<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Flynth Audit B.V.
geheel document digitaal
gewaarmerkt voor identificatiedoeleinden
         J.H.          4-6-2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave


Voorwoord                                                                             3

1. Jaarverslag                                                                        4
   1.1. Inleiding                                                                     4
   1.2. Programmaverantwoording regiobureau                                           4
   1.3. Programmaverantwoording opgaven - regionale agenda                            9
   1.4. Resultaat 2023 uitgelegd en samengevat                                       16
   1.5. Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien                                      17
   1.6. Vennootschapsbelasting                                                       17

2. Paragrafen                                                                        18
   2.1. Risicobeheersing en weerstandsvermogen                                       18
   2.2. Financiering                                                                 20
   2.3. Bedrijfsvoering                                                              20

3. Jaarrekening                                                                      23
   3.1. Staat van baten en lasten                                                    24
   3.2. Toelichting op de staat van baten en lasten                                  25
   3.3. Rechtmatigheidsverantwoording                                                28
   3.4. Incidentele en structurele baten en lasten                                   31
   3.5. Analyse begrotingsrechtmatigheid                                             31
   3.6. Balans per 31 december 2023                                                  33
   3.7. Grondslagen voor waardering- en resultaatbepaling                            34
   3.8. Toelichting op de posten van de jaarrekening                                 37
   3.9. Niet in de balans opgenomen verplichtingen                                   44
   3.10. Publicatie Wet normering topinkomens                                        44
   3.11. IV3 Taakvelden onderverdeling                                               50

BIJLAGEN                                                                             51
   Bijlage 1: Algemene informatie regiobureau en inwoneraantallen                    51
   Bijlage 2: Bestuurlijk opgaveteams op 31-12-2023                                  52




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024   2/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Voorwoord

Hierbij bieden wij u de jaarstukken 2023 aan van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen. De
jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. De indeling van de jaarstukken volgt de
opgavegerichte samenwerking: vijf integrale opgaven naast de verantwoording van het regiobureau.

Resultaat 2023
Uit de staat van baten en lasten (paragraaf 3.1.) blijkt een resultaat van € 197.682 voor 2023. Dit
bedrag is het rekeningresultaat van het regiobureau. Daarnaast is een klein deel van de geplande
projecten uit de regionale agenda 2023 niet (volledig) uitgevoerd of zijn er extra financiële middelen
verkregen. Dit heeft tot gevolg dat een deel van de ontvangen inwonerbijdrage niet is besteed. Bij de
opgaven resteert een bedrag aan inwonerbijdrage van € 166.634. Zie hiervoor de specificatie in
paragraaf 3.8. Toelichting op de posten van de jaarrekening Balans per 31 december 2023 (zie onder
Vooruit ontvangen bijdragen overige Nederlandse overheidslichamen. schulden.

Bestemming resultaat 2023
Het overschot van de ontvangen inwonerbijdrage, dat deel dat niet is uitgegeven of verplicht, bedraagt
per 31 december 2023 € 364.316, zijnde een het rekeningresultaat van het regiobureau en het saldo
van de niet uitgegeven inwonerbijdrage. Volgens artikel 31 lid 8 van de gemeenschappelijke regeling
vloeit een positief saldo naar rato terug naar de deelnemende gemeenten. Voorgesteld wordt een
bedrag van € 75.000 te benutten voor de dekking van de projectmanagementkosten 2024 voor de
Regio Deal Arnhem-Nijmegen. Ter dekking van het deel van de kosten voor rekening van de GMR
waarvoor in de begroting 2024 geen dekking aanwezig is.


Elst, 27 maart 2024
Dagelijks bestuur Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024               3/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1.         Jaarverslag

1.1.     Inleiding

Voor het jaar 2023 is de regionale agenda 2023-2024 leidend. Deze is door het algemeen bestuur op
6 juli 2022 goedgekeurd. Deze begroting voor de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR)
voldoet aan de BBV-richtlijnen en valt onder het repressief toezicht van Gedeputeerde Staten van
Gelderland, mede namens Gedeputeerde Staten van Limburg.
De vijf opgaven werkten in 2023 elk met een eigen begroting, waarvoor de benodigde middelen bij de
gemeenten werden gecollecteerd of van samenwerkingspartners werden ontvangen.
Door de deelnemende gemeenten zijn via de inwonerbijdrage de middelen voor het regiobureau
bijeengebracht. De inwonerbijdrage is vastgesteld op € 2,57.
Het algemeen bestuur heeft in haar vergadering van 29 november met een tweede begrotings-
wijziging de definitieve begroting vastgesteld.



1.2.     Programmaverantwoording regiobureau

Het regiobureau verzorgt de ondersteuning van het dagelijks bestuur, het algemeen bestuur en de
netwerkdirectie. Volgens een vast jaarschema ontmoeten zij elkaar op wisselende plaatsen in de
regio. De vergaderingen van het algemeen bestuur zijn openbaar en worden live uitgezonden. De
vergaderstukken staan op de website.
Het kabinet heeft op 17 februari 2023 besloten om met de regio Arnhem-Nijmegen een Regio Deal te
sluiten om de brede welvaart in het gebied te verbeteren. Van de 23 regio’s die een voorstel
indienden, zijn er 14 gehonoreerd. En onze regio hoort daarbij. Door het Rijk is € 15 miljoen
beschikbaar gesteld voor deze Regio Deal en daar staat minimaal net zoveel cofinanciering van de
deelnemende partijen tegenover. Er wordt dus met de uitvoering van de Regio Deal minimaal € 30
miljoen geïnvesteerd in de regio. Dit is een vierjarig programma over 2024-2027. De provincie
Gelderland is kassier voor de Regio Deal.
In 2023 is in het eerste halfjaar een evaluatieonderzoek uitgevoerd. In het algemeen bestuur van 6
september is het evaluatieonderzoek besproken. Dit is een kwalitatief onderzoek, met als doel om na
de eerste twee jaar de ervaringen met de samenwerking in GMR-verband op te halen. In algemene
zin zijn de verwachtingen van de samenwerking uitgekomen. Er is natuurlijk nog wat te verbeteren.
Daarvoor zijn vier aanbevelingen gedaan en daar zijn we mee aan de slag gegaan.
In 2023 besloot de gemeente Montferland om zich aan te sluiten bij de Regio Achterhoek. Na de
ontvangst van de formele brief van het college van Montferland trad de “Richtlijn uittreding gemeen-
schappelijke regeling Arnhem-Nijmegen” in werking. We zetten erop in om per 31 december 2024 het
lidmaatschap formeel te beëindigen.


1.2.1. Regiobureau
Het regiobureau besteedde in 2023 veel aandacht aan de versterking van de netwerkfunctie. Dit was
nodig, omdat de krapte op de arbeidsmarkt ertoe leidt dat het voor gemeenten steeds lastiger is om
medewerkers voor de regionale opgaven beschikbaar te stellen. Het gevolg is dat externen moeten
worden ingehuurd. Dat draagt in algemene zin niet bij aan het versterken van de netwerkorganisatie
die de GMR wil zijn.
Dit probleem is afgelopen jaar nadrukkelijk op de agenda van de netwerkdirectie gekomen. Samen
met de netwerkdirectie werken we aan maatregelen die bijdragen aan een oplossing.
Eind 2023 waren er 12,5 fte werkzaam op het regiobureau. Het totaal aantal fte verbonden aan de
GMR bedroeg op dat moment 18,5 fte. Dit verschil is ontstaan, omdat een aantal langer lopende
detacheringen vanuit gemeenten en provincie zijn omgezet in een vast dienstverband bij de GMR.



Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             4/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Deze medewerkers zijn verbonden aan de opgaven en worden vanuit de inwonerbijdragen uit deze
opgaven betaald.


1.2.2. Informatie
Voor het slagen van een goede regionale samenwerking, is het belangrijk dat de gemeenschappelijke
regeling dicht bij de deelnemende gemeenten blijft. Naast ontmoetingen is goede informatie-
voorziening van groot belang. Leidraad hiervoor is het Informatieprotocol. Het algemeen bestuur
stelde deze in september 2021 vast. Na effectuering van de aanpassing van de gemeenschappelijke
regeling, als gevolg van herziening van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr), updaten we de
leidraad.


1.2.3. Profilering, positionering en lobby
Door het team Public Affairs (PA) wordt nadrukkelijk samengewerkt met de opgavemanagers en
speerpuntcoördinatoren, de PA-adviseurs uit de regiogemeenten en met The Economic Board (TEB).
Naast de rol die PA heeft gespeeld in het behalen van resultaten binnen de opgaven, zijn de volgende
resultaten expliciet te melden.

Rijk & provincie
Het jaar 2023 is een bijzonder jaar, omdat er twee belangrijke verkiezingen plaatsvonden. De
Provinciale Statenverkiezingen in maart en de Tweede Kamerverkiezingen in november. Voor de
GMR waren beide verkiezingen aanleiding om goed naar haar eigen positionering en inzet richting
provincie en Rijk te kijken. Daarom zijn er - al dan niet met partners van binnen en buiten de regio
zoals TEB en andere Gelderse regio’s - gezamenlijke position papers opgesteld en via verschillende
kanalen onder de aandacht gebracht van lijsttrekkers en andere politieke hoofdrolspelers. Vanuit PA is
daarnaast sterker dan voorheen ingezet op samenwerking met andere Nederlandse metropoolregio’s
met vergelijkbare uitdagingen, om een gezamenlijke inzet te bewerkstellingen.
Naast activiteiten rondom de verkiezingen, hebben we de eerdere intensivering van de ambtelijke en
politieke contacten met het Rijk voortgezet. Hier kwamen diverse werkbezoeken in de regio uit voort.
Zoals de bezoeken van staatssecretaris Gunay Uslu aan Cultuurregio 025, het bezoek van minister
Hugo de Jonge aan Nijmegen in het kader van het symposium over circulair en conceptueel bouwen
en een delegatie vanuit het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over de visie op het
landelijk gebied en het groen-blauw raamwerk in onze regio.

Europa
De huurovereenkomst van het Brusselse appartement, waar de regio sinds 2014 gebruik van maakte,
aan de Avenue Henri Dietrich is in het eerste kwartaal van 2023 beëindigd. Het aanhouden van deze
permanente woonruimte werd niet langer passend bevonden bij de werkwijze van de GMR in de
Europese context. Hiermee besparen we jaarlijks circa € 20.000. De huurovereenkomst van het
Brusselse kantoor aan Square de Meeûs nr. 1 is wel verlengd. Per 1 juni 2023 wordt deze
kantoorruimte ook door het secretariaat van het Europese Vanguard Initiative gebruikt. De jaarlijkse
huurkosten zijn hierdoor gehalveerd met ca € 10.000.
In het eerste kwartaal is de Interreg NWE aanvraag ‘DeCarb-Pro’ gericht op CO2-beprijzing goed-
gekeurd. De GMR werkt in dit Europese project samen met Duitse, Franse, Belgische en Ierse
partners aan de ontwikkeling van een instrumentarium voor CO2-beprijzing, dat kan worden toegepast
binnen inkoop- en aanbestedingstrajecten. Hiervoor beschikt de GMR in de periode 2024-2027 over
een budget van ca. € 280.000, waarvan 55% cofinanciering uit Europese middelen.
Aanvullend op het ICLEI-lidmaatschap van de gemeente Nijmegen, is de GMR in 2022 lid geworden
van het ICLEI-netwerk. De kosten hiervoor bedragen € 2.500 per jaar. Mede als gevolg hiervan is de
regio in 2023 opnieuw gekozen om vertegenwoordigd te zijn in de ICLEI Europe Regional Executive
Commitee. Hiermee heeft de regio haar stevige basis binnen dit vooraanstaande Europese netwerk


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024              5/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>behouden. Het voordeel hiervan is, dat de GMR vroegtijdig weet heeft van subsidiemogelijkheden
voor de regio, voor bijvoorbeeld klimaatadaptatie.
Ook binnen POLIS behouden we in 2023 de positie van de GMR, met - na 1 jaar pauze - een
herverkiezing in het Management Committee van dit grootste Europese mobiliteitsnetwerk.
Het GMR-lidmaatschap van het Health Valley Netherlands (€ 1.040 jaarlijkse kosten) is in het vierde
kwartaal van 2023 opgezegd. Dit door minder focus van de GMR op zorg(innovatie) en het feit dat
veel regionale stakeholders, waaronder gemeente Arnhem en gemeente Nijmegen, maar ook TEB,
Kiemt en HAN lid zijn en het regionale belang van zorg binnen het netwerk hierdoor voldoende wordt
afgedekt.

Duitsland
De inzet op samenwerking over de grens vanuit de GMR is in 2023 voortgezet en uitgebouwd.
Vermeldenswaardig zijn hierin de bestuurlijke regioreis naar het Rijnland en Ruhrgebied in mei en de
ondertekening van de Regio Deal in november. De driedaagse regioreis stond in het teken van grote
transities, of zoals onze oosterburen zeggen, Strukturwandel. In de Regio Deal staat, in programmalijn
5, grenzeloos samenwerken centraal. Hiervoor werkt de GMR samen met de HAN en KIEMT.


1.2.4. Ontmoeting
Tijdens het tweede regiocongres, met de titel ‘Kracht in de regio’, viel in februari het woord ‘samen-
werking’ wel heel vaak. Zo’n 400 deelnemers kwamen naar Musis & Stadstheater Arnhem om te
horen en te ontdekken wat de kracht is van onze GMR. Mooi om te zien dat er groei zit in de animo
voor dit jaarlijkse congres. Het was een middag vol energie, ontmoetingen en inspiratie.

RegioOntmoet vond in 2023 plaats in Arnhem, Overbetuwe en Nijmegen. RegioOntmoet is een
ontmoetingsmoment voor collegeleden, inclusief gemeentesecretarissen.
RegioOverleg(t) was in 2023 in Nijmegen, Rozendaal, Heumen en Beuningen. De Regio Overleg(t)-
dagen zijn belangrijke vergader- en netwerkmomenten voor collegeleden en gemeentesecretarissen.

Tijdens de regiosafari bezochten bestuurders in februari drie bedrijven. Samen met een select
gezelschap van mbo- en hbo-studenten ging de tour door de regio. Een mooi en inspirerend initiatief
in de week van de circulaire economie.
In mei organiseerde de GMR een wandelsafari in Lent. Daarbij stond de regionale woonzorgvisie en
de huisvesting (nieuwbouw) van aandachtgroepen centraal.
In juni was een van de lessen tijdens het werkatelier Wonen & Zorg in Duiven: ‘Kijk door een andere
bril en luister naar de bewoners’. Gemeenten, wooncorporaties en zorgaanbieders kwamen samen om
mee te denken over een beter woonaanbod voor aandachtsgroepen, met de focus op bouw in
bestaande wijken.

In 2023 kwam het netwerk van regiocoördinatoren weer maandelijks bij elkaar. Deze groep vormt een
stevig onderling netwerk en de regiocoördinatoren vervullen binnen de eigen gemeentelijke
organisatie een belangrijke schakelfunctie tussen het regiobureau en gemeenten.

De regioagendacommissie geeft advies aan het algemeen bestuur. Naast de reguliere overleggen,
afwisselend in Arnhem en Nijmegen, zijn er bijeenkomsten georganiseerd voor de ruim 400
raadsleden. In mei maakten zij een bustour door onze regio. Daarbij stond de doorontwikkeling van de
Verstedelijkingsstrategie en het groen-blauw raamwerk centraal. De deelnemers brachten een bezoek
aan Park Lingezegen, de innovatieve woningbouwlocatie NDW21 en natuurgebied Driegaarden. Op 6
oktober kwamen raadsleden in Nijmegen bijeen om met elkaar in gesprek te gaan over de ruimtelijke
inrichting van de regio. Samen puzzelden zij met de ruimtelijke ontwikkelingen binnen de vier
deelgebieden binnen onze regio. Deze werkvorm gaf voldoende stof voor gesprek tussen de
aanwezige raadsleden.


