<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Enschede, 27 februari 2020

Aan alle gemeenteraden in den lande.

Betreft: Gezamenlijke landelijke actie gemeentebesturen om in te grijpen op de erosie van de
gemeentebegroting veroorzaakt door het structureel korten op benodigde middelen, vanuit het
Rijk aan gemeenten.


Geachte collegae,

Voor het 11e jaar op rij heeft de gemeente Enschede pijnlijke bezuinigingen op haar begroting
moeten maken. Daarbij is de vraag gerezen welk fenomeen daaraan ten grondslag ligt.
We zijn derhalve als gemeentebestuur op zoek gegaan naar structurele “weeffouten” en/of cau-
sale verbanden die maken dat deze tekorten telkenmale terugkomen.
Saillant is daarbij dat we (zeker na de invoering van de drie transities in het sociale domein) zien
dat structurele tekorten (ook bij “rijkere” gemeenten) nu een landelijke trend dreigen te worden.

Een van de meest voor de hand liggende oorzaken zijn de open einde regelingen in de WMO en
Jeugdzorg.

Het is een feit dat de Rijksoverheid veel zaken “overgeheveld” heeft naar gemeenten, maar wél
met significant (tot wel 30%) minder middelen die de gemeente ter beschikking krijgt ter oplos-
sing van de uit te voeren taken. Als reden voert de Rijksoverheid aan, dat de gemeente dichter-
bij de zaken staat en daarmee haar taak efficiënter en effectiever kan uitvoeren.
Met de taakoverdracht van Rijk naar gemeenten is ook sprake van risico-overdracht omdat een
gemeente hulpvragen niet kan weigeren. Gemeenten hebben, anders dan het Rijk, nauwelijks
ruimte om eigen inkomsten (belastingen) te verhogen om die risico’s op te vangen.

Los van de gevolgen van de taakoverdracht en risicoverschuiving in het sociaal domein zijn er
ook voor het gemeentefonds ‘oude stijl’ maatregelen genomen die de financiële ruimte van ge-
meenten nog verder beperken. We noemen hier de in het regeerakkoord Rutte II opgenomen
korting op apparaatskosten die werden gemotiveerd met de destijds bestaande plannen voor
substantiële schaalvergroting van gemeenten. Al eerder was besloten om ook bezuinigingen in
te boeken op het aantal raadsleden, een maatregel die eveneens vanaf 2015 doorwerkt in de be-
schikbare middelen van het gemeentefonds.

Al met al zien we de trend dat de beschikbare middelen van gemeenten steeds meer in de rich-
ting van het sociale domein schuiven (niet langer beïnvloedbaar door de Raad) en dat gaat ten
koste van de alle andere gemeentelijke taken en daarmee de leefbaarheid voor de inwoners van
een gemeente. Deze trend kan inmiddels niemand meer ontgaan.

De vraag is nu wat de gevolgen van de bezuinigingen van het Rijk zijn op gemeentelijke uitga-
ven en hoe dat de sociale cohesie tot in de haarvaten van de samenleving in je gemeente aantast.
Daarom heeft de Rekeningen Commissie van Enschede unaniem besloten om onafhankelijke
analyse te laten maken naar het lokale bezuinigingsbeleid in de context van de bezuinigingen en
taakoverdrachten van het Rijk die de gemeente raken.
Deze is uitgevoerd door onze vaste adviseur, Dr. Johan de Kruijf, verbonden aan de Radboud
Universiteit Nijmegen.

De uitkomsten bewijzen eenduidig en onomstreden de stelling dat bezuinigingen en risico over-
dracht door het Rijk een zeer belangrijke rol spelen bij de zwakke financiële positie van de ge-
meente.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Om het Rijk te doordringen van de gevolgen van de opgelegde bezuinigingen willen wij zo veel
mogelijk Gemeenteraden vragen de analyse ook te maken en de resultaten daarvan aan de mi-
nister van gecoördineerd BZK aan te bieden.

Wij vragen u dit model over uw begrotingen en rekeningen te leggen, om zo massaal en lande-
lijk het bewijs te kunnen leveren dat dit korten vanuit het Rijk de oorzaak is van het ondergra-
ven van de middelen die steeds minder ons ter beschikking staan voor de taken die de gemeente
uitvoert om de sociale cohesie in stand te houden.

De minister van BZK heeft besloten de herziening van de verdeling van het gemeentefonds uit
te stellen vanwege mogelijk ongewenste effecten, juist in het ‘klassieke deel’ van het gemeente-
fonds. Bovenstaande laat zien dat het niet alleen om herverdeling, maar ook om het totaal van
de voor het ‘klassieke deel’ van het gemeentefonds beschikbare middelen gaat. Het onderwerp
gemeentefonds staat nu volop in de schijnwerpers. Als er eenmaal een besluit over herverdeling
van het gemeentefonds is genomen, dan is dat een besluit dat voor langere tijd niet meer aan
verandering onderhevig zal zijn. Juist daarom is dit ook het moment om als gemeenten geza-
menlijk een krachtig signaal over de knelpunten in het gemeentefonds af te geven!

In de bijlagen treft u de volgende zaken aan;
-        het door Dr. De Kruijf ontwikkelde analyse model, bedoeld om over uw begrotingen en
rekeningen heen te leggen, daarmee inzichtelijk makend hoe op grote schaal trendmatig ver-
dringingseffecten ontstaan door risico-overdracht en bezuinigingen door het Rijk, die daarmee
leiden tot de aantasting van de sociale cohesie van de maatschappij.
-        “Handleiding analyse model gemeentefinanciën”
-        voorbeeld motie, bedoeld om, indien nodig, uw College op te dragen bovengenoemde
actie uit te voeren.

Wij verzoeken u, uw College te bewegen om dit onderzoek op uw begrotingen toe te passen,
daarmee het overweldigende bewijs leverend dat er structureel snel door Den Haag ingegrepen
dient te worden om erger verval van het publieke domein te voorkomen.

Zó kunnen wij de minister overtuigen dat, door de al opgelegde bezuinigingen en de oneven-
wichtige risicoverdeling tussen Rijk en gemeenten, de beleidsruimte die gemeenten hebben om
de sociale cohesie op lokaal niveau in stand te houden, ondermijnt.

