<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>PROJECTPLAN
Projectnaam              :  Groenadoptie
Projectnummer            :  1
Opdrachtgever            :  Peter Breukers
Startdatum               :  19 september 2017
Einddatum                :  1 januari 2018
Projectleider            :  Albert Hoogenkamp en Karin Hammink
Inleiding
Er zijn inwoners die aangeven graag zelf het onderhoud en de inrichting van het groen in hun
straten ter hand te willen nemen. Deze concrete vraag is aanleiding om te bekijken of we
groenadoptie mogelijk kunnen maken in Westervoort en hoe we dat dan vorm willen geven.
Het inzetten van een pilot als instrument om ervaring op te doen met groenadoptie is hiervan
een onderdeel.
Wat is groenadoptie en welke vormen kennen we?
Groenadoptie kent meerdere verschijningsvormen te weten:
1) Herinrichting bestaand groen. Bewoners adopteren een perk of plantsoen en richten dat
naar eigen inzicht opnieuw in en beheren dat vervolgens ook zelf.
2) Onderhoud overnemen van bestaand groen. Bewoners nemen het onderhoud over van de
gemeente met daarbij de mogelijkheid om een hoger onderhoudsniveau te realiseren.
3) Geveltuintjes (verharding omvormen naar groen). Bewoners krijgen de mogelijkheid om
kleine tuintjes te maken rondom hun woning tegen de gevel. Hierbij moet de doorgang voor
andere gebruikers gewaarborgd blijven.
4) Speeltuinbeheer. Bewoners krijgen de mogelijkheid om in en rond bestaande speelplekken
het groen te beheren en onderhouden. Dit kan alleen in overleg met de gemeente die
verantwoordelijk blijft voor de speeltoestellen in verband met veiligheid.
In Westervoort kennen we nog een vijfde vorm van participatie met inwoners in het groen:
5) Zonnebloemproject. Inwoners krijgen de mogelijkheid om in overleg met de gemeente
(zonne)bloemen te zaaien in bestaand groen.
Al deze vormen willen we in dit voorstel onderbrengen.
Ervaringen van anderen
In den lande zijn veel gemeenten die ‘aan groenadoptie doen’. Met wisselend succes.
Algemeen is het beeld dat groenadoptie als bezuinigingsmaatregel geen succes is. Als middel
om participatie te bevorderen en de betrokkenheid bij de leefomgeving te vergroten ligt dat
wat genuanceerder. Veelal is er aanvankelijk veel belangstelling en aandacht voor
groenadoptie, zowel bij de adoptanten, als bij de gemeente. Op de middellange termijn blijkt
dat deze aandacht verslapt. De gemeente geeft steeds minder aandacht aan de adoptanten
omdat ze zich wel lijken te redden. Maar ook bij de adoptanten kan de aandacht en het
enthousiasme terug lopen door mensen die verhuizen, ouder worden of doordat ze als groep
uit elkaar vallen. Om groenadopties ook op de lange termijn vitaal te houden is blijvend
aandacht en begeleiding nodig. Begeleiding vanuit groenbeheer om te adviseren over hoe
langdurig mooie resultaten met het geadopteerde groen te bereiken, als ook aandacht vanuit
relatiebeheer om mensen te blijven motiveren en waarderen.
De reden om tot groenadoptie over te gaan is bepalend voor het verloop zo lijkt het. Moet de
gemeente bezuinigen en liefst snel en goedkoop grond in beheer van bewoners geven? Dan is
het doorgaans maar een matig succes: op uitgeputte grond kan niemand succesvol tuinieren
en ‘opgedrongen’ groenadoptie levert geen intrinsiek gemotiveerde adoptanten op. Wil de
gemeente graag participatie bevorderen en inwoners faciliteren in hun eigen wensen en is zij
bereid begeleiding en (co)financiering te bieden, levert dat meer succes op.
                                               -1-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Groenadoptie in Duiven
In Duiven doet men al jaren aan groenadoptie. Bewoners worden via ‘Kleur uw Buurt’
uitgenodigd om onder andere zelf groen in beheer te nemen. Voor een eventuele herinrichting
van het te adopteren groen kunnen inwoners via Kleur uw Buurt een bedrag van maximaal €
500,- aanvragen bij de gemeente. Navraag wijst uit dat het na een sprankelende start de
gemeente nu een aantal adopties heeft die lopen, maar dat er geen aparte aandacht meer is
voor deze adopties binnen het huidige groenbeleid.