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                 6/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>1.2.5. Communicatie
De meeste activiteiten van communicatie zijn uitgevoerd binnen de opgaven. De meest in het oog
springende activiteiten vanuit het regiobureau in 2023:
     De website is doorontwikkeld en er zijn functionaliteiten toegevoegd. Er is veel tijd en energie
        gestoken in het digitaal zo toegankelijk mogelijk maken van de website. We vinden het
        belangrijk dat iedereen onze informatie makkelijk kan bekijken en vinden. Het digitaal
        toegankelijk maken van de website doen we op basis van het “Tijdelijk besluit digitale
        toegankelijkheid overheid”. Op dit moment voldoet onze website nog niet volledig aan deze
        eisen. Nieuwe teksten, video’s en afbeeldingen laten we waar mogelijk, geheel aan de huidige
        toegankelijkheidseisen voldoen. In 2023 is de status van toegankelijkheid C: de eerste
        maatregelen zijn genomen.
     De nieuwsbrief is in totaal 12 keer verschenen. Het aantal abonnees is gegroeid naar meer
        dan 750.
     Er zijn rechtenvrije en kwalitatief hoogwaardige drone-beelden (video) van de regio
        verzameld. De fotografiecollectie is verder aangevuld met nieuwe afbeeldingen.
     De Groene Post, een digitaal informatieoverzicht voor bestuurders en ambtenaren, verscheen
        zo goed als wekelijks.
     Via de social mediakanalen houden wij geïnteresseerden op de hoogte van wat er speelt. Op
        LinkedIn kwamen er in 2023 zo’n 1.000 volgers bij en eind van het jaar bedroeg het aantal
        volgers bijna 4.000. Het aantal X-volgers was eind 2023 iets meer dan 3.000.
     De kwartaalrapportage, die sinds 2022 verschijnt, blijkt in een grote behoefte te voorzien. In
        deze rapportage staan de belangrijkste activiteiten en ontwikkelingen binnen de vijf opgaven
        en het regiobureau. Deze kwartaalberichten verschijnen aan het einde van de eerste maand
        van een nieuw kwartaal. Ze versterken de verbinding tussen de GMR, de deelnemende
        gemeenten en de partners. De vier rapportages vormen daarmee de bouwstenen voor een,
        beknopt en leesbaar, jaarverslag.

1.2.6.   Klachtenfunctionaris
In de gemeenschappelijke regeling (artikel 25) is een klachtenregeling opgenomen. De gemeentelijke
Ombudsman voor het Rijk van Nijmegen heeft in 2023 geen klachten ontvangen.

1.2.7. Verantwoording regiobureau
Door de veranderde wetgeving rondom rechtmatigheid, is afgelopen jaar veel aandacht geweest voor
de verordeningen over de financiële organisatie. Uitgangspunt is dat de rechtmatigheid opgenomen
wordt onder de paragraaf Bedrijfsvoering en daarmee afgegeven wordt door het dagelijks bestuur.
Twee jaar na de oprichting zijn de relevante verordeningen vernieuwd en aangevuld. Het algemeen
bestuur heeft deze verordeningen in november 2023 vastgesteld. De GMR heeft voor het vaststellen
van de rechtmatigheid een opdracht verstrekt aan Mijn VIC voor een gedegen onderzoek.
Bij het uitbrengen van dit jaarverslag was de wetgeving rondom de rechtmatigheid nog niet
geformaliseerd. In een brief van de Algemene Rekenkamer aan de minister van Binnenlandse zaken
en Koninkrijkrelaties van 6 februari 2024 heeft zij met vijf aandachtpunten uiteengezet waarom de
voorgenomen wijzigingen van het BBV en de wet Bado nog niet opgenomen kunnen worden.
Dit had effect op de controle van de jaarrekening 2023 door accountant Flynth. Met de wetenschap
van de inhoud van bovenstaande brief, heeft Flynth aanvullende werkzaamheden verricht. Dit levert
naar verwachting meerwerk op en dat betekent dus hogere kosten.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024              7/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Na twee volledige boekjaren is het mogelijk om de verhouding tussen inwonerbijdrage en externe
gelden inzichtelijk te maken. Daarbij gaan we uit van de daadwerkelijke besteding van de middelen;
de restituties zijn verrekend.

bedrag x 1.000                          2022                2023
Besteding inwonerbijdrage         €    4.515      69%   € 5.185       64%
Besteding subsidies               €    2.047      31%   € 2.876       36%
                                  €    6.562            € 8.061

Met de groei van het aantal subsidies en opdrachten, steeg de verantwoordingsdruk. Hierdoor groeide
de inzet van de administratieve dienstverlener en de controller. Tot op heden hanteren we geen
verrekening voor overheadkosten. Daardoor komen deze kosten ten laste van het regiobureau. Voor
het begrotingsjaar 2025 staat een wijziging van deze systematiek op de agenda.

Begin 2023 werd duidelijk dat het Rijk met TEB, provincie Gelderland en de GMR een Regio Deal ging
sluiten ter waarde van 15 miljoen euro. In november is het convenant getekend en per 1 april 2024
kunnen de projecten starten.
De voorbereidingen voor de projectstructuur, het inrichten van de kassiersfunctie en de governance
vormden een rode draad in de werkzaamheden van het regiobureau afgelopen jaar. Hierbij is
ondersteuning gezocht bij een extern bureau, dat ervaring had met het sluiten van een Regio Deal. De
kosten voor het externe bureau en de inzet van eigen medewerkers is volledig, door de GMR en haar
partners van de Regio Deal, betaald uit de middelen van 2023.

Uit de spendanalyse 2021-2023 blijkt, dat een aantal specialistische adviesbureaus langdurig aan de
opgaven verbonden zijn. Het risico bestaat dan dat, ondanks een verbeterde inkoop- en
aanbestedingsprocedure, de Europese aanbestedingswet in het gedrang komt. Om te voorkomen dat
wij onrechtmatig inkopen en aanbesteden is daarom in het vierde kwartaal 2023 een raamcontract met
een inkoopspecialist gesloten. Voortaan ondersteunt zij de GMR bij deze processen.

1.2.8.   Verantwoording rekeningresultaat regiobureau

In 2023 bedroeg het voordelig rekeningresultaat van het regiobureau € 197.682. Dit is ruim € 150.000
beter dan het rekeningresultaat dat in augustus in de tussenrapportage stond. De belangrijkste
verschillen die tot dit nieuwe betere resultaat hebben geleid zijn:

1. De rentebaten zijn € 60.000 hoger geprognosticeerd. De liquiditeitspositie en de rente op de
   rekeningcourant bij het ministerie van Financiën waren hoger dan voorzien. Dit komt o.a. door de
   ontvangst van subsidiegelden, die pas in de loop van het jaar worden uitgegeven.
2. De personele lasten zijn uiteindelijk € 20.000 lager uitgekomen.
3. Bij het opstellen van de tussentijdse cijfers was nog niet bekend dat de kantoorunit in Brussel
   deels verhuurd zou worden. Dat leidde tot € 10.000 minder kosten.
4. De accountants- en administratiekosten worden conform artikel 49 van de BBV verantwoord in het
   jaar waarin de prestatie plaatsvindt. Deze methodiek wijkt af van de uitgangspunten bij de
   berekening van de prognose, waarbij de kosten als last in 2023 zijn meegenomen (ca. € 60.000).




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             8/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>1.2.9.   Wat heeft het regiobureau gekost?
                                                                                                     Verschil
                                       Begroting       Wijziging      Begroting     Realisatie   realisatie vs
                                           2023        begroting      gewijzigd          2023      begroting
                                            EUR             EUR            EUR           EUR             EUR
 Programma Regiobureau
 Lasten                                 2.032.458       -148.380      1.884.078     1.913.791         -29.713
 Baten                                  2.032.458              -      2.032.458     2.104.728         -72.270
 Reserves onttrekking                           -              -              -         6.745          -6.745
 Saldo                                          -        148.380        148.380       197.682         -49.302




1.3.     Programmaverantwoording opgaven - regionale agenda

 1.3.1. Verbonden regio
Van het beschikbare bedrag (€ 1,33 miljoen) is € 1,26 miljoen uitgeven of een financiële verplichting
aangegaan. De capaciteit binnen de opgaven was qua inzet van de opgavemanager,
speerpuntcoördinatoren, communicatieadviseur en ondersteuning conform planning. De
detacheringscontracten bij de verschillende gemeenten zijn iets lager uitgevallen ten opzichte van de
oorspronkelijke begroting. Er was voorzien dat de adviseur mobiliteit begin 2023 zou starten. Dit is
helaas niet gelukt. Het contract is pas eind 2023 ingegaan. In 2023 is wel gestart met het RMP (het
regionaal mobiliteitsprogramma). We huurden hiervoor een externe adviseur in en voerden een
nulmeting uit. Dit proces ronden we in juni 2024 af.
De processen/projecten uit de regionale agenda zijn grotendeels uitgevoerd of in gang gezet. De regio
heeft een mobiliteitsplus-pakket onder de aandacht van het ministerie van Infrastructuur & Water
gebracht. Met dit mobiliteitsplus-pakket krijgen we meer inzicht in de mogelijke mobiliteitsmaatregelen
A12/A15 als er forse vertraging in de realisatie ontstaat. In het najaar van 2023 verleenden we
opdracht om het maatregelenpakket te concretiseren.
Er is, in afstemming met de regio Noordoost Brabant, de gemeenten Oss en Wijchen en de provincies
Gelderland en Noord-Brabant, een verkenning uitgevoerd. De definitieve verkenning naar de potentie,
kansen en mogelijkheden voor een kwalitatief hoogwaardige fietsverbinding tussen Oss en Wijchen,
hebben we in september 2023 opgeleverd. De voorkeursroute is op 28 september 2023 bekrachtigd in
de Stuurgroep A50. Met behulp van de GMR vroegen gemeenten subsidies voor meerdere grote
fietsprojecten in de regio aan, ter waarde van € 3,49 miljoen. Naast investeringen in het RijnWaalpad in
Arnhem Zuid, SFR De Liemers en SFR Arnhem Velp (Arnhem), wordt daarmee de uitvoering van de
fietsstraat Kraaijenhoflaan in Nijmegen mogelijk, als onderdeel van het Batavierenpad.
Het onderzoek rondom Landbouwverkeer is in juni 2023 opgeleverd. Het bestuurlijk platform
Verbonden regio wil samen met de provincie Gelderland komen tot een landbouwroutenetwerk.
In 2023 is opdracht verleend aan Viastat. Met dit programma kan elke gemeente in de regio actuele
verkeersveiligheidsdata ophalen. Daarnaast is opdracht gegeven aan de firma Dokdata en Arcadis om
voor de gemeenten een top vijf per gemeente op te stellen van wegsituaties met de hoogste risico-
indicaties.
Het onderzoek naar de raakvlakken tussen hubs en toeristische overstappunten (TOPs) is afgerond en
in december 2023 opgeleverd. In het najaar van 2023 is een onderzoek gestart naar de potentie van
een eventuele mobiliteitshub op de A73-corridor Druten - Beuningen - Nijmegen.
Het programmaplan Slim & Schoon Onderweg (S&SO) 2023-2026 is op 27 maart 2023 vastgesteld
door de gezamenlijke partners, inclusief het uitvoeringsplan en de begroting voor 2023. Vandaar dat de
subsidie voor 2023 pas laat is aangevraagd en een deel van de beschikbare middelen niet in 2023 is
uitgegeven (waaronder de werkgeversaanpak).
De programmakosten binnen S&SO vallen eveneens lager uit. Met name de communicatie en
ondersteuning van het programma organiseren we in eigen huis en niet meer door externe inhuur.

Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                       9/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Van alle ontvangen subsidie staat € 700.000 als ontvangen subsidie derden (provincie Gelderland) in
2023 nog open. Dit gaat over projecten binnen het programma S&SO, fiets en het RMP, die
grotendeels conform subsidiebeschikking in 2023/2024 worden uitgevoerd (deze bijdragen gaan over
de jaarschijven heen). De subsidie over 2023 wordt in de loop van 2024 vastgesteld.
In 2023 voerden we een paar projecten niet uit door capaciteitsproblemen bij gemeenten en de GMR.
Het gaat hierbij om o.a. analyse naar de verkeersveiligheid rondom scholen, het actiepakket zuidflank
Nijmegen inclusief locatieonderzoek voor een eventuele hub, de verdere voorbereiding van de
fietsroute tussen Huissen en Arnhem en het Bicycle oriented development onderzoek in de rest van de
regio. Daar staat tegenover dat er extra kosten zijn door de voorbereiding op de Mobility conferentie
2024, een onderzoek naar bereikbaarheidsongelijkheid en een onderzoek naar laadinfra. Het totale
bedrag qua onderuitputting 2023 voor de opgave Verbonden Regio bedraagt € 70.157..


1.3.2. Productieve regio
Van de achttien gemeenten heeft alleen Mook en Middelaar niet ingetekend voor deelname aan de
Productieve regio.
De verdeling over de speerpunten is gedurende het jaar gewijzigd. Voor het nieuwe Regionaal
Programma Werklocaties (RPW) gingen we al in 2023 aan de slag met een aantal onderzoeken. Het
RPW is verankerd in de omgevingsverordening van de provincie: minimaal één keer in de vier jaar
moet er een nieuw RPW worden vastgesteld. Op 1 januari 2025 moet er een nieuw RPW liggen. In het
RPW zetten we grote stappen naar een kwalitatieve verbetering en nemen we nieuwe actuele thema’s
mee, zoals de ruimtebehoefte voor circulaire economie, de energietransitie, vergroening, verdichting
en herstructurering. Nieuwe en complexe onderwerpen waarvoor extra onderzoeken nodig zijn. Een
deel van die onderzoeken voerden we in 2023 al uit, om het proces naar een nieuw RPW tijdig af te
kunnen ronden. Dat leidde in 2023 tot extra kosten voor werklocaties. De kosten daarvoor hebben we
gedekt met gelden uit het mkb.
Voor het mkb startten we met een aantal aanbodgerichte trajecten, zoals een onderzoek naar
mogelijkheden voor financiële steun tot € 1 miljoen voor mkb’ers, toekomstbestendig ondernemen om
kennis, kunde en slagkracht van mkb’ers te verbeteren en financiële mogelijkheden voor mkb’ers in
Europa. Gebleken is, dat wij vanuit de GMR het mkb met onze tools niet goed bereiken, ondanks
doelgerichte en herhaaldelijke inzet. Er is wel veel behoefte aan ondersteuning aan het mkb, zowel bij
de ondernemers zelf als bij de instanties die hierbij betrokken zijn. We hebben al die partijen bij elkaar
geroepen en daar is een duidelijke (maar andere) rol van de GMR uit voortgekomen; een verbindende
rol tussen alle instanties om gezamenlijk te komen tot inzicht in de behoefte van de mkb’er, een
structurele samenwerking met alle stakeholders, afstemming en gezamenlijke ontwikkeling van tools
etc. De kosten voor het mkb zijn daardoor lager dan begroot. Een deel hiervan is ingezet voor de
onderzoeken naar werklocaties. Een deel is niet besteed en draagt bij aan het overschot aan inwoner-
bijdrage.
Voor 2023 is voor het Human Capital Akkoord € 150.000 primair begroot. Hiervan is € 55.000 besteed
aan onze speerpuntcoördinator Human Capital. De rest was gereserveerd voor TEB voor o.a. een
kwartiermaker voor de borging van het Human Capital Akkoord, communicatie en het organiseren van
bijeenkomsten. Dit bedrag is nagenoeg helemaal besteed; op € 4.000 na. Dit vloeit terug naar de
gemeenten als overschot aan inwonerbijdrage.
De productieve regio heeft daardoor in totaliteit een overschot aan inwonerbijdrage van bijna
€ 51.000.


1.3.3. Circulaire regio
Circulaire bouw en infra
Op basis van een tussenevaluatie van het project “Circulair opdrachtgeverschap en circulaire inkoop
in de grond-, weg- en waterbouw” (Circulaire GWW) bekrachtigden gemeenten de gewijzigde aanpak
van het project naar meer ‘learning by doing’. Naast de vijf kennistafels introduceerden we daarom


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                10/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>een ‘menukaart’, waarmee gemeenten op maat ondersteuning kunnen krijgen bij het meer circulair
aanpakken van een concreet GWW-project. De provincie Gelderland heeft een financiële bijdrage van
€ 75.000 geleverd voor deze ondersteuning bij GWW-projecten. Er is gestart met een digitale grond-
stoffenbank (DuSpot), die zorgt dat bij werkzaamheden vrijkomende materialen elders in de regio
hergebruikt kunnen worden. Vanaf 1 januari 2024 nemen alle zestien gemeenten deel aan deze
grondstoffenbank. Het programma Conceptueel en Circulair Bouwen (CBB) 2023-2030 is in juni
opgeleverd en kreeg in een gecombineerd bestuurlijk platform van de Circulaire en Groene groeiregio
brede steun.. Het project Circulaire GWW en het CBB zijn onderdeel gemaakt van het Regio Deal-
voorstel “Toekomstbestendig bouwen”. Daarmee hopen en verwachten we een substantiële financiële
bijdrage van het Rijk te krijgen voor de periode 2024-2026.
Ondertussen is het beoordelen van (woning)bouwprojecten met onze circulaire impactladder ‘gewoon’
doorgegaan. Dat geeft niet alleen inzicht in de mate van circulariteit van bouwprojecten, maar is door
gericht advies een directe stimulans om de bouwprojecten meer circulair te maken.