Met dit bewijs kunnen wij, als gemeenteraden, partij overstijgend, de minister overtuigen dat hij
geen andere keuze heeft, dan structureel toereikende middelen beschikbaar te stellen voor de
klassieke taken van gemeenten in combinatie met een faire risicodeling tussen rijk en gemeenten
waar het gaat om het sociaal domein, alles in het belang van alle inwoners van Nederland.

De minister zal dan inzien dat overschotten op de Rijksbegroting in wezen de rekening zijn, die
betaald wordt door alle inwoners van Nederland die in haar directe omgeving de inspanningen
van haar gemeente in het publieke domein, ziet afkalven of zelfs volledig ziet verdwijnen. Deze
verschraling moet stoppen!

Zoudt u één contactpersoon aan willen wijzen, dit om een gemeenschappelijke gecoördineerde
‘gang naar Den Haag’ plaats te laten vinden, om zo maximale impact te bewerkstelligen.

Wij hopen op uw samenwerking.

De gehele gemeenteraad van Enschede,
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>namens deze
- Barry Overink, Raadslid BBE, Voorzitter Rekeningencommissie Enschede
- Joost Nijhuis, Raadslid VVD Enschede, lid Rekeningencommissie/initiatiefnemer

Contactpersonen:
-      politiek:      Joost Nijhuis – mail: j.nijhuis@enschede.nl
-      ambtelijk:     Ger Gankema – mail: g.gankema@enschede.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                      Analysemodel gemeentefinanciën



                                                                                            info@vreb.nl
                                                                                          KvK: 63375346



    1 Verdringing gemeentelijke taken door sociaal domein
    Met de decentralisatieoperatie uit 2015 is sprake van een substantiële risico-overdracht van Rijk
    naar gemeenten. Daarnaast zijn uitnames uit het gemeentefonds gedaan die verband houden
    met de nooit gerealiseerde opschaling tot 100.000+ gemeenten. In algemene zin is bekend dat
    met name de decentralisatie-operaties tot een nog grotere gemeentelijke afhankelijkheid van
    Rijksmiddelen hebben geleid, al is het maar omdat het aandeel van de gemeentelijke belastingen
    nog kleiner is geworden.
       Willen we de vraag beantwoorden wat de gevolgen van decentralisaties en bezuinigingen zijn
    op de beschikbare middelen voor maatschappelijke taken (waaronder sociale cohesie en
    veiligheid), dan moeten op een andere manier de gemeentelijke begrotingen vergelijkbaar
    worden gemaakt. De analyses die in de begroting van het Gemeentefonds worden gemaakt zijn
    daar minder geschikt voor, met name omdat er geen correctie is voor het onregelmatig verloop
    van gemeentebegrotingen en -rekeningen. Hieronder staat zeer compact beschreven hoe wel tot
    een min of meer vergelijkbare analyse kan worden gekomen.
       Om analyse mogelijk te maken vragen wij u om bijgevoegde spreadsheet in te vullen met
    financiële gegevens vanaf 2010. U kunt teruggrijpen op de CBS-informatie die u jaarlijks als
    gemeente moet aanleveren. Dat maakt dat u, wanneer u de gegevens heeft verzameld, in
    ongeveer 1-2 uur de basisinformatie over de loop van de tijd beschikbaar heeft. U kunt tot 2010
    terug in de tijd, maar u kunt ook bijvoorbeeld starten bij 2015, het jaar van de decentralisaties.
    Verder terug in de tijd gaan biedt extra inzicht in verband met de doorwerking van de financiële
    crisis tussen ca 2008 en 2013.
       Desgewenst kunt u op basis van toelichtingen in jaarrekeningen mee- en tegenvallers in de
    desbetreffende jaren langs dezelfde lijnen classificeren. Dat kan een bijdrage leveren aan een
    debat in uw gemeenteraad over de wijze waarop bezuinigingen al dan niet zijn en worden
    ingevuld.
       U krijgt niet alleen zicht op verschuivingen tussen groepen begrotingsonderdelen, maar een
    belangrijke nevenvangst kan zijn dat u onverwachte bewegingen in de uitkering uit het
    gemeentefonds signaleert. Tussen 2010 en 2016 is de algemene uitkering uit het gemeentefonds
    stabiel gebleven op € 15,7 mld.1 Signaleert u in de financiële gegevens een daling van de uitkering
    van het gemeentefonds, dan kan dat duiden op achterblijvende bevolkingsgroei en wellicht in de
    toekomst door relatief sterkere vergrijzing extra knelpunten in het sociaal domein.
       Naast een gedetailleerde begrotings- en rekeningenanalyse kunt u met gegevens uit de
    gemeentelijke monitor sociaal domein en de gegevens over gemeentelijke financiën uit
    waarstaatjegemeente.nl een snel oordeel krijgen over uw relatieve positie ten opzichte van
    vergelijkbare gemeenten. Daarmee kunnen financiële cijfers in hun context worden geplaatst.
       De resultaten van de analyse kunt u intern gebruiken om toekomstbestendigheid van uw
    gemeente te bediscussiëren maar vooral ook als instrument om politiek te laten zien dat de het



1
    De uitkering omvang van het gemeentefonds op rekeningbasis is om precies te zijn in 2016 € 30
    mln lager dan in 2010, maar dat is marginaal.


     20200205_Begrotingsmodel                                                                   1 van 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>      Analysemodel gemeentefinanciën
      © Johan A.M. de Kruijf

     huidige bekostigingsstelsel van gemeenten als gevolg van de open eindes in het sociaal domein
     een bedreiging is voor met name de maatschappelijke taken (cultuur, sport, onderwijs, veiligheid)
     in uw gemeente.


     Bij deze handleiding zijn twee spreadsheets toegevoegd. Een met de naam ‘ModelVoorbeeld’
     waarin een fictieve uitwerking van het gemiddelde van drie gemeenten is verwerkt. Daarnaast
     een lege spreadsheet ‘ModelLeeg’ waarin u uw eigen gegevens kunt verwerken.


     Het hier ontwikkelde model staat ter beschikking van gemeenteraden en ambtelijke organisaties
     maar is uitdrukkelijk niet bedoeld voor commercieel gebruik. Maakt u in externe publicaties
     gebruik van dit model, dan graag met bronvermelding. Wanneer er vragen binnen de ambtelijke
     organisatie vragen zijn over het model of het gebruik daarvan, dan kunt u contact opnemen via
     info@vreb.nl. Inhoudelijke vragen naar aanleiding van de resultaten passen eerder in het debat
     tussen gemeenteraad en college.


