij de initiatieven met deze zin: ‘We mogen als inwoners zelf
bepalen wat we willen. Door iedereen tien Euro te geven aan een vooraf ingediend initiatief en wat overblijft gaat in de
gemeentekas’
25/03/2020                                                 CONFIDENTIAL                                                       26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>Wordclouds (van alle vragen)
                             1e sessie
               2e sessie
                         Bron: synthetrons gewogen naar frequentie en gewicht
25/03/2020                                                                    27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>Script (de vragen die zijn voorgelegd)
 In hoeverre bent u het eens om in Mariahof, Palumbus, winkelcentra Parijsch en Chopinplein betaald te maken en parkeren
  in de binnenstad duurder? (allen voorgelegd in eerste sessie)
        Wat zijn voor u belangrijke voorwaarden om dit goed in te voeren en waarom?
 Waarvoor kun je GEEN geld of entree vragen bij de kinderboerderij volgens u? (ik vraag straks naar waar WEL)? (alleen
  voorgelegd in eerste sessie)
        En waarvoor kun je WEL geld of entree vragen?
        Hoe zouden we de kosten kunnen verlagen?
        En hoe kunnen we de inkomsten vergroten?
 Hoe kunnen we de KOSTEN van de bibliotheek (430.000/jaar) verlagen? (alleen voorgelegd in eerste sessie)
        Hoe zouden we de OPBRENGST van de bibliotheek kunnen vergroten?
 Welke evenementen kunnen we NIET schrappen en moeten blijven? (alleen voorgelegd in 2 e sessie)
        Welk evenement kan geschrapt worden en waarom?
        Welke evenementen moeten we minder vaak doen?
 Hoe kunnen we u als inwoner meer zeggenschap geven in het verdelen van de budgetten voor initiatieven? (2 e sessie)
 Hoe kunnen de sportclubs hun kosten verlagen zodat de gemeente minder hoeft bij te dragen? (2 e sessie)
        Als we toch de bijdrage aan de clubs verminderen betekent dat hogere kosten per lid. Hoe zou je dat het beste aan kunnen pakken? Hoe vindt u dat de clubs die kosten dan moeten
         doorberekenen aan de leden?
 Wat betreft WMO en Jeugdzorg, wat heeft uw voorkeur: 1. grootste besparing, 2. besparen maar geen wachtlijsten, 3. Niet
  besparen (beide sessies)
 Kunnen we: 1. OZB flink verhogen (tot ongeveer € 140) en dan helemaal niet besparen, 2. Verhogen OZB met € 47 en alle
  andere gekozen besparingen doen of 3. minder verhogen en het probleem niet oplossen. (beide sessies)
        Onder welke voorwaarden kunnen we OZB verhogen?
 Hoe zorgen we er voor dat mensen met een kleine beurs/minima toch mee kunnen doen en niet te zwaar geraakt worden
  door de bezuinigingen? (beide sessies)
 We zijn aan het einde gekomen van deze dialoog. Als u nu terugkijkt op deze sessie, wat is dan uw advies aan het college?
  (beide sessies)
        Hoe vond u het om op deze manier met elkaar in gesprek te zijn?
                                                                                                                                                                                         28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>Vragen?
 leo.dijkema@synthetron.com
 lucasdejong@synthetron.com
25/03/2020             CONFIDENTIAL 29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>