<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Van:             Stichting Woonwagen Belangen Nijmegen
Aan:             Griffie Nijmegen
Onderwerp:       woonwagenbeleid 2021
Datum:           woensdag 29 september 2021 11:09:47
Bijlagen:        20210715 V1 Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk (1).pdf


Beste Griffie,

Wij willen dit stuk ook insturen voor de politieke avond van vanavond.
Het is een concept woonwagenbeleid 2021 van de gemeente Harderwijk, dit is een
voorbeeld voor hoe het kan vanuit mensenrechtelijk oogpunt. De heer Heinsman
werkzaam voor de gemeente Nijmegen, heeft ook soortgelijke woonwagenbeleid
geschreven voor andere gemeenten. Deze zouden misschien ook door de gemeente
Nijmegen gebruikt kunnen worden.

--
Met vriendelijke groet,

Het bestuur,
Woonwagen belangen Nijmegen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                    WOONWAGENBELEID 2021




                       GEMEENTE HARDERWIJK




In opdracht van                :    Stuurgroep ‘Woonwagenzaken’
Bestuurlijk opdrachtgever(s)   :    Jeroen de Jong
Ambtelijk opdrachtgever(s)     :
Projectleider(s)               :    Hilda Kooistra (intern) // Jeroen Kemna (extern)
Datum                          :    juli 2021
Versienummer                   :    V1


            Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                        Pagina 1 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1   Pagina 2 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
1.        Voorwoord............................................................................................................................................... 5
2.        Beleidskeuzes ........................................................................................................................................... 6
3.        Inleiding ................................................................................................................................................... 6
4.        Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid – BZK ..................................................... 7
5.        Mensenrechtelijke (juridische) plicht ........................................................................................................ 7
6.        Morele plicht – beoogd maatschappelijk effect/doelstelling ...................................................................... 9
7.        Financiële plicht – middelen voor standplaatsen ..................................................................................... 10
8.        Achtergrond Woonwagenlocaties Harderwijk ......................................................................................... 10
     a.      Voorgeschiedenis............................................................................................................................................10
     b.      De doelgroep woonwagenbewoners .............................................................................................................11
     c.      Familiebanden ................................................................................................................................................11
     d.      Taak gemeente en taak woningcorporaties ...................................................................................................12
     e.      Doelstelling woonwagenbeleid ......................................................................................................................14
     f.      Beoogd eindresultaat .....................................................................................................................................15
     g.      Meetbare resultaten eind 2024 – concreet en uitvoerbaar ...........................................................................15
     h.      De bestaande woonwagenlocaties .................................................................................................................16
9.        Beleid en beleidskaders .......................................................................................................................... 16
     a.      Brandveiligheid ...............................................................................................................................................16
     b.      Huurafhankelijk recht van opstal....................................................................................................................17
     c.      Bestemmingsplan ...........................................................................................................................................17
     d.      Omgevingsvergunning ....................................................................................................................................17
     e.      Omgevingswet ................................................................................................................................................18
     f.      Ontsluiting en bereikbaarheid ........................................................................................................................19
     g.      Hoe omgaan met caravans? ...........................................................................................................................19
     h.      Uitgangspunten illegaal in gebruik genomen gemeentegrond en terugvordering ........................................19
     i.      Wonen en zorg: ’gereserveerde mantelzorg’ .................................................................................................20
     j.      Relatie met overig beleid, projecten en processen ........................................................................................21
10. Wachtlijst: inschrijvings- en toewijzingsregels ......................................................................................... 22
     a.      Inschrijvingscriteria.........................................................................................................................................22
     b.      Rangordebepaling toewijzing standplaats op een BESTAANDE woonwagenlocatie......................................22
     c.      Rangordebepaling toewijzing standplaats op een NIEUWE woonwagenlocatie ...........................................23
     d.      Eenmalige puntentoekenning bij inschrijving ................................................................................................23
     e.      Schema toewijzing ..........................................................................................................................................25
     f.      Uitzondering bij overlijden beide ouders / huurder.......................................................................................25
     g.      Hardheidsclausule ..........................................................................................................................................25
     h.      Ruilen standplaats ..........................................................................................................................................26
     i.      Systeem van 'passend toewijzen' ...................................................................................................................26
     j.      Raadgevend advies .........................................................................................................................................26

                     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                                                              Pagina 3 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>11. De bestaande woonwagenlocaties .......................................................................................................... 26
   A.     Ariadreef .........................................................................................................................................................27
   B.     Deventerweg ..................................................................................................................................................27
   C.     Boomkamp......................................................................................................................................................28
   D.     Slauerhoffstraat ..............................................................................................................................................28
   E.     Sypel................................................................................................................................................................29
   F.     Wikkemeen .....................................................................................................................................................29
10. Inventarisatie woonbehoefte.................................................................................................................. 30
11. Locatieonderzoek: nieuwe standplaatsen................................................................................................ 30
12. Gezonde mix huur- koopstandplaatsen ................................................................................................... 31
   a.     Vormen van eigendomsconstructie................................................................................................................31
   b.     Verkoop aan huurders ....................................................................................................................................32
   c.     Verkoop van bestaande standplaatsen ..........................................................................................................32
   d.     Verkoop van nieuw aan te leggen standplaatsen ..........................................................................................33
13. Communicatie ........................................................................................................................................ 34
14. Afkortingen- en begrippenlijst ................................................................................................................ 34




                  Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                                                                   Pagina 4 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>1.   Voorwoord

     Geachte lezer,
     Voor U ligt het ‘Woonwagenbeleid 2021’ geldend voor de woonwagencentra gelegen binnen de gemeente
     Harderwijk. In 2020-2021 zijn de problematiek en de mogelijke oplossingen rond dit beleidsterrein in beeld
     gebracht.
     Het verhuren van standplaatsen en/of woonwagens is geen wettelijke taak van de gemeente. Sterker nog:
     het is expliciet een taak van woningcorporaties om te zorgen voor het bouwen, verhuren en beheren van
     woningen ten behoeve van de onderste treden van de woonladder en specifieke doelgroepen. De
     woningcorporaties Uwoon en OmniaWonen hebben hun taak en rol al in 2009 opgepakt en exploiteren de
     zes huidige woonwagencentra.
     De gemeente blijft wel een duidelijke taak op het gebied van het (woonwagen)beleid en het handhaven
     van regelgeving houden. Tevens zal de gemeente moeten bevorderen dat woonwagenbewoners
     volwaardig deelnemen aan de Harderwijkse samenleving. Daartoe is de uitdaging voor de gemeente om
     hiervoor initiatieven te ontwikkelen. Dit zal later in een ander beleidsdocument verder worden uitgewerkt.
     Voor het opstellen van het woonwagenbeleid is rekening gehouden met de drie volgende uitgangspunten:
       1. Moreel – waartoe voelt de gemeente zich moreel verplicht;
       2. Juridisch – waar is de gemeente juridisch toe verplicht (mensenrechtelijk kader);
       3. Financieel – wat zijn de financiële consequenties.
     Naast fysieke maatregelen zal er ook aandacht gegeven worden op sociaal maatschappelijk terrein.
     De woonwagencultuur is al lange tijd met Harderwijk verbonden en is in 2014 door het Nederlands
     Centrum voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed aangewezen als immaterieel erfgoed. Het nieuwe
     beleid biedt dan ook een goede basis om samen met de bewoners te blijven bouwen aan wederzijds
     vertrouwen en vorm te geven aan de door beide partijen gewenste goede, schone en veilige
     woonomgeving.
     Het is van belang dat er lokaal (en nationaal) blijvend aandacht wordt besteed aan de erkenning en
     waardering van de woonwagencultuur. Wie woonwagenbewoners echt leert kennen en regelmatig contact
     met hen onderhoudt, krijgt meer inzicht in hun specifieke woonbehoefte en meer begrip voor de
     woonwagencultuur. Dat bewustwordingsproces kost tijd, maar biedt nieuw perspectief en is bepalend voor
     de omslag in beleid.
     Bij de gemeente is er erkenning en waardering voor het woonwagenleven en haar maatschappelijke
     waarde. De zorg voor elkaar en de sterke sociale cohesie op woonwagenlocaties wordt geprezen. Een
     positieve kijk op het woonwagenleven biedt inspiratie voor andere groepen en biedt hoop en kansen voor
     de toekomst. Op naar een (her)waardering van het woonwagenleven: integratie met behoud van culturele
     identiteit.
     Het is noodzakelijk om met dit beleid snel aan de slag te gaan. Zorgvuldig, gefaseerd, maar ook zichtbaar!




     Jeroen de Jong
     Wethouder gemeente Harderwijk




           Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                   Pagina 5 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2.       Beleidskeuzes
          Oderdeel                                                                                         Pagina
     A    Bij een eventueel benodigde uitbreiding van het aantal standplaatsen bestemt de gemeente 14
          een stuk grond als ‘Wonen-Woonwagenstandplaatsen’. De woningcorporaties dragen
          vervolgens zorg voor de aanleg van de standplaatsen en de levering van eventuele
          huurwoonwagens voor zover de huurders tot hun doelgroep behoren.
     B    Het doel is dat de woonwagenlocaties schoon, heel, veilig en legaal zijn én ook blijven.         14
     C    De meetbare resultaten zijn eind 2024 bereikt.                                                   15
     D Alle zes de woonwagenlocaties voldoen aan de regels brandveiligheid Bouwbesluit.                    17
     E    Op huurstandplaatsen met een eigen woonwagen wordt een huurafhankelijk recht van opstal 17
          gevestigd.
     F    De woonwagenlocaties gaan voldoen aan de nieuwe bestemmingsplanregels.                           17
     G Alle woonwagens en opstallen zijn vergund.                                                          18
     H Er is geen illegaal in bezit genomen gemeentegrond.                                                 20
     I    In gebruik genomen grond zonder kabels en leidingen grenzend aan een standplaats, kan onder      20
          voorwaarden worden gekocht.
     J    Standplaatsen mogen alleen worden doorverkocht aan woonwagenbewoners conform het 32
          afstammingsbeginsel; men mag niet meer dan twee standplaatsen in bezit hebben.
     K    Toekomstige bewoners van nieuw aan te leggen standplaatsen die een hoger inkomen hebben 31
          dan 40.024 euro bruto (prijspeil 1 januari 20211) kunnen een bouwrijpe kavel direct kopen of via
          een regeling ‘koop op afbetaling’.



3.       Inleiding
         Heel lang was ‘normalisatie’ het uitgangspunt van het Nederlandse woonwagenbeleid. Dit hield in dat
         Roma, Sinti, (handels)reizigers, en rondtrekkende kermisexploitanten en circusartiesten (voor de
         leesbaarheid hierna: woonwagenbewoners) als ‘gewone’ burgers ofwel ‘normaal’ behandeld moesten
         worden. Bedoeld of onbedoeld was het gevolg dat hun culturele identiteit niet behouden werd. In de
         beleidspraktijk leidde dit ertoe dat sommige gemeenten en woningcorporaties de woonwagenlocaties en
         het aantal standplaatsen afbouwden en soms volledig lieten verdwijnen. Deze beleidspraktijk is na een
         aantal cruciale internationale, Europese en nationale mensenrechtelijke uitspraken en ontwikkelingen
         onhoudbaar gebleken.
         In 1999 werd de Woonwagenwet van rijkswege afgeschaft. Gemeenten werden via de Huisvestings- en
         Woningwet verantwoordelijk voor de huisvesting van woonwagenbewoners en het aantal
         woonwagenstandplaatsen werd afgebouwd. Onder meer Europese rechtspraak en het College voor de
         Rechten van de Mens hebben dit beleid afgewezen, omdat het niet in overeenstemming is met het
         mensenrechtelijk kader uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Het ministerie van
         Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) heeft daarop het beleidskader ‘Gemeentelijk woonwagen-
         en standplaatsenbeleid’ opgesteld.
         Het Beleidskader vormt een basis voor gemeenten om lokale woonbeleid vast te stellen, waarbij zij
         rekening moeten houden met de wensen van woonwagenbewoners en moeten voorzien in voldoende
         standplaatsen. Ons gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid is een verdere invulling van het
         lokale woonbeleid op dat Beleidskader.


1
    Er kan ook gekozen worden voor 44.655 euro bruto per jaar (de zogenoemde middeninkomens)
                Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                  Pagina 6 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>4.       Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid – BZK
         Het beleidskader ‘Gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid’ geeft een visie op het
         standplaatsenbeleid dat in lijn is met het mensenrechtelijk kader voor de culturele identiteit van Roma,
         Sinti en woonwagenbewoners. Dit document is tot stand gekomen in samenspraak met de Vereniging
         Nederlandse Gemeenten (VNG), het Interprovinciaal Overleg (IPO), Aedes en vertegenwoordigers van
         Roma, Sinti en woonwagenbewoners.
         Concreet geeft het beleidskader aan:
         1    De gemeente stelt het beleid voor woonwagens en standplaatsen vast als Opstellen
              onderdeel van het volkshuisvestingsbeleid                              woonwagenbeleid
         2    Het beleid dient voldoende rekening te houden met en ruimte te geven voor Implementeren
              het woonwagenleven van woonwagenbewoners                                  mensenrechtelijk
                                                                                        kader
         3    De behoefte aan standplaatsen moet in kaart worden gebracht                  Inventarisatie
                                                                                           woonbehoefte
         4    Corporaties voorzien in de huisvesting van woonwagenbewoners voor zover Uwoon                 en
              deze tot de doelgroep behoren                                           OmniaWonen
         5    De afbouw van standplaatsen is niet toegestaan (behoudens uitzonderlijke Heeft    niet  in
              omstandigheden) zolang er behoefte is aan standplaatsen                  Harderwijk plaats
                                                                                       gevonden
         6    Een woningzoekende Roma, Sinti of woonwagenbewoner die dit wenst, moet Gemiddeld 7 jaar
              binnen redelijke termijn kans maken op een standplaats.