Grondstoffen en ketens
We werken toe naar het ontwikkelen van circulaire ketens en grondstoffenhubs. Daarvoor richtten we
ons in 2023 op drie ketens: 1) recycling van zonnepanelen 2) recycling van luiers en incontinentie uit
de zorg en 3) verwerking van niet-specifiek ziekenhuisafval. Voor alle grondstoffen waren er
gesprekken en bijeenkomsten.
Een ander aandachtspunt in onze regionale agenda is het ondersteunen van gemeenten bij het
circulair inkopen van producten en diensten en het zorgen voor een stimulerend platform voor
uitwisseling van kennis en ervaring
Op landelijk niveau waren er al een aantal verkennende onderzoeken naar de ruimtelijke impact van
circulaire economie. Samen met de Productieve regio gaf de GMR opdracht voor een rapportage, die
een inschatting geeft van de ruimtelijke effecten van de ontwikkeling van de circulaire economie in
onze regio. Deze wordt in 2024 bestuurlijk besproken en zorgt voor input bij de ontwikkeling van het
nieuwe RPW.

Water en klimaatadaptatie
In 2023 gaven we uitvoering aan de Startnotitie Water en Klimaatadaptatie, die in het voorjaar van
2023 was vastgesteld. De ontwikkeling van projecten in de Regio Deal kreeg leidde tot aanvragen
voor enkele projecten om meer gedeelde kennis en ervaring te krijgen over klimaatadaptatie-
maatregelen:
     Lifeport Cool Lab: Koel netwerk Arnhem, Groene Corridor Nijmegen, Dorpspleinen in Heumen
        en Overbetuwe, Woonwijk in Westervoort en zorginstellingen in Arnhem.
     Soil Valley: Verdroging en piekbuien in een stuwwallengebied in Berg en Dal en laaggelegen
        gebied Duiven.

We leverden daarnaast een bijdrage aan de aanvraag voor het SIA-project Groenblauwe stad, waar
Van Hall Larenstein (HvHL) trekker van is en waaraan de gemeenten Arnhem, Duiven, Nijmegen,
Rheden met cases deelnemen. De aanvraag is gehonoreerd. Het gaat om onderzoek naar de
effectiviteit van maatregelen, die integraal bijdragen aan klimaatadaptatie, biodiversiteit, leefbaarheid
en gezondheid.
Een overlopende verplichting van € 21.000 uit het jaar 2022 bij de speerpunten klimaatadaptatie en
transitie naar duurzame energie is niet in 2023 besteed. Dit bedrag retourneren we aan de
gemeenten.

Energietransitie
Voor het project gemeentelijke inkoop van energie is in 2023 de nieuwe contractbeheerder, samen
met leverancier Eneco, een traject gestart om te bekijken hoe we de gemeenten kunnen onder-
steunen om hun gebruik van aardgas de komende jaren terug te dringen. En er is in de zomer van
2023 een enquête uitgevoerd onder alle gemeenten. Daarmee achterhaalden we of de gemeenten
verwachten dat zij de doelstelling halen en vooral waar ze nog ondersteuning konden gebruiken. Uit

Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                 11/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>de enquête kwam naar voren dat gemeenten de netcongestie op dit moment als het grootste
probleem in de besparingsopgave zien. Andere veel genoemde knelpunten zijn beschikbare financiën
en voldoende capaciteit bij de installateurs. Een werkgroep ging aan de slag met de uitkomsten van
de enquête.

Het Uitvoeringsprogramma Regionale Energiestrategie (RES) 2024-2030 is vastgesteld. In dit plan
staat wat de RES-organisatie gaat leveren en welke middelen hiermee gemoeid zijn. Buiten de
financiële bijdrage van het Rijk, is in de begroting van de GMR een structurele inwonerbijdrage
vastgesteld voor de uitvoering van de RES-taken vanaf 2024. De restantmiddelen uit het jaar 2022
voor de uitvoering van RES-taken zijn in 2023 volledig benut.
In juli 2023 is het tweejaarlijkse voortgangsrapport aan het Nationaal Programma RES (NPRES)
overhandigd. De GMR stelde in 2021 een aanbod vast van 1.62 TWh. Op dit moment is meer dan de
helft van dit aanbod gerealiseerd (inclusief concrete plannen en initiatieven die richting uitvoering
gaan). Een aandachtspunt bij de implementatie van de RES 1.0 blijft het vinden van een balans
tussen wind- en zonprojecten.
De regionale planMER is in 2023 afgerond en is voorzien van een advies van de commissie MER. De
integratie van het MER-plan van de GMR met het provinciale MER-plan is in uitvoering. Op basis van
het MER-plan is een proces gestart om zoekgebieden voor windenergie binnen verschillende
gemeenten te verankeren in het gemeentelijk beleid. Daardoor wordt de weg vrijgemaakt voor de
ontwikkeling van windprojecten.
In 2023 is gestart met het proces om de RES 1.0 te herzien. Deze herziening richt zich op drie sporen:
duurzame energieopwekking, de warmtetransitie en het energiesysteem.
Met de toenemende druk op het elektriciteitsnet wordt het steeds uitdagender om ruimtelijke
ontwikkelingen mogelijk te maken. Daarom zijn we dit jaar gestart met regionaal integraal
programmeren. Via subregionale gebiedstafels kregen we inzicht in de vraag en het aanbod van
energie tot 2050. Dit inzicht dient als input voor investeringsbeslissingen voor de lange termijn na
2030 en als aanpak voor netcongestieproblemen. Regionale inzichten vormen input voor de
provinciale Programmatische Energie Infrastructuurkeuzes (PMiek), met als doel om samenwerking
en prioritering van energie-infrastructuur te bevorderen.
Om ervoor te zorgen dat de warmteclusters rondom ARN en AVR optimaal ontwikkelen, zijn er sinds
begin 2023 procesbegeleiders actief. In nauwe samenwerking met betrokken gemeenten onder-
zoeken zij hoe de warmtebronnen van elk cluster het beste worden ingezet. Om de regionale
samenwerking in de warmtetransitie te versterken, dienden we een aanvraag in voor een Specifieke
Uitkering (Spuk) bij het ministerie van Binnenlandse Zaken. Voor de komende jaren is een bedrag van
€ 565.000 toegekend.
Op 1 juni is het REE van start gegaan. Er is een provinciale subsidie toegekend van € 225.000. In de
zomerperiode is een volledig REE team geworven. Sinds 1 september is het REE op volle sterkte en
voorziet het team bedrijven van energieadviezen. Er zijn ondernemersorganisaties en bedrijven-
verenigingen in de regio bezocht, om het REE onder de aandacht te brengen. Negen gemeenten
stelden inmiddels een subsidieregeling voor individuele bedrijven in, waarmee bedrijven subsidie
kunnen aanvragen om externe energie-adviseurs te bekostigen. In 2024 is dat voor in elf van de
zestien deelnemende gemeenten het geval. Sinds september kwam het aantal hulpvragen vanuit
bedrijven op gang. Er zijn vanaf medio 2023 meer dan 150 bedrijven geholpen. Er is een expertpool
van externe energieadviseurs opgezet, die bedrijven ondersteunt bij complexe energievragen. Deze
externe expertpool omvat inmiddels ruim 50 contacten. Vanaf 1 oktober 2023 heeft het REE de
uitvoering van de campagne Arnhem Zet de Knop Om (AZDKO) overgenomen. Dat betekent dat het
REE bedrijven adviseert in samenspraak met de ingeschakelde energie-experts, de website van
AZDKO (Powered by REE) beheert en helpt met de afhandeling van binnengekomen
subsidieaanvragen. ConnectR is sinds september 2023 de vaste werk- en vergaderplek van het REE.
Dit droeg bij aan de naamsbekendheid van het REE en zorgde voor synergie en samenwerking met
partijen die tevens op ConnectR gevestigd zijn.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             12/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Dit jaar is het Interreg project ‘DeCarb-Pro’ aangevraagd, toegekend en gestart. Dit staat voor
Decarbonization procurement en is een project over CO2-beprijzing. De GMR is hiervoor gevraagd
door het Klimaatverbond, omdat ze kleinere gemeenten wilden betrekken. Het biedt ons de
mogelijkheid om vanuit een internationaal netwerk van partijen (overheidspartijen in Duitsland, Ierland,
Frankrijk en België) het instrument van CO2-beprijzing de komende jaren nader te onderzoeken en te
bekijken wat het kan betekenen voor onze gemeenten in relatie tot onze inkoopprocessen, waaronder
de inkoop van energie.
De provincie heeft een provinciaal ontwikkelingsprogramma geothermie. Dit was voor vier gemeenten
in onze regio aanleiding om de samenwerking rond dit thema op te zoeken. Dit betreft Lingewaard,
Overbetuwe, Arnhem en Nijmegen, kortweg LOAN. We hielpen hen met het schrijven van een
initiatiefdocument en faciliteerden vanuit een tijdelijke rol de opstart van dit LOAN-geothermie project.

Dit jaar leverden we een bijdrage aan het ophelderen van de taakstelling rondom natuurwetgeving bij
de aanpak van het isoleren van woningen. De ‘patstelling’ van natuur ‘versus’ energietransitie, is
complexe materie voor gemeenten. We hebben een coördinerende rol opgepakt, in overleg met de
bestuurlijk trekkers.

Jaarevent ‘Op weg naar een circulaire topregio’
In november organiseerde de GMR het circulaire jaarevent in de VASIM in Nijmegen. Ruim 200
bestuurders en medewerkers van gemeenten, collega-overheden, bedrijven en studenten namen deel
aan het event, met voor velen een actieve rol. Naast een plenair gedeelte onder voorzitterschap van
bestuurlijk opdrachtgever Tobias van Elferen, organiseerden we achttien verschillende workshops met
thema’s vanuit alle hierboven genoemde speerpunten.
Deze dag gaf een goede impuls aan de versteviging van het circulaire netwerk in onze regio en was
voor bezoekers bijzonder informatief. Een veertigtal enthousiaste masterstudenten Circulaire
Economie van de HAN zorgden voor extra inspiratie en verslaglegging.

Er gaat vanuit de Circulaire regio € 36.331 retour naar de gemeenten.


1.3.4. Ontspannen regio
Voor Duurzaam toerisme zijn de activiteiten voor verhaallijnen en vitaliteit deels doorgeschoven naar
2024, omdat een subsidie van de provincie later kwam dan verwacht. In verband hiermee, is een deel
van de middelen (zowel inwonerbijdrage als - deels nog toe te kennen - subsidie van de provincie) bij
de begrotingswijziging en na instemming van het algemeen bestuur overgeheveld naar 2024. In de
loop van 2023 zijn de activiteiten van Bruisende Binnensteden, Krachtige Kernen grotendeels belegd
bij andere opgaven. Hiervoor zijn dan ook geen kosten gemaakt, anders dan de kosten die nog
doorliepen vanuit 2022.
De andere activiteiten binnen de verschillende speerpunten zijn conform regionale agenda uitgevoerd:
    - we begeleiden de aanleg van het wandelroutenetwerk door TVAN, die vooralsnog volgens
       schema verloopt;
    - we coördineren de gesprekken met TVAN en gemeenten om te komen tot een nog betere en
       transparantere samenwerking;
    - we werkten het groen-blauw raamwerk verder uit en we onderbouwden en leverden inbreng in
       het Vitaal Landelijk Gebied Gelderland (VLGG);
    - we maakten een begin met de uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied;
    - we voerden het uitvoeringsplan Transformatievoorstel cultuur uit, zoals afgesproken.
De kosten van het speerpunt groen-blauw raamwerk zijn daarbij lager uitgevallen dan begroot. Dit
omdat de provincie Gelderland het grootste deel van de kosten van externe inhuur voor verdere
uitwerking voor haar rekening heeft genomen, in het kader van het VLGG. We hebben hier gebruik
kunnen maken van de kennis en capaciteit die bij de provincie op dit vlak aanwezig is. Daarnaast
hebben we extra geïnvesteerd in capaciteit voor dit speerpunt bij de GMR, om de uitwerking van het


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                13/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>groen-blauw raamwerk verder vorm te geven en om onze inbreng in het Vitaal Landelijk Gebied
Gelderland (VLGG) goed te kunnen coördineren.
Bij het speerpunt Cultuur zijn de kosten hoger dan vooraf ingeschat: het coördineren van en
communiceren over de actielijnen van het uitvoeringsplan Transformatievoorstel Cultuur vroeg meer
inzet dan vooraf ingeschat. Dit gold vooral voor de actielijn innovatie, waarvoor vorig jaar de subsidies
zijn voorbereid, ingediend, beoordeeld en toegekend.
Per saldo zijn daarmee de kosten van de Ontspannen regio voor 2023 even hoog als de opbrengsten,
die eveneens lager uitvielen door het niet deelnemen van de gemeenten Mook en Middelaar en
Montferland.
Tot slot is er een overlopend bedrag van 2022 van € 9.362 niet besteed in 2023. Dit bedrag wordt
teruggeven aan de gemeenten.


1.3.5. Groene groeiregio
De begroting van de Groene groeiregio bestaat uit vier onderdelen. De posten algemeen,
verstedelijkingsopgave en ruimtelijke integratie opgaven zijn relatief klein en in zijn geheel opgebruikt.
Hiervoor betalen we o.a. speerpuntcoördinatoren en activiteiten voor het opstellen van kaarten voor
het regioarrangement, de financiering van de gebiedsprocessen en onze bijdrage voor NOVEX.
De post versnelling woningbouw bestaat uit 2 inkomsten: de inwonerbijdrage en subsidies van Rijk en
provincie. De rijkssubsidie is in 2023 opgebruikt en voor de subsidie van de provincie is verlenging
aangevraagd en verleend (t/m 2025). De activiteiten voor de woningbouw zijn betaald uit beide
inkomsten; de inwonerbijdrage is daarvoor volledig benut. Er is een overschot uit 2022 (€ 180.000)
gebruikt voor de Woondeal-activiteiten. De Woondeal-subsidies lopen door in 2024 (€ 245.000) en
daarnaast zijn door de provincie nieuwe gelden toegezegd.

In 2023 stelden we een regioarrangement op, dat naar alle gemeenteraden is gestuurd (en is
vastgesteld). Hiermee ontwikkelden we een gedeelde ruimtelijke visie in de GMR, samen met partners
zoals de provincie Gelderland.
We onderzochten wat de aanvullende rol van de GMR in landelijk gebied kan betekenen. We werkten
samen met de Ontspannen regio aan de doorontwikkeling van het groen-blauw raamwerk en de vier
koplopergebieden.
Samen met de Circulaire regio organiseerden we per deelgebied gebiedsateliers over netcongestie en
de woningbouwopgave. Daarbij keken we naar de noodzakelijke maatregelen in de energie-
voorziening.
Het onderzoeksrapport “Welkom in de toekomst!” is opgeleverd, dat we samen met o.a. de WUR
opstelden. In het rapport is gekeken naar de ontwikkeling in de regio en hoe de regio er over 100 jaar
uit zou kunnen zien. Het onderzoeksrapport is bij diverse bijeenkomsten gepresenteerd.
Met raadsleden spraken we over de ruimtelijke opgaven. We organiseerden een bustour, waarin de
doorontwikkeling van de verstedelijkingsstrategie en het groen-blauw raamwerk centraal stond. En we
organiseerden een bijeenkomst met een spelvorm waarin we samen de ‘ruimtelijke puzzel’ legden in
de verschillende deelgebieden. Er waren per deelgebied webinars over het ruimtelijk
regioarrangement en het groen-blauw raamwerk.
In NOVEX verband (met Rijk en Regio Foodvalley) stelden we een Ontwikkelperspectief op; de
uitbreiding van de Verstedelijkingsstrategie met o.a. een onderdeel landelijk gebied en het groen-
blauw raamwerk. Dit NOVEX Ontwikkelperspectief is naar alle colleges gestuurd. Daarnaast is de
uitvoeringsagenda NOVEX opgesteld; dit is een gezamenlijk maatregelpakket voor de uitvoering van
het Ontwikkelperspectief.
Tevens bereidden we de bestuurlijk overleggen (BO) MIRT en Leefomgeving voor met onze partners
(Rijk en provincie).
De uitgangspunten van het regioarrangement van de GMR zijn doorvertaald naar de gebieds-
programma’s Liemers, Veluwe, Middengebied en Rijk van Nijmegen. Deze programma’s zijn verder
doorontwikkeld.