     2 Achtergrond
     In 2015 schreef Van Ommeren over de forse afwijkingen tussen gemeentelijke begroting en
     rekening. Hij noemt een aantal oorzaken die over beleidsvelden heen gaan. Op hoofdlijnen blijken
     twee factoren – reserves en grondexploitatie – een belangrijk deel van de verschillen te verklaren2
          In de analyses van het Rijk over gemeentefinanciën wordt de inzet van de reserves tot ‘eigen
     middelen’ gerekend alsof er sprake is van zelfstandig gegenereerde inkomsten. Dat is een
     onzuivere gang van zaken, de inzet van reserves is niet meer dan het opmaken van de spaarpot
     die de gemeente heeft opgebouwd. Inzet van gemeentelijke reserves is daarmee per definitie
     incidenteel omdat zonder opnieuw te sparen de middelen een keer op zijn.
          Grondexploitaties   zijn   sterk   afhankelijk   van   conjunctuur   en   ook   van   ruimtelijke
     besluitvorming. In principe moeten grondexploitaties kostendekkend zijn, maar op jaarbasis
     kunnen baten en lasten fors van elkaar afwijken. Gemeenten beheersen dat risico door eventuele
     ‘winsten’ en ‘verliezen’ op jaarbasis via een reserve grondbedrijf te egaliseren.
          Als derde punt is aandacht nodig voor afvalstoffeninzameling en rioolbeheer. Ook dit zijn
     kostenposten die in principe kostendekkend aan de burger in rekening worden gebracht, zij het
     dat een enkele gemeente dat deels doet door een deel van de kosten via de OZB te verhalen. Maar
     het principe van kostendekking en eventueel sparen voor investeringen rioolbeheer is in de
     Nederlandse context vrij algemeen aanvaard.
         Wanneer reserves, grondexploitaties en rioolbeheer en afvalinzameling uit begrotingen en
     rekening worden ‘weggefilterd’ ontstaat een min of meer vergelijkbaar beeld van de baten en
     lasten van gemeenten. Die baten en lasten noemen we hier ‘beleidsmiddelen’ omdat er politiek
     inhoudelijke sturing, zij het soms beperkt, op mogelijk is. Op grond van deze uitgangspunten is
     een analysemodel voor gemeentefinanciën ontwikkeld. Dat model is universeel, maar wel met de
     kanttekening dat voor een zinvolle vergelijking met andere gemeenten de indeling naar
     grootteklassen van gemeenten en baten en lasten per inwoner noodzakelijk blijven. Voor een



 2
     Zie De Kruijf, 2018, Gemeentebegrotingen anders belicht in Adlasz voor de slimme gemeente,
     Almere: International Publishing & Sales.


2 van 9                                                                         20200205_Begrotingsmodel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                              Analysemodel gemeentefinanciën
                                                                                        ©Johan A.M. de Kruijf

     interne analyse door de tijd kan het model zonder verdere bewerkingen worden toegepast. Tabel
     1 geeft weer hoe uit de totale baten en lasten in de gemeentebegroting/-rekening de
     ‘beleidsmiddelen’ zijn afgeleid.


     Tabel 1: Opbouw totaal gemeentelijke middelen
      Omschrijving                               Karakter
      Totaal
      Onverdeeld resultaat                       In jaarrekening gepresenteerd voordelig of nadelig saldo
      Totaal                                     Netto zonder rekeningresultaat
      -/- Mutatie reserves                       Resultaatbestemming/spaarpot
      Lasten voor bestemming                     ‘Winst’ in bedrijfsleven
      -/- Grondexploitatie                       Flucturerende investering
      -/- Afvalstoffen/Riool                     Kostendekkend geoormerkt
      Beleidsmiddelen                            Politiek beïnvloebaar
                          Blok ‘harde sector’    Verkeer, economie, ruimte excl. Grondexploitatie,
                                                 middellange termijn beïnvloedbaar.
                        Blok ‘sociaal domein’    Bijstand, Arbeidsparticipatie, Jeugdzorg, WMO en
                                                 volksgezondheid: regelgedreven en vraaggestuurd.
                Blok ‘maatschappelijke taken’    Veiligheid, Cultuur & Sport, Onderwijs: veel lokale keuzes
                                                 mogelijk.
                   Blok ‘bestuur & financieel’   Eigen organisatie, burgerzaken, financieringslasten,
                                                 belastingen


     De ‘beleidsmiddelen’ van een gemeente zijn vervolgens nog op te splitsen op basis van
     risicoprofiel en beïnvloedbaarheid. Dat leidt tot 4 groepen beleidsmiddelen met elk eigen
     sturingskarakteristieken. Voor analyses van effecten op beschikbare middelen van een gemeente
     gaat het vervolgens vooral om het duiden in welke blokken van beleid mee- en tegenvallers
     ontstaan en waar en in welke mate middelen tussen de verschillende blokken beleidsmiddelen
     worden verschoven.


     Omdat in BBV gemeenten de vrijheid is gelaten om de begroting op basis van eigen politieke
     voorkeuren in programma’s in te delen is een rechtstreekse analyse vanuit de gemeentelijke
     documenten die naar de gemeenteraad gaan niet mogelijk. Gemeenten moeten voor statistische
     doeleinden informatie via het zogenaamde IV3/I4All concept aan het CBS aanleveren. 3 Bovendien
     is sinds 2016 vereist dat gemeenten in begroting en jaarrekening ook een specificatie van de
     begroting en jaarrekening naar de zogenaamde taakvelden (gelijk aan de CBS-informatie)
     opnemen. Die indeling staat aan de basis van het analysemodel. Met de introductie van de
     taakvelden en het afzonderlijk inzichtelijk moeten maken van ‘overhead’ is een volledig zuivere
     vergelijking tussen de gegevens voor 2016 en na 2016 niet mogelijk. Overhead is binnen de
     beleidsmiddelen opgenomen onder het blok bestuur en financiën, waar voor 2016 ook de functie
     ‘bestuursondersteuning’ onder viel. Gemeenten die feitelijk al veel kosten toerekenden aan de
     oude functie bestuursondersteuning zullen daarom waarschijnlijk relatief kleine verschillen zien



 3
     Er zijn signalen dat de kwaliteit van IV3 informatie niet stabiel is en minder geschikt voor
     onderlinge vergelijkingen tussen gemeenten. Aangezien het in het hier gehanteerde model in
     gaat om trends binnen een gemeente, is onderlinge vergelijkbaarheid minder van belang. Het is
     wel mogelijk dat eventuele inconsistenties in de tijd in de IV3 verantwoording zichtbaar worden.


