<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Nota van commentaar op het concept-Regionaal Programma Werklocaties


Woord vooraf

In het Portefeuillehoudersoverleg (PFO) Economie van 23 februari 2017 is afgesproken dat de colleges en gemeenteraden van de regiogemeenten tot 1
juni 2017 hun wensen en bedenkingen kenbaar kunnen maken op het concept Regionaal programma Werklocaties. Vervolgens zal worden overwogen of
en op welke punten het Regionaal Programma Werklocaties (RPW) wordt aangepast. Daarna zal het PFO Economie het definitieve RPW voorleggen voor
instemming aan de colleges en gemeenteraden van de regiogemeenten. Het RPW zal vervolgens in de vergadering van Gedeputeerde Staten van
Gelderland worden vastgesteld.

In deze nota van commentaar zijn de wensen en bedenkingen van de gemeenteraden samengevat en van een reactie voorzien. In totaal hebben 16
gemeenten een schriftelijke reactie ingediend. De gemeenten Doesburg, Renkum en Rozendaal hebben aangegeven geen zienswijze te hebben bij het
concept RPW. Mook en Middelaar is economisch verbonden met deze regio, ook al hoort de gemeente formeel tot Limburg. Mook en Middelaar is daarom
cijfermatig meegenomen in de onderzoeken. Mook en Middelaar heeft echter uiteindelijk besloten niet meer deel te nemen aan dit RPW-traject. In de
volgende monitoring zal dit cijfermatig verwerkt worden.
Voordat beknopt wordt ingegaan op de afzonderlijke reacties van de verschillende gemeenten, komen eerst de hoofditems integraal aan de orde. Hierbij
zal ook worden toegelicht hoe hier mee wordt omgegaan in het te wijzigen RPW. Waar gemeenten schriftelijke reacties van private partijen hebben
toegevoegd als bijlage aan de wensen en bedenkingen, dan zijn deze impliciet als onderdeel van de gemeentelijke reactie (en dus niet letterlijk in deze
commentaarnota) meegenomen.

Deze commentaarnota maakt onderdeel uit van het totale afwegingsproces rondom het Regionale Programma Werklocaties.

Arnhem, 12 oktober 2017




                                                                                                                                                          1
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Hoofditems:
   1. Fasering (economisch evenwicht)

      Opmerking van gemeenten:
      Verschillende gemeenten hebben gevraagd niet te snel in te zetten op het schrappen van werklocaties. Daarnaast werd het streven naar
      economische evenwicht per januari 2020 door sommige gemeenten als te ambitieus gezien. De regio zou meer tijd moeten nemen om het na te
      streven economisch evenwicht te bereiken. Dit zou op zijn beurt weer bijdragen aan meer consensus binnen de regiogemeenten. Het lijkt nu
      teveel een rekenmodel met te strakke regels wat geen recht doet aan de economische marktsituatie. Hierdoor zouden nieuwe economische
      ontwikkelingen wel eens kunnen worden belemmerd.

      Reactie:
      Het is juist noodzakelijk om tot economisch evenwicht te komen in de regio om daarmee nieuwe economische ontwikkelingen in de nabije
      toekomst mogelijk te maken. Het is noodzakelijk voor de zogeheten ladderonderbouwing om het overaanbod weg te werken. Verder is het
      gewenst om bestaand, deels verouderd en versnipperd aanbod weg te werken. Zo kunnen nieuwe bedrijven landen op de voor het bedrijf en de
      regio meest wenselijke locatie, mede in relatie tot de werkgelegenheid. Verder blijft het mogelijk om bestaande bedrijven uit te breiden (bijv.
      bedrijven die niet kunnen verplaatsen zoals watergebonden bedrijven). Ook bestaande bedrijventerreinen uitbreiden met minder dan 0,5 ha om
      een lokaal probleem op te lossen blijft overeind. Hiervoor moet eveneens een ladderonderbouwing worden gemaakt.
      Gezien de belangen die spelen en de reacties van de meeste regiogemeenten, wordt toch voorgesteld om het tijdstip van economisch evenwicht
      te verlengen naar januari 2021. De lijsten voor te schrappen locaties moeten na de zomervakantie 2018 (medio september) definitief zijn.Deze
      lijsten worden voorgelegd aan het PFO Economie, die het vervolgens met advies voorlegd naar GS van de provincie Gelderland. De exacte
      werkwijze en planning (ook in relatie tot de inzet van voorzienbaarheid etc.) zal de komende maanden verder worden uitgewerkt. Hiervoor is
      zorgvuldige monitoring van belang. Er wordt een voorstel uitgewerkt waarin alle criteria op een rij worden gezet (onder meer, wat is de actuele
      vraag en het aanbod, hoeveel uitgifte is er geweest, etcetera).

   2. Compensatie

      Opmerking van gemeenten:
      Een belangrijke opmerking bij gemeenten is de zogeheten compensatieplicht. Is deze in de praktijk wel uitvoerbaar? Dit is erg onduidelijk en
      maakt nieuwe gewenste ontwikkelingen onmogelijk.

      Reactie:
      Op basis van het juridische advies van Bregman Advisering d.d. 24 mei 2017 is duidelijk geworden dat de voorgestelde compensatieregeling
      juridisch niet houdbaar is, zolang er nog geen sprake is van economisch evenwicht in de regio. Het was met de compensatieregeling overigens
      ook geenszins de bedoeling om gewenste ontwikkelingen onmogelijk te maken voor de toekomst. De regio wil komen tot een goede –ook
      kwalitatieve- match van bedrijven met werklocaties in de regio, op elk moment. Het was vooral bedoeld om eisen te stellen aan de toevoeging
      van nieuwe werklocaties in de regio. Er is namelijk voldoende kwalitatief (zeer) geschikt aanbod beschikbaar. Bij gewenste nieuwe ontwikkelingen
      geldt voortdurend het principe van de duurzaamheidsladder waaraan getoetst zal moeten worden.




                                                                                                                                                        2
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>      Uit het juridisch advies met bijbehorende conclusies blijkt dat de voorgestelde compensatieregeling niet zal werken. Zolang er sprake is van
      overaanbod is de compensatieregeling die was bedacht niet toepasbaar. Niet op regionaal en ook niet op lokaal niveau. Om die reden wordt de
      compensatieregeling uit het Regionale Programma Werklocaties gehaald.

   3. Lokaal bedrijventerrein

      Opmerking van gemeenten:
      Uitgangspunt is dat alle gemeenten met een bestaand aanbod ruimte houden om de vraag aan lokale bedrijventerrein te kunnen laten landen.
      Het is belangrijk dat lokaal gebonden bedrijvigheid een plek kan hebben en houden in een gemeente. De lokale vraag in de regio is verdeeld over
      alle gemeenten (hoeveelheid hectares die de gemeente nodig heeft om tot en met 2025 aan de vraag te tegemoet te komen). Dit is nader
      uitgewerkt in het Regionaal Programma Werklocaties. Belangrijke opmerking hierbij was, dat gemeenten die geen lokaal terrein meer hebben om
      uit te geven, tijdig nieuw terrein moeten kunnen ontwikkelen om in de lokale vraag te kunnen voorzien. Met andere woorden, wanneer een tekort
      wordt voorzien, dan moet het mogelijk zijn om nieuw terrein te gaan ontwikkelen.

      Reactie:
      In het Portefeuillehoudersoverleg Economie van 23 februari 2017 is afgesproken dat deze mogelijkheid moet worden geboden en dat het RPW
      hierop als volgt zal worden aangepast: Indien een gemeente geen lokaal terrein meer heeft om uit te geven, danwel wanneer er een tekort wordt
      voorzien, dan mag de gemeente nieuw lokaal terrein in ontwikkeling nemen. Wel moet deze ontwikkeling de toets van de ladder voor duurzame
      verstelijking kunnen doorstaan. Dit is mogelijk tot het maximale toegestane lokale aanbod dat een gemeente mag hebben. Deze maximale
      voorraad aan lokaal terrein staat op pagina 99 onder de kolom ‘’te honoreren’’. Detailhandel is uitgesloten. Onder een lokaal terrein wordt
      verstaan een terrein met een overwegende kavelgrootte kleiner dan 0,5 ha.


      Opmerking van gemeenten:
      De verdeelsleutel voor de toewijzing lokaal bedrijventerrein wordt als niet wenselijk beoordeeld.

      Reactie:
      De verdeelsleutel op basis van de werkgelegenheid leidt niet voor alle gemeenten tot de voor deze gemeenten gewenste uitkomsten. Echter,
      uitgangspunt blijft, dat alle gemeenten met een bestaand aanbod ruimte houden om de voorspelde vraag te kunnen laten landen. Het is
      belangrijk dat lokaal gebonden bedrijvigheid een plek kan hebben en houden in een gemeente.
      In dit verband is de wijziging in het RPW zoals hierboven aangeduid “wanneer er een tekort op lokaal terrein wordt voorzien, dan mag de
      gemeente nieuw lokaal terrein in ontwikkeling nemen, mits ….” ook van belang. Hiermee wordt toekomstig lokale bedrijvigheid veilig gesteld.

   4. Planning proces document Regionaal Programma Werklocaties

       In het Portefeuillehoudersoverleg Economie van 24 mei 2017 is de afspraak gemaakt om het proces en de planning voor besluitvorming rond het
       RPW aan te passen. Om die reden is niet op 23 juni 2017 het gewijzigde RPW voor instemming aan het PFO aangeboden maar komt dit op 6
       oktober 2017 op de agenda. Het PFO van 23 juni was vooral bedoeld om de nadere onderzoeken (Kantoren, XXL logistiek, Juridisch Advies) en
       concept-commentaarnota (nav wensen en bedenkingen) te bespreken en de implicaties hiervan te beoordelen. Ook de herijking/herschrijving van
       het onderdeel Perifere Detailhandel is daar inhoudelijk besproken.



                                                                                                                                                     3
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>       Vervolgens is een en ander verwerkt in een gewijzigd RPW dat op 6 oktober 2017 wordt besproken in het PFO Economie. Daarna zal het RPW
       worden aangeboden aan colleges en raden met het verzoek om het nog in 2017 voor te leggen aan de gemeenteraden voor instemming.
       Gedeputeerde Staten kunnen dan in januari 2018 tot vaststelling overgaan.

   5. Juridisch advies

      Er is juridisch advies gevraagd en op basis hiervan heeft Bregman Advisering op 24 mei een definitieve rapportage opgeleverd. Deze is als bijlage
      toegevoegd en maakt onderdeel uit van de overwegingen die leiden tot adviezen en besluiten in het kader van dit RPW. Voor een uitgebreide
      toelichting wordt verwezen naar deze bijlage. Hieronder staan de belangrijkste conclusies die in het RPW worden verwerkt:

            Compensatie is niet mogelijk zolang er sprake is van overcapaciteit; belangrijke uitzondering is het ontstaan of creëren van een
             marktbehoefte (bedrijf of bedrijvigheid) die niet kan worden vervuld op gronden waarop al een passende bestemming rust.
            Er zijn geen mogelijkheden om terreinen uit het aanbod te halen zonder de bestemming aan te passen ( bijvoorbeeld privaatrechtelijke
             contracten waarbij zonnepanelen worden gelegd voor een periode van 10 jaar; ook bestuurlijke afspraken zijn juridisch niet houdbaar)
            Het RPW zoals het nu voorligt is in beginsel geschikt voor het creëren van voorzienbaarheid. Voorwaarde is dat voor alle locaties die het
             betreft wordt aangegeven hoeveel er wordt geschrapt. Dit moet ook op kaart gedetailleerd worden aangegeven (kadastraal en gearceerd
             etc.) Als termijn voor voorzienbaarheid is een periode van 1,5 jaar voldoende. Deze voorzienbaarheid heeft als doel om planologische
             schadeclaims te voorkomen en moet worden gepubliceerd zodat het mogelijk is zienswijzen in te dienen voordat het tot wijzigingen van
             bestemmingsplannen komt (schrappen van bestemmingen). Er is een stappenplan gemaakt hoe dit verder uit te werken. Wanneer
             gemeenten hier niet tijdig invulling aan geven, dan zal de provincie dit proces moeten oppakken. Waar nodig zal de provincie
             planologisch moeten ingrijpen om het beoogde economisch evenwicht te realiseren. Schadeclaims: met het gebruik van de zogeheten
             voorzienbaarheidsperiode en het bijbehorende proces, wordt beoogd om mogelijke planologische schadeclaims van private eigenaren te
             voorkomen. Hiermee kunnen ze geen gerechtvaardigd beroep doen op deze schademogelijkheid. Voor private terreinen kan er sprake zijn
             van contracten tussen gemeenten en marktpartijen. Deze contracten moeten worden geanalyseerd ter voorkoming van succesvolle
             schadeclaims wegens toerekenbare tekortkoming als de gemeente het bestemmingsplan aanpast (bestemming bedrijven, kantoren of
             detailhandel eraf haalt). Wanneer niet de gemeente maar de provincie het juridische instrumentarium voor het schrappen van
             bestemmingen inzet lijkt het risico op toerekenbare tekortkoming nihil.
            Aanvullend zijn er juridische vragen gesteld door de gemeente Duiven
         1. Bregman haalt op pagina 5 de jurisprudentie aan inzake ‘passieve risicoaanvaarding’ bij creëren voorzienbaarheid. Er zijn twee criteria:
             Criterium 1 wordt uitgebreid op pagina 6 en 7 behandeld. Echter, criterium 2 wordt niet verder toegelicht. Dat betreft ‘verwijtbaar
             stilzitten’. Wanneer is daar in juridische zin sprake van?
         2. Maakt het in dit verband bij planschadeprocedures nog uit of een particulier of de gemeente de gronden bezit, uitgaande van de
             verwachting dat de provincie de voorzienbaarheid beleidsmatig en procedureel gaat creëren.
      Antwoord:
         1. Bij het bepalen of een eigenaar gedurende de voorzienbaarheidstermijn verwijtbaar heeft stilgezeten, is cruciaal of hij een ‘voldoende
             concrete poging’ heeft gedaan om de mogelijkheden van het oude plan alsnog te benutten. Het gaat daarbij bij voorbeeld om een
             serieus, uitgewerkt plan dat als ‘beginselaanvraag’ aan de gemeente wordt voorgelegd met het verzoek om vooroverleg. Let wel: hier
             kan niet – zonder echte voorinvestering van de zijde van de eigenaar – worden volstaan met een vaag en globaal plan, maar het moet
             gaan om een concreet, uitgewerkt plan.
         2. In theorie geldt de regeling inzake voorzienbaarheid en de daarbij behorende redelijke termijn ook tussen overheden (indien de provincie
             uiteindelijk planologisch-juridisch ingrijpt). In de praktijk heeft in de relatie provincie-gemeente voorzienbaarheid geen praktische


                                                                                                                                                      4
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>              betekenis, omdat de gemeente – al (veel) langer dan particuliere eigenaren – op de hoogte is van het provinciale beleid en de weigering
              van de gemeente om het provinciale beleid om te zetten in een bestemmingsplanwijziging (ongeacht de reden van die weigering) nu juist
              de reden is voor provinciaal ingrijpen. Een succesvolle gemeentelijke planschadeclaim jegens de provincie is uit dit oogpunt een zuiver
              theoretisch fenomeen.