         Woonwagenbewoners hebben het recht om in een woonwagen te leven en gemeenten moeten dat
         mogelijk maken. Hiermee omarmt de Rijksoverheid de visie van het Europese Hof voor de Rechten van de
         Mens (EHRM) en de aanbevelingen van de Nationale Ombudsman.
         Het beleidskader helpt gemeenten bij de invulling van het lokale woonwagenbeleid die let op de cultuur
         van woonwagenbewoners, de bewoners beschermt tegen discriminatie en voldoende rechtszekerheid
         biedt. De ontwikkeling van het aantal standplaatsen wordt door de minister gemonitord. DE Vereniging van
         Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft in mei 2021 een speciale Wegwijzer woonwagenbeleid uitgebracht.

5.       Mensenrechtelijke (juridische) plicht
         Woonwagenbewoners hebben een eigen culturele identiteit. In de laatste tien tot vijftien jaar is de
         bescherming van deze culturele identiteit vastgelegd in verschillende verdragen. Nederland heeft deze
         verdragen ook ondertekend. Dit brengt voor Nederland de verplichting mee om voor voldoende
         standplaatsen te zorgen en om ervoor zorg te dragen dat woonwagenbewoners kunnen leven volgens hun
         tradities en culturele identiteit. Een betrouwbare overheid die zich bindt aan verdragen, moet zich ook
         inzetten om de mensenrechten te waarborgen. De betrouwbare inzet moet zien op het inventariseren van
         de behoefte aan standplaatsen, het correct toewijzen van standplaatsen en door bij de ontwikkeling van
         woonwagenlocaties rekening te houden met het recht van woonwagenbewoners om volgens hun culturele
         identiteit te wonen.2
         Met welke mensenrechten moet rekening worden gehouden bij woonwagen- en standplaatsenbeleid? Het
         mensenrechtelijk kader wordt onder meer gevormd door een aantal uitspraken van het Europees Hof voor
         de Rechten van de Mens (‘EHRM’) en komt op het volgende neer:
              De overheid heeft een inspanningsverplichting om te voorzien in adequate huisvesting, waarbij
               rekening wordt gehouden met de (erkende) specifieke wooncultuur van woonwagenbewoners.

2
    Woonwagenbewoner zoekt standplaats, rapport 2017/060 van de Nationale ombudsman
                Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                              Pagina 7 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>    Het is niet geoorloofd om het aantal standplaatsen af te bouwen of niet uit te breiden, terwijl er
     sprake is van een duidelijke behoefte vanuit de woonwagenbewoners (dit is in strijd is met de
     Algemene wet gelijke behandeling (AWGB).
    De behoefte aan standplaatsen en woonwagens dient te worden geïnventariseerd.
Als hieruit een aantoonbare behoefte naar voren komt, moet het woonwagen- en standplaatsenbeleid
zodanig worden vormgegeven dat het voor een woonwagenbewoner binnen redelijke termijn (gemiddeld 7
jaar) mogelijk is om voor een standplaats in aanmerking te komen.
Het juridische kader voor een woonwagenstandplaats wordt gevormd door vier grondbeginselen:
1. Recht op huisvesting
   Het recht op huisvesting houdt in ‘een bevordering van voldoende woongelegenheid is voorwerp van
   zorg der overheid’, aldus artikel 22, tweede lid van de Grondwet. Dit ziet op het aantal woningen, de
   kwaliteit en de veiligheid en de betaalbaarheid van de woningen. Het recht op huisvesting geeft geen
   recht op een woonruimte, maar het woonwagenbeleid moet erop gericht zijn dat slechts in
   noodgevallen een situatie van onvoldoende wooneenheden zou bestaan.
      Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten (artikel 11, eerste lid);
      Herzien Europees Sociaal Handvest (artikel 31);
      Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie (artikel 31, lid 3);
      Grondwet (artikel 22, lid 2).
2. Recht op gelijke behandeling
   Het recht op een gelijke behandeling houdt in dat woonwagenbewoners niet nadeliger mogen worden
   behandeld vanwege het feit dat zij woonwagenbewoners zijn. Om die reden heeft het College voor de
   Rechten van de Mens geoordeeld dat een uitsterfbeleid, zoals veel gemeenten hanteerde, van
   woonwagenstandplaatsen discriminerend is als dit uitsterfbeleid is gericht op het laten verdwijnen van
   woonwagenbewoning. Gelukkig heeft de gemeente Harderwijk nooit bewust een uitsterfbeleid gevoerd
   ten aanzien van de standplaatsen. Echter, ook als men kiest voor geen uitbreiding van het aantal
   standplaatsen, dan is dit uitsterfbeleid, daar de jongeren geen eigen standplaats krijgen en dus hun
   cultuur niet kunnen voortzetten.
    Internationaal Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van rassendiscriminatie (artikel 5,
     onderdeel e, onder iii);
    Europees verdrag voor de Rechten van de Mens (artikel 14);
    Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie (artikel 21);
    Richtlijn nr. 2000/43/EG houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen
     ongeacht ras of etnische afstamming;
    Grondwet (artikel 1);
    Algemene wet gelijke behandeling.
3. Recht op vrijheid van vestiging
    Internationaal verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten (artikel 12);
    Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (artikel 2 van het Vierde Protocol).
4. Recht op eerbiediging privé-, familie- en gezinsleven
   Eenieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn
   correspondentie, aldus artikel 8 van het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens (EVRM). Een
   woonwagen is aan te merken als een ‘woning’ en valt hierdoor onder de bescherming van artikel 8
   EVRM. Hiervoor is het o.a. bepalend dat de bewoner een ‘voldoende en voortdurende band heeft met
   een specifieke woonwagen(standplaats)’. Van belang is een kenmerk van de identiteit van
   woonwagenbewoners: ‘het wonen in een woonwagen waarbij familiebanden in onderlinge
   verbondenheid een belangrijke rol spelen’. Uit jurisprudentie van het EHRM blijkt dat de overheid een
   positieve verplichting heeft om de cultuur te beschermen en het woonwagenleven te faciliteren.
    Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (artikel 8);
    Grondwet (artikel 10).

       Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                    Pagina 8 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>         Uitspraken Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EVRM)
         Vanaf midden jaren ’90 van de vorige eeuw tot aan heden, heeft het Europese Hof van de Rechten van de
         Mens diverse uitspraken gedaan om het woonwagenleven te beschermen. Het EVRM heeft onder andere
         uitgesproken dat bewoning van een woonwagen een onderdeel van de cultuur is, dat een woonwagen een
         woning is, en dat woonwagenlevensstijl betrekking heeft op sociale en familiebanden.
         Door deze uitspraken heeft de overheid een zekere positieve verplichting om het wonen in woonwagens
         mogelijk te maken en te behouden. Een gemeente houdt in zijn woonbeleid rekening met de specifieke
         woonbehoefte van woonwagenbewoners en voorziet in voldoende standplaatsen, zodat
         woonwagenbewoners binnen een redelijke termijn een standplaats kunnen krijgen. Bij het bepalen van het
         woonwagenbeleid dient een afweging gemaakt te worden tussen de algemene belangen van de gemeente
         en de belangen van de woonwagenbewoners.
         In de Huisvestingswet 2014 en de Woningwet 2015 is de woonwagenstandplaats opnieuw opgenomen. Het
         is woningcorporaties toegestaan om woongelegenheden (dus ook woonwagens en standplaatsen) te
         bouwen, toe te wijzen en te verhuren.
         Een mensenrechten-proof woonwagen- en standplaatsenbeleid vergt een omslag in denken en doen van de
         gemeente en samenwerkingspartners. Om hier op een goede manier invulling aan te kunnen geven moet
         de gemeente investeren in de bewustwording en erkenning van de woonwagencultuur, zowel binnen de
         eigen organisatie, alsook in de samenwerking met externe partijen (corporaties, beheerorganisaties,
         omwonenden) die betrokken zijn bij het woonwagenbeleid. Investeer in bewustwording over het belang en
         de waarde van het materiele gelijkheidsbeginsel en de mensenrechten van woonwagenbewoners.
         Tegelijkertijd is het van belang dat aan woonwagenbewoners dezelfde rechten toekomen als aan niet-
         woonwagenbewoners, of het nu gaat om het verkrijgen van een hypotheek, verzekeringen, een baan, het
         beheer van de openbare ruimte op een woonwagenlocatie of de handhaving van de openbare orde.
         Banken, verzekeraars en andere partijen in het financieel-economisch verkeer worden door
         woonwagenbewoners als een groot struikelblok ervaren. Veel woonwagenbewoners lopen tegen
         problemen aan bij het afsluiten van verzekeringen en hypotheken. Verzekeraars en hypotheekverstrekkers
         behandelen aanvragen voor standplaatsen en woonwagens anders dan die voor reguliere woningen en dat
         belemmert het eigenwoningbezit van woonwagenbewoners, wat hun economische en maatschappelijke
         positie in de samenleving beïnvloedt.
         Gemeentelijk beleid
         Voor de gemeente betekent dit dat in het woonwagenbeleid aandacht moet zijn voor de specifieke
         woonbehoefte van woonwagenbewoners, waarbij rekening wordt gehouden met onder andere de
         hierboven besproken mensenrechten. De behoefte kenmerkt zich door het wonen in een woonwagen en
         door het in familieverband samenwonen op een woonwagenlocatie.3
         Het nieuwe woonwagenbeleid van de gemeente houdt in zijn woonbeleid rekening met de specifieke
         woonbehoefte van woonwagenbewoners en werkt naar een voorziening voor voldoende standplaatsen,
         zodat woonwagenbewoners binnen een redelijke termijn een standplaats kunnen krijgen. Van een
         uitsterfbeleid is geen sprake.

6.       Morele plicht – beoogd maatschappelijk effect/doelstelling
         De woonwagenlocaties dienen te voldoen aan de gestelde eisen die van toepassing zijn in de gehele
         gemeente. Veiligheid in de meest brede zin van het woord, wat tevens betekent dat handhaafbaarheid
         geen knelpunt mag zijn.
         Met het vaststellen van het woonwagenbeleid wordt er een duidelijke keuze gemaakt die ook helderheid
         en zekerheid geeft aan de betrokken bewoners en hun toekomst mogelijkheden. De woonwagencultuur is
         al lange tijd met Harderwijk verbonden. De woonwagencultuur is in 2014 door het Nederlands Centrum
         voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed aangewezen als immaterieel erfgoed. Het nieuwe beleid biedt


3
    Beleidskader BZK
                Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                             Pagina 9 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>     ook een goede basis om samen met de bewoners te bouwen aan wederzijds vertrouwen en vorm te geven
     aan de door beide partijen gewenste goede, schone en veilige woonomgeving.
     Ook in Harderwijk streven we naar een inclusieve samenleving. Iedereen moet binnen zijn cultuur kunnen
     meedoen aan onze samenleving en zijn verantwoordelijkheid als inwoner voor de gemeenschap nemen.
     Daarbij is veiligheid in de meest brede zin van het woord een belangrijke pijler. Met het vaststellen van het
     woonwagenbeleid wordt er een duidelijke keuze gemaakt die ook helderheid en zekerheid geeft aan de
     betrokken bewoners en hun toekomstmogelijkheden.
     Zoals van eenieder wordt verlangd zich te houden aan de wetten, regels, normen en waarden van de
     maatschappij, geldt dat ook voor inwoners van andere culturen. Dat geldt voor ‘nieuwe Nederlanders’
     maar evenzeer voor ‘oude Nederlanders’ zoals woonwagenbewoners.

7.   Financiële plicht – middelen voor standplaatsen
     De gemeente moet zorgen voor een stuk bouwrijpe grond waarop de bestemming ‘wonen-Woonwagen’ op
     zit. De corporaties zullen de standplaatsen (en huurwoonwagens) aanleggen en exploiteren voor die
     mensen die tot de doelgroep behoren. (Zie ook paragraaf 7 d)
     Voor dienen die niet tot de doelgroep van de corporaties behoren, zal de gemeente in standplaatsen
     moeten voorzien. Daar de gemeente geen verhuurder wil zijn van woonruimte, wordt geadviseerd om de
     rechthebbenden de grond bouwrijp te verkopen, zodat zij zelf voor de aanleg en inrichting kunnen zorgen.
     (Zie ook hoofdstuk 12)
     Subsidie
     Minister Ollongren heeft voor 2021 €50 miljoen vrijgemaakt voor het versneld realiseren van huisvesting
     voor een aantal groepen op de woningmarkt. Een van deze groepen zijn woonwagenbewoners. De regeling
     zal zo worden uitgewerkt dat het voor alle gemeenten mogelijk wordt aanvragen te doen voor bijdragen
     waarmee financiële belemmeringen in de projectrealisatie kunnen worden weggenomen. De middelen
     kunnen worden gebruikt voor de realisatie van nieuwe standplaatsen. Zodra het mogelijk is, zal de
     gemeente een subsidieaanvraag doen.