20200205_Begrotingsmodel                                                                                  3 van 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>    Analysemodel gemeentefinanciën
    © Johan A.M. de Kruijf

   als gevolg van de introductie van het concept overhead. Ter illustratie: in Enschede werd in de
   jaarrekening 2016 € 57 mln op de functie bestuursondersteuning verantwoord en in de
   jaarrekening 2018 € 62 mln op overhead. Een dergelijk verschil is op het geheel van de
   beleidsmiddelen van ongeveer € 650 mln zodanig klein dat het de analyse niet wezenlijk
   beïnvloedt. Zijn de verschillen in uw gemeente tussen bestuursondersteuning en overhead
   relatief groot, dan kan het zinnig zijn om een historische analyse op te knippen in een deel voor
   2016 en een deel na 2016. Verder geldt dat na 2016 de specificatie van de bijdrage voor de 3D-
   operatie in de statistische informatie is verdwenen en dat het Gemeentefonds zelf ook geen
   zichtbare verdeling van 3D-middelen en klassieke middelen kent. Waar nodig kunt u aan de hand
   van de verdeelmodellen een reconstructie maken van de ‘klassieke’ gemeentefonds middelen.
   Voor een analyse van de besteding van beschikbare middelen over de vier blokken
   beleidsmiddelen is dat niet zondermeer noodzakelijk. In tabel 2 is het verband gelegd tussen de
   bouwstenen voor de analyse van de begroting en rekening en de corresponderende
   (hoofd)functies/taakvelden die in de statistische informatie benodigd zijn.


   Tabel 2: Opbouw totaal gemeentelijke middelen en bijbehorende functies/taakvelden
    Omschrijving                     Omschrijving              (hoofd)functie [tm       Taakvelden [Vanaf 2017]
                                                               2016]
    Totaal
    Onverdeeld resultaat                                       970                      0.11
    Totaal
    -/- Mutatie reserves                                       980+981                  0.10
    Lasten voor bestemming
    -/- Grondexploitatie                                       830                      3.2 + 8.2
    -/- Afvalstoffen/Riool                                     721+ 722+725-728         7.2 + 7.3
                                                                                        (helemaal zuiver: +
                                                                                        toegerekende overhead
                                                                                        zoals in par. Lokale
                                                                                        heffingen vermeld)
    Beleidsmiddelen
               Blok ‘harde sector’   Verkeer, economie,        2xx                      2xx
                                     ruimte excl.              Baten 215 Parkeren bij   3.1 + 3.3 + 3.4
                                     Grondexploitatie.         Financiën/Belastingen    7.4+7.5
                                                               3xx                      8.1+8.3
                                                               723+724+732
                                                               810-823
             Blok ‘sociaal domein’   Inkomen & Arbeid deel:    6xx                      6.x
                                     Bijstand,                 71x                      7.1
                                     Arbeidsparticipatie.      I&A:                     I&A:
                                     Zorgdeel:                 610-614+623              6.3-6.5
                                     Jeugdzorg, WMO en         Zorg:                    Zorg:
                                     volksgezondheid.          620-622+630-687+71x      6.1 + 6.2 + 6.6x-6.8x+ 7.1
          Blok ‘maatschappelijke     Veiligheid, Cultuur &     1xx                      1.x
                         taken’      Sport, Onderwijs: veel    4xx                      4.x
                                     lokale keuzes mogelijk.   5xx                      5.x
      Blok ‘bestuur & financieel’    Eigen organisatie,        Bestuur:                 Bestuur:
                                     burgerzaken,              0xx                      0.1 + 0.2
                                     financieringslasten       Overhead:                Overhead:
                                                               n.v.t.




4 van 9                                                                             20200205_Begrotingsmodel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                                                      Analysemodel gemeentefinanciën
                                                                                ©Johan A.M. de Kruijf

                                                         Financiën:              0.4 (evt. in mindering
                                                         911-960                 overhead riool/afval)
                                                         Alleen baten: 215       Financiën:
                                                         Parkeerbelasting        0.2 0.5 +0.6x + 0.7-0.9


   Een tweede analyse-instrument dat u kunt gebruiken heeft betrekking op het beroep op
   voorzieningen sociaal domein in relatie tot bevolkingsontwikkeling en de financiële kengetallen.
      Op de website waarstaatjegemeente.nl is informatie te vinden over het beroep op
   voorzieningen in het sociaal domein per gemeente en naar grootteklassen van gemeenten. Met
   die informatie kunt u bepalen of u relatief sterk of zwak scoort op het beroep op sociale
   voorzieningen. Uitgangspunt daarbij is dat wanneer u 10% meer gebruik van voorzieningen heeft
   dan de gemeenten in uw referentiegroep u er op dat specifieke kengetal slecht voor staat. Scoort
   u op 10 of meer van de kengetallen slecht, dan behoort u tot de gemeenten met grote
   gevoeligheid voor beroep op het sociaal domein. Omgekeerd: als u 10% minder gebruik van
   voorzieningen heeft en op tenminste 5 kengetallen beter scoort dan behoort u tot de groep
   gemeenten met een relatief kleine gevoeligheid voor beroep op het sociaal domein. U kunt die
   gegevens vervolgens combineren met de scores op de kengetallen belastingdruk, schuldquote
   (ongecorrigeerd) en solvabiliteit en met de bevolkingsontwikkeling in uw gemeente ten opzichte
   van de landelijke ontwikkeling respectievelijk de bevolkingsgroei in de referentiegroep
   gemeenten. Achterblijvende bevolkingsgroei raakt uw relatieve positie in de uitkering van het
   gemeentefonds, en leidt tot relatief snellere vergrijzing en daarmee ook een potentieel risico voor
   een beroep op met name het WMO-deel van de zorgbudgetten van uw gemeente. Scoort u laag
   op solvabiliteit, hoog op schuldquote en hoog op belastingdruk, dan is er financieel weinig ruimte
   meer om nog tegenvallers op te vangen en neemt uw kwetsbaarheid verder toe.