      Concreet betekent dit voor het RPW:
            De compensatieregeling komt te vervallen (zie ook Hoofditem punt 2).
            De voorzienbaarheidsprocedure wordt later ingezet (geen 2 jaar maar 1,5 jaar voorzienbaarheid): uiterlijk 1 juli 2019. Nadere uitwerking
             van deze procedure (eenduidig proces, kaartmateriaal, detaillering locaties etc.) wordt pas gestart nadat behandeling van het RPW in het
             PFO van 6 oktober 2017 heeft plaatsgevonden.
                Risico’s op terechte schadeclaims kunnen worden geminimaliseerd door het tijdig en juist inzetten van het juridisch instrumentarium.
                 Dat betekent onder meer dat de provincie wordt gevraagd het initiatief te nemen en de regie te voeren om bestemmingen te
                 schrappen als er sprake is van contracten tussen marktpartijen en gemeente(n).

   6. Financiële consequenties

       Over het onderdeel financiën is in de uitgangspuntennotitie bepaald, dat hier niet op gestuurd gaat worden. Er is gekozen voor een kwalitatieve
       beoordeling op basis waarvan keuzen worden gemaakt. In beginsel ligt de financiële verantwoordelijkheid dus bij gemeenten. Het gaat hierbij om
       het afboeken van voorziene inkomsten vanwege gronduitgiften. Voor wat betreft de risico’s op schadeclaims en de mogelijke financiële gevolgen
       hiervan, wordt verwezen naar hetgeen hierboven is gemeld. In het kort: door het goed en tijdig inzetten van het juridisch instrumentarium
       kunnen planologische schadeclaims worden afgewezen. Bij contracten tussen gemeenten en private partijen moet eerst worden onderzocht of er
       wel sprake is van een toerekenbare tekortkoming.



   7. Nader onderzoek XXL-Logistiek

       Overeenkomstig de toezeggingen gedaan bij de eerdere behandeling van het RPW, is er een aanvullend onderzoek gedaan naar de marktruimte
       en locatiemogelijkheden voor de vestiging van XXL logistiek (zie concept-RPW pagina 29). Aanleiding was het rapport van Buck Consultancy d.d.
       22 september 2016. Gezien de trend in de markt is besloten om in het eerste halfjaar 2017 een onderzoek te doen met als vraag: biedt het
       bestaand aanbod aan bedrijventerreinen in de regio gericht op logistiek voldoende kavels die groot genoeg zijn (te maken) voor mega DC’s?
       De uitkomsten van dit onderzoek (uitgevoerd door Ecorys gedateerd 6 juni 2017) maken onderdeel uit van de besluitvorming in dit kader voor
       het RPW. Voor een uitvoerige inhoudelijke toelichting wordt verwezen naar dit rapport dat als bijlage is toegevoegd.

      Belangrijkste conclusies:
           in de huidige ruimtevraag is XXL-logistiek meegenomen;
           binnen de logistieke knooppunten in de regio Arnhem-Nijmegen zijn locaties beschikbaar en zeer geschikt;
           er zijn additionele mogelijkheden om XXL-locaties te realiseren binnen de logistieke Knooppunten ( Knoop 38 en Knoop EMZ);
           binnen knooppunt EMZ kan een knelpunt ontstaan vanwege de nog te realiseren afslag bij Zevenaar;
           geef randvoorwaarden mee aan XXL-locaties (o.a. kavelgrootte).



                                                                                                                                                       5
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>      Concreet betekent dat voor het RPW:
           in de regio geen nieuwe locatie voor XXL-logistiek hoeft te worden ontwikkeld;
           de Knoop 38 en Knoop EMZ worden gezien als landingsplek voor XXL-logistiek in de regio;
           20 Ha van 7Poort Zevenaar (geeft voorlopig ruimte voor minimaal 2 hele grote bedrijven tot 5 minder grote XXL-vestigingen) voor nu
            wordt ingezet voor XXL-logistiek en de bestemming hierop wordt aangepast ( 20 ha 7Poort ‘op groen zetten’);
           het mogelijke knelpunt –beschikbaarheid van XXL-kavels in de regio in 2018- is feitelijk beheersbaar. Gelet op de overcapaciteit in de
            regio en de beschikbaarheid van goede kavels, hoeft vooralsnog geen nieuwe ontwikkelruimte in de markt te komen. Nieuwe locaties
            moeten dan ook nog planologisch en procedureel worden doorlopen.

   8. Kantoren (nadere uitwerking)

       In een aanvullend memo van 1 juni 2017 van de werkgroep Kantoren RPW, is een nadere uitwerking gemaakt voor het onderdeel kantoren.
       Gekeken is naar de wijzigingen die moeten worden doorgevoerd voor de gemeenten Arnhem, Renkum, Zevenaar, Nijmegen en Overbetuwe.

       Concreet betekent dit voor het RPW:
            het verder in ontwikkeling brengen van de locatie Arnhem Centraal;
            voor de locatie IJsseloord II: Arnhem streeft naar vermindering van kantoren op deze locatie, waarbij de gemeente tussen de 5.000-
             10.000 m2 BVO wil behouden;
            locatie Renkum (Hes West) wordt verder in RPW niet meer meegenomen als toekomstige kantoorlocatie;
            de functie kantoren op Mercurion in Zevenaar kan worden geschrapt met het verzoek en toezegging voor ondersteuning bij zoektocht naar
             een alternatieve invulling van de locatie;
            voor Nijmegen wordt voor de locatie Lent 5.000 m2 BVO gehonoreerd;
            voor de locatie Elst moet de gemeente een totaalvisie voor Elst Centraal opstellen. Een kantoorontwikkeling tot maximaal 5000 m2 BVO
             voor lokaal (en regionaal) is passend binnen dit plan. Voor het resterend programma zal in samenwerking met de provincie naar andere
             invullingsmogelijkheden worden gezocht.


   9. PDV herijking/herschrijving
      Bij het bespreken van het RPW in februari 2017 is al onderkend dat de beslispuntennotitie PDV erg omvangrijk, moeilijk leesbaar en nogal
      complex werd gevonden. Om die reden is dit onderdeel van het RPW herschreven zodat het voor partijen inzichtelijker en leesbaarder wordt.
      Deze bijlage is toegevoegd.
      Naast een aantal kleinere verschuivingen zijn de volgende belangrijke aanpassingen doorgevoerd:
              het behoud van Duiven Centerpoort met een omvang van 18.000 m2 BVO voor reguliere PDV;
              reservering van 35.000 m2 voor PDV –met een aantal restricties- met bovenregionale aantrekkingskracht in Duiven;
              Er blijft marktruimte beschikbaar voor PDV in ‘Noord’ van 5000 m2;
              Druten: toevoeging van 4.000 m2 PDV;
              het besluit van de provincie om akkoord te gaan met de ontwikkeling van 20.000 m2 bvo marktruimte in Ressen voor een solitaire bouw-
               en tuinmarkt.
      Verder is per deelgebied een duidelijk voorstel gemaakt hoe te komen tot herprogrammering en evenwicht (rekening houdend met marktruimte
      etc.). Dit zal verder worden opgenomen in het RPW.



                                                                                                                                                     6
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Gemeente Arnhem
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
   1.     Instemming met het concept-RPW (besluit college 7 maart      Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          2017, raad stemt ook in). Het maken van keuzes is
          noodzakelijk om nieuwe ontwikkelingen mogelijk te maken.
   2.     Gebruik van Oude Veerweg als werklocatie wordt nu in het     Het toevoegen van Oude Veerweg behoort niet tot de harde planvoorraad
          ontwerp RPW beschouwd als een ontwikkeling van een           omdat hier geen vastgesteld bestemmingsplan voor is. Met IPKW heeft Arnhem
          nieuwe werklocatie. Moet samen met Akzo Haven                en de regio een locatie beschikbaar voor campusontwikkeling c.q. de Groene
          aangemerkt worden als bijzondere werklocatie voor            Hub. Vooralsnog bestaat er geen noodzaak voor toevoeging van Oude
          campusontwikkeling c.q. groene hub.                          Veerweg aan het IPKW terrein. In 2021 (of later) ontstaat er wellicht een
                                                                       nieuwe situatie waarin de behoefte aan ontwikkeling van Oude Veerweg wel
                                                                       aantoonbaar is. Dat is het moment waarop alsnog besloten kan worden om
                                                                       Oude Veerweg alsnog in het RPW opgenomen kan worden als gewenste
                                                                       ontwikkeling.
   3.     Waardering voor het uitvoerige en zorgvuldig proces.         Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.




Gemeente Berg en Dal
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
   1.     College en raad van Berg en Dal gaan in grote lijnen         Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          akkoord met het concept-RPW. Er zijn enkele opmerkingen
          en bedenkingen.
   2.     Volgens het concept RPW hoeft Berg en Dal geen bestaand      Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          aanbod aan bedrijventerrein te schrappen. Vraag en
          aanbod zijn nagenoeg in evenwicht. Het RPW geeft ruimte
          om bij voldoende marktvraag lokaal bedrijfsterreinen
          (bijvoorbeeld Hulsbeek) te ontwikkelen. Kleine
          aanpassingen aan bedrijventerreinen zijn ook mogelijk
          (bijvoorbeeld situatie Bach). De geraamde toekomstige
          lokale vraag wordt verdeeld over de regio op grond van het
          aantal banen in een gemeente. Dit vinden wij een matige
          onderbouwing, maar we tekenen geen bezwaar aan omdat
          er vanwege de sterk ontwikkelde zorgsector op dit punt
          geen voorzienbaarheid nodig is.


                                                                                                                                                7
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>   3.     Indien een gemeente geen lokaal terrein meer heeft om uit    In het PFO Economie van 23 februari 2017 is dit al afgesproken.
          te geven, dan moet het mogelijk zijn om een nieuw lokaal     Zie hiervoor ook hetgeen is vermeld onder Hoofditems punt 3 bij lokaal
          terrein te ontwikkelen of om een bestaand terrein uit te     bedrijventerrein.
          breiden. Wij willen terrein ontwikkelen als wij een tekort
          voorzien, niet pas op het moment dat alles is uitgegeven.
   4.     De gemeente Berg en Dal kent geen kantorenconcentraties      In de gemeente zijn vele zorginstellingen gevestigd, o.a. Maartenskliniek etc.
          en er hoeft dus niets te worden geschrapt. Wel zijn er       De kantoorfunctie is ondersteunend aan de hoofdfunctie (maatschappelijke
          verspreid over de gemeente enkele kantoren, bijvoorbeeld     zorg). In het RPW wordt dit niet veranderd en dergelijke kantoorfuncties
          op bedrijventerreinen en bij zorginstellingen. Deze          blijven dus toegestaan. Dit geldt bijvoorbeeld ook voor onderwijsinstellingen
          instellingen moeten kunnen uitbreiden.                       met kantoor.




Gemeente Beuningen
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
   1.     Het geldende bestemmingsplan van de locatie Bull gaat uit    Voor meerdere bestemmingsplannen geldt dat ondergronds bouwen niet wordt
          van een maximale bouwhoogte van 10 meter en sluit            uitgesloten. In het RPW wordt ondergrondse ontwikkelruime niet
          ondergronds bouwen niet uit. In theorie kan dus meer dan     meegenomen, ondergronds bouwen ligt voor detailhandel niet direct voor de
          één bouwlaag worden gerealiseerd. Hiermee rekening           hand.
          houdende komt de onbenutte planvoorraad van de locatie
          Bull aanzienlijk hoger uit dan de omvang waarmee in het
          RPW rekening is gehouden. 24.450 m2 in plaats van 9.100
          m2. Wij verzoeken u dit in het definitieve RPW te
          corrigeren.
   2.     Met betrekking tot de verdeling van de PDV/GDV               In het RPW is met betrekking tot de verdeling van de PDV/GDV marktruimte in
          markruimte in 2/3 voor PDV/GDV concentratiegebieden en       2/3 voor PDV/GDV concentratiegebieden en 1/3 voor overige winkelgebieden
          1/3 voor overige winkellocaties verzoeken wij u in het       het volgende toegevoegd: Het is niet reëel om te verwachten dat de volledige
          definitieve RPW nader te onderbouwen waarom u tot deze       marktruimte in de komende jaren alleen in de concentratiegebieden zal worden
          verdeling bent gekomen.                                      geaccommodeerd (100/0), omdat de overige winkellocaties kunnen voorzien in
                                                                       de lokale behoefte. Als taakstellende beleidsambitie is benoemd dat de helft
                                                                       van de bruto-marktruimte in de komende jaren zal worden gereserveerd voor
                                                                       de concentratiegebieden en de helft voor overige winkellocaties (50/50). Na
                                                                       verrekening van de potentieel aanwendbare leegstand van winkelpanden in de
                                                                       concentratiegebieden en in de overige winkellocaties, resulteerde een 67/33
                                                                       verdeling van de netto-marktruimte over de concentratiegebieden en de
                                                                       overige winkellocaties.




