<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                   BESLUIT


OPSCHRIFT

Vergadering van 24 mei 2016

Besluit nummer: 2016_BW_00339

Onderwerp
Voorjaarsgesprek 2016 - Besluitvormend

Beknopte samenvatting

Bevoegd portefeuillehouder: Oege Bosch

Betrokken portefeuillehouder: Annelies de Jonge, Carry Abbenhues, Coby Pennings, Oege Bosch, Patricia Withagen, René Sueters



HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS



AANHEF

Bijgevoegde bijlage(n):
           Raadsvoorstel Voorjaarsgesprek 2016
           Bijlage 1 Inleiding Voorjaarsgesprek 2016
           Bijlage 2 Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek
           Bijlage 2.1 Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten
           Bijlage 2.2 Matrix samenhang speerpunten
           Bijlage 3 Financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020
           Bijlage 4 Zoekrichtingen 2 000 000 ten behoeve van het focustraject
           Bijlage 5 Voorstellen voor nieuw beleid
           Bijlage 6 Economische foto Zutphen

Volgende niet-digitale bijlagen kunnen ook geraadpleegd worden:
      n.v.t.




MOTIVERING

Volgende feiten gaan aan de beslissing vooraf:
Vorig jaar zijn wij gestart met de vereenvoudiging van de planning & controlcyclus waarbij het uitgangspunt was 'van document naar
dialoog'. Deze werkwijze willen wij dit jaar voortzetten.

Aan de hand van het Voorjaarsgesprek bepaalt de raad de inhoudelijke en financiële kaders voor de komende jaren. De raad laat zich
hierbij adviseren door het college en door bewoners. Deze kaders werken we uit in de Strategische Agenda 2017 - 2020. Het
Voorjaarsgesprek richt zich vooral op de uitwerking van de doelen en de speerpunten uit het focustraject sociaal-economische kracht
en de financiële impuls die daarvoor nodig is. De drie doelen die bijdragen aan een samenleving die zich sociaal en economisch
positief ontwikkelt zijn:

We versterken kwetsbare Zutphenaren

We zijn aantrekkelijk voor krachtige Zutphenaren

We stimuleren een goed ondernemersklimaat




                                                                                                                             p 1 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>De kracht zit met name in de onderlinge verbinding tussen de drie doelen. Het effect van de afzonderlijke doelen wordt versterkt door
in samenhang aan de doelen te werken. De volgende zes speerpunten geven focus en versnelling:

Werk maken van werk

Inzetten op Cleantech

Investeren in de binnenstad

Versterken woonklimaat

Innoveren in de zorg

Meer samen doen in de Stedendriehoek

Het focussen op de bovengenoemde drie doelen vraagt om extra middelen in de vorm van tijd en geld. Middelen die nu niet
beschikbaar zijn. Deze middelen zullen dus uit de bestaande begroting gehaald moeten worden. Vooralsnog gaan wij ervan uit dat wij
jaarlijks € 2.000.000 moeten vrijmaken om realisatie van de drie doelstellingen mogelijk te maken. Wij realiseren ons dat dit geen
eenvoudige operatie wordt, het kan niet anders dan dat dit betekent dat er aan andere, ook belangrijke zaken, minder tot geen tijd en
geld meer wordt gespendeerd. Maar wij zijn ervan overtuigd dat dit absoluut noodzakelijk is, wij zullen ons moeten focussen, anders
zal de stad flink inboeten aan aantrekkingskracht, zelfredzaamheid en financiële zelfstandigheid.

Om het Voorjaarsgesprek te ondersteunen en richting te geven worden er diverse documenten beschikbaar gesteld. Het
Voorjaarsgesprek met de raad vindt plaats op 17 juni 2016. De fora die daaraan vooraf gaan worden gehouden op 6 en 9 juni 2016.

Deze beslissing wordt genomen om volgende redenen:
1. De beschikbaar gestelde documenten helpen bij het richting geven aan de vragen en dilemma's die spelen bij het uitwerken van de
speerpunten en het vinden van zoekrichtingen voor de ombuiging van € 2.000.000.

De raad, het college en inwoners gaan het gesprek aan over de uitwerking van de speerpunten die de sociaal-economische opgave
ondersteunen. Het Voorjaarsgesprek kan dus gevoerd worden tegen de achtergrond van de financiële situatie en met kennis over de
financiële wensen die er zijn.

2. De doelen en speerpunten bepalen het inhoudelijke kader waarmee de Strategische Agenda 2017 - 2020 kan worden opgesteld.

In de Strategische Agenda 2017 - 2020 wordt de aanpak van de speerpunten verwerkt.

3. Aan de hand van de zoekrichtingen voor € 2.000.000 wordt de benodigde financiële impuls gevonden voor de uitwerking van de
speerpunten.

We willen onderzoeken of we door een ombuiging € 2.000.000 beschikbaar kunnen stellen voor de sociaal-economische opgave van
Zutphen.

4. De voorstellen voor nieuw beleid kunnen in de Strategische Agenda 2017 - 2020 worden verwerkt indien de raad hiermee akkoord
gaat.


5. Zoals besproken in het forum van 11 april 2016 zullen wij in de toekomst geen onderscheid meer maken tussen oude en nieuwe
taken in het Sociaal Domein en meer ontschot gaan werken.


Bij de ontschotting hoort een reserve Sociaal Domein in plaats van een reserve Participatie en een reserve WMO/Jeugd.

6. Door een tekort van de gemeenschappelijke regeling Delta, dat hoger is dan € 680.000, in de jaren 2018, 2019 en 2020 ten laste te
brengen van de reserve Sociaal Domein zorgen we er voor dat het tekort geen negatieve invloed heeft op het financieel
meerjarenperspectief.

Als een tekort hoger dan € 680.000 opgevangen zou worden in de exploitatie, heeft dat tot gevolg dat het financieel
meerjarenperspectief in negatieve zin wijzigt en dat er bezuinigd moet worden om het tekort in de exploitatie op te vangen. Er zijn
maatregelen genomen om het tekort te beperken. Het tekort wordt lager en heeft een tijdelijk karakter.

7. Conform afspraak met de raad wordt de Economische foto beschikbaar gesteld bij de stukken voor het Voorjaarsgesprek.




                                                                                                                               p 2 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>FINANCIËLE LUIK

Financiële consequenties:
n.v.t.

Bevoegdheden OR:
Niet van toepassing

Risico's:
Wanneer het Voorjaarsgesprek geen duidelijke richting oplevert over de agenda van de raad en het college voor de komende jaren,
bestaat de kans dat de Strategische Agenda 2017 - 2020 in de praktijk geen rol kan spelen als kaderstellend document, waardoor de
bestuurskracht onder druk komt te staan. Om dit risico te beperken zijn beheersmaatregelen getroffen om richting te geven aan het
Voorjaarsgesprek zoals het opstellen van het gespreksdocument Voorjaarsgesprek 2016, een presentatie over de financiële situatie en
het betrekken van bewoners en stakeholders.

Personele consequenties:
n.v.t.




Beslist het volgende:



BESLISSING

Besluitpunt 1:
Het college besluit de volgende stukken vast te stellen voor het Voorjaarsgesprek en door te sturen naar de raad:

1. Inleiding Voorjaarsgesprek 2016 (bijlage 1)

2. Gespreksnotitie focustraject Voorjaarsgesprek (bijlage 2)

3. Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten (bijlage 2.1)

4. Matrix samenhang speerpunten (bijlage 2.2)

5. Financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020 (bijlage 3)

6. Zoekrichtingen € 2.000.000 ten behoeve van focustraject (bijlage 4)

7. Voorstellen voor nieuw beleid (bijlage 5)

8. Economische foto van Buck Consultants International (bijlage 6)

Besluitpunt 2:
Het college besluit de raad voor te stellen in te stemmen met de volgende inhoudelijke en financiële kaders voor de Strategische
Agenda 2017 - 2020:

1. De onderstaande drie doelen ter versterking van de sociaal-economische structuur:

a. We versterken kwetsbare Zutphenaren

b. We zijn aantrekkelijk voor krachtige Zutphenaren

c. We stimuleren een goed ondernemersklimaat

2. De onderstaande zes speerpunten voor het geven van focus en versnelling aan realisatie van de doelen:

a. Werk maken van werk




                                                                                                                               p 3 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>b. Inzetten op Cleantech

c. Investeren in de binnenstad

d. Versterken woonklimaat

e. Innoveren in de zorg

f. Meer samen doen in de Stedendriehoek

3. De uitwerking van de doelen en speerpunten zoals opgenomen in:

a. Gespreksnotitie focustraject Voorjaarsgesprek (bijlage 2).

b. Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten (bijlage 2.1).

c. Matrix samenhang speerpunten (bijlage 2.2).

4. Het financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020 (bijlage 3).

5. De zoekrichtingen voor de ombuiging van € 2.000.000 ten behoeve van het focustraject (bijlage 4).

6. De voorstellen voor nieuw beleid (bijlage 5).

7. Het samenvoegen van de reserve Participatie en de reserve WMO/Jeugd en onder te brengen in een nieuw te vormen reserve
Sociaal Domein.

8. De tekorten inzake de gemeenschappelijke regeling Delta, voor zover die hoger zijn dan het in de Strategische Agenda 2017 - 2020
opgenomen bedrag van € 680.000, gedurende de jaren 2018, 2019 en 2020 ten laste te brengen van de reserve Sociaal Domein.




BIJKOMENDE INFO BIJ HET BESLUIT

Afdeling Control — Team Control

Financiële consequenties:
n.v.t.




BIJLAGEN DIE INTEGRAAL DEEL UITMAKEN VAN HET BESLUIT
            Raadsvoorstel Voorjaarsgesprek 2016
            Bijlage 1 Inleiding Voorjaarsgesprek 2016
            Bijlage 2 Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek
            Bijlage 2.1 Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten
            Bijlage 2.2 Matrix samenhang speerpunten
            Bijlage 3 Financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020
            Bijlage 4 Zoekrichtingen 2 000 000 ten behoeve van het focustraject
            Bijlage 5 Voorstellen voor nieuw beleid
            Bijlage 6 Economische foto Zutphen




                                                                                                                            p 4 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Raadsvoorstel Voorjaarsgesprek 2016
                                                                                                    VOORBLAD




        ONTWERP                                                             Griffienummer:
                                                                            In te vullen door R&R
        RAADSVOORSTEL
        Onderwerp                         Voorjaarsgesprek 2016
        Programma                         B. Financiën                         B. Financiën

        Forum                             beeldvormend
        Portefeuillehouder                Oege Bosch
        Inlichtingen bij                  Klaas Kamphuis / Esther Steman
                                          7986 / 7164         k.kamphuis@zutphen.nl /e.steman@zutphen.

        Soort bevoegdheid                    kaderstellend      controlerend        budgetrecht     overig
        Beleidsvrijheid                      geen               beperkt             ruim
        Programmabegrotingswijziging         ja                                     nee


        Het college van burgemeester en wethouders stelt voor:

        In te stemmen met de volgende inhoudelijke en financiële kaders voor de Strategische Agenda 2017 – 2020:
             1. De onderstaande doelen ter versterking van de sociaal-economische structuur:
                  a. We versterken kwetsbare Zuthenaren
                  b. We zijn aantrekkelijk voor krachtige Zutphenaren
                  c. We stimuleren een goed ondernemersklimaat
             2. De onderstaande speerpunten voor het geven van focus en versnelling aan realisatie van de doelen:
                 a. Werk maken van werk
                 b. Inzetten op Cleantech
                 c. Investeren in de binnenstad
                 d. Versterken woonklimaat
                 e. Innoveren in de zorg
                 f. Meer samen doen in de Stedendriehoek
             3. De uitwerking van de doelen en speerpunten zoals opgenomen in:
                  a. Gespreksnotitie focustraject Voorjaarsgesprek (bijlage 2)
                  b. Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten (bijlage 2.1)
                  c. Matrix samenhang speerpunten (bijlage 2.2)
             4. Het financieel meerjarenperspectief 2017 – 2020 (bijlage 3).
             5. De zoekrichtingen voor de ombuiging van € 2.000.000 ten behoeve van het focustraject (bijlage 4).
             6. De voorstellen voor nieuw beleid (bijlage 5).
             7. Het samenvoegen van de reserve Participatie en de reserve WMO/Jeugd en onder te brengen in een
                 nieuw te vormen reserve Sociaal Domein.
             8. De tekorten inzake de gemeenschappelijke regeling Delta, voor zover die hoger zijn dan het in de
                 Strategische Agenda 2017 – 2020 opgenomen bedrag van € 680.000, gedurende de jaren 2018, 2019
                 en 2020 ten laste te brengen van de reserve Sociaal Domein.




                                                                                                         p15 van  6
                                                                                                             van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                                     TOELICHTING




Inleiding/aanleiding

Vorig jaar zijn wij gestart met de vereenvoudiging van de planning & controlcyclus waarbij het
uitgangspunt was 'van document naar dialoog'. Deze werkwijze willen wij dit jaar voortzetten.

Aan de hand van het Voorjaarsgesprek bepaalt de raad de inhoudelijke en financiële kaders voor de
komende jaren. De raad laat zich hierbij adviseren door het college en door bewoners. Deze kaders
werken we uit in de Strategische Agenda 2017 - 2020. Het Voorjaarsgesprek richt zich vooral op de
uitwerking van de doelen en de speerpunten uit het focustraject sociaal-economische kracht en de
financiële impuls die daarvoor nodig is. De drie doelen die bijdragen aan een samenleving die zich
sociaal en economisch positief ontwikkelt zijn:

We versterken kwetsbare Zutphenaren

We zijn aantrekkelijk voor krachtige Zutphenaren

We stimuleren een goed ondernemersklimaat

De kracht zit met name in de onderlinge verbinding tussen de drie doelen. Het effect van de
afzonderlijke doelen wordt versterkt door in samenhang aan de doelen te werken. De volgende zes
speerpunten geven focus en versnelling:

Werk maken van werk

Inzetten op Cleantech

Investeren in de binnenstad

Versterken woonklimaat

Innoveren in de zorg

Meer samen doen in de Stedendriehoek

Het focussen op de bovengenoemde drie doelen vraagt om extra middelen in de vorm van tijd en
geld. Middelen die nu niet beschikbaar zijn. Deze middelen zullen dus uit de bestaande begroting
gehaald moeten worden. Vooralsnog gaan wij ervan uit dat wij jaarlijks € 2.000.000 moeten
vrijmaken om realisatie van de drie doelstellingen mogelijk te maken. Wij realiseren ons dat dit geen
eenvoudige operatie wordt, het kan niet anders dan dat dit betekent dat er aan andere, ook
belangrijke zaken, minder tot geen tijd en geld meer wordt gespendeerd. Maar wij zijn er van
overtuigd dat dit absoluut noodzakelijk is, wij zullen ons moeten focussen, anders zal de stad flink
inboeten aan aantrekkingskracht, zelfredzaamheid en financiële zelfstandigheid.

Om het Voorjaarsgesprek te ondersteunen en richting te geven worden er diverse documenten
beschikbaar gesteld.

                                                                                             p26 van  6
                                                                                                 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Beoogd effect

Instemming krijgen voor het financieel en inhoudelijk kader waarbinnen de Strategische Agenda 2017 – 2020
kan worden opgesteld.


Argumenten

1. De beschikbaar gestelde documenten helpen bij het richting geven aan de vragen en dilemma's
die spelen bij het uitwerken van de speerpunten en het vinden van zoekrichtingen voor de ombuiging
van € 2.000.000.

De raad, het college en bewoners gaan het gesprek aan over de uitwerking van de speerpunten die de
sociaal-economische opgave ondersteunen. Het Voorjaarsgesprek kan dus gevoerd worden tegen de
achtergrond van de financiële situatie en met kennis over de financiële wensen die er zijn.

2. De doelen en speerpunten bepalen het inhoudelijke kader waarmee de Strategische Agenda 2017 -
2020 kan worden opgesteld.

In de Strategische Agenda 2017 - 2020 wordt de aanpak van de speerpunten verwerkt.

3. Aan de hand van de zoekrichtingen voor € 2.000.000 wordt de benodigde financiële impuls
gevonden voor de uitwerking van de speerpunten.

We willen onderzoeken of we door een ombuiging € 2.000.000 beschikbaar kunnen stellen voor de
sociaal-economische opgave van Zutphen.

4. De voorstellen voor nieuw beleid kunnen in de Strategische Agenda 2017 - 2020 worden verwerkt
indien de raad hiermee akkoord gaat.

5. Zoals besproken in het forum van 11 april 2016 zullen wij in de toekomst geen onderscheid meer
maken tussen oude en nieuwe taken in het Sociaal Domein en meer ontschot gaan werken.

Bij de ontschotting hoort een reserve Sociaal Domein in plaats van een reserve Participatie en een
reserve WMO/Jeugd.