   3 Concrete invulinstructies
   Als u de benodigde informatie heeft verzameld, dan zou het verwerken van de informatie inclusief
   een plausibiliteitstoets niet meer dan 1 à 2 uur moeten kosten. Voor de beoordeling van de
   informatie neemt u de tijd die u nodig acht.
      De uitkomsten van de ingevulde werkbladen worden in een vaste set van grafieken in
   werkblad ‘0. Grafieken’ weergegeven. Die kunt u gebruiken voor verdere analyse. De cijfers
   hiervoor zin verzameld in het werkblad ‘0. Infoset’


   De aangeboden spreadsheet is opgebouwd uit 12 werkbladen, waarvan u er 5 actief kunt vullen
   met financiële gegevens. De werkbladen ‘1a. 2010’; ‘1b. 2011-2014’, ‘1c. 2015-2016’ en ‘1d. 2017-
   2023’ zijn qua opzet gelijk maar verschillen omdat in de onderscheiden periodes sprake was van
   verschillen in de in IV3 gebruikte functies/taakvelden. Om het verwerken van gegevens te
   vergemakkelijken is ervoor gekozen om de vier verschillende indelingen in stand te houden. U
   kunt dan uit uw IV3-periode 1 en IV3 periode 5 informatie rechtstreeks de kolom ‘Totaal functies’
   uit de verdelingsmatrix ‘lasten’ respectievelijk ‘baten’ vanaf regel 4 tot en met de regel ‘totaal
   generaal’ in de verschillende werkbladen invullen. ‘B-lasten’ staat voor lasten zoals vermeld in de
   begroting, ‘R-lasten’ voor de jaarrekening. In principe kunt u dat doen tot en met de
   meerjarenbegroting 2020-2023 als u dat zou willen. De basis is evenwel gelegd bij de begrotingen
   en jaarrekeningen 2010 tot en met 2018.




20200205_Begrotingsmodel                                                                        5 van 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>    Analysemodel gemeentefinanciën
    © Johan A.M. de Kruijf

          Naast een analyse van baten en lasten is inzicht in het verloop van reserves en het per saldo
   onttrekken of toevoegen aan reserves relevante informatie. Verder kunnen investeringsvolumes
   een indicatie voor druk op financiële middelen zijn. Ook hier geldt dat IV3 informatie in de loop
   van de tijd anders is opgebouwd. Vandaar het werkblad ‘2. Res&Invest de gegevens in drie
   blokken uitvraagt Voor de investeringsvolumes is geen IV3 informatie beschikbaar. In de analyse
   is gebruik gemaakt van de meerjaren-investeringsramingen in de begroting waarbij geraamde
   investeringsvolumes voor ‘economisch nut, maatschappelijk nut en economisch nut/heffingen’
   zijn opgeteld. Door de cijfers voor alle jaren op te nemen is terug te vinden of het voor 4 jaar
   geplande investeringsvolume stabiel blijft in de tijd of niet. Voor de rekeningcijfers is gebruik
   gemaakt van de gegevens over nieuwe investeringen in het boekjaar in Materiële vaste activa’. De
   invulvelden wijzen zich hier verder vanzelf.
          Als laatste financiële pagina is werkblad ‘5. LaatstgeAutBegr’ opgenomen. Hier kunt u indien
   gewenst informatie kwijt over het totaal van baten en lasten volgens de laatst vastgestelde
   begroting [in de samenvattende werkbladen: LgAB]: het referentiepunt waar u de afwijkingen in
   de jaarrekening tegen afzet. Hier gaat het om totalen van baten en lasten en de toevoegingen en
   onttrekkingen van de reserves. De toegevoegde waarde van de informatie in dit werkblad zit er
   in dat u zichtbaar maakt of en hoeveel die tussentijdse begroting afwijkt van de oorspronkelijke
   begroting en de realisatie en welke rol de inzet van reserves daarbij heeft gespeeld. Hier valt u
   terug op de gegevens in de jaarrekening en niet op IV3-gegevens.
          De ervaring leert dat IV3-informatie niet altijd foutloos is. Aandachtspunten zijn in ieder geval
   de volgende:
          1. Uitgangspunt in de spreadsheet is dat alle getallen als absoluut (dus positief getal)
              worden ingevuld. In een enkel geval kan het zijn dat er sprake is van een negatieve
              correctie op baten. Als dat zo is vult u een negatief getal in. De kern is: getallen zonder
              ‘min-teken’.
          2. In IV3 periode 5 kan het resultaat van de rekening zoals aan de gemeenteraad voorgelegd
              al via mutaties van reserves zijn verwerkt. Het resultaat is dan niet meer zichtbaar op
              functie 990 respectievelijk taakveld 0.11. In de regel 139 van alle werkbladen is de ruimte
              gemaakt om daarvoor te corrigeren. Bij een nadelig rekeningresultaat komt dan op regel
              139 onder 20xxR-Baten het desbetreffende nadelig saldo te staan. U vult altijd een positief
              getal in. Bij een voordelig rekeningresultaat vult u een positief getal in op regel 139 onder
              20xxR-Lasten.
          3. Soms komt het voor dat op functie 970 een bedrag is vermeld dat niet is meegenomen in
             de totaaltelling van de hoofdfunctie 9. Vergelijk daarom de totaaltelling van alle functies
              binnen hoofdfunctie 9 met de totaaltelling van die hoofdfunctie. Als er een verschil is,dan
              is dat hoogstwaarschijnlijk te wijten aan de functie 970. U verwijdert dan op de regel van
              functie 970 het vermelde bedrag omdat het voor de analyse irrelevant is. Vanaf 2017 is
              met de introductie van de taakvelden dit probleem verdwenen.
          4. Kleine afrondingsverschillen kunnen ontstaan, maar ook bij de rekening moet de rekening
             van baten en lasten uiteindelijk in evenwicht zijn. Doe desnoods ook een
              plausibiliteitscontrole op de totaalbedragen uit IV3 met de cijfers zoals in de
              gepubliceerde    programmabegroting/-rekening        zijn   opgenomen.    Als   daar   grote
              afwijkingen tussen bestaan, dan is de eerste stap in de analyses of er sprake is van een
              verschil in de toevoegingen/onttrekkingen aan reserves. Mocht het verschil daardoor zijn
              ontstaan en het saldo van baten en lasten zoals aan de gemeenteraad gepresenteerd is
              correct, dan kunt u het verschil in de reserves in principe negeren.