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                 14/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Voor het onderdeel woningbouwversnelling werkten we in 2023 aan de volgende zaken:
    Een nieuwe Woondeal 2.0, die door alle 18 gemeenten, de minister en de provincie is
       ondertekend op 8 maart.
    Een regionaal woonbehoefteonderzoek.
    Een nieuwe huisvestingsverordening met gezamenlijke afspraken over de
       woonruimteverdeling van huurwoningen Deze is in het najaar van 2023 vastgesteld door
       achttien gemeenten.
    Een regionale woonzorgvisie. Daarin bereiden we afspraken voor over de verdeling van de
       huisvesting voor specifieke aandachtsgroepen; er zijn o.a. diverse ateliers georganiseerd.
    Diverse aanvragen voor onze Flexpool, waarin we gemeenten met personele capaciteit
       ondersteunen bij complexe gebiedsontwikkelingen.
    Samen met de Circulaire regio maakten we een regionaal programma voor conceptueel en
       circulair bouwen. Het draagt eraan bij dat we in de regio dezelfde ambities formuleren,
       dezelfde methodes en werkwijzen hanteren en kennis en capaciteit borgen.
    We stelden een aanpak met handleiding op over het beter benutten van de bestaande
       voorraad woningen en we organiseerden samen met de provincie Gelderland een seminar
       over dit onderwerp.
    Er is recent onderzoek naar de huisvestingsbehoefte van arbeidsmigranten in de regio
       gedaan. Daarbij is gekeken naar de economische structuur, waar arbeidsmigranten wonen en
       werken en of het woonaanbod aansluit op de behoefte. Dit is samen met de Productieve regio
       opgestart.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024         15/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>1.3.6.   Wat heeft het gekost
                                                                                                     Verschil
                                       Begroting       Wijziging      Begroting     Realisatie   realisatie vs
                                           2023        begroting      gewijzigd          2023      begroting
                                            EUR             EUR            EUR           EUR             EUR
Verbonden regio
Lasten                                  1.182.000      1.198.603      2.380.603     1.944.515        436.088
Baten                                   1.182.000      1.281.926      2.463.926     1.944.515        519.411
Reserves onttrekking                            -              -              -             -              -
Saldo                                           -         83.323         83.323             -         83.323
Productieve regio
Lasten                                    748.325         -43.577       704.748       658.381          46.367
Baten                                     748.325          -7.528       740.797       658.381          82.416
Reserves onttrekking                            -               -             -             -               -
Saldo                                           -          36.049        36.049             -          36.049
Circulaire regio
Lasten                                    685.523      1.113.347      1.798.870     1.651.728        147.142
Baten                                     685.523      1.176.425      1.861.948     1.651.728        210.220
Reserves onttrekking                            -              -              -             -              -
Saldo                                           -         63.078         63.078             -         63.078
Ontspannen regio
Lasten                                    795.850        -363.032       432.818       499.974         -67.156
Baten                                     795.850        -338.032       457.818       499.974         -42.156
Reserves onttrekking                            -               -             -             -               -
Saldo                                           -          25.000        25.000             -          25.000
Groene groeiregio
Lasten                                  1.557.000        -413.806     1.143.194     1.194.698        -51.504
Baten                                   1.557.000        -288.756     1.268.244     1.194.698         73.546
Reserves onttrekking                            -               -             -             -              -
Saldo                                           -         125.050       125.050             -        125.050




1.4.     Resultaat 2023 uitgelegd en samengevat

De inwonerbijdrage bij de GMR kan gerelateerd worden aan twee programma's binnen de
jaarrekening. Enerzijds het regiobureau met een exploitatierekening en anderzijds het programma
Opgaven met een projectadministratie.
Kenmerkend voor het regiobureau is dat het de bedrijfsvoering betreft en de activiteiten over het
algemeen aan een kalenderjaar zijn gerelateerd. De ontvangen inwonerbijdrage bij het regiobureau
wordt volledig in de staat van baten en lasten opgenomen. Daartegenover komen de uitgaven te staan
en per saldo resteert het rekeningresultaat. Een positief resultaat vloeit terug naar de deelnemende
gemeenten, een negatief saldo komt, mist toereikend, ten laste van de algemene reserve.
Het programma Opgaven omvat een groot aantal activiteiten die elk afzonderlijk als een project
gedefinieerd kunnen worden. Deze projecten zijn vastgelegd in de regionale agenda en voor deze
projecten heeft de GMR met achttien gemeenten opgaveovereenkomsten afgesloten. De doorlooptijd
van de projecten wijkt in veel gevallen af van het kalenderjaar. Daar wordt in dit programma de
inwonerbijdrage en subsidies niet volledig in staat van baten en lasten opgenomen, maar worden de
kosten van de projecten gedekt door de inwonerbijdrage en subsidies vanuit de balans. Einde
boekjaar resulteert een rekeningresultaat van € 0 en resteert een overschot op de balans. Mocht het

Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                      16/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>project over de jaargrens heen lopen dan blijven de gelden beschikbaar voor het project. Is het project
voltooid of niet uitgevoerd, dan resteert een schuld aan de deelnemende gemeenten en
subsidieverstrekkers en moet dat deel terugbetaald worden.
Voor 2023 is het resultaat als volgt:
 Regiobureau € 197.682 (resultaat)
 Opgaven            € 166.634 (schuld)
 Totaal             € 364.316 (saldo onbenutte inwonerbijdrage 2023)

Een nadere toelichting op de terug te betalen inwonerbijdrage is opgenomen in paragraaf 3.8.
Conform artikel 31 lid 8 van de gemeenschappelijke regeling vloeit een positief saldo naar rato terug
naar de deelnemende gemeenten.



1.5.     Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

                                                                                                     Verschil
                            Begroting Wijziging                       Begroting     Realisatie   realisatie vs
                                 2023 begroting                       gewijzigd          2023      begroting
                                 EUR       EUR                             EUR           EUR             EUR
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
Lasten                             -         -                                 -           -                -
Baten                              -         -                                 -                            -
Saldo                              -         -                                 -           -                -

Conform Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) moet de post Onvoorzien apart als programma
worden gepresenteerd. In 2023 zijn geen kosten ten laste van de post Onvoorzien geboekt. Deze post
muteert dus niet het resultaat.



1.6.     Vennootschapsbelasting

1. Bedrag voor heffing voor Vennootschapsbelasting.
   In artikel 25, lid 1, onder b, (BBV) wordt gevraagd het bedrag voor heffing voor
   Vennootschapsbelasting te vermelden. Dit is voor de GMR niet van toepassing.
2. Inzicht in gebruik van geraamde bedrag voor onvoorzien
   In artikel 25, lid 1, onder c, (BBV) wordt gevraagd om in de programmaverantwoording het gebruik
   van het geraamde bedrag voor onvoorzien op te nemen. In de begroting 2023 is niets geraamd. In
   de realisatie is dus geen bedrag opgenomen.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                      17/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>2.         Paragrafen

2.1.     Risicobeheersing en weerstandsvermogen

Op grond van artikel 11 BBV moet de GMR in de paragraaf weerstandsvermogen1 inzicht verschaffen
in de robuustheid van de rekening. Het weerstandsvermogen van de GMR is het vermogen om niet
structurele financiële tegenvallers op te vangen, zodat de taken kunnen worden voortgezet.

2.1.1. Risico’s
De risico’s kunnen worden ingedeeld in:
   1. risico’s voortvloeiend uit eigen beleid;
   2. risico’s voortvloeiend uit het beleid van een hogere overheid;
   3. risico’s voortvloeiend uit de samenwerking met andere gemeenten en instanties;
   4. risico’s voortvloeiend uit het doen/nalaten van derden;
   5. risico’s voortvloeiend uit voor de regio niet te beïnvloeden autonome ontwikkelingen.

Risico’s voortvloeiend uit het eigen beleid
Er zijn geen risico’s voortvloeiend uit het eigen beleid. Om eventuele tekorten op de exploitatie op te
vangen is er op grond van de gemeenschappelijke regeling artikel 31, lid 8 een reserve van € 100.000
gevormd.

Risico’s voorvloeiend uit het beleid van een hogere overheid
Het risico dat een gemeente niet aan zijn betalingsverplichting (de inwonerbijdrage) voldoet, wordt
zeer klein geacht. Daarnaast is in de gemeenschappelijke regeling artikel 29, lid 6 vastgelegd dat
gemeenten zorgen dat het samenwerkingsverband te allen tijde over voldoende middelen beschikt om
aan haar verplichtingen te kunnen voldoen. Het risico voor de GMR bedraagt bij de achttien
deelnemende gemeenten, conform de begroting 2023, gemiddeld € 380.850. Daarbij geldt een
brandbreedte van € 15.000 voor de gemeente Rozendaal tot € 1.560.000 voor de gemeente
Nijmegen.

Risico’s voortvloeiend uit de samenwerking met andere gemeenten en instanties
Gekeken naar de voorgaande punten en de flexibele inzet van adviseurs, kan het achterwege blijven
van financiering van gemeenten, provincie en anderen opgevangen worden door het afvloeien van
flexibele inzet. Er is een zeer laag risico dat gelden niet betaald worden. Mocht dit het geval zijn, dan
worden projecten on-hold gezet en stroomt de flexibele inzet per direct uit.

Risico’s voorvloeiend uit het doen/nalaten van derden
De risico’s worden beperkt door het hanteren van onze eigen inkoopvoorwaarden. Het maximale risico
volgens het verplichtingenregister begin 2024 bedroeg € 77.000 voor een leverancier.

Risico’s voorvloeiend uit voor de regio niet te beïnvloeden/autonome ontwikkelingen
Gevolgen van de uitvoering van de Cao 2023 en verdere prijsstijgingen in het verantwoordingsjaar
2023 werken beperkt door in het jaarresultaat van 2023. De recente loonstijging o.b.v. de Cao 2024-
2025 bedraagt 5%. Bij een loonsom van € 2,2 miljoen betekent dit een risico van € 110.000 voor het
nieuwe boekjaar 2024.




1
 Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de weerstandscapaciteit (zijnde de middelen waarover de GMR
beschikt of kan beschikken om niet-begrote kosten te dekken) en de risico’s waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen of
verzekeringen zijn afgesloten. Het weerstandsvermogen is van belang voor het bepalen van de gezondheid van de financiële
positie van de GMR.


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                                 18/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Overige verzekerde risico’s
De GMR heeft de kantoorinboedel verzekerd tegen brand en diefstal. Voor het personeel is een
aansprakelijkheids- en ongevallenverzekering afgesloten. De aansprakelijkheid van bestuurders in de
GMR is afgedekt door de verzekering van de gemeente voor de betreffende bestuurder.


2.1.2. Overzicht reserves 2023
Op grond van de gemeenschappelijke regeling mag de algemene reserve € 100.000 zijn. Deze
algemene reserve is eind 2022 gevormd uit het rekeningresultaat van 2021 en is in 2023 niet
gemuteerd.
Eind 2021 is een bestemmingsreserve gevormd voor optimalisatie van het regiobureau en het
versnellen van de opgaven. Deze reserve is deels in 2022 en deels in 2023 benut. Er resteert nu nog
€ 83.255. Hieronder de specificatie van deze reserve:


 Naam reserve/              Doel/functie                                            Maximum hoogte
 Voorziening
 Bestemmingsreserve         Opgebouwd in 2021, te besteden in 2022
                            en verder. Het doel is extra inzet te plegen
                            op:
                              Optimalisatie regiobureau                            € 25.000
                               Opleidingen                                          € 23.255
                               Communicatie
                              Versnellen opgaven                                   € 35.000
                               Integrale aanpak logistiek


Rente
Ten aanzien van de rente van de reserves is het algemene beleidsuitgangspunt om deze ten gunste
van de exploitatie te brengen.

Conclusie
Kenmerkend voor het risicoprofiel van de GMR is dat de organisatie beperkt risico loopt en dat voor dit
risico een algemene reserve is gevormd. Op basis van de gemeenschappelijke regeling Regio
Arnhem-Nijmegen, artikel 29 lid 6, is de beschikking over voldoende middelen en het nakomen van
verplichtingen te allen tijde door de deelnemende gemeenten gewaarborgd.

Financiële kengetallen
In de paragraaf worden enkele financiële kengetallen opgenomen. De berekeningswijze is via een
ministeriële regeling voorgeschreven. Hiermee wordt de (onderlinge) vergelijkbaarheid (van
gemeenschappelijke regelingen) bevorderd.

                                                            Rekening 2023

 Netto schuldquote                                                       0,0%

 Solvabiliteitsratio                                                   6,68%

 Structurele exploitatieruimte                                        83,28%



De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen
middelen. Het geeft een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie
drukken. De uitkomst geeft geen aanleiding tot verhoogde risico’s.



Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                    19/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>De solvabiliteitsratio geeft het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal weer. Deze ratio
ligt net onder de gebruikelijke norm van de provincie, maar past bij een startende organisatie.
Een positief percentage structurele exploitatieruimte geeft aan dat de structurele baten toereikend zijn
om de structurele lasten te dekken.

2.2.     Financiering

Artikel 13 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat de GMR beschrijft hoe
zij in 2023 de investeringen heeft gefinancierd. Het doel van deze paragraaf is inzicht te verschaffen in
de financieringssystematiek en de risico’s die daarmee samenhangen. Met deze paragraaf wordt
eveneens voldaan aan een aantal verplichtingen volgend uit de Wet Financiering Decentrale
Overheden (wet Fido). In de vergadering van het algemeen bestuur op 6 september 2023 is het
treasury statuut goedgekeurd.

Rentelasten/baten
De GMR heeft in 2021 met de Rabobank een rekeningcourant-overeenkomst gesloten. Per 1 maart
2022 wordt deelgenomen aan het voor gemeenschappelijke regelingen verplicht gestelde
Schatkistbankieren.
Rentelasten:                         In 2023 sprake van minimale rentelasten.
Rentebaten:                          In 2023 ongeveer € 108.000 aan rentebaten ontvangen.
Renteresultaat:                      In 2023 geen sprake van renteresultaat.
Toerekening rente aan taakvelden:    In 2023 geen rente toegerekend aan taakvelden.

Financieringspositie
Er is een rekeningcourant-overeenkomst met de Rabobank met een tegoed van € 82.673. De GMR
kent geen langlopende financieringsmiddelen.

Rente-risiconorm
Om het herfinancieringsrisico voor de samenwerkingsverbanden te beperken, is een norm ingesteld
waaraan de samenwerkingsverbanden worden getoetst: de rente-risiconorm.
De rente-risiconorm is voor de GMR niet van toepassing, aangezien er geen externe langdurige
financiering is afgesloten.

Geldstromenbeheer
De GMR is verplicht liquiditeitsoverschotten met een drempelbedrag van € 1 miljoen af te storten bij
het Rijk (Schatkistbankieren).



2.3.     Bedrijfsvoering

Artikel 14 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) verplicht de GMR om in elk geval de
stand van zaken en de voornemens ten aanzien van de bedrijfsvoering weer te geven. Met bedrijfs-
voering worden bedrijfsprocessen bedoeld die nodig zijn om de beleidsdoelstellingen uit de vijf
opgaven te realiseren. Hierbij staat het belang van een rechtmatig, doelmatig en doeltreffend beleid
en beheer voorop.
Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor een adequate bedrijfsvoering, het algemeen bestuur
heeft hierbij een kader stellende en controlerende taak. De directeur is tekeningsbevoegd en heeft
mandaat om personeel aan te nemen, verplichtingen aan te gaan tot € 100.000 en om opdracht tot
betaling tot € 250.000 te geven.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                20/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Huisvesting
Vanaf september 2021 heeft de GMR haar eigen kantoor met elf werkplekken en een aantal
vergaderzalen. Door de medewerkers wordt veel hybride gewerkt, maar met de groei van het aantal
adviseurs die veelal parttime aan de GMR verbonden zijn, ontstaat druk op de werkruimte. In 2024
moet worden bezien of de huisvesting voldoende is.