6. Door een tekort van de gemeenschappelijke regeling Delta, dat hoger is dan € 680.000, in de
jaren 2018, 2019 en 2020 ten laste te brengen van de reserve Sociaal Domein zorgen we er voor dat
het tekort geen negatieve invloed heeft op het financieel meerjarenperspectief.

Als een tekort hoger dan € 680.000 opgevangen zou worden in de exploitatie, heeft dat tot gevolg
dat het financieel meerjarenperspectief in negatieve zin wijzigt en dat er bezuinigd moet worden om
het tekort in de exploitatie op te vangen. Er zijn maatregelen genomen om het tekort te beperken.
Het tekort wordt lager en heeft een tijdelijk karakter.




                                                                                                 p37 van  6
                                                                                                     van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>7. Conform afspraak met de raad wordt de Economische foto beschikbaar gesteld bij de stukken
voor het Voorjaarsgesprek.



Kanttekeningen

1. De Meicirculaire is nog niet uitgebracht.

In de Meicirculaire meldt de overheid de exacte bijstelling van onder andere de stortingen in het
gemeentefonds. Deze bepaalt voor een groot deel de financiële speelruimte van de gemeente. De
ontwikkeling is op dit moment nog onduidelijk en kan in de komende maanden het perspectief doen
wijzigen. De definitieve bijstellingen zullen echter pas in de Meicirculaire worden meegedeeld.

2. De drie doelen zijn niet op korte termijn gerealiseerd.

Het is goed om te realiseren dat het bereiken van de drie doelen tijd zal vragen. Het zijn doelen die
op langere termijn gerealiseerd kunnen worden. Het is van belang om hiermee gezamenlijk en
koersvast aan de slag te gaan.


Risico’s

Wanneer het Voorjaarsgesprek geen duidelijke richting oplevert over de agenda van de raad en het
college voor de komende jaren, bestaat de kans dat de Strategische Agenda 2017 - 2020 in de
praktijk geen rol kan spelen als kaderstellend document, waardoor de bestuurskracht onder druk
komt te staan. Om dit risico te beperken zijn beheersmaatregelen getroffen om richting te geven aan
het Voorjaarsgesprek zoals het opstellen van het gespreksdocument Voorjaarsgesprek 2016, een
presentatie over de financiële situatie en het betrekken van bewoners en stakeholders.

Communicatie/Vervolgtraject/Uitvoering

Het Voorjaarsgesprek is de opmaat naar de Strategische Agenda 2017 – 2020.

Rapportage/evaluatie

De inhoudelijke en financiële kaders zoals vastgesteld door de raad, worden opgenomen in de
Strategische Agenda 2017 – 2020.


Financiën

n.v.t.


Bijlagen

Bijlage 1: Inleiding Voorjaarsgesprek 2016
Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek

                                                                                               p48 van  6
                                                                                                   van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.1: Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de speerpunten
Bijlage 2.2: Matrix samenhang speerpunten
Bijlage 3: Financieel meerjarenperspectief 2017 – 2020
Bijlage 4: Zoekrichtingen € 2.000.000 ten behoeve van het focustraject
Bijlage 5: Voorstellen voor nieuw beleid
Bijlage 6: Economische foto


Stukken die ter inzage liggen




                                                                            p59 van  6
                                                                                van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>ONTWERP
                                                                      BESLUIT

                                                                      Griffienummer:


De raad van de gemeente Zutphen,

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 24 mei 2016 met nummer 83937;
gelet op

                                                besluit:


In te stemmen met de volgende inhoudelijke en financiële kaders voor de Strategische Agenda 2017 – 2020:
    1. De onderstaande doelen ter versterking van de sociaal-economische structuur:
         a.      We versterken kwetsbare Zuthenaren
         b.      We zijn aantrekkelijk voor krachtige Zutphenaren
         c.      We stimuleren een goed ondernemersklimaat
    2. De onderstaande speerpunten voor het geven van focus en versnelling aan realisatie van de doelen:
         a.      Werk maken van werk
         b.      Inzetten op Cleantech
         c.      Investeren in de binnenstad
         d.      Versterken woonklimaat
         e.      Innoveren in de zorg
         f.      Meer samen doen in de Stedendriehoek
    3. De uitwerking van de doelen en speerpunten zoals opgenomen in:
         a.      Gespreksnotitie focustraject Voorjaarsgesprek (bijlage 2)
         b.      Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten (bijlage 2.1)
         c.      Matrix samenhang speerpunten (bijlage 2.2)
    4. Het financieel meerjarenperspectief 2017 – 2020 (bijlage 3).
    5. De zoekrichtingen voor de ombuiging van € 2.000.000 ten behoeve van het focustraject (bijlage 4).
    6. De voorstellen voor nieuw beleid (bijlage 5).
    7. Het samenvoegen van de reserve Participatie en de reserve WMO/Jeugd en onder te brengen in een
         nieuw te vormen reserve Sociaal Domein.
    8. De tekorten inzake de gemeenschappelijke regeling Delta, voor zover die hoger zijn dan het in de
         Strategische Agenda 2017 – 2020 opgenomen bedrag van € 680.000, gedurende de jaren 2018, 2019
         en 2020 ten laste te brengen van de reserve Sociaal Domein.



Aldus besloten in de openbare vergadering van
de raad van de gemeente Zutphen,
gehouden op:



De voorzitter,                                               de griffier,




                                                                                                p6
                                                                                                 10 van  6
                                                                                                    van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Bijlage 1 Inleiding Voorjaarsgesprek 2016




        Bijlage 1: Inleiding Voorjaarsgesprek 2016


        Geachte Raad,

        Nederland is uit de crises. Deze en soortgelijke teksten hebben de afgelopen periode vaak de koppen
        van de diverse kranten gesierd. Ook wij als gemeente Zutphen ervaren dat de verhouding tussen de
        inkomsten en uitgaven weer meer met elkaar in balans komen. Daar zijn wel jaren van straffe
        bezuinigingen aan vooraf gegaan. Deze bezuinigingen hebben ook gevolgen voor de ambtelijke
        organisatie. Het college constateert regelmatig dat er een (te) grote werkdruk is bij veel ambtenaren
        waardoor er geen ruimte meer is voor extra taken en activiteiten. Ook zijn er nog een aantal forse
        risico's te onderkennen in ons huishoudboekje. U bent akkoord gegaan om scherper dan voorheen de
        begroting op te stellen en meer risico's te accepteren in de uitvoering. Het nadeel hiervan kan een
        nadelig jaarrekeningresultaat zijn, het voordeel is dat niet op voorhand al forse bezuinigingen moeten
        worden ingesteld om de begroting sluitend te krijgen.

        Het financieel meerjarenperspectief laat zien dat er weer wat meer ruimte lijkt te ontstaan. Wel moet
        de kanttekening gemaakt worden dat de zogenaamde Meicirculaire nog niet in de cijfers is verwerkt
        omdat deze circulaire nog niet beschikbaar is. Wij zijn in staat om voor het komende jaar u een
        positief financieel perspectief te bieden waarbij ook weer enige ruimte is voor nieuw beleid en wij
        zullen u dan ook graag in dat proces meenemen.

        Wij beseffen als college dat onze economische en sociale positie verder versterkt moet worden. Er zijn
        een aantal factoren binnen deze economische en sociale positie van Zutphen die extra aandacht
        behoeven. Dan gaat het met name om het aantal huishoudens in onze stad die gebruik moeten maken
        van een uitkering, het aantal beschikbare arbeidsplaatsen en de wat kwetsbare binnenstad.
        In de afgelopen maanden hebben wij samen met u geconcludeerd dat wij op een aantal
        beleidsonderdelen meer focus zullen moeten aanbrengen. Deze focus moet uiteindelijk leiden tot het
        stimuleren van een goed ondernemersklimaat, het aantrekkelijk zijn voor krachtige Zutphenaren en het
        versterken van de kwetsbare Zutphenaren. Vanuit deze drie doelen zijn een zestal speerpunten
        ontwikkeld die bepalend zijn voor het bereiken van de drie doelen. Wij zijn verheugd dat u in de
        gehouden fora op 9 en 12 mei hebt aangegeven de benoemde doelen en speerpunten met ons te delen
        en ons de opdracht heeft gegeven dit verder uit te werken. Tijdens het Voorjaarsgesprek gaan wij
        graag met u in gesprek om de inhoud van de speerpunten verder te ontwikkelen. Zoals bekend zijn de
        speerpunten de volgende: Werk maken van werk, inzetten op Cleantech, investeren in de binnenstad,
        versterken woonklimaat, innoveren in de zorg en meer samen doen in de Stedendriehoek. In bijlage 2
        treft u meer informatie aan met betrekking tot het focustraject.

        Het focussen op de bovengenoemde drie doelen gaat ook betekenen dat daar extra middelen in de
        vorm van tijd en geld naartoe zullen gaan. Middelen die wij nu niet op de plank hebben liggen. Deze
        middelen zullen dus uit de bestaande begroting gehaald moeten worden. Vooralsnog is onze ambitie
        om jaarlijks € 2.000.000 vrij te maken om realisatie van de drie doelstellingen mogelijk te maken. Wij
        realiseren ons dat dit geen eenvoudige operatie wordt, het kan niet anders dan dat dit betekent dat er
        aan andere, ook belangrijke zaken, minder tot geen tijd en geld meer wordt gespendeerd.

        De realisatie van de drie doelen vraagt tijd. Dit is een kwestie van een lange adem hebben. Vele kleine
        stapjes zijn nodig voor een grote zichtbare stap. Dit betekent dat wij niet kunnen uitsluiten dat wij de
        komende jaren eerst moeten investeren binnen de gekozen speerpunten om pas op een later moment
        hieruit het rendement te kunnen halen. Ook vraagt dit om een andere werkwijze, bij ambtenaren en bij
        het bestuur. Uw steun en betrokkenheid zijn hierbij cruciaal. We moeten gezamenlijk hiermee aan de
        slag. Dat is belangrijk en geeft goede hoop op een geslaagde uitkomst.

        Wat ons betreft staat de Strategische Agenda 2017 - 2020 in het teken van het focustraject. In de
        begroting zal helder moeten worden verwoord welke acties er worden uitgevoerd tegen welke prijs


                                                                                                                 1
                                                                                                                 p 11 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>teneinde de genoemde doelen te bereiken. Graag ontwerpen wij de contouren van deze Strategische
Agenda samen met u tijdens het Voorjaarsgesprek.


Burgemeester en wethouders van Zutphen




                                                                                                  2
                                                                                                  p 12 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Bijlage 2 Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek




        Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek

        1. Algemene inleiding
        1. Doelen
        Onze opgave is het versterken van de sociaal-economische structuur van de gemeente.
        We willen sterker inzetten op Zutphen in balans, een samenleving die zich sociaal-
        economisch positief ontwikkelt.

        Daarom richten we ons de komende jaren op drie doelen:
           1. We stimuleren een goed ondernemersklimaat: Economische
              structuurversterking en vernieuwing van de economie is nodig om
              werkgelegenheid te behouden en te stimuleren. We willen bedrijven blijvend
              binden en starters een kans geven.
           2. We zijn aantrekkelijk voor (potentieel) krachtige Zutphenaren: Mensen die
              draagkrachtig zijn, regie hebben over hun eigen leven en sociaal en cultureel
              actief en vaardig zijn, zijn van belang voor de (economische) kracht en de
              dynamiek van Zutphen en Warnsveld.
           3. We versterken kwetsbare Zutphenaren. We versterken de positie van mensen die
              het in hun leven niet op eigen kracht redden en voor inkomen, werk en een dak
              boven hun hoofd aangewezen zijn op de overheid, zodat ze hun zelfstandigheid
              kunnen vergroten.
        2. Zes speerpunten
        Zes speerpunten geven focus en versnelling door de specifieke opgave en het proces
        centraal te stellen én door de onderlinge interactie en samenhang.

            1. Werk maken van werk: Omdat we de hoge werkloosheid willen aanpakken. Extra
               investeren in het creeren van banen en het toe leiden naar werk is nodig.
            2. Inzetten op Cleantech: Omdat duurzaamheid en creativiteit in ons DNA zit willen
               we nu de kansen pakken die Zutphen als partner van de Cleantechregio heeft. Zo
               stimuleren we diversificatie en vernieuwing van de economie.
            3. Investeren in de binnenstad: Omdat de binnenstad onze grootste troef is.
               Investeren en verbinden van ontwikkelingen en initiatieven creeert werk,
               verhoogt het bestedingsniveau.
            4. Versterken woonklimaat: Omdat we meer balans in onze bevolkingssamenstelling
               willen hebben want dat versterkt de structuur van de stad.
            5. Innoveren in de zorg: Omdat we zo de zorg als grootste werkgever van Zutphen
               willen behouden. Door innovaties te stimuleren werken we aan
               kwaliteitsverbetering voor zowel zorginstellingen als voor de mensen die
               afhankelijk zijn van de zorg.
            6. Meer samen doen in de Stedendriehoek: Omdat samenwerken in de
               Stedendriehoek veel aanknopingspunten biedt om samen te werken aan
               gemeenschappelijke opgaven.

        Opgemerkt dient te worden dat de speerpunten verschillend van karakter zijn. De
        gemeente heeft al (wettelijke) taken die te maken hebben met de speerpunten
        investeren woonklimaat, versterken binnenstad, werken aan werk en innovatie in de


        Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek            Pagina 1 van 31   p 13 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>zorg. Dit leidt ertoe dat deze speerpunten al meer uitgewerkt zijn dan bijvoorbeeld voor
het speerpunt Cleantech het geval is. Dit heeft ook consequenties voor de mate waarin te
voorzien is welke kosten er voor een speerpunt gemaakt gaan worden.

De volgende onderdelen van dit gespreksdocument bevatten per speerpunt een nadere
uitwerking. Hierin wordt een verdere concretisering gemaakt. We bespreken het wat en
waarom van het speerpunt, de rolverdeling tussen gemeente en andere partners, de
betrokkenheid van partners bij het speerpunt, de organisatie, financiën en risico’s.

3. Samenwerking
Het college realiseert zich dat de opgave waar Zutphen voor staat fors is. De strategische
doelen die we hebben geformuleerd, vergen een lange adem. Om een echte trendbreuk
te realiseren, zal deze koers meerdere coalitieperioden moeten worden voortgezet. Deze
opgave laat zich bovendien niet slechts vertalen in een inhoudelijke component (de
aanpak van de sociaal-economische problematiek), maar vraagt ook iets van ons in
relationele zin (hoe betrekken we de omgeving) en de wijze waarop we de dingen doen
(hoe pakken we het aan). Dat maakt het focustraject anders dan een regulier
beleidstraject.

Net als u, hebben wij behoefte aan richtpunten. Enerzijds om energie los te maken,
anderzijds om focus aan te brengen. We formuleren daarom nu doelstellingen op korte
en langere termijn, waarbij we ons realiseren dat de langere termijn doelstellingen
periodiek herijkt zullen moeten worden. Dat betekent dat we nu een weg inslaan, in de
overtuiging dat dit de goede richting is en dat we hier resultaten van verwachten, maar
dat deze resultaten pas op termijn zichtbare impact hebben op de prestaties van onze
gemeente. We zullen onszelf van tijd tot tijd de vraag moeten stellen of we nog op de
goede weg zitten of dat we de route moeten herzien.

We realiseren ons dat dit proces daarmee een uitdaging vormt in de traditionele
rolverhouding die wij als college en raad met elkaar hebben. Wij willen gezamenlijk op
zoek blijven naar de wijze waarop u de kaders stelt en controleert en wij
verantwoording afleggen. Deze behoefte hebben wij tevens bij u als raad geproefd. De
constructieve wijze waarop wij de afgelopen maanden als raad en college met elkaar het
gesprek hebben gevoerd, vormt een illustratie van uw betrokkenheid. Wij hebben er
daarom vertrouwen in dat we als raad en college langdurig en in gezamenlijkheid de
weg kunnen verkennen die nodig is om de broodnodige resultaten te bereiken.

Wat ons betreft heeft de werkwijze met een voorbereidingsgroep voor dit traject tot nu
toe goed gefunctioneerd. De suggestie om tafels te formuleren rondom de speerpunten,
vormen daarop een interessante aanvulling. Wij gaan graag hierover met u verder in
gesprek.

4. Anders organiseren
In het kader van dit focustraject streven we er ook naar om ambtelijke capaciteit vrij te
spelen, die we willen inzetten om onze strategische denk-, advies- en slagkracht te
versterken.

Dit willen we doen langs twee lijnen:
1. Het focustraject helpt ons scherper te prioriteren op de drie geformuleerde doelen en


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                Pagina 2 van 31     p 14 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>de zes speerpunten. Daardoor ontstaat er in de uitwerking en uitvoering meer ruimte bij
de ambtenaren omdat duidelijk is waar wel en geen tijd in gestoken hoeft te worden.
2. Verder hebben we als gemeente te maken met een wijziging in het maatschappelijk
speelveld. We gaan al op veel vlakken geleidelijk over van bepaler naar medespeler.
De gemeente gaat over het wat, anderen hebben meer verstand van het hoe. Dit biedt
verder kansen om anderen rollen van ons over te laten nemen. De gemeente blijft deze
mogelijkheden benutten.