6 van 9                                                                          20200205_Begrotingsmodel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                                                       Analysemodel gemeentefinanciën
                                                                                 ©Johan A.M. de Kruijf



   Naast controle op de plausibiliteit van cijfers zijn er nog twee andere aandachtspunten:
       1. Met de introductie van ‘overhead’ (taakveld 0.4) zijn de toegerekende indirecte kosten
          afgezonderd van de inhoudelijke taken. Voor de analyse is dat relevant bij de
           kostendekkende taakvelden ‘Riolering’ en ‘Afval’. In de paragraaf lokale heffingen heeft u
           inzicht verschaft in de toegerekende overhead voor deze taakvelden. U kunt die
           toegerekende overhead op de regels 140 en 141 in werkblad ‘6. 2017-2023’ vermelden
           zodat correctie plaatsvindt.
       2. Overhead maakt vergelijking tussen de periode 2010 tm 2016 en 2017 en verder in
          algemene zin moeilijker. Wellicht heeft u in de periode tm 2016 veel van wat vanaf 2017
           als overhead is gedefinieerd ondergebracht in de functie ‘002 Bestuursondersteuning’. In
           de grafische weergaven ‘0. Grafisch’ is een figuur opgenomen waarin de bedragen van
           ‘002 Bestuursondersteuning’ en ‘0.4 Overhead’ zijn opgeteld. U kunt dan afleiden of het
           verschil in de oude (voor 2017) en nieuwe (vanaf 2017) situatie echt tot een materiële
           wijziging ten opzichte van uw totale begroting/rekening zou leiden. De werkhypothese is
           dat de verschillen niet al te groot zijn.
   De werkbladen ‘1. TotaalRek’ en ‘2. TotaalRes’ bevatten geordende samenvattingen van de
   ingevoerde gegevens en dienen als basis voor de grafische weergave in werkblad ‘0. Grafisch’.
   Desgewenst u de gegevens ook omzetten naar een figuur in een presentatie.


   In werkblad ‘3. CBS-Bevolking zijn de CBS-gegevens over bevolkingsontwikkeling opgenomen.
   Voor de 100.000+ gemeenten zijn daarbij alle herindelingen tot en met 2017 verwerkt en de
   indexcijfers bevolkingsgroei ook opgenomen. Voor de overige gemeenten kunt u vanaf regel 73
   op alfabetische volgorde alle gemeenten vanaf 1995 opzoeken en die zodanig ordenen dat u
   vanaf 1995 het vergelijkende bevolkingsaantal voor de huidige gemeente-omvang kunt
   vaststellen. Als voorbeeld kunt u de combinatie van de gemeente Westland (nr 29, regel 48 e.v.)
   gebruiken.
      In werkblad ‘4.wsjg’ staat een reeks kengetallen over het gebruik van voorzieningen sociaal
   domein en enkele financiële kengetallen. Via de website waarstaatjegemeente.nl kunt u voor uw
   eigen gemeente bij de monitor sociaal domein en financiën gemeenten de benoemde gegevens
   opzoeken en invullen in kolom B. Door de code van gemeentegrootteklasse juist in te vullen (zie
   regel 5 in het werkblad) worden de resultaten van uw gemeente vergeleken met die van de
   referentiegroep en ziet u direct of u het veel slechter (10 of meer afwijkingen negatief) of beter (5
   of meer afwijkingen positief) doet dan gemeenten in dezelfde grootteklasse.


   4 Inhoudelijke aandachtspunten bij de beoordeling

   4.1 Gemeentefonds
   Tot en met 2016 werd de algemene uitkering uit het gemeentefonds nog afgesplitst van de
   uitkeringen t.b.v. het sociaal domein. Daarna is dat niet meer het geval. Uit de jaarrekeningen van
   het gemeentefonds is af te leiden dat in 2010 € 15,725 mld werd uitgekeerd en in 2016 € 15,695
   mld. Een te verwaarlozen verschil. Dat betekent in principe dat u in 2010 ongeveer even veel
   middelen uit het gemeentefonds zou moeten ontvangen als in 2016. Maar hier speelt de factor
   bevolkingsgroei een rol. In de genoemde periode steeg de bevolking in heel Nederland met
   ongeveer 2,4%. De grote steden (100-300k+) groeiden met ruim 4%. Dat werkt niet 1 op 1 door in


20200205_Begrotingsmodel                                                                         7 van 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>    Analysemodel gemeentefinanciën
    © Johan A.M. de Kruijf

   de uitkering Gemeentefonds, maar als u signaleert dat u in 2016 een duidelijk uitkering uit het
   gemeentefonds kreeg dan in 2010, dan is dat een indicatie voor knelpunten bij de
   bevolkingsontwikkeling. Die knelpunten kunnen door relatieve vergrijzing in de toekomst
   doorwerken in de uitgaven voor het sociaal domein.


   4.2 Reserves
   De twee grafieken over reserves geven ten eerste een beeld of per saldo op jaarbasis is gespaard
   of geld aan de reserves is onttrokken. Hier kunnen de gegevens over de laatst vastgestelde
   begroting inzicht geven op de vraag of knelpunten vooral door inzet reserves zouden moeten zijn
   opgelost of dat andere oplossingen (lees: bezuinigingen) zijn ingezet. Het overzicht van het totale
   bedrag aan reserves geeft een beeld hoeveel een gemeente de afgelopen jaren heeft ingeteerd
   of juist heeft gespaard.


   4.3 Sociaal domein: bijstand/WSW
   De sinds 2015 ingezette beleidslijn om de WSW oude stijl te sluiten zou zichtbaar moeten zijn in
   de cijfers via lagere lasten. Aandachtspunt is wel of de gemeente de lasten ook daadwerkelijk op
   de juiste functie heeft geboekt wanneer er in de praktijk sprake is van een gemeenschappelijke
   regeling waarbinnen de WSW taken zijn belegd. Bij de bijstand zouden tegenvallers in de jaren
   2010-2014 in de lijn der verwachtingen liggen gelet op de crisis en zou daling van lasten vanaf
   ongeveer 2016 zichtbaar moeten worden.


   4.4 Sociaal Domein overig
   Hier wordt het effect van de decentralisaties zichtbaar alsmede de kwaliteit van de ramingen aan
   het begin van het jaar. Onderuitputting in 2015 zou vanwege aanloopproblemen denkbaar zijn.
   In latere jaren zou onderuitputting of op strakke sturing of op pessimistisch ramen kunnen
   duiden.


