<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>MEMO

 AAN
                         De leden van de Gemeenteraad

 VAN
                         College van Burgemeester en Wethouders


 ONDERWERP
                         Bijlage bij raadsvoorstel Stadsvisie en Krachtig Culemborg


 DATUM
                         19 februari 2019


 KOPIE AAN



 REGISTRATIENUMMER
                         GEM - 1736635 / 19904

Inleiding
Begin 2018 heeft de raad opdracht gegeven om een stadsvisie te maken en het traject om te komen tot een stadsvisie
te vervlechten met het traject Krachtig Culemborg. In het afgelopen jaar is uitvoering gegeven aan beide opdrachten,
waarbij de stadsvisie is opgesteld door Bureau Louter en BMC aan de slag is gegaan met Krachtig Culemborg. Beide
trajecten hebben eind vorig jaar geleid tot drie rapporten. Het eerste rapport betreft de bouwstenen voor de
stadsvisie, waarin de opbrengsten staan beschreven van de gesprekken met de stad inclusief analyse wie wij zijn (het
DNA) en de opgaven waar we de komende jaren voor staan. Het tweede rapport “Culemborg stroomt” borduurt voort
op de bouwstenen en vertelt in verhalende vorm welke handvatten Culemborg de komende jaren inzet. Daarmee
vormt het een leidraad voor wie we zijn en waar we naar toe willen. Het derde rapport bevat de uitkomsten van
Krachtig Culemborg en leidt tot een aantal scenario’s voor de bestuurlijke ontwikkeling van onze gemeente. De
rapporten worden aangeboden aan de gemeenteraad voor besluitvorming. In deze informatienotitie geeft het college
zijn reactie op de rapporten, ter onderbouwing van het voorstel dat we aan de gemeenteraad hebben gedaan.

Stadsvisie
Bureau Louter is in verschillende sessies op zoek gegaan naar het DNA van de stad, door in gesprek te gaan met
bewoners, ondernemers en bestuurders. Uw raad is in september meegenomen in dit traject. Kort samengevat
ontstaat uit het rapport “Culemborg onder de oppervlakte, op weg naar de Stadsvisie Culemborg” het volgende beeld:
Culemborgers zijn betrokken bij de stad en bij elkaar. Culemborgers zijn ook eigengereid; in onze vrijstad doen we het
graag op onze eigen manier. En Culemborgers zijn nieuwsgierig en staan open voor vernieuwing. De keerzijde is dat
Culemborg behoorlijk naar binnen is gekeerd. Daardoor vragen we niet graag om hulp en werken we beperkt samen
met onze omgeving. Er is sprake van gescheiden gemeenschappen; we zijn een diverse stad maar gemeenschappen
leven nog al eens langs elkaar.

Culemborg kent daarnaast een aantal dragers: de centrale ligging in Nederland, Culemborg is Nederland in het klein,
de ligging aan de Lek, een historische binnenstad, veel initiatieven door zzp-ers en vrijwilligers en een rijk
verenigingsleven. De keerzijde is dat Culemborg een diffuus en onduidelijk profiel heeft, we zoeken naar onze
identiteit en we hebben een paradoxaal imago: enerzijds een mooi stadje aan de Lek, anderzijds worstelend met
grootstedelijke vraagstukken, zoals veiligheid, bereikbaarheid, segregatie, werkgelegenheid, vergrijzing,
energietransitie. Verder komt nadrukkelijk de ‘sprong over de Lek’ naar voren als toekomstperspectief. Meer en meer
Culemborgers zijn georiënteerd op Utrecht.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Wie wij zijn en de vraagstukken waar we de komende jaren voor gesteld staan, is verwoord in de stadsvisie
“Culemborg stroomt, een toekomstbestendig (ver)gezicht”. De unieke locatie en kenmerken die Culemborg
onderscheiden van de rest van Nederland, maar het land tegelijkertijd weerspiegelen, bieden Culemborg kansen.
Problemen die in Culemborg voorkomen, zijn voor het hele land actueel. Zowel sociale problemen waaronder
participatie, integratie of kloven tussen verschillende groepen in de samenleving, als ruimtelijke uitdagingen
bijvoorbeeld op het gebied van verkeer, groen en recreatie of klimaatverandering. Culemborg is een vruchtbare
bodem voor experimenten gebleken. Dat maakt Culemborg geschikt als broedplaats voor initiatiefnemers: van vrijstad
naar proeftuin.

Culemborg zette al vroeg vooruitstrevende stappen met een focus op duurzaamheid. Maar uitdagingen liggen op
meerdere terreinen: sociaal, ecologisch en economisch. Culemborg kan de kruisbestuiving zoeken tussen sociale,
ecologische en economische innovatie. Dat leidt tot meervoudige duurzaamheid: groene duurzaamheid, gekoppeld
aan het verbinden van de leefgemeenschap en circulaire economische waardecreatie, oftewel een duurzaam
toekomstbeeld.