Personeelszaken en automatisering
In 2023 is de in 2022 afgesloten dienstverleningsovereenkomst met de gemeente Nijmegen voor het
uitbesteden van salarisadministratie en ondersteuning op personeelszaken verlengd.
Met ingang van 2023 is M&I partners verantwoordelijk voor de volgende rollen: functionaris gegevens-
bescherming, privacy officer, SISA functioneel beheer en informatiemanagement. Voorheen werden
deze werkzaamheden door de gemeente Arnhem verzorgd.

Archief
Sinds eind 2022 wordt de GMR door Cavero ondersteunt bij de inrichting van gedegen archiverings-
proces. In 2023 is de implementatie afgerond.

Verbonden partijen
De GMR heeft, zoals bedoeld in de BBV-voorschriften, geen verbonden partijen.

Schatkistbankieren
De GMR maakt sinds 2022 gebruik van een Schatkistbankieren-faciliteit.

Planning & Control en administratie
Naast de reguliere werkzaamheden uit de planning en control cyclus en het (laten) voeren van de
financiële administratie, zijn ondersteunende werkzaamheden verricht voor de vijf opgaven;
bijvoorbeeld subsidieaanvragen en -verantwoordingen.

Btw-compensatiefonds
De zogenaamde transparante c.q. doorschuif btw kan door de GMR aan de deelnemende gemeenten
worden gefactureerd. Deze gemeenten kunnen deze facturen vervolgens bij het zogenaamde btw-
compensatiefonds verhalen. In dit jaarverslag worden de cijfers exclusief btw gepresenteerd.
De overige paragrafen BBV zijn niet van toepassing op GMR.

Rechtmatigheidsverantwoording
Vanaf het verslagjaar 2023 is het dagelijks bestuur verantwoordelijk om een rechtmatigheids-
verantwoording af te geven en deze op te nemen in de jaarrekening. In deze verklaring verantwoordt
het dagelijks bestuur zich direct tot het algemeen bestuur over het (financieel) rechtmatig handelen
van de organisatie.
Het dagelijks bestuur verantwoordt zich aan het algemeen bestuur in hoeverre de in de jaarrekening
verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen. Dit
houdt de controle in of afwijkingen in overeenstemming zijn met door het algemeen bestuur
vastgestelde kaders zoals de begroting en interne verordeningen en met de bepalingen in de
relevante wet- en regelgeving. Het algemeen bestuur bepaalt vanaf het begrotingsjaar 2023 de
verantwoordingsgrens en de spelregels. De uitgangspunten waarin het dagelijks bestuur moet
voldoen zijn vastgelegd in de door de Commissie BBV uitgegeven Kadernota Rechtmatigheid 2023.
In het hoofdstuk 3.3 van dit jaarverslag is de rechtmatigheidsverantwoording opgenomen over het
boekjaar 2023. De uitkomst is dat geconstateerde bruto afwijkingen boven de verantwoordingsgrens
uitkomen (3% van de lasten).




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             21/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Op basis van de spelregels door het algemeen bestuur moeten individuele afwijkingen groter dan €
10.000 aanvullend worden toegelicht in deze paragraaf bedrijfsvoering.

Uit de analyse op de begrotingsrechtmatigheid blijkt dat sprake is van afwijkingen van begrote baten
en lasten. Per saldo resteert een bruto afwijking van € 1.629.616 als afwijking die niet is meegenomen
in een tussentijdse begrotingswijziging en niet aan het algemeen bestuur gecommuniceerd. De
afwijkingen bestaan uit:
      Overschrijding baten Regiobureau (€ 72.270);
      Onderschrijding baten Groene groeiregio (€ 73.546);
      Onderschrijding lasten (€ 436.088) en baten (€ 519.411) Verbonden regio;
      Onderschrijding lasten (46.367) en baten (82.416) Productieve regio;
      Onderschrijding lasten (€ 147.142) en baten (€ 210.220) Circulaire regio;
      Overschrijding baten (€ 42.156) Ontspannen regio.

De Commissie BBV heeft recent (half april 2024, ruim na het opstellen en de controle van deze
jaarrekening 2023) een gewijzigde uitspraak gedaan ten aanzien van begrotingsrechtmatigheid. In
afwijking van eerdere publicaties over tijdig melden van acceptabele afwijkingen vindt Commissie BBV
dat voor het vaststellen van de begrotingsonrechtmatigheid moet worden uitgegaan van het totaal van
de bruto onrechtmatigheden. Het dagelijks bestuur blijft, ingegeven door eerdere toelichting van de
Commissie BBV over de ruimte om acceptabele afwijkingen tijdig te melden, bij de toegepaste netto
benadering voor vaststelling van de begrotingsonrechtmatigheid. Dit betekent dat het dagelijks
bestuur bij vaststelling rekening houdt met acceptabele afwijkingen en uitgaat van het netto saldo van
begrotingsonrechtmatigheden. Binnen deze netto benadering blijven afwijkingen binnen de
vastgestelde rapportagegrens.

Met het algemeen bestuur worden nadere afspraken gemaakt op welke wijze, in afwijking van
begrotingswijzigingen, in de toekomst het algemeen bestuur tijdig kan worden geïnformeerd over
onderschrijdingen van baten en lasten en overschrijdingen van baten.

Voorwaardencriterium
De Groene Metropoolregio Arnhem - Nijmegen heeft een zogeheten ‘SPEND-analyse’ uitgevoerd
waarmee de rechtmatigheid van aanbestedingen wordt getoetst. Op basis van regelgeving is hierbij
uitsluitend een analyse gemaakt ten opzichte van de wettelijke bepalingen in de Aanbestedingswet en
Gids Proportionaliteit. Uit deze analyse blijkt één onrechtmatigheid inzake de inhuur van een
Mobiliteitsmakelaar.
De Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen heeft deze opdracht voortijdig moeten verlengen in
afwachting van externe financiering om daarmee de noodzakelijke continuïteit van dienstverlening te
kunnen garanderen. Daarbij is, middels een bestuursbesluit, afgeweken van een reguliere
aanbestedingsprocedure. Dit leidt tot een onrechtmatigheid van € 129.190.
De organisatie is zich bewust van de naleving van de aanbestedingswetgeving en heeft een aantal
stappen gezet in 2024 gericht op de voortijdige signalering van potentiële
aanbestedingsonrechtmatigheden.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             22/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>3.         Jaarrekening
In dit hoofdstuk staan de volgende financiële overzichten:
      Staat van baten en lasten
      Toelichting op de staat van baten en lasten
      Rechtmatigheidsverantwoording 2023
      Incidentele en structurele baten en lasten
      Analyse begrotingsonrechtmatigheid
      Balans per 31 december 2023
      Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
      Toelichting op de posten van de jaarrekening
      Niet in de balans opgenomen verplichtingen
      Publicatie Wet normering topinkomens (WNT)
      Taakvelden




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024   23/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>3.1.     Staat van baten en lasten

                                                                                                     Verschil
                                        Begroting      Wijziging      Begroting     Realisatie   realisatie vs
Staat van baten en lasten                   2023       begroting      gewijzigd          2023      begroting
                                             EUR            EUR            EUR           EUR             EUR
Programma Regiobureau
Lasten                       2.032.458   -148.380                      1.884.078    1.913.791         -29.713
Baten                        2.032.458            -                    2.032.458    2.104.728         -72.270
Reserves onttrekking                 -            -                            -        6.745          -6.745
Saldo                                -    148.380                        148.380      197.682         -49.302
Programma opgave regionale agenda (bestaande uit)
Verbonden regio
Lasten                       1.182.000 1.198.603                       2.380.603    1.944.515        436.088
Baten                        1.182.000 1.281.926                       2.463.926    1.944.515        519.411
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -              -
Saldo                                -     83.323                         83.323            -         83.323
Productieve regio
Lasten                         748.325    -43.577                        704.748      658.381          46.367
Baten                          748.325     -7.528                        740.797      658.381          82.416
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -               -
Saldo                                -     36.049                         36.049            -          36.049
Circulaire regio
Lasten                         685.523 1.113.347                       1.798.870    1.651.728        147.142
Baten                          685.523 1.176.425                       1.861.948    1.651.728        210.220
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -              -
Saldo                                -     63.078                         63.078            -         63.078
Ontspannen regio
Lasten                         795.850   -363.032                        432.818      499.974         -67.156
Baten                          795.850   -338.032                        457.818      499.974         -42.156
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -               -
Saldo                                -     25.000                         25.000            -          25.000
Groene groeiregio
Lasten                       1.557.000   -413.806                      1.143.194    1.194.698        -51.504
Baten                        1.557.000   -288.756                      1.268.244    1.194.698         73.546
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -              -
Saldo                                -    125.050                        125.050            -        125.050
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
Lasten                               -            -                            -            -              -
Baten                                -            -                            -            -              -
Reserves onttrekking                 -            -                            -            -              -
Saldo                                -            -                            -            -              -
Totaal lasten                7.001.156 1.343.155                       8.344.311    7.863.087        481.224
Totaal baten                 7.001.156 1.824.035                       8.825.191    8.054.024        771.167
SALDO BATEN EN LASTEN                -    480.880                        480.880      190.937        289.943
Mutatie bestemmingsreserve           -            -                            -        6.745         -6.745
RESULTAAT                            -    480.880                        480.880      197.682        283.198




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                     24/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>3.2.     Toelichting op de staat van baten en lasten

De baten en lasten over 2023 bedragen respectievelijk € 8.054.024 en € 7.863.087. Er is een mutatie
in de bestemmingsreserve geweest van € 6.745. Het verschil in de baten en lasten en mutatie
bestemmingsreserve resulteert in een voordelig rekeningresultaat van € 197.682, wat gelijk is aan het
resultaat van het regiobureau.

Programma regiobureau
De baten en lasten over 2023 van het regiobureau bedragen respectievelijk € 2.104.728 en
€ 1.913.791.
                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Regiobureau                                               2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                           EUR           EUR             EUR         EUR              EUR
Programma regiobureau
Lasten
1.1 Salarissen en sociale lasten                       1.336.877             -      1.336.877   1.374.925            -38.048
3.3 Pachten                                               86.578             -         86.578      77.861              8.717
3.8 Overige goederen en diensten                         609.003             -        609.003     560.012             48.991
7.3 Afschrijvingen                                             -             -              -       9.798             -9.798
7.4 Toegerekende reële en bespaarde rente                      -      -148.380       -148.380    -108.805            -39.575
Onvoorzien                                                     -             -              -           -                  -
Saldo lasten regiobureau                               2.032.458      -148.380      1.884.078   1.913.791            -29.713
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                              2.032.458            -       2.032.458   2.111.456            -78.998
overige baten                                                  -            -               -      -6.728              6.728
Saldo baten regiobureau                                2.032.458            -       2.032.458   2.104.728            -72.270
Saldo regiobureau                                              -      148.380         148.380     190.937            -42.557
Reserves toevoeging                                            -            -               -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -            -               -       6.745             -6.745
Mutatie bestemmingsreserve                                     -            -               -      -6.745              6.745
Resultaat regiobureau                                          -      148.380         148.380     197.682            -49.302




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                            25/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Programma opgaven
Voor de opgaven zijn door de GMR ongeveer € 5.949.000 aan lasten gerealiseerd. Deze lasten
worden gefinancierd door inwonerbijdrage door de deelnemende gemeenten en subsidies van o.a.
provincie en Rijk.

In onderstaande tabellen is per opgave is een specificatie per speerpunt weergegeven.
                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Verbonden regio                                           2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                           EUR           EUR             EUR         EUR              EUR
Programma Verbonden regio
Lasten
Algemeen                                                 227.000       85.914         312.914     230.674             82.240
gebiedsgerichte corridors                                190.000      -45.620         144.380     117.455             26.925
Fiets                                                    225.000      -45.230         179.770     203.222            -23.452
hubs en knooppunten                                      100.000        1.173         101.173      61.358             39.815
gedrag en duurzame mobiliteit                            330.000    1.242.366       1.572.366   1.239.995            332.371
Verkeersveiligheid                                       110.000      -40.000          70.000      91.811            -21.811
Saldo lasten Verbonden regio                           1.182.000    1.198.603       2.380.603   1.944.515            436.088
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                              1.182.000            -       1.182.000     944.907            237.093
bijdrage uit subsidies                                         -    1.281.926       1.281.926     999.608            282.318
Saldo baten Verbonden regio                            1.182.000    1.281.926       2.463.926   1.944.515            519.411
Saldo Verbonden regio                                          -       83.323          83.323           -             83.323
Reserves toevoeging                                            -            -               -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -            -               -           -                  -
Mutatie bestemmingsreserve                                     -            -               -           -                  -
Resultaat Verbonden regio                                      -       83.323          83.323           -             83.323


                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Productieve regio                                         2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                           EUR           EUR             EUR         EUR              EUR
Programma Productieve regio
Lasten
Algemeen                                                 273.325         3.769        277.094     259.583             17.511
doorontwikkeling health, hightech en energy                    -             -              -           -                  -
toekomstbestendige werklocaties                          160.000       -41.429        118.571     187.317            -68.746
human Capital                                            150.000       -21.466        128.534     132.105             -3.571
stimuleren ondernemerschap in het mkb                    165.000        15.549        180.549      71.951            108.598
versterking van duurzame logistiek                             -             -              -       7.425             -7.425
Saldo lasten Productieve regio                           748.325       -43.577        704.748     658.381             46.367
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                                748.325        -7.528        740.797     614.147            126.650
bijdrage uit subsidies                                         -             -              -      44.234            -44.234
Saldo baten Productieve regio                            748.325        -7.528        740.797     658.381             82.416
Saldo Productieve regio                                        -        36.049         36.049           -             36.049
Reserves toevoeging                                            -             -              -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -             -              -           -                  -
Mutatie bestemmingsreserve                                     -             -              -           -                  -
Resultaat Productieve regio                                    -        36.049         36.049           -             36.049




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                            26/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Circulaire regio                                          2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                            EUR           EUR           EUR          EUR               EUR
Programma Circulaire regio
Lasten
Algemeen                                                 164.320       13.822         178.142     161.754             16.388
circulaire bouw en infrastructuur                        156.618      129.852         286.470     244.597             41.873
circulaire economie: grondstoffen en ketens              112.970      -46.768          66.202      78.136            -11.934
water en klimaatadaptatie                                 61.620      -16.290          45.330      39.903              5.427
transitie naar duurzame energie                          189.995    1.032.731       1.222.726   1.127.338             95.388
Saldo lasten Circulaire regio                            685.523    1.113.347       1.798.870   1.651.728            147.142
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                                685.523            -         685.523     451.380            234.143
bijdrage uit subsidies                                         -    1.176.425       1.176.425   1.200.348            -23.923
Saldo baten Circulaire regio                             685.523    1.176.425       1.861.948   1.651.728            210.220
Saldo Circulaire regio                                         -       63.078          63.078           -             63.078
Reserves toevoeging                                            -            -               -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -            -               -           -                  -
Mutatie bestemmingsreserve                                     -            -               -           -                  -
Resultaat Circulaire regio                                     -       63.078          63.078           -             63.078



                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Ontspannen regio                                          2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                           EUR           EUR             EUR         EUR              EUR
Programma Ontspannen regio
Lasten
Algemeen                                                 140.850        -4.903        135.947     126.812              9.135
duurzaam toerisme                                        365.000      -282.704         82.296     137.449            -55.153
groen-blauw raamwerk                                     240.000       -73.685        166.315     160.620              5.695
cultuur en erfgoed                                        50.000        -1.740         48.260      75.093            -26.833
Saldo lasten Ontspannen regio                            795.850      -363.032        432.818     499.974            -67.156
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                                495.850      -102.700        393.150     379.629             13.521
bijdrage uit subsidies                                   300.000      -235.332         64.668     120.345            -55.677
Saldo baten Ontspannen regio                             795.850      -338.032        457.818     499.974            -42.156
Saldo Ontspannen regio                                         -        25.000         25.000           -             25.000
Reserves toevoeging                                            -             -              -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -             -              -           -                  -
Mutatie bestemmingsreserve                                     -             -              -           -                  -
Resultaat Ontspannen regio                                     -        25.000         25.000           -             25.000




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                            27/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>                                                                                                                  Verschil
                                                      Begroting     Wijziging       Begroting   Realisatie    realisatie vs
Groene groeiregio                                         2023      begroting       gewijzigd        2023       begroting
                                                           EUR           EUR             EUR         EUR              EUR
Programma Groene groeiregio
Lasten
Algemeen                                                 142.000        56.950        198.950     179.747           19.203
woning in balans: versnellen van de woningbouw         1.045.000      -367.693        677.307     800.204         -122.897
uitwerking verstedelijkingsstrategie                     210.000       -29.020        180.980     137.077           43.903
leefomgeving: verbinden van de ruimtelijke
opgaven                                                  160.000       -74.043         85.957      77.670              8.287
Saldo lasten Groene groeiregio                         1.557.000      -413.806      1.143.194   1.194.698            -51.504
Baten
inwonerbijdrage gemeenten                                742.000         7.937        749.937     683.115             66.822
bijdrage uit subsidies                                   815.000      -296.693        518.307     511.583              6.724
Saldo baten Groene groeiregio                          1.557.000      -288.756      1.268.244   1.194.698             73.546
Saldo Groene groeiregio                                        -       125.050        125.050           -            125.050
Reserves toevoeging                                            -             -              -           -                  -
Reserves onttrekking                                           -             -              -           -                  -
Mutatie bestemmingsreserve                                     -             -              -           -                  -
Resultaat Groene groeiregio                                    -       125.050        125.050           -            125.050

3.3.     Rechtmatigheidsverantwoording

Verantwoordelijkheid dagelijks bestuur

De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden
opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede balansmutaties, blijken een
drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik-
en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het dagelijks bestuur toe
in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede balansmutaties het
begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in
dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door
het algemeen bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en verordeningen van de Groene
Metropoolregio Arnhem – Nijmegen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de
waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door het algemeen bestuur op 29-11-2023
vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht.

Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de
verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door het algemeen bestuur bepaald en
bedraagt 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld
op € 235.893.De grondslag voor deze verantwoording is de Kadernota Rechtmatigheid 2023 van de
commissie BBV van november 2023.

Bevinding
Op basis van het standpunt van de Commissie BBV komt volgens de Kadernota Rechtmatigheid 2023
de bruto begrotingsafwijking boven de verantwoordingsgrens uit en zijn volgens dit standpunt van de
Commissie BBV de verantwoorde baten, lasten en balansmutaties niet rechtmatig tot stand gekomen.

Aangezien het dagelijks bestuur van mening is dat acceptabele afwijkingen in de beoordeling
meegenomen dienen te worden, wordt de begrotingsonrechtmatigheid kleiner maar blijft deze boven
de goedkeuringsgrens.



Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                            28/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre> Begrotingscriterium                                                Bruto       Geaccepteerd      Formeel
                                                                  afwijking                     onrechtmatig
                                                                    Euro             Euro           Euro
 Overschrijding lasten programma’s                                 148.373                         148.373
 Overschrijding investeringsbudgetten (kredieten)                        0
 Ongeautoriseerde reservemutaties                                        0
 Onderschrijding van lasten, welke tijdig via de                   629.597           629.597
 jaarstukken wordt gemeld en verklaard
 Onderschrijding van baten, welke tijdig via de                    885.593           885.593
 jaarstukken wordt gemeld en verklaard
 Overschrijding van baten, welke tijdig via de                     114.426           114.426
 jaarstukken wordt gemeld en verklaard
 Totaal Begrotingscriterium                                      1.777.989          1.629.616      148.373
 Voorwaardencriterium
 Inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed                     129.190                         129.190
 Overige bevindingen inzake voorwaarde criterium                         0
 Totaal Voorwaardencriterium                                       129.190                  0      129.190
 M&O criterium
 Overige bevindingen inzake M&O criterium                                0                               0
 Totaal M&O criterium                                                    0                  0            0
 Totaal                                                          1.907.179          1.629.616      277.563
Op basis van bovengenoemde bruto benadering wordt conform bovenstaande tabel € 1.777.989 op
basis van het laatste standpunt van Commissie BBV als basis bij het vaststellen van de
begrotingsonrechtmatigheid in relatie tot de goedkeuringsgrens gehanteerd. Volgens de door het
dagelijks bestuur gehanteerde netto benadering komt de begrotingsonrechtmatigheid op € 148.373.
De onrechtmatigheden op het voorwaardencriterium bedragen € 129.190. Er zijn geen
onrechtmatigheden geconstateerd op het M&O criterium en op het voorwaardencriterium. Daarmee
komt het totaal van de onrechtmatigheden (vastgesteld) op € 277.563.
Hieronder worden de afwijkingen individueel toegelicht.
Overschrijding lasten op programma’s
Op de programma’s Ontspannen regio (€ 67.156), Groene groeiregio (€ 51.504) en Regiobureau (€
29.713) is sprake van overschrijding van de lasten.
Voor de Ontspannen regio is de overschrijding ontstaan door een onvolledige verwerking van de
begrotingswijziging dd. 29 november 2023.
Bij de Groene groeiregio heeft zich na de begrotingswijziging de kans voorgedaan om een project
eerder te starten. Financiering van dit project komt uit subsidiegelden.
De overschrijding bij het Regiobureau is met name veroorzaakt door het vormen van de voorziening
verlofuren.
Onderschrijding van lasten welke tijdig via jaarstukken wordt gemeld en verklaard
Door krapte op de arbeidsmarkt blijven projecten uit de betrokken opgaven achter op het vastgestelde
tijdspad.
Onderschrijding van lasten, welke tijdig via jaarstukken wordt gemeld en verklaard
Ten gevolge van het niet volledig inzetten van de benodigde capaciteit, blijft de uitnutting van de baten
(inwonerbijdrage en subsidie) achter.
Overschrijding van baten welke tijdig via de jaarstukken wordt gemeld en verklaard
In de begroting 2023 van het Regiobureau zijn de rentebaten niet opgenamen.
De overschrijding van de baten bij Ontspannen regio is ontstaan door onvolledige verwerking van de
begrotingswijziging dd. 29 november 2023.


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                         29/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Met het algemeen bestuur worden nadere afspraken gemaakt op welke wijze, in afwijking van
begrotingswijzigingen, in de toekomst het algemeen bestuur tijdig kan worden geïnformeerd over
onderschrijdingen van baten en lasten en overschrijdingen van baten.

Inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed
Voor een toelichting op het onderdeel Inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed, wordt
verwezen naar paragraaf 2.3 Bedrijfsvoering (blz 22).




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024            30/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>3.4.     Incidentele en structurele baten en lasten

                                                             Realisatie
Regiobureau                                                       2023              Incidenteel   Structureel
                                                                  EUR                     EUR           EUR
Programma Regiobureau
Lasten
1.1 Salarissen en sociale lasten                             1.374.925                       -     1.364.925
3.3 Pachten                                                     77.861                       -        77.861
3.8 Overige goederen en diensten                               560.012                 195.122       364.890
7.3 Afschrijvingen                                               9.798                       -         9.798
7.4 Toegerekende reële en bespaarde rente                     -108.805                       -      -108.805
Reserves onttrekking                                            -6.745                  -6.745             -
Lasten                                                       1.907.046                 188.377     1.718.669

Baten
bijdrage deelnemende gemeenten                               2.111.456                  39.727     2.071.729
Subsidies                                                            -                       -             -
overige baten                                                   -6.728                  -6.728             -
Baten                                                        2.104.728                  32.999     2.071.729

In de staat van baten en lasten van het regiobureau is in 2023 een onttrekking van de bestemmings-
reserve van € 6.745 geweest voor o.a. kleine aanpassingen voor het regiobureau.
De pachten bestaan uit huurpenningen voor het regiobureau in Elst en de huisvesting van Public
Affairs in Brussel. Er vonden operationele kosten voor kleine verbouwingen en onderhoud plaats.

Opgaven
De opgaven bestaan uit programma’s die gefinancierd worden uit inwonerbijdragen en subsidies. In
2023 zijn voor de opgaven geen incidentele uitgaven gedaan.



3.5.     Analyse begrotingsrechtmatigheid

Bij de totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording over 2023, zoals opgenomen in
hoofdstuk 2.3, heeft de GMR een toetsing gedaan op het begrotingscriterium.

In de toelichting op het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) wordt begrotings-
rechtmatigheid omschreven als:
“Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, alsmede de
balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting
en hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). In de begroting zijn de maxima
voor de lasten vermeld die door de raad zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële
beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de
toereikendheid van het begrotingsbedrag, evenals het begrotingsjaar van belang zijn.”

Op basis van de Kadernota Rechtmatigheid 2023 van de commissie BBV wordt onderscheid gemaakt
tussen begrotingsafwijkingen die wel en niet meetellen in de foutevaluatie als basis voor de recht-
matigheidsverantwoording. Ten opzichte van voorgaand jaar is nieuw in de Kadernota Rechtmatigheid
dat begrotingsonderschrijdingen van lasten en begrotingsoverschrijdingen en -onderschrijdingen van
baten moeten worden meegenomen in de evaluatie.



Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                     31/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>In de volgende tabel staan per programma de lastenoverschrijding ten opzichte van de begroting per
‘soort’ begrotingsafwijking weergegeven. De toelichting per ‘soort begrotingsafwijking staat hiervoor
weergegeven.


 Programma                Afwijking       Afwijking     Over-                 Conclusie t.a.v.
                             lasten          baten      onderschrijding       rechtmatigheid
                                EUR             EUR
 Regiobureau                        0        42.557     Overschrijding        Niet meetellen bij tijdig melden
 Verbonden regio                    0        83.324     Onderschrijding       Niet meetellen bij tijdig melden
 Productieve regio                  0        36.048     Onderschrijding       Niet meetellen bij tijdig melden
 Circulaire regio                   0        63.078     Onderschrijding       Niet meetellen bij tijdig melden
 Ontspannen regio            25.000                 0   Overschrijding        Meenemen in de foutevaluatie
 Groene groeiregio                  0        73.547     Onderschrijding       Niet meetellen bij tijdig melden
 Groene groeiregio           51.303                 0   Overschrijding        Meenemen in de foutevaluatie


Op basis van de bepalingen in de Kadernota Rechtmatigheid 2023 worden de afwijkingen hieronder
individueel toegelicht.

Overschrijdingen van lasten die meetellen in de foutevaluatie
De GMR heeft in 2023 op twee programma’s een overschrijding die moet worden meegeteld in de
foutevaluatie. De overschrijdingen hebben betrekking op de lasten van de programma’s
Ontspannen regio (€ 25.000) en Groene groeiregio (€ 51.503). Deze begrotingsoverschrijdingen zijn
niet gemeld en/of in 2023 ondervangen met een begrotingswijziging. Mocht een soortgelijke situatie
zich in de toekomst opnieuw voordoen, dan zal tijdig een begrotingswijziging worden verwerkt.

Overschrijdingen van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tot een
begrotingswijziging hebben geleid maar bij tijdig melden niet meetellen in de foutevaluatie
Uit de analyse op de begrotingsrechtmatigheid blijkt dat voor de programma’s Regiobureau.
Verbonden regio, Productieve regio, Circulaire regio en Groene groeiregio (baten) sprake is van
afwijkingen van begrote baten en lasten. Het algemeen bestuur autoriseert de begroting op het
saldo van baten en lasten; in bovenstaande analyse is daarmee rekening gehouden.
Voor deze programma’s resteert een afwijking van € 298.553 als overschrijding op de baten en
onderschrijdingen op baten en lasten. Met het algemeen bestuur zijn nadere afspraken gemaakt op
welke wijze, in afwijking van begrotingswijzigingen, het algemeen bestuur tijdig kan worden
geïnformeerd over onderschrijdingen van baten en lasten en overschrijdingen van baten. Deze
afspraken worden nog voorafgaand aan het vaststellen van de jaarrekening 2023 gemaakt,
waarmee bovenstaande afwijkingen niet meegeteld hoeven worden in de foutevaluatie.

Toelichting op begrotingsafwijkingen
In de paragrafen is per programma een toelichting opgenomen op de begrotingsafwijkingen.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                        32/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>3.6.     Balans per 31 december 2023

                                                                                           2023           2022
ACTIVA                                                                              31 december    31 december
                                                                                           EUR            EUR
Materiële vaste activa
Investeringen met economisch nut                                                         44.495            54.294
                                                                                         44.495            54.294
Uitzettingen met een looptijd > 1 jaar
Borgsom                                                                                   4.768             4.768
                                                                                          4.768             4.768

Uitzettingen met een looptijd < 1 jaar
Vorderingen op openbare lichamen                                                       1.309.650      1.109.677
Liquide middelen                                                                       3.604.077      3.467.886

Overlopende activa
Nog te ontvangen rente                                                                    37.099          9.457
Nog te ontvangen subsidies                                                               704.750        603.712
                                                                                       5.655.576      5.190.732


TOTAAL ACTIVA                                                                          5.704.839      5.249.794


                                                                                           2023           2022
PASSIVA                                                                             31 december    31 december
                                                                                           EUR            EUR


Eigen Vermogen
Onverdeeld resultaat boekjaar                                                           197.682        157.799
Algemene reserve                                                                        100.000        100.000
Bestemmingsreserve                                                                       83.255         90.000
                                                                                        380.937        347.799

Voorzieningen
Voorziening verlofuren                                                                   25.000                 -

Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd <1 jaar
Overige vlottende schulden                                                             1.540.756      1.607.770

Overlopende passiva
Vooruit ontvangen bedragen van overige Nederlandse
overheidslichamen                                                                      3.556.450      2.903.248
Overlopende passiva                                                                      201.698        390.977
                                                                                       5.298.904      4.901.995


TOTAAL PASSIVA                                                                         5.704.839      5.249.794



Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                  33/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>3.7.      Grondslagen voor waardering- en resultaatbepaling

Algemene grondslagen
De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en
verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft.
De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van
verkrijgings- of vervaardigingsprijs. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld,
worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden.
De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Verliezen en
risico’s, die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen al
zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Baten en winsten worden slechts
genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd.

Bedrag heffing vennootschapsbelasting
Samenwerkingsverbanden zijn vrijgesteld voor de vennootschapsbelasting, ingeval aan drie
cumulatieve voorwaarden is voldaan:
1. De activiteiten van het samenwerkingsverband moeten worden verricht voor de onmiddellijk of
     middellijk participerende publiekrechtelijke rechtspersonen;
2. De activiteiten zouden bij de participanten in het samenwerkingsverband niet belastingplicht
     hebben geleid of zouden zijn vrijgesteld als zij de activiteiten zelf zouden hebben verricht;
3. De participanten moeten naar evenredigheid van de afname van de activiteiten van het
     samenwerkingsverband bijdragen in de kosten van het samenwerkingsverband. Bij een
     gemeenschappelijke regeling wordt geacht hieraan te zijn voldaan.
Nadrukkelijk is deze vrijstelling bedoeld voor activiteiten aan of ten behoeve van de deelnemers aan
een samenwerkingsverband en voor activiteiten ten behoeve van of aan een derde partij. De
vrijstelling heeft alleen betrekking op het overschot dat wordt gerealiseerd door levering aan de
deelnemende gemeenten. Wanneer winst wordt gerealiseerd in verband met de levering aan derden
moet hierover in beginsel vennootschapsbelasting betaald worden.

Gebruik van schattingen
De opstelling van de jaarrekening vereist dat het management oordelen vormt en schattingen en
veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de
gerapporteerde waarde van de activa en verplichtingen, en van baten en lasten. De daadwerkelijke
auitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende
veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Herzieningen van schattingen worden
opgenomen in de periode waarin de schatting wordt herzien en in toekomstige perioden waarvoor de
herziening gevolgen heeft.
Algemene waarderingsgrondslagen voor rechtmatigheidsverantwoording
De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld op basis van kader
zoals besloten in de financiële verordening en op basis van de kadernota rechtmatigheid. Dat
betekent dat:
 -     De rechtmatigheidsverantwoording toeziet op de financiële rechtmatigheid van baten en laten en
       balansmutaties, alsmede de baten en lasten inzake de specifieke uitkeringen o grond van artikel
       17, Financiële verhoudingswet;
 -     De financiële rechtmatigheid waaronder het voorwaardencriterium, het begrotingscriterium en
       misbruik en oneigenlijk gebruik criterium omvat:
        o Voor het voorwaardencriterium bestaat de norm uit het normenkader zoals op 29-11-2023
            door het algemeen bestuur is vastgesteld;
        o Voor het begrotingscriterium geldt dat alle overschrijdingen van lasten en
            investeringskredieten onrechtmatig zijn, waarbij voor een aantal scenario’s in de financiële
            verordening is beschreven wanneer deze overschrijdingen acceptabel zijn. Voor over- en


Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                34/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>          onderschrijdingen van lasten en onderschrijdingen van investeringskredieten geldt dat deze
          als onrechtmatig zijn aangemerkt indien ze niet tijdig aan het algemeen bestuur zijn gemeld.
       o Ten aanzien van het M&O criterium is de beleidsnotitie M&O beleid van onze organisatie
          leidend bij het voorkomen en opsporen van misbruik en oneigenlijk gebruik. Omdat alleen bij
          misbruik sprake is van een onrechtmatigheid zijn eventuele gevallen van misbruik (mits
          cumulatief met andere fouten of onduidelijkheden boven de verantwoordingsgrens)
          opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording.
 -   De rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld binnen de kaders van de kadernota
     rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV alsmede onze eigen financiële verordening. Dit
     betekent dat:
       o Een verantwoordingsgrens van 3% is gehanteerd waarboven cumulatieve fouten en
          onduidelijkheden in de rechtmatigheidsverantwoording worden opgenomen;
       o Een rapporteringstolerantie van € 10.000 is gehanteerd waarboven fouten en
          onduidelijkheden in de paragraaf bedrijfsvoering worden opgenomen.