5. Financiën
We hebben als onderdeel van het focustraject de ambitie geformuleerd om ambtelijke
capaciteit en structureel € 2.000.000 vrij te spelen. Op die manier willen we de
beschikking krijgen over de middelen die we nodig hebben om een impuls geven aan de
drie doelen en daarmee aan de gewenste versnelling van de verbetering van het sociaal-
economisch profiel.

Verder geldt ook hiervoor dat we nu nog niet volledig kunnen overzien waar het budget
over enige tijd precies voor nodig is. Dit is zeker het geval bij een nieuw speerpunt als
Cleantech. Welke kansen dienen zich aan en welke bijdrage is daar vanuit de gemeente
precies voor nodig? We willen daarom met u op zoek gaan naar manieren waarop we
ook ten aanzien van de financiën de nodige speelruimte behouden om dergelijke kansen
te kunnen pakken. Uitgangspunt is derhalve dat de middelen die voor het focustraject
worden vrijgemaakt, maar wellicht niet direct niet volledig worden ingezet,
gereserveerd blijven voor dit doel.

6. Risico’s

1. Langjarig commitment
Voor het slagen van dit proces is een langjarige bereidheid nodig om de sociaal-
economische positie centraal te stellen. Dat maakt het kwetsbaar en gevoelig voor de
waan van de dag. Het brede draagvlak dat wij proeven geeft ons echter het vertrouwen
dat ook de raad bereid is dit commitment aan te gaan.

2. Betrokkenheid derden
Het succes van deze opgave kan niet alleen in het gemeentehuis gemaakt worden. De
samenleving speelt in alle speerpunten een centrale rol. Onderwijs, kennisinstellingen,
maatschappelijke instellingen en bedrijfsleven zijn nodig om de beweging op gang te
brengen en te houden. De gemeente is afhankelijk van de inbreng en betrokkenheid van
anderen en de bereidheid van deze partners om een bijdrage te leveren.

7. Vervolg
De richting die u als raad geeft, geven wij verder vorm in de Strategische Agenda 2017-
2020. Tevens zullen er plannen van aanpak worden gemaakt.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 3 van 31    p 15 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>2. Werk maken van werk
(Portefeuillehouder Wethouder De Jonge)

Achtergrond:
Zutphen staat in de `verkeerde lijstjes` boven aan. Er zijn bijna 6200 mensen afhankelijk
van een uitkering (statistisch jaarboek 2015). Daar binnen zijn volgens de Economische
foto van Buck Consultants International 3768 geregistreerde mensen die momenteel
geen baan hebben, en wel op zoek zijn naar (betaald) werk. Dit is ongeveer 11% van de
beroepsbevolking van Zutphen. Dit percentage is hoog. Te hoog, naar mening van het
college.

Niet alleen gaat het hierbij dan om de middelen die vanuit het UWV en Het Plein moeten
worden besteed aan deze grote groep. Maar vooral voor de mensen zelf is het vervelend.
Werkloosheid heeft vaak ook sociale en psychologische gevolgen en gaat niet zelden
gepaard met problematiek van armoede en uitsluiting. Daarnaast gaat het bij
werkloosheid ook om een vorm van het niet benutten van de capaciteiten en de
kwaliteiten die wel aanwezig zijn in de Zutphen samenleving. Hoe langer mensen aan de
kant staan, hoe groter de mismatch wordt met wat vereist is om weer succesvol op de
arbeidsmarkt te verschijnen.

Binnen de groep die werkloos, en op zoek is naar een baan, zijn met name jongeren tot
27, ouderen boven de 50, alleenstaande ouders (in het bijzonder moeders) en mensen
met beperkt opleidingsniveau (zonder startkwalificatie of MBO 1)
oververtegenwoordigd. Naast generiek beleid om de werkgelegenheid in Zutphen te
stimuleren is het vooral nodig om extra in te zetten op kansen juist voor deze groepen.

Tegelijk moeten we ook realistisch zijn en constateren dat de arbeidsmarkt in Zutphen
en omgeving onder druk staat. De traditionele industrie heeft het al langer moeilijk.
Bedrijvigheid in de lager geschoolde sector op De Mars is gedeeltelijk verdwenen. En
Zutphen heeft het moeilijk om nieuwe bedrijven aan zich te binden. Doordat veel
bestaande werkgelegenheid in Zutphen behoort tot de sectoren Openbaar bestuur en de
Gezondheid- en welzijnszorg is het bovendien kwetsbaar voor bezuinigingen op
subsidies. Tegelijk toont de Economische foto ook aan dat er kansen liggen voor de
toekomst. Cleantech, handel, toerisme, zakelijke dienstverlening zijn onderdelen waar in
de toekomst (geringe) groei te verwachten valt. Verder is vanzelfsprekend het behoud
van die onderdelen die nu de werkgelegenheid bepalen enorm van belang. Natuurlijk is
het verder zo dat de economische ontwikkeling, niet alleen in Zutphen, maar in de wijde
omtrek, van groot belang is voor de vraag of de Zutphense werklozen daadwerkelijk
weer aan de slag kunnen.

Al in het college-akkoord stond vermeld dat de bestrijding van werkloosheid een
belangrijke opgave is. Met de hernieuwde aandacht dat het college afgelopen jaar voor
dit vraagstuk heeft gevraagd, is een groot aantal ideeën en initiatieven aangemeld bij de
verantwoordelijke portefeuillehouder. Er lijkt een momentum te zijn aangebroken
waarop een werkelijke collectieve inspanning in Zutphen mogelijk is om gezamenlijk te
gaan voor realiseren van extra banen en geven van hernieuwd perspectief aan mensen
die nu aan de kant staan. Het college wil graag dit momentum aangrijpen om zelf ook
zijn inzet te intensiveren en nog actiever dan voorheen partners, bedrijven, instellingen



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 4 van 31    p 16 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>en de mensen in de doelgroep zelf uit te nodigen te helpen bij de bestrijding van
werkloosheid.

Wat willen we gaan doen?
In twee jaar tijd willen we het aantal werklozen, die op zoek zijn naar een baan, met een
aantal van 300 verminderen. Dit betekent een vermindering met bijna 10% van de
groep `niet werkende werkzoekenden`. Dit is een collectieve inspanning, die komt boven
op de reguliere opdrachten die aan onder andere Delta en Het Plein gegeven zijn op het
gebied van de Participatiewet en de WMO. En het geeft aan dat juist ook andere
organisaties/bedrijven/instellingen nodig zijn, naast de primair verantwoordelijke
organisaties als Het Plein, Delta en het UWV, om deze collectieve opgave te doen slagen.
Daarmee komt de tweede doelstelling in beeld: het betrekken van meer
(maatschappelijke) partijen bij de aanpak van werkloosheid in Zutphen.

Natuurlijk zijn en blijven de primair verantwoordelijke partijen aan zet. In het bijzonder
gaat het om Het Plein, Delta en UWV. Zij hebben onder andere als kerntaak het
verstrekken van uitkeringen en het stimuleren van mensen op weg naar werk. Maar er is
meer nodig. Juist het betrekken van ondernemers/bedrijven, uitzendbureaus,
zorginstellingen, banken, onderwijs, maatschappelijke instellingen en niet in de laatste
plaats (de ideeën uit) de doelgroep zelf kan het verschil maken. Vanuit de gedachte dat
juist met een creatieve/innovatieve/keten benadering er meer mogelijk is dan vanuit de
traditionele benadering alleen. Tegelijk zijn de primaire partijen wel van groot belang
omdat daar de kennis van de doelgroep, de wet- en regelgeving, de mogelijke
belemmeringen en de netwerkcontacten aanwezig zijn. Verder is ook van belang hierbij
te melden dat andere (semi-)overheden ook een grote rol spelen: de Provincie
Gelderland, de Arbeidsmarktregio, de Board met de tafel Human Capital, de gemeenten
waarmee we in GR-verband samenwerken in Het Plein en Delta. Voor een deel worden
het beleid en de nieuwe initiatieven ook bovenlokaal vorm gegeven. Als Zutphen kunnen
we daar op meeliften en aan mee doen. Sowieso geldt vanzelfsprekend dat extra banen
in de regio ook in het belang zijn van de mensen die in Zutphen werkloos zijn.

Verband houdend met de tweede doelstelling van het betrekken van veel partijen is ook
het stimuleren en ondersteunen van initiatieven die uit de samenleving komen, of
worden opgezet door onze partners. Inmiddels is al een tiental ideeën gemeld: van de
sociale coöperatie, tot de Proeftuin UWV/Het Plein, tot een Leerwerkbedrijf bij team
Beheer& Onderhoud, tot het uitvoeren van experimenten met de bijstand, Spoor 1,5 van
Arbolinq, tot het project speciaal voor jongeren (2 get there). Al deze initiatieven hebben
gemeenschappelijk dat ze van de bestaande paden/regels afwijken en de mensen die
aan de slag willen maximale ruimte en ondersteuning bieden. Dit is de kern van waartoe
het Aanjaagteam Werk(t) onlangs is opgericht.

De inzet van de gemeente zelf is ook van groot belang. Het stimuleren van SROI, het
optimaliseren van ons eigen aanbestedingsbeleid en het bieden van kansen voor onze
eigen ondernemers als er werk te vergeven valt zijn belangrijke onderwerpen voor het
bedrijfsleven. Zo is ook de inzet van onze bedrijfscontactfunctionaris een factor, naast de
contacten die vanuit Delta en Het Plein met de ondernemers spelen. Juist door dit zelf op
orde te hebben kunnen we ook eerder ondernemers vragen om ook hun steentje bij te
dragen en te helpen bij de aanpak van de werkloosheid. Daarnaast moeten we ook met
de realisatie van de garantiebanen (5% van ons eigen werknemersbestand moet in de


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                Pagina 5 van 31   p 17 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>toekomst bestaan uit mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt) zelf het goede
voorbeeld geven als gemeente en ons inspannen om daar op korte termijn invulling aan
te geven.

Nieuw in dit verband is de suggestie die door een aantal betrokkenen is gedaan om
aanvullend op de al bekende inspanningen specifiek voor Zutphen te bekijken of een
vorm van additionele werkgelegenheid een optie is. Te denken valt aan conciërges,
huismeesters, faciliterende functies in de zorg etc. Zonder hier zwaar beleidsmatig op in
te zetten of uitgebreid onderzoek naar te doen, willen we bekijken wat er nu al op dit
gebied in Nederland gebeurt, en waar en met wie we dit kunnen inzetten in Zutphen.

De verbinding met andere beleidsterreinen is ook belangrijk. Natuurlijk als het gaat om
de overige speerpunten. In het bijzonder Cleantech, Innovatie in de Zorg, de
Economische Agenda en de extra aandacht voor de binnenstad kunnen betekenis
hebben voor de werkgelegenheid. Maar ook bij meer `reguliere` afwegingen bij
bijvoorbeeld ruimtelijke ordening, de opvang van vluchtelingen, wonen, duurzaamheid
en de opdrachtvertrekking aan partners kan werk een factor zijn. Het is nodig om
hiervan goed doordrongen te zijn en werkgelegenheid steeds mee te laten wegen bij
beleidsbeslissingen.

Het is ook nodig om ons arbeidsmarktbeleid te vernieuwen. Met de ervaringen die we
opdoen in het Aanjaagteam Werk(t) is het de bedoeling goed zicht te krijgen op de
kansen die er in Zutphen en in de omgeving liggen, op wat er nodig is om onze mensen
die nu werkloos zijn te ondersteunen, scholen etc. en op de meest effectieve manier
waarop de match tussen vraag en aanbod tot stand kan worden gebracht opdat ze in de
toekomst in staat zijn om die kansen te grijpen. De verwachting is dat dit nieuwe beleid
medio 2017 aan de raad kan worden voorgelegd.

Tot slot van deze paragraaf is communicatie een factor. Duidelijkheid over de inzet van
de gemeente en de reguliere werkzaamheden van Het Plein, Delta en UWV. Maar dan
gaat het ook vooral om de kunst van het verleiden en verbinden. Partijen in de stad
moeten weten dat het voor Zutphen nodig is om hier samen aan te werken. En ze
moeten weten wat ze daar zelf in kunnen doen. Vervolgens is het zaak om het vuur op te
poken en brandend te houden.

Welke partijen zijn daarbij van belang?
Hierboven is al gemeld dat juist andere dan de traditionele partijen, gevraagd worden
om mee te helpen bij de bestrijding van werkloosheid. Maar primair zijn de
opdrachtverstrekking en de `reguliere` inzet van Het Plein, Delta en UWV van belang. Zij
moeten de basis op orde hebben en daartoe de beschikbare middelen effectief inzetten.
En vanuit de kennis en het overzicht over het werkveld en de doelgroep actief meedoen
om initiatieven mogelijk te maken. De gemeente zelf moet ook haar
verantwoordelijkheid pakken en het goede voorbeeld geven (zie hierboven). De
gemeente kan verder een aanjagende, verbindende, en indien nodig en mogelijk een
(financieel) faciliterende rol vervullen. Binnen de gemeente zelf zijn de onderdelen
Economische zaken en Arbeidsmarktbeleid primair aan zet. Maar zoals hierboven al
gesteld, heeft werkgelegenheid veel raakvlakken met veel verschillende
beleidsterreinen, en dus met veel verschillende gemeentelijke onderdelen.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 6 van 31    p 18 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Ondernemers en het bedrijfsleven verdienen in deze paragraaf een bijzondere
vermelding. De vraag of we in Zutphen (en in de regio) succesvol zijn in de bestrijding
van werkloosheid hangt voor een groot deel samen met de economische ontwikkeling in
de regio en de (investerings-)beslissingen die individuele bedrijven nemen. Zij zijn
keihard nodig om dit speerpunt te helpen realiseren. Daarom is de relatie met en de
facilitering van ondernemers van groot belang. Het bestuur wil ondernemerschap van
de eigen medewerkers versterken en inzetten op een zogenaamde rode loperbeleid. In
het kort, het verbeteren van dienstverlening speciaal voor ondernemers. Tegelijk mag
van de ondernemers dan ook iets worden verwacht, in de vorm bijvoorbeeld van
maatschappelijk verantwoord ondernemen/SROI en het samen werken met het
werkgeversteam van Het Plein en Delta. Maar zakelijk gezien liggen er ook kansen. Van
andere steden zijn business modellen bekend waarbij ondernemers met aanvullende
financiering mensen met afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk hebben gezet en
daarmee groei van hun onderneming hebben kunnen realiseren. De verwachting van
ondernemers is dat ze kijken wat ze kunnen bijdragen, met de kanttekening dat de
gemeente met haar inzet om de ondernemers maximaal te faciliteren gelijk op gaat.

De partijen in de `tweede schil`; onderwijs, gezondheidszorg, maatschappelijke
organisaties kunnen door een open en constructieve houding ook veel betekenen. Juist
door vroegtijdig na te denken over de toekomst van het werk binnen de eigen sector, en
wat er voor nodig is om werkgelegenheid in Zutphen te behouden en te vergroten,
kunnen zij helpen bij de opgave. Het is dan juist de kunst om de primair
verantwoordelijken en hun kennis van de doelgroep te verbinden aan deze partijen in
de tweede schil. Zo ontstaat een ketenbenadering en is collectieve inzet om
werkgelegenheid te creëren en te behouden een feit. Een voorbeeld is de opzet van leer-
werk-concepten en de scholing van personeel gericht op toekomstige inzet binnen de
eigen sector. Van de partijen in deze tweede schil wordt verwacht dat ze hun vragen,
inspanningen en dilemma`s kenbaar maken. Van de gemeente mag worden verwacht dat
zij hier als verbinder en aanjager partijen bij elkaar brengt.
Over het belang en de inzet van bovenlokale overheden is hierboven al een uiteenzetting
gegeven.

Hoe ziet de organisatie voor het vervolg er uit?
De oprichting van het Aanjaagteam Werk(t) vormt een goede basis om het speerpunt
Werk maken van werk concreter in te vullen. De opdracht van dit hybride team (waarin
naast de Gemeente, Delta, Het Plein, UWV, ondernemers, onderwijs en mensen uit de
doelgroep zelf vertegenwoordigd zijn) heeft als taak om een programma te vormen voor
de extra inspanning om 300 banen te realiseren in twee jaar en de contouren van een
nieuw arbeidsmarktbeleid vorm te geven. Na de zomer zal het Aanjaagteam met een
nadere invulling van haar programma komen, met daarbij ook een overzicht van de
benodigde financiële middelen en de communicatie-acties voor het vervolg.

