<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Centra voor Jeugd en Gezin


            Onderzoeksverslag van de

            gezamenlijke rekenkamercommissie van de gemeentes

            Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort



juni 2013
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave

Inhoudsopgave ............................................................................................................................................. 1

Samenvatting ................................................................................................................................................ 2

1       Inleiding en opbouw rapport ............................................................................................................. 4

2       Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer ......................................................... 6

     2.1        Toetsbare termen ......................................................................................................................... 7
     2.2        Kosten ............................................................................................................................................ 7
     2.3        Cliëntenraadplegingen................................................................................................................ 8
     2.4        Bekendheid ................................................................................................................................... 8
     2.5        Verwijsindex ................................................................................................................................. 8
     2.6        Deelname relevante partijen ...................................................................................................... 9
     2.7        CJG-identiteit.............................................................................................................................. 10
3       Onderzoek in eigen gemeentes ........................................................................................................ 11

     3.1        Onderzoeksvragen .................................................................................................................... 11
     3.2        Methode van onderzoek ........................................................................................................... 12
4       Achtergrondinformatie over CJG’s in eigen gemeentes ............................................................... 13

     4.1        Samenwerking, Frontoffice en Backoffice .............................................................................. 13
     4.2        Functie en taakverdeling Frontoffice en Backoffice .............................................................. 13
5       Doesburg ............................................................................................................................................. 16

     5.1        Samenvattende bevindingen .................................................................................................... 16
     5.2        Bevindingen uit het onderzoek................................................................................................ 17
6       Rijnwaarden ........................................................................................................................................ 23

     6.1        Samenvattende bevindingen .................................................................................................... 23
     6.2        Bevindingen uit het onderzoek................................................................................................ 25
7       Westervoort......................................................................................................................................... 29

     7.1        Samenvattende bevindingen .................................................................................................... 29
     7.2        Bevindingen uit het onderzoek................................................................................................ 31
8       Conclusie en aanbeveling ................................................................................................................. 37
                                                                                                                                                                        Hoofdstuk <Inhoudsopgave




     8.1        Conclusies ................................................................................................................................... 37
     8.2        Aanbevelingen ........................................................................................................................... 40
9       Bijlage................................................................................................................................................... 43

     9.1        Gebruikte documenten en bronnen: ....................................................................................... 43
     9.2        Lijst van afkortingen.................................................................................................................. 43




    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                                                                                        1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Samenvatting

De gemeentes Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort hebben onvoldoende in toetsbare termen
vastgesteld wat de taken van de CJG’s moeten zijn en welke maatschappelijke effecten de CJG ’s
zouden moeten bereiken. Dat is een fundamenteel tekort. Wanneer de beoogde effecten niet of
onvoldoende zijn geformuleerd, kan niet worden bepaald of de CJG ’s doen waarvoor ze bedoeld
zijn.


Dat blijkt uit het eerste onderzoek dat de gezamenlijke rekenkamercommissie van de gemeentes
Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort heeft verricht naar de stand van zaken van de Centra
voor Jeugd en Gezin in onze gemeentes. In juni 2012 is een rapport verschenen van de Algemene
Rekenkamer, in samenwerking met een groot aantal lokale rekenkamers en rekenkamercommis-
sies naar de stand van zaken van de CJG ’s. Voor dit onderzoek is onderzocht in hoeverre de con-
clusies uit dit rapport ook gelden voor de gemeentes Westervoort, Rijnwaarden en Doesburg.


We zien veel activiteiten en vormen van presentie en op veel punten onderscheiden de CJG ’s in onze
gemeentes zich in positieve zin van het beeld dat naar voren komt uit het landelijk onderzoek
van de Algemene Rekenkamer. Maar waarvoor die activiteiten en presentie bedoeld zijn, wordt
te weinig expliciet.


De CJG ’s in onze drie gemeentes bestaan uit lokale Frontoffices die hun eigen beleid en activiteiten
bepalen. Tegelijk werken ze in een regionaal verband van elf gemeentes samen. Dit samenwer-
kingsverband heeft een zogenoemde Backoffice dat ondersteuning verleent aan de Frontoffices. De
samenwerking is vastgelegd in een convenant; dat convenant is gesloten tussen alle betrokken
kernpartners (dat zijn: Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden, Stichting Thuis-
zorg Midden-Gelderland, Maatschappelijk Werk en Bureau Jeugdzorg). Het gezamenlijke regio-
nale Backoffice is ondergebracht bij Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden
(VGGM).


Twee van de drie gemeentes hebben fysieke inlooppunten en de CJG ’s in alle drie de gemeentes
bieden de mogelijkheid om via website of telefoon contact op te nemen (via de link met de Back-
office). Het aantal bezoeken aan de fysieke inlooppunten is betrekkelijk laag.


Naast de fysieke inlooppunten gaan CJG ’s ook vaker outreachend werken. Dat wil zeggen dat
mensen niet naar het CJG hoeven te komen, maar dat (medewerkers van) de CJG ’s naar de men-
sen toegaan.
                                                                                                        Hoofdstuk Samenvatting




Op de kosten van de CJG ’s hebben onze gemeentes in grote lijnen zicht.


Een instrument voor de CJG ’s is de verwijsindex. Diverse instanties die met jeugd, jongeren en
gezinnen te maken hebben, kunnen via de zogeheten VIRA melden of ze een kind of gezin bege-
leiden. Hierdoor blijven professionals onderling geïnformeerd over hun betrokkenheid en inter-
venties. Alle drie onze gemeentes participeren in de verwijsindex. Er zijn vrij veel organisaties


 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                        2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>aangesloten bij de VIRA. Hoewel er vooral tevredenheid is over dit instrument, wordt ook opge-
merkt dat er nog verbetering in het gebruik kan worden gerealiseerd.


Er is nog onvoldoende sprake van een CJG -identiteit. Veel informanten menen dat die er wel is,
omdat er veel samenwerking is en vanuit de centrale gedachte ‘één gezin, één plan’ wordt ge-
werkt. Tegelijk tekenden we op dat sommige deelnemende instanties hun eigen werk soms af-
schermen (‘niet in de eigen keuken laten kijken’). Dit is nadelig voor optimale samenwerking en
het gezamenlijk profileren van het CJG .


We constateren dat er onvoldoende gegevens voor handen zijn om uitspraken te doen over hoe
bekend de CJG ’s in onze gemeentes zijn.


Op grond van ons onderzoek hebben we over vier punten aanbevelingen geformuleerd. Allereerst
dringen we erop aan snel de beoogde effecten (de outcome) van het werk van het CJG te formule-
ren. Pas als de beoogde effecten zijn geformuleerd kan zinvol worden geëvalueerd of het CJG vol-
doet waarvoor het bedoeld is.


Ten tweede bevelen we aan de bekendheid van het CJG te bepalen. De CJG ’s kunnen pas optimaal
functioneren wanneer ze bekend zijn, juist bij de doelgroep. Wanneer die bekendheid gering
blijkt te zijn, zal meer geïnvesteerd moeten worden in de communicatie.


We zien in ieder geval in twee gemeentes het outreachend werken: medewerkers van de CJG ’s
gaan naar die plaatsen waar jongeren en ouders zijn. Dat lijkt ons een zinvolle manier van wer-
ken en we adviseren daarom deze wijze van werken verder uit te bouwen.


We bepleiten verdergaande samenwerking tussen alle instanties die met jongeren, ouders en ge-
zinnen, en vragen rondom opvoeding bezig zijn. Tegelijk zijn we ons bewust van het feit dat de
samenwerking veelal vrijwillig is en dus nooit maximaal zal zijn. Daarom lijkt het ons niet zinvol
om zo veel mogelijk instanties bij de samenwerking te betrekken, maar te streven naar een opti-
mum.                                                                                                 Hoofdstuk Samenvatting




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                     3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1   Inleiding en opbouw rapport


De gezamenlijke rekenkamercommissie van de gemeentes Doesburg, Rijnwaarden en Wester-
voort doet onderzoek naar doelmatigheid, doeltreffendheid en rechtmatigheid van het beleid van
de drie gemeentes. Om haar slagkracht optimaal te maken, zal de rekenkamercommissie verschil-
lende methoden van onderzoek gebruiken. Gebruik maken van en voortborduren op onderzoek
van andere rekenkamers is een van de werkwijzen. Dit onderhavige rapport is hiervan een voor-
beeld.


De Algemene Rekenkamer heeft samen met 32 lokale rekenkamer(commissie)s een onderzoek
uitgevoerd naar de totstandkoming van de Centra voor Jeugd en Gezin (CJG). De CJG’s zijn een
initiatief van het vierde kabinet-Balkenende. Elke gemeente moest eind 2011 een CJG hebben met
minimaal één laagdrempelig inlooppunt.


Het rapport Centra voor Jeugd en Gezin in gemeentes. Een samenwerkingsproject met gemeentelijke re-
kenkamers (juni 2012) doet verslag van het onderzoek naar de totstandkoming en de stand van
zaken (vanaf nu verwijzen we hierna met ‘het rapport van de Algemene Rekenkamer’). Door de
gezamenlijke rekenkamercommissie van de gemeentes Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort is
het rapport van de Algemene Rekenkamer bestudeerd en is een samenvatting gemaakt van die
conclusies die voor de eigen gemeentes van belang zijn. Op grond van die samenvatting en con-
clusies is een aantal vragen geformuleerd die in interviews in de eigen gemeentes zijn besproken
met de verantwoordelijken voor het beleid.


De centrale onderzoeksvraag in dit onderzoek van de gezamenlijke rekenkamercommissie van
de gemeentes Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort luidt dan ook:
In welke mate komen de conclusies uit het rapport Centra voor Jeugd en Gezin in gemeentes. Een
samenwerkingsproject met gemeentelijke rekenkamers overeen met de situaties in Doesburg, Rijn-
waarden en Westervoort, ten aanzien van de Centra voor Jeugd en Gezin?

Hoofdstuk 2 geeft die bevindingen uit het rapport van de Algemene Rekenkamer weer, die on-
derwerp van onderzoek in onze gemeentes zijn. In hoofdstuk 3 wordt een aantal vragen gefor-
                                                                                                      Hoofdstuk Inleiding en opbouw rapport


muleerd die de gezamenlijke rekenkamercommissie van de gemeentes Doesburg, Rijnwaarden
en Westervoort nader wil onderzoeken in onze gemeentes, juist omdat ze in het rapport van de
Algemene Rekenkamer punten van aandacht bleken te zijn.


In de hoofdstuk 5 tot en met 7 staan dan vervolgens de antwoorden op de vragen van achtereen-
volgens Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort. Daarbij is de indeling van deze drie hoofdstuk-
ken als volgt. Eerst volgt een paragraaf met samenvatting van de bevindingen van ons onder-
zoek. Ze geven snel inzage hoe we de resultaten van ons onderzoek interpreteren. In de dan vol-
gende paragraaf (telkens de tweede paragraaf met de titel Bevindingen uit het onderzoek) geven
we een weergave van de verzamelde bevindingen. Daarbij is de volgorde aangehouden van de
vragen zoals die in hoofdstuk 3 staan vermeld. Voorafgaand aan de hoofdstukken uit de drie



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                      4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>gemeentes wordt een algemene schets gegeven van de vormgeving van de CJG’s in onze gemeen-
tes in hoofdstuk 4.


De informatie uit deze hoofdstukken is afkomstig uit verslagen van interviews die leden van de
rekenkamercommissie hebben gehouden, en aanvullende documenten. Een overzicht van de
gebruikte documenten staat in paragraaf 9.1.
Het laatste hoofdstuk (hoofdstuk 8, Conclusie en aanbeveling) geeft een algemene beschouwing
over de Centra voor Jeugd en Gezin en het beleid daarover in onze gemeentes; dit is te zien als
een overall conclusie naar aanleiding van ons onderzoek. Op grond van de conclusies formuleren
we een aantal aanbevelingen.


Ons onderzoek heeft betrekking op de periode voor 2013.




                                                                                                  Hoofdstuk Inleiding en opbouw rapport




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                  5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2      Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer

Elke gemeente in Nederland moet eind 2011 een CJG hebben met minimaal één laagdrempelig
inlooppunt. Het CJG is daarbij geen zelfstandige organisatie, maar een netwerkorganisatie, waar-
binnen diverse organisaties met elkaar samenwerken. Te denken valt aan onderwijsinstellingen,
Bureau Jeugdzorg, welzijnswerk, buurtwerk, jongerenwerk, jeugdgezondheidszorg, politie en
justitie, Haltbureaus, enz. Door samenwerking zouden informatie en interventies goed op elkaar
afgestemd kunnen worden en hulp en advies op maat kunnen worden geboden.


De basisfuncties van de CJG’s zijn:
 jeugdgezondheidszorg (consultatiebureau en GGD);
 preventieve taken op het terrein van opvoed- en opgroeiondersteuning;1
 schakel met Bureau Jeugdzorg;
 schakel met onderwijsinstellingen2.


Gemeentes zijn verantwoordelijk voor het lokale jeugdwelzijnsbeleid en als regisseur verant-
woordelijk voor de inrichting van het CJG. Hoe CJG’s worden ingericht is ter afweging van de
gemeentes. Anders gezegd: gemeentes zijn er aan gehouden dat zij CJG’s inrichten, maar mogen
eigen invulling geven aan hoe ze dat doen.


Het onderzoek van de Algemene Rekenkamer en de 32 gemeentelijke rekenkamer(commissie)s
leert dat in alle (onderzochte) gemeentes CJG’s zijn ingericht; de veelvormigheid in organisatie-
vorm is daarbij groot. “Ook zijn er in alle onderzochte gemeentes afspraken gemaakt over de
samenwerking en integratie van hulpverlening binnen de CJG’s. Maar de uitvoering van deze




                                                                                                      Hoofdstuk Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer
afspraken staat vaak nog in de kinderschoenen en als het gaat om de verantwoording daarover
moet er nog het nodige gebeuren”(rapport van de Algemene Rekenkamer, p. 3).