8.   Achtergrond Woonwagenlocaties Harderwijk
     a. Voorgeschiedenis
        Op 1 maart 1999 is de Woonwagenwet opgeheven. Woonwagenbewoners werden ‘gewone’ burgers
        met    gelijke rechten en plichten en waren geen aparte huisvestingsdoelgroep meer. Het
        afstammingsbeginsel verviel. Een woonwagen en standplaats werd gelijk gesteld aan een woning.
        Tussen 2006 en 2009 verschenen diverse handreikingen vanuit de VROM-Inspectie. De aanbevelingen
        waren feitelijk gericht op verhuizing naar reguliere woningen. Corporaties werkten immers niet tot
        onvoldoende mee aan de overname van de woonwagenlocaties en/of de realisatie van nieuwe
        standplaatsen; bovendien konden zij niet gedwongen worden. In de handreikingen werden termen als
        ‘uitsterfbeleid’ en ‘nuloptie’ geïntroduceerd. De inhoud van de handreikingen was veelal gericht op
        handhaving en repressie (aanleiding Vinkenslag 2003); het einde van de woonwagenbewoning werd
        mogelijk. Veel gemeenten gingen over tot ontmanteling van standplaatsen die vrij kwamen. Het
        verhuren van standplaatsen en/of woonwagens is immers geen wettelijke taak van de gemeente.
        Sterker nog: het is de taak van woningcorporaties om te zorgen voor het bouwen, verhuren en beheren
        van ‘woningen’ voor mensen onder de sociale inkomensgrens en voor bijzondere doelgroepen.
        In mei 2017 verscheen het rapport ‘Woonwagenbewoner zoekt standplaats’ van de Nationale
        Ombudsman en er volgde een aanklacht naar de minister: het geïntroduceerde ‘uitsterfbeleid’ moest
        komen te vervallen. Gemeenten moeten weer nieuwe standplaatsen gaan aanleggen op basis van een
        woonbehoefteonderzoek. Gelijke gevallen gelijk behandelen en ongelijke gevallen ongelijk behandelen.
        Uitsterfbeleid levert direct onderscheid; het treft alleen woonwagenbewoners. Ook als men kiest voor
        geen uitbreiding dan is dit uitsterfbeleid, daar de jongeren hun cultuur niet kunnen voortzetten. Er
        worden sinds 1999 immers geen nieuwe standplaatsen aangelegd.
           Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                              Pagina 10 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>            In maart 2018 volgde hierop een advies van het College van de Rechten van de Mens. Zij stellen dat het
            leven in een woonwagen een essentieel onderdeel is van de cultuur; een cultuur die door
            mensenrechten wordt beschermd en als erfgoed is bestempeld. Het Rijk, lokale overheden en
            woningcorporaties zijn verplicht om de cultuur van woonwagenbewoners niet alleen te beschermen,
            maar ook te faciliteren. Gemeenten moeten daarom bij het huisvestingsbeleid rekening houden met
            woonbehoeften van woonwagenbewoners. Al naar gelang de behoefte, moeten gemeente en
            corporaties zorgen voor voldoende standplaatsen die het leven in familieverband mogelijk maken.
            Op 12 juli 2018 verscheen vanuit het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het
            ‘Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid’. Hierin wordt aangegeven dat de
            gemeente in samenwerking met de corporaties nieuwe standplaatsen moet aanleggen conform de
            uitkomsten van een inventarisatie naar de woonbehoefte van de woonwagenbewoners. Dit geldt ook
            voor woonwagenbewoners die willen terugkeren vanuit reguliere woningen (‘spijtoptanten’). De
            eventuele uitbreiding van standplaatsen moet zijn opgenomen in de Woonvisie en de
            Prestatieafspraken. Een woningzoekende woonwagenbewoner die dit wenst, dient binnen redelijke
            termijn4 kans te maken op een standplaats.
        b. De doelgroep woonwagenbewoners
            Onze woonwagenbewoners stammen af van nomadische handelaren, marskramers, ambachtslieden,
            meestal van oorsprong afkomstig uit Duitsland, België en Frankrijk. Hiertoe worden doorgaans ook de
            Jenische gerekend; een nomadisch volk uit West-Europa. Voor woonwagenbewoners inclusief Jenische
            geldt dat zij respectievelijk hun eigen cultuur, gebruiken en taal kunnen hebben. Vanwege dit
            nomadische bestaan wordt er door deze groep de voorkeur aan gegeven om zichzelf ‘reiziger’ te
            noemen. Een deel van de reizigers stamt af van in huizen wonende Nederlanders die haverwege de 19e
            / begin 20e eeuw om economische redenen in woonwagens zijn gaan leven. Onderling zijn deze
            verschillende groepen reizigers sterk met elkaar geïntegreerd5.
            Het College voor de Rechten van de Mens (CRM) hanteert in zijn oordelen de volgende definitie van
            woonwagenbewoners:
            "woonwagenbewoners die zich van generatie op generatie als zodanig manifesteren en die zich
            beschouwen als een bevolkingsgroep met een van andere bevolkingsgroepen te onderscheiden
            cultuur".
            Onder genoemde definitie rekent het CRM zowel woonwagenbewoners die afstammen van Roma en
            Sinti, als afstammelingen van klassieke 'reizigers'. De groep ‘kermisexploitanten’ komt weer voort uit de
            groep ‘reizigers’. De gemeente kiest in het kader van de afbakening van de ‘doelgroep’ voor een meer
            pragmatische oplossing. In essentie, zo laat ook de definitie van woonwagenbewoners van het CRM zien,
            verwijst afstamming in dit verband naar mensen die in een woonwagen wonen en deel uitmaken van
            een familie die van generatie op generatie in een woonwagen woont of heeft gewoond. De gemeente
            kan daarom voor de peiling van de woonbehoeften van deze groep en voor het aanbrengen van een
            rangorde op de wachtlijst volstaan met het vaststellen van het woonadres van betrokkene, zijn ouders
            en/of grootouders.
        c. Familiebanden
            Een belangrijk aspect van de culturele identiteit van de woonwagenbewoner betreft de sterke sociale en
            familieverbanden. Dit uit zich in het gegeven dat woonwagenbewoners, van oudsher, veelal in families
            bij elkaar op één woonwagenlocatie wonen. Op die manier kan men dagelijks contact met elkaar
            onderhouden, op elkaars kinderen passen en voor ouderen zorgen als dat nodig is. Daardoor maken
            woonwagenbewoners niet of nauwelijks gebruik van geïnstitutionaliseerde voorzieningen6. Voor het

4
     Er is sprake van een groot woningtekort, terwijl de ruimtelijke mogelijkheden beperkt zijn. Daar komt bij dat zowel de gemeente als het
    Rijk vele kwaliteitseisen hebben als het gaat om woningbouw (duurzaamheid, locatie, betaalbaarheid, bouwtechnische kwaliteit) en
    woningzoekenden de nodige woonwensen hebben. Daarom hanteert de gemeente als redelijke termijn gemiddeld 7 jaar.
5
    Council of Europe Descriptive Glossary of term relating to Roma issues (2012), te raadplegen via:
    http://a.cs.coe.int/team20/cahrom/documents/Glossary%20Roma%20EN%20version%2018%20May%202012.pdf
6
    College voor de rechten van de mens, oordeelnummers 2019-58 en 2017-106; Huijbers, L. (2015), ‘Het woonwagenbeleid in Nederland
    vanuit mensenrechtelijk perspectief,’ NTM/NJCM-bull, 40 (4), p. 1-24.
               Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                                     Pagina 11 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>          verlenen van bijvoorbeeld mantelzorg aan familieleden is het daarom van belang dat
          woonwagenbewoners de mogelijkheid hebben om dichtbij elkaar te kunnen wonen. Ook hier geldt dat
          de Nederlandse staat een positieve verplichting heeft, indien daar behoefte aan is, om het leven in
          familieverband te faciliteren door voldoende standplaatsen op een woonwagenlocatie beschikbaar te
          stellen. Het begrip ‘voldoende’ is daarbij niet nader juridisch gedefinieerd, maar moet gelezen worden
          als het minimumaantal standplaatsen dat nodig is om het traditionele familie- en gemeenschapsleven
          voort te zetten.
          Een veelgehoord misverstand daarbij is dat een zeer kleine groep een voorkeursbehandeling zou krijgen
          ten opzichte van reguliere inwoners van de gemeente. Een groot verschil met reguliere inwoners is
          echter, dat het reguliere woonbeleid hier doorgaans niet in strijd is met mensenrechten en dat er sinds
          1999 veel reguliere woningen zijn gebouwd.
          Erkenning van de woonwagenidentiteit en cultuur
          Een woonwagen is niet alleen een woning. Het woonwagenleven dient erkend te worden als onderdeel
          van de identiteit en cultuur van de woonwagenbewoner en moet niet louter worden gekwalificeerd als
          een wens ten aanzien van de woning.




       d. Taak gemeente en taak woningcorporaties
          Het succes van het lokale woonwagenbeleid en de realisatie van (nieuwe) standplaatsen en
          woonwagens staat of valt met een goede onderlinge rol- en taakverdeling en samenwerking tussen
          gemeente én de woningcorporaties.
          Afhankelijk van de uitkomsten van de behoeften (inventarisatie) dient de gemeente te zorgen voor
          voldoende standplaatsen (zowel koop als huur) voor woonwagenbewoners. Dit betekent dat het voor
          woonwagenbewoners mogelijk is om binnen afzienbare tijd kans te maken op een standplaats,
          vergelijkbaar met reguliere woningzoekenden. Op die manier worden de rechten van
          woonwagenbewoners in de praktijk beschermd.
          Het is de taak van de corporaties om te voorzien in de huisvesting van woonwagenbewoners voor zover
          zij qua inkomen tot de doelgroep van de woningcorporaties behoren. Voor andere
          woonwagenbewoners verplicht het mensenrechtelijk kader volgens het Beleidskader dat de gemeente
          aanvullende maatregelen treft om te voorzien in voldoende (koop- of particuliere huur)standplaatsen7.
          Daarnaast moet duidelijk zijn welke maatregelen worden getroffen om in voldoende standplaatsen voor
          andere (hogere) inkomensgroepen te voorzien en wat daarbij de rol van de gemeente is.
          De eigenaar kan – binnen de kaders van het woningwaarderingsstelsel – een differentiatie in de
          huurprijs aanbrengen: een sociale huurprijs voor een huishouden dat tot de doelgroep van de
          woningcorporaties behoort of een marktconforme (hogere) huurprijs voor een huishouden dat daar niet

7
    Artikel 75 Woningwet; Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid 2018, p. 22-23.
              Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                       Pagina 12 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>           toe behoort. De eigenaar geeft gelijk met de melding van een vrijkomende standplaats aan welke
           huurprijs of huurprijzen van toepassing zijn.
           Daarnaast zijn er twee mogelijkheden voor de plaatsing van een woonwagen. Indien de bewoner een
           eigen wagen plaatst, sluit hij een opstalovereenkomst met de eigenaar. Indien de bewoner gebruik wil
           maken van een huurwoonwagen, kan de eigenaar (indien de bewoner voor een huurwagen in
           aanmerking komt) een huurwagen beschikbaar stellen. Hiervoor wordt eveneens een huurcontract
           gesloten.
           Het is een feit dat de gemiddelde standplaats een aanzienlijk groter kaveloppervlak heeft dan de
           gemiddelde betaalbare huurwoning. Veel standplaatsen hebben een oppervlakte van ongeveer 250 tot
           300 m², het gemiddelde kaveloppervlak van een tussenwoning is ongeveer 130 m² en van een
           appartement 75 m². Daar komt bij dat de doelgroep woonwagenbewoners in Nederland, vergeleken bij
           de groep reguliere woningzoekenden, relatief beperkt is; in totaal tussen de 30.000 tot 40.000
           woonwagenbewoners.
           Het verschil in kaveloppervlak kent meerdere redenen. De meeste woonwagens hebben slechts een
           bouwlaag, waardoor meer ruimte nodig is voor dezelfde gebruiksruimte. Daarnaast gaat een deel van
           het kaveloppervlak op aan 1. de benodigde draairuimte voor de plaatsing van de woonwagen en 2.
           brandgangen.
           Taak en rol gemeente
           Uit het beleidskader valt het volgende te concluderen:
              1. De gemeente zorgt voor een stuk grond waar de bestemming ‘woonwagenbewoning’ op zit;
              2. De woningcorporatie zorgt voor de aanleg van de standplaatsen, het verstrekken van
                 huurwoonwagens en de exploitatie ervan.
           Hierbij dient de kanttekening te worden gemaakt dat de woningcorporatie alleen hoeft te zorgen voor
           diegenen die tot haar doelgroep behoren, dus mensen beneden de sociale inkomensgrens. De mensen
           boven de sociale inkomensgrens moeten daarom de mogelijkheid krijgen om een standplaats te kopen
           zodat het ‘leven in familieverband’ kan worden gerealiseerd. Dit betekent dat de gemeente zorg zal
           moeten dragen voor de aanleg van een standplaats voor deze mensen. Dit zal alsdan gebeuren op basis
           van koop-koop (reguliere bouwkavel, maar dan voor woonwagens). Het daadwerkelijk realiseren en
           exploiteren van (sociale) woonruimten (in welke vorm dan ook) is immers geen kerntaak van
           gemeenten.
           De gemeente is wel verantwoordelijk voor de ruimtelijke ordeningskant van het woonwagenbeleid. Via
           het bestemmingsplan wordt vastgelegd waar standplaatsen liggen en hoeveel dat er zijn. Ook is de
           gemeente verantwoordelijk voor het beheer van de openbare ruimte en voor handhaving van
           bijvoorbeeld bouwvoorschriften (brandveiligheid).
           Taak en rol corporaties
           Woningcorporaties hebben onder de Algemene wet gelijke behandeling een zelfstandige verplichting
           om te voldoen aan de non-discriminatie standaarden. Woonwagenbewoners die een huishoudinkomen
           hebben tot aan de inkomensgrenzen, genoemd in artikel 48 van de Woningwet, behoren tot de
           doelgroep van woningcorporaties8. Het ontwikkelen, verhuren en exploiteren van woonwagenlocaties,
           standplaatsen en woonwagens behoort daarmee tot de kerntaak van de woningcorporaties.
           Vanuit het landelijk beleidskader: bij een eventueel benodigde uitbreiding van het aantal
           standplaatsen bestemt de gemeente een stuk grond als ‘Wonen-Woonwagenstandplaats’. De
           woningcorporaties dragen vervolgens zorg voor de aanleg van de standplaatsen en de levering van
           huurwoonwagens.