                                                                                                                                                        8
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>   3.     Bij de definiëring van de branchebepaling in het RPW          De definitie van PDV is niet aangepast. Voor grootschalige
          zouden mogelijkerwijs ook andere volumineuze branches         detailhandelsvestigingen (volumineuze branches) zijn op een aantal locaties
          toegevoegd kunnen worden als rekening gehouden wordt          mogelijkheden (deze locaties worden vermeld in het RPD), andere locaties
          met het KB van 21 november 2015, nr. 454. Wij verzoeken       moeten worden afgestemd met de provincie. Aanpassing van dit
          u dit te onderzoeken en hierover in het definitieve RPW       beleidsuitgangspunt is niet aan de orde.
          voorstel helderheid te verschaffen. Dit geldt ook voor de     Wat betreft het hoofdassortiment geeft het RPW aan dat er maar één
          vraag of het hoofdassortiment van een PDV locatie uit         assortiment mogelijk is en dat deze wordt toegerekend aan 1 van de
          meerdere branches mag bestaan.                                detailhandelsbranches. Dit is overeenkomstig de beleidsuitgangspunten en
                                                                        doelstellingen uit het RPD 2013. Branchevervaging moet worden voorkomen.
   4.     In paragraaf 2.5.4. van het concept RPW is op pagina 44       De tekst over hoofd- en nevenassortiment is aangescherpt inclusief verwijzing
          punt 3 opgenomen hoe om te gaan met het                       naar het RPD. In het RPD staat dat nevenassortiment mag worden gevoerd tot
          nevenassortiment. Dit is onduidelijk geformuleerd,            maximaal 10% van de totale winkelvloeroppervlakte met een maximum van
          waardoor er interpretatieverschillen kunnen ontstaan. Ook     100 m2 WVO. Hieraan wordt ook in het RPW vastgehouden.
          hierover stellen wij voor in het definitieve RPW voorstel
          helderheid te verschaffen en hierbij rekening te houden met
          onze opvatting dat voor een specifieke winkelformule van
          Van Cranenbroek (binnen de grens van 10% van het WVO)
          voor elke tot het nevenassortiment behorende
          productgroep maximaal 750 M2 mag worden gebruikt.
   5.     De gemeente Beuningen wil niet financieel aansprakelijk       Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 6.
          gesteld worden voor eventuele schade die uit het RPW kan
          voortvloeien.




Gemeente Doesburg
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
   1.     Het RPW is besproken in de gemeenteraad van Doesburg.         Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          Besloten is geen gebruik te maken van de mogelijkheid om
          reactie te geven.




                                                                                                                                                    9
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Gemeente Druten
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
   1.     College en gemeenteraad van Druten zien de noodzaak van       Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          het Regionaal Programma Werklocaties (RPW). Er is             Met name voor het onderdeel PDV was er nog wat onduidelijkheid en was er
          waardering dat er voldoende ruimte blijft voor de lokale      behoefte aan meer uitwerking. In de aangepaste beslispuntennotitie PDV is dit
          ondernemers die op dit moment al een uitbreidingswens         verder ingevuld.
          hebben. Wel plaatst Druten een kritische noot bij het         Zie hiervoor ook hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 9.
          voorliggende RPW omdat het op sommige onderdelen
          onvoldoende is uitgewerkt om daarover een besluit te
          nemen.
   2.     Voor 1 september 2017 moeten wij een voorstel indienen        In het PFO van 24 mei 2017 is besloten om deze voorstellen voor het
          welke ruimte we gaan schrappen. Dit is pas mogelijk als er    schrappen van locaties nu nog niet te eisen, vooruitlopend op besluitvorming in
          meer helderheid is; het RPW in feite definitief is. De        de raad.
          beschikbare ruimte ligt voornamelijk op bestaande (en         Eerst na behandeling in PFO op 6 oktober 2017 van gewijzigd RPW zal kunnen
          woonrijp gemaakte) en verder volledig uitgegeven              worden gestart met het opmaken van de voorstellen en lijstjes.
          terreinen. Wat betekent dat? De ruimte op de
          bedrijventerreinen Westerhout en Klepperheide valt geheel     Voor de financiële consequenties wordt verwezen naar hetgeen vermeld onder
          onder de noemer 'ingesloten kavels'. Worden deze              hoofditem punt 6.
          vierkante meters gerekend tot de voorraad? Blijven zij
          buiten beschouwing? De meeste ruimte ligt op ons
          bedrijvenpark Westerhout-Zuid. Dit terrein ligt volledig
          ingesloten door water in een stedelijk gebied. Het kent één
          ontsluitingsweg en is ingericht met een collectieve
          beveiliging en parkmanagement. Wij vinden dat dit terrein
          niet voor schrappen in aanmerking komt. Het terrein is
          volledig woonrijp gemaakt en er is alleen sprake van
          ingesloten kavels. Het schrappen van hectares op dit
          terrein zet onze groeimogelijkheden voor lokale
          ondernemers op slot, omdat we hiervoor geen andere
          terreinen beschikbaar hebben. De financiële consequenties
          van het schrappen van deze ha zijn voor ons niet
          acceptabel.
   3.     Het onderdeel perifere detailhandel is onvoldoende            Het onderdeel Perifere detailhandel wordt verder uitgewerkt in het RPW. In de
          uitgewerkt. Het volledig wegbestemmen van de ruimte in        bijlage is een aangepaste notitie toegevoegd. Hierin zijn ook concreet
          onze bestemmingsplannen is niet acceptabel. Wij gaan          voorstellen gedaan hoe te komen tot economische evenwicht binnen het
          ervan uit dat bij het vaststellen van het RPW een meer        cluster PDV. Ook voor wat betreft de marktruimte in deelregio Zuid is duidelijk
          concrete uitwerking is toegevoegd. Onvoldoende helder is      gemaakt hoe dit in te vullen (zoals ook door de provincie bepleit).
          hoeveel ruimte er blijft voor perifere detailhandel in onze   Belangrijkste besluit in deze is het mogelijk maken van een bouw- en
          bestemmingsplannen. Door onze historie in de                  tuinmarkt in Ressen ( 20.000 m2 BVO).


                                                                                                                                                     10
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>          meubelindustrie is hiervoor logischerwijs ruimte voor PDV     Ook is aangegeven dat voor Druten concreet wordt voorgesteld te schrappen
          in het bestemmingsplan op de bedrijventerreinen               op de locaties Druten-Westerhout, Westerhout-Zuid en Klepperheide (ntb m2)
          Westerhout, Westerhout-Zuid en (beperkter) op                 vanwege versnipperd aanbod, schaalgrootte locaties en perifere ligging in de
          Klepperheide ontstaan. In ons geval bieden deze terreinen     regio. Zie ook hetgeen hierover gemeld onder Hoofditem punt 9.
          deze mogelijkheid op alle kavels. Dit leidt in het            OP 14 juni 2017 is er ambtelijk een aanvullend voorstel ingediend met
          voorliggende RPW tot een aanduiding 'nader te bepalen' in     betrekking tot de PDV-locaties in Druten. Dit voorstel is besproken en is
          de inventarisatie. In de reactie van de Provincie lezen wij   verwerkt in het aangepaste RPW. In de PDV-notitie is opgenomen dat er 4.000
          dat zij de ruimte in deelgebied Zuid onvoldoende uitgewerkt   m2 BVO ruimte toebedeeld is aan Druten voor PDV buiten een
          vindt. Dit vinden wij ook.                                    concentratiegebied. Alle andere PDV-mogelijkheden op bedrijventerreinen in
                                                                        Druten komen te vervallen met uitzondering van de al bestaande perifere
                                                                        detailhandelsvestigingen.
                                                                        In de nieuwe tekst is tevens bepaald dat solitaire PDV-locaties altijd een
                                                                        opvolger mogen hebben binnen de geldende regelgeving. Bevriezen houdt in:
                                                                        handhaven bestaande vestiging en gebruik, maar geen vierkante meters
                                                                        detailhandel toevoegen.

   4.     Wij verzoeken u om de uitgangspunten uit het oude RPD -       Het komend jaar zal er een herijking plaatsvinden van het oude RPD. Het
          voor zover van toepassing- op te nemen in het RPW zodat       huidige RPW gaat uitsluitend in op PDV en GDV. Het RPD uit 2013 heeft een
          het oude RPD komt te vervallen. Wij stellen het RPD 2013      bredere insteek en in 2018 zal gekeken worden in hoeverre deze
          niet met terugwerkende kracht vast. Voor gemeenten die        uitgangspunten nog passend en wenselijk zijn.
          het RPD in 2013 niet hebben vastgesteld omdat zij geen
          onderdeel uitmaakten van de regio, is het een vreemde
          manier om deze via het RPW tot geldend beleid te maken.
          Technisch gezien zouden wij eerst in moeten stemmen met
          het RPD en vervolgens met het RPW.

Gemeente Duiven
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
   1.     College en raad van Duiven onderschrijven de regionale        Het proces en het beleid in het RPW is erop gericht om economische
          wens om de economische ontwikkeling te stimuleren, maar       ontwikkelingen voor de toekomst te faciliteren. Het moet nieuwe economische
          gaan niet akkoord met uitwerking in het concept-RPW. Het      ontwikkelingen in de toekomst juist mogelijk maken.
          voorgestelde pakket aan maatregelen pakt schadelijk uit       Dat de maatregelen schadelijk zijn voor de economische ontwikkeling in de
          voor de verdere economische ontwikkeling van de               regio worden niet onderschreven. Er is zowel kwantitatief als kwalitatief
          gemeente en de regio De Liemers.                              absoluut ruimte voor economische ontwikkeling op goede locaties in de regio.
   2.     De effecten van de A15 op de economische positie van de       De doortrekking van de A15 en de aansluiting van de A15 op de A12 is van
          Duivense bedrijvigheid zijn niet goed meegewogen. De          belang voor de economische ontwikkeling van de gehele regio, niet specifiek
          gemeente Duiven krijgt over enige jaren twee directe          voor Duiven. De afronding van de aanbesteding wordt gezien als ijkpunt.
          aansluitingen op de A 15: één op de A12 en één op de N        Hoewel er nog geen definitieve zekerheid is over deze aanpassingen aan de
          810. Ook krijgt de A12 extra rijstroken. Het nieuwe           A15 is het mogelijk om in volgende jaren bij de monitoring van alle gegevens
          knooppunt A 12 - A 15 bevindt zich in Duiven. Dankzij deze    en de cijfers rond uitgifte, en vraag en aanbod, ook hier specifiek aandacht

                                                                                                                                                    11
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>          aansluitingen krijgen de bedrijventerreinen van Duiven een     voor te vragen. Reeds in 2018 zal de eerste monitoring plaatsvinden. Wanneer
          nog betere aansluiting op de (inter)nationale                  dit de uitgiften vergroot en de vraag naar terreinen, dan kan dit wellicht leiden
          transportassen. Dit zal de aantrekkelijkheid van de            tot bijstelling op onderdelen.
          bedrijventerreinen vergroten en leiden tot een hoger
          uitgiftetempo.
   3.     Het voorgestelde middel -het stellen van                       Het in werking zetten van de voorzienbaarheid is een maatregel om
          ‘voorzienbaarheid’- is erger dan de kwaal. Dit leidt tot       planschadeclaims te voorkomen. Inmiddels is vast komen te staan dat een
          economische schade in de regio en blokkeert de verdere         termijn van 1,5 jaar ook voldoende is alvorens het noodzakelijk is om in
          ontwikkeling. Door locaties met naam en toenaam openlijk       bestemmingsplannen te schrappen. Zie ook onder Hoofditem punt 5.
          een label oranje-rood mee te geven, geef je als                Alleen voor terreinen die als overaanbod worden aangemerkt wordt
          regio/provincie aan dat er zorgen zouden zijn over de          voorzienbaarheid ingesteld. Dit zijn terreinen waarvoor geen marktvraag wordt
          kwaliteit of de marktvraag. In gevallen waarin de betrokken    verwacht en/of waarvan de kwaliteit niet matcht met de marktvraag. Het
          gemeenten zich niet herkennen in een dergelijk label gaat      schrappen van deze terreinen is nodig om tot een regionaal evenwicht te
          daarvan een verkeerd signaal uit naar de markt. En het         komen. Gemeenten en particuliere eigenaren krijgen nog beperkt tijd om
          risico op onnodig verlies aan gemeenschapsgeld wordt           beschikbare kavels in de markt te zetten/ te verkopen.Op basis van een
          vergroot.                                                      kwalitatieve analyse van de locaties is er een keuze gemaakt. Dat is een
                                                                         regionale keuze, hetgeen ook kan worden uitgelegd als een positief signaal
                                                                         naar de markt en voor private partijen.
   4.     Er wordt in een veel te korte termijn toegewerkt naar het      Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 1.
          schrappen van plancapaciteit. De economische crisis is nog
          maar net achter de rug. Wij zien meer in een geleidelijke
          overgang, bijv. tot 2023. Dat zou in ieder geval moeten
          gelden voor terreinen die in beginsel het predicaat
          ‘geschikt’ krijgen. Zeker nu de economie weer aantrekt
          zouden de komende jaren juist benut moeten worden voor
          stimulering van bedrijvigheid en niet voor het afremmen.
          De gemeenten Duiven, Lingewaard, Montferland,
          Overbetuwe, Rijnwaarden, Westervoort en Zevenaar
          hebben al eerder een voorstel voor verdere fasering
          gedaan, maar helaas is deze nog niet overgenomen.
   5.     Het regionale bedrijventerrein Seingraaf krijgt ten onrechte   Terrein Seingraaf heeft het label oranje gekregen, omdat in de beslisboom, die
          het label oranjerood. In de bijlage-tabel 0.3 van het          ten grondslag ligt aan de beslispuntennotitie bedrijventerreinen alleen
          Bouwstenenrapport krijgt Seingraaf op alle vier onderdelen     terreinen op groen gezet zijn die als zeer geschikt zijn beoordeeld, de
          een groene kleur, als zijnde ‘geschikt’. Dat correspondeert    afgelopen 5 jaar verkopen hadden gerealiseerd, binnen de ruimtelijk
          niet met het conclusies uit het hoofdrapport waarbij met       economische kaart en binnen de beschikbare vraagraming voor het specifieke
          een label oranje-rood zorgen worden uitgesproken over de       cluster pasten. Seingraaf heef inderdaad 4 groene beoordelingen gekregen,
          kwaliteit of marktvraag. Het terrein Seingraaf is met          resulterend in eindoordeel ‘Geschikt’. Binnen het profiel logistiek waren er
          financiële en planologische steun van de Provincie             terreinen die het oordeel ‘Zeer geschikt’ hebben gekregen. In het toedelen van
          Gelderland bestemd en ontwikkeld tot bedrijventerrein. Het     de beschikbare marktruimte voor logistiek is deze locatie daarom op het label
          is sinds kort op de markt gezet en nu al heeft uitgifte        ‘Oranje’ gezet.
          plaatsgevonden; er zijn ook al ontwikkelafspraken gemaakt      Tijdens het PFO van 24 mei jl. is door Duiven aangegeven dat er een optie is