Naast de beoordeling, verbinding, initiëring etc. van projecten zorgt dit team ook voor
de relatie met de achterban en de reguliere werkzaamheden van de betreffende
organisaties. En het team draagt de communicatie-acties die voortvloeien uit inzet voor
dit speerpunt. De gemeente zorgt voor `het aanjagen`, de facilitering en de gedeeltelijke
financiering van de activiteiten en projecten. Op dit moment is de bezetting vanuit de
gemeente voldoende gewaarborgd. Binnen de gemeente wordt een groep geformeerd
van collega’s die (in)direct betrekking hebben op het werk binnen dit speerpunt. Vooral


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 7 van 31   p 19 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>voor de afstemming op de inzet die regulier al plaatsvindt, en de sturing die nodig is op
SROI/aanbesteding en de relaties met het bedrijfsleven. Daarnaast speelt de afstemming
met de andere vijf speerpunten. De trekker van het speerpunt Werk maken van werk is
de linking pin in dit alles.

Welke kanttekeningen zijn van belang?
De belangrijkste kanttekening betreft de daadwerkelijke beïnvloeding (door de
gemeente) van het beschreven doel van 300 betaalde banen. Veel zal afhangen van de
economische ontwikkeling en de regio, en van beslissingen van bedrijven en instellingen
die niet altijd wezenlijk door de gemeente kunnen worden beïnvloed. Het is goed dit te
realiseren maar vormt tegelijkertijd geen excuus om niet te handelen zoals hierboven
beschreven.

Een tweede kanttekening betreft de mate waarin andere partijen (met name uit de
tweede schil) ook `mee gaan helpen`. Het is immers niet hun primaire taak maar we zijn
voor het extra resultaat wel afhankelijk van hun inspanningen. Ook hierbij geldt dat de
gemeente een beroep op ze kan doen maar dat hun medewerking niet `afdwingbaar` is,
anders bijvoorbeeld dan via de opdrachtverstrekking aan Het Plein en Delta.

Een derde kanttekening betreft de prioriteit binnen de gemeente zelf. Een
ondernemersvriendelijk klimaat, het daadwerkelijk realiseren van een nieuw
aanbestedingsbeleid, de plaatsing van mensen met een afstand tot arbeidsmarkt, en het
mee laten wegen van de factor werk bij beleidsbeslissingen van andere onderdelen zijn
keuzes die ook met prioriteit en capaciteit te maken hebben.

Wat zijn de voorgestelde actielijnen?
De voorgestelde actielijnen hebben betrekking op vijf verschillende onderdelen:
   1. Inzetten op goede uitvoering van regulier werk op het gebied van
      arbeidsmarktbeleid door Delta en Het Plein. Door de verbinding tussen interne
      opdrachtgevers, het DB van de beide gemeenschappelijke regelingen en de
      trekker van het speerpunt Werk maken van werk.
   2. Verder opstarten/initiëren van projecten/activiteiten van het Aanjaagteam
      Werk(t) met als eerstvolgende mijlpalen de presentatie van het hybride team.
   3. De gerichte inzet van de gemeente zelf op SROI, aanbestedingsbeleid en het
      geven van kansen aan de eigen ondernemers als er werk te doen is en het
      realiseren van garantiebanen binnen onze organisatie. Alsmede een screening op
      deze gebieden als het gaat om de inzet van onze partners op het gebied van
      welzijn, afval, cultuur, wonen etc.
   4. Realisatie van zogenaamde additionele en maatschappelijk zinvolle
      werkgelegenheid op plekken en bij organisaties waarbij dit reëel is en op andere
      plekken in het land al gedaan wordt.
   5. Het opstellen van een nieuw arbeidsmarktbeleid, op basis van de inmiddels
      gepresenteerde gegevens over de Economische foto van Zutphen, de uitgevoerde
      arbeidsmarktanalyse, en gecombineerd met de ervaringen die worden opgedaan
      in het kader van het Aanjaagteam Werk(t)
Tot slot:
It takes teamwork to make a dream work!




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 8 van 31   p 20 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>3. Inzetten op Cleantech
(Portefeuillehouder Wethouder Sueters)

1. Het wat en waarom?
In de regio Stedendriehoek is Cleantech als ambitie geformuleerd in de zogenaamde
Cleantech agenda. Deze agenda bevat drie doelstellingen: het creëren van 4000 banen,
het terugdringen van de uitstoot van CO2 met 33% en het terugdringen van de
hoeveelheid huishoudelijk restafval met 10%. Ondernemers, kennisinstellingen en
overheden werken (in een strategische board) samen om deze doelen te realiseren.

Zutphen wil aan deze ambitie bijdragen. Deze ambitie draagt immers volop bij aan de
aantrekkelijkheid voor krachtige Zutphenaren, aan het versterken van kwetsbare
Zupthenaren en het ondernemersklimaat.

Om deze reden vertalen we de doelstelling naar een eigen ambitie. De doelstelling voor
Zutphen kan worden geformuleerd als: door nieuwe technologie in te zetten gebruiken
we minder energie, creëren we minder afval en meer banen. We willen een stevig
fundament neerzetten waarop partijen ambities waar kunnen maken, en we investeren
actief in netwerken.

Cleantech vergt een lange adem. Er moet eerst een stevige basis zijn voordat het
bedrijfsleven echt kan groeien en werkgelegenheid ontstaat.

Korte termijn: komende twee jaar
Op korte termijn (komende twee jaar) richten we onze aandacht op het positioneren van
Zutphen:
       1. als ontmoetingsplek in de Cleantechregio en
       2. als herkenbaar op het gebied van circulaire economie.

Ad 1 Ontmoetingsplek
De keuze om in te zetten op de rol als ontmoetingsplek past goed bij de rol die Zutphen
als stad traditioneel heeft vervuld als knooppunt voor reizigers die handel met elkaar
dreven. De stedelijke structuur en de zeker in de binnenstad aanwezige sfeer biedt dan
ook goede mogelijkheden om deze rol optimaal te benutten. De aanwezigheid van het
Cleantech-centrum c.q. het pakhuis speelt hierin een belangrijke rol.

Concreet kan er gedacht worden aan de organisatie van congressen, evenementen,
ontmoetingsbijeenkomsten en onderwijs. Door deze functie als ontmoetingsplek goed
vorm te geven draagt Zutphen bij aan de regionale positie als Cleantechregio. Een mooi
eerste succes kan de komst van de bijeenkomst ‘Energietransitie voor raadsleden’
vormen, die in september van dit jaar in Zutphen zal plaatsvinden.

Ad 2 Circulaire economie
Circulaire economie is alles wat met hergebruik en recycling te maken heeft, of het nu
om grondstoffen of om energie gaat. Zutphen heeft met De Mars een bedrijventerrein
dat zich kan profileren op dit punt. Bovendien heeft Zutphen al enkele initiatieven
binnen de gemeentegrenzen die bij dit thema voorop lopen, denk aan het
Cleantech centrum. Maar ook bedrijven als GMB en Circulus-Berkel zijn goed aan



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 9 van 31     p 21 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Cleantech te relateren. Deze positie kan verder versterkt worden om zo ook het
regionale Cleantech-profiel te versterken.

Langere termijn: richting 2025
De lange termijn ambitie is dat de Zutphense arbeidsmarkt een diverser en daarmee
robuuster karakter krijgt. Richting 2025 is onze ambitie daarom om “ons aandeel” van
de banen in de Cleantech regio ambitie te realiseren: 20% van 4000 = 800 banen. Als
het Cleantech klimaat versterkt is, stimuleert dat het vestigingsklimaat en kunnen start-
ups groeien. Dat leidt tot werkgelegenheid. Wij streven naar een gedifferentieerd
aanbod aan werk, zowel voor hoger opgeleiden als voor mensen met beperktere
scholing.

2. Rolverdeling
De innovatie die nodig is voor het bereiken van de doelen vindt plaats bij
kennisinstellingen en bedrijfsleven. Dit betekent niet dat de gemeente geen rol heeft.
Integendeel; de gemeentelijke overheid heeft gelet op haar publieke taak een unieke
positie in het netwerk waarin deze processen van de grond komen.

    -    Verbinden: In de eerste plaats is de gemeente de partij die anderen bij elkaar kan
         brengen. Het gaat dan bijvoorbeeld om het verbinden van ondernemers en
         initiatiefnemers aan elkaar, aan kennisinstellingen, het leggen van regionale
         contacten of lijnen naar bijvoorbeeld departementale initiatieven.
    -    Faciliteren: initiatiefnemers lopen regelmatig tegen barrières aan. De
         gemeentelijke overheid kan een belangrijke rol spelen deze weg te nemen, of
         deze hanteerbaar te maken. Dit betreft zowel het aanpassen van barrières die de
         gemeentelijke overheid zelf opwerpt (bestemmingsplannen, regelgeving) alswel
         het lobbyen c.q. druk uitoefenen op partners (zoals provincie of rijk) om hun
         barrières te verminderen.
    -    Aanjagen: soms heeft een initiatief een zetje nodig om op gang te komen. De
         gemeente kan deze geven door bijvoorbeeld als eerste klant op te treden. Of een
         subsidie te geven om een onrendabele top weg te nemen. Maar ook het profileren
         van een bedrijventerrein als De Mars als een Cleantech terrein of het lobbyen
         voor Cleantech-evenementen past daarbij. Verder kan gedacht worden aan een
         initiatief als De Berkel in het kader van klimaatadaptatie, zodat de stad meer
         hittebestendig wordt.

De gemeente Zutphen heeft diverse partners op het gebied van Cleantech. In
onderstaande tabel zijn de belangrijkste opgenomen. Ook is opgenomen welke kansen
er liggen en aan welke voorwaarden dan voldaan moet worden. Op die voorwaarden
willen we de komende jaren actie gaan ondernemen.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                Pagina 10 van 31   p 22 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Partner                                   Energie                Kans tbv de       Voorwaarde
                                                                 doelen
Burgers                                   Willen vergroenen,     Verduurzaming     Drempels
                                          maar ervaren           woningen,         verminderen
                                          drempels               energie
                                                                 opwekken
Ondernemers                               Zoeken ruimte om       Banen creëren     Slagvaardigheid,
                                          duurzaam te                              ervaren
                                          ondernemen                               hindermacht,
                                                                                   verder is niet
                                                                                   iedere
                                                                                   investering in
                                                                                   duurzaamheid
                                                                                   rendabel.
Cleantech Center – het                    Innovatie, aanjager,Innovatie            Duurzaam
pakhuis                                   verbinder,          aanjagen, profiel    verbinden aan
                                          proeftuin           als                  Zutphen
Zutphen promotie,                         Bruisende stad,     Cleantech            Cleantech
Binnenstadsmanagement                     evenementen         evenementen          tastbaar maken
                                                              naar de stad
                                                              halen, waar
                                                              bestaand
                                                              ondernemerschap
                                                              van profiteert.
Woningcorporaties                         Verduurzaming van Lagere              Afspraken
                                          woningaanbod        woonlasten en     maken zodat
                                                              een beter milieu. initiële
                                                                                investeringen
                                                                                gedaan worden.
                                                                                Voortbouwen
                                                                                op bestaand
                                                                                programma
Stedendriehoek                            Gezamenlijk         Profilering       Positie
                                          vestigingsbeleid,                     verhelderen,
                                          imago,                                missen vaak
                                          clusterontwikkeling                   Zutphen nog
Provincie                                 Kennispartner,      Kans om doelen    Aansluiten. Mee
                                          investeerder        op het gebeid van laten denken en
                                                              duurzaamheid te verleiden tot
                                                              realiseren        investeren.
                                                                                Moet via regio
Onderwijsinstellingen                     Duurzaam            Nieuw uniek       Verbindingen
                                          curriculum,         onderwijsaanbod. leggen
                                          techniekpact,
                                          stageplaatsen




 Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                        Pagina 11 van 31   p 23 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>3. Organisatie
Externe oriëntatie
Buiten de deuren van het stadhuis is de energie die omgezet kan worden in beweging.
Binnenkort start binnen de gemeente Zutphen een accountmanager op het gebied van
Cleantech. Deze accountmanager heeft als taak de positie van de stad op het gebied van
Cleantech te versterken naar zowel de eigen ondernemers/initiatiefnemers als de
regionale partners. De accountmanager krijgt uiteraard speelruimte om invulling te
geven aan zijn opdracht.

Intern
Om ten aanzien van Cleantech succesvolle stappen te kunnen zetten, zal deze
accountmanager moeten kunnen steunen op een goede interne organisatie. Dat vergt
dat deze goed verbonden moet zijn met de velden Ruimtelijke Ordening, Economie,
Duurzaamheid en Wonen. Beleidsmatig zal de accountmanager bovendien moeten
kunnen steunen op de nieuwe strateeg Economie, waarvoor de werving binnenkort
wordt gestart.

4. Financiën
Wij inventariseren momenteel hoeveel budget beschikbaar moet worden gesteld voor
het speerpunt Inzetten op Cleantech. Het is verder wenselijk goed na te denken over hoe
middelen beschikbaar kunnen worden gesteld en welke voorwaarden daaraan
verbonden worden (zoals cofinanciering, multipliers en social return).

5. Regio
Zutphen heeft potentie om op het thema Cleantech herkenbaar te zijn, denk aan de
aanwezigheid van De Mars en de unieke mogelijkheden die de binnenstad biedt. Maar
om echt impact te hebben, is samenwerking in de regio een voorwaarde. Een goede
samenwerking kan het geheel meer dan de som der delen maken. Zowel ondernemers
als andere overheden verwachten daarbij dat met name in de stedendriehoek voordelen
te behalen zijn.

Met name op het punt van profilering als regio en het gezamenlijk aanvragen van
externe budgetten is actieve en regionale samenwerking door Zutphen een must. Dit zal
dan ook een belangrijk taakgebied voor de accountmanager zijn.

6. Risico’s
 Cleantech staat in Zutphen anno 2016 nog in de kinderschoenen. De opgave is nu om
    verder te komen dan wensdenken en marketing.
 Echt grote herkenbare spelers met veel werknemers en/of internationale
    bekendheid zijn nog niet gevestigd in deze regio. Hetzelfde geldt voor
    kennisinstellingen. De regio heeft geen universiteit en de HBO-instellingen profileren
    zich niet op Cleantech.
 Bovendien zijn meer regio’s bezig met de koppeling tussen duurzaamheid en
    technologie. Denk bijvoorbeeld aan Arnhem, dat als duurzame energiestad aan de
    weg timmert, maar ook Noordoost-Groningen. En als het om technologie gaat legt de
    Stedendriehoek het vooralsnog af tegen Twente en Eindhoven.
 In Zutphen staat al het Cleantech Centrum, een soort incubator die Cleantech
    initiatieven aanjaagt. Een betekenisvolle eerste stap.


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 12 van 31   p 24 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>7. Voorgesteld vervolg
1. Actieve ambtelijke en bestuurlijke participatie in bovenlokale Cleantech-verbanden.
    We zorgen hiermee dat we aan tafel zitten in de regio. Ook met de provincie zijn de
    eerste contacten gelegd.
2. Bundelen en op gang brengen van bestaande gemeentelijke initiatieven die onder de
    Cleantech-noemer passen en deze inbrengen in de regionale Cleantech agenda.
    Hiervoor heeft op dinsdag 17 mei reeds een startbijeenkomst plaatsgevonden. Denk
    concreet aan De Mars, Verduurzaming woningvoorraad, Binnenstad en De Berkel.
3. Aansluiten op bestaande initiatieven waarbij partners in de stad (zoals aannemers of
    ROC) via het verduurzamen van één of enkele monumentale panden in de
    binnenstad, ervoor kunnen zorgen dat Zutphen een voorbeeldpositie neemt op dit
    terrein. En we bezien of in ons aanbestedingsbeleid Cleantech een rol kan spelen,
    bijvoorbeeld door dit als aanvullende voorwaarde op te nemen.
4. Zutphens bedrijfsleven uitdagen initiatieven en plannen te bundelen. Deze oproep is
    reeds door VNO-NCW gedaan.
5. Middelen vrijmaken om Cleantechcenter uit te nodigen bij te laten dragen aan
    Cleantech klimaat in Zutphen. Hiertoe is reeds een eerste bestuurlijk overleg
    geweest. Het CTC zal haar ideeën in vervolggesprekken nader onderbouwen en
    uiteindelijk op papier zetten.
6. Manieren zoeken om start-ups (verder) te faciliteren. Wij zien hierin een belangrijke
    kans weggelegd voor het cleantech center.
7. Middelen vrij te maken die als aanjaagbudget kunnen dienen. Hiermee kunnen
    bijvoorbeeld kortlopende onderzoeken worden gefinancierd, evenementen worden
    ondersteund en/of derden verleid worden in lokale Cleantech initiatieven te
    investeren.
8. Verder uitwerken in een programmatische aanpak. Dit betekent dat de concrete
    plannen (onder twee en drie) in een samenhangend geheel met elkaar gebracht
    worden en voorzien worden van een planning in de tijd.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 13 van 31   p 25 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>4. Investeren in de binnenstad
(Portefeuillehouder Wethouder Bosch)

1. Aanleiding en context

Zutphen wil de komende jaren het sociaal-economisch profiel van de gemeente
versterken door in te zetten op drie doelen: versterken van het Zutphens
ondernemerschap, vergroten van de aantrekkelijkheid van de stad voor (potentieel)
krachtige inwoners en het versterken van de kwetsbare Zutphenaren.
De urgentie is groot en daarom focussen en bundelen we onze inzet. Er zijn speerpunten
benoemd namelijk: Werk maken van Werk, Inzetten op Cleantech, Investeren in de
binnenstad, Versterken woonklimaat, Innovatie in de zorg en Meer samen doen in de
Stedendriehoek. Wij versnellen waar de beweging zit. We maken gebruik van kansen en
investeren daar waar al beweging is. We doen dat in verbinding met onze partners en
inwoners.
De binnenstad is dé grote motor van de economische en culturele vitaliteit van Zutphen
als geheel. Voor een blijvende vitaliteit is een blijvende investering in de
aantrekkelijkheid en de functionaliteit nodig. Naast deze blijvende aandacht, richt dit
speerpunt zich ook op zichtbare en vooral beleefbare groei van aantrekkingskracht op
korte termijn voor bezoekers, inwoners en ondernemers.