Grondslagen voor de waardering van de activa en passiva

Materiële vaste activa
De materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs. De afschrijvingen zijn in het
algemeen lineair berekend en gerelateerd aan de verwachte economische levensduur, met
inachtneming van de restwaarde. Eventuele tegemoetkomingen worden in mindering gebracht op de
verkrijgingsprijs.

Financiële vaste activa
De overige financiële vaste activa zijn bij de eerste verwerking in de balans gewaardeerd tegen de
reële waarde, die gelijk is aan de kostprijs op het moment van de transactie. Na deze eerste
verwerking vindt de waardering plaats tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en
geamortiseerde kostprijs zijn meestal gelijk aan de nominale waarde van de vordering. Voorzieningen
wegens oninbaarheid zijn in mindering gebracht op de aldus bepaalde waarde van de vordering.

Debiteuren
De debiteuren zijn bij de eerste verwerking in de balans gewaardeerd tegen de reële waarde, die
gelijk is aan de kostprijs op het moment van de transactie. Voorzieningen wegens oninbaarheid zijn in
mindering gebracht op de aldus bepaalde waarde van de vordering. Deze voorzieningen worden
bepaald op basis van individuele beoordeling van de vorderingen.

Liquide middelen
De liquide middelen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor zover liquide middelen niet
ter vrije beschikking staan, is hiermee indien noodzakelijk, bij de waardering rekening gehouden.

Overige activa en passiva
Activa worden conform artikel 63 BBV lid 1 gewaardeerd op basis van de verkrijgings- of
vervaardigingsprijs. Passiva wordt gewaardeerd conform artikel 63 BBV lid 7 op basis van nominale
waarde.

Eigen vermogen
De grondslag van het eigen vermogen is bepaald als de resultante van de, volgens wettelijke voor-
schriften van het besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten, afzonderlijk
gewaardeerde activa en de schulden, voorzieningen en overlopende posten.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             35/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Grondslagen voor de resultaatbepaling
Alle posten in de rekening van baten en lasten worden opgenomen voor de aan het verslagjaar toe te
rekenen bedragen.
De aangegane verplichtingen die betrekking hebben op projecten die worden gefinancierd uit de baten
van het lopende boekjaar worden ten laste van de rekening van baten en lasten gebracht.

Voorzieningen
Voorzieningen worden gevormd voor verplichtingen en verliezen die op balansdatum die in rechte
afdwingbaar zijn of zijn aan te merken als een 'feitelijke' verplichting waarbij het waarschijnlijk is dat
voor de afwikkeling van die verplichtingen of verliezen middelen of andere activa de onderneming
zullen verlaten en van de verplichtingen en verliezen een betrouwbare schatting is te maken.
Het bedrag dat als voorziening wordt opgenomen, is de beste schatting van de bedragen die
noodzakelijk zijn om de betreffende verplichtingen en verliezen af te wikkelen. Bij deze schatting is
zoveel mogelijk rekening gehouden met alle risico's en onzekerheden die samenhangen met de
voorziening. Voor zover de uitgaven voor de afwikkeling van voorzieningen op derden kunnen worden
verhaald, zijn deze vergoedingen niet de voorziening betrokken maar als een afzonderlijk actief op de
balans opgenomen.
Tenzij anders vermeld in deze toelichting, zijn de voorzieningen gewaardeerd tegen de nominale
waarde. Bij waardering tegen de contante waarde is de voorziening contant gemaakt tegen de actuele
marktrente per balansdatum (disconteringsvoet vóór belastingen), gebaseerd op hoogwaardige
ondernemingsopbligaties.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                 36/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>3.8.     Toelichting op de posten van de jaarrekening

Materiële vaste activa
Het waardeverloop van de overige materiële vaste activa is als volgt samen te vatten:
                                                                Investeringen                  Totaal
                                                             met economisch
 Investeringen met economisch nut                                          nut
                                                                          EUR                    EUR
 Stand begin boekjaar
 Aanschaffingsprijs                                                     64.092                64.092
 Cumulatieve afschrijvingen                                             -9.798                -9.798
 Boekwaarde                                                             54.294                54.294

Mutaties
Investeringen                                                                             -         -
Afschrijvingen                                                                       -9.798    -9.798
Saldo                                                                                -9.798    -9.798

Stand einde boekjaar
Aanschaffingsprijs                                                                   64.092    64.092
Cumulatieve afschrijvingen                                                          -19.597   -19.597
Boekwaarde                                                                           44.495    44.495

Uitzettingen met een looptijd > 1 jaar
Alle vorderingen hebben een looptijd langer dan één jaar.
  Overige uitzettingen met een looptijd > 1 jaar                                      2023       2022
                                                                                      EUR        EUR
 Borgsom                                                                             4.768      4.768
 Totaal                                                                              4.768      4.768
Uitzettingen met een looptijd < 1 jaar
Alle vorderingen hebben een looptijd korter dan één jaar.

 Overlopende activa                                                                    2023      2022
                                                                                       EUR       EUR
Nog te ontvangen rente                                                               37.099     9.457
Nog te ontvangen subsidies                                                          704.750   603.712
Totaal                                                                              741.849   613.169




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024             37/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Verloopoverzicht Nog te ontvangen subsidies
 Omschrijving            Zaaknummer                       Saldo       Beschikkin        Ontvangen        Saldo
                                                     01-01-2023                g                    31-12-2023
                                                           EUR              EUR              EUR          EUR
 Slim en Schoon 2022         2023-010818                462.712                -          293.322      169.390
 Vitaliteit toeristische     2022-008376                 10.000                -           10.000            -
 sector
 Koploperregio               2022-000084122                31.000                          31.000            -
 Multidisciplinaire          2022-0118661                  50.000                   -      40.000       10.000
 leerlijn bouwen
 regisseren
 Woondeal 2e tranche         2022-012073                   50.000               -          13.022      36.978
 Slim en Schoon 2023         2023-009774                                  264.858               -     264.858
 Wijchen – Oss               2023-002998                                   10.000               -      10.000
 Human Capital               2023-006348                                   20.000               -      20.000
 Cicrulaire GWW              2023-004576                                   15.000               -      15.000
 Circulair en                2023-011107                                   13.000               -      13.000
 conceptueel bouwen
 REE                         2023-004501                                    45.000              -       45.000
 DeCarb Pro                  Interreg                                       56.304              -       56.304
 Vitaliteitsprogramma        2023-011810                                     6.700              -        6.700
 Verhaallijnen               2023-011810                                     3.500              -        3.500
 Woondeal 2023               2023-004272                                    41.054              -       41.054
 Procesgelden reg.           2022-016158                                    64.833         51.866       12.966
 Woondeals
 Prov.GLD
 Totaal                                                  603.712          540.249         439.210     704.750




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                     38/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Vorderingen op openbare lichamen
De post vorderingen op openbare lichamen bedraagt ultimo € 1.309.650. De openstaande
vorderingen bestaan uit:


 Debiteuren (deelnemende gemeente en provincie)                    € 70.833
 Door te schuiven btw inzake transparantieregeling             € 1.238.817

Uitzettingen met een looptijd < 1 jaar                                              2023             2022
                                                                                    EUR              EUR
Btw-compensatiefonds samenwerkingsverband                                      1.238.817        1.046.337
Debiteuren (gemeenten en provincie)                                               70.833           63.340
totaal                                                                         1.309.650        1.109.677


Liquide middelen
De post liquide middelen bestaat uit een bankrekening bij de Rabobank, Schatkistbankieren en een
creditcardsaldo. Er zijn geen kasgelden aanwezig.

Liquide middelen                                                                        2023        2022
                                                                                        EUR         EUR
Rabobank NL15 RABO 039 8279 02                                                         82.673     728.234
Schatkistbankieren NL51 RABO 0374 5541 61                                           3.521.125   2.737.109
Creditcard                                                                                279       2.543
totaal                                                                              3.604.077   3.467.886


Uitzettingen in ’s Rijks schatkist
Voor het schatkistbankieren is een drempelbedrag berekend. Dit drempelbedrag is ingesteld om te
voorkomen dat elke dag alle positieve banksaldi afgeroomd moeten worden naar nihil. Het drempel-
bedrag is € 1.000.000 (0,75% van de begrote lasten met een minimum van € 1.000.000).




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                39/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren (bedragen x € 1000)
                                                     Verslagjaar
(1)                               Drempelbedrag                       1.000
                                                                     Kwartaal 1            Kwartaal 2       Kwartaal 3       Kwartaal 4
                                  Kwartaalcijfers op
                                  dagbasis buiten 's Rijks
(2)
                                  schatkist aangehouden
                                  middelen                                          818            237              602              376
                                  Ruimte onder het
(3a) = (1) > (2)
                                  drempelbedrag                                     182            763              398              624
                                  Overschrijding van het
(3b) = (2) > (1)
                                  drempelbedrag                                        -                -                -                -
(1) Berekening drempelbedrag
                                                                     Verslagjaar
(4a)                              Begrotingstotaal verslagjaar                    7.693
                                  Het deel van het
(4b)                              begrotingstotaal dat kleiner                    7.693
                                  of gelijk is aan € 500 miljoen
                                  Het deel van het
(4c)                              begrotingstotaal dat de €
                                  500 miljoen te boven gaat

(1) = (4b)*0,02 + (4c)*0,002
met een minimum van
€1.000.000 als het
begrotingstotaal kleiner of gelijk
is aan 500 mln. En als
begrotingstotaal groter dan €
500 miljoen is, is het
                                   Drempelbedrag                                  1000
drempelbedrag gelijk aan € 10
miljoen, vermeerderd met 0,2%
van het deel van het
begrotingstotaal dat de € 500
miljoen te boven gaat.


(2) Berekening kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
                                                                     Kwartaal 1            Kwartaal 2       Kwartaal 3       Kwartaal 4
                                  Som van de per dag buiten
                                  's Rijks schatkist
(5a)                              aangehouden middelen                          73.591          21.523           55.360           34.581
                                  (negatieve bedragen tellen
                                  als nihil)
(5b)                              Dagen in het kwartaal                              90             91               92               92
                                  Kwartaalcijfer op dagbasis
(2) - (5a) / (5b)                 buiten 's Rijks schatkist                         818            237              602              376
                                  aangehouden middelen




          Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                          40/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Eigen Vermogen
Het eigen vermogen bedraagt € 380.937 en bestaat uit een algemene reserve van € 100.000 en een
bestemmingsreserve van € 83.225 en onverdeeld resultaat boekjaar van € 197.682.
Verloop overzicht eigen vermogen

 Algemene reserve                                                                      2023      2022
                                                                                       EUR       EUR
 Beginstand                                                                         100.000         -
 Allocatie van het resultaat voorgaand jaar                                               -   100.000
 Eindstand                                                                          100.000   100.000

 Bestemmingsreserve                                                                    2023       2022
                                                                                       EUR        EUR
 Beginstand                                                                          90.000          -
 Allocatie van het resultaat voorgaand jaar                                               -    231.012
 Onttrekkingen                                                                       -6.745   -141.012
 Eindstand                                                                           83.255     90.000

 Resultaat boekjaar                                                                 2023          2022
                                                                                    EUR           EUR
 Beginstand                                                                      157.799       331.012
 Allocatie van het resultaat voorgaand jaar                                     -157.799      -331.012
 Mutatie uit resultaatbestemming                                                 197.682       157.799
 Eindstand                                                                       197.682       157.799


Voorziening verlofuren
Met ingang van 2023 wordt voor de bovenmatige saldi van de bovenwettelijke verlofuren conform BBV
een voorziening getroffen. Het bedrag is vastgesteld op basis van een schatting.

Voorziening verlofuren                                                                 2023       2022
                                                                                       EUR        EUR
Beginstand                                                                                0             0
Mutatie                                                                              25.000             0
Eindstand                                                                            25.000             0

Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar

Overige vlottende schulden
De overige vlottende schulden bedragen ultimo 2023 € 1.540.756. Hierover is geen rente
verschuldigd.
Crediteuren                                                                            2023        2022
                                                                                       EUR         EUR
Crediteuren                                                                    1.213.857      1.535.855
Totaal                                                                         1.213.857      1.535.855




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024               41/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Overige schulden                                                                       2023        2022
                                                                                       EUR         EUR
Loonheffing                                                                         119.524      56.018
Nettolonen                                                                               73         112
Afdracht premies sociale verzekeringen                                                  228           -
Premies pensioen- en sociale fondsen                                                 27.056      13.350
Nog te betalen declaraties                                                            1.496       2.435
Betalingen onderweg                                                                 178.522           -
Totaal                                                                              326.899      71.915

Overlopende passiva
De post vooruit ontvangen bijdragen overige overheid bedraagt ultimo 2023 € 3.556.450.
De opgaven binnen de GMR worden gefinancierd vanuit inwonerbijdragen en subsidies.

Vooruit ontvangen bijdragen overige Nederlandse                                       2023              2022
overheidslichamen
                                                                                    EUR              EUR
Subsidies                                                                      1.685.091        2.652.530
Overlopende inwonerbijdrage regiobureau                                           27.300           87.560
Overlopende verplichtingen inwonerbijdrage                                       804.918                -
Overlopende verplichtingen subsidies                                             872.507                -
Terug te betalen inwonerbijdrage (opgaven)                                       166.634          163.158
Totaal                                                                         3.556.450        2.903.248


Het saldo van de inwonerbijdrage voor de opgaven vanuit de gemeenten bedraagt ultimo 2023
€ 971.552. Hiervan is € 804.918 verplicht, het restant € 166.634 wordt terugbetaald.
Het saldo van de subsidies en de inwonerbijdrage is gespecificeerd in de tabel op de volgende
pagina.

Overlopende passiva                                                                    2023          2022
                                                                                       EUR           EUR
Nog te betalen kosten                                                               194.297       336.409
Nog te betalen accountants- en administratiekosten                                    2.222        32.069
Nog te betalen overige kosten                                                         4.500         7.500
Nog te betalen verlofuren                                                                 -        15.000
Tussenrekening PGB                                                                      679             -
Totaal                                                                              201.698       390.978

De presentatie van de overlopende passiva en overige schulden is conform artikel 49 lid 1a van de
BBV aangepast. Hierdoor zijn de vergelijkende cijfers opnieuw gerubriceerd.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024               42/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Vooruit ontvangen overige Nederlandse overheidslichamen


                                             Saldo                                Saldo       Ontvangen        Middelen         Saldo                 Nog te
                                        01-01-2023       Herallocatie        01-01-2023        bedragen         besteed    31-12-2023   Verplicht   besteden
                                              EUR               EUR                EUR             EUR             EUR           EUR        EUR         EUR

Verbonden regio                           1.314.662           -150.140         1.164.522       1.498.746         999.784    1.663.483    485.363    1.178.120
Productieve regio                            46.753            -46.753                 -         145.833          44.234      101.599      6.848       94.751
Circulaire regio                            399.775            -21.377           378.398         987.691       1.104.444      261.420    131.704      129.716
Ontspannen regio                            103.121            -53.121            50.000         121.345         133.985       37.360          -       37.360
Groene groeiregio                           788.219           -179.928           608.291         247.083         361.641      493.733    248.592      245.144

Totaal                                    2.652.530           -451.319         2.201.211       3.000.698       2.644.088    2.557.595    872.507    1.685.091

In onderstaande tabel zijn de inwonerbijdrage met een specifiek bestedingsdoel toegelicht


                                             Saldo                                Saldo       Ontvangen        Middelen         Saldo                Terug te
                                        01-01-2023       Herallocatie        01-01-2023        bedragen         besteed    31-12-2023   Verplicht     betalen
                                              EUR               EUR                EUR             EUR             EUR           EUR        EUR          EUR

Verbonden regio                                      -         150.140              150.140    1.182.000        944.907      387.233     317.076      70.157
Productieve regio                                    -          46.753               46.753      740.707        614.269      173.191     122.407      50.784
Circulaire regio                                     -          21.377               21.377      685.523        547.508      159.392     123.061      36.331
Ontspannen regio                                     -          53.121               53.121      468.150        366.206      155.065     145.703       9.362
Groene groeiregio                                    -         179.928              179.928      749.937        833.194       96.671      96.671           -

Totaal                                               -         451.319              451.319    3.826.317       3.306.084     971.552     804.918     166.634




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                      43/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>3.9.     Niet in de balans opgenomen verplichtingen

Huurverplichtingen
De GMR is een huurovereenkomst aangegaan inzake kantoorruimte aan de Nijverheidsweg 2a te
Elst. De huurverplichting is aangegaan voor een periode van 5 jaar en loopt tot en met 31 augustus
2026. De totale huurverplichting bedraagt € 114.903 (conform artikel 11.8 uit de huurovereenkomst
zijn de eerste 4 maanden vrijgesteld).
Huurverplichting binnen 1 jaar                         € 43.089
Huurverplichting binnen 1-5 jaar                       € 71.815
De GMR is een huurovereenkomst aangegaan aan de Square de Meeûs 1-1000 te Brussel. De
huurverplichting is aangegaan voor een periode van 3 jaar en loopt tot en met 31 maart 2025.
De totale huurverplichting bedraagt € 40.642
Huurverplichting binnen 1 jaar                         € 32.514
Huurverplichting binnen 1-5 jaar                       € 8.128

Accountants- en administratiekosten
Met ingang 2023 worden de accountants- en administratiekosten conform artikel 49 van het BBV
verantwoord in het jaar waarin de prestatie plaatsvindt. Voor 2024 wordt een uitgave van € 59.250
verwacht.