                                                                                                                                                        12
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>          en er lopen onderhandelingen over opties.                    uitgegeven voor een belangrijk deel van bedrijventerrein Seingraaf.
   6.     De lokale terreinen Graafstaete en De Nieuweling zijn voor   Gemeenten kunnen straks zelf de keuze maken voor het schrappen van lokaal
          een groot deel al uitgegeven en voorzien in een              lokaal terrein, gerelateerd aan het maximum aantal ha’s zoals in het RPW
          aantoonbare vraag. Voor al deze terreinen is er geen         toebedeeld. Indien er plekken zijn waar het ruimtelijk niet wenselijk is omdat
          overtuigende economische noodzaak om een                     daar versnippering is ontstaan of ontstaat dan zal dat in de ruimtelijke
          ‘voorzienbaarheid’ op te leggen met het oog op het           vertaling van het RPW naar de lokale plannen verwerkt kunnen worden. Mits
          mogelijk schrappen van de bedrijfsbestemming van niet        het natuurlijk binnen redelijke marges blijft. Gemeenten mogen hier zelf een
          uitgegeven percelen vanaf 2020. De daaruit voortvloeiende    voorstel voor doen.
          versnippering is ruimtelijk zeer ongewenst. En er zou
          onevenredig veel verlies aan gemeenschapsgeld
          plaatsvinden.
   7.     Het PDV-beleid voor Centerpoort-Nieuwgraaf vinden wij        Het is inderdaad gewenst een plek te behouden waar bovenregionaal kan
          inconsistent: dé bewezen toplocatie uit het bestaande        landen. Duiven is de enige plek waar dit past.
          beleid in de regio wordt aan banden gelegd. De regionale     In de aangepaste beslispuntennotitie PDV is het volgende voorstel gedaan:
          visie uit het RPW op Centerpoort-Nieuwgraaf is               behoud van mogelijkheden Duiven Centerpoort met omvang van 18.000 m2
          inconsistent. In 2013 is Nieuwgraaf in het Regionaal         BVO voor reguliere PDV en reservering van 35.000 m2 bvo voor PDV met
          Programma Detailhandel door de Stadsregioraad Arnhem         bovenregionale aantrekkingskracht aansluitend op de aanwijzing als
          Nijmegen aangewezen als concentratiegebied dat kan           topthemacentrum op het gebied van wonen/ in-en-om-het-huis. Het
          doorgroeien tot bovenregionaal topcentrum voor het thema     bestemmingsplan zal hier op moeten worden aangepast en de vestiging moet
          ‘wonen/in en om het huis’. Dit is ook in het betreffende     aantoonbaar bovenregionaal zijn (zie notitie PDV).
          bestemmingsplan tot uitdrukking gekomen, dat de
          expliciete instemming heeft van de Provincie Gelderland.
          Ook is mede met financiële steun van het Rijk en de
          Provincie de bereikbaarheid en de groenstructuur
          geoptimaliseerd. Dit gaf ruimte aan nieuwe ontwikkelingen
          zoals de Mediamarkt, diverse winkels in de woonbranche en
          inmiddels is na een positieve uitspraak van de Raad van
          State ook zeker dat Hornbach zich zal vestigen.




                                                                                                                                                   13
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Gemeente Heumen
Nummer    Samenvatting reactie                                           Commentaar
   1.     Het toepassen van het criterium werkgelegenheid ter            Naar aanleiding van eerdere inspraakreacties is het criterium aangepast voor
          bepaling van de lokale vraag naar bedrijventerrein tot 2025    de lokale bedrijventerreinen per gemeente niet meer gebaseerd op
          is discutabel en niet onderbouwd. Dit criterium leidt er toe   inwoneraantallen, maar op basis van werkgelegenheidscijfers. Dit betekent dat
          dat de steden met veel regionale functies ruim bedeeld         gemeente Heumen 1,3 ha lokaal bedrijventerrein toegewezen krijgt. Dit leidt
          worden ten koste van de regiogemeenten en dat er extra         niet tot een aanpassing van het RPW.
          ruimte wordt toegewezen op regionale bedrijventerreinen.
          De gemeente Heumen als forensengemeente krijgt op basis
          van werkgelegenheid een relatief klein deel van de vraag
          toebedeeld. Het verzoek is ter compensatie aan de
          gemeente Heumen 2 ha toe te kennen, ipv 1,3 ha.
   2.     In het concept RPW staat dat uitbreiding van lokale            In het PFO Economie van 23 februari 2017 is dit al toegezegd.
          bedrijventerreinen pas kan als er geen uit te geven grond      Zie hiervoor ook hetgeen is vermeld onder Hoofditem punt 3 bij lokaal
          meer is. Uitbreiding van lokaal terrein moet mogelijk zijn     bedrijventerrein.
          indien de betreffende gemeente een tekort voorziet van
          lokaal aanbod. Dit is nodig om tijdig te kunnen inspelen op
          de vraag vanuit de markt.




                                                                                                                                                    14
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Gemeente Lingewaard
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
   1.     Lingewaard vraagt om wijziging van de status naar groen       In het concept RPW is aangegeven dat het mogelijk is dat de terreinen een
          van Agropark II en Het Pannenhuis II, vanwege het             andere kleur krijgen (groen) als er definitief zekerheid is over het doortrekken
          tracébesluit voor doortrekking van de A15.                    van de A15. Vanaf dat moment kan een en ander worden heroverwogen.
                                                                        Bepalend is hierbij de aanbesteding. Wanneer deze is afgerond dan is er
                                                                        voldoende zekerheid over doortrekking van de A15. De verwachting is dat dit
                                                                        gebeurt in 2018. Dan kan de afweging worden gemaakt of hier aanpassing
                                                                        moet plaatsvinden. Dit is mede afhankelijk van de dan ontstane marktsituatie,
                                                                        de vraag en het aanbod op dat moment. Hierop wordt nu nog niet
                                                                        vooruitgelopen.
   2.     Eens met het streven naar evenwicht tussen vraag en           Zie hetgeen hierover vermeld bij Hoofditem onder punt 1. Fasering.
          aanbod bedrijventerreinen. Voorstel voor een termijn van 5
          jaar (tot 1 januari 2023) om meer ruimte te geven voor
          marktwerking (verkoop van bedrijventerreinen) en de
          economische opgang van dit moment.
   3.     Door het versnipperd aanbod op terrein Agropark II en Het     Dit zal bij de verdere uitwerking van het RPW en bij het definitief maken van
          Pannenhuis II, is er geen andere invulling mogelijk dan       de lijstjes van locaties voor het inzetten van de voorzienbaarheidsprocedure
          bedrijventerrein.                                             worden beoordeeld. Zie ook hetgeen over deze locaties is gemeld onder 1.
   4.     Het voorstel tot wegbestemmen Agropark II komt niet           In het RPW wordt in verband met overaanbod in de regio een integrale
          overeen met het beleid van NEXT-garden/glastuinbouw.          afweging gemaakt. Deze afweging is op onderdelen ook sectoraal beleid
                                                                        overschrijdend. Feitelijk gaat het hier om een bedrijventerrein waarbij op
                                                                        grond van een kwalitatieve en kwantitatieve afweging wordt voorgesteld om
                                                                        deze in de nabije toekomst te schrappen.
   5.     Het voormalig veilingterrein is een bestaand                  Het Veilingterrein heeft de specifieke bestemming Veilingterrein en heeft geen
          bedrijventerrein en geen nieuw aanbod (onderdeel van Het      algemene bedrijvenbestemming. Wanneer voor deze locatie een unieke
          Pannenhuis I). Het bedrijventerrein kent leegstand door de    bestemming voor een unieke behoefte kan worden gevonden met een eigen
          langdurig gevoerde procedure om het bestemmingsplan te        marktbehoefte, dan is het wellicht mogelijk om het Veilingterrein om te zetten.
          wijzigen. Voorstel om geen compensatie te vereisen.           De provincie Gelderland heeft recent aangeboden dat er een Taskforce wordt
                                                                        geformeerd om gezamenlijk (provincie, Van Dalen en gemeente) de
                                                                        toekomstige ontwikkelmogelijkheden van het Veilingterrein te onderzoeken. De
                                                                        uitkomsten hiervan zullen zich moeten verhouden met het RPW.
   6.     Het creëren van voorzienbaarheid neemt niet de financiële     Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 6. Financiële
          consequenties voor de gemeente weg. Daarnaast zijn de         consequenties. In het beginstadium van het RPW is al afgesproken dat er geen
          financiële consequenties niet evenredig verdeeld over de 19   financiële verevening plaats gaat vinden. Ook de opbrengsten in het verleden
          gemeenten.                                                    zijn niet evenredig verdeeld.
   7.     Reductie van lokale terreinen moet zo plaats vinden dat ook   Naast hetgeen hierover reeds gemeld in het RPW wordt verwezen naar


                                                                                                                                                      15
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>          lokale initiatieven bediend kunnen worden na 2020.         hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 3. Lokaal bedrijventerrein.
   8.     Er is bezwaar tegen het reduceren harde planvoorraad PDV   Op basis van nader onderzoek door Ecorys blijkt dat er geen harde
          op Houtakker.                                              plancapaciteit voor PDV is op Houtakker.
   9.     Er is bezwaar tegen ontwikkeling van PDV op locatie        In het RPD is Ressen benoemd als een van de 13 concentratielocaties in de
          Ressen.                                                    regio. Er blijkt in de regio Zuid (daartoe behoort de gemeente Nijmegen en dus
                                                                     ook locatie Ressen) niet bediende marktruimte voor PDV. Met de ontwikkeling
                                                                     van de concentratielocatie Ressen kan de marktruimte worden ingevuld op een
                                                                     centrale locatie in de regio. Ressen zal worden ingezet voor een bouw- en
                                                                     tuinmarkt tot maximaal 20.000 m2 BVO.
   10.    Er bestaat een privaat rechtelijke overeenkomst tussen     Dit is vooral een aangelegenheid tussen beide gemeenten.
          Nijmegen en Bemmel (Lingewaard) dat er bij een
          grenscorrectie voor de Waalsprong geen grootschalige
          detailhandel in dit gebied wordt gerealiseerd.
   11.    Onjuiste gegevens in het concept RPW.                      In eerdere rondes zijn eventuele onjuistheden aangepast in het concept-RPW.
                                                                     Hierbij hebben gemeenten in diverse rondes de mogelijkheid gekregen om
                                                                     feitelijke onjuistheden op te merken en door te geven. De gemaakte
                                                                     opmerkingen (ten aanzien van gemeentelijk-privaat eigendom) zijn niet eerder
                                                                     gemaakt . Indien de nu aangeleverde informatie correct is, dan zal dit nog
                                                                     worden aangepast in het definitieve RPW.
   12.    Op basis van bovenstaande punten 1 t/m 10 zijn de              Agropark, Pannenhuis II en Houtakker II zijn vrij uitgeefbaar tot 1 januari
          volgende afspraken met Lingewaard gemaakt.                      2021. Dit geldt voor alle terreinen die op rood komen.
                                                                         Agropark komt volledig op rood, ook het deel Zaat (2,8 ha) dat in private
                                                                          handen is.
                                                                         Voor Pannenhuis II geldt dat het mogelijk is dat het terrein op groen komt
                                                                          als er definitief zekerheid is over het doortrekken van de A15. Zie hiervoor
                                                                          de tekst onder punt 1.
                                                                         Houtakker II (10,5 ha) kan deels onder voorwaarden behouden blijven: De
                                                                          gemeente mag over 3,8 ha lokaal terrein beschikken volgens de verdeling
                                                                          van de lokale vraag over gemeenten. Daarnaast is er bereidheid om mee
                                                                          te werken aan 3 ha vestiging van Rentall op Houtakker II. Behoud van de
                                                                          overige 3,5 ha is gekoppeld aan de eventuele transformatie van Polseweg.
                                                                          Als bij eventuele transformatie van dit terrein (3,4 ha) bedrijven verplaatst
                                                                          moeten worden, dan moeten deze bedrijven een plek krijgen op
                                                                          Pannenhuis II of Houtakker II. Deze verplaatsingen moeten dan voor 1-1-
                                                                          2021 gerealiseerd zijn.




