<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                    Raadsvoorstel
                    Openbaar




                    Onderwerp
                    Voortgangsrapportage Grote Projecten 2024

                    Opsteller                Diana van Eldik                            Collegebesluit     12 maart 2024
                    Programma                Wonen en Stedelijke ontwikkeling           Behandeldatum Raad
                    Portefeuillehouder       N.P. Vergunst                              Status             Openbaar



                    Samenvatting
                    In 2022 was de verwachting dat de prijzen van woningen in 2023 zouden dalen. De
                    verwachting is dat de prijsdaling zich na 2023 niet zal doorzetten. De realisatie van
                    grondverkopen voor woningbouw (circa 1023 kavels) is meer dan verwacht en zeker een
                    flink herstel na 2022.


                    Het positieve saldo van de herzieningen bedraagt € 39,4 miljoen. De mutaties hebben
                    geleid dat in totaal een bedrag van € 37,9 miljoen aan de saldireserve wordt toegevoegd. In
                    de VGP 2023 was de verwachting dat het totaal aan mutaties zou leiden tot een onttrekking
                    aan de saldireserve van € 1,5 miljoen. Het resultaat van de mutaties van €39,4 miljoen
                    wordt met name veroorzaakt door de aanpassingen van de voorzieningen naar aanleiding
                    van de herzieningen van de projecten Waalsprong en Winkelsteeg.

                    Het totale risicoprofiel van het taakveld grondexploitaties bedraagt nu circa € 113,6
                    miljoen en daalt daarmee met circa € 24 miljoen ten opzichte van de Stadsbegroting 2024-
                    2027.

                    Nu ligt de verantwoording over het jaar 2023 in deze VGP voor. De effecten van
                    doorrekeningen van de grondexploitaties, het toepassen van de afgesproken parameters
                    en het aanpassen van het risicoprofiel zijn in deze VGP opgenomen. De finale
                    besluitvorming vindt plaats in de Stadsrekening 2023, waarbij ook de effecten van het
                    taakveld grondexploitatie van het programma Wonen en Stedelijke ontwikkeling op het
                    weerstandsvermogen inzichtelijk worden gemaakt en dan worden ook de voorzieningen
                    vastgesteld.



                    Voorstel
                    1. De Voortgangsrapportage Grote Projecten 2024 vast te stellen, inclusief de
                        opgenomen wijzigingen in de planexploitaties en de daarbij behorende wijzigingen in
                        de voorzieningen en de toevoegingen/onttrekkingen aan de saldireserve en
                        toegepaste parameters.
                    2. De bijbehorende begrotingswijziging BW-01933 vast te stellen.
                    3. De volgende planexploitaties toe te voegen:
                             a. St Hubertusstraat;
                             b. Lankforst Woonwaarts;
                    4.   De volgende planexploitaties af te sluiten:
                             a. St. Agnetenweg;
                             b. Kop Burchtstraat;




B&W, Raad / sjab = Raadsvoorstel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel




5.   Een voorziening in te stellen voor de volgende projecten:
          • Dorpsstraat 92-118;
          • Dr. J. Berendsstraat;
          • Maisonnettes Lankforst;
6.   Ophogen van het krediet Stationsgebied (K000331) met een bedrag van € 1.389.000
     voor de wijzigingen in dit vgp van de investeringsprojecten binnen de
     gebiedsontwikkeling Stationsgebied;
7.   Terugboeken van € 100.000 van het investeringskrediet Herinrichting Hoogstraat
     (I003412) naar het krediet Uitvoering Valkhofkwartier(K000301)


Aanleiding
De Voortgangsrapportage Grote Projecten (VGP) geeft inzicht in de ontwikkelingen van de
planexploitaties van de gemeente Nijmegen. Voorbeelden van deze projecten zijn
Waalsprong, Onderwijshuisvesting, Stationsgebied, etc. De VGP biedt inzicht in de
voortgang, planning, programmabijstellingen, financiële aanpassingen en/of risico’s bij
projecten. Als hierover besluiten moeten worden genomen, worden deze als beslispunt
opgenomen.