Door fysieke én regelruimte te bieden aan experimenten, lokale initiatieven en ondernemerschap kan Culemborg een
actieve rol nemen in het streven naar meervoudige duurzaamheid. Het vraagt ook nadrukkelijk om het aangaan van
partnerschappen, niet alleen lokaal, maar ook regionaal en landelijk. Dat vraagt om de kunst van het verbinden, zodat
we werken aan een stad waar we samen trots op kunnen zijn en die we graag aan de buitenwereld laten zien.

Stadsvisie als leidraad
Met de vaststelling van de stadsvisie ronden we een fase af, maar tegelijkertijd staan we nog maar aan het begin. De
stadsvisie is niet alleen van de raad of van het college. Het moet het gedeelde verhaal van alle Culemborgers worden
en dienen als houvast en leidraad voor de toekomst. Daartoe wordt door het college een uitvoeringsplan opgesteld.
We gaan de komende periode met de stadvisie als leidraad de stad in om verder ideeën op te halen voor
concretisering. Om te kunnen dienen als inspiratiebron voor bewoners, ondernemers en maatschappelijke
organisaties wordt gewerkt aan een beeldende visualisatie van de stadsvisie. Na vaststelling door de raad zullen we op
aansprekende wijze de stadsvisie presenteren aan de stad.

Daarnaast gaan we de komende periode met verschillende stakeholders, waaronder multiculturele gemeenschappen,
het burgerplatform en de kinderraad in gesprek om te kijken hoe we de stadsvisie in praktijk kunnen brengen. Hoe
kunnen we de stadsvisie verder handen en voeten geven? Wie zijn daarbij nodig?

De stadsvisie is tevens bedoeld als kaderstellend en richtinggevend document bij beleidsontwikkeling. Om de
praktische toepasbaarheid te toetsen zullen wij de komende periode de stadvisie als vertrekpunt en ‘toetsingskader’
hanteren bij de beleidsontwikkeling van de mobiliteitsagenda, de omgevingsvisie en de groenvisie. We zullen
beleidsvoorstellen toetsen op meervoudige duurzaamheid (sociaal, ecologisch en economisch),
partnerschappen/verbindingen (lokaal en bovenlokaal, tussen gemeente/overheid en
burgers/ondernemers/initiatiefnemers, maar ook tussen burgers/ondernemers/initiatiefnemers onderling) en
innovatief karakter (proeftuin, broedplaats, experimenteerruimte, ‘voorbeeld’ voor Nederland).

Krachtig Culemborg
Eind december heeft BMC haar eindadvies met betrekking tot Krachtig Culemborg opgeleverd. Dit eindadvies is het
laatste in een serie van drie rapporten. In het eerste rapport, verschenen in 2017, heeft BMC een sterkte-
zwakteanalyse gemaakt van onze bestuurskracht. In 2018 is de tweede fase van het traject opgepakt en is een vijftal
scenario’s uitgewerkt voor de strategische koers van de gemeente. Begin december zijn deze scenario’s, te weten
status quo, right to challenge, regiostad in Rivierenland, regiostad in regio Utrecht en netwerkgemeente,
gepresenteerd aan en besproken met de gemeenteraad. Aan de hand hiervan heeft BMC haar eindrapport
opgemaakt, waarin een advies wordt gegeven voor de koersbepaling van Culemborg.

De kansen, consequenties en bedreigingen van de verschillende scenario’s afwegend, adviseert BMC een keuze voor
scenario 3 (Regiostad in Rivierenland), of scenario 4 (Regiostad in regio Utrecht). De andere scenario’s vallen om
verschillende redenen af, zoals door BMC beschreven in haar rapport. Scenario 3 en 4 hebben de nodige

                                                                                                        Pagina 2 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>overeenkomsten, maar verschillen ook van elkaar. In beide gevallen kiezen we ervoor om de gemeente Culemborg te
positioneren als sterke stad in de regio. Dit doet recht aan de uitkomsten van het traject Krachtig Culemborg.

Regionale samenwerking heeft ons ook veel te bieden. We kunnen niet alle uitdagingen alleen oppakken, op bepaalde
terreinen is het noodzakelijk om samen te werken. Op dit moment werkt onze gemeente al op verschillende terreinen
samen met andere gemeenten. In het verleden is bij samenwerking gekozen om de aloude provinciegrens te volgen.
Onder meer deze grens heeft onze samenwerkingsverbanden in de provincie Gelderland en het Rivierenland gevormd.
In veel gevallen functioneert deze samenwerking prima en sluit dit aan bij de doelen van Culemborg. Op deze, veelal
operationele, onderwerpen zullen we dan ook in het Rivierenland blijven samenwerken. Voorbeelden van verbanden
waarin deze samenwerking vorm krijgt zijn de BSR, AVRI, Werkzaak, ODR en BWB.