                                                                                                                                                     16
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Gemeente Montferland
Nummer    Samenvatting reactie                                            Commentaar
   1.     Nog geen instemming met het concept-RPW (besluit college        Zie hiervoor nieuwe RPW, aangepaste notitie PDV de nadere onderzoeken en
          18 mei 2017, raad steunt college). Aanpassingen zijn            deze commentaarnota. De regio gaat niet op slot met dit RPW maar maakt zich
          noodzakelijk om in te kunnen stemmen. Zit de regio op slot      gereed voor een gezonde economische toekomst. Dat is het uitgangspunt.
          of wordt die op slot gezet met dit concept-RPW.
   2.     Schrappen van bedrijventerrein is nog niet noodzakelijk: de     Zie hiervoor hetgeen vermeld onder punt Hoofditem 1. Fasering.
          economie trekt aan. Kwalificaties als ‘minder geschikt’ of
          instellen van ‘voorzienbaarheid’ schrikt ondernemers af.
          Voorstel: overgangstermijn tot 2023 aanhouden. In dat
          geval akkoord met uit de markt nemen onverkochte
          terreinen.
   3.     Concept RPW lijkt een rekenkundige exercitie. Er is             Het RPW bevat juist een combinatie van kwantitatieve criteria (vraag en
          onvoldoende aandacht voor de unieke, onderscheidende            aanbod in hectares) en kwalitatieve beoordeling (locatie-specifieke
          kwaliteiten van verschillende bedrijventerreinen (ligging       kwaliteiten). Hiermee wordt recht gedaan aan een uniforme beoordeling over
          aan de landsgrens, grootschalige karakter van een logistiek     de gehele regio (met dezelfde set criteria).
          bedrijventerrein). Het cluster logistiek heeft specifieke       De aangereikte reacties refereren aan XXL-Logistiek. De behoefte aan XXL
          vestigingseisen: een zeer beperkt aantal bedrijventerreinen     kavels voor logistiek was wellicht nog niet voldoende in beeld. Vandaar het
          is geschikt voor het vestigen van grootschalige logistiek. Er   onderzoek door Buck Consultancy en het aanvullend onderzoek van Ecvorys
          is relatief veel vraag.                                         d.d. 1 juni 2017.
                                                                          Zie hiervoor ook hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 7. XXL-logistiek.
                                                                          De vraag naar deze moeilijk te kwantificeren marktruimte kan prima worden
                                                                          ingevuld binnen de knooppunten EMZ en Knoop 38. Nieuwe terreinen hoeven
                                                                          niet ontwikkeld te worden. De resultaten van het onderzoek naar XXL kavels
                                                                          worden vertaald in het definitieve RPW.
   4.     Montferland wil de tweede fase van DocksNLD oppakken:           Met het recent opgeleverde XXL-Logistiek rapport van Ecorys blijkt dat er nog
          dat past in de ruimtelijk economisch beleidskaart, de           voldoende locaties voor grootschalige logistieke bedrijven beschikbaar blijkt.
          regionale investeringsagenda Arnhem-Nijmegen en de              Voor het knooppunt EMZ zal 7Poort als vestigingsplaats kunnen gaan gelden
          gebiedsopgave Gelderse Corridor/Logistics Valley. Er moet       voor grootschalige logistieke bedrijven( nog los van mogelijk openstaande
          en kan ingespeeld worden op een specifieke vraag vanuit         opties op andere terreinen bijvoorbeeld in Montferland).
          de markt, maar het concept RPW sluit dat ten onterechte         Het RPW gaat niet in op Overige plannen (zoals tweede fase van DocksNLD)
          uit.                                                            omdat er geen sprake is van economisch evenwicht in de regio. Een
                                                                          succesvolle laddertoets is niet mogelijk zolang er nog voldoende hectares
                                                                          logistiek –ook voor deze categorie in de regio beschikbaar zijn. Zie reactie
                                                                          onder 3. Eventuele ontwikkeling van nieuwe locaties worden nadrukkelijk
                                                                          gekoppeld aan de uitkomsten van de monitoring. Bij het ontstaan van een
                                                                          tekort aan locaties voor XXL logistiek in de knoop EMZ is Montferland in beeld.
   5.     Volgens Ecorys is er een mismatch is tussen vraag en            De wijze waarop de kwalitatieve beoordeling heeft plaatsgevonden, wordt
          aanbod op bovenregionale bedrijventerreinen voor kavels         uitgelegd in het Bouwstenenrapport Bedrijventerreinen.


                                                                                                                                                       17
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>          groter dan 5 ha met een goede ontsluiting en                     Het overzicht aan geschikte kavels voor grootschalige logistiek wordt in de
          verkeersafwikkeling. Binnen het cluster logistiek, transport     rapportage XXL-Logistiek beschreven.
          en groothandel, is een ruimtevraag van 169 hectare netto.
          Er is 134 hectare gekwalificeerd als zeer geschikt: het
          totaal is niet toereikend. Montferland zet er vraagtekens bij
          of de terreinen werkelijk ‘zeer geschikt’ zijn. Dit bepaalt de
          markt. In de regio zijn echter slechts 8 kavels groter dan 4
          ha beschikbaar. Hiervan zijn er drie in optie vergeven.
   6.     Volgens Buck is er onvoldoende aanbod van terreinen voor         Nader onderzoek heeft recent plaatsgevonden, op verzoek van de
          XXL-ruimtespelers. Montferland pleit voor onderzoek dat          Portfeuillehouders Economie. Zie rapportage Ecorys van 6 juni 2017 inzake
          uitwijst of bestaande terreinen kunnen worden                    XXL-Logistiek.
          herverkaveld naar grote kavels ten behoeve van XXL-
          ruimtespelers.
   7.     Een nieuw bedrijventerrein realiseren vraagt om 100%             De compensatieplicht is volgens juridisch advies in de huidige opzet niet
          compensatie op een ander bedrijventerrein binnen de eigen        uitvoerbaar zolang er sprake is van overaanbod. Compensatie is dan ook niet
          gemeente of een andere regionale gemeente (met                   langer onderdeel van het RPW. Zie hiervoor ook hetgeen vermeld onder
          financiële compensatie). Ook als het gaat om een gewenste        Hoofditem punt 2. Compensatie.
          ontwikkeling. Niet correct naar de mening van Montferland.
          Dit gaat ten koste van de financiële haalbaarheid van
          nieuwe ontwikkelingen. Het is onterecht dat een gemeente
          waarbinnen nieuwe ontwikkelingen mogelijk en nodig zijn
          (financieel) verantwoordelijk wordt gemaakt voor het niet
          uitgeefbare overaanbod van een andere gemeente.
   8.     Verder is het concept RPW niet duidelijk over wat exact          De compensatieplicht komt te vervallen.
          moet worden verstaan onder 100% compensatie. Wat is de
          publiekrechtelijke basis? Gaat het om een tijdelijke
          regeling, wat is de looptijd? Ook zijn er verschillende
          normen: A. uitbreiding van bestaande bedrijventerreinen
          met 0,5 hectare: geen compensatie. B. bij uitbreiding van
          lokale terreinen en inbreiding en transformatie: 50%
          compensatie. C. bij nieuwe ontwikkelingen (ook gewenst
          zoals in Montferland): 100% compensatie.
   9.     Voorstel is de spelregel van 100% compensatie te laten           De compensatieplicht (50 % voor inbreiding en transformatie en 100% bij
          vervallen. De laddertoets zal als filter werken waardoor         nieuwe ontwikkelingen) komt te vervallen in het RPW.
          enkel ontwikkelingen van de grond komen die zich in een
          ander specifiek segment bevinden
   10.    Om vaststelling van het RPW voor Montferland mogelijk te         Zie ook de beantwoording onder 3. Onderzoeken zijn uitgevoerd.
          maken is op korte termijn nader onderzoek nodig:
          Onderzoek in hoeverre bestaande kavels in de regio
          geschikt kunnen worden gemaakt voor XXL- dc’s.
          Onderzoek naar de vraag hoeveel hectare in de komende

                                                                                                                                                         18
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>          tien jaar nodig is voor logistieke bedrijven met een
          ruimtevraag onder de 6 ha en boven de 6 ha.
   11.    Op 22 juni 2017 heeft de gemeente Montferland aanvullend     Dit is besproken tijdens de vergadering van het PFO op 23 juni 2017 (tijdens
          een korte rapportage van Buck aan de leden van het PFO       het gesprek rond agendapunt 4 thema XXL logistiek). Dit heeft niet geleid tot
          toegestuurd. Dit als reactie op het onderzoek van Ecorys     aanpassing van de analyse door Ecorys en de wijze waarop we deze
          naar beschikbare locaties XXL.                               uitkomsten verwerken in het RPW.
                                                                       Wel is nadrukkelijk gesproken over het belang van een goede monitoring en
                                                                       dat –wanneer blijkt dat de vraag naar XXL logistiek verder toeneemt en
                                                                       aanvullende locaties noodzakelijk worden- er ruimte kan ontstaan om nieuwe
                                                                       terreinen voor dit specifieke cluster XXL logistiek in ontwikkeling te nemen.
                                                                       Eventuele ontwikkeling van nieuwe locaties worden nadrukkelijk gekoppeld aan
                                                                       de uitkomsten van de monitoring. Bij een tekort aan locaties voor XXL logistiek
                                                                       in de knoop EMZ is Montferland in beeld.
                                                                       De eerste monitoring zal plaatsvinden in de tweede helft van 2018 en de
                                                                       uitkomsten van deze monitoring zullen eind 2018 met eventuele
                                                                       wijzigingsvoorstellen worden besproken in het PFO Economie.


Gemeente Mook en Middelaar
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
   1.     Het gemeentebestuur van Mook en Middelaar heeft              Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          aangegeven af te zien van een zienswijze. Het RPW wordt
          ‘ter informatie’ behandeld.


Gemeente Nijmegen
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
   1.     College en gemeente raad van Nijmegen onderschrijven het     Het belang van tussentijds monitoring wordt onderkend. Het is de bedoeling
          gezamenlijke belang om te komen tot nieuwe regionale         om in het najaar van 2018 een eerste monitoring uit te voeren. Indien
          programmeringsafspraken over werklocaties in de regio        wenselijk zal er dan worden bijgestuurd op onderdelen.
          Arnhem-Nijmegen. Ze kunnen zich op hoofdlijnen vinden in
          de keuzes en voorstellen die in het Regionaal Programma
          Werklocaties worden gemaakt. Belangrijk is in dit kader de
          tussentijdse monitoring van vraag en aanbod en
          uitgiftecijfers zodat tijdig kan worden bijgestuurd en
          ingespeeld kan worden op ontwikkelingen in de markt.



                                                                                                                                                    19
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>   2.     Nijmegen heeft sinds 2010 al ruim € 100 miljoen afgeboekt      Het RPW hanteert ruimtelijke ordeningsprincipes en kwalitatieve criteria in de
          op haar grondposities. Afboekingen gedefinieerd als de         afwegingen en het is een bewuste keuze om grondwaardes en eventuele
          verliesvoorzieningen, directe afwaarderingen van gronden       eigendomsposities daar niet in mee te wegen.
          en genomen winsten. In het RPW is er voorlopig geen            De financiële schade die voortvloeit uit het afboeken van werklocaties komen
          ontwikkelingsruimte voor de overige plannen, alleen onder      ten laste van de gemeenten. Eventuele planschadeclaims worden afgedekt
          strikte voorwaarden. Dit zal tot gevolg hebben dat             door een periode van voorzienbaarheid in te stellen.
          Nijmegen nog eens een behoorlijk bedrag op haar                Zie hiervoor ook hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 6. Financiële
          grondposities moet afboeken. Wij schatten dit vooralsnog in    consequenties.
          op een bedrag tussen de € 15 miljoen tot meer dan € 60         De compensatieregeling is komen te vervallen. Zie hiervoor ook hetgeen
          miljoen. Het voorstel voor een compensatieplicht van 100%      vermeld onder Hoofditem punt 2.
          (voor elke ha nieuw terrein moet er een ha bestaand
          terrein uit de markt genomen worden) vinden wij een
          goede gedachte, maar wij vinden het noodzakelijk dat een
          dergelijke compensatieplicht op juridische, planologische en
          financiële haalbaarheid verder wordt uitgewerkt voordat
          daarover besluiten kunnen worden genomen. Wij vragen
          het Portefeuillehouders overleg Economie om dit verder uit
          te werken in het definitieve RPW.
   3.     Alleen in Zuid is nog marktruimte voor nieuwe                  Het onderdeel PDV is inmiddels nader uitgewerkt. Er dient in deelregio Zuid
          ontwikkelingen op het gebied van perifere detailhandel. Om     overwogen te worden om zachte planvoorraad aan te wenden voor het
          toch enige ontwikkeling op dit vlak mogelijk te maken en       realiseren van de bestaande marktruimte. Het concentratiegebied Ressen kan
          tegemoet te komen aan consumentenwensen willen we              voorzien in circa 20.000 m2 PDV. Gemeente en provincie hebben
          marktruimte die er nu is faciliteren op Ressen en              overeenstemming over de gewenste invulling van de locatie met een bouw- en
          Mercuriuspark. Ressen staat op oranje (on hold) wat in dit     tuinmarkt. De restcapaciteit zal moeten worden benut op de overige
          geval betekent dat de locatie kwalitatief zeer geschikt        winkellocaties in de deelregio Zuid, zoals bijvoorbeeld het Mercuriuspark. Op
          bevonden is voor perifere detailhandel, maar dat we nog in     basis van de notitie PDV is de conclusie: Ontwikkelen plannen voor bouw- en
          gesprek zijn met de provincie Gelderland over de gewenste      tuinmarkt voor locatie Ressen en strategisch reserveren van 8.000 m2 BVO
          invulling van Ressen. Wij gaan er vanuit dat het definitieve   voor het vergroten van mogelijkheden op andere concentratiegebieden in Zuid.
          RPW duidelijkheid kan bieden op dit punt.
   4.     Met betrekking tot het plan Lent heeft Nijmegen                De Ladder voor duurzame verstedelijking is voor dit plan reeds doorlopen en
          aangetoond te voorzien in de vraag naar kantoren. Het plan     de behoefte is aangetoond. De 5000 m2 wordt gehonoreerd en opgenomen in
          Lent is een kleinschalige ontwikkeling tot maximaal 5.000      het RPW.
          m2 (verspreid over Hof van Holland) nabij een gemengd
          cluster van voorzieningen bij het station. Het plan Lent
          voorziet daarmee in de versterking van het lokale
          vestigingsklimaat van de Waalsprong in een gebied waar
          tot op heden geen aanbod was voor kantoorgebruikers. We
          gaan er vanuit dat plan Lent niet meer ter discussie wordt
          gesteld en in het definitieve RPW dezelfde status krijgt.