3.10. Publicatie Wet normering topinkomens

Op 1 januari 2013 is de WNT in werking getreden. De WNT is van toepassing op de GMR. De
maximale bezoldiging van een topfunctionaris bedraagt per kalenderjaar ten hoogste € 223.000, dit
betreft het algemeen bezoldigingsmaximum.

De leden van het dagelijks- en algemeen bestuur van de GMR vallen onder het begrip
topfunctionaris als bedoeld in de WNT, maar ontvangen van de GMR geen bezoldiging.

De directie van de GMR valt onder het begrip topfunctionaris als bedoeld in de WNT. De directie
bestaat uit één lid:
drs. H. Tiemens (1 januari 2023 - 31 december 2023)

De bezoldiging van de directie heeft de maximale bezoldiging niet overschreden.

Abusievelijk zijn de leden van het dagelijks- en algemeen bestuur in de jaarrekening van 2022 niet
opgenomen in de Publicatie Wet normering topinkomens. Deze omissie wordt in deze jaarrekening
gecorrigeerd, zie onder de tabellen van 2023.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024            44/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Verantwoordingsmodellen
WNT-verantwoording 2023 GMR
1a. Leidinggevende topfunctionarissen met dienstbetrekking en leidinggevende topfunctionarissen
zonder dienstbetrekking vanaf de 13e maand van de functievervulling
Leidinggevende topfunctionarissen met dienstbetrekking en leidinggevende topfunctionarissen
zonder dienstbetrekking vanaf de 13e maand van de functievervulling inclusief degenen die op
grond van hun voormalige functie nog 4 jaar als topfunctionaris worden aangemerkt.

 Gegevens 2023

 Bedragen in EUR                                                       H. Tiemens
 Functiegegevens                                                       Regiodirecteur
 Aanvang en einde functievervulling in 2023                            01/01 – 31/12
 Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)                      1,0
 Dienstbetrekking?                                                     Ja
 Bezoldiging
 Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen                         129.066
 Beloningen betaalbaar op termijn                                      21.570
 Subtotaal                                                             150.469


 Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum                         223.000


 -/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen
                                                                       N.v.t.
 bedrag
 Bezoldiging                                                           150.637

 Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom de
                                                                       N.v.t.
 overschrijding al dan niet is toegestaan
 Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde
                                                                       N.v.t.
 betaling




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024          45/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre> Gegevens 2022

 Bedragen in EUR                                                       H. Tiemens
 Functiegegevens                                                       Regiodirecteur
 Aanvang en einde functievervulling in 2022                            01/01 – 31/12
 Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)                      1,0
 Dienstbetrekking?                                                     ja
 Bezoldiging
 Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen                         120.172
 Beloningen betaalbaar op termijn                                      22.032
 Subtotaal                                                             142.204


 Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum                         216.000


 -/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen
                                                                       N.v.t.
 bedrag
 Bezoldiging                                                           142.204

 Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom de
                                                                       N.v.t.
 overschrijding al dan niet is toegestaan
 Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde
                                                                       N.v.t.
 betaling

1b. Leidinggevende topfunctionarissen zonder dienstbetrekking in de periode kalendermaand 1 t/m
12
Niet van toepassing.


1c. Toezichthoudende topfunctionarissen
Niet van toepassing.


1d. Topfunctionarissen met een totale bezoldiging van € 1.900 of minder




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024         46/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre> Gegevens 2023
 Algemeen bestuur
 NAAM TOPFUNCTIONARIS                                                           FUNCTIE       PERIODE
 A. Marcouch (burgemeester Arnhem)                                                           01/01 – 31/12
 M. Slinkman (burgemeester Berg en Dal)                                                      01/01 – 31/12
 D.A. Bergman (burgemeester Beuningen)                                                       01/01 – 31/12
 L.W.C.M. van der Meijs (burgemeester Doesburg)                                              01/01 – 31/12
 S.W.P.J. Sengers (burgemeester Druten)                                                      22/03 – 31/12
 H.B. Hieltjes (burgemeester Duiven)                                                         01/01 – 31/12
 J. Minses (burgemeester Heumen)                                                             01/01 – 31/12
 P.T.A.M. Kalfs (burgemeester Lingewaard)                                                    01/01 – 31/12
 H.H. de Vries (burgemeester Montferland)                                                    01/01 – 31/12
 H. Rodoe (wethouder Mook en Middelaar)                                                      01/01 – 31/12
 H.M.F. Bruls (burgemeester Nijmegen)                                           Voorzitter   01/01 – 31/12
 P. Hoytink-Roubos (burgemeester Overbetuwe)                                                 01/01 – 31/12
 A.M.J. Schaap (burgemeester Renkum)                                                         01/01 – 31/12
 C.F. van Eert (burgemeester Rheden)                                                         01/01 – 31/12
 E. Weststeijn (burgemeester Rozendaal)                                                      01/01 – 31/12
 A.J. van Hout (burgemeester Westervoort)                                                    01/01 – 31/12
 R.D. Helmer - Englebert (burgemeester Wijchen)                                              01/01 – 31/12
 L.J.E.M. van Riswijk (burgemeester Zevenaar)                                                01/01 – 31/12
 C.A.A. van Rhee - Oud Ammersveld (burgemeester Druten)                                      01/01 – 31/12



 Dagelijks bestuur
 NAAM TOPFUNCTIONARIS                                                           FUNCTIE       PERIODE
 P.T.A.M. Kalfs (burgemeester Lingewaard)                                                    01/01 – 31/12
 H.F.M. Bruls (burgemeester Nijmegen)                                           Voorzitter   01/01 – 31/12
 L.J.E.M. van Riswijk (burgemeester Zevenaar)                                                01/01 – 31/12

In de jaarrekening 2022 is ten onrechte geen melding gemaakt van topfunctionarissen met een
bezoldiging van < € 1.800. Dit overzicht is in de jaarrekening van 2022 niet opgenomen, aangezien
de bestuurders geen enkele vergoeding ontvangen voor hun werkzaamheden. Deze onjuiste
presentatie leidt niet tot onverschuldigde betalingen.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                      47/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre> Gegevens 2022
 Algemeen bestuur
 NAAM TOPFUNCTIONARIS                                                          FUNCTIE       PERIODE
 A. Marcouch (burgemeester Arnhem)                                                            01/01 – 31/12
 M. Slinkman (burgemeester Berg en Dal)                                                       01/01 – 31/12
 D.A. Bergman (burgemeester Beuningen)                                                        01/01 – 31/12
 L.W.C.M. van der Meijs (burgemeester Doesburg)                                               01/01 – 31/12
 C.A.A. van Rhee – Oud Ammersveld (burgemeester Druten)                                       22/03 – 31/12
 H.B. Hieltjes (burgemeester Duiven)                                                          01/01 – 31/12
 J. Minses (burgemeester Heumen)                                                              13/01 – 31/12
 P.T.A.M. Kalfs (burgemeester Lingewaard)                                                     03/02 – 31/12
 H.H. de Vries (burgemeester Montferland)                                                     01/01 – 31/12
 H. Rodoe (wethouder Mook en Middelaar)                                                       01/01 – 31/12
 H.M.F. Bruls (burgemeester Nijmegen)                                           Voorzitter    01/01 – 31/12
 P. Hoytink-Roubos (burgemeester Overbetuwe)                                                  01/01 – 31/12
 A.M.J. Schaap (burgemeester Renkum)                                                          01/01 – 31/12
 C.F. van Eert (burgemeester Rheden)                                                          01/01 – 31/12
 E. Weststeijn (burgemeester Rozendaal)                                                       01/01 – 31/12
 A.J. van Hout (burgemeester Westervoort)                                                     01/01 – 31/12
 R.D. Helmer - Englebert (burgemeester Wijchen)                                               18/11 – 31/12
 L.J.E.M. van Riswijk (burgemeester Zevenaar)                                                 01/01 – 31/12
 H.W.M. Witjes (wethouder Lingewaard)                                                         01/01 – 02/02
 M. van Beek (burgemeester Wijchen)                                                           01/01 – 17/11
 G.M. Mittendorff (burgemeester Heumen)                                                       01/01 – 12/01



 Dagelijks bestuur
 NAAM TOPFUNCTIONARIS                                                         FUNCTIE        PERIODE
 P.T.A.M. Kalfs (burgemeester Lingewaard)                                                     03/02 – 31/12
 H.M.F. Bruls (burgemeester Nijmegen)                                          Voorzitter     01/01 – 31/12
 L.J.E.M. van Riswijk (burgemeester Zevenaar)                                                 01/01 – 31/12
 H.W.M. Witjes (wethouder Lingewaard)                                                         01/01 – 02/02




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                       48/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>1e. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van meer dan € 1.900
Niet van toepassing.

1f. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van meer dan € 1.900 waarop de
anticumulatiebepaling van toepassing is
Niet van toepassing.


1g. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van € 1.900 of minder waarop de
anticumulatiebepaling van toepassing is
Niet van toepassing.


2. Uitkeringen wegens beëindiging dienstverband aan topfunctionarissen
Niet van toepassing.


3. Overige rapportageverplichtingen op grond van de WNT
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met een
dienstbetrekking die in 2023 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke drempelbedrag
hebben ontvangen.




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024           49/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>3.11. IV3 Taakvelden onderverdeling


IV3 Taakvelden                                            Begroting                  Baten      Lasten        Saldo
                                                               EUR                    EUR         EUR          EUR

0. Bestuur en ondersteuning
0.4 Overhead                                               3.063.695           3.063.297      2.865.617      197.680

                                                           3.063.695           3.063.297      2.865.617      197.680

2. Verkeer, vervoer en waterstaat
2.1 Verkeer en vervoer                                     2.151.012           1.713.842      1.713.841            -

                                                           2.151.012           1.713.842      1.713.841            -

3. Economie
3.1 Economische ontwikkeling                               2.307.509           1.966.904      1.966.905            -
3.4 Economische promotie                                      54.668             137.449        137.449

                                                           3.066.560           2.104.353      2.104.354            -

5. Sport, cultuur en recreatie
5.5 Cultureel erfgoed                                        290.000                235.714    235.714             -

                                                             290.000                235.714    235.714             -

8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
8.1 Ruimtelijke ordening                          748.307         800.203                      800.203             -
8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen)    210.000         137.077                      137.077             -

                                                             958.307                937.280    937.280             -

Totaal                                                     8.825.191           8.054.486      7.856.806      197.680

In 2023 zijn binnen de opgaven Verbonden regio, Productieve regio en Circulaire regio een aantal
onderdelen onder het taakveld 0.4 gerubriceerd. Dit leidt tot een andere presentatie van de
begroting 2023.


Elst, 27 maart 2024
Het bestuur,

H.M.F. Bruls
H. Tiemens




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                    50/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>BIJLAGEN

Bijlage 1: Algemene informatie regiobureau en inwoneraantallen



Algemene informatie regiobureau Groene Metropoolregio
Naam                 : Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen
Rechtspersoon        : Publiekrechtelijke rechtspersoon
Bezoekadres          : Nijverheidsweg 2a, 6662 NG Elst
Kamer van Koophandel : 81903421
Telefoon             : 06 - 10169143


Inwoneraantallen
 Gemeente                          Per 01-01-2022
 Arnhem                                   163.964
 Berg en Dal                               39.946
 Beuningen                                 26.232
 Doesburg                                  11.034
 Druten                                    19.177
 Duiven                                    24.944
 Heumen                                    17.197
 Lingewaard                                46.969
 Montferland                               36.349
 Mook en Middelaar                          7.985
 Nijmegen                                 179.081
 Overbetuwe                                48.265
 Renkum                                    31.360
 Rheden                                    43.429
 Rozendaal                                  1.756
 Westervoort                               14.945
 Wijchen                                   41.343
 Zevenaar                                  44.643
 Totaal                                   793.619




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024   51/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Bijlage 2: Bestuurlijk opgaveteams op 31-12-2023


 Verbonden regio
 Nemina Kundiç (Arnhem)                                    - bestuurlijk opdrachtgever
 Igor van der Valk (Lingewaard)                            - contactpersoon netwerkdirectie
 Wijnte Hol (Overbetuwe)                                   Frans Houben (Beuningen)
 Johan Sluiter (Lingewaard)                                Twan van Bronkhorst (Wijchen)
 Cilia Daemen (Nijmegen)                                   Toon Albers (Zevenaar)
 Vincent Arts (Heumen)

 Productieve regio
 Sigrid Sengers (Druten)                                   - bestuurlijk opdrachtgever
 Peter Werkman (Doesburg)                                  - contactpersoon netwerkdirectie
 Huub Hieltjes (Duiven)                                    John Brom (Nijmegen)
 Ronald ter Hoeven (Rheden)                                Arthur Boone (Zevenaar)
 Maurits van der Geijn (Arnhem)                            Jeanette Derksen (Montferland)

 Circulaire regio
 Tobias van Elferen (Nijmegen)                             - bestuurlijk opdrachtgever
 Dyanne Kocken (Beuningen)                                 - contactpersoon netwerkdirectie
 Joa Maouche (Renkum)                                      Dimitri Horsthuis-Tangelder (Overbetuwe)
 Hans Sluiter (Westervoort)                                Maarten van den Bos (Lingewaard)
 Pascal Cobussen (Beuningen)                               Bea Schouten (Wijchen)
 Bart Kagei (Zevenaar)                                     Alex ten Westeneind (Berg en Dal)

 Ontspannen regio
 Agnes Schaap (Renkum)                                     - bestuurlijk opdrachtgever
 Edwin van der Velde (Berg en Dal)                         - contactpersoon netwerkdirectie
 René Post (Overbetuwe)                                    Noël Vergunst (Nijmegen)
 Stan Hillenaar (Doesburg)                                 Alwin Steeg (Beuningen)
 Nick Hubers (Lingewaard)                                  Erik Weijers (Berg en Dal)
 Jan Derksen (Westervoort)                                 Marco van der Wel (Arnhem)
 Ester Weststeijn (Rozendaal)                              Dorus Klomberg (Rheden)

 Groene groeiregio
 Carol van Eert (Rheden)                                   - bestuurlijk opdrachtgever
 Boy Jansen (Druten)                                       - contactpersoon netwerkdirectie
 Aad van Orden (Zevenaar)                                  Cathelijne Bouwkamp (Arnhem)
 Noël Vergunst (Nijmegen)                                  Dimitri Horsthuis-Tangelder (Overbetuwe)
 Sijmen Versluijs (Beuningen)                              Gea Hofstede (Rheden)
 Geert Gerrits (Wijchen)                                   Ronald Thoonen (Druten)




Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024                     52/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ● Jaarstukken 2023 ● versie AB 10 juli 2024   53/53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>