Beleid
Participatiebeleid
De afgelopen jaren hebben de raad en het college concrete ambities geformuleerd rondom
participatie van inwoners. Zowel in het coalitieakkoord als in de programmabegroting is het
uitgangspunt dat leefbaarheid, waar groen een onderdeel van is, een gezamenlijke
verantwoordelijkheid is van inwoners, organisaties en gemeente. Daarnaast is in het
coalitieakkoord de wens opgenomen om meer nieuwe vormen van burgerparticipatie te
realiseren. Concreter is bij de programmabegroting in programma 1 benoemd dat voor
leefbaarheid de omslag gemaakt wordt van burger- naar overheidsparticipatie. Deze ambitie
realiseren we door inwoners te faciliteren in hun wensen waar we dat mogelijk achten.
Het mogelijk maken van groenadoptie past binnen deze ontwikkelingen en is als zodanig een
stap in de goede richting.
Groenbeleid
De gemeenteraad heeft in 2010 en 2012 het groenstructuurplan en het bomenbeleidsplan
vastgesteld. Dit zijn de kaders voor het groenbeheer. In het groenstructuurplan zijn alle
waardevolle groenstructuren beschreven. In het bomenbeleidsplan zijn de waardevolle bomen
beschreven aan de hand van het ‘groene kaart model’. Op de groene kaart staan die bomen
die niet gekapt worden. In beginsel is het voorstel om de percelen die tot de groene
hoofdstructuur behoren niet uit te gegeven voor groenadoptie. Deze groenstructuren willen
we graag behouden voor onze gemeente. Het behoud van deze hoofdstructuren vinden we
belangrijk; het bepaalt de herkenbaarheid en uitstraling van ons dorp. We gebruiken hiervoor
de al bestaande kaarten die in de beleidsplannen toegepast worden (Levende Aders 2
bladzijde 74 – zie de bijlage). Dat betekent in de praktijk dat de substructuren uitgegeven
kunnen worden. Daarmee bedoelen we bijvoorbeeld de hofjes (buurtgroen) in de Mosterdhof.
Wanneer de bewoners wel graag iets in de hoofdstructuur willen doen wordt dat eerst
voorgelegd aan het College. We willen vooraf niet alle mogelijkheden blokkeren. Als
bijvoorbeeld bewoners een gedeelte van het onderhoud willen overnemen uit de
hoofdstructuur willen we daar graag naar kijken. Er hoeft immers niets te veranderen aan de
beplanting, omdat het alleen om onderhoud gaat.
Groenadoptie in Westervoort
Als we groenadoptie in Westervoort mogelijk willen maken, met welk doel doen we dat dan?
Het hoofddoel is het bevorderen van participatie. Samen werken in het groen is daar een
middel toe. Het geeft meer saamhorigheid in de buurt en maakt dat mensen nieuwe
contacten in de eigen leefomgeving leggen.
Samen werken in het groen verbindt inwoners met elkaar en maakt inwoners mede eigenaar
van de eigen woonomgeving. Het geeft inwoners de mogelijkheid invloed uit te oefenen op de
eigen leefomgeving en de eigen identiteit te vergroten. We bieden inwoners tegelijk de
mogelijkheid om het geadopteerde groen ‘te upgraden’ naar een het door hen gewenste
onderhoudsniveau of het groen in te richten naar eigen inzicht (moestuin, bloementuin, etc.).
De buurt kan de eigen moestuin starten hetgeen ook voedsel oplevert.
Er ontstaat een partnerschap in de samenwerking tussen inwoners en gemeenten rondom de
adopties. Het wordt meer “wij” in plaats van “wij en zij”.
Doelen:
- meer participatie van inwoners
- samenwerking tussen inwoners onderling
- meer saamhorigheid in de wijk/buurt
- meer betrokkenheid inwoners bij de openbare ruimte
- een nieuwe vorm van participatie realiseren
Kaders
Groenadoptie bevordert de onderlinge contacten in de wijk: inwoners gaan samen aan de slag
‘in het groen’. Wij denken dan ook dat voor groenadoptie alleen mogelijk moet zijn voor
                                               -2-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>huishoudens die gezamenlijk aan de slag willen en niet zo zeer voor individuele huishoudens.