Het rapport formuleert een zevental ‘belangrijkste bevindingen’ of verbeterpunten; op grond
daarvan worden ook ontwikkelpunten genoemd. De bevindingen en verbeterpunten zijn de vol-
gende.
1. Er is niet of onvoldoende in toetsbare termen vastgesteld wat de taken van het CJG zijn en
       welke maatschappelijke effecten gemeentes ermee willen bereiken. Het is daardoor niet dui-
       delijk welke informatie moet worden verzameld om helder te toetsen of de doelen worden
       bereikt en om verantwoording af te leggen van de werkzaamheden.
2. Gemeentes hebben geen goed zicht op de totale kosten en uitgaven die met het CJG gemoeid
       zijn.
3. CJG’s houden nog nauwelijks cliëntenraadplegingen of tevredenheidsonderzoeken onder
       burgers.
4. De bekendheid van CJG’s in gemeentes is gering.


1        Tijdens ons onderzoek troffen we de formulering ‘uitvoering geven aan de vijf functies van
         Wmo’.
2        Tijdens ons onderzoek troffen we de formulering ‘schakel met zorgadviesteams’.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                      6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>5. Er wordt onvoldoende gebruik gemaakt van zogenoemde domeinoverstijgende instrumenten
      waarmee kan worden opgespoord welke professionals contact hebben met een kind. De
      Verwijsindex risicojongeren is zo’n instrument.
6. In veel gemeentes zijn nog niet alle relevante partijen betrokken bij de risicosignalering en bij
      afspraken over zorgcoördinatie.
7. Er is onvoldoende eenheid binnen de CJG’s. Het rapport spreekt over het karakter van een
      bedrijfsverzamelgebouw in plaats van een – gewenste – CJG-identiteit. Hierdoor wordt de
      meerwaarde van het CJG gemist.


Deze zeven bevindingen worden in de komende zeven subparagrafen verder uitgewerkt.



2.1     Toetsbare termen
De wet schrijft voor dat er minstens één fysiek inlooppunt moet zijn; dat blijkt er te zijn. Soms is
er ook telefonische bereikbaarheid of een digitaal CJG-loket. In alle onderzochte gemeentes zijn de
bestuurlijke en ambtelijke verantwoordelijkheden toebedeeld. Maar een uitgesproken visie op de
regiefunctie van de gemeente kan sporadisch worden geformuleerd.


In vrijwel alle gemeentes zijn de doelen voor het CJG geformuleerd. Echter deze zijn lang niet
altijd toetsbaar geformuleerd. Zo blijft onduidelijk welke prestaties zouden moeten worden gele-
verd (de zogeheten output) en welke maatschappelijke effecten zouden moeten worden bereikt
(de zogeheten outcome). Voor zover verantwoording wordt afgelegd, blijft dit beperkt tot een
opsomming van activiteiten.




                                                                                                       Hoofdstuk Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer
In 2010 is door het (toenmalige) Ministerie van Jeugd en Gezin een zogeheten Basisset indicatoren
effectiviteit CJG opgesteld, om hierin tegemoet te komen. Veel gemeentes blijken hiermee niet uit
de voeten te kunnen. Daarom is het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) gevraagd een nieuwe indica-
torenset op te stellen.


Omdat er een duidelijke visie op (meetbare) doelstellingen ontbreekt, komen gemeentes nog on-
voldoende toe aan het sturen van het beleid, ze zijn te weinig regisseur van het jeugdbeleid. Ge-
meentes zouden ook meer als opdrachtgever en niet alleen als facilitator op moeten treden.



2.2     Kosten
Gemeentes hebben van de rijksoverheid gelden gekregen voor de inrichting van het CJG. Ook
delen van het gemeentefonds mogen voor het CJG worden ingezet.
Twee derde van de onderzochte gemeentes heeft een CJG-begroting. Meestal staan de producten
die het CJG aanbiedt níet in die begroting, maar zijn alleen de ontwikkelkosten in de begroting
opgenomen. Sommige gemeentes hebben ook andere gelden voor de ontwikkeling van het CJG
ingebracht. Zo is op veel plaatsen ook provinciaal geld opgenomen.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                       7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>2.3      Cliëntenraadplegingen
Het rapport besteedt aan dit punt weinig woorden. Bij de ontwikkelpunten wordt opgemerkt:
“Cliëntenraadpleging en tevredenheidsonderzoeken onder burgers vinden nog nauwelijks
plaats. Het zou goed zijn om ouders en kinderen meer te betrekken bij de verdere ontwikkeling
van het CJG”(p. 34).



2.4      Bekendheid
In veel gemeentes wordt langs verschillende wegen aandacht besteed aan de bekendheid van het
CJG.   Toch wordt er “nog niet veel gebruik” (blz. 24) gemaakt van de inlooppunten3. Sommige
gemeentes verplaatsen hun CJG om ‘outreachend’ te zijn: men gaat naar de plaatsen waar de jon-
geren zijn, in plaats van dat men hoopt of stimuleert dat de jongeren naar het CJG komen. Denk
hierbij aan scholen en speelplaatsen.


Het rapport vraagt bijzondere aandacht voor wat het noemt psychologische toegankelijkheid:
men loopt niet zonder schroom binnen. Het CJG zou te veel worden geassocieerd met problemati-
sche situaties, zwaardere hulpverlening en gedwongen interventies. Anders gezegd, naast pro-
blemen met bekendheid heeft het CJG ook van doen met een imagoprobleem.



2.5      Verwijsindex
De verwijsindex is een instrument waarmee kan worden opgespoord dat verschillende professi-
onals een kind begeleiden. Informatie over kinderen wordt opgeslagen aan de hand van hun
burgerservicenummer. Verschillende hulpverleners kunnen aan de hand van de ingevoerde ge-




                                                                                                          Hoofdstuk Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer
gevens bekijken of ook andere hulpverleners bij hun cliënten betrokken zijn. Als dat zo is, is on-
derling contact en afstemming gewenst. Veel gemeentes werken met de verwijsindex, maar uit
het onderzoek komt ook een aantal beperkingen naar voren.
1. Nog niet alle relevante hulpverleners zijn aangesloten; dat geldt zowel voor professionele
       instanties als scholen, als voor niet-professionele instanties als sportcoaches of buurtvaders.
2. Er is onduidelijkheid over de criteria op grond waarvan gevallen gemeld moeten worden in
       de verwijsindex.
3. Sommige CJG-partners vinden de verwijsindex overbodig omdat ze via de hun bekende con-
       tacten en netweken contact onderhouden.
4. Soms is afgesproken dat alleen een melding in de verwijsindex mag worden opgenomen met
       toestemming van ouders; dit wordt dan als een extra drempel voor melding gezien.


Een en ander betekent dat in lang niet alle gemeentes optimaal van de verwijsindex gebruik
wordt gemaakt.




3        NRC Next van 29 augustus 2012 kopte “Ouders mijden gezinscentra”. In het artikel wordt ge-
         zegd dat mensen ‘wegblijven’, of liever via telefoon of internet contact opnemen. Maar ook dat
         gebeurt sporadisch.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                          8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>2.6   Deelname relevante partijen
Gemeentes moeten in overleg met samenwerkingspartners die werkzaam zijn binnen het lokale
jeugdbeleid sluitende afspraken maken over ieders inzet, de werkwijze en de doelen. Ook moet
duidelijk worden gemaakt wie verantwoordelijk is wanneer meerdere partijen betrokken zijn bij
zorg en ondersteuning van één gezin.
Drie kwart van de gemeentes heeft convenanten gesloten met intenties en uitgangspunten, in
andere gevallen werkt men langs informele(re) weg.


In alle onderzochte gemeentes zijn de GGD en de Jeugdgezondheidszorg betrokken bij het CJG, via
afspraken of convenanten. Ook bureau Jeugdzorg is in veel gevallen een samenwerkingspartner.
Het rapport somt een aantal mogelijke partijen op met daarbij aangegeven in welke mate hiermee
wordt samengewerkt. In het kader van deze rapportage noemen we slechts de relevante partijen.
 GGD;
 (school) maarschappelijk werk;
 Bureau Jeugdzorg;
 MEE (ondersteuning mensen met beperking);
 Onderwijsinstellingen;
 Jeugdgezondheidszorg;
 Welzijnsinstellingen;
 Geestelijke gezondheidszorg;
 Kinderopvang (incl. peuterspeelzalen en voor- en vroegschoolse opvang);
 Politie, justitie, Halt;
 Eerstelijnszorg;




                                                                                                     Hoofdstuk Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer
 Gemeentelijke dienst Werk en Inkomen;
 Overig.
In vrijwel alle gevallen zijn bilaterale afspraken gemaakt over activiteiten (output), maar zelden
over de maatschappelijke effecten van de inspanningen (outcome). Op grond van de afspraken is
financiering geregeld.


Er is lang niet altijd duidelijkheid over de vraag welke informatie men met elkaar zou moeten of
willen delen.


Bijzondere aandacht wordt gevraagd voor casusregie. Dat wil zeggen dat als verschillende hulp-
verleners bij een kind of gezin betrokken zijn, deze hulp moet worden gecoördineerd. In vrijwel
alle gevallen heeft het CJG een casusregisseur die verantwoordelijk is voor de zorgcoördinatie.
Wel is het zo dat er soms zoveel partijen aan tafel zitten dat afstemming lastig wordt.


Het rapport merkt expliciet op dat scholen een belangrijke rol zouden kunnen hebben bij pro-
bleemsignalering, maar dat scholen zich terughoudend opstellen. Liever los men problemen in
eigen kring op “mede vanwege het risico van imagoschade voor de school”(p.26).




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                     9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>2.7   CJG-identiteit
Het is hiervoor al een aantal maal aangestipt: het CJG is soms uitsluitend een ‘bedrijfsverzamel-
gebouw’, er wordt veelal bilateraal overlegd, het CJG heeft een imagoprobleem. Deze en aanver-
wante knelpunten vallen samen met het ontbreken van wat het rapport noemt de CJG-identiteit:
“Om intern naast de professionele identiteit een CJG-identiteit (een ‘wij’-gevoel) te laten ontstaan,
is het essentieel dat de werkvloer actief wordt betrokken bij visievorming en operationalisering
van het CJG. Te denken valt aan één CJG-werkplan, één gezamenlijk voorstel voor het besteden
van het CJG-budget, één subsidiebeschikking CJG en verplicht gebruik van het CJG-logo” (blz. 35).




                                                                                                        Hoofdstuk Kernpunten uit het rapport van de Algemene Rekenkamer




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                        10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>3     Onderzoek in eigen gemeentes

Op grond van wat in het rapport van de Algemene Rekenkamer naar voren komt, formuleren we
in de komende paragraaf vragen voor nader onderzoek binnen de gemeentes Doesburg, Rijn-
waarden en Westervoort. Daarna volgt een paragraaf over de methode van onderzoek die wij
hebben gevolgd.



3.1    Onderzoeksvragen
De volgende vragen kwamen in ons onderzoek aan de orde.


Over de toetsbare termen:
 Is er een fysiek inlooppunt?
 Hoe vaak is dit geopend en hoeveel gebruik wordt hiervan gemaakt?
 Is er telefonisch en digitaal loket?
 Hoe vult gemeente haar regiefunctie in?
 Kunnen de prestaties van het CJG in termen van output en outcome worden geformuleerd?
 Zo ja, welke zijn die?


Over de kosten:
 Is er een gemeentelijke begroting?
 Welke producten (consultatiebureau, jeugdgezondheidszorg, cursussen alcoholpreventie,
    gezinscoaches) zijn hierin opgenomen?
 Waar is het geld aan besteed?


Over de verwijsindex:
 Wordt met de verwijsindex gewerkt?
 Wie zijn de deelnemende partijen?
 Wat zijn de ervaringen?
 Welke knelpunten ervaart men?


Over de deelname van relevante partijen:
                                                                                            Hoofdstuk Onderzoek in eigen gemeentes



 Met welke instanties wordt samengewerkt?
 Hoe is die samenwerking vastgelegd?
 Zijn er afspraken over output en outcome?
 Hoe is de verantwoording?


Over de CJG-identiteit:
 In welke mate wordt er vanuit één totaalplan en/of CJG-identiteit gewerkt?




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                            11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>3.2      Methode van onderzoek
Voor het onderzoek hebben leden van de rekenkamercommissie tezamen met de secretaris inter-
views gehouden met ambtenaren in onze gemeentes; ook spraken zij met coördinatoren van de
CJG’s.   De geïnterviewden hebben de vragen zoals die in de voorgaande paragraaf zijn genoemd,
vooraf ontvangen. Een verslag van de interviews is ter goedkeuring aan hen voorgelegd.
Naast de informatie uit de interviews ontvingen we ook schriftelijke informatie, zoals verslagen
en beleidsnotities. Deze zijn eveneens verwerkt in deze rapportage.


Uit de verzamelde gegevens zijn de volgende hoofdstukken samengesteld. Na bespreking binnen
de rekenkamercommissie is het (bijgewerkte) rapport voor ambtelijk wederhoor teruggelegd en
de opmerkingen daaruit zijn verwerkt.




                                                                                                   Hoofdstuk Onderzoek in eigen gemeentes




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                   12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>4     Achtergrondinformatie over CJG’s in eigen gemeentes

De Centra voor Jeugd en Gezin uit onze gemeentes werken samen in een regionaal verband.
Daarbij zijn de uit te voeren taken verdeeld over zogenoemde frontoffices en een backoffice. Dit
hoofdstuk geeft, voorafgaand aan onze bevindingen, een korte uitleg over deze samenwerking en
verdeling van taken.