In deze VGP staat informatie over alle planexploitaties, over de deelnemingen (zoals
Waalfront) en samenwerkingen (bijvoorbeeld Bijsterhuizen). Ook is hierin opgenomen de
informatie over de risico’s die verbonden zijn aan de planexploitaties, het hiervoor
benodigd weerstandsvermogen, de zogenaamde Planexploitaties In Ontwikkeling (PIO =
haalbaarheidsstudies, research & development) en de strategische gronden.

Daarnaast is deze rapportage een verantwoordingsinstrument over de gedane zaken in het
afgelopen jaar en biedt het control- en sturingsmogelijkheden voor de
ontwikkelingsportefeuille van het taakveld grondexploitaties van het programma Wonen
en Stedelijke ontwikkeling. Deze rapportage wordt besluitvormend aan de gemeenteraad
voorgelegd en is vervolgens de basis voor de verdere uitvoering van de projecten. De
effecten uit deze VGP worden verwerkt in de Stadsrekening 2023, voorjaar 2024.

Beoogde impact
Afleggen van verantwoording over de ontwikkeling van projecten in het taakveld
grondexploitaties van het programma Wonen en Stedelijke ontwikkeling over 2023 en het
vaststellen van het kader voor projecten voor 2024 en verder.

Dit voorstel draagt bij aan verschillende doelen van het programma Wonen en Stedelijke
ontwikkeling, zoals die in de Stadsbegroting 2024-2027 zijn opgenomen. Zoals het
verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van onze stad door nieuwe ruimtelijke
ontwikkelingen te ondersteunen dan wel zelf te initiëren en te (laten) realiseren om zo de
ambities uit de Omgevingsvisie te kunnen realiseren. En het doel om onze
woningbouwopgave uit de Omgevingsvisie en uitvoeringsagenda wonen te gaan
realiseren.

Argumenten
Uitgifte woningbouw 2023 & vooruitblik 2024 en verder
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel




De realisatie van grondverkopen voor woningbouw (circa 1023 kavels) is meer dan
verwacht en zeker een flink herstel na 2022. Er zijn circa 1479 nieuwbouwwoningen
opgeleverd in 2023.


Het doel is om in Nijmegen van2022 tot en met 2030 10.000 woningen toe te voegen,
waarvan twee derde deel betaalbaar (sociale huur, middeldure huur of koop tot € 355.000)
en minimaal 30% sociale huur. Om dit te realiseren hebben we de plancapaciteit naar
130% vergroot(niet alle plannen vinden doorgang, daarom wordt de plancapaciteit hoger
gehouden dan de woonbehoefte). De vraag naar goedkope grondgebonden koopwoningen
vullen we in door in te zetten op transformatie en doorstroming in de bestaande stad. De
met de Nijmeegse corporaties getekende Samenwerkingsagenda Wonen geeft mede
invulling aan deze opgave.

De prognose voor de uitgifte van de kavels woningbouw voor 2024 is circa 787, waarvan
ruim 200 in de Waalsprong. Vanaf 2024 is de verwachting dat de eerste kavels in het
Stationsgebied en Winkelsteeg uitgegeven kunnen worden. Dit is de inzet, maar veel is
afhankelijk van de procedures die nog doorlopen moeten worden en de eerder genoemde
marktomstandigheden.


Uitgifte bedrijventerreinen 2023 en doorkijk
In 2023 is ca 3700 m2 bedrijventerrein verkocht op de locatie Mercurius park. Met de
integrale gebiedsontwikkeling van Winkelsteeg waar bedrijvigheid en wonen samen gaan
is het lastig om voor de stad een meerjarenprognose af te geven zoals we dat in
voorgaande jaren hebben gedaan. Locatie Mercuriuspark kent nog 2,5 ha uitgeefbaar
terrein. Deze zijn gepland voor uitgifte in de jaren 2024-2025. Een eerste uitgifte van de
Grift wordt verwacht medio 2025. We verwachten dat voor de Grift vanaf 2025 het uitgifte
gemiddelde rond de 4,3 ha per jaar uit zal komen.


Financieel
Bij de herziening van de planexploitaties in deze VGP is rekening gehouden met de actuele
voorschriften uit het Besluit Begroting en verantwoording (BBV).