Ook het goed organiseren van het gezamenlijk draagvlak en daarmee saamhorigheid in de
buurt vinden wij een belangrijk aspect.
Middels groenadoptie geven wij een stukje openbaar groen terug aan de inwoners. Zij krijgen
een aandeel in het openbaar groen terug en worden daarmee ‘mede-eigenaar’ van de
buitenruimte. Het geadopteerde perceel blijft openbare ruimte en moet groen worden
ingericht. Om te voorkomen dat inwoners met wilde plannen aan de slag gaan stellen wij
vanuit de gemeente grenzen aan de mogelijkheden die inwoners krijgen als adoptanten van
groen.
Adoptanten
Alleen inwoners van Westervoort kunnen een stukje groen adopteren. Hierbij is draagvlak en
akkoord van aanwonenden en belanghebbenden een voorwaarde. Elke adoptie moet door
minimaal drie huishoudens gedragen worden. Alle drie huishoudens tekenen mede voor de
groenadoptie.
Werk en financiering vooraf
Vooraf hebben de gemeente en de adoptanten een overleg waarin de wensen van de
adoptanten worden besproken. Per adoptiesituatie wordt bekeken of de gemeente de grond
kaal moet maken, nieuwe aarde moet opbrengen en of bij de financiering van plantmateriaal
moet ondersteunen. Uitgangspunt is dat inwoners zelf een bijdrage naar draagkracht leveren
en dus niet dat de gemeente alles kant-en-klaar oplevert. We kijken eerst naar wat inwoners
zelf kunnen doen en sluiten ons aanbod daarop aan. Ook financieringen met sponsors en of
fondsen zijn daar een onderdeel van.
Beëindigen
Wij denken ook dat afspraken nodig zijn over het beëindigen van een adoptie wanneer
adoptanten niet meer in staat zijn zich aan de beheerafspraken te houden of wanneer de
gemeente andere plannen ontwikkelt voor het geadopteerde gebied. Wanneer het
onderhoudsniveau onder CROW-niveau B zakt bestaat de mogelijkheid om als gemeente de
groenadoptie te beëindigen. Daarnaast heeft de gemeente altijd de mogelijkheid om de
groenadoptie te beëindigen wanneer er andere zwaarwegender belangen spelen.
Uitgangspunten
Voor het in onderhoud nemen door bewoners van plantsoentjes, perkjes en boomspiegels
gelden de volgende uitgangspunten:
    • Het stuk grond dat geadopteerd wordt moet groen en openbaar toegankelijk blijven;
    • Regels uit de omgevingsvergunning (flora en fauna, kapvergunning, bouwvergunning)
        gelden ook voor het geadopteerde groen. Zo is chemische onkruidbestrijding niet
        mogelijk en zijn bebouwing/objecten/hekwerk niet toegestaan. Bij moestuinen mag
        wel een lage omheining worden aangebracht. Functionele inrichting is wel toegestaan
        zoals een bankje of compostvat;
    • Het stuk groen moet in zijn geheel geadopteerd worden;
    • De gemeente mag werkzaamheden in het stuk groenadoptie uitvoeren of de adoptie
        beëindigen, bijvoorbeeld bij werkzaamheden aan kabels en leidingen of bij een
        eventuele herinrichting, overlast of verwaarlozing (minimaal onderhoudsniveau B). De
        gemeente stelt u daarvan tijdig in kennis;
    • De verkeersveiligheid mag niet in het geding komen;
    • Het beheer en onderhoud van de bomen blijft bij de gemeente;
    • Aanwonenden en belanghebbenden hebben aantoonbaar geen bezwaar tegen de
        adoptie;
    • Als adoptant bent u gehouden de adoptie te beëindigen of over te dragen wanneer u
        de adoptie niet meer kunt voortzetten. Dit moet u tijdig bij ons melden.