4.1     Samenwerking, Frontoffice en Backoffice
Ieder gemeente hoort een eigen lokale CJG te hebben; ons onderzoek richt zich vooral op die loka-
le CJG’s in de gemeentes Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort. De lokale CJG’s in onze gemeen-
tes werken in een samenwerkingsverband van elf gemeentes in de regio Arnhem. Deze gemeen-
tes zijn:
 Arnhem;
 Doesburg;
 Duiven;
 Lingewaard;
 Overbetuwe;
 Renkum;
 Rheden;
 Rijnwaarden;
 Rozendaal;
 Westervoort;
 Zevenaar.
De opzet van de lokale CJG’s in relatie tot het samenwerkingsverband is als volgt. Ieder gemeente




                                                                                                    Hoofdstuk Achtergrondinformatie over CJG’s in eigen gemeentes
heeft een eigen CJG, de zogenoemde Frontoffice. Daarachter heeft het samenwerkingsverband een
zogenoemde Backoffice, die ondersteuning biedt en ook zelf initiatieven ontplooit. In ons onder-
zoek naar de stand van zaken wordt regelmatig naar deze Backoffice verwezen. Daarom geven
we in dit hoofdstuk allereerst een korte toelichting op de samenwerking en de Backoffice.



4.2     Functie en taakverdeling Frontoffice en Backoffice
In de regio Arnhem zijn in het kader van de oprichting van de CJG’s drie functies aangewezen:
1. Voorlichting en hulp: informatie en advies, opvoedingsondersteuning en lichte pedagogische
      hulp moet lokaal laagdrempelig beschikbaar zijn voor (aanstaande) ouders, kinderen en jon-
      geren. Het versnipperde aanbod moet toegankelijk en meer in samenhang worden aangebo-
      den.
2. Monitoren en Risicotaxatie: de veiligheid van kinderen moet worden gewaarborgd. Het slui-
      tende gebruik van de Verwijsindex Risicojongeren (VIRA= VerwijsIndex Regio Arnhem) moet
      voorzien in adequate signalering en alarmering.
3. Coördinatie van zorg: de samenwerking van hulpverleners en zorgcoördinatie moeten waar-
      borgen dat zorg aan (aanstaande) ouders, kinderen en jongeren wordt afgestemd. De coördi-




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                    13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>       natie betreft zowel de aanbieders van zorg als het gezin (beoordeling en toeleiding). Eén ge-
       zin, één plan, is hier het uitgangspunt.


Deze functies worden vervuld in een samenspel van de centrale Backoffice en de elf lokale Front-
offices/CJG’s die minstens één fysieke locatie horen te hebben.
De samenwerking is vastgelegd in een convenant; dat convenant is gesloten tussen alle betrokken
kernpartners (dat zijn: Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden, Stichting Thuis-
zorg Midden-Gelderland, Maatschappelijk Werk en Bureau Jeugdzorg). Het gezamenlijke regio-
nale Backoffice is ondergebracht bij Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden
(VGGM4).


De lokale Frontoffices zijn vooral uitvoerend. De taak voor de regionale Backoffice is ondersteu-
nend en aanvullend aan de lokale Frontoffices. De Backoffice heeft tot taak de lokale Frontoffices
afzonderlijk en gezamenlijk beter te laten functioneren en daarmee de jeugdzorgketen te verbete-
ren.


De taakverdeling tussen de lokale Frontoffices en de Backoffices is nog in beweging, omdat de
profilering van de lokale CJG Frontoffices toeneemt (de lokale CJG’s hebben daardoor verschillen-
de taken) en de aansturing vanuit de gemeentes toeneemt.


De functies van de regionale Backoffice zijn bij de start in 2009 opgesteld en zijn nog steeds min
of meer van kracht. Deze zijn:
 Het uitbreiden van de ingang van de lokale Frontoffice. Naast een telefonische achtervang
      organiseert de regionale Backoffice een digitale ingang en gezamenlijke informatie.
 Beheer van de VIRA.




                                                                                                       Hoofdstuk Achtergrondinformatie over CJG’s in eigen gemeentes
 Zorgcoördinatie en monitoren van het zorgtraject op het niveau van het individuele kinder
      en/of individuele gezin (procesregie).
 Bewerkstelligen en versterken van synergie binnen de Centra voor Jeugd en Gezin door mid-
      del van samenwerking, kwaliteitsverbetering, kwaliteitsborging en efficiencyverbetering.
 De regionale Backoffice ondersteunt op regionaal niveau de gemeentes in het verbeteren van
      de jeugdzorgketen en vervult een rol in het, waar nodig, leggen van de verbinding met het
      Veiligheidshuis, de Ketenkamer (verwerken signalen uit pro-kid) en de ZorgAdviesTeams
      (ZAT) (deels maatwerk per gemeente).
Voor 2013 zijn er nieuwe taken voor de Backoffice geformuleerd die zo veel mogelijk in termen
van output en outcome zijn opgesteld.


De CJG´s uit de onderzoeksgemeentes hebben allemaal een eigen website; het betreft hier een
‘deelwebsite’ die aan de website van de Backoffice is gekoppeld. Zo heeft Westervoort bijvoor-




4        Veiligheid en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM) heette tot 1 januari 2011 Hulpver-
         lening Gelderland Midden (HGM). Die naam wordt soms ook in stukken genoemd als organisa-
         tie waarbinnen het Backoffice is ingebed.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                       14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>beeld de website www.cjgregioarnhem.nl/Westervoort, waarbij Westervoort eigen content kan
leveren op haar deel van cjgregioarnhem.nl.




                                                                                            Hoofdstuk Achtergrondinformatie over CJG’s in eigen gemeentes




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                            15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>5     Doesburg

5.1    Samenvattende bevindingen

Toetsbare termen
Het Doesburgse CJG heeft één fysiek inlooppunt dat aangesloten is bij maatschappelijk werk, con-
sultatiebureau en sociaal raadsliedenwerk. Onderdeel van het CJG zijn diverse organisaties. Daar-
naast is het CJG aanwezig op de basisscholen en peuterspeelzalen in Doesburg. Tevens is er een
telefonisch en digitaal loket dat, deels, aan de Backoffice is gekoppeld. Het aantal bezoekers bij
het ene inlooppunt is vijf van 1 januari tot 1 juli 2012. Op de scholen is het aantal bezoeken hoger,
namelijk 96 wat het totaal aantal bezoeken aan het CJG op 101 brengt. De website is door ruim 95
honderd unieke bezoekers bekeken.
Doesburg neemt haar regierol door uitgangspunten en doelstellingen te formuleren en achteraf
de eindresultaten te controleren. Daarnaast neemt de gemeente zelf een coördinerende rol in de
genoemde netwerkoverleggen waar signalering en afstemming van problemen bij jeugd en jon-
geren plaatsvindt.
He CJG heeft een coördinator die in dienst is van STMG; deze doet vooral uitvoerende taken.
Daarnaast is er met regelmaat bestuurlijk en ambtelijk overleg. Een jaarlijkse evaluatie wordt
geagendeerd door de raadscommissie. Deze manier van werken wordt echter nog niet als ideaal
gezien, door de informanten die we in ons onderzoek spraken.


Uit ons onderzoek blijkt dat de prestaties nauwelijks in termen van output en outcome (prestaties
resp. effecten) worden geformuleerd. Tegelijk noemen geraadpleegde bronnen wel een aantal
prestaties die het CJG levert. En het Plan van Aanpak Centrum voor Jeugd en Gezin dat bij de
start van CJG in april 2011 is geformuleerd spreekt wel degelijk over (maatschappelijke) effecten.


Vooral door de aanwezigheid op de scholen kan de bekendheid als goed worden omschreven.

Kosten
Er is een gemeentelijke begroting en daarmee heeft de gemeente inzage in de gelden die aan CJG
worden besteed en voor CJG worden ontvangen. De begroting is echter weinig gespecificeerd,
zodat detailinformatie ontbreekt. Zo vermeldt de begroting alleen de kosten voor de spreekuren,
de coördinator en de Backoffice.
Uit ons onderzoek komt naar voren dat de uitgaven in 2012 zijn gedaan overeenkomstig de be-
groting van 2012, maar ook hier hebben we geen detailinformatie ontvangen. Dat verhindert dat
specifieke diensten en producten op hun effectiviteit en efficiëntie kunnen worden geëvalueerd.


Verwijsindex
                                                                                                         Hoofdstuk Doesburg




Doesburg is aangesloten bij een regionale index, de VIRA, die vanwege de ondersteuning vanuit
de Backoffice en het grote verspreidingsgebied professioneel van opzet is. Ook het aantal aange-
sloten instanties lijkt hoog: 89 in de hele regio met in totaal 339 locaties. Deze professionele opzet
wordt bevestigd in de interviews tijdens ons onderzoek waarin de ervaringen als goed worden
gestempeld. Punt van aandacht blijft echter de vrijblijvendheid van deelname.



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                         16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Deelname relevante partijen
De CJG’s in onze gemeentes, en dus ook die in Doesburg, hebben als het ware een dubbele ver-
antwoording. Aan de ene kant zijn het zelfstandige organisaties die onder verantwoordelijkheid
van de gemeente hun eigen beleid bepalen en invulling kunnen geven aan samenwerkingsver-
banden. Aan de andere kant zijn het organisaties die onderdeel zijn van het grotere verband van
de samenwerkende gemeentes in de regio Arnhem en voor hun handelen verbonden zijn aan de
werkwijze van het samenwerkingsverband. Die samenwerking is vastgelegd in convenanten.
De deelname van relevante partijen is veelal de deelname die loopt via de lijn van het samenwer-
kingsverband. In dat samenwerkingsverband zien we in ieder geval de kernpartners Bureau
Jeugdzorg, Thuiszorginstelling STMG, de Veiligheidsregio VGGM en het maatschappelijk werk (de
zogenoemde ketenpartners – zie ook voetnoot 8 en het betreffende deel uit de samenvatting op p.
38).


We zien in Doesburg brede samenwerking, maar niet alle bronnen verwijzen naar dezelfde sa-
menwerkingspartners. De samenwerking komt vooral tot uiting in de brede basis van het CJG
(consultatiebureau, maatschappelijk werk en het sociaal raadsliedenwerk maken onderdeel uit
van het CJG ), de netwerkoverleggen 12- en 12+ en de zogenoemde casusregie (één gezin, één
plan).
De samenwerkingsresultaten zijn geformuleerd in termen van output en outcome, zoals die in
het Plan van Aanpak staan verwoord. Dat maakt het mogelijk om achteraf te toetsen of die resul-
taten ook zijn behaald.


Naast de samenwerking in het genoemde regionale verband, werkt Doesburg op gebied van on-
derwijs ook samen in een Achterhoeks verband.

CJG-Identiteit
Omdat vanuit één visie wordt gewerkt spreekt een van de informanten over optimale samen-
werking. Tegelijk vonden we dat de uitvoerende werkers elkaar te weinig ontmoeten. Overigens
ligt de beoordeling hiervan genuanceerd: soms wordt gesproken over regelmatige ontmoetingen
en overleg in bepaalde verbanden, bijvoorbeeld de netwerkoverleggen 12- en 12+ of de samen-
werking met onderwijs en peuterspeelzalen. Wel constateren we dat er nog geen ‘CJG-team’ is
ontstaan. En dat duidt dan op een tekort aan CJG-identiteit.



5.2      Bevindingen uit het onderzoek

5.2.1     Over de toetsbare termen:

Is er een fysiek inlooppunt?
                                                                                                    Hoofdstuk Doesburg




Er is sprake van een fysiek inlooppunt, via de samenwerking met maatschappelijk werk, consul-
tatiebureau, sociaal raadsliedenwerk (waarvan het CJG namelijk onderdeel is) en op scholen. Er is
spreekuur op de consultatiebureaus. Dit is gevestigd in De Linie. Op maandag, woensdag en
donderdagochtend is het CJG geopend bij de reeds bestaande spreekuren van het algemeen maat-
schappelijk werk (AMW). Op vrijdagmiddag is er een spreekuur voor ouders van kinderen tussen
0 en 4 jaar. Ook dit spreekuur van het consultatiebureau bestond al langer.


 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                    17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Tevens zijn er consulenten die als vraagbaak/generalist wekelijks in de hal van de basisscholen
aanwezig zijn. De CJG-medewerkers die de spreekuren op de scholen verzorgen zijn een maat-
schappelijk werker (STMG) en een sociaal verpleegkundige (VGGM). Daarnaast zijn er twee genera-
listen aanwezig op de peuterspeelzalen.

Hoe vaak is dit geopend en hoeveel gebruik wordt hiervan gemaakt?
De openingstijden zijn hiervoor genoemd, de bezoekersaantallen staan in het volgende schema
vermeld.
Fysieke bezoeken
Fysiek; Frontoffice                                                                                   5
Fysiek; op locatie                                                                                   96
Fysieke bezoeken Doesburg                                                                        101


Bezoeken scholen
Anne Frankschool (dinsdag 8.30-9.00u)                                                                15
Horizon, Ooi (woensdag 8.30-9.00u)                                                                   11
Horizon, Stad (donderdag 8.30-9.00u)                                                                 23
Wetelaar/Ark Beinum (vrijdag 8.30-9.00u)                                                             32
Ark Stad (vrijdag 11.30-12.00u)                                                                      12
Totaal                                                                                               93


Is er telefonisch en digitaal loket?
Naast het fysieke inlooppunt is er een telefonisch en digitaal loket dat via de Backoffice bereik-
baar is. De website is onderdeel van www.cjgregioarnhem.nl. Via dit portal kan Doesburg eigen
content (inhoud) aanleveren. De genoemde website fungeert voor de elf deelnemende regioge-
meentes.