8
      Primair zijn dat de huishoudens met een inkomen tot €39.055, in tweede instantie gaat het ook om de huishoudens die tot de
    middeninkomens behoren (€39.055 tot €43.574) – d.d. 01-03-2021. Uwoon hanteert hierbij de grens van €48.000.
              Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                            Pagina 13 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>  BESLISPUNT A
  Bij een eventueel benodigde uitbreiding van het aantal standplaatsen bestemt de gemeente een stuk
  grond als ‘Wonen-Woonwagenstandplaatsen’. De woningcorporaties dragen vervolgens zorg voor de
  aanleg van de standplaatsen en de levering van eventuele huurwoonwagens voor zover de huurders tot
  hun doelgroep behoren.

e. Doelstelling woonwagenbeleid
  De gemeente Harderwijk gaat voor een gemeente waar het prettig wonen, werken en recreëren is. Dit
  project gericht op de woonwagencentra, moet hier aan bijdragen. Hierbij werken we nauw samen met
  alle partners, zowel intern als extern en bovenal met de woonwagenbewoners en omwonenden. We
  streven naar een gezamenlijk doel.
  BESLISPUNT B
  Het doel is dat woonwagencentra schoon, heel, veilig en legaal zijn én ook blijven.
  1. Kwalitatief goede huisvestingsmogelijkheden bieden voor de doelgroep die op de woonwagenlocatie
     woont en wil wonen.
  2. Bestaande huisvesting, voor zover nodig, upgraden naar geldende wet- en regelgeving en in goede
     staat van onderhoud brengen (goede onderhoudssituatie aan standplaatsen met bergingen en
     openbare ruimten en voldoen aan geldende wet- en regelgeving).
  3. De op termijn vrijkomende standplaatsen worden toegewezen volgens de lijst geregistreerde
     standplaatszoekenden (‘wachtlijst’).
  4. De woonwagenlocaties zijn schoon, heel, veilig en legaal én we zorgen ervoor dat dit ook zo blijft.
  5. Ook bij het wonen op een woonwagenlocatie is duurzaamheid, energiebesparing en –opwekking een
     speerpunt.
  Schoon
      De locaties hebben een netjes en verzorgd aangezicht;
      Het onderhoud en beheer van de openbare ruimte is geoptimaliseerd en is in de lijnorganisatie
         opgenomen.
  Heel
      Het eventueel aanwezig achterstallig onderhoud bij de huurstandplaatsen is in beeld gebracht en
         weggewerkt;
      Kwalitatief goede huisvestingsmogelijkheden voor de doelgroep die op woonwagencentra woont
         en wil wonen.
  Veilig
      Een prettige leefomgeving waar men zich veilig voelt en is;
      Toegankelijkheid, ook voor hulpdiensten => tweezijdige ontsluiting;
      Bestaande huurhuisvesting upgraden naar geldende wet- en regelgeving en, voor zover nodig, in
         goede staat van onderhoud brengen (o.a. brandveiligheid)
      (Sociale) ondersteuning die nodig is en vanuit de gemeente mag worden verwacht.
  Legaal
      De regels van bestaande bestemmingsplannen zijn, voor zoveel nodig, geactualiseerd naar een
        niveau dat (beter) aansluit bij de huidige woonwensen en marktaanbod van woonwagens, waarbij
        zoveel mogelijk aansluiting kan worden gezocht bij de bestemmingsplanregels voor “wonen”;
      Alle woonwagens en opstallen zijn voorzien van een omgevingsvergunning;
      Voor alle ‘eigendomswoonwagens’ op huurstandplaatsen is een zogeheten notarieel
        ‘huurafhankelijk recht van opstal’ gevestigd.

  Het uitgangspunt is dat voor de bewoners die in woonwagens wonen dezelfde rechten, maar ook
  dezelfde plichten gelden als voor iedere andere burger binnen de gemeente Harderwijk. Belangrijk
     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                Pagina 14 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>  hierbij is het dat de gemeente in verbinding staat met de bewoners, zoals dat ook in andere wijken het
  geval is en de ondersteuning biedt die nodig is en men mag verwachten.
  Bij het verkrijgen van omgevingsvergunningen voor opstallen, eigendom van de betreffende bewoners,
  kan in beleidsregel voor bebouwingsregels, direct of later in te passen in het bestemmingsplan, worden
  voorzien in een mogelijkheid om bestaande bebouwing te legaliseren. Aansluiting zoeken bij
  bestemmingsplanregels voor “wonen” sluit aan bij de ingezette ‘normalisatie’.
  Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte op en rond de woonwagenlocaties is in de
  lijnorganisatie opgenomen. Dit betekent dat de inzet erop is gericht dat de woonwagencentra
  vergelijkbaar zijn met elke andere wijk in de gemeente, maar wel in een bijzondere woonvorm.
f. Beoogd eindresultaat
  Door het vaststellen van woonwagenbeleid (publiekrecht) ontstaan er duidelijke beleidsmatige en
  juridische kaders voor het voeren van adequaat beleid ten aanzien van de woonwagenlocaties. Tussen
  de publiek- en privaatrechtelijke rol (corporaties) is een heldere scheiding aangebracht.
  Door het uitvoeren van het voorgestelde woonwagenbeleid worden de woonwagenlocaties en haar
  bewoners ‘genormaliseerd’. Dit wil zeggen, zij worden gelijk behandeld als elke andere burger binnen de
  gemeente, met gelijke rechten, maar ook met gelijke plichten.
  Na afronding van het voorgestelde woonwagenbeleid, met als streefdatum eind 2024, zal de
  verbijzondering van deze doelgroep worden beëindigd.
g. Meetbare resultaten eind 2024 – concreet en uitvoerbaar
  1.    Op de woonwagenlocaties wonen alleen personen die op een adres zijn ingeschreven;
  2.    Er wordt door alle bewoners huur betaald voor standplaatsen en er zijn geen hogere
        huurachterstanden dan gebruikelijk is bij een woningcorporatie;
  3.    Er bevindt zich uitsluitend gelegaliseerde bebouwing op de woonwagenlocaties; voor alle
        opstallen is een omgevingsvergunning verleend;
  4.    De standplaatsen zijn helder afgebakend; er is geen sprake van niet legale ingebruikname van
        terreinen;
  5.    De bestemmingsplannen voor woonwagenlocaties zijn toekomstbestendig.
  6.    Het eventueel achterstallig onderhoud bij huurstandplaatsen is in beeld gebracht en weggewerkt;
  7.    Waar nodig heeft de gemeente het onderhoud, beheer en handhaving van de openbare ruimte
        geoptimaliseerd;
  8.    Er vinden geen bedrijfsmatige activiteiten plaats op de woonwagencentra behoudens datgene
        wat middels het bestemmingsplan is toegestaan en waar uitdrukkelijk schriftelijke toestemming
        voor is verleend.
  9.    Er is geen sprake van milieuoverlast in welke vorm dan ook.
  10.   Er wordt een lijst geregistreerde standplaatszoekenden opgesteld; er is inzicht in de behoefte aan
        standplaatsen binnen de gemeente Harderwijk.
  Aanvullend gewenst resultaat (loopt na 2024 verder)
  11. De ‘huurstandplaatsen’ zijn in eigendom van de residerende hoofdbewoners, of de
       huurstandplaatsen zijn in eigendom van en worden verhuurd door een woningcorporatie.
  12. De corporatie zorgt voor de exploitatie, het beheer en het onderhoud van de huurstandplaatsen
       op de woonwagencentra.
  13. Uitkeringsgerechtigden worden actief begeleid, zoals gebruikelijk.
  14. Actieve inzet op het terrein van zorg, onderwijs en welzijn, zodat bewoners die daar recht op
       hebben, actief gebruik maken van voorzieningen op het terrein van onderwijs, gezondheidszorg,
       welzijn en toeleiding naar werk.

  BESLISPUNT C
  De meetbare resultaten zijn eind 2024 bereikt.
     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                 Pagina 15 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>     h. De bestaande woonwagenlocaties
       Nr.     Straatnaam         Huur             Huur             Eigen              Verhuurder
                                  standplaatsen    woonwagens       woonwagens         corporaties
       1       Ariadreef          11 (+1)          4                 7 (+1)            Uwoon
       2       Boomkamp            7               1                 6                 Uwoon
       3       Deventerweg        12               2                10                 Uwoon
       4       Slauerhoffstraat   10               5                 5                 Uwoon
       5       Sypel               6               2                 4                 OmniaWonen
       6       Wikkemeen           9               6                 3                 OmniaWonen
                                  55 (+1)          20               35 (+1)

       Eigendom
           0 standplaatsen zijn eigendom van de gemeente;
           40 (+1) standplaatsen zijn eigendom van de woningcorporatie Uwoon;
           15 standplaatsen zijn eigendom van de woningcorporatie OmniaWonen.


9.   Beleid en beleidskaders
     a. Brandveiligheid
       Als kader geldt hierbij het vigerende Bouwbesluit en de ‘Handreiking Brandveiligheid van woonwagens
       en woonwagenlocatie’ van de voormalige VROM-inspectie.
       De brandveiligheid van woonwagens en woonwagenlocaties dient te voldoen aan de bouwtechnische
       eisen zoals geformuleerd in het Bouwbesluit (2012). Zowel voor nieuwbouw als bestaande bouw geldt
       dat er maximaal vier woonwagens en nevenfuncties met een totale gebruiksoppervlakte van maximaal
       1.000 m² in een brandcompartiment mogen liggen. Daarnaast mag een brandcompartiment zich over
       niet meer dan een perceel uitstrekken. Als het gaat om de branddoorslag en brandoverslag zit er veel
       verschil tussen nieuwbouw en bestaande bouw. Voor nieuwbouw geldt dat de weerstand tegen
       branddoorslag en -overslag van een brandcompartiment naar (1) een ander brandcompartiment, (2) een
       vluchtroute (al dan niet besloten) minimaal 60 minuten dient te zijn. Bij bestaande bouw is dat minimaal
       20 minuten (ofwel een afstand van minimaal 5 meter).
       Op veel woonwagenlocaties zijn woonwagens op bestaande standplaatsen in de loop de jaren vergroot
       (bijvoorbeeld door twee zogeheten VRO-woonwagens tegen elkaar te plaatsen) of zijn vervangen door
       grotere chalets. Hierdoor wordt lang niet altijd de benodigde afstand tussen woonwagens behouden.
       Dit lijkt in eerste instantie een eenvoudige manier om meer standplaatsen en woonwagens binnen
       dezelfde locatie te realiseren, maar vergroot in hoge mate het risico op brandoverslag. Een dergelijke
       clustering van woonwagens is enkel een reële optie als ter compensatie extra aandacht is voor
       brandveiligheidsmaatregelen (bijvoorbeeld het gebruik van brandwerend materiaal, opstellen zorgvuldig
       brandbestrijdingsplan en ontruimingsplan).
       Vigerende bestemmingsplannen en brandveiligheid
       De brandveiligheid op de woonwagencentra kan alleen worden gegarandeerd en gehandhaafd door het
       vastleggen van een brandveilige afstand tussen (clusters van) woonwagens. Deze brandveilige afstand
       (minimaal vijf meter) kan alleen worden vastgelegd in een juridisch ruimtelijk plan, zoals een
       bestemmingsplan of een beheersverordening.
       In de vigerende bestemmingsplannen is deze brandveilige indeling van de woonwagencentra nog niet
       opgenomen en kan dus in de praktijk niet worden gegarandeerd en gehandhaafd. Op basis hiervan zal

             Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                              Pagina 16 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>            een nieuw (paraplu)bestemmingsplan of een separaat projectbesluit voor deze woonwagencentra
            dienen te worden opgesteld of dit wordt meegenomen bij de nieuwe omgevingsvisie.
            Op basis van deze voorgenoemde bestemmingsplanwijziging kan een brandveilige plaatsing van
            (clusters van) woonwagens in de praktijk worden afgedwongen. Ook kan handhavend worden
            opgetreden tegen het niet naleven van de regels van het bestemmingsplan, waaronder (een groep) te
            dicht op elkaar geplaatste woonwagens of het dichtbouwen van de ruimten tussen de (clusters van)
            woonwagens.

            BESLISPUNT D
            Alle zes de woonwagenlocaties voldoen aan de regels brandveiligheid Bouwbesluit.

         b. Huurafhankelijk recht van opstal
            Het vestigen van een huurafhankelijk recht van opstal op die huurstandplaatsen waarop een
            eigendomswoonwagen is geplaatst, is noodzakelijk voor een heldere scheiding van eigendom,
            verplichtingen en verantwoordelijkheden, bijvoorbeeld op het gebied van verzekeringen en belastingen.
            Dit vloeit ook voort uit een arrest van de Hoge Raad en is mede nodig zodat OZB9 belastingen
            rechtstreeks aan de eigenaar van de woonwagen kunnen worden opgelegd en ook om verticale
            natrekking te voorkomen (‘de eigenaar van de grond is ook eigenaar van de hierop geplaatste opstallen
            c.q. woonwagens’).
            De kosten van het notarieel vestigen van een huurafhankelijk recht van opstal worden pas na enige tijd
            terugverdiend middels de OZB, die voor de eigen woonwagen door de huurder van de standplaats
            wordt betaald in plaats van door de gemeente. Echter in het kader van de ‘normalisatie’ is het vestigen
            van een dergelijk recht gewenst.
            BESLISPUNT E
            Op huurstandplaatsen waarop een eigen woonwagen is geplaatst, zal een notarieel huurafhankelijk
            recht van opstal worden gevestigd.

         c. Bestemmingsplan
            Het bestemmingsplan is het gemeentelijk instrument, waarmee de gebruiks- en bouwmogelijkheden
            van alle openbare en particuliere gronden binnen de gemeentegrenzen dwingend zijn voorgeschreven.
            Het uitgangspunt is dat aanvragen om een omgevingsvergunning in principe aan het bestemmingsplan
            moeten voldoen.

            Locatie standplaatsen Aantal     Bestemmingsplan           Jaar    Kenmerk
            Ariadreef              11 (+1)   Drielanden                2013    NL.IMRO.0243.BP00071-0003
            Boomkamp                  7      Frankrijk                 2009    NL.IMRO.0243.0000356
            Deventerweg              12      Tweelingstad-Slingerbos   2011    NL.IMRO.0243.BP00013-0004
            Slauerhoffstraat         10      Stadsdennen               2008    NL.IMRO.0243.0000359
            Sypel                     6      Groot Sypel               2013    NL.IMRO.0243.BP00081-0003
            Wikkemeen                 9      Stadsweiden               2011    NL.IMRO.0243.0000343A


            BESLISPUNT F
            De woonwagenlocaties voldoen aan de nieuwe bestemmingsplanregels.

         d. Omgevingsvergunning
            Het nieuwe woonwagenbeleid vormt een nieuw ijkmoment om, in die gevallen waarin een bouwwerk is
            gebouwd zonder of in afwijking van de omgevingsvergunning of in strijd met het bestemmingsplan, te
            bepalen of de gemeente als bevoegd bestuursorgaan daartegen wenst op te treden.