Toevoegen planexploitaties
Onze ambities zijn onder andere om een aantrekkelijke stad te zijn en te blijven, om te
wonen, met goede werklocaties, openbare ruimtes en voorzieningen. En dat we een stad
zijn met een gevarieerd woningaanbod dat aansluit bij de vraag van alle nieuwe en
bestaande bewoners, zoals is beschreven in de vastgestelde Omgevingsvisie. De
instrumenten van het grondbeleid initiëren en ondersteunen deze gewenste
ontwikkelingen.

Om invulling te kunnen geven aan de geformuleerde ambities en doelen leggen wij een
aantal nieuwe planexploitaties ter besluitvorming voor aan uw gemeenteraad. Zoals in de
geldende nota Grondbeleid is opgenomen passen wij het grondbeleid situationeel toe.
Voorbeeld hiervan zijn de toegevoegde planexploitaties voor de nieuwe locaties: St.
Hubertusstraat en Lankforst.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel




Figuur:   Infographic met de belangrijkste thema’s uit de Voortgangsrapportage Grote Projecten 2024


Kanttekeningen
Ontwikkelingen afgelopen jaar
In 2022 was de verwachting van de economen dat de prijzen van woningen in 2023 zouden
dalen. De verwachting van de economen is dat de prijsdaling zich na 2023 niet zal
doorzetten.

De koopmarkt blijft net als vorig jaar moeilijk bereikbaar voor veel huishoudens (starters,
lage en middeninkomens). Voldoende aanbod van betaalbare koopwoningen staat onder
druk vanwege de stijging van de bouwkosten en hogere hypotheekrente. Dat heeft tot
gevolg dat meer huishoudens zijn aangewezen op de (middel)dure huurmarkt.

De realisatie van grondverkopen voor woningbouw (circa 1023 kavels) is meer dan
verwacht en zeker een flink herstel na 2022.


In de bestaande stad verloopt de uitgifte moeizaam. Er is steeds meer tijd nodig om met de
externe partijen tot een maakbaar, haalbaar en betaalbaar plan te komen. Daarnaast is er
een krapte op de arbeidsmarkt waardoor vertraging ontstaat en we hebben steeds meer te
maken met een onzekere markt waarin bijvoorbeeld ontwikkelaars voorzichtiger worden
en terughoudender zijn bij het aangaan van overeenkomsten en de levering van grond
daardoor vertraagd raakt. De onzekerheid zit bijvoorbeeld in de hoogte van de koop- en
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel




huurprijzen voor de huizen, stijgende bouwkosten, gebrek aan personeel en materialen en
onzekerheid over het effect van stijgende hypotheekrentes op de verkoop. Daar is nog het
probleem van netcongestie bijgekomen waardoor projecten niet kunnen starten (of niet
opgeleverd kunnen worden) omdat geen stroom geleverd kan worden.


De prognose voor de uitgifte van de kavels woningbouw voor 2024 is circa 787, waarvan
ruim 200 in de Waalsprong. Vanaf 2024 is de verwachting dat de eerste kavels in het
Stationsgebied en Winkelsteeg uitgegeven kunnen worden. Dit is de inzet, maar veel is
afhankelijk van de procedures die nog doorlopen moeten worden en de eerder genoemde
marktomstandigheden.


Focus woningbouwversnelling
De plancapaciteit voor de periode 2020 - 2030 hebben we eerder opgehoogd tot ruim
16.500 woningen. Door versnelling van plannen na 2030 is er inmiddels een plancapaciteit
voor zo’n 20.000 woningen van 2024 tot en met 2030. Voor ruim 8.200 woningen zijn er
zogenaamde ‘harde plannen’. De komende jaren worden de meeste woningen in de
Waalsprong en in het Waalfront gebouwd (conform de vastgestelde planexploitaties).
Vanuit het perspectief van de Omgevingsvisie is de focus verlegd naar de bestaande stad
en dan specifiek naar de grootschalige NOVEX woningbouwlocaties het Stationsgebied
(incl. Waalfront en Binnenstad) en de Kanaalzone Zuid.