2. Doelen speerpunt Investeren in de binnenstad

Zutphen gaat behoren tot de top tien van aantrekkelijke steden in Nederland. Op basis
van het marketingplan van Stichting Zutphen Promotie, de Binnenstadsmonitor én onze
ambities, zijn de doelen van het speerpunt voor de komende vijf jaren:
   - Bestedingen (in 2015 € 38,50 per bezoeker) +10%
   - Werkgelegenheid (nu 6.000) + 5%
   - Leegstand (nu 7%) naar frictieleegstand van 6%
   - Bedrijfsvestigingen (in 2014 1.040) +10%

We blijven volgen of we met de voorgenomen acties ook werkelijk deze doelen gaan
bereiken. Dat doen we onder andere via de jaarlijkse Binnenstadsmonitor. Zo nodig
worden de plannen bijgesteld om de beoogde doelen te halen.

3. Focus en afbakening van het speerpunt Investeren in de binnenstad

De binnenstad van Zutphen ontleent haar identiteit, kracht en centrumpositie vooral
aan:
   - De geschiedenis en het cultuurhistorisch erfgoed
   - Compacte stad van menselijke maat
   - Aanwezige voorzieningen: winkels, horeca, cultuur, sociaal en recreatief.
   - Ligging aan het water en nabij groene omgeving
   - Initiatieven en startend ondernemerschap

We willen de aantrekkingskracht van de binnenstad verder versterken vanuit de
bestaande kracht en identiteit. De aantrekkingskracht en beleving van de
eigen(zinnig)heid van Zutphen wordt verder vergroot door ons te focussen op drie
ontwikkelingslijnen.


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek             Pagina 14 van 31   p 26 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>    a. Gastvrijheid
    b. Cultuur en erfgoed
    c. De poorten van de stad
Naast deze ontwikkelingslijnen is ook de bestaande gemeentelijke dienstverlening aan
ondernemers van groot belang voor de (publieke en private) investeringen in de
binnenstad. Onze dienstverlening is op orde. We denken ondernemersgericht bij de
uitvoering van omgevingsplannen en –vergunningen. We zorgen voor een schone, hele
en veilige stad en reageren adequaat op signalen van knelpunten. Belangrijke looproutes
zijn aantrekkelijk en comfortabel.

3.1 Gastvrijheid
Bewoners en bezoekers ervaren de gastvrijheid wanneer ze de compacte
cultuurhistorische binnenstad van Zutphen naderen door:
       1. Informatie en promotie:
          De informatie over Zutphen en haar omgeving én over wat er te doen is, is
          eenvoudig en aantrekkelijk beschikbaar zowel digitaal als fysiek. Daar zorgt
          de stichting Zutphen Promotie voor. De kwaliteiten van Zutphen worden
          uitgedragen door haar vele ambassadeurs, evenementen en nieuwe cultuur
          en cultuurhistorische initiatieven. Ook digitaal kun je naar en binnen Zutphen
          goed je weg vinden.
       2. Routing en parkeren:
          Of je Zutphen nu benadert met auto, fiets, openbaar vervoer of te voet: je
          vindt de parkeergelegenheden en route naar de binnenstad feilloos en zonder
          obstakels. De stad Zutphen is goed bereikbaar. Zutphen heeft auto
          parkeerplaatsen aan de poorten van het stadscentrum waar je als
          vanzelfsprekend naar toe wordt geleid. Er zijn voldoende parkeerplaatsen en
          oplaadpunten voor auto en fiets. We houden het parkeerregime tegen het
          licht om de toegang tot de binnenstad te optimaliseren.
          Ook de vervolgroute naar en in de binnenstad is direct, comfortabel en
          logisch. Als ingrijpen nodig is, zoals in de Frankensteeg, dan doen we dat!
          De binnenstad vormt ook het centrum van een aantrekkelijk fiets- en
          wandelroute netwerk in de regio.
       3. Gastvrije ontvangst:
          Aangekomen bij de binnenstad voel je de gastvrije sfeer van de compacte
          cultuurhistorische binnenstad, waar je steeds weer wordt verrast door
          speciaalzaken, uitingen van cultuur en geschiedenis én vriendelijke inwoners
          en ondernemers. In Zutphen weten mensen elkaar goed te vinden, dat is
          voelbaar.
       4. Aantrekkelijke winkels en horeca in een compacte binnenstad. We sturen op
          de samenhang en recreatieve beleving in de binnenstad. Daarom werken we
          mee aan transformatie van functies, ook in de aanloopstraten, onder meer tot
          aantrekkelijke woningen. We stimuleren vernieuwing in het winkelaanbod en
          ondersteunen de promotie van de binnenstad.

3.2 Cultuur en erfgoed
In de cultuuragenda hebben wij beschreven hoe het cultuurklimaat zich kan verrijken
via het samenspel tussen cultuurmakers en de versterking van het cultureel erfgoed als
drager van de identiteit van Zutphen. Bij cultureel erfgoed als drager van de identiteit
van Zutphen gaat het niet alleen om de wijze waarop het cultureel erfgoed zelf wordt


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 15 van 31   p 27 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>ontsloten voor gebruik, maar ook over de verbinding van cultureel erfgoed aan kunst en
culturele activiteiten.

Wij willen ons richten op vier kansen:
   1. Fysiek en digitaal toegankelijk maken van het verhaal van de geschiedenis van
       Zutphen en haar cultureel erfgoed via erfgoedlijnen. De binnenstad verandert van
       een plek waar je winkelt, naar een plek waar je wilt verblijven en ervaringen wilt
       opdoen. Juist voor deze beleving is cultuurhistorie van wezenlijke betekenis.
       We richten ons hierbij op:
       - Het herstellen van monumenten;
       - Het toegankelijk maken en openstellen van monumenten;
       - Verbeteren van de sfeer in de binnenstad.
   2. Een impuls aan vernieuwing van cultuur en erfgoed via bijvoorbeeld een subsidie
       voor bestaande en nieuwe evenementen en projecten en een cultuurmakelaar die
       partijen verbindt en vernieuwing aanjaagt.
   3. Een cultureel basisnetwerk (musea, theater, muziek en filmpodia, centrum voor
       de kunsten en bibliotheek) dat zorgt voor een aantrekkelijk cultureel
       jaarprogramma én dat evenementen en nieuwe initiatieven faciliteert en
       ondersteunt.
   4. Bundeling en versterking van het cultuurhistorisch netwerk in de stad.
       De gemeentelijke activiteiten op het gebied van cultuurhistorie worden
       gebundeld en gaan een kennisnetwerk van cultuurhistorie met landelijke
       betekenis vormen. We bevorderen het samenspel tussen de cultuurhistorische
       organisaties en verenigingen.

3.3 De poorten van de stad
De aantrekkelijkheid van onze compacte binnenstad wordt (met bijvoorbeeld een plein)
vergroot door duidelijke begrenzing en aantrekkelijke toegang van het gebied. Op de
overgangen naar de binnenstad, en op de overgangen van de oude naar de latere
verdedigingsgordels, ligt een aantal samenhangende, integrale opgaven die de verkeers-
en wandelrouting verbeteren, de kwaliteit van historisch belangrijke gebieden weer
zichtbaar maken en bijdragen aan een verbeterd functioneren van de binnenstad en het
kernwinkelgebied. Voor de binnenstad worden vier entrees onderscheiden, die elk de
binnenstad met de buitenliggende omgeving verbinden en/of de nieuwere delen van de
binnenstad met de oude stad. Het gaat om:
    - Houtwal –Vispoorthaven – ‘s-Gravenhof
    - Laarburg (Beukerstraat – Laarstraat – Laerepoorte)
    - Klein Vaticaan (Koop Nieuwstad – Burg Dijkmeesterweg)
    - Stationsentree (Cleantech – Overwelving – Broederenklooster)
Deze stadsentrees zijn opgenomen in het vliegwielproject Binnenstad van de
Stedendriehoek. De aanpak van de stadspoorten vraagt grote investeringen en dus een
lange adem. We willen starten met de entree ‘s- Gravenhof. Daarbij leggen we de
verbinding met de Houtwal, Bourgonjetoren en Vispoorthaven.

De bovenstaande plannen sluiten goed aan bij het bestaande beleid en lopende
projecten. Om te versnellen in het behalen van onze doelen, zou er iets echt
vernieuwends toegevoegd moeten worden. Suggesties die eerder werden genoemd zijn:
een archeologische beleving zichtbaar maken bijvoorbeeld onder een glazen plaat op de




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 16 van 31   p 28 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>’s-Gravenhof en de aanlichting van markante gebouwen in de binnenstad. In overleg met
deskundigen en inwoners zal een voorstel worden voorbereid hiervoor.

4. Actieplan voor korte termijn (komende twee jaar)

Zutphen zet zich echt op de kaart in de komende jaren! Bij de opening van het Hof van
Heeckeren aan het ’s-Gravenhof is er een tentoonstelling die landelijk publiek naar
Zutphen zal brengen. Ook worden plannen gemaakt voor een echt vernieuwende
publiekstrekker in Zutphen, zo mogelijk starten we met de aanlichting van enkele
monumenten.

In de komende jaren start de uitvoering van de cultuuragenda waarmee we onder
andere het verhaal van het Zutphens cultureel erfgoed zichtbaar maken en uitdragen.
We onderzoeken de mogelijkheden om comfortabel in Zutphen de weg te vinden en te
parkeren; te voet, met de fiets of met de auto. We ontwikkelen het plein ’s Gravenhof.
We stimuleren nieuw ondernemerschap in horeca, winkels en cultuur.

5. Organisatie

De gemeentelijke rol:
De gemeentelijke organisatie werkt samen met andere partners aan de genoemde acties.
De gemeente neemt zelf initiatieven waar het haar eigen cultuurhistorisch erfgoed,
vastgoed en organisatie betreft. Daarnaast ondersteunt en verbindt de gemeente
initiatieven van derden.

De gemeente draagt bijvoorbeeld bij aan Binnenstadsmanagement en stichting Promotie
Zutphen om ondernemerschap, initiatieven, festivals en evenementen aan te jagen en
vernieuwing te zoeken via nieuw samenspel tussen partijen. Zelf neemt de gemeente
initiatieven om publieke partijen en andere overheden aan de plannen te verbinden. De
gemeente verleent publieke diensten om initiatieven in te passen binnen bestaande wet-
en regelgeving. De gemeente verleent subsidies voor een basisnetwerk voor cultuur en
erfgoed én voor investeringen om de beleving van cultureel erfgoed te verbeteren.

De gemeentelijke rol is begrensd. Een maximale investering in de aantrekkelijkheid van
de binnenstad kan alleen tot stand komen via samenwerking met andere partijen. De
gemeente neemt het initiatief om tot hybride teams te komen waarin inwoners,
ondernemers, organisaties en gemeente samen werken aan de gegeven doelen. Voor de
komende periode zien wij de volgende gezamenlijke teams voor ons:
1. Comfortabele routing (inclusief parkeren) binnenstad
2. Erfgoedlijnen en beleving monumenten
3. Gebundelde kennis over cultuurhistorie
4. Poort ’s Gravenhof (samenhangende visie op parkeren, ‘s Gravenhof en haven)
5. Programmering ’s Gravenhof door Hofmeesters
6. Herinrichting plein ‘s Gravenhof




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 17 van 31   p 29 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>6. Regionale samenwerking

Het speerpunt Investeren in de binnenstad sluit goed aan bij het vliegwielproject ‘Sterke
binnensteden en dorpskernen’ en ‘Schone mobiliteit’ van de regio Stedendriehoek.
Belangrijke fysieke ingrepen in de stad, zullen alleen tot stand kunnen komen in
samenwerking met regio en provincie. We zien kansen voor ‘cleantech’ uitvoeren van
projecten in de binnenstad en met name in het verduurzamen van cultureel erfgoed.
De gemeentelijke ambities voor cultuur en erfgoed zijn goed te verbinden aan het
provinciaal beleidsprogramma Cultuur en Erfgoed 2017 – 2020 “beleef het mee’. We
rekenen dan ook op partnerschap met de provincie bij de uitvoering van projecten.

7. Verbinding met andere speerpunten

Het speerpunt Binnenstad staat niet op zichzelf. Er zijn goede verbindingen te leggen
met andere speerpunten.
    We zien kansen voor lager geschoold werk in horeca en ambachtsopleidingen(
       erfgoed);
    Er zijn innovatieve projecten voor energiebesparing in cultureel
       erfgoed/historische binnensteden en mogelijkheden tot klimaatadaptatie via
       groen en water in de binnenstad;
    De binnenstad is met haar (historische) gebouwen en voorzieningen een
       aantrekkelijke woonlocatie. Niet alleen voor kapitaalkrachtige inwoners, maar
       ook voor senioren en zorgtoeristen;
    Onderscheidend in de Stedendriehoek is dat Zutphen een compacte binnenstad
       heeft en dat Zutphen veel te bieden heeft en veel kennis heeft op het gebied van
       cultuurhistorie en erfgoed. Hier liggen dan ook kansen voor samenwerking in de
       regio.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 18 van 31   p 30 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>5. Versterken woonklimaat
(Portefeuillehouder Wethouder Pennings)

1. Het wat en waarom
Zutphen heeft een relatief grote voorraad goedkope huur- en koopwoningen. In de
naoorlogse jaren is er in nauwe samenwerking tussen woningcorporaties en gemeente
bewust voor gekozen om een stevig volkshuisvestingbeleid neer te zetten met een groot
aandeel sociale woningbouw. In de eerste decennia na 1945 was dat gelet op de
woningnood en bijvoorbeeld de sanering van de wijk Polsbroek (jaren zeventig) ook
noodzakelijk. In het recente verleden is op grond van politieke besluitvorming het
accent blijven liggen op sociale woningbouw zonder dat de noodzaak daarvan bleek uit
objectieve woningmarktgegevens. De combinatie van een ruim aanbod en een
(regionaal) huisvestingsbeleid met geringe sturingsmogelijkheden heeft een
versterkend effect gehad op een in sociaal-economisch opzicht onevenwichtige
bevolkingssamenstelling.

Het vertrekpunt bij het speerpunt ‘Versterken woonklimaat’ is de notie dat ‘wonen’ kan
en moet bijdragen aan het daadwerkelijk vergroten van onze sociaal-economische
kracht. De kansen en mogelijkheden richten zich ten aanzien van ‘wonen’ dan ook op het
als stad/gemeente aantrekkelijk zijn en blijven voor (potentieel) krachtige economisch
zelfredzame inwoners zonder daarbij afbreuk te doen aan de belangen van de kwetsbare
burgers.
In zowel de Woonvisie als in Zutphen 2025 wordt dat streefbeeld nadrukkelijk
onderschreven. Vanuit de diep gevoelde urgentie om Zutphen in sociaal-economisch
opzicht te versterken is het echter wel noodzakelijk om scherper en versneld in te zetten
op realisatie. Onze opgave is dan ook vooral ‘instrumenteel’ ingestoken.
De komende twee jaar richten wij ons op drie actielijnen:
    1. Aanpassingen in het huidige woningbouwprogramma (nieuwbouw);
    2. ‘Zutphen, stad om in te wonen’ duidelijk positioneren en in de markt zetten;
    3. Overige maatregelen gericht op de bestaande voorraad.