9
    OZB = Onroerendezaakbelasting
                Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                               Pagina 17 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>             Handhaving is – ongeacht de eigendomssituatie – een gemeentelijke publieke taak, waarbij de
             beginselplicht tot handhaving voorop staat.
             In het kader van de handhaving zal steeds moeten worden bepaald of de overtreding legaliseerbaar is
             door het verlenen van een omgevingsvergunning of dat er op een andere manier concreet zicht op
             legalisatie bestaat. Ook kan van handhaving worden afgezien als handhaving onevenredig is in
             verhouding tot het daarmee te dienen belang.
             Indien een omgevingsvergunning dient te worden aangevraagd zal de benodigde omgevingsvergunning
             worden aangevraagd door het College, als eigenaar van de gronden. Het College zal voor de benodigde
             stukken voor de aanvragen zorgen, zoals een situatietekening van de locatie.
             De volgende uitgangspunten zullen hierbij in acht worden genomen:
             1. Voor alle op het ijkmoment bestaande woonwagens zal een omgevingsvergunning moeten worden
                uitgevraagd, behoudens die woonwagens die er al voor 199510 stonden of woonwagens van na 1995
                waarvoor reeds een omgevingsvergunning is verleend.
             2. Voor de bijgebouwen die aanwezig zijn op het ijkmoment zal een omgevingsvergunning dienen te
                worden aangevraagd. Deze bijgebouwen moeten ook aan de overige eisen van het bestemmingsplan
                voldoen. In overleg met de huurder van de standplaats zal de situatietekening worden opgesteld
                voor wat betreft de bijgebouwen die al dan niet kunnen worden gelegaliseerd.
             3. Voor het overige worden de bijgebouwen niet gelegaliseerd. Dit houdt in dat deze bijgebouwen
                moeten worden verwijderd door de bewoners. Mocht dit niet gebeuren, zal hierop worden
                gehandhaafd.
             Voor woonwagens en bijgebouwen die na het ijkmoment worden gebouwd, verbouwd of waarvoor
             anderszins vergunningplichtige activiteiten plaatsvinden, zal een aanvraag omgevingsvergunning door
             de eigenaar van de woonwagen moeten worden gedaan. Deze aanvragen worden getoetst aan het dan
             geldende bestemmingsplan en aan de dan geldende eisen van het Bouwbesluit.
             BELISPUNT G
             Alle woonwagens en opstallen zijn vergund.

          e. Omgevingswet
             De Omgevingswet die op 1 januari 2022 in werking moet treden, heeft als doel om wetten voor de
             leefomgeving te bundelen en te moderniseren. Hierbij gaat het onder meer om wet- en regelgeving over
             bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur.
             Instrumenten die ingezet kunnen worden op basis van deze wet zijn onder meer de omgevingsvisie, het
             omgevingsplan en programma’s. Inzet van deze instrumenten kan bijvoorbeeld betekenen dat
             gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid onderdeel wordt van de gemeentelijke
             Omgevingsvisie. Hierin wordt de strategische visie van de gemeente op lange termijn bepaald. In het
             Omgevingsplan kan worden aangegeven waar woonwagenstandplaatsen zijn toegestaan binnen een
             gemeente, hoeveel er zijn toegestaan, de mogelijkheden voor doortrekkersplaatsen en werkruimten op
             de woonwagenlocaties en welke eisen er gelden voor bouwhoogtes, bijgebouwen en percentage
             bebouwd oppervlakte. Dit is vergelijkbaar met de functie van het huidige bestemmingsplan.
             Bij de omgevingsvergunning voor de ‘technische bouwactiviteit’ wordt het bouwplan getoetst aan de
             regels voor de technische bouwkwaliteit, waaronder brandveiligheid. Deze regels worden opgenomen in
             het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl): toets die thans te vergelijken is met de toets die in het
             kader van een omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen onder de Wabo plaatsvindt aan de eisen
             uit het Bouwbesluit 2012. De toets van het bouwen van een bouwwerk voor het ruimtelijk bouwen, in
             stand houden en gebruiken van een bouwwerk aan het omgevingsplan wordt een
             ‘omgevingsplanactiviteit’ genoemd. Voorbeelden zijn de functietoedeling in het bestemmingsplan (nu
             nog: bestemming volgens het bestemmingsplan), de bouwhoogte, het bebouwingspercentage en regels
             over welstand.


10
     In 1995 werd het ook voor woonwagens verplicht om over een bouwvergunning te beschikken.
                 Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                            Pagina 18 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>          Tevens is het belangrijk om als gemeente helderheid te scheppen over de rol die bewoners hebben in
          het proces. Zij vormen een belangrijk klankbord voor de gemeente en hebben een adviesrol. Maar de
          gemeente is verantwoordelijk voor de uiteindelijke keuzes met betrekking tot het gemeentelijk beleid.
          Aandachtspunt bij koopwagens is ook het verzekeren van de woonwagen. De gemeente kan hieraan een
          bijdrage leveren door de mogelijkheid van een collectieve verzekering mogelijk te maken. Dat is vaak
          voordeliger11.
       f. Ontsluiting en bereikbaarheid
          Problemen op het vlak van beheer ontstaan soms op woonwagenlocaties gelegen aan een doodlopende
          weg. Dit maakt het lastiger voor vuilniswagens en andere grote vrachtwagens om te keren. Daarnaast
          kan een doodlopende weg voor medewerkers van gemeente (en andere bezoekers) het gevoel geven
          van een afgesloten terrein, waardoor zij er soms niet willen komen. In de eerste plaats is het dan zaak
          om mogelijke vooroordelen weg te nemen en gemeenteambtenaren ervan te overtuigen net als elders
          in de gemeente op een zorgvuldige en frequente wijze het onderhoud aan de openbare ruimte te
          verrichten. In de tweede plaats kan worden gekeken hoe de inrichting en de bereikbaarheid van
          woonwagenlocaties zodanig kan worden ingericht, zodat het voor vuilniswagens, vrachtwagens, maar
          zeker ook hulpdiensten eenvoudiger wordt om de woonwagenlocatie te bereiken en ook weer te keren.
          Door woonwagenbewoners zelf wordt hierbij vaak de voorkeur gegeven aan een cirkelvormige of U-
          vormige ontsluitingsweg (hofje).
       g. Hoe omgaan met caravans?
          Een veelgehoord aandachtspunt bij het beheer van standplaatsen is de aanwezigheid van illegale
          bebouwing, zoals bergingen, tuinhuisjes en caravans. Een deel van de woonwagenbewoners woont in
          een toercaravan. Er kan daarbij sprake zijn van een gedoogsituatie (bijvoorbeeld als er sprake is van een
          mantelzorgrelatie of als het niet mogelijk is om binnen afzienbare tijd extra standplaatsen te creëren,
          terwijl woonwagenbewoners al lang staan ingeschreven), maar dat is niet altijd het geval. Zeker als
          caravans tegen andere woonwagens geplaatst zijn, kan dit tot mogelijk extra brandveiligheidsrisico’s
          leiden.
          In de basis is het aan gemeenten om te toetsen of de invulling van een standplaats voldoet aan het
          bestemmingsplan, ook als daar een caravan op staat. De gemeente zal de behoefte aan het wonen in
          een toercaravan moeten afwegen tegen andere belangen, bijvoorbeeld het waarborgen van de
          bouwtechnische kwaliteit van een woonruimte (Bouwbesluit), de openbare veiligheid, bescherming van
          de gezondheid en het al dan niet toestaan van vergelijkbare woonvormen (zoals Tiny Houses op wielen).
          Belangrijk daarbij is dat er een zorgvuldige afweging is gemaakt tussen de belangen van het individu (in
          dit geval de bewoner van de toercaravan) enerzijds en de belangen van de maatschappij anderzijds. Bij
          handhaving van een situatie waarbij sprake is van strijdigheid met de APV geldt dat het bestuursorgaan
          onder meer een redelijke belangenafweging moet verrichten. Dat houdt in dat bij de vraag of
          bevoegdheid tot handhaving bestaat er ook wordt gekeken of het bestuursorgaan in algemene zin
          inspanningen verricht om standplaatsen te creëren12.
       h. Uitgangspunten illegaal in gebruik genomen gemeentegrond en terugvordering
          Bij sommige standplaatsen is er wellicht sprake van illegaal grondgebruik. Deze gronden zijn
          overwegend in eigendom van de gemeente. Als er sprake is van én illegale bouwsels én illegaal in
          gebruik genomen grond, zal de gemeente het publiekrechtelijke en privaatrechtelijke spoor
          bewandelen: waarschuwing versturen voor wat betreft illegale bouwwerken (publiekrechtelijk) en
          mededelen dat de grond zal worden teruggevorderd (privaatrechtelijk).




11
   Let op: het uitgangspunt is wel om de private verbinding zo veel mogelijk minimaliseren en de publieke taak zo veel mogelijk
normaliseren.
12
   Zie in dit verband onder meer: ABRvS 15 juli 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1618, m. nt. T.N. Sanders. In dit geval acht de Afdeling de
inspanningen van gemeente Amsterdam toereikend waardoor gehandhaafd mocht worden.

              Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                             Pagina 19 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>  Indien huurders de niet te vergunnen opstallen niet zelf verwijderen, zal een formele handhavingstraject
  worden doorlopen waarbij het slopen op kosten van de betreffende huurder gebeurt, met voor hen de
  mogelijkheid van bezwaar en beroep.
  Indien het niet een doel op zich is om de illegaal in gebruik genomen grond in gemeentelijke handen
  terug te brengen, en de huurder behoort niet tot de sociale doelgroep van corporaties, is een alternatief
  de standplaats en de grond onder voorwaarden te koop aan te bieden aan de betreffende huurder,
  mits:
  a. De gronden vrij zijn van kabels en leidingen en indien de grond niet voor eigen (gemeentelijk) gebruik
     nodig is, nu of in de toekomst en indien er een andere plausibele reden is om niet te verkopen, zoals
     bijvoorbeeld dat de grond niet aangrenzend aan de standplaats is;
  b. Mochten er kabels en leidingen aanwezig zijn, wordt verhuur overwogen. Dat is afhankelijk van de
     soort leiding;
  c. Indien de illegaal in gebruik genomen gemeentegrond niet wordt verhuurd of verkocht, gaat de
     gemeente deze terugvorderen.
  Ook in andere gevallen in de gemeente wordt op voorgaande wijze gehandeld.
   (nuts)leidingen in liggen, kunnen deze worden mee gekocht door de huidige huurder.
  In gebruik genomen grond zonder kabels en leidingen grenzend aan een standplaats, kan onder
  voorwaarden worden gekocht.
  Als er sprake is van én illegale bouwsels én illegaal in gebruik genomen grond, zal de gemeente eerst het
  publiekrechtelijke spoor bewandelen: waarschuwing versturen voor wat betreft illegale bouwwerken en
  hierin meenemen dat de grond zal worden teruggevorderd.
  Indien bewoners hier niet mee akkoord gaan, zal het formele handhavingstraject worden doorlopen
  waarbij het slopen op kosten van de betreffende huurder gebeurt, met voor hen de mogelijkheid van
  bezwaar en beroep.
  BESLISPUNT H
  Er is geen illegaal in bezit genomen gemeentegrond.
  BESLISPUNT I
  Voor in gebruik genomen grond zonder kabels en leidingen grenzend aan een standplaats, kan onder
  voorwaarden eventueel een gebruiksovereenkomst worden gesloten dan wel worden gekocht.

i. Wonen en zorg: ’gereserveerde mantelzorg’
  Onder mantelzorg wordt verstaan de hulp die niet beroepsmatig wordt verstrekt aan bejaarden, zieken
  en andere hulpbehoevenden, zoals inwonende ouders, lichamelijk of verstandelijk gehandicapte
  kinderen.
  Bij woonwagens mag er geen bouwwerk opgericht worden als mantelzorgvoorziening. Deze bepaling
  staat in het Besluit omgevingsrecht (Bor artikel 2, lid 3, sub 3g van bijlage II). Wel mag er een
  mantelzorgvoorziening plaatsvinden vanuit een vergund gebouw op hetzelfde perceel (artikel 2, lid 22
  van het Bor). Een nieuwe, bebouwde mantelzorgvoorziening op hetzelfde perceel mag wel
  vergunningsvrij voor bouwen worden geplaatst, onder voorwaarde dat dit gebouw in overeenstemming
  is met het bestemmingsplan (artikel 3, lid 1 Bor).
  Hierbij geldt ook het adagium van de Nationale Ombudsman: “Ongelijke gevallen dienen ongelijk te
  worden behandeld”.
  Onder mantelzorg wordt verstaan de hulp die niet beroepsmatig wordt verstrekt aan bejaarden, zieken
  Aangezien bij woonwagens geen bouwwerk mag opgericht worden als mantelzorgvoorziening en een
  woonwagen een opgebouwd kapitaal vertegenwoordigt dat bij verwijdering weinig meer waard is,
  wordt gekozen voor ‘gereserveerde mantelzorg’. Dit houdt in dat de huurder van een standplaats


     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                  Pagina 20 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>  waarop een eigen woonwagen is geplaatst, een (klein)kind of ouder kan aanwijzen die als mantelzorger
  fungeert.