    • Bij geveltuintjes
            o is schriftelijke toestemming van de woningverhuurder noodzakelijk;
            o moet de doorgang voor voetgangers minimaal 1,20 meter zijn;
            o moet de tuin worden opgeheven bij verhuizing, tenzij de nieuwe bewoners de
                geveltuin accepteren;
                                               -3-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Adoptieovereenkomst
Voor elke groenadoptie maken wij een adoptieovereenkomst waarin duidelijk staat
beschreven:
- wie zijn de adoptanten
- wie is het aanspreekpunt namens de adoptanten
- wat is er gedaan om draagvlak in de buurt te verkrijgen
- wat doet de gemeente en wat doen de adoptanten om de tuin gebruiksklaar te maken
- de uitgangspunten
- wat kunnen de adoptanten aan begeleiding en advies van de gemeente verwachten
- hoe de adoptie beëindigd kan worden
De groenadoptie wordt ondertekend door de adoptanten en de betrokken wethouders groen
en participatie.
Personele inzet
Werving
Om groenadoptie mogelijk te maken is er werving nodig in de wijken. Wij willen gefaseerd
werken, dus we beperken de campagne aanvankelijk tot het werven van de pilot locaties
(meer over de pilot hieronder) voor groenadoptie en zullen na afloop van de pilot wanneer de
evaluatie heeft plaats gevonden groter werven als het een succes is.
Praktijkbegeleiding
Voor het operationele werk wordt de groenopzichter ingeschakeld gedurende de pilot, nadien
kan afgewogen worden of deze begeleiding ook bij de groenaannemer zou kunnen worden
ondergebracht. De resultaten van de pilot zullen dat uitwijzen, maar vooralsnog willen we de
vakinhoudelijke begeleiding in eerste hand houden.
Ook vanuit team Binnenste Buiten zal er aandacht zijn voor ondersteuning, aandacht en
aanmoediging. Zij kunnen ook ondersteunen bij het organiseren van draagvlak,
bijeenkomsten en activiteiten rondom een adoptie initiatief.
Kans
Dit project biedt de mogelijkheid om aan te sluiten bij actuele klimaat ontwikkelingen. We
krijgen steeds meer te maken met hevige regelval. Meer groen maakt meer waterberging
mogelijk. Meer groen vermindert hittestress en zorgt voor meer biodiversiteit. Een groene
leefomgeving werkt stress verminderend en heeft een algemeen positief effect op de
gezondheid, herstel en het welzijn van de mens.
Succes
Groenadoptie is een succes wanneer inwoners tevreden zijn over de invulling van de adoptie
en omwonenden ook tevreden zijn over het geadopteerde groen. Wij doen dit door in elk
geval jaarlijks een begeleidingsgesprek te voeren met de adoptanten en indien nodig vaker.
Risico’s
Groenadoptie is geen garantie voor de gemeente dat inwoners zich zonder meer tot in lengte
van jaren zullen inspannen. Dat is natuurlijk wel het uitgangspunt, maar ervaringen van
andere gemeenten zijn dat er vele redenen zijn om het bijltje er bij neer te gooien. In het
laatste geval zal de gemeente het terrein weer in oude staat moeten herstellen.
Inwoners en gemeente bereiken geen overeenstemming over de voorwaarden van de pilot.
De kans bestaat dat inwoners ideeën hebben die niet binnen het huidige voorstel passen. In
dat geval zullen wij per situatie bezien of het voorstel via andere mogelijkheden alsnog kan
worden gerealiseerd of dat het separaat als B&W voorstel moet worden ingediend.
Dat inwoners niet geïnteresseerd zijn om groen te adopteren. Dat het draagvlak bij de
wijkraad en bewoners onvoldoende blijkt.
                                               -4-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Pilot
Het voorstel is om eerst een pilot te doen. Wij stellen een pilot van twee jaar voor met
maximaal zes verschillende bewonersgroepen liefst ook in verschillende wijken. Belangrijk is
dat we diverse vormen van groenadoptie in de pilot vertegenwoordig hebben. Een van de pilot
deelnemers zouden de inwoners en wijkraad uit de Mosterdhof kunnen zijn. Na twee jaar
evalueren we de opgestelde kaders met de ervaringen die we dan in de pilot hebben
opgedaan. Het resultaat is een beproefd kaderdocument dat in samenspraak met inwoners tot
stand is gekomen en in de praktijk is getest.