Overzicht telefoon- en mailbezoeken
Telefoon Frontoffice                                                                                 17
Mail Frontoffice                                                                                      9
Totaal telefoon- en mailbezoeken Frontoffice                                                         26
Telefoon Backoffice                                                                                  17
Mail Backoffice                                                                                       4
Totaal Telefoon- en mailbezoeken Backoffice                                                          21


Hoe vult gemeente haar regiefunctie in?
De gemeente Doesburg ziet haar regierol bij het realiseren van het CJG vooral als: het formuleren
                                                                                                          Hoofdstuk Doesburg




van uitgangspunten en doelstellingen; het sturen op eindresultaat (d.m.v. opdrachtverstrekking,
monitoring en eventuele bijsturing); het beschikbaar stellen van middelen om het eindresultaat te
realiseren. Tevens vult de gemeente zelf de coördinerende rol in voor de netwerkoverleggen 12-,
12+ en Pakkans; de ingehuurde CJG -coördinator van STMG voert uit. Eén keer pre maand is er
ambtelijk overleg. De ontwikkeling is gericht op professionalisering en meer op preventie.



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                          18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Een jaarlijkse evaluatie wordt geagendeerd door de raadscommissie. Bezoekersaantallen en knel-
en verbeterpunten worden besproken.
Het Plan van Aanpak Centrum voor Jeugd en Gezin Doesburg hierover: “De gemeente gaat er
vanuit dat het realiseren van een goede samenwerking een verantwoordelijkheid is van de be-
trokken organisaties zelf. Omdat deze samenwerking echter nog niet optimaal is en wel noodza-
kelijk voor een goed functionerend CJG zal hier tijdelijk extra aandacht aan worden gegeven, zo-
wel door de STMG (als uitvoerende partij) als de gemeente (monitoren). Na twee jaar dient de
samenwerking zo te zijn vormgegeven door de betrokken organisaties dat deze extra inzet niet
meer nodig is.”
In dit Plan van Aanpak wordt gesproken over een offerte aan STMG en waaraan die offerte moet
voldoen. Hierin wordt ook over de genoemde evaluatie gesproken, in de vorm van een manage-
mentrapportage; deze zou ieder kwartaal moeten worden geleverd; in het vierde kwartaalrap-
portage wordt een jaarverslag geleverd.

Kunnen de prestaties van het CJG in termen van output en outcome worden geformuleerd?
De prestaties worden nauwelijks in output- of outcometermen gedefinieerd. Wel wordt aangege-
ven welke voorziening moet worden gerealiseerd, met welke partijen moet worden samenge-
werkt en hoeveel middelen daarvoor beschikbaar zijn.
De offerte van STMG voor de gemeente Doesburg formuleert de output als volgt: 20 uur per
week Frontofficecoördinator en één uur per week, per basisschool op vijf locaties een generalist
voor opvoed- en opgroeiondersteuning.
Het genoemde Plan van Aanpak formuleert in termen van outcome; als verwacht eindresultaat
staat vermeld:


 Elk kind en elk gezin krijgt de juiste hulp op het juiste moment.
 De netwerken zijn goed op elkaar afgestemd.
 Binnen de netwerken wordt gewerkt volgens bovengenoemde uitgangspunten.
 De partners van de netwerken maken gebruik van de VIRA en het Digitaal Dossier JGZ (EKD).
 Er is een goede afstemming tussen de netwerken en de Frontoffice van het CJG op De Linie en
   op de basisscholen.
 De partners zijn tevreden over de samenwerking. De gemeente zal dit meten middels een en-
   quête.


Ook formuleert de gemeente Doesburg de eindresultaten als volgt:
 Het CJG Doesburg is uiterlijk in het 4e kwartaal van 2011 operationeel en voldoet aan de lande-
   lijke profielschets.
 Het aanbod van de verschillende organisaties is goed in beeld gebracht, is bij iedereen bekend
   en wordt steeds op elkaar afgestemd.
                                                                                                    Hoofdstuk Doesburg




 Er zijn heldere afspraken gemaakt over de samenwerking, d.w.z. over doorverwijzing, infor-
   matieoverdracht en terugkoppeling. De knelpunten die naar voren zijn gebracht in de inven-
   tarisatiefase zijn verholpen.
 Inwoners van Doesburg en professionals zijn tevreden over de dienstverlening van het CJG .
Dit laatste zou door een enquête moeten worden gecontroleerd.



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                    19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Zo ja, welke zijn die?
Geen antwoord beschikbaar.

Waar komen de meeste vragen binnen?
Via de scholen en het consultatiebureau.

Hoe staat het met de bekendheid?
De bekendheid lijkt goed te zijn, gezien het gebruik. Er is bekendheid met spreekuren, met name
op de scholen. Er is tevens een website.


5.2.2   Over de kosten:

Is er een gemeentelijke begroting?
De begroting over 2012 bedroeg 80 duizend euro, over 2013 honderd duizend. Kosten worden
gemaakt ten behoeve van spreekuur, coördinator en Backoffice.

Welke producten (consultatiebureau, jeugdgezondheidszorg, cursussen alcoholpreventie, ge-
zinscoaches) zijn hierin opgenomen?

Waar is het geld aan besteed?
De werkelijke kosten komen overeen met de begrote kosten.


5.2.3   Over de verwijsindex:

Wordt met de verwijsindex gewerkt?
In het Plan van Aanpak voor het CJG in Doesburg wordt gezegd dat alle organisaties gebruik
dienen te maken van de Backoffice van het CJG, de VIRA en het Digitaal Dossier JGZ (EKD). Dat
duidt op een dwingend voorschrijven. Uit ons onderzoek blijkt dat globaal kan worden gesteld
dat sommige instellingen goed melden, andere minder. Over het algemeen wordt weinig gemeld.

Wie zijn de deelnemende partijen?
Zie het overzicht in paragraaf 4.1.

Wat zijn de ervaringen?
De samenwerking kan op onderdelen beter. Verschillende financieringsstromen belemmeren de
samenwerking en integratie.

Welke knelpunten ervaart men?
Doesburg is betrokken bij twee regio’s voor onderwijs o.a. met de Achterhoek. Dat betekent dat
Doesburg in twee samenwerkingsverbanden werkt, namelijk het samenwerkingsverband in de
regio Arnhem (zie paragraaf 4.1) en het samenwerkingsverband met de Achterhoek.
                                                                                                  Hoofdstuk Doesburg




5.2.4   Over de deelname van relevante partijen:

Met welke instanties wordt samengewerkt?
Bij de start van het CJG in Doesburg waren de volgende partners betrokken:



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                  20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre> het basisonderwijs;
 de jeugdgezondheidszorg 0 – 4 jarigen (STMG);
 de jeugdgezondheidszorg 4 – 19 jarigen (VGGM);
 het Algemeen Maatschappelijk werk (STMG);
 Bureau Jeugdzorg (BJZ);
 MEE;
 gemeente Doesburg.


Zij worden aangeduid als ‘kernpartners’ (zie ook schema op pag. 28). Daarnaast is er samenwer-
king en/of overleg met een veelheid aan organisaties. Deze worden ook wel aangeduid als keten-
partners. Voor Doesburg zijn dat onder andere: Netwerkoverleg 12-, Netwerkoverleg 12+, politie,
welzijnswerk, Zozijn (LVG), GGnet, Advies- en Meldpunt Kindermishandeling, Iriszorg, woning-
corporatie, huisartsen.


Hoe is die samenwerking vastgelegd?
In het Plan van Aanpak wordt het volgende gezegd over de samenwerking. Het betreft een for-
mulering over uitgangspunten: “Uitgangspunt van de netwerken is dat de casusregie (één gezin,
één plan) door één van de partijen wordt uitgevoerd. Het netwerk volgt daarbij het proces. Deze
werkwijze is overeenkomstig het regionaal ontwikkelde model zorgcoördinatie CJG regio Arn-
hem”.

Zijn er afspraken over output en outcome?
Als verwacht eindresultaat wordt geformuleerd:
 Elk kind en elk gezin krijgt de juiste hulp op het juiste moment.
 De netwerken zijn goed op elkaar afgestemd.
 Binnen de netwerken wordt gewerkt volgens bovengenoemde uitgangspunten.
 De partners van de netwerken maken gebruik van de VIRA en het Digitaal Dossier JGZ (EKD).
 Er is een goede afstemming tussen de netwerken en de Frontoffice van het CJG op De Linie en
   op de basisscholen.

Hoe is de verantwoording?
Verantwoording is geregeld in de subsidieovereenkomsten. Elke kwartaal vindt kwartaalrappor-
tage plaats met onder andere aantallen gebruikers verbeterpunten.

Hoe verloopt de samenwerking
De partners zijn tevreden over de samenwerking.


5.2.5    Over de CJG-identiteit:
                                                                                                  Hoofdstuk Doesburg




In welke mate wordt er vanuit één totaalplan en/of CJG-identiteit gewerkt?
Tijdens ons onderzoek werd de samenwerking vanuit STMG (De Linie) optimaal genoemd, mede
omdat gewerkt wordt vanuit één visie.
In het Plan van Aanpak staat dat het jaar 2012 wordt benut om de samenwerking tussen de ver-
schillende zorgaanbieders te verbeteren. Het gaat daarbij om een kwalitatieve verbetering waar-


 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                  21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>door de hulp die aan een gezin wordt geboden beter op elkaar is afgestemd. Uitgangspunt daar-
bij is: één gezin, één plan. (…) Uitvoerende werkers ontmoeten elkaar te weinig waardoor er geen
‘CJG-team’ ontstaat.




                                                                                                   Hoofdstuk Doesburg




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                   22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>6     Rijnwaarden

6.1     Samenvattende bevindingen

Toetsbare termen
De wet schrijft voor dat iedere gemeente minstens één fysiek inlooppunt moet hebben. Daaraan
voldoet Rijnwaarden, want de gemeente beschikt over één fysiek inlooppunt dat een uur in de
week open is. Daarnaast er een telefonisch en digitaal loket dat, deels, aan de Backoffice is ge-
koppeld. Het aantal bezoekers aan het fysieke inlooppunt is gering: tot november 2011 vier; de
website is door meer dan 16 duizend unieke bezoekers bekeken.


De regiefunctie van de gemeente lijkt betrekkelijk: er zijn contracten en convenanten afgesloten
met de samenwerkingspartners en er is periodiek overleg, maar overleg garandeert nog geen
regie. Het Frontoffice wordt gecoördineerd door een medewerker die ook het CJG Zevenaar coör-
dineert (Zevenaar is een van de elf regiopartners). Zij is medewerker van VGGM, één van de sa-
menwerkingspartners en de instantie waar de Backoffice is gevestigd. Anders gezegd: de interne
coördinatie ligt dus niet bij de gemeente, maar bij een medewerker van de samenwerkingspart-
ners.


Aanvankelijk is uitgesproken activiteiten zoveel mogelijk in termen van prestaties (output) te
formuleren. Hier zouden kosten en capaciteit aan gekoppeld moeten worden. In het interview
dat onze rekenkamercommissie hield, wordt echter opgemerkt dat de prestaties nog níet in out-
put en outcome kunnen worden geformuleerd. Het streven is dat dit in 2013 meer gestalte krijgt.
Dat wil niet zeggen dat er geen producten en diensten worden geformuleerd. Uit het interview
en de overige informatie blijkt dat dit wel degelijk het geval is.


De bekendheid van het CJG is wisselend: bij de professionals die te maken hebben met jeugd en
gezin is die bekendheid zeker aanwezig. Tegelijk wordt opgemerkt dat de bekendheid nog wel
beter moet.

Kosten
Er is een gemeentelijke begroting en daarmee heeft de gemeente inzage in de gelden die aan CJG
worden besteed en voor CJG worden ontvangen. De begroting is echter weinig gespecificeerd,
zodat detailinformatie ontbreekt. Zo vermeldt de begroting geen onderscheiden producten.
Uit ons onderzoek komt naar voren dat de uitgaven in 2012 zijn gedaan overeenkomstig de be-
groting van 2012, maar ook hier geldt dat detailinformatie ontbreekt. Dat verhindert dat specifie-
ke diensten en producten op hun effectiviteit en efficiëntie kunnen worden geëvalueerd.
                                                                                                        Hoofdstuk Rijnwaarden




Verwijsindex
Rijnwaarden is aangesloten bij een regionale index, de VIRA, die vanwege de ondersteuning
vanuit de Backoffice en het grote verspreidingsgebied professioneel van opzet is. Ook het aantal
aangesloten instanties lijkt hoog: 89 in de hele regio met in totaal 339 locaties. Deze professionele
opzet wordt bevestigd in het interview waarin de ervaringen als goed worden gestempeld.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                        23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Punt van aandacht blijft echter de vrijblijvendheid van deelname; dit punt van aandacht wordt in
Rijnwaarden gezien.

Deelname relevante partijen
De CJG’s in onze gemeentes, en dus ook die in Rijnwaarden, hebben als het ware een dubbele
verantwoording. Aan de ene kant zijn het zelfstandige organisaties die onder verantwoordelijk-
heid van de gemeente hun eigen beleid bepalen en invulling kunnen geven aan samenwerkings-
verbanden. Aan de andere kant zijn het organisaties die onderdeel zijn van het grotere verband
van de samenwerkende gemeentes in de regio Arnhem en voor hun handelen verbonden zijn aan
de werkwijze van het samenwerkingsverband. Die samenwerking is vastgelegd in convenanten.
De deelname van relevante partijen is veelal de deelname die loopt via de lijn van het samenwer-
kingsverband. In dat samenwerkingsverband zien we in ieder geval de kernpartners Bureau
Jeugdzorg, Thuiszorginstelling STMG, de Veiligheidsregio VGGM en het maatschappelijk werk.
Vanuit dat samenwerkingsverband kunnen indien nodig andere relevante partijen bij de samen-
werking worden betrokken (de zogenoemde ketenpartners – zie ook voetnoot 8 en het betreffen-
de deel uit de samenvatting op p. 38).