  Hier zijn de navolgende randvoorwaarden aan verbonden:
     1. De standplaatszoekende moet opgenomen zijn in de lijst geregistreerde standplaatszoekenden
        (wachtlijst);
     2. De standplaatszoekende moet met het formulier 'Gereserveerde mantelzorg' zijn aangemeld en
        geregistreerd door de verhuurder voor de betreffende standplaats;
     3. Het inkomen van de standplaatszoekende dient in redelijke verhouding te staan tot de woonlast
        van de standplaats en de woonwagen tezamen;
     4. Indien op de standplaats reeds een mantelzorgovereenkomst aanwezig is, kan geen aanspraak
        meer worden gemaakt op gereserveerde mantelzorg.
  Indien de huurder van de standplaats waaraan de gereserveerde mantelzorg is toegekend komt te
  overlijden of om moverende redenen vertrekt, zal de standplaats eenmalig met voorrang worden
  toegewezen aan de bij de verhuurder geregistreerde mantelzorger, ongeacht zijn of haar rangorde op
  de Lijst geregistreerde standplaatszoekenden.
  Toelichting:
  a. Mantelzorg:
     Intensieve zorg of ondersteuning, die niet in het kader van een hulpverlenend beroep wordt geboden
     aan een hulpbehoevende, ten behoeve van zelfredzaamheid of participatie, rechtstreeks
     voortvloeiend uit een tussen personen bestaande sociale relatie, die de gebruikelijke hulp van
     huisgenoten voor elkaar overstijgt, en waarvan de behoefte met een verklaring van een door de
     gemeente aangewezen sociaal-medisch adviseur kan worden aangetoond.
  b. Gereserveerde mantelzorg
     Mantelzorg anders bedoeld dan hetgeen hier boven staat beschreven, geboden door het (klein)kind
     van de direct of in de toekomst hulpbehoevende (groot)ouder, ten behoeve van zelfredzaamheid, die
     de gebruikelijke hulp van huisgenoten overstijgt.
j. Relatie met overig beleid, projecten en processen
  Landelijk
     WABO beleid;
     Vigerend Bouwbesluit;
     Huisvestingswet;
     Woningwet;
     Wet Milieubeheer;
     Rapport ‘Woonwagenbewoner zoekt standplaats’ – Nationale Ombudsman d.d. 17-05-2017;
     ‘Advies inzake Woonwagen- en Standplaatsenbeleid’ – College van de Rechten van de Mens d.d.
       28-03-2018;
     ‘Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid’ van het Ministerie van
       Binnenlandse Zaken en Koninkrijk Relaties d.d. 12-07-2018;
     Rapport 'Woonwagens en woningcorporaties' – Platform31 d.d. 17-05-2021;
     Wegwijzer gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid –VNG d.d. 15-05-2021.
  Regionaal
    Afstemming gewenst met de omringende gemeenten;
    Zo mogelijk eenduidig beleid met kleine lokale verschillen.

  Lokaal
     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                              Pagina 21 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>                        Vigerende bestemmingsplan;
                        Huisvestingsverordening gemeente Harderwijk 2020;
                        Inventarisatie woonbehoefte – Companen;
                        Inventarisatie woonbehoefte – HVWC;
                        Woonvisie;
                        Prestatieafspraken met de woningcorporatie.


10. Wachtlijst: inschrijvings- en toewijzingsregels
                                                                                               13
          Nationale Ombudsman: “Ongelijke gevallen dienen ongelijk te worden behandeld.”

          De Algemene Wet Gelijke Behandeling (AWGB):
          De AWGB ziet op de gelijke behandeling van personen ongeacht hun godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras,
          geslacht, nationaliteit, hetero- of homoseksuele gerichtheid of burgerlijke staat.

          Artikel 2 lid 1 AWGB stelt echter:
          ‘Het in deze wet neergelegde verbod van onderscheid geldt niet ten aanzien van indirect onderscheid indien dat onderscheid
          objectief gerechtvaardigd wordt door een legitiem doel en de middelen voor het bereiken van dat doel passend en noodzakelijk
          zijn.’

          BZK: Beleidskader gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid
          ‘Het gelijkheidsbeginsel houdt in dat woonwagenbewoners niet nadeliger mogen worden behandeld vanwege het feit dat zij
          woonwagenbewoner zijn. Het (materiële) gelijkheidsbeginsel houdt in dat ongelijke gevallen ongelijk behandeld moeten worden
          naarmate van hun verschil. Bij woonwagenbewoning gaat het om ongelijke gevallen, omdat deze woonvorm voor
          woonwagenbewoners een wezenlijk onderdeel is van hun cultuur en identiteit. Daarom kan hun woonbehoefte niet gelijk gesteld
          worden aan bewoners van reguliere woningen. De bijzondere beschermingspositie van woonwagenbewoners vloeit dus ook voort
          uit het gelijkheidsbeginsel.’

          a. Inschrijvingscriteria
               1. Afstammingsbeginsel
                  Bij inschrijving wordt getoetst of de inschrijvende persoon een ‘woonwagenbewoner’ is. Dit gebeurt
                  door het vaststellen of het adres van de inschrijver zelf, diens ouders en grootouders gelegen is/was
                  op een woonwagenlocatie. Zo ja, dan kan de standplaatszoekende worden aangemerkt als een
                  standplaatszoekende conform het afstammingsbeginsel. Een woonwagenbewoner is immers iemand
                  die van generatie op generatie op een woonwagenstandplaats woont en de woonwagencultuur
                  intensief heeft beleefd. Een kind wiens ouders niet, maar de grootouders wel op een
                  woonwagenlocatie wonen dan wel hebben gewoond14, wordt vaak ook gezien als
                  woonwagenbewoner. Niet ‘woonwagenbewoner’ zijnde personen kunnen zich wel inschrijven, maar
                  komen bij toewijzing pas als laatsten aan de beurt. (toewijzingscriteria en voorrangsregeling).
               2. Kosten van inschrijving en verlenging
                  Aan de inschrijving zijn kosten verbonden. Ook de jaarlijkse verlenging van de inschrijving is niet
                  kosteloos. Hiermee wordt voorkomen dat mensen zich inschrijven zonder daadwerkelijke dringende
                  behoefte. De hoogte van inschrijving en verlenging van de inschrijving wordt jaarlijks bepaald. Per 1
                  september 2021 bedragen deze €15,- voor de eerste inschrijving en €15,- voor de jaarlijkse
                  verlenging van een inschrijving.
          b. Rangordebepaling toewijzing standplaats op een BESTAANDE woonwagenlocatie
               Bij de toewijzing van een standplaats op een bestaande woonwagenlocatie dient men ingeschreven te
               zijn als standplaatszoekende en geldt de navolgende volgorde:
               1. Kinderen of kleinkinderen, ingeschreven als standplaatszoekende, die nog op de betreffende
                  woonwagenlocatie bij hun (groot)ouders inwonen. Deze kinderen of kleinkinderen moeten volgens

13
     Rapport Nationale Ombudsman: ‘Woonwagenbewoner zoekt standplaats’ d.d. 17-04-2017
14                                              e               e
     Let wel: zij dienen ook aantoonbaar in de 2 helft van de 20 eeuw op een woonwagenlocatie te hebben gewoond.
                       Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                         Pagina 22 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>      de Basisregistratie personen (BRP) nog op de betreffende woonwagenlocatie inwonend zijn bij hun
      eerste- of tweedegraads familie;
  2. De standplaatszoekende die bij een derde op dezelfde woonwagenlocatie verblijft, woont en
     ingeschreven staat, omdat hij/zij noodgedwongen niet meer bij de ouders of grootouders inwoont;
     én
     kinderen van de woonwagenlocatie die wegens het gebrek aan vrije standplaatsen noodgedwongen
     in een reguliere woning zijn gaan wonen;
     én
     kinderen van de woonwagenlocatie die wegens hun studie tijdelijk elders wonen.
  3. Indien de eerste twee voornoemde voorwaarden geen kandidaat opleveren, geldt dat alsdan de
     ingeschrevene met een eerstegraads familieverband met een van de overige bewoners in
     aanmerking komt, vervolgens degene met een tweedegraads familieverband en daarna andere
     familieleden;
  4. Indien de onder lid 1 tot en met 3 voornoemde voorwaarden geen kandidaat opleveren, komt de
     eerstvolgende op de wachtlijst ingeschrevene persoon in aanmerking die:
        a. van oorsprong woonwagenbewoner is (en derhalve aan het afstammingsbeginsel voldoet);
        b. aantoonbaar eerder in de gemeente Harderwijk op een woonwagenlocatie heeft gewoond.
  5. Indien de onder lid 1 tot en met 4 voornoemde voorwaarden geen kandidaat opleveren, komt de
     eerstvolgende op de wachtlijst ingeschrevene persoon in aanmerking die:
        a. van oorsprong woonwagenbewoner is (en derhalve aan het afstammingsbeginsel voldoet).
  6. Overige standplaatszoekenden conform het afstammingsbeginsel;
  7. Overige standplaatszoekenden, welke niet voldoen aan afstammingsbeginsel;
  8. Voor lid 1 tot en met 7 geldt dat bij gelijke kandidaten, dat de degene met de hoogste leeftijd
     voorrang heeft.
  Let op:     Zodra er een standplaats vrij komt onder de reeds bewoonde standplaatsen op een nieuwe
              locatie, dan worden de toewijzingsregels van een bestaande woonwagenlocatie toegepast.
c. Rangordebepaling toewijzing standplaats op een NIEUWE woonwagenlocatie
  Bij de toewijzing van een standplaats op een nieuwe woonwagenlocatie geldt de wachtlijst op basis van
  inschrijving en puntentoekenning. Degene met het hoogste aantal punten gaat voor. Vervolgens wordt
  gekeken naar de leeftijd.
d. Eenmalige puntentoekenning bij inschrijving
                                                                                                                     Punten
      WOONSITUATIE OP 01-01-2021 – EENMALIGE PUNTEN TOEKENNING
                                                                                                                     aantal

  A Bijzondere situaties volgens HVWC                                             Eenmalig bij eerste inschrijving   120

      Inschrijver is nog inwonend bij zijn ouders op een standplaats op een
  B                                                                               Eenmalig bij eerste inschrijving   100
      woonwagenlocatie in Harderwijk

      inschrijver die bij een derde op een woonwagenlocatie verblijft, woont en
      ingeschreven staat, omdat hij/zij noodgedwongen niet meer bij de ouders
      of grootouders kan wonen
      of
  C                                                                               Eenmalig bij eerste inschrijving   80
      woont in een reguliere woning in Harderwijk, maar is geboren en getogen
      op een woonwagenlocatie. Door gebrek aan standplaatsen is hij/zij
      noodgedwongen naar een reguliere woning verhuist (dit geldt ook in geval
      van studie elders).

  D Inschrijver woont in een reguliere woning in Harderwijk, maar is geboren      Eenmalig bij eerste inschrijving   70
    en getogen op een woonwagenlocatie. Door verhuizing ouders


      Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                                   Pagina 23 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>    noodgedwongen wonend in een woning (= inwonend kind)


    Inschrijver woont onafgebroken op een standplaats in Harderwijk (= niet
F                                                                                    Eenmalig bij eerste inschrijving     60
    zijnde inwonend kind, maar hoofdbewoner)

G Inschrijver woont in een reguliere woning in Harderwijk (= spijtoptant)            Eenmalig bij eerste inschrijving     30

    Inschrijver woont onafgebroken op een standplaats buiten Harderwijk,
I                                                                                    Eenmalig bij eerste inschrijving.    15
    maar in de Regio Noord-Veluwe*

    Inschrijver woont in een reguliere woning buiten Harderwijk, maar in de
J                                                                                    Eenmalig bij eerste inschrijving     10
    Regio Noord-Veluwe*

K   Inschrijver woont buiten de Regio Noord-Veluwe*                                  Eenmalig bij eerste inschrijving     1




    Elke maand dat men staat ingeschreven
L   LET OP:                                                                          Maandelijks                          1
    Dit geldt alleen voor inschrijvers die voldoen aan het afstammingsbeginsel

*Regio Noord-Veluwe (RNV) is het samenwerkingsverband van de gemeenten Elburg, Ermelo, Harderwijk, Nunspeet, Oldebroek en Putten.

Het aantal behaalde punten wordt als volgt samengesteld:
‘Eenmalige punten’ + ‘aantal punten op basis van inschrijfduur’ = totaal aantal behaalde punten
Voorbeeld A:
Persoon X woont nog bij haar ouders in. Eenmalige punten = 100. Zij staat drie jaar ingeschreven op de
wachtlijst = 36 punten. Totaal aantal behaalde punten = 100 + 36 = 136 punten.
Voorbeeld B:
Persoon Y is noodgedwongen verhuist van de woonwagenlocatie naar een reguliere woning, omdat er
geen standplaats op de locatie beschikbaar kwam. Eenmalige punten = 80. Hij staat vijf jaar
ingeschreven op de wachtlijst = 60 punten. Totaal aantal behaalde punten = 80 + 60 = 140 punten.
Voorbeeld C:
Persoon Z is vrijwillig verhuisd naar een reguliere woning. Nu heeft hij echter spijt en wil dolgraag terug
naar een woonwagenlocatie. Eenmalige punten = 30. Hij staat elf jaar ingeschreven op de wachtlijst =
132 punten. Totaal aantal behaalde punten = 30 + 132 = 162 punten.
Er mogen voorrangsregels gesteld worden ten aanzien van woonwagenbewoners die afkomstig zijn van
de woonwagenlocatie of de gemeente waar de standplaats beschikbaar komt, zolang hierdoor geen
verdringing van overige woningzoekenden ontstaat.
LET OP – Juridisch advies BZK
Elke woonwagenstandplaatszoekende moet zich in kunnen schrijven. Vervolgens kan voorrang worden
verleend aan die standplaatszoekende die via het afstammingsbeginsel aan kan tonen dat hij of zij van
origine woonwagenbewoner is. Iemand zonder het ‘woonwagen-afstammingsbeginsel’ krijgt bij
inschrijving nul punten en bouwt ook geen punten op.
Dus ook mensen zonder aantoonbare connectie met het woonwagenleven kunnen reageren op
vrijkomende standplaatsen. Daarbij geldt dat aan deze doelgroep pas een standplaats wordt
toegewezen als mensen die tot de woonwagendoelgroep behoren geen interesse hebben. In de praktijk
is het de vraag in hoeverre deze situatie zich veel zal voordoen. De vraag naar standplaats onder
woonwagenbewoners is doorgaans groot, terwijl reguliere woningzoekenden voornamelijk op zoek zijn
naar een stenen woning.
Toch bestaat de kans dat incidenteel een niet-woonwagenbewoner een standplaats krijgt aangeboden.
In dat geval is het goed om als corporatie eerst een intakegesprek met een potentiële huurder te
   Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                           Pagina 24 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>             hebben; past hij of zij op deze woonplek? Daarnaast kan nagedacht worden om in zo’n situatie een
             tijdelijk huurcontract (van bijvoorbeeld 1 of 2 jaar af te geven) aan een niet-woonwagenbewoner. Na
             deze periode kan bezien worden of er inmiddels wel behoefte is aan een standplaats onder de
             doelgroep woonwagenbewoners.
             Op die manier kan voorkomen worden dat een standplaats voor langere tijd leeg blijft, terwijl er wel
             (onder meerdere doelgroepen) behoefte naar woonruimte is.
         e. Schema toewijzing




         f. Uitzondering bij overlijden beide ouders / huurder
             Indien de huurder en zijn geregistreerde partner (huwelijk, samenlevingscontract via de notaris) of
             medehuurder beiden zijn overleden en er is nog sprake van inwonend kind(eren) boven de 18 jaar, dan
             zal het huurcontract worden overgeschreven op het oudste nog inwonende kind. De huur zal echter
             opnieuw worden berekend conform de puntentelling en de daaraan gekoppelde huur conform de
             berekening van de Huurcommissie.
         g. Hardheidsclausule
             Burgemeester en wethouders zijn bevoegd, in gevallen waarin toepassing van deze toewijzingsregels
             naar hun oordeel tot een bijzondere hardheid leidt, ten gunste van de standplaatszoekende af te wijken
             van deze regels. De casus wordt aangedragen door de HVWC. Het college kan in overleg met de
             corporaties besluiten om af te wijken van deze toewijzingsregels, mits:
                 Er een schriftelijk verzoek voorhanden is waarin beroep wordt gedaan op de hardheidsclausule;
                 De afwijking van de toewijzingsregels schriftelijk en deugdelijk gemotiveerd is;
                 De afwijking vooraf ter raadgevend advisering is voorgelegd aan de Vereniging HVWC 15;