   4.5 Saldo Rekening
   Met de lijn wordt het feitelijk gerealiseerde saldo van de rekening weergegeven. De kolommen
   laten zien hoe de verdeling tussen het saldo beleidsmiddelen en het saldo overige middelen is.
   Met name grote afwijkingen bij beleidsmiddelen verdienen nadere analyse.




8 van 9                                                                     20200205_Begrotingsmodel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>                                                                      Analysemodel gemeentefinanciën
                                                                                ©Johan A.M. de Kruijf


   Bijlage: Model verschillenanalyse


   Op jaarbasis kunt u de belangrijkste afwijkingen van de rekening ten opzichte van de (laatst
   vastgestelde) begroting in kaart brengen. Het gaat dan niet zozeer om alle afwijkingen, maar
   eerder de majeure posten die bestuurlijk aandacht verdienen. Door de verschillen die zijn
   benoemd per blok te classificeren krijgt u een beeld van de beleidsgebieden waar de belangrijkste
   mutaties plaatsvinden. Schematisch ziet dat er als volgt uit:
   Tabel 3: Overzicht belangrijkste mee- en tegenvallers ten opzichte van begroting in de
   jaarrekening
    Jaarrekening    Sociaal       Fysiek       Maatschappelijk     Bestuur     &   Reserves   GREX
                                                                   Financiën
    2010
    2011
    ….
    2018
    totalen


   Per veld vult u een totaalbedrag in waarin het saldo van mee en tegenvallers is vermeld voor het
   desbetreffende beleidsgebied in dat jaar.




20200205_Begrotingsmodel                                                                        9 van 9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>MOTIE ‘stop de begrotingserosie als gevolg van de decentralisaties’

Constaterende dat:

 • Het Rijk significant (tot wel 30%) minder middelen aan de gemeenten heeft beschikbaar gesteld ter
   uitvoering van de gedecentraliseerde taken in het sociaal domein;
 • Gemeenten de wettelijke hulpvragen in het sociaal domein niet mogen weigeren;
 • Het Rijk via een korting op het gemeentefonds voor schaalvergroting bij gemeenten
   (‘opschalingskorting’) tevens 1 miljard euro uit het gemeentefonds heeft genomen, maar de
   plannen voor onderliggende opschaling (nog) niet zijn gerealiseerd;
 • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk nauwelijks ruimte hebben om eigen inkomsten te
   genereren of te verhogen;
 • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk structureel sluitende begrotingen moeten voeren;

Gegeven dat:
   - In het Europees Handvest inzake lokale autonomie is vastgelegd dat lokale autoriteiten moeten
      kunnen beschikken over op democratische wijze tot stand gekomen besluitvormende organen,
      die in hoge mate autonoom zijn met betrekking tot hun bevoegdheden, de wijze waarop deze
      bevoegdheden worden uitgeoefend en de financiën die voor deze uitoefening vereist zijn;
   - In art 9 van dit verdrag bepalingen zijn opgenomen over financiën, waarover in lid 2 staat: ‘De
      financiële middelen van de lokale autoriteiten dienen evenredig te zijn aan de bevoegdheden
      zoals die zijn vastgelegd in de grondwet of de wet’;
   - In art 124 van onze Grondwet de lokale autonomie van gemeenten is verankerd;
   - In art 108 van de Gemeentewet dit nader is uitgewerkt, onder andere in het lid 3 waarin is
      bepaald dat kosten verbonden aan gemeentelijke uitvoering van overige dan autonome taken
      door het Rijk aangewezen of opgelegd, ook door het Rijk aan gemeenten worden vergoed.
   - Dit de autonomie van gemeenten als hierboven op een gevaarlijk laag peil heeft gebracht en
      wellicht alreeds voorbij het minimum heeft uitgehold;




Overwegende dat:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Overwegende dat:
   - De decentralisaties in het sociaal domein vooral ook een risico-overdracht vormen en het Rijk
      met de decentralisaties deze risico-overdracht naar gemeenten zonder achtervang heeft
      gerealiseerd;
   - Onafhankelijk onderzoek eenduidig en onomstreden uitwijst dat de door het Rijk ingeboekte
      bezuinigingen én risico-overdrachten naar gemeenten de belangrijkste verklaring geven voor
      de forse en snel toenemende verzwakking van de financiële positie van gemeenten;
   - Gemeenten in de afgelopen jaren de tekorten in het sociaal domein overwegend incidenteel
      afdekken, en daarbij steeds meer hun (voor hun toekomst essentiële) reserves leeg moeten
      eten;
   - Het structurele karakter van de oplopende tekorten in de zorg vroeg of laat leidt tot zware
      ‘erosie’ binnen de gemeentebegrotingen;
   - Het perspectief op afname van de tekorten in het sociaal domein in vele gemeenten ontbreekt
      en eerder verslechtert door gedetailleerde landelijke regelgeving zoals het abonnementstarief;
   - In structureel opzicht de diverse maatschappelijke functies in de gemeentelijke autonomie
      worden getroffen door bezuinigingen (cultuur, sport, veiligheid, leefbaarheid, enz);
   - Hiermee tal van lokale basisvoorzieningen weg (dreigen te) vallen, die in belangrijke mate ook
      essentieel zijn ter preventie van gebruik van sociale voorzieningen en gemeentelijke zorg;
   - Dat er sprake is van een structurele ‘weeffout’, die de sociale cohesie binnen een gemeente
      aantast tot in de haarvaten van de samenleving, doordat er noodgedwongen steeds minder
      middelen nog ter beschikking staan voor het publieke domein;
   - Gemeenten alleen aan de hand van bewijslast - gemeente-breed verzameld - richting het
      kabinet, deze structurele ‘weeffout’ onweerlegbaar aan kunnen tonen.