Of dat daadwerkelijk ook gebeurt vanuit het lokale CJG in Rijnwaarden, is niet helemaal bekend.
In ons onderzoek hoorden we over de mógelijkheid om contact te leggen met peuterspeelzalen,
politie, bureau Halt, huisartsen en andere instanties. Het lijkt voor de hand te liggen dat dergelij-
ke samenwerking pas gezocht wordt als het aan de orde is. Wanneer dat het geval is, valt van
afstand niet te zeggen. Wel zal het aan de orde zijn wanneer zich vragen of problemen voordoen
en interventies gewenst zijn. Dan werkt men vanuit het principe één kind, één gezin, één plan;
dat uitgangspunt veronderstelt dat de samenwerking dan gezocht wordt.
Tegelijk komt uit ons onderzoek naar voren dat de samenwerking beter zou kunnen en dat de
samenwerking met huisartsen voor verbetering vatbaar is. Er zijn daarbij wel initiatieven zoals
het overleg tussen de coördinator van het CJG en het huisartsenoverleg.


Er zijn (nog) geen afspraken gemaakt over het output en outcome van dit overleg. Wel vindt er
verantwoording plaats door de coördinator en de Backoffice, die beide maandcijfers opleveren.

CJG-Identiteit
De vraag naar de CJG-identiteit ligt in het verlengde van het voorgaande: omdat de samenwer-
king niet als optimaal wordt gezien, heeft het CJG nog te weinig een eigen gezicht. Er is wel be-
reidheid tot samenwerken, maar men wil niet ‘in de eigen keuken laten kijken’. We stuiten hier
vermoedelijk op de spanning tussen enerzijds de samenwerking op basis van vrijwilligheid en
anderzijds de behoefte om het CJG te profileren als het steunpunt en expertisecentrum van vragen
over opvoeding en jeugd.
                                                                                                        Hoofdstuk Rijnwaarden




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                        24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>6.2     Bevindingen uit het onderzoek

6.2.1      Over de toetsbare termen:

Is er een fysiek inlooppunt?
Rijnwaarden heeft één inlooppunt, gevestigd in het gemeentehuis (woonkern Lobith). Dat fysieke
inlooppunt is niet speciaal voor het CJG opgericht, maar de taken van het CJG zijn aangehaakt bij
het reguliere maatschappelijk werk.
Aanvankelijk waren er twee locaties beoogd: Pannerden en Lobith; locatie Pannerden is dus niet
gerealiseerd. In paragraaf 4.2 is reeds genoemd dat de Rijnwaardse CJG in combinatie met het
Backoffice werkt.

Hoe vaak is dit geopend en hoeveel gebruik wordt hiervan gemaakt?
Het inlooppunt is één keer per week een uur open, namelijk dinsdagmiddag van 13.30 tot 14.30
uur open.


Fysieke bezoeken
totaalbezoeken Frontoffice tot november 2011                                                         4
totaalbezoeken op locatie                                                                            4

Is er telefonisch en digitaal loket?
Naast het fysieke inlooppunt is er een telefonisch en digitaal loket dat via de Backoffice bereik-
baar is. De website is onderdeel van www.cjgregioarnhem.nl. Via dit portal kan Rijnwaarden
eigen inhoud aanleveren. De genoemde website fungeert voor de elf deelnemende regiogemeen-
tes.


Overzicht telefoon- en mail- en websitebezoeken
telefoonbezoeken Frontoffice                                                                      26
mailbezoeken Frontoffice                                                                           5
Telefoon- en mailbezoeken Frontoffice                                                             31
aantal bezoeken website                                                                       20.924
aantal unieke bezoeken website                                                                16.437

Voor jongeren heeft Rijnwaarden de website www.jongerensiterijnwaarden.nl. Waar de regionale
CJG-site   zich richt op de ouders en professionals is deze site bedoeld om te voldoen aan de ver-
plichting tot informatievoorziening voor de doelgroep jongeren die vanuit het rijk is opgelegd.
De jongerensite wordt ook bekostigd uit de decentralisatie-uitkering CJG die de gemeente ont-
vangt.
                                                                                                         Hoofdstuk Rijnwaarden




Hoe vult gemeente haar regiefunctie in?
Er zijn contracten en convenanten gesloten met de gemeente en de kernpartners. Er vindt perio-
diek overleg plaats tussen gemeente en kernpartners. De Frontoffice Coördinator is coördinator
voor Rijnwaarden en Zevenaar; zij is medewerker van VGGM.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                         25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Kunnen de prestaties van het CJG in termen van output en outcome worden geformuleerd?
De prestaties kunnen nog niet in output en outcome worden geformuleerd. Wel zijn de prestaties
in concept geformuleerd en moeten deze nog verder worden uitgewerkt. De bedoeling is dat in
2013 met meer concrete doelstellingen kan worden gewerkt.
Het Plan van Aanpak uit 2010 noemt wel plannen om de prestaties duidelijk te formuleren:
“Na de startconferentie volgen de verdiepingsgesprekken met de individuele kernpartners. Deze
gesprekken zijn er op gericht om de taken van het CJG uit te werken en daarover samenwerkings-
afspraken te maken. Het gaat daarbij om de volgende activiteiten: (…)
Een beschrijving van producten en diensten van het CJG (zowel voor ouders, kinderen/jongeren
als voor professionele organisaties). Welke capaciteit en kosten zijn hieraan verbonden en welke
organisatie en functionarissen vullen deze functies in (wat wordt verwacht van elke organisatie
en wat zijn de consequenties voor en bereidheid van de organisatie)?”
Blijkbaar zijn de taken daarna nog niet concreet geformuleerd.

Zo ja, welke zijn die?
Uit ons onderzoek blijkt de volgende output:
 periodiek overleg inzake Backoffice;
 overleg in regionaal verband met elf deelnemende gemeentes;
 scholenbezoek door coördinator;
 overleg met kernpartners.
Daarnaast mag de website tot de output (producten) worden gerekend, evenals geproduceerde
folders en gegeven adviezen.
Outcome (effecten) wordt niet vermeld.

Waar komen de meeste vragen binnen?
De meeste vragen komen per telefoon en e-mail binnen. De website krijgt ook veel bezoekers.

Hoe staat het met de bekendheid?
Bij professionals is het CJG in voldoende mate bekend. Wel zijn er opmerkingen dat de huisartsen
niet tot nauwelijks meewerken en/of verwijzen. Daarentegen zijn wordt ook gemeld dat de coör-
dinator CJG is uitgenodigd bij het huisartsenoverleg en daar uitgebreid haar verhaal heeft mogen
doen. Ook heeft zij alle huisartsen mogen voorzien van poster- en foldermateriaal. De overall
conclusie is dat de bekendheid voor verbetering vatbaar is.


6.2.2      Over de kosten:

Is er een gemeentelijke begroting?
Er is een gemeentelijke begroting; de totaal begrote uitgaven voor 2013 bedragen ruim 233 dui-
                                                                                                      Hoofdstuk Rijnwaarden




zend euro. De grootste kostenposten zijn Uniform deel JGZ (61 procent van de begroting) en Coör-
dinator CJG Rijnwaarden (12 procent van de begroting).
De totaal begrote inkomsten voor 2013 bedragen 231.402 euro. De inkomsten bestaan voor 94 pro-
cent uit Decentralisatie-uitkering Centra voor Jeugd en Gezin5.

5        Dit zijn aanmerkelijk andere bedragen dan we in ons onderzoek in de gemeente Doesburg ont-
         vangen (zie pag. 18). De gegevens uit Doesburg komen uit een gesprek met een informant, de


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                      26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Welke producten (consultatiebureau, jeugdgezondheidszorg, cursussen alcoholpreventie, ge-
zinscoaches) zijn hierin opgenomen?
In de begroting zijn geen te onderscheiden producten opgenomen.

Waar is het geld aan besteed?
Voor 2012 zijn de uitgaven in overeenstemming met de begroting gedaan. Daarbij geldt wel dat
de begroting weinig differentiatie laat zien, zodat de feitelijke besteding uitgesplitst naar onder-
delen, niet goed in beeld komt.


6.2.3    Over de verwijsindex:

Wordt met de verwijsindex gewerkt?
Het betreft hier de VerwijsIndex Regio Arnhem (VIRA). Daaraan doen 89 organisaties in de regio
Arnhem mee, met 339 locaties. Organisaties zijn vrij om zich aan te melden.

Wie zijn de deelnemende partijen?
Zie het overzicht in paragraaf 4.1.

Wat zijn de ervaringen?
De ervaringen met de verwijsindex worden als goed bestempeld.

Welke knelpunten ervaart men?
Tijdens ons onderzoek werd gezegd dat andere wijze van meldingen vermoedelijk meer resulta-
ten zal laten zien. Nu kan iedere organisatie zelf bepalen wanneer een signaal via de verwijsindex
wordt doorgegeven. Daarmee wordt het systeem afhankelijk van de medewerking van personen
en is daardoor kwetsbaar. Ook bestaat de kans dat kennis te veel aan personen gebonden blijft en
dus kan verdwijnen als deze personen niet meer in functie zijn. Er is overleg met de partners op
dit punt.


6.2.4    Over de deelname van relevante partijen:

Met welke instanties wordt samengewerkt?
Volgens de overkoepelende website van het Centrum voor Jeugd en Gezin in de regio Arnhem is
er samenwerking met diverse kernpartners. Deze staan hieronder vermeld, waarbij in het schema
tevens is aangegeven welke expliciet in de interviews met informanten uit onze gemeentes wor-
den genoemd. In het schema is ook de informatie van de andere twee gemeentes opgenomen.
                                                                                                         Hoofdstuk Rijnwaarden




        gegevens uit Rijnwaarden komen uit ontvangen notities. Hiervoor geldt dan wel dat de gege-
        vens uit. Doesburg alleen het CJG betreffen, terwijl in Rijnwaarden meerdere onderdelen van de
        JGZ in de begroting staan vermeld.



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                         27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Kernpartners                                              Doesburg       Rijnwaarden   Westervoort
Bureau Jeugdzorg                                               ×              ×             ×
STMG                                                           ×              ×             ×
Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-                   ×              ×             ×
Midden (GGD)
Maatschappelijk werk                                              ×           ×             ×

MEE en leerplichtambtenaren zijn vaste deelnemer aan het reguliere casusoverleg CJG 0-12 jaar in
de gemeente Rijnwaarden. Daarnaast wordt opgemerkt dat samenwerking kan worden gezocht
en kan ontstaan met bijvoorbeeld peuterspeelzalen, politie, bureau Halt, huisartsen, verloskundi-
gen en kraamzorg, bibliotheek, kinderopvang, speel-o-theek, onderwijsbegeleiding.

Hoe is die samenwerking vastgelegd?
De samenwerking is vastgelegd in een convenant van CJG Rijnwaarden. Er is een netwerkoverleg
voor 0 tot 4 jarigen. De verschillende partners nemen hier trouw deel aan.

Zijn er afspraken over output en outcome?
Deze afspraken zijn niet gemaakt voor de voorliggende jaren; voor 2013 is dat wel gepland. Het
betreft dan eerder afspraken over output (‘producten’) dan over outcome (‘effecten’).

Hoe is de verantwoording?
De verantwoording vindt maandelijks plaats in de vorm van een overzicht van werkzaamheden
van de coördinator. Maandelijks is er ook een overzicht van de Backoffice over de Frontoffice met
het aantal bezoekers, telefoon- en mailcontacten en websitebezoekers. Jaarlijks wordt zowel in-
houdelijk als financieel verantwoording van de Backoffice ontvangen op regionaal niveau.

Hoe verloopt de samenwerking
Deelname is op basis van vrijwilligheid. Er is sprake van een groot aantal organisaties met nog
meer locaties. Op managementniveau wordt gesproken over betere afstemming tussen organisa-
ties. Binnen de organisaties kan de samenwerking ook beter.


6.2.5   Over de CJG-identiteit:

In welke mate wordt er vanuit één totaalplan en/of CJG-identiteit gewerkt?
De CJG-identiteit is onvoldoende aanwezig; organisaties (b)lijken wel bereid tot samenwerking,
maar men vindt het moeilijk om in de eigen keuken te laten kijken.
                                                                                                     Hoofdstuk Rijnwaarden




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                     28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>7      Westervoort

7.1      Samenvattende bevindingen

Toetsbare termen
De wet schrijft voor dat iedere gemeente minstens één fysiek inlooppunt moet hebben. Er is in
Westervoort geen CJG-spreekuur meer; deze heeft aanvankelijk wel bestaan maar is opgeheven.
De huidige vormgeving is dat er spreekuren worden gehouden door STMG consultatiebureau en
STMG Algemeen        Maatschappelijk Werk (twee kernpartners van het CJG) in Kulturhus de Nieuw-
hof.


Men is bezig om met kernpartners vindplaatsgericht werk in te voeren. Dat wil zeggen dat CJG -
medewerkers scholen en andere vindplaatsen (zoals peuterspeelzalen) bezoeken.


Het CJG heeft een eigen website dat onderdeel is van de regiowebsite. Daarnaast heeft Wester-
voort de website www.debeeldbuis.tv.


De coördinatie vanuit de gemeente vindt, voor de Frontoffice CJG, op diverse manieren plaats. De
gemeente heeft uitgangspunten geformuleerd voor de inzet van het CJG. Het werkplan van het
CJG wordt     daarop gezamenlijk (met kernpartners, CJG -coördinator en gemeente) vastgesteld. Om
de hierin opgenomen SMART-resultaten6 te monitoren zijn diverse overlegmomenten gepland met
onder andere beleidsmedewerkers jeugd & jongeren en managers van de kernpartners.


Er wordt nog vooral gestuurd op output (prestaties, producten, diensten) en niet op outcome
(effecten).


CJG Westervoort heeft een flink netwerk en dat maakt het CJG ruim bekend bij professionals. Te-
gelijk hoorden we van de informanten tijdens ons onderzoek dat ze de bekendheid onvoldoende
vinden; vooral bij de doelgroep (verzorgers, jeugd en jongeren).