                                                                                                                                                      20
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Gemeente Overbetuwe
Nummer    Samenvatting reactie                                             Commentaar
   1.     Grote bedenkingen bij het moment waarop dit alles                Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 1. Fasering.
          plaatsvindt. Een langere fasering zou naar onze mening
          moeten worden gehanteerd die gemeenten, investeerders
          en ondernemers de kans biedt hun bedrijventerreinen uit te
          geven. Wij opteren daarom in plaats van een termijn van
          drie jaar voor een termijn van vijf jaar (tot 1 januari 2022).
   2.     Twijfel of het RPW wel bijdraagt aan het doel. Welke             RPW is duidelijk bedoeld om regio klaar te stomen voor nieuwe economische
          locaties zijn dan wel de juiste die hiervan moeten               ontwikkelingen en moet leiden tot het beschikbaar krijgen van de beste
          profiteren. Het RPW geeft geen inzicht in welk voordeel er       locaties op de goede plek in de regio voor mogelijke bedrijfsvestigingen.
          voor de regio of gemeenten in zit.                               Hieraan kan worden voldaan met dit RPW.
                                                                           Alleen bij economische evenwicht in de regio wordt het weer mogelijk om
                                                                           nieuwe terreinen te ontwikkelen vanwege de zgn. verplichte laddertoets. Tenzij
                                                                           er sprake is van een uniek bedrijf/functie, op een plek met een eigen
                                                                           marktbehoefte en dit ook kan worden aangetoond.
   3.     Locatie Aamsepoort Noord/ Aamsestraat 85 is; een                 Locaties zijn conform objectieve criteria beoordeeld. Indien er evenwicht wordt
          entreelocatie met een lange planhistorie. De transformatie       bereikt ontstaan er nieuwe mogelijkheden. Garanties, specifiek voor
          van dit terrein, dat momenteel een PDV-bestemming                herontwikkeling van Aamsepoort Noord zijn er niet te geven, omdat aan alle
          Tuincentrum heeft, maakte jaren geleden ook deel uit van         noodzakelijke voorwaarden moeten worden voldaan (laddertoets bijv. en
          regionale afspraken. Wij waren bereid mee te werken aan          afstemming).
          de verplaatsing van Intratuin op de Aamsepoort Zuid onder        Aamsepoort betreft een lokaal terrein waarbij geldt: zodra het totaal aan
          de door de regio opgelegde voorwaarde dat de huidige             lokaal terreinen is uitgegeven en er nieuwe vraag wordt voorzien, dan ontstaat
          bestemming zou worden getransformeerd naar een andere            nieuwe ruimte tot ontwikkeling. Zie voor de voorwaarden waaronder,
          bedrijfsmatige bestemming dan PDV. Dat de                        Hoofditem punt 3. Lokaal bedrijventerrein.
          (hoogwaardige) ontwikkeling van deze relevante locatie
          door het RPW-proces is gestaakt, achten wij, mede gezien
          de historische context, volstrekt onacceptabel. Wij willen de
          garantie dat, als wij in 2020 ons lokale aanbod in evenwicht
          hebben gebracht, deze locatie wel gerealiseerd kan worden.
   4.     De provincie vindt het gewenst om voor de versterking van        De RTG is inmiddels als bijzondere locatie (status aparte) opgenomen in het
          de Gelderse corridor, waarvan Overbetuwe in de regio             RPW en is geen concurrent voor reguliere bedrijventerreinen. Dit wordt
          Arnhem Nijmegen het focuspunt is, een railterminal in            opgenomen in het RPW.
          Overbetuwe te realiseren. Wij gaan ervan uit dat de RTG
          natuurlijk op geen enkele wijze meegeteld kan worden als
          extra bedrijfsterrein voor Overbetuwe. Deze afspraak


                                                                                                                                                         21
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>          hebben wij met de provincie en die willen wij terugzien in
          het RPW.
   5.     De Merm is nu in het concept RPW getypeerd als een lokaal         Op basis van analyse en criteria (gebaseerd op historische data uitgiften door
          bedrijventerrein, terwijl dit in onze ogen altijd een regionaal   IBIS) is De Merm aangeduid als lokaal bedrijventerrein. Dit zijn algemene
          terrein is geweest. De Merm Oost is wel getypeerd als een         uitgangspunten. Hiervan kan niet worden afgeweken.
          regionaal bedrijventerrein. Zowel De Merm als De Merm
          Oost zijn qua ligging, bereikbaarheid en segmentering
          volstrekt vergelijkbaar. De duiding van De Merm als
          regionaal bedrijventerrein, hetgeen naar onze mening recht
          doet aan de werkelijkheid, zou onze lokale schrapopgave
          verkleinen en ons in staat stellen een bijdrage te leveren
          aan het realiseren van het economisch potentieel van de
          Gelderse Corridor.
   6.     Voorstel voor schrappen lokale terreinen: het creëren van         Voor wat betreft het onderdeel Voorzienbaarheid wordt verwezen naar
          voorzienbaarheid is een medeverantwoordelijkheid van de           Hoofditem punt 5. Juridisch advies.
          provincie en verzoeken u nadrukkelijk hierover heldere en         Hierin is expliciet beschreven hoe de voorzienbaarheid kan worden ingezet en
          uniforme procesafspraken te maken tussen de provincie en          wat daarvoor nog moet gebeuren. Termijn van voorzienbaarheid wordt
          de regiogemeenten. Wij gaan er dan ook van uit dat u ons          teruggebracht naar 1,5 jaar.
          bij de aanbieding van de eindversie van het RPW in juli a.s.      De vraag die aan de provincie gesteld kan worden, is om deze voorbereiding
          hiervoor een heldere, uniforme afgestemde aanpak                  etc. in 1 hand te nemen en dit door de provincie te laten uitvoeren.
          voorlegt.
   7.     In het RPW wordt de regio in drie deelregio’s opgesplitst.        Zie hiervoor hetgeen vermeld in de laatste notitie PDV. Borduurt voort op RPD
          Hier missen we de integraliteit die we vanaf het begin van        2013. Wijziging op dit onderdeel is niet gewenst.
          dit proces nastreefden: we werken aan de kracht van de
          regio door een integrale aanpak en zoeken naar
          complementariteit in het kader van de stedelijke
          investeringsagenda (MIRT). Vanuit de Economic Board
          wordt eveneens alles op alles gezet om onze regio als een
          eenheid te bevorderen en op de kaart te zetten. De indeling
          in drie subregio’s staat daar haaks op.
   8.     Mogelijke vestiging van onder andere een nieuwe                   Recent is er tussen provincie en gemeente overeenstemming bereikt over
          bouwmarkt (lees Hornbach) ten noorden van de Waal in              locatie Ressen. Hier mag een bouw- en tuinmarkt tot maximaal 20.000 m2
          Nijmegen: wij kunnen niet accepteren dat daar                     BVO worden gerealiseerd. Wordt zo meegenomen in RPW.
          ontwikkelingen plaatsvinden die schade toe gaan brengen           Overigens was Ressen in het RPW 2013 reeds bestemd als concentratiegebied.
          aan bestaande bedrijven in het zogenaamde deelregio               De provincie, gemeente Lingewaard en gemeente Overbetuwe hebben zich
          midden (waarvan wij de zelfstandige positie in het RPW nog        hier toen tegen verzet.
          steeds volstrekt onbegrijpelijk en onaanvaardbaar achten).
          Wij willen die garantie terug zien in het definitieve RPW.
   9.     In sommige gevallen zijn ondernemerslocaties ‘op rood             In de nieuwe tekst is duidelijk omschreven dat solitaire PDV-locaties altijd een
          gezet’ hetgeen tot gevolg heeft dat het betreffende bedrijf       opvolger mogen hebben binnen de geldende regelgeving. Bevriezen houdt in:
          geen uitbreidingsmogelijkheden meer mag krijgen en in             handhaven van het bestaande vestiging en gebruik, maar geen vierkante

                                                                                                                                                          22
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>          geval van bedrijfsbeëindiging of -verkoop de vigerende         meters detailhandel toevoegen.
          bestemming moet worden getransformeerd. Onacceptabel
          voor familiebedrijven.
   10.    Grote moeite met de huidige positie van Elst Centraal in het   De locatie Elst Centraal met een omvang van 22.260 m2 is een overig plan.
          RPW: een voorlopig ontwikkelverbod voor kantoren,              Elst Centraal is niet te vergelijken met de centrumlocaties Arnhem en
          bedrijven en PDV van deze knooppuntlocatie strookt niet        Nijmegen. De bereikbaarheid is weliswaar goed te noemen, maar het stedelijke
          met de lange historie van de locatie en met de Europese,       voorzieningenniveau en de uitstraling zijn van een andere orde. In
          provinciale en regionale middelen die recentelijk zijn         tegenstelling tot de centrumlocaties in Arnhem en Nijmegen zal Elst Centraal
          ingezet om dit gebied geschikt te maken voor ontwikkeling.     naar verwachting alleen lokale/regionale georiënteerde kantoorgebruikers
          Met al deze middelen is de gehele infrastructuur rond Elst     bedienen. Daarom is een grootschalige kantoorontwikkeling op deze locatie
          Centraal gerealiseerd; aan de ontwikkeling van dit gebied      niet gewenst. Een kantoorontwikkeling tot maximaal 5.000 m2 BVO voor lokaal
          mogen wij nu echter geen afronding geven. Wij vinden dit       (en regionale) kantoorgebruikers, is meer passend voor dit plan. De
          niet acceptabel.                                               kantoorontwikkeling Elst Centraal kan als een lokale gewenste economische
                                                                         ontwikkeling beschouwd worden. Om dit mogelijk te maken is een totaalvisie
                                                                         voor Elst Centraal noodzakelijk waarbij de gemeente voor het resterende
                                                                         programma naar alternatieve invullingsmogelijkheden moet zoeken met de
                                                                         provincie. In de duurzaamheidsladder moet de behoefte naar kantoren
                                                                         concreet worden. Totaalvisie gemeente Elst Centraal honoreren tot maximaal
                                                                         5.000 m2 met onderbouwing ladder duurzame verstedelijking.


Gemeente Renkum
Nummer    Samenvatting reactie                                           Commentaar
   1.     College en gemeenteraad van Renkum hebben besloten             Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          geen zienswijze in te dienen tegen het concept RPW en zijn
          voornemens in te stemmen met het definitieve RPW
          wanneer dat ter besluitvorming wordt aangeboden.