Ad 1.: Aanpassingen in het huidige woningbouwprogramma (nieuwbouw)
Op basis van het woningbouwprogramma 2015 – 2025 (waarover binnen de regio
inmiddels overeenstemming bestaat) kunnen er 1100 (netto) woningen worden
toegevoegd. Dat aantal is minder dan op dit moment in harde capaciteit is vastgelegd.
Het programma kent een grote verscheidenheid aan woning types (en vrije
sectorkavels) waarbij met name de goedkopere woningen (tot € 200.000) en de
duurdere woningen (boven € 350.000) ruim vertegenwoordigd zijn. In het middel dure
segment (€ 200.000 tot € 350.000) is het aanbod beperkt. Het aanbod aan (sociale)
huurwoningen is voldoende maar het aanbod aan duurdere (beleggers-)huurwoningen
is gering. Aanpassing van het woningbouwprogramma impliceert, uiteraard met gevoel
en beleid, de volgende, niet uitputtende stappen:
    a. omzetting van het huidige programma voor goedkope woningen naar het
        gewenst programma met middelduur (met name in Leesten-Oost liggen hier
        kansen);
    b. aantrekkelijke locaties voor dure woningen (Helbergen, Binnenstad, IJsselfront
        (Noorderhaven), Berghege) veel beter promoten (zie volgende actielijn) en
        versneld realiseren;



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 19 van 31   p 31 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>    c. realiseren van beleggershuurwoningen in diverse prijsklassen, ook direct
       aansluitend aan het huurniveau van de sociale huur (ca. € 710,--);
    d. starterswoningen ‘plus’ voor jonge gezinnen die aan het begin van hun (woon- en
       werk-) carrière staan ontwikkelen;
    e. in overleg met het Cleantech-center en in vervolg op de Cleantechwoning die dit
       jaar wordt gerealiseerd, verdere mogelijkheden voor duurzame, gezonde en “0
       op de meter”-woningen creëren;
    f. meer ruimte creëren in het woningbouwprogramma voor wonen in de
       binnenstad door herprioritering en verschuiving binnen het
       woningbouwprogramma;
    g. financiële gevolgen van het creëren van extra ruimte buiten de
       exploitatiegebieden (Leesten-Oost, Waterkwartier, Helbergen) in kaart brengen.

Ad 2: ‘Zutphen, stad om in te wonen’ duidelijk positioneren en in de markt zetten
Zutphen is al een aantrekkelijke stad om in te wonen maar wij doen er (vrijwel) niets
aan om Zutphen als zodanig ook te profileren en in de markt te zetten, laat staan dat wij
ons specifiek richten op de door ons gewenste doelgroepen. De aantrekkelijkheid van
Zutphen als stad om in te wonen houdt meer in dan alleen een gedifferentieerd
woonmilieu met voldoende aanbod aan bestaande en nieuwbouwwoningen. Het gaat om
het ‘totale’ plaatje: werkgelegenheid binnen bereik, een aantrekkelijke binnenstad
(erfgoed), mooi en uitgebreid winkelbestand (inclusief de ‘grootste’ woonboulevard van
Nederland!), goede en gastvrije horeca, uitgebreide culturele en sportvoorzieningen,
kwalitatief goede evenementen/festivals, ruim onderwijsaanbod, fraaie omgeving met
volop afwisseling om te beleven en om in te recreëren etc. ‘Zutphen als stad om in te
wonen’ is op dit moment overigens nog niet één van de prioriteiten van Stichting
Zutphen Promotie!

Het is net een parelketting: de lelijkste parel bepaalt het uiterlijk. Dus moet niet alleen het
verborgen pareltje voor wonen worden opgepoetst, maar alle parels moeten glimmen!
Doordat iedereen mee moet doen, is dit best een lastige opgave.
Maar ook onze nieuwbouwplannen worden zowel afzonderlijk als in totaliteit (en vooral
dat laatste) niet goed voor het voetlicht gebracht. Elke ontwikkelaar/bouwer doet het
nodige op eigen houtje. Er is niet één ‘landingssite’ of ‘portal’ waarop het totale aanbod
aan nieuwbouwprojecten is te vinden. Laat staan dat daarin ook op een goede en
eenduidige manier de aantrekkelijkheid van Zutphen als stad om in te wonen wordt
gepresenteerd. De gerichte inzet van social media voor het geheel is evenmin in beeld.
Een enkel project maakt er wel gebruik van. Kortom er is nog een wereld te winnen.
In overleg met team Grondzaken, een aantal projectleiders van woningbouwlocaties, een
vertegenwoordiger van Stichting Zutphen Promotie en ‘Procesmakers’ was – al geruime
tijd voor de werkconferentie van het college op 3 en 4 maart jl. - de voorbereiding
gestart om een scherper beeld te krijgen van de aantrekkelijkheid van Zutphen en van
de doelgroepen die daardoor getriggerd kunnen worden. Een en ander was bedoeld als
opmaat voor de marketing van ‘Zutphen, stad om in te wonen’. Dit proces is even ‘on
hold’ gezet maar kan op korte termijn weer worden opgepakt.
De volgende stappen moeten worden gezet:
    a. één goed doordachte en gemakkelijk vindbare ‘landingssite’ ontwikkelen voor
        alle woningbouwprojecten (nieuwbouw) in Zutphen;
    b. Concept ‘Zutphen stad om in te wonen’ uit ontwikkelen en een
        marketingplan/strategie opstellen en uitvoeren.


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                   Pagina 20 van 31   p 32 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Ad 3: Overige maatregelen gericht op de bestaande voorraad
De maatregelen zoals die bij actielijn 1 worden genoemd hebben met name betrekking
op het nieuwbouwprogramma. Uiteraard wel van belang maar het overgrote deel van
onze woningen zit toch echt in de bestaande voorraad. De bestaande voorraad kent een
groot aandeel sociale huurwoningen (40%). Dat maakt dat maatregelen gericht op de
bestaande voorraad in overleg met de woningcorporaties tot stand moeten komen. Een
ander aspect is dat onze kwetsbare inwoners voor huisvesting doorgaans zijn
aangewezen op corporatiebezit. Maatregelen die gericht zijn op sociale huurwoningen
raken hen direct. Wij hebben onder actielijn drie ook een aantal maatregelen
opgenomen die niet direct aan de sociale woningvoorraad zijn gelinkt.
Wij stellen de volgende acties voor:
a.     samen met de corporaties het toekomstperspectief van de sociale
       woningvoorraad in kaart brengen/actualiseren in termen van voorraadbeheer,
       levensloopbestendigheid en duurzaamheid;
b.     in aansluiting daarop: (her-)nieuwde afspraken maken met corporaties over
       voorraadbeheer, renovatie en verduurzaming en het aanpakken/verduurzamen
       van de directe woonomgeving;
c.     in de binnenstad meewerken aan (incidentele) mogelijkheden voor specifieke
       jongerenhuisvesting binnen de bestaande voorraad;
d.     mogelijkheden verkennen en benutten voor een selectiever woonruimtebeleid;
e.     doorstroming bevorderen om mensen uit een voor hun te goedkope sociale
       huurwoning te krijgen.

2. Rolverdeling en partners
Onze rol bij het uitvoeren van de drie actielijnen loopt nogal uiteen. Bij de 1e actielijn
zijn onze rollen ‘initiëren’, daar waar het gaat om het aanpassen van het
nieuwbouwprogramma, ‘verbinden’ wanneer er sprake is van goede initiatieven die
passen binnen het aangepast programma en ‘faciliteren’ om mee te helpen en obstakels
uit de weg te ruimen die de implementatie van bijvoorbeeld het vernieuwde
woningbouwprogramma in de weg staan.
Onze partners bij de eerste actielijn zijn: bouwers/ontwikkelaars, beleggers,
beheerders van monumentale woningen (St. BOG), Cleantech-center, makelaars,
partners binnen de Regio Stedendriehoek en de provincie Gelderland.
Bij de tweede actielijn is onze rol vooral ‘aanjagen’ en ‘meedenken’. Binnen de
Stichting Zutphen Promotie leeft bijvoorbeeld al langer de wens om Zutphen als woon-
en werkstad goed voor het voetlicht te brengen. Wij kunnen die wens verder brengen
door afspraken te maken met Zutphen Promotie en middelen inzetten om de ambities
een stap dichter bij te brengen.
Onze partners bij de 2e actielijn zijn: bouwers/ontwikkelaars, makelaars maar ook
andere ondernemers, organisaties en instellingen en St. Zutphen Promotie.
Bij de derde actielijn gaat het om ‘initiëren’ en ‘faciliteren’. Als gemeente zullen wij het
initiatief moeten nemen om, voor zover dat al niet gebeurt, het gesprek aan te gaan met
de woningcorporaties en onze buurgemeenten. Initiatieven die passen binnen deze
actielijn (bijv. huisvesting jongeren) kunnen we faciliteren.
Onze partners bij de 3e actielijn zijn: de woningcorporaties, onze buurgemeenten,
particuliere pandeigenaren en Woonkeus Stedendriehoek.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                 Pagina 21 van 31   p 33 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>3. Organisatie
De werkwijze die wij voorstellen verschilt enigszins per actielijn maar voor de centrale
aansturing en bewaking stellen wij een Focusgroep voor bestaande uit twee
portefeuillehouders (stadsontwikkeling en grondzaken) met ambtelijke ondersteuning.
Per actielijn denken wij aan de volgende organisatievormen:
Actielijn 1: de ‘regiegroep wonen’, breed samengesteld uit verschillende teams binnen
onze organisatie, vervult op dit moment een sturende functie bij zowel de
programmering van woningbouw, de beoordeling van (nieuwe) plannen als het volgen
van bestaande/geprioriteerde projecten. De regiegroep kan die rol ook vervullen voor
de stappen uit de 1e actielijn.
Actielijn 2: een ‘hybride’ team, samengesteld uit Zutphen Promotie,
vertegenwoordigers van de gemeente Zutphen, bouwers/ontwikkelaars, lokale
instellingen en ondernemers zou met de marketing van Zutphen, stad om in te wonen
aan de slag moeten.
Actielijn 3: het oppakken en uitvoeren van deze stappen kan bij team RED worden
neergelegd. Met terugkoppeling naar de stuurgroep en afstemming met de regiegroep
wonen.

4. Financiën
Er zijn twee grote kostencomponenten (nog verder uit te werken en in te vullen):
    1. Herprioriteren van het woningbouwprogramma. Dat kan behoorlijke financiële
        gevolgen hebben voor onze grondexploitaties (uit het laatste overleg over de
        woningbouw-programmering 2016-2015 komt het beeld naar voren dat er (nog)
        geen ernstige financiële gevolgen zijn te verwachten);
    2. Het oppakken van de marketing van ‘Zutphen, stad om in te wonen’. Voor deze
        activiteit zijn ook sponsors van buiten de gemeentelijke organisatie nodig. Er ligt
        inmiddels een voorstel (VJN) met een dekkingsvoorstel (€ 50.000 uit BWS-
        gelden).
5. Regio
De Regio en de daarin deelnemende gemeenten zijn van belang bij het uitvoeren van het
bijgestelde woningbouwprogramma. Er ligt inmiddels een document, tot stand gekomen
in afstemming met de provincie Gelderland over de (kwalitatieve) woningbouw-
programmering in de regio. In dat document zijn diverse afspraken opgenomen (o.a.
over aanpassingen en monitoring). De regionale woningbouwprogrammering is een
belangrijke randvoorwaarde voor met name de eerste actielijn.
Het woonruimteverdelingsbeleid speelt zich eveneens af binnen regionale kaders
(Woonkeus Stedendriehoek).

Tot slot: onze ambitie om meer ‘Cleantech-woningen’ te bouwen kent gelet op de insteek
van Cleantech eveneens een regionale component.

6. Risico’s
1. Het woningbouwprogramma beperkt in kwantitatief opzicht onze mogelijkheden. Het
creëren van extra ruimte in de binnenstad kan alleen door elders het programma te
reduceren en wellicht voor zover het om onze gronden gaat, in de grondexploitatie af te
waarderen of een voorziening te treffen. Bouwen en verbouwen in een historisch
binnenstad is daarnaast een ingewikkelder en langduriger proces en de economische
uitvoerbaarheid is gecompliceerder dan bouwen op een ‘VINEX-locatie’ zoals Leesten-



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                Pagina 22 van 31   p 34 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Oost. Bestaande contracten moeten worden opengebroken, gemeentelijk beleid (denk
bijvoorbeeld aan parkeernormen voor de binnenstad) moet worden aangepast.
2. Voor een actieve marketing zijn niet alleen middelen nodig zijn om plannen te
ontwikkelen maar is ook een lange adem nodig voor het uitvoeren van het
marketingplan/strategie.
3. Er schuilt een risico in de beperkte (financiële) mogelijkheden die woningcorporaties
hebben om te investeren in hun woningvoorraad. Hetzelfde geldt min of meer voor de
gemeente wanneer het gaat om – in aansluiting op herstructurering/renovatie –
complementaire investeringen in de openbare ruimte.
4. Tot slot: ook wet- en regelgeving (denk aan het huisvestingsbeleid) kunnen ons in de
weg staan bij realiseren van onze ambities.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 23 van 31   p 35 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>6. Innoveren in de zorg
(Portefeuillehouder Wethouder Withagen)

1. Het wat en waarom?
Door de decentralisatie van de Jeugdhulp en de WMO heeft de gemeente sinds 1 januari
2015 er een grote verantwoordelijkheid in de zorg bij gekregen. Na anderhalf jaar
kunnen we zeggen dat de basis om deze nieuwe taken uit te voeren er ligt in Zutphen.
Vanuit de filosofie om met 1 gezin, 1 plan en 1 regisseur in het sociaal domein
ondersteuning en begeleiding te bieden aan mensen die het op eigen kracht (tijdelijk)
niet redden in onze samenleving zijn drie toegangen ingericht: Het Plein voor de WMO
en Participatiewet, het CJG voor jeugdhulp en de sociale wijkteams bij Stichting
Perspectief voor laagdrempelige vrij toegankelijke ondersteuning.

De komende jaren staat in het teken van het versterken van de basis en het versnellen op
de vernieuwing (ook wel de transformatie in het sociale domein genoemd). Die
vernieuwing is nodig om nog betere zorg en ondersteuning te bieden, om de zorg
betaalbaar te houden en om de werkgelegenheid in de zorg te behouden dan wel nieuw
te creeren. Ook in de transformatie in het sociaal domein wordt de focus en prioriteit de
komende jaren nog nadrukkelijker gericht op het versterken van de sociaal economische
kracht van Zutphen en dan vooral op het versterken van kwetsbare Zutphenaren.

Om de basis te versterken en de vernieuwing te versnellen moet de nadrukkelijke focus
liggen op het uitgangspunt: ‘echt maatwerk’ vanuit het perspectief van de inwoner die
zorg vraagt. Dit vergt op de eerste plaats de bereidheid om verantwoordelijkheid te
delen en inwoners meer ruimte te geven om zelf oplossingen aan te dragen en zaken zelf
te organiseren. Het vergt ook verregaande samenwerking met en tussen partners in het
veld van zorg en welzijn. En het vergt de bereidheid om creatieve oplossingen van
inwoners en professionals, die over schotten van wetgeving en budgetten heen gaan, niet
alleen mogelijk te maken maar ook te stimuleren.

Hieraan voegen we in het kader van dit speerpunt echter een dimensie toe. Zorg is de
grootste werkgever in Zutphen. Primair denken we dan aan de vijf grote werkgevers in
de zorg Gelre ziekenhuis, Sutfene, Sensire, Tactus en GGNet. In totaal biedt de zorg 5500
arbeidsplaatsen in Zutphen, een divers aanbod vanuit 600 vestigingen. Het aantal van
40-60 starters laat zien dat de dynamiek in de Zutphense zorgsector groot is. Wij zien
verdere innovatie in de zorg als randvoorwaarde voor een gezonde bedrijfssector, goede
dienstverlening en als kans voor nieuwe werkgelegenheid. Door vernieuwing en
innovatie te stimuleren werken we aan kwaliteitsverbetering voor zowel
zorginstellingen als voor de mensen die afhankelijk zijn van de zorg. Onderscheidend
voor Zutphen als zorgstad, is de zorg die met name gericht is op de care kant van de
zorg. Gelet hierop is het essentieel te anticiperen op trends als vergrijzing en het
langer/meer zelfstandig wonen van ouderen en mensen in de psychiatrie. Wij zijn ervan
overtuigd dat het helpt om hierin de krachten te bundelen, zowel met de
zorginstellingen als met bedrijven op het gebied van zorginnovatie en zorgtechnologie
als met opleidingen in met name MBO en HBO.

Uiteraard blijven we de zorg vanuit het oogpunt van het waarborgen van een goede zorg
voor kwetsbare inwoners bekijken, maar nu verbinden we ook het economische



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 24 van 31   p 36 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>perspectief aan zorg. Hoe kan de zorg bijdragen aan het economisch vitaliseren van de
stad?