Op een aantal strategische thema’s sluit deze samenwerking echter onvoldoende aan op de ontwikkeling van
Culemborg. In de stadsvisie klinkt de oproep om nu de “sprong over de Lek” te maken. Samenwerking met gemeenten
in de Utrechtse regio biedt onze gemeente op verschillende strategische thema’s nieuwe kansen. Deze samenwerking
sluit ook aan bij het Daily urban system van veel Culemborgers, die op het gebied van wonen, werken en economie
sterker verbonden zijn met de regio Utrecht dan met het Rivierenland. De keuze voor dit scenario betekent ook dat we
niet kiezen voor grootschalige structuurwijzigingen. Wij zijn er van overtuigd dat, binnen de huidige structuren,
Culemborg zichzelf als sterke regiostad kan positioneren. Daarnaast willen we op dit moment onze energie inzetten op
inhoudelijke keuzes, niet op structuurdiscussies.

De afsluiting van het Krachtig Culemborg-traject vormt dan ook het moment voor een nieuwe, versterkte regionale
oriëntatie. Daarbij houden wij vast aan onze wortels in het Rivierenland en openen we de poorten naar de regio
Utrecht. Het college stelt dan ook voor om te kiezen voor een combinatie van scenario 3 en 4. Daarmee versterken we
onze basis in het Rivierenland en gaan we op een aantal strategische thema’s in gesprek met gemeenten in de regio
Utrecht, om te onderzoeken welke kansen samenwerking op deze thema’s voor Culemborg biedt. Hiermee sluiten we
ons ook aan bij de keuze die veel Culemborgse inwoners en ondernemers allang gemaakt hebben. Zij zijn voor
bepaalde zaken al georiënteerd op de regio Utrecht en voor andere onderwerpen op het Rivierenland. Met de keuze
voor scenario 3 en 4 sluiten we dan ook aan bij de natuurlijke verbondenheid van onze inwoners en ondernemers met
twee regio’s. De gemeenteraad wordt voorgesteld om voor een combinatie van deze twee scenario’s te kiezen. Het is
daarna aan het college om hier uitvoering aan te geven en te werken aan de versterking van onze samenwerking in
deze beide regio’s.

Dat betekent dat we in de komende periode zowel in het Rivierenland als in de Utrechtse regio aan de slag gaan met
de versterking van onze regionale samenwerking. Allereerst betekent dit voor onze huidige verbonden partijen in het
Rivierenland dat we opnieuw bekijken op welke manier we onze doelen het best kunnen realiseren in deze
samenwerkingsverbanden. Bij iedere gemeenschappelijke regeling zullen we dan ook afwegen welke inzet we in de
samenwerking willen doen en bij welke doelen van onze gemeente dit aansluit. Dit vraagt dan ook om keuzes binnen
de huidige gemeenschappelijke regelingen. Raad, college en werkorganisatie kunnen niet bij alle
samenwerkingsverbanden en thema’s even intensief betrokken zijn. Een afwegingskader voor het maken van keuzes
in prioritering en focus zal aan de gemeenteraad worden voorgelegd in een nota verbonden partijen. Aan de hand van
dit afwegingskader zullen we een keuze aan de raad voorleggen voor onze focus voor samenwerking in het
Rivierenland. Zo onderhouden en versterken we in de komende periode onze wortels van regionale samenwerking in
het Rivierenland en kiezen we op welke onderwerpen we onze regionale samenwerking in deze regio willen focussen.

Ten tweede verkennen we in de komende periode op welke strategische onderwerpen we samenwerkingen aan
kunnen gaan in de regio Utrecht. Hiervoor zullen door college en werkorganisatie gesprekken gevoerd worden over de
vraag op welke onderwerpen we kunnen samenwerken. Daarbij leggen we uit wat Culemborg te bieden heeft,
waarvoor de stadsvisie verschillende aanknopingspunten biedt, en brengen we in beeld welke aanknopingspunten
samenwerking in deze regio voor onze gemeente heeft. Samenwerking in de regio Utrecht zal namelijk niet alleen
voordelen opleveren, maar ook vragen om inzet. In de komende periode willen we op drie strategische thema’s de
samenwerking in de regio Utrecht zoeken. Op deze onderwerpen zien we dat het logisch is om nieuwe
samenwerkingspartners te zoeken, omdat we daarmee aansluiten bij de dagelijkse leef- en werkwereld van
Culemborgse inwoners en ondernemers. De thema’s waar we in ieder geval voor kiezen zijn wonen, bereikbaarheid en

                                                                                                      Pagina 3 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>economie. Bij deze thema’s zullen we in gesprekken met gemeenten in de Utrechtse regio in beeld brengen welke
opties voor samenwerking er zijn. Dit kan verschillen van toetreding tot een regionaal samenwerkingsverband tot het
sluiten van strategische allianties met Utrechtse gemeenten. Welke mogelijkheden er precies zijn om samen te werken
op wonen, bereikbaarheid en economie, zal het college in de komende periode uitwerken. Eind 2019 zullen wij uw
raad informeren over de voortgang van deze regionale verkenning en de uitwerking van de samenwerking.




                                                                                                     Pagina 4 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>