15
     HVWC = Vereniging voor behoud van de woonwagencultuur Harderwijk
                Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                               Pagina 25 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                   De afwijking naar algemene maatstaven van redelijkheid en billijkheid is beoordeeld, er een
                    gedegen belangenafweging heeft plaatsgevonden en het in de gegeven omstandigheden
                    acceptabel is om de hardheidsclausule toe te passen.


         h. Ruilen standplaats
               Indien een standplaats vrijkomt hebben de bewoners van de locatie de mogelijkheid om intern van
               standplaats te ruilen met de vrijkomende standplaats, mits er daardoor op dezelfde locatie een
               verhuurbare standplaats vrijkomt. De alsdan vrijkomende standplaats wordt vervolgens aangeboden
               aan de eerstvolgende op de wachtlijst, als in deze toewijzingsregels is vastgesteld.
               De voorwaarden voor ruil zijn:
                Bij het vrijkomen van een standplaats lichten partijen (gemeente en bewoners) elkaar tijdig in:
                De bewoners van de betreffende woonwagenlocatie hebben veertien dagen de tijd om een
                  ruilverzoek in te dienen;
                Er mag maximaal één ruilverzoek worden ingediend;
                Bij meerdere ruilverzoeken bepalen de bewoners onderling via loting welke ruilverzoek geldig is;
                De na ruil vrijkomende standplaats dient te voldoen aan de eisen van de verhuurder (leeg en schoon
                  opgeleverd, vrij van illegale opstallen, geen achterstallige huur)
                De kosten die gepaard gaan met deze ruil zijn voor de voor ‘ruiler’, evenals de kosten voor het
                  gereed maken voor de verhuur van de achter te laten standplaats;
         i. Systeem van 'passend toewijzen'
               Corporaties kiezen ervoor om het systeem van 'passend toewijzen', conform het beleid voor sociale
               huurwoningen, standaard toe te passen bij toewijzing van standplaatsen. Een mogelijke verklaring
               hiervoor is dat de sociaaleconomische achterstand die woonwagenbewoners van oudsher hebben
               (gehad), in het verleden een uitgangspunt was voor specifiek beleid voor woonwagenbewoners. Het
               onderzoek van de Nationale ombudsman geeft aanleiding te geloven dat die achterstand niet meer voor
               alle woonwagenbewoners geldt. Het automatisme om een beleid voor sociale huurwoningen onverkort
               over te hevelen naar standplaatsenbeleid, is in zoverre niet meer te rechtvaardigen. Het leidt ertoe dat
               woonwagenbewoners met hogere inkomens principieel worden uitgesloten van de mogelijkheid om
               volgens hun cultuur te leven.
         j. Raadgevend advies
               De verhuurder stelt bij het vrijkomen van een standplaats de Vereniging HVWC 16 in de gelegenheid om
               binnen veertien dagen een schriftelijk raadgevend advies te verstrekken. De verhuurder is niet
               gehouden om het advies te volgen.

11. De bestaande woonwagenlocaties
         Nr.     Straatnaam         Huur             Huur               Eigen        Verhuurder
                                    standplaatsen    woonwagens         woonwagens   corporaties

         1       Ariadreef          11 (+1)          4                   7 (+1)      Uwoon

         2       Boomkamp            7               1                   6           Uwoon

         3       Deventerweg        12               2                  10           Uwoon

         4       Slauerhoffstraat   10               5                   5           Uwoon

         5       Sypel               6               2                   4           OmniaWonen

         6       Wikkemeen           9               6                   3           OmniaWonen

                                    55 (+1)          20                 35 (+1)


16
     HVWC = Vereniging voor behoud van de woonwagencultuur Harderwijk
                  Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                 Pagina 26 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Op de navolgende pagina’s staan schetsen van de huidige woonwagenlocaties. Bij de aanleg c.q.
vergunningverlening is geen rekening gehouden met eisen inzake brandveiligheid vanuit het Bouwbesluit
2012. Op de tekeningen staan met rode stippellijnen en er tussen de kleur groen aangegeven waarde
brandveiligheidszone zou kunnen komen te liggen.
A.   Ariadreef




B.   Deventerweg




     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                             Pagina 27 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>C.   Boomkamp




D.   Slauerhoffstraat




     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1   Pagina 28 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>E.   Sypel




F.   Wikkemeen




     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1   Pagina 29 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>10. Inventarisatie woonbehoefte
    De gemeente wilde graag weten of het huidige aantal standplaatsen in de gemeente volstaat voor de lokale
    behoefte en of huishoudens interesse hebben in het kopen van hun standplaats. De gemeente heeft
    daarom in 2019 het bedrijf Companen een inventarisatie naar de woonbehoefte laten uitvoeren. Het
    onderzoek werd uitgevoerd middels het opsturen van een schriftelijke enquête onder inwonenden van 16
    jaar en ouder (niet zijnde hoofdbewoner en partner), de hoofdbewoners en woonwagenbewoners die niet
    meer in een woonwagen wonen (‘spijtoptanten’). Er werden vragen gesteld over verhuisplannen,
    woonwensen en locatievoorkeur. Zo hoopte men inzicht te krijgen in de omvang van de groep
    woningzoekenden, het zoekgedrag en de woonvoorkeuren van mensen die momenteel op een
    woonwagenlocatie wonen.
    Iedereen werd per brief aangeschreven. De brief was voorzien van een toelichting op het onderzoek.
    Hierbij kregen respondenten de mogelijkheid om deel te nemen via internet of via een schriftelijke
    vragenlijst. De brief was voorzien van een (persoonlijk) gebruikersnaam en inlogcode en een internetlink
    naar de vragenlijst. Separaat bij de brief ontving men een schriftelijke vragenlijst (en antwoordenvelop) die
    men kosteloos terug kon sturen. De vragenlijst was beknopt en had een lengte van circa 10 a 15 vragen.
    De uitkomst van onderzoek Companen
        Totale vraag binnen nu en vijf jaar:                         16 standplaatsen
        Additionele (actuele) vraag gemeente Harderwijk:             13 tot 14 standplaatsen
    De uitkomst van onderzoek HVWC
    Deze uitkomsten hebben geleid tot de oprichting van de HVWC. Het dagelijks bestuur van deze vereniging
    heeft met elke individuele woonwagenbewoner gesproken aan de hand van een vaste vragenlijst. Zij
    komen uit op een behoefte van zo’n 65 à 85 standplaatsen.
    Raadscommissie december 2020
    Tijdens de raadscommissie is het onderdeel ‘woonwagenzaken’ uitvoerig aan bod gekomen. Ieder raadslid
    sprak zijn grote waardering uit voor het werk van de HVWC en gaf aan de inventarisatie van de HVWC
    boven die van Companen te stellen. De uitkomst van het debat was dat de raadscommissie verwacht dat er
    65 tot 85 standplaatsen dienen te worden gerealiseerd, zo mogelijk op één of twee nieuwe locaties. Hierbij
    werden de Zandlaan en de Kleine Mheenweg met naam en toenaam genoemd.

11. Locatieonderzoek: nieuwe standplaatsen
    Het ontwikkelen van nieuwe standplaatsen komt nauw. De behoefte hieraan moet blijken uit het
    behoeftenonderzoek. Vervolgens is samenwerking met woonwagenbewoners noodzakelijk om te komen
    tot een juiste locatiekeuze, kwaliteit, eigendom en exploitatie van de te realiseren woonwagens.
    Met woonwagenbewoners kan door de beoogde woningcorporaties een programma van eisen opgesteld
    worden. De gemeentelijke extern projectleider zal hierbij fungeren als procesbegeleider.
    Ook bij het bepalen van het programma van eisen zal een optimum gevonden moeten worden tussen
    wensen (kwaliteit, grootte, ruimtelijke inpassing, relatie met bedrijvigheid, huurprijs, realisatie van aparte
    berging met sanitair) en haalbaarheid (op locatie en naar een sluitende exploitatie, inclusief aandacht voor
    financiering bij woonwagens in eigendom).
       1. Een belangrijk punt is de inrichting van de woonwagenlocatie. Belangrijke aandachtspunten daarbij
          zijn: voldoende parkeergelegenheid, voldoende ruimte tussen woonwagens en standplaatsen (in het
          kader van brandveiligheid en het onderhoud aan woonwagens). Ook is het goed om oog te hebben
          voor de mogelijkheden van voorzieningen zoals openbaar groen, speelplekken voor kinderen,
          bedrijfsruimte aan huis, ontmoetingsruimten.
       2. Bij het programma van eisen is ook aandacht nodig voor de exploitatie. Voor de sociale
          huurwoonwagens zijn de corporaties in beginsel de aangewezen partij (mits de potentiële bewoner
          behoort tot hun doelgroep). Voor de woonwagen is dan de huurder verantwoordelijk. Voor de
          standplaats is de gemeente investeerder. De investering in een huurwoonwagen voor deze groep

          Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                   Pagina 30 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>           past niet bij de taak van de corporaties en doorgaans ook niet in een eventuele niet-DAEB tak, gelet
           op de risico’s en waarschijnlijk beperkte rendementen (hoge investering tot € 220.000 voor een
           standplaats met woonwagen en korte afschrijvingstermijn). De vraag is of de toekomstige bewoner
           een hypotheek kan krijgen. Dit betekent wel dat de woonwagen pas gerealiseerd kan worden als de
           bewoner het geld hiervoor beschikbaar heeft. De gemeente kan eventueel voorinvesteren.
      3.   Parallel aan de vorige stappen kan een planinventarisatie plaatsvinden: op welke locaties is er ruimte
           voor uitbreiding, binnen de locaties of direct aangrenzend eraan.
      4.   Maar zal naar nieuwe locaties gekeken worden. Selectie van kansrijke locaties gebeurt niet anders
           dan bij andere bouwplannen, waarbij een goede ruimtelijke ordening randvoorwaardelijk is.
      5.   Vervolgens moet dit verankerd worden in een bestemmingsplan of omgevingsplan. In deze
           inventarisatie worden dus ook de wensen van de woonwagenbewoners betrokken. Zij hebben vaak
           een voorkeur voor een locatie aan de rand van een woonplaats, in een groene omgeving waarbij het
           ook mogelijk is om bedrijvigheid / werkruimte bij huis te hebben. Daarnaast is het goed om rekening
           te houden met de cultuur van veel buitenleven en muziek maken. Het aanleggen van een
           woonwagenlocatie direct grenzend aan een reguliere woonwijk kan daardoor tot een botsing van
           leefstijlen leiden. De HVWC heeft haar voorkeur uitgesproken voor de Zandlaan en de Kleine
           Mheenweg.
      6.   Bij de planvorming rond de aanleg van nieuwe standplaatsen worden ook omwonenden (van stenen
           woningen) betrokken in de directe omgeving van de beoogde locatie. De ervaring leert dat er bij veel
           burgers een (bevooroordeeld) negatief beeld bestaat van woonwagenbewoners.
      7.   Uitbreiding van het aantal standplaatsen kan daardoor op weerstand van omwonenden stuiten,
           waarbij omwonenden mogelijk een verzoek om planschade zullen aanvragen bij de gemeente
           vanwege waardevermindering van hun woning als gevolg van uitbreiding van het aantal
           standplaatsen in hun omgeving.
      8.   Hierna volgt de concrete realisatie van de standplaatsen en woonwagens.
      BESLISPUNT J
      Toekomstige bewoners van nieuw aan te leggen standplaatsen die een hoger inkomen hebben dan
      40.024 euro bruto (prijspeil 1 januari 2021) kunnen een bouwrijpe kavel direct kopen of via een regeling
      ‘koop op afbetaling’.