Gemeente Rheden
Nummer    Samenvatting reactie                                           Commentaar
   1.     De gemeenteraad van Rheden verzoekt de voorgestelde            Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 2. Compensatie.
          compensatieplicht nader uit te werken en bij de definitieve    Compensatie komt te vervallen. Regeling voor bepaling voor nieuwe
          besluitvorming voor te leggen. Indien de nadere                ontwikkelingen kleiner dan 0,5 ha blijft in stand.
          onderbouwing geen onderdeel uitmaakt van de definitieve
          besluitvorming verzoekt de gemeenteraad op basis van het
          concept RPW, waarin dus geen nadere onderbouwing is


                                                                                                                                                  23
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>          opgenomen, de compensatieplicht te laten vervallen
          overeenkomstig de bepaling voor nieuwe ontwikkelingen
          die kleiner zijn dan 0,5 ha.
   2.     De gemeenteraad verzoekt de tekstuele passage rondom             De opgenomen bepaling over solitaire bedrijven onder 1.6 van het RPW is een
          solitaire locaties te wijzigen zodat gemeente volledige          heldere bepaling waarmee recht wordt gedaan aan de doelstelling welke
          vrijheid hebben om dergelijke locaties een nieuwe                hierachter ligt.
          (bedrijfs)bestemming te geven binnen de geldende                 Zondermeer toestaan is niet gewenst vanuit het brede perspectief in het
          regelgeving. De gemeenteraad concludeert uit de passage          Regionaal Programma Werklocaties. Wat betreft kantoren en PDV geldt wel dat
          over solitaire locaties dat nieuwe bedrijven op bestaande        bestaande bestemmingen overeind blijven en mogen worden overgedragen. De
          solitaire locaties mogelijk blijven.                             functie moet gelijk blijven en er is geen ruimte voor nieuwe ontwikkeling en/of
                                                                           uitbreiding.
   3.     De gemeenteraad verzoekt ten behoeve van                         Er is al een overaanbod. Het is niet gewenst om mee te gaan in het verzoek
          bedrijventerrein De Beemd ook PDV ontwikkelingen                 van de gemeenteraad om ontwikkelingen PDV grond van 1500 m2 BVO toe te
          mogelijk te maken die groter zijn dan 1.500 m2 bvo.              staan op De Beemd. Dit is in strijd met het beleid en de doelstellingen die
                                                                           worden nagestreefd met het RPW.
   4.     De gemeenteraad verzoekt in de definitieve RPW de                Locaties met een rood stoplicht zijn minder of niet geschikt voor PDV/GDV en
          kwalitatieve analyse voor Dieren-Oost locatie Praxis te          uit beleidsoogpunt toename van PDV/GDV-aanbod ongewenst is. Verschillende
          wijzigen in ‘geschikt’. Het terrein is goed ontsloten en heeft   locaties met rood of oranje zullen goed ontsloten zijn. Voor ‘geschikte locatie’
          daarom voldoende ruimtelijke kwaliteit. De eindconclusie         gelden nog andere beoordelingscriteria. De locatie blijft daarom op rood staan.
          ‘niet geschikt’ wordt derhalve niet herkend.                     Rood wil zeggen dat de bestaande situatie wordt ‘bevroren’, m.a.w. de huidige
                                                                           PDV-vestiging blijft gehandhaafd; er wordt geen uitbreiding van perifere
                                                                           detailhandel toegestaan. Dit leidt niet aanpassingen van het RPW.
   5.     De gemeenteraad ziet het concept RPW graag aangepast             Het uitgangspunt is dat er geen solitaire kantoren op bedrijventerreinen
          worden zodat ook kleine lokale kantoren op                       worden toegestaan, alleen als ondersteunende kantoorfunctie voor bedrijven.
          bedrijventerreinen kunnen vestigen zonder dat er sprake          Het RPW wordt dus op dit punt niet aangepast. Zie verder punt 2 en RPW,
          moet zijn van een hoogwaardig frequent OV knooppunt.             pagina 73, punt 3).
          Deze eis staat niet in verhouding tot de lokale vraag aan
          kleine kantoren op bedrijventerreinen.
   6.     De gemeenteraad verzoekt de stuurgroep RPW om de                 Gelet op de uitgangspunten als verwoord in de beslispuntennotities met
          Arnhemsestraatweg in Velp ook aan te wijzen als een              onderliggende bouwstenenrapportage behoort de Arnhemsestraat in Velp niet
          kansrijk gebied voor kantoorlocaties.                            tot een toekomstbestendig en kansrijk concentratiegebied. Zie de
                                                                           argumentatie op pagina 75 van het concept-RPW. Aan dit verzoek kan daarom
                                                                           niet tegemoet worden gekomen. Dit leidt niet tot een aanpassing in het RPW.
                                                                           Zie verder punt 2.




                                                                                                                                                        24
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Gemeente Rijnwaarden
Nummer    Samenvatting reactie                                         Commentaar
1.        In evenwicht brengen van vraag en aanbod moet niet door      Voor kennisgeving aangenomen.
          'ontstemmen'. Daarnaast zullen gemeenten zonder grote
          consequenties eerder geneigd zijn om in te stemmen.
2.        Er ontstaat negatieve beeldvorming door voorstellen voor     Het omgekeerde lijkt ook te kunnen, namelijk een positieve werking, omdat
          het ontstemmen van bedrijventerreinen.                       bedrijven eerder kiezen voor de zeer geschikte terreinen en zien dat er
                                                                       serieus werk van wordt gemaakt om tot een economisch evenwicht te komen
                                                                       waardoor er weer ruimte ontstaat voor nieuwe ontwikkelingen in de regio.
3.        Bedrijventerrein Spijksedijk moet behouden blijven als       De waardering voor het schrappen van dit terrein met rood is gebaseerd op
          bedrijventerrein na recente vaststelling bestemmingsplan.    kwantitatieve en kwalitatieve uitgangspunten welke zijn vastgesteld. Zolang
                                                                       er sprake is van overaanbod is het noodzakelijk om maatregelen te nemen.
                                                                       Het bedrijventerrein Spijksedijk behoort ook tot het ongewenste overaanbod
                                                                       in de regio. Behoud is dus niet aan de orde.
4.        Inperken van de planologische mogelijkheden voor             Er blijven mogelijkheden voor gemeenten bestaan om PDV mogelijk te maken
          detailhandel zijn niet nodig.                                die gericht is op het lokale voorzieningenniveau (tot 1.500 m2 BVO).
5.        Onduidelijkheid over de financiële gevolgen voor de          Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 6. Financiële
          fusiegemeente Zevenaar-Rijnwaarden. Rijnwaarden              consequenties. Voorstel om te onderzoeken hoe goed om gegaan kan worden
          ondersteunt het appel om bedrijventerrein 7poort niet te     met de financiële consequenties voor gemeenten, zeker ook bij
          schrappen.                                                   fusiegemeenten, zodat voor het voor gemeenten beter beheersbaar is (b.v.
                                                                       door garantstellingen, langere afwaarderingstermijnen, etc.). Voor het appèl
                                                                       om 7poort niet te schrappen, zie reactie Zevenaar.
6.        Rijnwaarden gaat ervan uit dat de Provincie eventuele        Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem 6. Financiële consequenties.
          planschade voor rekening neemt.                              Door het tijdig en juridisch correct inzetten van de voorzienbaarheid zal er
                                                                       geen planschade hoeven te ontstaan.




Gemeente Rozendaal
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
     1.   Het gemeentebestuur van Rozendaal heeft aangegeven af         Voor kennisgeving aangenomen, vergt geen reactie.
          te zien van een zienswijze. Het RPW wordt ‘ter informatie’
          behandeld.




                                                                                                                                                      25
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Gemeente Westervoort
Nummer    Samenvatting reactie                                              Commentaar
   1.     College en gemeenteraad van Westervoort kunnen niet               Het niet willen inzetten van de voorzienbaarheid zal ertoe leiden dat de
          instemmen met het RPW in zijn huidige vorm. Westervoort           provincie haar juridisch instrumentarium moet inzetten om te komen tot het
          is niet van plan om voorzienbaarheid te creëren om een            schrappen van de bestemming. Dit zal de provincie bij voorkeur afstemmen
          deel van bedrijventerrein Het Ambacht weg te bestemmen.           met de gemeente maar als hieraan geen medewerking wordt verleend zal dit
          Lokale bedrijventerreinen worden onevenredig hard                 door de provincie gedaan worden.
          getroffen. RPW is vooral gericht op het behoud van                RPW is een samensmelting van zowel lokale als regionale als bovenregionale
          bovenregionale bedrijventerreinen.                                belangen. Hierin zijn keuzen gemaakt. Ook lokale bedrijvigheid moet worden
                                                                            gefaciliteerd. Hiervoor is ook ruimte gemaakt. Zie ook Hoofditem punt 3.
                                                                            Lokaal bedrijventerrein.
   2.     Analyse vraag en aanbod sporen niet met elkaar: in de             In het RPW is een keuze gemaakt om anders om te gaan met het toewerken
          bouwstenennotitie bedrijventerreinen zijn vraag en aanbod         naar evenwicht ten aanzien van lokale en regionale terreinen. Voor lokale
          naast elkaar gelegd. Uit het schema op pagina 45 en de            terreinen is een verdeling gemaakt op basis van werkgelegenheidscijfers. In
          toelichtende tekst op pagina 46 blijkt dat vraag en aanbod        het concept RPW is hier inhoudelijk op ingegaan. Dit is niet gewijzigd.
          van lokale en regionale terreinen in evenwicht zijn en dat er
          bij bovenregionale terreinen sprake is van een overaanbod
          van 124 ha. Deze analyse is niet terug te vinden in het
          RPW. Er wordt alleen uitgegaan van de totale vraag en
          aanbod. Dit doet geen recht aan het verschil in uitstraling
          en het verzorgingsgebied van de terreinen.
   3.     Groei van bovenregionale terreinen gaat ten koste van             Zie ook voorgaand commentaar. Er is een keuze gemaakt om tot evenwicht te
          lokale ontwikkeling. In het RPW krijgen alle bovenregionale       komen op basis van de vraagraming en specifiek voor lokale bedrijvigheid op
          terreinen van in totaal 150 ha groen licht terwijl de vraag       basis van werkgelegenheid. De vraag regionaal en bovenregionaal is veel
          slechts 40 ha bedraagt. Om dit overaanbod in stand te             groter dan lokaal.
          laten, wordt stevig geschrapt in lokale terreinen. Bijna de       Overigens wordt uitdrukkelijk ruimte gehouden voor lokale bedrijvigheid. En
          helft van het aanbod (41,2 ha) moet geschrapt worden,             wanneer behoefte wordt voorzien op lokale schaal dan is het mogelijk om
          terwijl hier wel behoefte aan is. Dit is niet te verdedigen. Te   nieuwe ontwikkelingen op te starten, mits er een vraag is en het blijft binnen
          meer omdat de afname van regionale terreinen slechts 38,3         de grenzen van het maximaal toegewezen aantal ha van het RPW.
          ha bedraagt. Voor 68,3 ha bedrijventerrein wordt namelijk         Ook geringe uitbreiding bestaande bedrijven kunnen zondermeer.
          een uitzonderingssituatie gecreëerd waardoor bij                  Dit alles doen we om de regionale en lokale bedrijvigheid voor de toekomst
          doortrekking van de A15 terreinen alsnog uitgegeven               veilig te stellen en te faciliteren.
          kunnen worden. Waarom het bovenregionale probleem is
          doorgeschoven naar lokale en regionale terreinen wordt
          niet onderbouwd en er ligt geen gedeelde visie aan ten
          grondslag. Lokale terreinen worden onevenredig hard
          getroffen om het overaanbod van bovenregionale
          bedrijventerreinen in stand te laten. Daarmee wordt de

                                                                                                                                                          26
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>          kracht van de lokale economie voor de gemeenten en de
          regio terzijde geschoven.
   4.     Er is daarnaast een verschil in beoordeling van lokale en        Op basis van eerdere opmerkingen in dit proces is er in het Portefeuillehouders
          (boven)regionale terreinen. Voor lokale terreinen wordt het      Overleg uiteindelijk gekozen om werkgelegenheidscijfers als verdeelsleutel te
          werkgelegenheidscijfer als verdeelsleutel gehanteerd. Deze       hanteren. Dit doet het meest recht aan de verdeling van de ruimtevraag over
          verdeelsleutel wordt niet regionaal gedragen en is niet als      de gemeenten.
          uitgangspunt vastgesteld. Westervoort krijgt op basis
          daarvan slechtst 0,8 ha toegewezen, terwijl op pagina 17
          van de bouwstenennotitie bedrijventerreinen een vraag van
          ca 4 ha is vastgesteld. Het hanteren van het
          werkgelegenheidscijfer staat niet in verhouding met de
          classificatie van een lokaal terrein. Het verzorgingsgebied
          van een lokaal bedrijventerrein houdt namelijk niet op bij
          de gemeentegrens. Zo wordt voor de gemeenten Arnhem
          en Nijmegen geredeneerd dat de ‘lokale’ terreinen een
          regionale uitstraling hebben en daarom krijgen zij de
          classificatie regionaal. Regionale terreinen worden op
          kwaliteit beoordeeld en gerangschikt. Afhankelijk van de
          kwaliteiten wordt een keuze gemaakt tussen behouden of
          schrappen. Er wordt hier dus duidelijk met twee maten
          gemeten.
   5.     Lokale situatie in relatie tot het RPW: de uitbreiding van       Met het streven naar evenwicht per 2021 wordt een redelijke periode genomen
          Het Ambacht is in 2011 in regionaal beleid opgenomen en          om verschillende partijen de gelegenheid te geven om te anticiperen op de in
          middels een bestemmingsplan mogelijk gemaakt. Met het            te zetten beleidswijzigingen. In de redenatie van Westervoort zouden
          voorstel om de uitbreiding te schrappen binnen 10 jaar           veranderde omstandigheden niet kunnen leiden tot beleidsaanpassingen. Dat
          nadat het bestemmingsplan is vastgesteld zouden wij ons          lijkt in de huidige situatie van overaanbod niet houdbaar.
          een onbetrouwbare overheid tonen met schadeclaims tot            Voor Westervoort is dit overigens niet aan de orde, omdat het gaat om het
          gevolg. Het RPW houdt geen rekening met de bijzonderheid         schrappen van een particulier terrein.
          dat de eigenaar in Westervoort een particulier bedrijf is,       Vanuit het perspectief van de gemeente zijn de opmerkingen begrijpelijk en
          niet zijnde een projectontwikkelaar, welke haar                  terecht, maar dit proces is ingezet vanuit een regionaal perspectief. Daarnaast
          onderneming drijft op het aanpalende perceel. In dat licht       worden beslissingen genomen op basis van kwantitatieve en kwalitatieve
          is onderscheid tussen bedrijventerreinen van gemeenten en        critera. Vanuit een breder economisch perspectief. Per saldo wordt de regio er
          terreinen van particulieren gewenst. Daarnaast wordt er          beter van. Dat is het gedachtengoed. Naar verwachting wordt de
          sinds 2015, met (financiële) ondersteuning vanuit de             werkgelegenheid hier optimaal mee versterkt.
          provincie, gewerkt aan de revitalisering van het terrein. Het    Voor wat betreft de financiële consequenties wordt verwezen naar Hoofditem
          RPW staat haaks op deze ontwikkeling. In dat licht is het        6. Financiële consequenties.
          voorstel om het grootste deel van de uitbreiding uit de
          markt te halen zeer wrang. Gezamenlijke investeringen van
          gemeente en provincie worden teniet gedaan. Dit is niet uit
          te leggen en hierdoor zal het ondernemersklimaat in
          Westervoort verder verslechteren. In dit licht is het tijdspad