Kosten
De gemeente Westervoort werkt met één begroting voor Jeugdgezondheidszorg en Voor- en
Vroegschoolse Educatie (VVE). Die gecombineerde begroting is gekoppeld aan de verschillende
subsidiebeschikkingen. Uitgangspunt is dat de verschillende (beleids)terreinen direct met elkaar
te maken hebben en elkaar versterken. Zo wordt het budget ook niet twee keer aan hetzelfde doel
besteedt. Door dit totaaloverzicht kan er voor het hele werkterrein van jeugdgezondheidszorg en
VVE een     inhoudelijke en financiële afweging worden gemaakt bij het verlenen van subsidie.
                                                                                                    Hoofdstuk Westervoort




Verwijsindex
Westervoort is aangesloten bij een regionale index, de VIRA, die vanwege de ondersteuning van-
uit de Backoffice en het grote verspreidingsgebied professioneel van opzet is. Ook het aantal




6        SMART staat   voor: Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                    29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>aangesloten instanties lijkt hoog: 89 in de hele regio met in totaal 339 locaties. Deze professionele
opzet wordt bevestigd in het interview waarin de ervaringen als goed worden gestempeld.

Deelname relevante partijen
De CJG’s in onze gemeentes, en dus ook die in Westervoort, hebben als het ware een dubbele ver-
antwoording. Aan de ene kant zijn het zelfstandige organisaties die onder verantwoordelijkheid
van de gemeente hun eigen beleid bepalen en invulling kunnen geven aan samenwerkingsver-
banden.
Aan de andere kant zijn het organisaties die onderdeel zijn van het grotere verband van de sa-
menwerkende gemeentes in de regio Arnhem en voor hun handelen verbonden zijn aan de
werkwijze van het samenwerkingsverband. Die samenwerking is vastgelegd in convenanten.
De deelname van relevante partijen is veelal de deelname die loopt via de lijn van het samenwer-
kingsverband. In dat samenwerkingsverband zien we in ieder geval de kernpartners Bureau
Jeugdzorg, Thuiszorginstelling STMG, de Veiligheidsregio VGGM en het maatschappelijk werk.
Vanuit dat samenwerkingsverband kunnen indien nodig andere relevante partijen bij de samen-
werking worden betrokken (de zogenoemde ketenpartners – zie ook voetnoot 8 en het betreffen-
de deel uit de samenvatting op p. 38).


In Westervoort is een directeur van het onderwijs aangesloten op het kernpartnersoverleg met
managers (zie ‘toetsbare termen’). Tijdens ons onderzoek vernamen we ook over samenwerking
volgens het zogenoemde klavertjesviermodel7.

CJG-Identiteit
Naar eigen zeggen is Westervoort erg actief in het vormgeven aan de CJG-identiteit, omdat ge-
werkt wordt vanuit de één-loketgedachte. Dat veronderstelt dat alle aanvragen en contacten die
te maken hebben met jeugd en opvoeding via het CJG binnenkomen. De loketgedachte is dan niet
een fysiek loket, maar een methode van werken door kern- en ketenpartners8 zodat de cliënt al-
tijd bij het goede ‘loket’ terecht komt.




7        Dit klavertje vier model stamt uit de tijd dat over betere afstemming in de regionale samenwer-
         king werd gesproken. Het genoemde klavertje vier heeft betrekking op samenwerking in de
         Liemers (Duiven, Rijnwaarden, Westervoort, Zevenaar). Er zijn ook andere klavertjes vier in de
         regio. Onderwerpen die in de samenwerking aan de orde komen, zijn bijvoorbeeld vindplaats-
         gericht werk, imago CJG (waar willen we heen) en aansluiten zorg voor de jeugd; ook passend
         onderwijs wordt gezamenlijk aangepakt. Dit houdt concreet in dat er werkgroepen zijn waarin
                                                                                                           Hoofdstuk Westervoort




         één ambtenaar het voortouw neemt. Hierdoor hoeven niet overal vier ambtenaren bij ieder
         overleg aanwezig te zijn. Er is inmiddels een regionaal CJG de Liemers-overleg met CJG-
         coördinatoren en beleidsmedewerkers én een overleg met managers kernpartners (VGGM, STMG,
         0-4 jaar, STMG-AMW en Bureau jeugdzorg), coördinatoren CJG en beleidsmedewerkers.
8        Met kernpartners worden de instanties bedoeld die in een netwerksamenwerking het CJG vor-
         men; ketenpartners zijn die instanties die (nauw) samenwerken met de kernpartners CJG of op
         andere wijze een rol of verbinding hebben met het CJG -netwerk, omdat zij zich richten op kind
         en/of gezin. Denk hierbij onder andere aan bijvoorbeeld Bureau Halt of onderwijsinstellingen.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                           30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>7.2      Bevindingen uit het onderzoek

7.2.1      Over de toetsbare termen:

Is er een fysiek inlooppunt?
Sinds 2012 is het fysieke inlooppunt gevestigd in het kulturhus De Nieuwhof. Er is geen CJG-
spreekuur meer, deze heeft aanvankelijk wel bestaan maar is opgeheven. Spreekuren worden
gehouden door kern- en ketenpartners. De meeste activiteiten van het CJG vinden plaats in de
Nieuwhof (netwerk/ ZAT-overleggen, speelochtenden en middag van ouders voor ouders, cur-
sussen).


Volgens het Kernpartnersoverleg CJG Westervoort d.d. 23 oktober wordt voorgesteld om in 2013
een jeugdverpleegkundige op de scholen aanwezig te laten zijn, dit wordt ook wel outreachend
werken genoemd (zie ook p.8); aanvankelijk in bescheiden vorm bij wijze van pilot. Daarnaast is
het CJG Westervoort actief om ouders, kinderen en jongeren te betrekken bij het CJG . In 2013
wordt dit onder andere vormgegeven door een pedagogische ondersteuner en onderzoek.

Hoe vaak is dit geopend en hoeveel gebruik wordt hiervan gemaakt?
Het CJG in Westervoort heeft geen apart spreekuur; de spreekuren van kern- en ketenpartners
passen binnen het aanbod. De CJG-coördinator werkt 24 uur per week vanuit het Kulturhus de
Nieuwhof. In 2012 zijn er bij de CJG-coördinator 22 vragen binnen gekomen9. Hiervan zijn er elf
via de Backoffice gegaan, drie daarvan waren van een professional en acht van een ouder. De
overige elf vragen zijn rechtstreeks bij de CJG-coördinator gekomen. Tien vragen kwamen van een
professional.
Twee maal heeft het Lokale Zorg Netwerk om consultatie gevraagd, omdat er ernstige zorgen
waren om een gezin, bijvoorbeeld vanwege een ontruiming.
Voor de duidelijkheid zij vermeld dat de casussen die vanuit het ZAT of zorgnetwerk 12+ de no-
dige acties van de CJG -coördinator vragen, niet onder deze registratie vallen. In 2012 zijn er totaal
36 bezoekers geweest via telefoon en email. De telefonische contacten zijn vergelijkbaar met 2011
(in 2011 totaal 29 en in 2012 31). De mailcontacten zijn verminderd (in 2011: 25 en in 2012: 5).
In het kader van het versterken van de pedagogische civil society heeft het CJG Westervoort de
volgende activiteiten ondersteunt en uitgevoerd:
 Het CJG Westervoort ondersteunt (pro-)actief de speelochtenden (dinsdag en donderdag voor
      0-4 jaar) en middag (woensdag van 4-9 jaar) van ouders voor ouders met kinderen. Er komen
      gemiddeld 15 tot 20 kinderen en hun ouders/opvoeders op de ochtenden. De middag voor 4
      tot 9 jaar is net opgestart en trekt momenteel (begin 2013) minder kinderen met hun ouders
      (gemiddeld 6 kinderen en hun ouders).
 Er heeft daarnaast één activiteit plaatsgevonden in het kader van de ouder- en kindambassa-
                                                                                                          Hoofdstuk Westervoort




      deur. Drie ouders wilden graag iets betekenen voor kinderen op de basisschool en zo zijn er
      vanaf maart vijf bijeenkomsten geweest met ouders, jongerenwerk Creon, directeur basis-
      school de Flierefluiter en het CJG. Er zijn drie groepjes met in totaal twaalf leerlingen gespro-
      ken van groep 6, 7 en 8 van de Flierefluiter, om hen te vragen wat zij graag in Westervoort


9        1e kwartaal: 7; 2e kwartaal: 4; 3e kwartaal: 6; 4e kwartaal: 5.


    Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                          31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>   zouden willen. Van alle ideeën is er één thema gekozen (een zeskamp). In samenwerking met
   Creon hebben de ouders en de leerlingen materiaal besteld, een programma gemaakt, leerlin-
   gen van andere scholen uitgenodigd. Er waren zes leerlingen betrokken bij het hele proces.
   Tijdens de zeskamp is een CJG-medewerker aanwezig geweest en heeft ongeveer 30 ouders/
   kinderen gesproken.
 Het traject van het ambassadeurschap is in een andere vorm verder gegaan, namelijk de Vonk.
   Het concept en de doelstelling is vergelijkbaar, namelijk het vragen van ideeën vanuit de be-
   volking om deze vervolgens – met beschikbaar gesteld geld – door hen zelf te laten realiseren.
   De voorbereidingen van de Vonk zijn in september gestart. De CJG-coördinator heeft samen
   met de gemeente en het jongerenwerk Creon de projectgroep gevormd. In totaal zijn er veer-
   tien ideeën ingediend en heeft de jury er acht genomineerd. Van de genomineerden heeft het
   CJG drie projecten   ondersteund.
 Het CJG is betrokken bij het project burgerbuddy, waarbij ouders meelopen met de raadsleden.
   Er zijn drie ouders, die bij het CJG waren betrokken via andere projecten, gestart met het bur-
   gerbuddyproject .
 In november is er in samenwerking met GGNet, Indigo, MEE, Candea, Mikado en CJG Duiven
   een thema-avond over jonge mantelzorgers georganiseerd. Op de thema-avond waren erva-
   ringsdeskundigen die hun verhaal vertelden, met als doel het programma laagdrempeliger en
   aantrekkelijker te maken. In totaal waren er 6 ouders.

Is er telefonisch en digitaal loket?
Naast het fysieke inlooppunt is er een telefonisch en digitaal loket dat via de Backoffice bereik-
baar is. De website is onderdeel van www.cjgregioarnhem.nl. Via dit portal kan Westervoort
eigen inhoud aanleveren. De genoemde website fungeert voor de elf deelnemende regiogemeen-
tes.
Het CJG Westervoort benut ook twitter. De ouders van de speelochtenden/ middagen hebben een
Facebookpagina. Daarnaast is er een zogenoemde beeldbuis door en voor jongeren via de website
www.debeeldbuis.tv.

Hoe vult gemeente haar regiefunctie in?
De coördinatie vanuit de gemeente vindt, voor de Frontoffice CJG, op de volgende manier plaats.
De gemeente heeft uitgangspunten geformuleerd voor de inzet van het CJG. Het werkplan van
het CJG wordt daarop gezamenlijk (met kernpartners, CJG -coördinator en gemeente) vastgesteld.
Om de hierin opgenomen SMART-resultaten (die opgenomen zijn in de subsidiebeschikkingen) te
monitoren zijn de volgende overlegmomenten gepland:
 Tien keer per jaar een voortgangsoverleg met CJG Frontofficecoördinator en beleidsmedewer-
   ker jeugd & jongeren naar aanleiding van het werkplan. Bespreekpunten zijn onder andere:
   worden de resultaten zoals afgesproken gehaald, wat zijn knelpunten, waar moet bijgestuurd
                                                                                                     Hoofdstuk Westervoort




   worden, wat loopt goed en wie doet wat? De gemeente fungeert hier als opdrachtgever, regis-
   seur, coördinator en regievoerder van de uitvoering en het proces.
 Vier keer per jaar een overleg met managers van de kernpartners (STMG 0-4 jaar, VGGM, STMG
   maatschappelijk werk en Bureau jeugdzorg) en een vertegenwoordiger van het onderwijs. Be-
   spreekpunten zijn onder andere: worden de resultaten zoals afgesproken gehaald, wat zijn




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                     32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>   knelpunten, waar moet bijgestuurd worden en wat loopt goed? Wie doet wat en welke inzet
   vraag het CJG van de medewerkers van de kernpartners?
 Twee keer per jaar overleg met VGGM over de aansturing Frontofficecoördinator.
 Twee keer per jaar is er overleg over het maatwerkpakket van STMG en VGGM. Hierin worden
   de taken in het kader van het CJG meegenomen. Deze worden voorbereid met de CJG -
   coördinator.

Kunnen de prestaties van het CJG in termen van output en outcome worden geformuleerd?
Op dit moment worden de prestaties vooral in termen van output, dat wil zeggen, activiteiten en
deelnemers, geformuleerd. Westervoort is betrokken bij het regionale overleg (de werkgroep
Arnhem, Rheden, VGGM) om prestatie-indicatoren te formuleren op het gebied van outcome. Dit
wordt gekoppeld aan de uitkomsten van het landelijk onderzoek door het NJI (zie ook p. 7).