Roept het college op:


   -   unaniem bovenstaand initiatief te ondersteunen, om het analyse instrument, als door dr. J.
       de Kruijf ontwikkeld en door de gemeente Enschede gebruikt, ook door onze eigen
       gemeente te gebruiken, zodat er een overweldigend bewijs aan de minister overhandigd kan
       worden die de overwegingen steunen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                                               Udd / /j

                   ?? Gemeenteraad Enschede
                                                                 in te vullen door raadsgriffier /—\

                                              GROEN
                                                                 motie nummer:                  ±±J         _
hwi      Burgerbelangen Enschede   D66         LINKS
                                               INSCMIOI
                                                                 datum indiening raad:
                                                                 indiener:
                                                                                                ,    1 0 FEB 2020
                                                                                                            J l'l/l
     YD
        ASP«-ChristenUnie                                        agendapunt:

                                     Democratisch
                                                                 datum beraadslaging:                'tol 2      ,
                                     Platform
                                                                 uitslag stemming:             3é>    voor o -       xj-
                                                                                                                           ’Vi
       EnschedeAnders.nl             Enschede
                                                                 dagtekening:              /
Groep Versteeg

Motie:                     Stop de begrotingserosie als gevolg van de decentralisaties
Corsanummer:                                                                                              _______      l
De raad van de gemeente Enschede, gehoord de beraadslagingen over:

      De actuele motie "Stop de begrotingserosie als gevolg van de decentralisaties"

Constaterende dat:

       • Het Rijk significant (tot wel 30%) minder middelen aan de gemeenten heeft beschikbaar gesteld
         ter uitvoering van de gedecentraliseerde taken in het sociaal domein;
       • Gemeenten de wettelijke hulpvragen in het sociaal domein niet mogen weigeren;
       • Het Rijk via een korting op het gemeentefonds voor schaalvergroting bij gemeenten
         ('opschalingskorting') tevens 1 miljard euro uit het gemeentefonds heeft genomen, maar de
         plannen voor onderliggende opschaling (nog) niet zijn gerealiseerd;
       • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk nauwelijks ruimte hebben om eigen inkomsten te
         genereren ofte verhogen;
       • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk structureel sluitende begrotingen moeten voeren;
       • de rekeningencommissie van de gemeente Enschede naar aanleiding van bovenstaande punten
         een analyse laten maken van de gevolgen daarvan voor haar P&C cyclus en begroting, wat heeft
         geresulteerd in het rapport "Inventarisatie 10 jaar Bezuinigingsbeleid".

      Gegeven dat:
             In het Europees Handvest inzake lokale autonomie is vastgelegd dat lokale autoriteiten
            moeten kunnen beschikken over op democratische wijze tot stand gekomen besluitvormende
            organen, die in hoge mate autonoom zijn met betrekking tot hun bevoegdheden, de wijze
            waarop deze bevoegdheden worden uitgeoefend en de financiën die voor deze uitoefening
            vereist zijn;
            In art 9 van dit verdrag bepalingen zijn opgenomen over financiën, waarover in lid 2 staat: 'De
            financiële middelen van de lokale autoriteiten dienen evenredig te zijn aan de bevoegdheden
            zoals die zijn vastgelegd in de grondwet of de wet';
            In art 124 van onze Grondwet de lokale autonomie van gemeenten is verankerd;
            In art 108 van de Gemeentewet dit nader is uitgewerkt, onder andere in het lid 3 waarin is
            bepaald dat kosten verbonden aan gemeentelijke uitvoering van overige dan autonome taken
            door het Rijk aangewezen of opgelegd, ook door het Rijk aan gemeenten worden vergoed.
            Dit de autonomie van gemeenten als hierboven op een gevaarlijk laag peil heeft gebracht en
            wellicht alreeds voorbij het minimum heeft uitgehold;



                                                                             Aldus vastgesteld door
                                                                             de gemeenteraad van Enschede
                                                                             in zijn vergadering van •
                                                                             De griffie/
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>                                                                                 3
                                               yy\oHz                Wl.
Overwegende dat:

      Overwegende dat:
            De decentralisaties in het sociaal domein vooral ook een risico-overdracht vormen en het Rijk
            met de decentralisaties deze risico-overdracht naar gemeenten zonder achtervang heeft
            gerealiseerd;
            Onafhankelijk onderzoek eenduidig en onomstreden uitwijst dat de door het Rijk ingeboekte
            bezuinigingen én risico-overdrachten naar gemeenten de belangrijkste verklaring geven voor
            de forse en snel toenemende verzwakking van de financiële positie van gemeenten;
            Gemeenten in de afgelopen jaren de tekorten in het sociaal domein overwegend incidenteel
            afdekken, en daarbij steeds meer hun (voor hun toekomst essentiële) reserves leeg moeten
            eten;
            Het structurele karakter van de oplopende tekorten in de zorg vroeg of laat leidt tot zware
            'erosie' binnen de gemeentebegrotingen;
            Het perspectief op afname van de tekorten in het sociaal domein in vele gemeenten ontbreekt
            en eerder verslechtert door gedetailleerde landelijke regelgeving zoals het
            abonnementstarief;
            In structureel opzicht de diverse maatschappelijke functies in de gemeentelijke autonomie
            worden getroffen door bezuinigingen (cultuur, sport, veiligheid, leefbaarheid, enz);
            Hiermee tal van lokale basisvoorzieningen weg (dreigen te) vallen, die in belangrijke mate ook
            essentieel zijn ter preventie van gebruik van sociale voorzieningen en gemeentelijke zorg;
            Dat er sprake is van een structurele 'weeffout', die de sociale cohesie binnen een gemeente
            aantast tot in de haarvaten van de samenleving, doordat er noodgedwongen steeds minder
            middelen nog ter beschikking staan voor het publieke domein;
            Gemeenten alleen aan de hand van bewijslast - gemeente-breed verzameld - richting het
            kabinet, deze structurele 'weeffout' onweerlegbaar aan kunnen tonen.




                                                                       Aldus vastgesteld door
                                                                       de gemeenteraad van Enschede
                                                                       in zijn vergadering van
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>                                           (yeAMo^.u^l              3/3

Roept het college op:

      - Een reactie te geven op het rapport "Inventarisatie 10 jaar Bezuinigingsbeleid", dat is uitgevoerd op
      initiatief van de rekeningencommissie
      - aan te geven welke elementen uit dit rapport bruikbaar zijn in haar (bestaande) inspanningen om
      bovenstaande constateringen en overwegingen aan te kaarten bij het kabinet;
      - Het initiatief van de gemeenteraad van Enschede te ondersteunen om het analyse instrument,
      gebruikt voor dit rapport, aan te bieden aan gemeenteraden in Nederland
      - Initiatief te nemen in VNG verband om gemeente-breed bewijslast aan de minister te overhandigen
      die bovengenoemde constateringen en overwegingen aantonen.




En gaat over tot de orde van de dag.




                                                                 Aldus vastgesteld door
                                                                 de gemeenteraad van Enschede
                                                                 in zijn vergadering van | g ppg 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>