                                                                                                                                                        27
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>          om tot een evenwicht te kome n simpelweg te kort.
          Daarnaast is de rol die de gemeenten hebben gespeeld in
          de uitgifte van nieuwe terreinen zeer verschillend.
          Gemeenten zoals Westervoort, die geen actief grondbeleid
          voeren, moeten fors inleveren. Terwijl gemeenten die de
          afgelopen jaren miljoenen hebben verdiend met de uitgifte
          van terreinen weinig tot geen hectares hoeven inleveren.
          Dit is niet logisch, niet eerlijk en valt niet te onderbouwen.
   6.     Wij pleiten voor een hardheidsclausule voor gemeenten met        Er komt geen expliciete hardheidsclausule. Het zal steeds maatwerk zijn dat
          beperkt aanbod en met terreinen waar de randen reeds zijn        moet passen binnen het geformuleerde beleid.
          uitgegeven en waar een leeg middengebied is waarvoor             Voor wat betreft het aspect ruimtelijke wenselijkheid in relatie tot schrappen
          geen andere bestemming mogelijk is dan bedrijventerrein.         zullen er nog definitieve lijstjes/locaties moeten worden gemaakt. Hierbij zullen
          Dit is in lijn met de reactie van de provincie op het RPW        overwegingen als rafelranden, lege plekken in het midden, vanuit een goede
          waarin zij stelt dat het niet wenselijk is om: 'uitgiftes aan    ruimtelijke ordening zeker worden meegenomen in de afweging om ja of neen
          de randen van terreinen, waardoor lege plekken in het            te schrappen. Voor het lokale deel krijgen gemeenten zelf de mogelijkheid om
          midden van terreinen ontstaan.” Deze clausule zou                hier voorstellen voor te doen.
          bijvoorbeeld voor in ieder geval vanaf 2 ha van toepassing
          moeten zijn, waarbij het, in het geval van Westervoort, zou
          gaan om het gehele terrein. Wij worden disproportioneel
          hard getroffen en moeten in het voorstel 80% van het
          aanbod inleveren. In het kader van een goede ruimtelijke
          ordening en efficiënt ruimtegebruik is een andere
          bestemming geen optie.



Gemeente Wijchen
Nummer    Samenvatting reactie                                             Commentaar
   1.     Wij onderschrijven het regionale belang om te komen tot          Voor kennisgeving aangenomen.
          nieuwe programmeringsafspraken over werklocaties in de
          regio Arnhem-Nijmegen. Om de economische ontwikkeling
          in de regio optimaal de ruimte te geven is het terugdringen
          van de huidige overcapaciteit noodzakelijk. De te nemen
          maatregelen die in het concept RPW zijn opgenomen
          kunnen wij onderschrijven.
   2.     In het RPW staat dat er nog 26,5 hectare bedrijventerrein        Voor kennisgeving aangenomen.
          aangeboden wordt. Realisatie wordt bestempeld als
          kansrijk. Het schrappen van bedrijventerrein is niet van
          toepassing. Voor lokale bedrijventerreinen is op 23 februari
          2017 afgesproken ( PFO Economie) dat bij een te voorzien

                                                                                                                                                         28
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>          tekort aan bedrijventerrein, uitbreiding of nieuwe
          ontwikkeling mogelijk moet zijn.
   3.     Gemeente Wijchen kent geen concentraties van kantoren.        Voor kennisgeving aangenomen.
          Er hoeft niets geschrapt te worden.
   4.     Er is in Wijchen geen overaanbod aan perifere detailhandel    Voor kennisgeving aangenomen.
          locaties. Wij onderschrijven de opmerking dat de locaties
          Nieuweweg 144 – 146 in de huidige staat minder geschikt
          zijn. In de huidige bestemming is ruimte voor 2500 m2
          bruin- witgoed. Het is de vraag of in de toekomst behoefte
          ontstaat om de ruimte voor deze markt te herontwikkelen.
          Mogelijk kan in de toekomst deze bestemming gewijzigd
          worden om nieuwe ontwikkelingen mogelijk te maken.
   5.     Het doel van het RPW is om vraag en aanbod van                Monitoring is een belangrijk onderdeel van het proces RPW. Eind 2018 zal de
          werklocaties in evenwicht te brengen. Concreet betekent dit   eerste monitoring hebben plaatsgevonden en liggen er voorstellen hoe hier
          dat er vanaf 1 januari 2020 een overaanbod van 150            mee om te gaan in het dan geldende economische veld van vraag en aanbod,
          hectare weggewerkt moet zijn. Het lijkt ons zinvol om         etc.
          voortdurend te monitoren wat de stand van zaken is. De
          huidige economische groei heeft immers ook zijn weerslag
          op de vraag naar bedrijventerreinlocaties.



Gemeente Zevenaar
Nummer    Samenvatting reactie                                          Commentaar
   1.     Wij pleiten voor een langere periode waarin de regio          Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 1.
          voldoende speelruimte krijgt om vraag en aanbod voor
          bedrijventerreinen weer in balans te brengen. Het
          overaanbod wat in enkele tientallen jaren is ontstaan kan
          niet in slechts twee jaar worden teruggebracht.
   2.     Er kan onder geen beding sprake zijn van het schrappen        Uit onderzoek XXL-locaties blijkt dat 7Poort zeer geschikt is voor grootschalige
          van de harde planvoorraad op 7Poort.                          logistieke bedrijven. Dit betekent dat een deel van de harde planvoorraad niet
                                                                        geschrapt hoeft te worden indien de gemeente Zevenaar het bestemmingsplan
                                                                        aanpast voor dat deel zodat alleen XXL-locaties mogelijk zijn. Van 7Poort mag
                                                                        20 ha ontwikkeld worden voor XXL-logistiek. Het restant blijft voorlopig op
                                                                        rood. Zie ook hetgeen hierover vermeld onder Hoofditem punt 7. Nader
                                                                        onderzoek XXL-logistiek.
   3.     Wij stemmen niet in met de gestelde voorwaarde dat er         Zekerheid ontstaat na aanbesteding aansluiting A12/A15. De verwachting is
          voldoende garantie moet bestaan voor de aansluiting           dat deze nog in 2018 komt. Dat is het moment van heroverweging voor het
          A12/A15 (wij zijn van mening dat die zekerheid er al is       restant (naast het deel XXL-Logistiek) om te kijken of de marksituatie dit


                                                                                                                                                      29
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>          omdat het tracébesluit door de minister is genomen en          toelaat in relatie tot vraag en aanbod en met mogelijke faseringsafspraken.
          hierin de nieuwe op- en afrit is meegenomen).
   4.     Wij stemmen niet in met de voorwaarde dat er                   Er worden geen faseringsafspraken gemaakt met Montferland. Zevenaar krijgt
          faseringsafspraken moeten worden gemaakt met gemeente          de mogelijkheid om op 7Poort gedeeltelijk XXL-logistieke bedrijven te
          Montferland alvorens 7Poort een groene status kan krijgen.     huisvesten.
          Uiteraard zijn wij bereid om in het belang van de regio        Het onderzoek met Montferland heeft vooralsnog geen concrete voorstellen
          samen met Montferland te onderzoeken hoe wij samen de          opgeleverd welke in het RPW kunnen worden verwerkt.
          gebiedsopgaven optimaal kunnen waarmaken.
   5.     Mocht de provincie het toch noodzakelijk vinden hier           Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 5.
          maatregelen te nemen dan zullen we ons daartegen               Wanneer gemeenten hun verantwoordelijkheid niet nemen dan zal de provincie
          verzetten en is het aan de provincie om de                     haar instrumentarium moeten inzetten om tot voorzienbaarheid te komen.
          voorzienbaarheid aan te wijzen en de daaruit                   Zie hiervoor ook hetgeen vermeld onder Hoofditem punt 6. Financiële
          voortvloeiende juridische en financiële gevolgen te dragen.    consequenties.
   6.     Aan de gemeenten met lokale terreinen wordt gevraagd om        In het PFO van 24 mei is afgesproken dat voorstellen/lijstjes niet worden
          voor 1 september 2017 te komen met een voorstel welke          ingediend vooruitlopend op besluitvorming in de raad.
          terreinen ze willen handhaven en welke ze willen afstoten.     Het verhaal voor wat betreft lokale terreinen en de toedeling naar de
          Voor Zevenaar gaat het om 2,9 ha. In de praktijk zal dit       verschillende gemeenten met de verdeelsleutel werkgelegenheid is een keuze
          over het terrein de Koppeling in Angerlo gaan. Wij zijn        welke voortvloeit uit eerdere discussies over de lokale bedrijvigheid.
          echter niet voornemens om hier actief
          bestemmingsplancapaciteit te schrappen of
          voorzienbaarheid te creëren. De benadering dat er teveel
          aan lokaal terrein is, is vanwege de werkgelegenheidscijfers
          puur theoretisch en niet op vraag en aanbod gebaseerd. Als
          er sprake is van teveel aanbod zal dit vanzelf blijken en
          komen de risico’s daarvan voor de eigenaar of
          ontwikkelaar. Uiteraard zijn we wel bereid om in gesprek te
          gaan over andere scenario’s als er sprake is van een
          uitblijvende vraag. Maar 1 september is niet haalbaar om
          met een onderbouwd voorstel te komen.
   7.     Het voorstel in het RPW luidt: PDV ontwikkelingen              Voor de locaties Zevenaar Hengelder en Tatelaar is de gemeente Zevenaar van
          concentreren op Hengelder, detailhandelsbestemmingen           plan om in verband met aanpassingen aan de infrastructuur de bestaande PDV
          Tatelaar schrappen. Dit sluit aan bij de doelstelling van de   op Tatelaar te herstructureren en die te concentreren op Hengelder. De
          gemeente Zevenaar met het project stedelijke                   planologische mogelijkheden voor uitbreiding of versterking van de
          herverkaveling waar ook de provincie partner van is. Maar      bovengenoemde concentratieplekken is beperkt. Toch is het wenselijk om
          ook hier geldt dat wij niet actief zullen schrappen in         dynamiek (vernieuwing, verplaatsing, uitbreiding) juist op deze plekken
          bestaande bestemmingsplancapaciteit. We werken toe naar        mogelijk te maken. Om dit te faciliteren moeten de mogelijkheden voor
          een integrale gebiedsvisie waarbij in principe geen extra      herstructurering, herinvulling en herontwikkeling verkend worden.
          areaal aan perifere detailhandel wordt toegevoegd. Naar
          onze mening levert het project een enorme meerwaarde
          voor het gebied en wordt daarmee geen afbreuk gedaan
          aan de regionale vraag en aanbod verhoudingen.

                                                                                                                                                       30
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>   8.     Er zijn 6 locaties in de regio die groter zijn dan 1.500 m2   In de nieuwe tekst is duidelijk omschreven dat solitaire PDV-locaties altijd een
          WVO buiten de concentratiegebieden zonder mogelijkheid        opvolger mogen hebben binnen de geldende regelgeving. Bevriezen houdt in:
          voor nieuw te voegen ruimte die als ‘ongewenst’ worden        handhaven van bestaande vestiging en gebruik, maar geen vierkante meters
          beschouwd. In Zevenaar gaat het om twee tuincentra: de        detailhandel toevoegen. Ondernemers kunnen overigens nog wel een beroep
          Pannerdseweg en Slenterweg. Hiervoor geldt dat de ter         doen op de uitbreidingsclausule voor uitbreiding tot maximaal 1500 m2.
          plaatse aanwezige detailhandel wordt bevroren in branche      Wanneer het totaal aan m2 dan boven de 1500 m2 uitgaat is wel advies van
          en qua aantal m2. Bij beëindiging van de huidige              IOD/IOW noodzakelijk en moet noodzaak en behoefte worden aangetoond.
          detailhandelsactiviteit dient de detailhandelsbestemming
          geschrapt te worden en moeten de mogelijkheden voor
          transformatie en herbestemming worden verkend. Deze
          twee bedrijven zijn hier al decennia gevestigd. Het is
          onbegrijpelijk dat deze bestemmingen geschrapt zouden
          moeten worden, gezien de zeer geringe impact op het
          regionale vraagstuk. De huidige discussie hierover heeft al
          negatieve financiële consequenties voor de bedrijfsvoering
          en de waarde van het vastgoed. De gemeente Zevenaar zal
          niet meewerken aan een actieve bestemmingsplanwijziging
          op basis van het RPW.


   9.     Gemeente Zevenaar is bereid om een bijdrage te leveren        Zie hiervoor hetgeen vermeld onder Hoofditem 1. Fasering.
          en mee te denken over oplossingen om vraag en aanbod
          ten aanzien van werklocaties op termijn in balans te
          krijgen. Maar er is meer tijd nodig dan nu in het RPW
          gegeven wordt. Met de huidige voorstellen en
          consequenties die voortvloeien uit het voorliggende RPW
          stemmen wij niet in.




                                                                                                                                                      31
Nota van Commentaar Regionaal Programma Werklocaties regio Arnhem-Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>