Zo ja, welke zijn die?
Speerpunten van het actieplan 2012 en samenvatting van de resultaten voor de CJG Frontoffice
zijn:
1. Het CJG wordt een plek waar de kinderen van 0 tot 12 jaar en hun ouders betrokken zijn bij het
   ontwikkelen en uitvoeren van CJG -activiteiten.
   Resultaten: Het CJG heeft contact met acht ouders die als vrijwilliger actief zijn bij projecten als
   de speelochtend, ouderambassadeur, burgerbuddyproject en de Vonk. Via de speelochtend
   zijn ongeveer 20 kinderen en hun ouders/ opvoeders bereikt. Er is een zeskamp georganiseerd
   met ouders en kinderen en er zijn veertien ideeën ingediend bij de Vonk.
2. Het CJG bereikt de ouders van kinderen van 0 tot 12 jaar en de betrokken professionals. Zij
   krijgen informatie en worden op de juiste plek (verwijsfunctie) en op een goede manier (ge-
   bruik makend van eigen kracht, sociale omgeving) geholpen.
   Resultaten: Er zijn 22 ouders bereikt in twee themabijeenkomsten. Het CJG heeft 22 adviesvra-
   gen gehad van ouders en professionals.
3. Het CJG is een netwerkorganisatie en alle instellingen betrokken bij opvoeden en opgroeien
   vormen samen het CJG en er is een constructieve samenwerking.
   Resultaten: De CJG-coördinator heeft met 30 kern- en ketenpartners contact. Er is één bijeen-
   komst met vrijwilligers geweest. Er zijn vier bijeenkomsten met kernpartners geweest als pro-
   jectgroep. Er zijn activiteiten georganiseerd in kader van Westervoort in Beweging en Week van
   de opvoeding.
4. Het CJG zorgt voor een sluitende zorgstructuur van 0 tot 23 jaar; professionals weten waar ze
   hun zorgsignalen kunnen bespreken en maken gebruik van de VIRA en het zorgcoördinatie
   model.
   Resultaten: Er zijn drie werkgroepen gerealiseerd en één startbijeenkomst, met als resultaat dat
   het ZAT 0-12 is gestart. Hier nemen zeventien organisaties aan deel. Het zorgnetwerk 12+ heeft
                                                                                                          Hoofdstuk Westervoort




   tien bijeenkomsten gehad.

Waar komen de meeste vragen binnen?
De meeste vragen komen binnen via het consultatiebureau, via het jongerenwerk ambulante
sportcoaches en jongerencentrum, het ZAT 0-12 jaar (onderwijs, peuterspeelzalen, kinderdagop-
vang, maatschappelijk werk, VGGM, STMG 0-4 jaar, STMG AMW, MEE, Bureau Jeugdzorg, politie) en



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                          33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>het netwerk 12+ (leerplichtambtenaar, politie, maatschappelijk werk, jongerenwerk, gemeente en
‘Jongeren en Kleine Kriminaliteit – JEKK)

Hoe staat het met de bekendheid?
Deze kan nog beter.


7.2.2   Over de kosten

Is er een gemeentelijke begroting?
Er is sprake van één totaal begroting basistakenpakket Jeugdgezondheidszorg en Voor- en vroeg-
schoolse educatie. Deze begroting bestaat op zich weer uit de begrote kosten voor de verschillen-
de producten die de gemeente inkoopt of waar zij subsidie verleent. Veel producten hebben weer
hun eigen begroting die door de leverancier van het product bij de subsidieaanvraag wordt inge-
diend. Op deze wijze is er een beeld van de door de gemeente begrote kosten van de producten
en de begrote kosten van de producten die door de instellingen worden geleverd.

Welke producten (consultatiebureau, jeugdgezondheidszorg, cursussen alcoholpreventie, ge-
zinscoaches) zijn hierin opgenomen?
Uitvoering van het wettelijk uniforme deel van het basistakenpakket (alle activiteiten van het
consultatiebureau). Prenatale voorlichting, waaronder de organisatie van 10 maandelijkse voor-
lichtingsbijeenkomsten voor zwangeren en partners.
Het volgende overzicht geeft inzage in de bedragen.


Onderdelen                                                                                       k€
Samen Starten kosten per kind                                                           140
Huisbezoeken                                                                            110
Deelname netwerk 0-4 jaar wijkverpleegkundige                                           10
Logopedische screening op consultatiebureau; verwijzing                                 7
Regionaal cursusaanbod                                                                  1
Spreekuur JGZ 4-12 jaar                                                                 12
Logopedische screening op consultatiebureau; dagdeel                                    7
Logopedische screening op consultatiebureau; huisvesting                                7

Daarnaast zijn er de periodieke onderzoeken van de GGD door schoolarts en schoolverpleegkun-
digen op de basisscholen en in het voortgezet onderwijs. Het gaat in deze periode om drie con-
tactmomenten met kinderen/ouders. Tevens vindt spreekuren op scholen plaats.
Tot slot zij vermeld dat alcoholpreventie plaatsvond tot en met 2012 plaats in een regionaal pro-
ject (Duiven, Lingewaard, Overbetuwe, Rijnwaarden, Westervoort en Zevenaar) met eigen pro-
                                                                                                       Hoofdstuk Westervoort




jectleider. Het gaat daarbij om preventief, repressief en communicatief beleid. In 2013 gaat het CJG
samen met het jongerenwerk aandacht geven aan het preventieve deel met ouders en jongeren.

Waar is het geld aan besteed?
Het geld is conform de begroting besteed.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                       34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>7.2.3   Over de verwijsindex

Wordt met de verwijsindex gewerkt?
Het betreft hier de VerwijsIndex Regio Arnhem (VIRA). Daaraan doen 89 organisaties in de regio
Arnhem mee, met 339 locaties.

Wie zijn de deelnemende partijen?
Zie het overzicht in paragraaf 4.1.

Wat zijn de ervaringen?
De ervaringen worden als positief bestempeld, maar verdere verbetering is mogelijk.

Welke knelpunten ervaart men?
Ondanks dat er geïnvesteerd is in cursussen voor de deelnemende partijen van de verwijsindex
blijken organisaties verschillend om te gaan met wanneer en welke casus men registreert. Er is
lang onduidelijk gecommuniceerd door de (regionale) projectleider van de verwijsindex wie en
op welke manier men kan melden in de verwijsindex. Niet aangesloten organisaties kunnen na-
melijk melden via de bestaande ZAT’s, netwerken of het CJG. Dit is in Westervoort lokaal opge-
pakt. Vanaf midden 2012 is de regie van de verwijsindex een taak van de Backoffice CJG.


7.2.4   Over de deelname van relevante partijen:

Met welke instanties wordt samengewerkt?
De CJG coördinator heeft structureel en regelmatig contact vanuit:
 Zorgnetwerk 12+ (met politie, leerlingconsulent, JEKK, maatschappelijk werk en Creon);
 ZAT 0-12 (met Bureau Jeugdzorg, maatschappelijk werk STMG, JGZ-STMG, JGZ-VGGM, leerling-
   consulent, politie, MEE Gelderse Poort, Zozijn, Kangoeroe, Mikado en 7 basisscholen).


Met diverse partners hiervan is ook in ander verband contact geweest, zoals de Vonk, project
Flierefluiter, directeurenoverleg, teamoverleg, projectgroep. Daarnaast is er in voorbereiding van
trajecten en rondom diverse projecten ook contact geweest met WSNS de Liemers, Mikado, Ho-
mestart, jongerenloket Startblok, Lindenhout, SIZA, GGNet, Indigo, Candea, Zonnekinderen en
gebruikers van de Nieuwhof.
Verder heeft het CJG ook contact met het stageleerbedrijf van Creon. Er zijn diverse afspraken
gemaakt over het inzetten van stagiaires in het CJG. (Om een beeld te geven van het aantal contac-
ten: van februari t/m mei heeft de CJG coördinator ongeveer 116 face-to-face contacten gehad –
gemiddeld 2 tot 3 contacten per werkdag).

Hoe is die samenwerking vastgelegd?
                                                                                                     Hoofdstuk Westervoort




In convenanten die zijn gebaseerd op deelname aan ZAT 0-4 jaar en netwerk 12+. Met andere par-
tijen wordt – indien nodig – op basis van een plan van aanpak gewerkt om te komen tot een ge-
zamenlijke activiteit. De jaarverslagen geven een beeld van die samenwerking.

Zijn er afspraken over output en outcome?
Er zijn wel afspraken over de output, niet over de outcome.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                     35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Hoe is de verantwoording?
De verantwoording vindt plaats in de jaarverslagen van de verschillende organisaties.

Hoe verloopt de samenwerking
De manier van samenwerken wordt aangeduid met het klavertjesviermodel. Er wordt samenge-
werkt in gemeentelijke werkgroepen, onder andere op het vlak van decentralisatie in de jeugd-
zorg. Er is ook het genoemde kernpartnersoverleg.
Men is op zoek naar meer samenhang. De partners denken nog te veel vanuit de eigen instelling
en de eigen producten en dat werkt belemmerend.


7.2.5   Over de CJG-identiteit:

In welke mate wordt er vanuit één totaalplan en/of CJG-identiteit gewerkt?
Er is sprake van een CJG-identiteit omdat vanuit de één-loketgedachte wordt gewerkt. Een infor-
mant spreekt zegt zelfs dat de gemeente ‘erg actief’ is op dit punt.




                                                                                                  Hoofdstuk Westervoort




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                  36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>8     Conclusie en aanbeveling

In dit hoofdstuk worden conclusies getrokken uit het verrichte onderzoek en op grond daarvan
aanbevelingen geformuleerd. De conclusies zijn geformuleerd nadat de onderzoeksgegevens op
grond van ambtelijk wederhoor zijn aangevuld en gecorrigeerd.




8.1      Conclusies
Voor onze conclusies grijpen we weer terug naar het rapport van de Algemene Rekenkamer.
Immers, het rapport dat de Algemene Rekenkamer in samenwerking met lokale rekenkamers en
rekenkamercommissies had opgesteld gaf een beeld van de stand van zaken van de Centra voor
Jeugd en Gezin en onze vraag was nu in welke mate het beeld uit dat rapport ook in onze ge-
meentes te vinden is. Daarom volgen we bij de conclusies de genoemde punten die door dit hele
onderzoek de leidraad vormen.

Over toetsbare termen: wel informatie over output, niet over outcome
Onze gemeentes hebben onvoldoende in toetsbare termen vastgesteld wat de taken van de CJG’s
moeten zijn en welke maatschappelijke effecten de CJG ’s zouden moeten bereiken. Daarmee slui-
ten onze bevindingen aan bij het rapport van de Algemene Rekenmaker.

We zien weliswaar dat veel gemeentes fysieke inlooppunten hebben en de mogelijkheid bieden
om via website of telefoon contact op te nemen (via de link met de Backoffice), maar wat men
ermee wil bereiken blijft onvoldoende verwoord. De output wordt wel bijgehouden. Zo komt uit
het onderzoek naar voren hoeveel inlooppunten en contactmogelijkheden er zijn, hoe vaak er
gebruik van wordt gemaakt. Maar dit betreft informatie over de producten en diensten; niet over
de outcome of effecten.

Het aantal bezoeken aan de fysieke inlooppunten in onze gemeentes is betrekkelijk laag, voor
zover we hier informatie over konden verzamelen: het kwam niet boven de tien uit.

Onze gemeentes nemen over het algemeen weinig de regierol. Die wordt nu vooral formeel inge-
vuld: er worden convenanten gesloten, er is overleg met functionarissen, soms worden evaluaties
gehouden en begrotingen opgesteld. Soms wordt ook verwoord dat men streeft naar SMART-
doelstellingen. Maar er komt uit ons onderzoek onvoldoende naar voren wat nu beoogde de ef-
                                                                                                  Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




fecten van de CJG ’s zouden moeten zijn. En dus kan er onvoldoende worden geconcludeerd of de
CJG ’s   daarin slagen waarvoor ze bedoeld zijn.

Over de regierol die de gemeentes zouden moeten hebben, constateerden we een organisatorisch
probleem tijdens ons onderzoek. De CJG ’s werken namelijk in regionaal verband samen en dus
komt de zeggenschap van twee kanten: vanuit de gemeentes die een regierol moeten nemen
(maar die we slechts in betrekkelijke mate waarnemen) en vanuit het samenwerkingsverband.

Overigens ontstond tijdens ons onderzoek de indruk dat de termen output en outcome niet altijd
duidelijk waren. Zo zegt een van de informanten dat de prestaties niet in termen van output en




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                  37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>outcome worden gedefinieerd, maar dat er wel wordt aangegeven welke voorzieningen moeten
worden gerealiseerd. Maar die voorzieningen zíjn output, lijkt ons.

Naast de fysieke inlooppunten gaan CJG ’s ook vaker outreachend werken. Dat wil zeggen dat
mensen niet naar het CJG hoeven te komen, maar dat de CJG ’s naar de mensen toegaan. Dat ge-
beurt in Doesburg en Westervoort door op de scholen aanwezig te zijn. In Westervoort is dit de
voornaamste vorm van feitelijk contact, er is hier geen fysiek inlooppunt (meer). Gezien de aan-
tallen contacten zijn deze vormen van presentie effectiever dan het open stellen van fysieke in-
looppunten.

Over kosten: uitgaven conform de begroting
Onze gemeentes hebben in grote lijnen zicht op de kosten van de CJG ’s. De Algemene Rekenka-
mer concludeerde in haar rapport dat gemeentes geen goed zicht hebben op de totale kosten en
uitgaven van het CJG ; dat beeld vinden wij dus niet. Er worden begrotingen opgesteld en in het
onderzoek wordt gemeld dat de uitgaven conform de begrotingen zijn. Maar , zoals gemeld, dit
geeft slechts een beeld van de grote lijnen. De begrotingen zijn namelijk veelal weinig gespecifi-
ceerd. En daarmee kan onvoldoende in beeld worden gebracht waar nu precies aan gewerkt
wordt en (wederom) wat de prestaties en effecten (de output en de outcome) zijn.

Uit onze gemeentes hebben we informatie ontvangen over de begrotingen. Die zijn nogal onge-
lijksoortig en daarom lastig te vergelijken. Het is voor de rekenkamercommissie dan ook lastig te
zeggen hoe de beschikbaren gelden van de drie gemeentes zich tot elkaar verhouden.

Verwijsindex: een goed instrument dat verder ontwikkeld kan worden
Alle drie onze gemeentes participeren in de verwijsindex. Het rapport van de Algemene Reken-
kamer constateerde dat er onvoldoende gebruik wordt gemaakt van domeinoverstijgende in-
strumenten, zoals die verwijsindex. Dat geldt dus niet voor onze gemeentes. De verspreiding is
groot, veel instanties zijn aangesloten en de opzet is professioneel. Wel blijkt ook hier dat deel-
name aan de verwijsindex vrijwillig is en het systeem daardoor nog niet optimaal functioneert.
Het gaat goed, maar het kan beter, zo is de teneur.