Pilot organisatie
Hans   Breunissen
 Opdrachtgevers
Hans   Sluiter
 6 Wethouder:    Hans Breunissen en Hans Sluiter
Rob  de  Valk
 7 Afdelingsmanager     OR: Rob de Valk
       Overleg tijdens portefeuillehoudersoverleg
       Rol: Het nemen van besluiten en eindverantwoordelijk.
 Pilotgroep
 2 Wijkraad MSW-OK
 3 Karin Hammink
 4 Albert Hoogenkamp
 5 Benjo van den Bosch
       Overleg 1 x per twee weken 1 uur overleg. Op locatie of in het
          gemeentehuis.
       Rol: Uitvoering project
 Kernteam
 1) Albert Hoogenkamp
 2) Karin Hammink
 3) Lisa Polman/Ilona Vermeulen
 4) Annemarie Erinkveld – Maaike van den Boom
      Maandelijks overleg 1 uur tot afronding pilot te plannen door Jeanet
      Rol: Opstellen projectplan en uitwerken pilot.
Ondersteuning
1 Jeanet Klein Wentink
      Tijd: 1 uur per maand
      Rol: Plannen van de afspraken.
Resultaten
      Op 1/3/2018 ligt er een standaard groenadoptie-overeenkomst. Deze is door het
         kernteam in samenspraak juridische zaken opgesteld.
      Op 1/3/2018 start de werving voor de pilot groenadoptie in de wijken.
      Op 1/3/2020 is inzichtelijk of de opgestelde kaders voldoen.
Duur van de pilot: twee jaar, daarna evaluatie en resultaten delen met college van B&W.
Beslismomenten:
     1. Vaststellen projectplan Q4 2017
     2. Vaststellen evaluatie en voortgang Q2 2020
Mijlpaal is de start van de pilot in maart 2018 waarin de wethouders de aftrap doen.
Rapportage over de voortgang en stand van zaken gaat tijdens het reguliere
                                                 -5-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>portefeuillehouders overleg (poho) plaatsvinden.
Succes pilot
De pilot is voor de gemeente een succes als:
- bewoners actief participeren in de adoptieprojecten en er samen gewerkt wordt door
inwoners in de adopties
- we in staat blijken de relatie tussen gemeente en inwoners een positieve impuls te geven
door een goede samenwerking binnen de adoptieprojecten
- inwoners meer betrokken zijn bij en meer invloed hebben op de inrichting van het openbaar
groen in hun wijk. De waardering van inwoners voor het openbaargroen in de wijk neemt
hierdoor toe.
Communicatie
Samen met inwoners worden de opgestelde kaders in de praktijk getest: wij gaan samen aan
de slag met groenadoptie. Gemeente-breed worden inwoners uitgenodigd om mee te doen
aan de pilot c.q. groen te adopteren. De wijkraden zijn betrokken bij de communicatie en
interesseren via hun eigen communicatiekanalen wijkbewoners voor de pilot.
Kosten
Groenadoptie is geen bezuinigingsmaatregel. In de omliggende gemeenten blijkt dat het zelfs
eerder een investering is dan een bezuiniging. Zeker in de eerste jaren kost het meer dan het
oplevert. Immers dit traject heeft begeleiding nodig, en er moeten kosten gemaakt worden
om de te adopteren groenstukken plantklaar te kunnen overdragen.
€ 30.000 is er beschikbaar om nieuwe vormen van participatie te ontwikkelen. Hiervan is €
10.000 benodigd voor het project Water voor Westervoort. De overige € 20.000 wordt
besteed aan pilot groenadoptie in 2018.
Wij denken per pilotlocatie tussen de € 3000 en € 4000 nodig te hebben om aan eventuele
wensen van adoptanten tegemoet te komen. Afhankelijk van de wensen en het aantal
aanmelding zullen we dit budget besteden.
Voor 2019 is nog geen budget beschikbaar, dit kan aangevraagd worden bij de Voorjaarsnota
2018. Voor het opstellen van dit projectplan zijn geen kosten voorzien wel ambtelijke inzet.
Juridische consequenties
De groenadoptieovereenkomst wordt opgesteld in samenspraak met Juridische zaken. Hierin
vormen de afspraken over welke bijdrage de gemeente levert in de uitvoering/financiën en de
kaders een vast onderdeel.
                                              -6-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Bijlage:
         -7-
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>