Herziening Winkelsteeg
Gelet op de wijzigingen in de planvorming is eind 2023 voor de planexploitatie Winkelsteeg
een apart voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd. In deze VGP is dit voorstel verwerkt.


Tussentijdse herijking parameters
Voor de herziening van de planexploitaties zijn de parameters voor de kosten en
opbrengsten van groot belang. Wij hebben de parameters door een extern bureau laten
opstellen, waarna een ander bureau nog een plausibiliteitstoets heeft uitgevoerd.
Vervolgens zijn de nieuwe parameters bij de laatste Stadsbegroting 2023-2026 vastgesteld.


In verband met de macro-economische ontwikkelingen (oorlog in Oekraïne, stijgende
rente, etc.) is vorig jaar een tussentijdse herijking van de parameters uitgevoerd. Dit jaar
zullen we zo’n tussentijdse herijking niet uitvoeren en de parameters bij de volgende
herziening weer laten opstellen.


Financiën
Het positieve saldo van de herzieningen bedraagt € 39,4 miljoen. De mutaties hebben
geleid dat in totaal een bedrag van € 37,9 miljoen aan de saldireserve wordt toegevoegd. In
de VGP 2023 was de verwachting dat het totaal aan mutaties zou leiden tot een onttrekking
aan de saldireserve van € 1,5 miljoen.

Het resultaat van de mutaties van €39,4 miljoen wordt met name veroorzaakt door de
aanpassingen van de voorzieningen naar aanleiding van de herzieningen van de projecten
Waalsprong en Winkelsteeg.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel




Het totale risicoprofiel van het taakveld grondexploitaties bedraagt nu circa € 113,6
miljoen en daalt daarmee met circa € 24 miljoen ten opzichte van de Stadsbegroting 2024-
2027.

Bovenstaande toevoeging aan de saldireserve en afname van het risicoprofiel worden in de
jaarrekening van 2023 verwerkt. Samen met resultaten op alle andere programma’s en
veranderingen in het risicoprofiel laten we dan het totaaleffect zien op ons
weerstandsvermogen en de verhouding ten opzichte van het totaal aan risico’s.

In deze VGP is nog geen (of beperkt) rekening gehouden met de gevolgen van netcongestie.
In de volgende herziening moet duidelijk worden of en hoe netcongestie gevolgen heeft op
het taakveld grondbeleid.

Woonfonds
In het coalitie akkoord 2022-2026 is besloten een woonfonds in te richten.
Bij de oplading van de Stadsbegroting 2023-2026 is uit de saldireserve een aparte reserve
woonfonds gevormd ter grootte van € 10 miljoen. Ook is afgesproken om bij positieve
resultaten uit de grondexploitaties, zo nodig, per jaar maximaal € 2 miljoen aan het
woonfonds toe te voegen. Bij de Stadsrekening 2023 zal worden overwogen dit bedrag aan
het Woonfonds toe te voegen. Met dit VGP wordt een bedrag van € 37,9 aan de saldireserve
toegevoegd.

Vervolg
Na besluitvorming door de gemeenteraad over dit voorstel worden de uitkomsten
verwerkt in de Stadsrekening 2023.

Over diverse grote projecten wordt de gemeenteraad structureel geïnformeerd. Vanaf 2023
is voor de grote gebiedsexploitaties Waalsprong, Waalfront, Stationsgebied en Winkelsteeg
voor de gemeenteraad een tussentijdse voortgangsrapportage opgesteld.

Bij de VGP 2023 is voorafgaand aan de besluitvorming in de gemeenteraad een presentatie
gegeven met daarin een update over de sturingsmogelijkheden planexploitaties. In deze
presentatie is aandacht besteed aan de verschillen VGP versus stadsrekening en is een
overzicht gegeven van bijsturingsmogelijkheden op de vier grote gebiedsontwikkelingen te
weten Waalsprong, Waalfront, Winkelsteeg en Stationsgebied aan de hand van het
zogenaamde knoppenmodel. Ook dit jaar kan zo’n prestentatie verzorgd worden.

Bijlage:
     1. Voortgangsrapportage Grote Projecten 2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>