12. Gezonde mix huur- koopstandplaatsen
    a. Vormen van eigendomsconstructie
      In totaal zijn er drie verschillende vormen van eigendomsconstructies:
          1. HUUR–HUUR
             Huurstandplaats-huurwoonwagen (huur-huur); dit is passend voor huishoudens die tot de
             primaire doelgroep van een woningcorporatie behoren.
          2. HUUR–KOOP
             Huurstandplaats-koopwagen (huur-koop): dat betekent dat de corporatie een ‘kale’ standplaats
             verhuurt en de bewoner hier een eigen woonwagen op plaatst. De verantwoordelijkheid voor de
             aanschaf en het onderhoud van de woonwagen rust daarmee op de bewoner. De scheiding in
             standplaats en woonwagen maakt een meer rendabele exploitatie mogelijk, omdat het vanuit
             financieel oogpunt gunstiger is om een standplaats zonder woonwagen te verhuren. Dit kost
             minder beheer- en onderhoudskosten en dat komt de exploitatie voor de corporaties ten goede.
             Er dient alsdan wel een huurafhankelijk recht van opstal te worden gevestigd.
           3. KOOP-KOOP
              Koopstandplaats-koopwagen (koop-koop): dit als aanvulling op het aanbod in de sociale
              huursector, omdat het aanbod de woonwagenbewoners met midden- en hoge inkomens bedient.
              De koop-koopcombinatie komt ten goede aan de leefbaarheid van een woonwagenlocatie. Een
              alternatief is om woonwagenbewoners met hoge inkomens zelf standplaatsen en wagens te laten
              ontwikkelen. We dienen de mogelijkheden te verkennen om zelfstandig standplaatsen te
              ontwikkelen, bijvoorbeeld in een CPO-constructie (collectief particulier opdrachtgeverschap).
           Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                  Pagina 31 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>  De drie verschillende eigendomsconstructies brengen verschillende vormen van eigenaarschap en
  verantwoordelijkheid met zich mee.
  De vraag is in welke mate verkoop van huurstandplaatsen wenselijk is. Dit komt weliswaar tegemoet
  aan de behoefte van de individuele bewoner, maar kan lokaal leiden tot uitdunning van het sociale
  huurbestand. Lokale tekorten aan standplaatsen kunnen daarmee verschuiven van de huur- naar de
  koopsector. We raken hier een bijzonder onderwerp wat betreft de verkoop en het
  afstammingsbeginsel. Immers, verkoop lijkt goed omdat het voorbehouden blijft aan hen die voldoen
  aan het afstammingsbeginsel, maar wanneer dat ook een voorwaarde wordt in het koopcontract dan
  wel de eigendomsakte, wordt het eigendom ‘bezwaard’ met de voorwaarde dat (door)verkoop alleen
  wordt toegestaan aan een gegadigde die voldoet aan het afstammingsbeginsel. Hierdoor zou de
  verkoper worden beperkt in het kopers-potentieel en daarmee de verkoopprijs. Mogelijk dat het
  hanteren van een termijn hier uitkomst biedt.
  BESLISPUNT K
  Standplaatsen mogen alleen worden doorverkocht aan woonwagenbewoners conform het
  afstammingsbeginsel; men mag niet meer dan twee standplaatsen in bezit hebben.

b. Verkoop aan huurders
  Voor woonwagenbewoners die qua inkomen behoren tot de primaire doelgroep van de
  woningcorporaties ligt de verantwoordelijkheid bij woningcorporaties. Zij dienen te voorzien in
  voldoende huurwoonwagens en -standplaatsen. Voor andere woonwagenbewoners verplicht het
  mensenrechtelijk kader dat de gemeente aanvullende maatregelen treft om te voorzien in voldoende
  (koop-)standplaatsen. Dit vloeit voort uit artikel 75 van de Woningwet.
  Inkomensgrens sociale huur (Advies College voor de Rechten van de Mens d.d. 28-02-2018)
  Uit de verplichtingen die voortvloeien uit het wezenskenmerk van hechte familiebanden volgt ook dat de inkomensgrens
  voor sociale huur, die nu gehanteerd wordt voor de toewijzing van woonwagenstandplaatsen en huurwagens, hier niet aan
  in de weg mag staan. Er moet dus niet alleen een aanbod van 'voldoende' (plekken voor) koop- en huurwagens beschikbaar
  zijn om in familieverband te kunnen wonen, ook mag het hanteren van de sociale huurwoninggrens er niet toe leiden dat
  een woonwagenbewoner die 'teveel verdient' gedwongen is het woonwagenleven op te geven en niet meer volgens eigen
  traditie en cultuur kan leven. Waar het om gaat is dat gemeenten, al gelang naar de behoefte van woonwagenbewoners,
  dienen te zorgen voor een gemende locatie met een mix van standplaatsen, van huurwagens waarvoor een inkomensgrens
  geldt (sociale huur) en huur- en koopwagens in de vrije sector.

  Het voordeel van verkoop is dat beheer en onderhoud en de daarmee gepaard gaande werkzaamheden
  en kosten niet meer voor rekening van de verhuurder komen. Nadeel is echter dat er daardoor minder
  grip bestaat op dat beheer en onderhoud. Bij ongewenste ontwikkelingen zal via de bestuursrechtelijke
  weg (bestuursdwang) kunnen worden ingegrepen. In de verhuursituatie staat daarnaast ook nog de
  privaatrechtelijke weg open. Tevens kunnen ongewenste ontwikkelingen door een passend lokaal
  handhavingsbeleid worden voorkomen.
  NB:    Bij koopstandplaatsen is een kwalitatief- dan wel kettingbeding wenselijk om te voorkomen dat
         een standplaats aan een hoogste bieder − die niet tot de doelgroep behoort − wordt
         (door)verkocht.
c. Verkoop van bestaande standplaatsen
  Let wel, de huidige, bestaande standplaatsen zijn allen in eigendom van de corporaties Uwoon en
  OmniaWonen. De gemeente kan in dezen dus alleen adviseren tot verkoop. Het is aan de corporaties
  om te besluiten of zij aan de verkoop aan de zittende huurders willen meewerken of niet. Voor zover
  huurders van de corporaties niet behoren tot de sociale (huur)doelgroep, kunnen corporaties bestaande
  standplaatsen verkopen aan deze bewoners. Corporaties dienen daartoe het initiatief te nemen.
  Hiermee wordt bevorderd het terugdringen van ‘scheefhuur’. Deze ambitie is onderdeel van de
  prestatieafspraken die de gemeente maakt met corporaties in het kader van de woonvisie.




     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                            Pagina 32 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>d. Verkoop van nieuw aan te leggen standplaatsen
  Indien nieuwe standplaatsen worden aangelegd, is de rol van de gemeente in ieder geval het aanwijzen
  van te ontwikkelen locaties en het vaststellen van het bestemmingsplan om ontwikkeling mogelijk te
  maken.
  Levert de gemeente de grond aan een corporatie, die vervolgens overgaat tot realisatie, exclusief de
  daarbij behorende openbare ruimte, dan wordt deze grond in bouwrijpe staat verkocht aan de
  corporatie voor een grondprijs die is vastgesteld binnen de betreffende grex. In de verkoop is de
  realisatieverplichting voor woonwagens en bijbehorende opstallen begrepen. Een en ander kan in
  prestatieafspraken met corporaties vorm worden gegeven, met aandacht voor de volgende aspecten:
  - Een minimale voorraad aan te verhuren standplaatsen en woonwagens;
  - Het afstammingsbeginsel borgen in toewijzingscriteria;
  - Monitoring capaciteit van het aantal standplaatsen in de gemeente (vraag en aanbod,
    behoefteonderzoek).
  De mogelijkheid dat haar huurders, onder haar voorwaarden, het recht tot koop mogen uitoefenen.
  De standplaatsen kunnen door de gemeente ook worden verkocht aan inschrijvers van de wachtlijst,
  mits dit afstammelingen van woonwagenbewoners zijn. Verkoop aan koopkrachtige afstammelingen
  van woonwagenbewoners past binnen ‘normalisatie’ en levert inkomsten op die dekking geven aan
  kosten voor het opleveren van een nieuwe locatie. Een mogelijkheid is ook medewerking te verlenen
  aan CPO-initiatieven. De grondprijs is vastgesteld binnen de betreffende grex.
  Voorwaarden voor verkoop zijn:
    1. Er is gemeente breed een goede balans tussen huur- en koopstandplaatsen;
    2. Kandidaat-koper is een particulier;
    3. Kandidaat-koper dient te beschikken over een rechtsgeldige omgevingsvergunning voor zijn
       woonwagen en andere bouwwerken (realisatieverplichting).;
    4. De standplaats is helder afgebakend, er is geen sprake van illegale ingebruikname van
       (omliggende) terreinen;
    5. Er vinden geen bedrijfsmatige activiteiten plaats op de standplaats en/of opstallen behoudens
       datgene wat middels het bestemmingsplan is toegestaan en waar uitdrukkelijk toestemming voor
       is verleend;
    6. Er zijn geen huurachterstanden;
    7. Er zijn in het recente verleden (afgelopen 5 jaar) geen overtredingen van de contractuele en
       wettelijke verplichtingen geweest die naar het oordeel van de gemeente onaanvaardbaar zijn om
       een koopovereenkomst aan te gaan;
    8. Een Bibob-toets kan eventueel verplicht worden gesteld;
    9. Kandidaat-koper conformeert zich aan een anti-speculatiebeding van 10 jaar. Binnen die periode
       is toestemming van de gemeente nodig bij doorverkoop om te voorkomen dat een standplaats
       wordt doorverkocht aan een niet-afstammeling en om prijsopdrijving te voorkomen.
    10.Verkoop en doorverkoop van een standplaats met bijbehorende woonwagen mag alleen
       plaatsvinden als de koper over niet meer dan twee woonwagenstandplaatsen beschikt.




     Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                             Pagina 33 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre> 13. Communicatie
         De gemeente zal alle regels, bestemmingsplannen en veiligheidseisen op orde brengen en voor iedere
         inwoner van Harderwijk zoveel als mogelijk dezelfde regels hanteren. Of inwoners nu in een stenen huis of
         in een woonwagen wonen, dat maakt niet uit. Het vaststellen van het ‘Woonwagenbeleid 2021’ is daar de
         basis voor.
         Centrale boodschap in de communicatie over het nieuwe beleid
         “De gemeente Harderwijk investeert in het op orde brengen en houden van de woonwagenlocaties om
         er zo voor te zorgen dat deze schoon, heel en veilig zijn en ook blijven. Daarnaast wil zij de aanleg van
         nieuwe standplaatsen bevorderen naar behoefte. Hiervoor vragen wij wat van de bewoners, maar
         daarvoor krijgen ze ook iets terug.”
         In gesprek zijn en blijven voor begrip en gedragenheid
         Sinds de ‘Rolleman-oproer’17 van oktober 2018 zijn we in overleg met de bewoners van de
         woonwagenlocatie om zo begrip en gedragenheid te krijgen voor het woonwagenbeleid. De ervaring bij de
         gemeente Harderwijk en ook andere gemeenten is dat een-op-een gesprekken de beste manier zijn om
         contact te maken met bewoners van woonwagenlocatie. Grote plenaire bijeenkomsten zijn niet effectief.
         Er is een coördinator woonwagenzaken aangesteld als contactpersoon namens de gemeente. Deze
         contactpersoon heeft met de bewoners van de standplaatsen en ingeschrevenen op de belangstellenden-
         lijst individueel gesproken, uitgelegd wat het woonwagenbeleid is, wat het doel ervan is en wat de
         consequenties en kansen hiervan zijn voor de bewoners.
         Ook heeft de contactpersoon in deze gesprekken in kaart gebracht wat de wensen en behoeften zijn van de
         huidige woonwagenbewoners. Resultaat hiervan is dat de verwachtingen en afspraken over en weer helder
         zijn. Deze worden op een later moment ook op papier zijn gezet en ondertekend (intentieverklaring /
         factsheet).
         Andere communicatiemiddelen
          Afspraken tussen de gemeente en de bewoners zijn vastgelegd in een map en deze map is ook
           overhandigd aan de bewoners;
          Er is een mailadres waar bewoners vragen kunnen stellen: woonwagen@Harderwijk.nl. Dit mailadres is
           bekend bij de bewoners;
          Met enige regelmaat deelt de coördinator woonwagenzaken een nieuwsbrief uit, waarin een update
           wordt gegeven over de laatste stand van zaken. Waar wenselijk, wordt deze nieuwsbrief toegelicht
           en/of voorgelezen.

 14. Afkortingen- en begrippenlijst
  Afkortingen
Bbl           Besluit bouwwerken leefomgeving
Bor           Besluit omgevingsrecht
BRP           Basis Registratie Personen, voorheen GBA (=Gemeentelijke Basis Registratie)
BZK           het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
CRM           het College voor de Rechten van de Mens
EHRM          Europese Hof voor de Rechten van de Mens
HVWC          Vereniging voor behoud van de woonwagencultuur Harderwijk
IPO           het Interprovinciaal Overleg
NHG           Nationale Hypotheek Garantie

 17
      Rolleman-oproer = de woonwagenbewoners zagen het uitbrengen van het beleidskader ‘gemeentelijk woonwagen- en
      standplaatsenbeleid’ door BZK als een ‘wet’ waar de gemeenten direct gevolg aan moesten geven. Toen drie maanden later nog steeds
      geen nieuwe standplaatsen waren aangelegd, probeerden zij dit af te dwingen met bezettingen en demonstraties, te beginnen op de
      Mergen in Mill en Sint Hubert. Dit mondde uit in acties in meer dan 50 gemeenten: ‘de Rolleman-oproer’.
                 Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                                               Pagina 34 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>VNG         Vereniging Nederlandse Gemeenten;
VWBN        Vereniging voor behoud van de woonwagencultuur Nederland

Begrippen
   Standplaats
    een kavel, bestemd voor het plaatsen van een woonwagen, waarop voorzieningen aanwezig zijn die op het
    leidingnet van de openbare nutsbedrijven, andere instellingen of van gemeenten kunnen worden
    aangesloten (artikel 1, onderdeel j, van de Wet op de huurtoeslag);
   Woonwagen
    een voor bewoning bestemd gebouw dat is geplaatst op een standplaats en dat in zijn geheel of in delen
    kan worden verplaatst (artikel 1, onderdeel l, van de Wet de huurtoeslag);




            Woonwagenbeleid 2021 gemeente Harderwijk - versie 1                           Pagina 35 van 35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>