Het doel van dit speerpunt is derhalve drieledig:
   1. De basis voor de uitvoering van het sociaal domein versterken en de vernieuwing
   2. Het behoud van werkgelegenheid in de zorgsector
   3. Het ruimte bieden voor innovatie.

2. Rolverdeling en partners
De rolverdeling bij het speerpunt Innovatie in de Zorg, is anders voor doelstelling 1 dan
die voor 2 en 3. De gemeente is vanuit de diverse wetten verantwoordelijk voor de
vormgeving van de zorg. Dat wil niet zeggen dat de gemeente de enige actor is, en
evenmin dat de gemeente van bovenaf alles kan bepalen. De inwoners met een
hulpvraag krijgen een belangrijke rol in het creëren van echt maatwerk en de
professionals van de drie toegangen geven hier samen met hen invulling aan. Het vraagt
vernieuwende werkwijzen en samenwerkingsvormen met zorgaanbieders,
zorgverzekeraars en passend onderwijs om tot echt maatwerk en eigen regie van
inwoners te komen. Ten aanzien van doelstelling 2 en 3 heeft de gemeente echter geen
wettelijke taken en bevoegdheden. De innovatie en het creëren van werkgelegenheid
vindt plaats in de zorgsector zelf, bij kennisinstellingen en in het bedrijfsleven. Voor de
gemeente zien we dan een verbindende, stimulerende en een faciliterende rol.

3. Organisatie
Voor de uitvoering van en transformatie in het sociaal domein zijn er al bestuurlijke en
organisatorische kaders gegeven. Om de basis te versterken en de vernieuwing te
versnellen is meer focus en scherpte nodig op de uitgangspunten en prioriteiten. De
komende jaren kunnen dan stappen gezet worden naar een echt innovatieve werkwijze
binnen het sociaal domein. Bijvoorbeeld in de aanpak van (zware) multiproblematiek, in
de (gezamenlijke) doorontwikkeling van de 3 toegangen en op het gebied van inkoop in
het sociaal domein.

Belangrijk is dat we aan deze opgave de komende jaren aandacht voor het economische
belang van de zorg toevoegen. Nadrukkelijker dan eerst zullen we deze partijen aan de
gemeente en elkaar verbinden. Het oprichten van een zorgnetwerk van bijvoorbeeld de
5 a 10 grootste zorg werkgevers of innovatieve bedrijven zou daartoe een mooie eerste
stap kunnen zijn.

Mochten er zich kansen voordoen, dan kan dit netwerk gemakkelijk worden benut om
bijvoorbeeld een zorginnovatiecentrum (a la het Cleantech Centrum) op te bouwen.

4. Financiën
Wij inventariseren momenteel hoeveel budget beschikbaar moet worden gesteld voor
het speerpunt Zorginnovatie. Vermoedelijk zal het benodigde budget de komende jaren
beperkt blijven tot middelen voor een aanjaagbudget om op korte termijn kansen te
kunnen verzilveren.

5. Regio
Er zijn in de regio meerdere partners te identificeren.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                 Pagina 25 van 31   p 37 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>    -    Regionale samenwerkingsverbanden voor (inkoop van) jeugdhulp, WMO en
         beschermd wonen en onderwijs/arbeidsmarkt
    -    Health Valley (Nijmegen eo) - vooral cure.
    -    Twente (UT- Zorg): waar technische innovaties plaatsvinden op zorggebied.

6. Risico’s
 De primaire focus ligt op de innovatie in het sociaal domein. Van deze transitie zijn
    de risico’s bekend.
 De impact van zorginnovatie is afhankelijk van allerlei andere partners en externe
    ontwikkelingen. Dat betekent dat dit ruimte vereist om te ondernemen, te proberen
    en te leren en bij te stellen. We moeten daarom op zoek naar manieren om
    verantwoording te verstrekken over de resultaten die geboekt worden. Hiertoe
    zoeken we de gezamenlijkheid met de raad op.
 De buitenwereld moet niet alleen aanhaken, na de opstart fase moet dit initiatief
    meer en meer gedragen worden door de partners buiten het stadhuis.

7. Voorgesteld vervolg
Bovenstaande lijn gaan we de komende tijd verder uitwerken. Met name ten aanzien van
doelen 2 en 3 is een verdere precisering nodig. Hierbij zullen we de partners in de stad
en de raad uitdrukkelijk betrekken. Dit betekent:
1. Focus behouden en versterken op de transitie en transformatie in het sociaal
    domein.
2. De nu gelegde bestuurlijke en ambtelijke contacten met zorgwerkgevers in Zutphen
    continueren en uitbouwen.
3. Onderzoeken wat de behoefte is aan mogelijkheden voor een zorg-innovatiecentrum
    vergelijkbaar met het Cleantech centrum.




Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 26 van 31    p 38 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>7. Meer samen doen in de Stedendriehoek
(Portefeuillehouder Burgemeester Abbenhues)

1. Aanleiding
Als gemeente zijn we in deze tijd niet langer in staat de opgaven alleen op te lossen.
Samenwerking is een belangrijke voorwaarde om succesvol te kunnen zijn. Het is
daarom logisch dat één van de zes speerpunten gaat over samenwerking met als titel:
‘Meer samen doen in de regio Stedendriehoek’.

In deze notitie doen we aanbevelingen over hoe we de samenwerking in de
Stedendriehoek kunnen inzetten ter ondersteuning van de vijf inhoudelijke
speerpunten.

2. Wat en waarom?

We kiezen er voor om meer samen te doen in de Cleantech Regio Stedendriehoek om
een aantal redenen:

Er is een gedeelde ambitie met de Cleantech Regio Stedendriehoek en er zijn veel
aanknopingspunten om samen te werken aan gemeenschappelijke opgaven.
De Cleantech Regio Stedendriehoek is een initiatief van overheden, ondernemers en
onderwijsinstellingen. De gemeente Zutphen is een van de samenwerkende gemeenten
binnen de Cleantech Regio Stedendriehoek. We werken samen aan een regio waar het
gezond wonen, werken, leven en recreeren is. Een duurzame economie is essentieel.
Onze regionale speerpunten zijn: energieneutraliteit, circulaire economie en een schone
en groene woon-, werk- en leefomgeving. Om het vestigingsklimaat te versterken
hebben de provincie, de strategische board en de regio samen een Omgevingsagenda
ontwikkeld. De inzet van de Omgevingsagenda is versterking van de economie door
innovatie, Cleantech oplossingen, circulaire economie en versterking van de
leefomgeving. We lichten per speerpunt verder toe hoe samenwerking in de
Stedendriehoek kan bijdragen.

We doen al veel samen in de Stedendriehoek.
Onze Strategische Agenda 2016-2019 schetst per programma de belangrijke partners
waar we mee samenwerken. Dit zijn vaak partners in de Stedendriehoek. Zo wordt –
buiten de gemeenschappelijke regeling van de Stedendriehoek – ook op andere
terreinen (intensief) in de regio samengewerkt. Voorbeelden hiervan zijn jeugdzorg,
maatschappelijke ondersteuning en bedrijfsvoeringstaken zoals gemeentelijke
belastingen en inkoop.

Samenwerking buiten de grenzen van de Stedendriehoek moet mogelijk blijven.
Er wordt natuurlijk ook buiten de Stedendriehoek samengewerkt. Dan gaat het
bijvoorbeeld over samenwerking in een groter verband waarin de regio geheel is
vertegenwoordigd zoals de veiligheidsregio en de arbeidsmarktregio. Of het betreft
samenwerking met een enkele gemeente of op een onderwerp als toerisme. Onze focus
en daarmee onze investeringen richten zich op de Stedendriehoek.

We willen beter samenwerken in een netwerkomgeving.



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek              Pagina 27 van 31   p 39 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Naast ‘meer samen doen’ op inhoudelijke onderwerpen in de Stedendriehoek, willen we
ook meer zichtbaar zijn en scherper zijn op onze rol. Samenwerken in een
netwerkomgeving vraagt een nieuwe manier van werken. We zorgen ervoor dat we
goed voorbereid zijn op de samenwerking rondom die onderwerpen die van ons voor
belang zijn. We willen weten wat onze partners belangrijk vinden zodat we daarop
kunnen anticiperen.

3. Meer samen doen in de regio per speerpunt, aanbevelingen

3.1.     Speerpunt Werk maken van werk

Kansen in de Cleantech Regio Stedendriehoek op de inhoud zijn:
   In de regio: 4000 Cleantech gerelateerde banen
   Innovatie in technologie
   Verbetering bereikbaarheid van werk in Zutphen en regio.
   Betere aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt, meer inzetten op leren en werken.
   Sterke binnensteden bieden werk (in de binnenstad),

Samenwerken in de regio

Wat is de huidige situatie?
Op verschillende plekken in de regio vinden overleggen plaats over werkgelegenheid.
Het is niet altijd even duidelijk ´waar wat´ wordt besloten. Bovendien is de geografische
afbakening per overleg verschillend. We noemen hier drie overlegvormen die
momenteel naast elkaar bestaan:

a. Overleg in de Strategische Board
In de regio heeft de Strategische Board zich ten doel gesteld om 4000 banen te
realiseren. De zeven gemeenten van de regio zijn in de Strategische Board
vertegenwoordigd door twee gemeenten, Apeldoorn en Lochem. De Strategische Board
gaat voor cleantech gerelateerde banen. Niet alleen voor hoog opgeleiden, maar het gaat
ook om banen op MBO niveau (bijv. woningverbeteringen).
Het ‘Akkoord van Beekbergen’ wordt vernieuwd. Dit akkoord gaat over resultaten die
we willen bereiken op het gebied van werkgelegenheid. Binnen de strategische board
vindt overleg plaats over dit akkoord. De ambitie beperkt zich tot de stedendriehoek.

b. Overleg met regionaal werkbedrijf
Binnen het Regionaal Werkbedrijf (waarin Apeldoorn als centrumgemeente optreedt)
worden op regionaal niveau de afspraken hierover gemaakt en bewaakt. Er wordt
samengewerkt met de zes regionale sociale werkvoorzieningen, werkgevers (VNO-
NCW), vakbonden, onderwijsorganisaties en het UWV. Veertien gemeenten zijn bij deze
organisatie betrokken Het Regionaal werkbedrijf heeft als opdracht om garantiebanen
te realiseren voor mensen met een arbeidsbeperking.

c. Overleg arbeidsmarktregio (het stedenvierkant)
In de arbeidsmarktregio overleggen de gemeenten Apeldoorn, Deventer, Lochem,
Harderwijk en Zutphen. Hierbinnen bestaat ook een subregionaal overleg tussen
Zutphen en Lochem. De agenda van dit subregionaal overleg bestaat o.a. uit Mobiliteit,



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 28 van 31   p 40 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Werkgeversservice, Aansluiting arbeidsmarkt – onderwijs en vinden van
financieringsmogelijkheden.

Wat willen we bereiken?
We willen meer inzicht hebben in de bestaande situatie, beter voorbereid zijn op kansen
die zich aandienen en weten waar we moeten zijn. Denk daarbij aan het nieuwe Akkoord
van Beekbergen en aan de agenda van de provincie Gelderland.

De Strategische Board heeft haar aandacht o.a. gericht op het acquireren van nieuwe
bedrijven voor de regio. Daarvoor is het nodig dat wij – als Zutphen – onze kennis over
en relaties met het lokale bedrijfsleven goed op orde hebben.

3.2.     Speerpunt Inzetten op Cleantech

Kansen in de Cleantech Regio Stedendriehoek inhoudelijk zijn:
   Regionale doelen:
         o 200.000 ton per jaar besparing Co2 uitstoot
         o 20.000 ton per jaar minder afval
         o 4000 Cleantech gerelateerde banen
   Klimaatadaptatie in stedelijk gebied.
   Innovatieve bedrijven, meer laadpalen.
   Levendige, schone en groene regio.

Samenwerken in de regio

Wat is de huidige situatie?
Cleantech valt onder verantwoordelijkheid van de Strategische Board.

Wat willen we bereiken?
We willen invloed kunnen uitoefenen op de agenda. Dit betekent niet dat we overal
moeten bijzitten. Het gaat om inzicht in regionale belangen en het verbinden aan
Zutphense belangen. Randvoorwaarde is dat we ons netwerk goed op orde hebben
zodat we de kansen kunnen benutten zodra deze zich voordoen.

3.3.     Versterken woonklimaat

Kansen in de Cleantech Regio Stedendriehoek inhoudelijk zijn:
   Aantrekkelijk willen zijn voor kapitaalkrachtigen en jongeren
   Cleantech woningen en verduurzamen bestaande bouw
   Een gedeeld doel: goede bereikbaarheid van de regio en de steden
   Werk in de regio

Samenwerken in de regio

Wat is de huidige situatie?
Ons DB-lid in de regio is de portefeuillehouder wonen en portefeuillehouder
bedrijventerreinen voor de regio. Onze wethouder wonen is lid van het regionaal
bestuurlijk overleg wonen. Op ambtelijk niveau zijn we vertegenwoordigd in de



Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek               Pagina 29 van 31   p 41 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>werkgroepen Wonen en Bereikbaarheid. Afgelopen jaren lag de focus op de
kwantitatieve programmering.

Wat willen we bereiken?
Op dit moment is onze inzet in de regio voldoende voor dit speerpunt.

3.4 Investeren in de binnenstad

Kansen in de Cleantech Regio Stedendriehoek inhoudelijk zijn:
   Historische (duurzame) binnenstad
   Schone en groene, leefbare binnenstad
   Doorontwikkeling stadsdistributie
   Betere routering in de binnenstad
   Meer werk in de binnenstad, ook voor laaggeschoolden en werkzoekenden

Samenwerken in de regio

Wat is de huidige situatie?
We doen actief mee in de regionale werkgroepen rondom de vliegwielprojecten ´Sterke
binnensteden en dorpskernen´ en ´Schone mobiliteit´. Beide projecten zijn onderdeel
van de omgevingsagenda van de regio en de gebiedsopgave van de provincie. Voor het
vliegwielproject ´Sterke binnensteden en dorpskernen´ wordt de komende maanden een
(meerjarig) investeringsprogramma uitgewerkt.

Wat willen we bereiken?
Het speerpunt Binnenstad bestaat uit drie lijnen. Eén van die lijnen is de lijn ‘Poorten in
de stad’. We willen deze lijn actief inbrengen in het vliegwielproject ‘Sterke
binnensteden en dorpskernen’. We zoeken hiervoor samenwerkingspartners, voor de
inhoudelijke samenwerking maar ook voor toekomstige investeringen. De provincie kan
één van die partners zijn. Een sterke Zutphense binnenstad draagt immers bij aan de
regionale en provinciale economie. Daarnaast zien we ook kansen in het meer
gezamenlijk oppakken ontwikkelingen in de erfgoedlijnen (bijv. Hanzesteden, religieus
erfgoed) en het verduurzamen van ons erfgoed.

3.5 Innovatie in de zorg

Kansen in de Cleantech Regio Stedendriehoek inhoudelijk zijn:
   Zelfstandig wonen, nieuwe zorgarrangementen
   Het behoud van werkgelegenheid in de zorgsector
   Het ruimte bieden voor zorginnovatie.

Samenwerken in de regio

Wat is de huidige situatie?
Met betrekking tot de onderwerpen jeugd, WMO en huiselijk geweld vindt bestuurlijk en
ambtelijk overleg plaats in de regio (buiten de gemeenschappelijke regeling regio
Stedendriehoek). De samenstelling van overlegpartners verschilt per onderwerp. Zo
vindt bij het onderwerp jeugd overleg plaats met acht gemeenten uit de regio Midden
IJssel en Oost Veluwe; echter zonder de gemeente Deventer. Als we kijken naar het


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek                Pagina 30 van 31   p 42 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>regionaal overleg rondom Beschermd wonen, is de gemeente Deventer de
centrumgemeente voor Zutphen en Lochem en de gemeente Apeldoorn voor andere
gemeenten in de stedendriehoek. We werken niet alleen samen met overheden in de
regio, maar ook met zorgaanbieders en maatschappelijke organisaties. Inhoudelijk
gezien is er een verbinding te leggen tussen de verschillende onderwerpen binnen het
zorgdomein en dit gebeurt al steeds meer.

Wat willen we bereiken?
We willen meer inhoudelijk sturen bij het inkopen van zorg. Zowel meer samenhang als
voldoende massa kan helpen bij sturen op innovatie en stimuleren van
ondernemerschap. Daarvoor is samenwerking op regionaal niveau nodig. Het helpt ons
als we samenwerking met partners meer stroomlijnen en daarbij op zoek gaan naar de
juiste vorm en schaal.

We willen dat de zorg innoveert en de werkgelegenheid in de zorg behouden blijft (en
groeit?). We willen proactief kunnen handelen, verbindingen kunnen leggen tussen
partners. Daarvoor moeten we ons netwerk met zorgaanbieders op orde hebben.