Deelname relevante partijen: samenwerking binnen regio Arnhem
In de regio Arnhem wordt door elf gemeentes samengewerkt; onze drie gemeentes maken deel
uit van dit samenwerkingsverband. Daarmee zijn, in tegenstelling tot wat het rapport van de
Algemene Rekenkamer constateerde, in onze gemeentes relevante partijen op elkaar betrokken.
                                                                                                      Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




De samenwerking is in convenanten vastgelegd.
Eerder in dit rapport toonden we het schema met de kernpartners in de drie gemeentes; die
kernpartners omvatten de volgende partijen.
 Bureau Jeugdzorg;
 STMG;
 Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden (GGD);
 Maatschappelijk werk.


Naast kernpartners werd in ons onderzoek ook verwezen naar zogenoemde ketenpartners. Met
kernpartners worden de instanties bedoeld die in een netwerksamenwerking het CJG vormen; ke-



 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                      38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>tenpartners zijn die instanties die (nauw) samenwerken met de kernpartners CJG of op andere wij-
ze een rol of verbinding hebben met het CJG -netwerk, omdat zij zich richten op kind en/of gezin.
Denk hierbij onder andere aan bijvoorbeeld Bureau Halt of onderwijsinstellingen. In Doesburg en
Westervoort wordt bijvoorbeeld samengewerkt met de basisscholen als ketenpartner.


De bedoeling van de samenwerking is casusregio, dat wil zeggen dat voor één gezin (waar be-
trokken instanties bemoeienis mee zouden kunnen hebben) één plan wordt opgesteld. Dat vraagt
onderlinge afstemming en die is er, zo blijkt uit ons onderzoek.
De bekendheid van het CJG is bij de kernpartners goed. Er is regelmatig onderling overleg en za-
ken worden op elkaar afgestemd.
Twee gemeentes melden ook nog andere samenwerkingsverbanden naast het genoemde verband
in de elf regiogemeentes. Doesburg heeft nog een samenwerkingsverband met gemeentes uit de
Achterhoek, in Westervoort wordt in zogenoemd Klavertje Viersamenwerking gewerkt; dit be-
treft een samenwerkingsverband van vier gemeentes in de Liemers (Duiven, Rijnwaarden10, Wes-
tervoort en Zevenaar).

CJG -identiteit: formeel wel aanwezig, feitelijk nog zwak ontwikkeld
De CJG -identiteit wordt met enige ambivalentie beleefd. Enerzijds beleeft men de identiteit door
vanuit een gezamenlijke aanpak te werken, anderzijds wordt nog te veel vanuit de eigen instantie
gewerkt en laat men niet graag in de eigen keuken kijken. Het rapport van de Algemene Reken-
kamer spreekt over het CJG als een bedrijfsverzamelgebouw: een plaats waar verschillende in-
stanties weliswaar onder een gezamenlijke noemer werken, maar toch een grote mate van zelf-
standigheid in werken hebben. De term bedrijfsverzamelgebouw dringt zich ook in onze ge-
meentes op, juist omdat de bevindingen uit ons onderzoek die ambivalentie tonen. Anders ge-
zegd: formeel is er een samenwerking en worden zaken vanuit een gezamenlijke visie met elkaar
afgestemd, tegelijk melden sommige informanten dat de feitelijke samenwerking nog niet opti-
maal is en er nog geen ‘CJG -team’ bestaat.
In dit verband is een opmerking van een informant tijdens ons onderzoek in een van de gemeen-
tes veelzeggend. Hij stelt: “Van wat binnenkomt kan veel direct afgehandeld worden. Er is in
weinig gevallen sprake van zwaardere problematiek. Of zwaardere gevallen voldoende worden
ingebracht is ook nog de vraag. (…) De samenwerking tussen de hulpverleners is punt van aan-
dacht, oude afspraken (werkwijze) lopen (soms ongemerkt) door. Heel veel is er door de komst
van het CJG nog niet veranderd.”
                                                                                                      Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




We zien dus een formele samenwerking die feitelijk nog onvoldoende van de grond komt. Nu
was één van de doelen van de oprichting van de CJG’s om bij te dragen aan afstemming van advi-
sering, interventies en activiteiten die verschillende instanties op het gebied van jeugd en opvoe-
ding verrichten. Dit blijkt nu dus nog verdere ontwikkeling nodig te hebben, want veel informan-
ten merken op dat nog te veel binnen de oude patronen wordt gewerkt.



10    Hoewel dit Klavertje Viermodel niet expliciet wordt gemeld door de informanten uit Rijnwaar-
      den, lijkt het logisch dat ook Rijnwaarden in deze ook een aanvullend samenwerkingsverband
      heeft.


 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                      39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Bekendheid onbekend
De Algemene Rekenkamer concludeerde dat de bekendheid van de CJG ’s in gemeentes gering is.
Of dat in onze gemeentes ook het geval is, is lastig te zeggen. Er zijn geen objectieve criteria (bij-
voorbeeld via enquêtes op grond waarvan we percentages zouden kunnen noemen). De subjec-
tieve inschatting verschilt daarbij van informant tot informant. Maar in ieder geval kan gesteld
worden dat het CJG bij professionals bekend is. En daar waar CJG ’s aanwezig zijn op scholen, zal
de bekendheid naar alle waarschijnlijkheid groter zijn.



8.2   Aanbevelingen

Outcome verwoorden
Een grondtoon die door dit rapport heen klinkt, is dat de beoogde effecten (outcome) onvol-
doende zijn geformuleerd. Het zal ongetwijfeld waar zijn dat veel activiteiten worden gewaar-
deerd. Maar waaraan dragen ze bij? Het is van belang dat dit helder en toetsbaar wordt geformu-
leerd. Evaluerende opmerkingen over het CJG kunnen eigenlijk pas werkelijk relevant zijn als ze
kunnen worden betrokken op de beoogde effecten.
We zien veel activiteiten (en in Westervoort duidelijke impulsen voor verdere activiteiten) en
veel zullen beslist worden gewaardeerd. Maar uiteindelijk is niet de vraag of activiteiten worden
gewaardeerd, maar of ze bijdragen aan het beoogde effect. Daarom adviseren wij om deze effec-
ten zo concreet mogelijk te formuleren.


De beoogde outcome volgt vaak uit de geplande output, namelijk de ingezette prestaties, produc-
ten en diensten. Het zou goed zijn om in de begroting de outcome zo direct mogelijk aan de kos-
ten te koppelen. De Rijksoverheid heeft in het kader van de VBTB-operatie11 drie duidelijke vragen
opgesteld die richtinggevend zouden moeten zijn bij beleid. Deze vragen luiden:
 Wat willen we bereiken?
 Wat gaan we daarvoor doen?
 Wat mag het kosten?
We zien hier outcome, output en kosten in drie basale vragen geformuleerd. Wij adviseren om te
bezien of deze drie vragen behulpzaam kunnen zijn bij het verder verwoorden van (met name)
outcome en begrotingen.
De kracht van de drie vragen ligt ook in het feit dat ze een redelijk eenvoudige (en gelijksoortige)
evaluerende tegenhanger hebben, namelijk: wat wilden we bereiken, wat hebben we daarvoor
                                                                                                         Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




gedaan en wat heeft het gekost?


Eerder merkten we op dat het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) is gevraagd om de basisset indica-
toren te testen op bruikbaarheid. Het bleek dat de set niet te gebruiken is voor, met name, outco-
megegevens die gemeentes wel wensen. Hierop is er een opdracht uitgegaan aan NJI om de basis-
set hierop aan te passen (zie p. 7). Het is een goede ontwikkeling dat in de regio Arnhem er met



11    VBTB staat voor: van Beleidsbegroting Tot Beleidsverantwoording; deze operatie is later – na
      evaluatie – verder bijgesteld onder de noemer Verantwoord begroten.


 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                         40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>de Backoffice wordt samengewerkt om te komen tot een regionale basisset indicatoren effectivi-
teit op outcome.


Bekendheid bepalen
Over de bekendheid zijn weinig objectieve gegevens voorhanden. Soms wordt uitgesproken dat
de bekendheid beter zou kunnen, een enkele keer wordt dit specifiek benoemd als bekendheid bij
de doelgroep. Het lijkt ons van wezenlijk verschil of de bekendheid beter kan bij mensen die
vanuit het professie betrokken zijn bij jeugd en jongeren of bij de doelgroep zelf. In het eerst ge-
val is immers de signalerende en interveniërende functie van het CJG in het geding. In de huidige
opzet van ons onderzoek hebben we een verdere peiling naar de bekendheid van het CJG echter
niet meegenomen en dus kunnen we hier verder geen uitspraken over doen. We bevelen echter
aan om de bekendheid bij belangrijke belanghebbenden te inventariseren. Een kleine (maar re-
presentatieve!) peiling kan dan volstaan. Daarvoor moet worden geformuleerd wie de belangrij-
ke belanghebbenden (ook wel stakeholders genoemd) zijn, vervolgens moet worden gepeild of ze
het CJG kennen en welke taken het CJG naar hun inschatting vervuld en zou moeten vervullen. Op
grond van de uitkomsten zou de communicatiestrategie kunnen worden aangepast.


Outreachend werken
Met name in Doesburg en Westervoort zagen we dat outreachend wordt gewerkt: het CJG is in
deze niet langer een loket waar mensen met vragen naartoe kunnen komen, maar mensen van
het CJG gaan naar die plaatsen waar jongeren en opvoeders zijn. We vinden dit een goed initiatief
dat verdere ontwikkeling behoeft, juist in het licht van de lage bezoekersaantallen van de CJG ‘s.
Blijkbaar werkt het beter als het CJG naar de mensen gaat, dan dat de mensen naar het CJG moeten
komen.


Samenwerking
Eén van de grondgedachten van het CJG is afstemming van diverse activiteiten rondom jeugd en
opvoeding. Dat vraagt samenwerking en die blijkt er te zijn. Allereerst door de kernpartners,
aanvullend door de ketenpartners. Soms zien we een doorgaande ontwikkeling van initiatieven
die resulteren in verdergaande presentie en activiteiten.
We concludeerden echter ook dat de samenwerking beter kan; het beeld van het bedrijfsverza-
                                                                                                       Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




melgebouw, zoals dat in het rapport van de Algemene Rekenkamer werd genoemd, is ook op
onze gemeentes van toepassing.
Een verdere investering in de samenwerking met de ketenpartners en – het werd soms met name
genoemd – de deelname aan de verwijsindex, krijgt onze aanbeveling. Tegelijk zijn we ons ervan
bewust dat bij een vrijwillige samenwerking er altijd door sommige partijen meer samenwerking
en deelname gewenst zal zijn dan door andere. Anders gezegd: samenwerking zal altijd een op-
timum en geen maximum hebben. Het is voor de beleidsmakers zaak zich op dit optimum te
richten en slechts het hoogst noodzakelijke te investeren in potentiële samenwerkingspartners die
weinig bereidheid tonen.




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                       41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Wanneer het CJG zichzelf in toenemende mate kan profileren en dus gestalte kan geven aan de
zogenoemde CJG -identiteit, wordt het CJG wellicht voor partijen een instantie waar men uit eigen
beweging aansluiting bij zoekt.




                                                                                                    Hoofdstuk Conclusie en aanbeveling




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                    42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>9      Bijlage

9.1      Gebruikte documenten en bronnen:
Documenten
Verslag van gesprek met Patricia Vaupell (beleidsmedewerker onderwijs en welzijn) gemeente Rijnwaar-
den) door Paul Bosch en Ellen Mulder (rekenkamercommissie)
Begroting, zoals ontvangen van Rijnwaarden met de naam van het document financieel OverzichtRijn-
waarden202012-2013
Verslag van gesprek met Ron Schoonwater (beleidsmedewerker jeugd en jongeren, gemeente Wester-
voort) door Paul Bosch en Arno Sent (rekenkamercommissie)
Verslag van gesprek met Marjel Willekes (o.a. beleidsadviseur cluster Samenleving, beleid en ontwikkeling,
gemeente Doesburg) door Paul Bosch en Freek Jansen (rekenkamercommissie)
Offerte CJG Doesburg d.d. 21 juni 2011 van Stichting Thuiszorg Midden-Gelderland (STMG)
Korte samenvatting van gesprek met Martin Keizer (coördinator CJG Doesburg) door Paul Bosch en Freek
Jansen
CJG Doesburg; Rapportage 2e kwartaal 2012
Plan van Aanpak Centrum voor Jeugd en Gezin Doesburg def.doc
website CJG regio: http://www.cjgregioarnhem.nl/artikelen/algemeen/partners/menu-id-6641


9.2      Lijst van afkortingen
afkorting    voluit
AMW          Algemeen Maatschappelijk Werk
BDU CJG      Brede Doeluitkering Centra voor Jeugd en Gezin
BJZ          Bureau Jeugdzorg
CJG          Centrum voor Jeugd en Gezin
DD-JGZ       Digitaal Dossier-Jeugdgezondheidszorg
GGD          Gemeentelijke Gezondheidsdienst
GGZ          Geestelijke Gezondheidszorg
HGM          Hulpverlening Gelderland Midden
JGZ          Jeugdgezondheidszorg
JIP          Jongereninformatiepunt
OVA          Overheidsbijdrage aan arbeidsontwikkeling
PO           Primair Onderwijs
RMC          Regionaal Meld- en Coördinatiepunt
STMG          Stichting Thuiszorg Midden-Gelderland
VGGM         Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden
VIRA         Verwijsindex risicojongeren regio Arnhem
Wmo          Wet maatschappelijke ondersteuning
ZAT          Zorgadviesteam
                                                                                                             Hoofdstuk Bijlage




 Gezamenlijke rekenkamercommissie Doesburg, Rijnwaarden en Westervoort
                                                                                                             43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>