4. Beter samenwerken in netwerken, aanbevelingen voor de organisatie

Wat is de huidige situatie?
Ten aanzien van de regionale samenwerking in de regio Stedendriehoek hebben wij een
accounthouder Regio Stedendriehoek die deelneemt aan het strategisch team van de
regio. Dit strategisch team adviseert onder meer de secretaris van de regio en bereidt
alle vergaderingen voor van het dagelijks bestuur van de regio. Op dit moment hebben
wij deze rol, bij één medewerker ondergebracht. Dit geldt zowel voor de algehele
coördinatie, de interne afstemming en de inhoudelijke advisering op een aantal
onderwerpen. In de praktijk is dit slecht uitvoerbaar zowel in tijd als qua inhoud.

Naast deze strategische advisering, werken wij ook mee in diverse (inhoudelijke)
werkgroepen. De regio heeft zich de afgelopen tijd gebogen over vernieuwing van haar
handelen. Er is inmiddels een handelingsperspectief opgesteld die ruimte biedt om met
elkaar in gesprek te gaan over een nieuwe werkwijze.

Wat willen we bereiken?
We willen meer zichtbaar zijn en scherper zijn op onze rol. We willen beter voorbereid
zijn voor de invulling van onze regionale taken.

5. Hoe gaan we dat doen?
We willen dat de regio op ons kan rekenen. Daarvoor moeten we laten zien dat we een
betrouwbare partner zijn, die in staat is om kennis en kunde in te brengen. Hiervoor is
het nodig dat onze organisatie op orde is. Wij moeten overzicht en inzicht hebben,
verbindingen kunnen leggen tussen wat speelt binnen de regio en onze eigen organisatie
en onze lokale en regionale omgeving. Dan gaat het niet alleen om verbindingen tussen
overheden, maar (vooral) ook om verbindingen met en tussen ondernemers, onderwijs
en maatschappelijke organisaties. Dat vraagt om een investering in tijd en kwaliteit, we
denken aan €150.000 voor een periode van minimaal 2 jaar, focus op netwerken,
makelen en schakelen in een dynamische en zeker niet statische samenleving.


Bijlage 2: Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek             Pagina 31 van 31    p 43 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.1 Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten




        Bijlage 2.1 Over de samenhang en de dwarsverbanden tussen de zes speerpunten


        In de ‘Gespreksnotitie Focustraject Voorjaarsgesprek’ voor de raad is beschreven op welke wijze het
        college voorstelt om langs drie doelen en zes speerpunten te werken aan het versterken van de sociaal-
        economische structuur in Zutphen. In de inleiding van dit stuk staan de doelen en speerpunten
        genoemd en wordt iets over het proces, de financiën en de risico’s gemeld. De kern van de notitie
        betreft dan de nadere uitwerking van die zes speerpunten. De lezer zou zich kunnen afvragen hoe het
        nu zit met de samenhang en de dwarsverbanden tussen die zes speerpunten. Met deze korte
        aanvullende notitie wil het college daar inzicht in bieden.
        Natuurlijk begint de samenhang bij het formuleren van de centrale opgave en het gegeven dat de zes
        speerpunten allemaal bijdragen aan het versterken van de sociaal economische structuur. En
        vanzelfsprekend ook passen bij de drie doelstellingen die zijn geformuleerd (goed
        ondernemersklimaat, aantrekkelijk zijn voor krachtige Zutphenaren, versterken van kwetsbare
        Zutphenaren). Maar dit is deels een `theoretisch` verhaal. Bij het opstellen van de ‘Gespreksnotitie
        Focustraject Voorjaarsgesprek’ zijn de speerpunten naast elkaar gelegd en is gekeken op welke wijze
        de uitwerking van een speerpunt ook betekenis kan hebben voor andere speerpunten. Dit heeft een
        matrix-overzicht opgeleverd waaruit duidelijk blijkt dat op de inhoud er belangrijke `win-win-win-
        acties` uitgevoerd kunnen worden. Bij het verduurzamen van de bestaande woningvoorraad kan iets
        gedaan worden met de profilering rondom Cleantech, kunnen huizen interessanter worden/blijven voor
        de doelgroep die we willen aantrekken/houden, en kan `werk worden gemaakt van werk` voor mensen
        in Zutphen. Zo snijdt het mes aan meerdere kanten. Bij de keuze van de uitwerking van de zes
        speerpunten is dan ook vooral gekeken naar acties die effecten kunnen hebben voor meerdere
        speerpunten. Het bijgevoegde matrixoverzicht (bijlage 2.2) is niet compleet, in die zin dat het alle
        acties uit de speerpunten omvat. Maar het toont met voorbeelden wel duidelijk aan dat er
        dwarsverbanden liggen en dat die kansen bij de uitwerking zijn benut.
        Na het opstellen van plannen is het ook nodig om bij de uitvoering aandacht te hebben voor de
        samenhang en de dwarsverbanden. Al was het alleen maar omdat er veel met partijen (uit de stad en de
        omgeving van Zutphen) moet worden samengewerkt om de doelen te realiseren. Dit vraagt om
        coördinatie en afstemming bij het betrekken van die externen. We gaan niet dezelfde groep
        ondernemers zes keer benaderen om mee te helpen aan de zes afzonderlijke speerpunten. De
        organisatie voor het vervolg wordt zo ingericht dat er (intern) afstemming is, als dit nodig is. Bij de
        uitvoering is het ook van belang om oog te houden voor (slimme) dwarsverbanden. Het college vindt
        het bijvoorbeeld van belang dat lokale ondernemers kansen krijgen als dit kan, en (juridisch) mogelijk
        is. Dit betekent dat bij de uitvoering van werkzaamheden, ook goed wordt gekeken of de lokale
        werkgelegenheid kan worden gestimuleerd. Ook op de inhoud wordt gezorgd voor dwarsverbanden .
        Afrondend kan daarmee worden gesteld dat de programma-opzet van een centrale opgave, naar drie
        doelstellingen en zes speerpunten bij de start voor samenhang zorgt. En dat de uitwerking (met
        voorbeelden in de bijgevoegde matrix in bijlage 2.2) aantoont dat er slimme dwarsverbanden mogelijk
        zijn. En dat het nu bij de realisatie aankomt om in het proces er voor te zorgen dat die samenhang
        gewaarborgd blijft en de dwarsverbanden optimaal worden benut. Het college zal zich hier sterk voor
        maken.




                                                                                                              1
                                                                                                             p 44 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.2 Matrix samenhang speerpunten

       Bijlage 2.2: Matrix samenhang speerpunten

       Verbindingen    Werk maken van      Inzetten op             Investeren in binnenstad          Versterken woonklimaat        Innoveren in de      Meer samen doen in
       “cross overs”   werk                cleantech                                                                               zorg                 de Stedendriehoek


       Werk maken                          Profilering rondom      Direct kansen voor extra werk     Werk gekoppeld aan            Sterke sector in     Extra banen in de
       van werk                            Cleantech biedt         bij toerisme en horeca, en voor   realisatie van nieuwe         Zutphen met          stedendriehoek zijn
                                           kansen voor             werk gekoppeld aan de             woningen en het aanpassen     (potentieel) grote   goed voor
                                           uitbreiding en nieuwe   investeringen in het gebied.      van de bestaande voorraad.    betekenis voor       werkzoekenden uit
                                           bedrijvigheid en        Indirect profiteert               In het bijzonder ook kansen   werkgelegenheid      Zutphen. Ambitie
                                           werkgelegenheid         werkgelegenheid/bedrijvigheid     bij verduurzamen van          als goed met         van de
                                                                   van sterkere binnenstad.          woningen.                     vernieuwing wordt    Cleantechregio is om
                                                                                                                                   omgegaan.            4.000 banen in
                                                                                                                                                        regionaal verband te
                                                                                                                                                        creëren, waarvan
                                                                                                                                                        naar rato 800 in
                                                                                                                                                        Zutphen.
       Inzetten op     Ambitie Cleantech                           Verduurzamen historisch           Verduurzamen                  Innovatie            Gezamenlijke
       Cleantech       is om 4.000 banen                           erfgoed, evenementen rondom       woningvoorraad, middels       platforms en         profilering als
                       in regionaal                                Cleantech                         isolatie en duurzame          netwerken            Cleantech regio
                       verband te                                  Verbinding De Mars                energieopwekking              overlappen           Via vliegwiel
                       creëren, waarvan                            binnenstad via cleantech en                                                          projecten de
                       naar rato 800 in                            duurzaamheid                                                                         binnenstad als
                       Zutphen.                                                                                                                         uithangbord van
                                                                                                                                                        cleantech, denk ook
                                                                                                                                                        aan klimaatadaptatie
                                                                                                                                                        via groen en water
       Investeren in   Levert arbeid op    Energiebesparing en                                       Woningen voor                 Woon-zorg            Samenwerken
       binnenstad      in horeca,          verduurzamen                                              koopkrachtige burgers in      voorzieningen        via vliegwielproject
                       toerisme en         erfgoed                                                   aantrekkelijke (en/of         Zorghotel            binnenstad
                       ambachtsectoren     Verbinding energie                                        historische) gebouwen                              Zie cleantech
                       Verbinding met      Mars – binnenstad                                         Eén portal voor marketing
                       opleidingen ROC     Circulaire economie                                       van ‘Aantrekkelijk Zutphen
                       en BBL              Klimaatadaptatie via                                      voor wonen en cultureel
                                           Groen en water om                                         erfgoed’
                                           de stad                                                   Wonen boven winkels.
                                                                                                     Woon-werk mogelijkheden.
                                                                                                     De gastvrije stad (thuis en
                                                                                                     menselijke maat)



                                                                                                                                                                           1
                                                                                                                                                                          p 45 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.2: Matrix samenhang speerpunten

Verbindingen    Werk maken van       Inzetten op            Investeren in binnenstad        Versterken woonklimaat         Innoveren in de      Meer samen doen in
“cross overs”   werk                 cleantech                                                                             zorg                 de Stedendriehoek


Versterken      Het bouwen, het      Realiseren van         Focus bij versterken                                           Innovatie in de      Samenwerken in de
woonklimaat     aanpassen en het     ‘Cleantechwoningen’,   woonklimaat ligt op het                                        zorg (denk aan       Stedendriehoek is
                verduurzamen van     inschakeling           creëren van aantrekkelijke                                     domotica maar ook    noodzakelijk met het
                woningen levert      cleantech bij het      woningen in de binnenstad. De                                  andere innovaties)   oog op een aantal
                werkgelegenheid      verduurzamen van       aantrekkelijke binnenstad is                                   lenen zich niet      randvoorwaarden die
                op.                  onze woningvoorraad    onze belangrijkste troef                                       alleen voor          voor het versterken
                                                            wanneer het gaat om het                                        instellingen maar    van het woonklimaat
                                                            versterken van het                                             juist ook voor       noodzakelijk zijn.
                                                            woonklimaat                                                    (zelfstandig         Ook Cleantech en
                                                                                                                           blijven) wonen.      huisvestingsbeleid
                                                                                                                                                zijn relevant op het
                                                                                                                                                niveau van de
                                                                                                                                                Stedendriehoek
Innoveren in    Tenminste behoud                                                            Beleid is gericht op zo lang                        Innoveren in de zorg
de zorg         en zo mogelijk       De formule van                                         mogelijk zelfstandig wonen                          en transformatie in
                uitbreiding          cleantech met onder                                    en leven (ook met                                   de sociaal domein
                werkgelegenheid      meer verbinding van                                    beperkingen).                                       moet vertaald
                in de zorgsector     Ondernemers,                                           Innovatie in de zorg,                               worden in het
                                     Onderwijs en                                           aanpasbaar bouwen,                                  aanbestedings/inkoop
                Betere aansluiting   kennisinstituten en                                    domotica en vergroten van                           beleid.
                onderwijs en         Overheid is als                                        kwaliteit van leven in                              Dat kan ook in
                veranderingen in     formule ook                                            passende                                            regionaal verband.
                de zorgsector.       interessant voor                                       woning/woonomgeving
                                     zorgsector.                                                                                                Ontwikkeling en
                Kansen voor                                                                                                                     implementatie van de
                gerichte stage-                                                                                                                 transformatieagenda
                programma’s                                                                                                                     sociaal domein wint
                waarbij wordt                                                                                                                   aan slagkracht als
                geanticipeerd op                                                                                                                samenwerking in de
                de vernieuwing en                                                                                                               S3hoek wordt
                de aansluiting op                                                                                                               gevonden.
                de zorgsector.




                                                                                                                                                                   2
                                                                                                                                                                  p 46 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>Bijlage 2.2: Matrix samenhang speerpunten

Verbindingen     Werk maken van       Inzetten op             Investeren in binnenstad      Versterken woonklimaat        Innoveren in de     Meer samen doen in
“cross overs”    werk                 cleantech                                                                           zorg                de Stedendriehoek


Meer samen       In de regio: 4000    Regionale doelen:       Historische (duurzame)        Aantrekkelijk willen zijn     Zelfstandig
doen in de       Cleantech            •         200.000 ton   binnenstad                    voor kapitaalkrachtigen en    wonen, nieuwe
Stedendriehoek   gerelateerde banen   per jaar besparing      Schone en groene, leefbare    jongeren                      zorgarrangementen
                 Innovatie in         Co2 uitstoot            binnenstad                    Cleantech woningen en         Het behoud van
                 technologie          •         20.000 ton    Doorontwikkeling              verduurzamen bestaande        werkgelegenheid
                 Verbetering          per jaar minder afval   stadsdistributie              bouw                          in de zorgsector
                 bereikbaarheid       •         4000          Betere routering in de        Een gedeeld doel: goede       Het ruimte bieden
                 van werk in          Cleantech               binnenstad                    bereikbaarheid van de regio   voor
                 Zutphen en regio.    gerelateerde banen      Meer werk in de binnenstad,   en de steden                  zorginnovatie.
                 Betere aansluiting   Klimaatadaptatie in     ook voor laaggeschoolden en
                 onderwijs en         stedelijk gebied.       werkzoekenden
                 arbeidsmarkt,        Innovatieve
                 meer inzetten op     bedrijven, meer
                 leren en werken.     laadpalen.
                 Sterke               Levendige, schone en
                 binnensteden         groene regio.
                 bieden werk (in de
                 binnenstad),




                                                                                                                                                               3
                                                                                                                                                              p 47 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Bijlage 3 Financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020




        Bijlage 3: Financieel meerjarenperspectief 2017 - 2020

        Onlangs heeft het college de raad geïnformeerd over het financieel perspectief voor Zutphen, gebaseerd
        op de Septembercirculaire 2015, de bijgestelde BUIG-inkomsten vanuit het rijk en Burap 2015-2. Het
        geschetste beeld gaf aan dat Zutphen voor het eerst sinds 2010 een, weliswaar nipt, meerjarig sluitend
        perspectief had.

        Dit perspectief zag er als volgt uit:
                                                               jaar      2017    2018     2019      2020
        Onderwerp
        Saldo in SA 2016                                               -1.508   -2.205   -2.390   -2.390
        Nieuwe financiële ontwikkelingen                                1.893    2.301    2.409    2.984
        Actueel meerjarenperspectief                                      385       96       19      594
        (bedragen x €1.000, positief getal is meevaller of positief saldo)

        Bij dit perspectief is aangegeven dat het omgeven is met enkele onzekerheden en risico’s, zoals:
        * mogelijke structurele effecten van de jaarrekening 2015
        * de gevolgen van de Meicirculaire 2016
        * de uitkomsten van de evaluatie van de nieuwe verdeelsystematiek BUIG van dit voorjaar
        * de ontwikkeling van de Algemene Uitkering (b.v. aangaande het BTW-compensatiefonds)
        * de ontwikkeling van de kosten binnen het sociaal domein.
        Daarnaast was de gemeente in afwachting van de begrotingen van onder andere de gemeenschappelijke
        regelingen Het Plein en Delta over 2017.

        Laatstgenoemde zijn inmiddels bekend evenals de consequenties van beide begrotingen voor het
        Zutphens meerjarenperspectief. De begroting van Het Plein laat ten opzichte van de in de Strategische
        Agenda 2016 opgenomen bedragen een licht negatief effect zien. De begroting van Delta laat een stevig
        tekort zien. Voor het opvangen van tekorten heeft Delta een eigen algemene reserve, Het Plein heeft
        deze echter niet. Inzake het tekort over 2017 van Delta kan deze slechts deels worden gedekt met de
        algemene reserve van de gemeenschappelijke regeling. Het Zutphens aandeel in het gladstrijken van de
        rest van het tekort kan volledig worden gedekt uit de stelpost die daarvoor reeds in onze begroting is
        opgenomen. Onderaan de streep kan het restant van deze stelpost (€ 200.000) voor dekking van andere
        onderwerpen worden ingezet. Voor de jaren 2018 en verder lopen de tekorten van de Delta stevig op
        naar circa. € 5,1miljoen in 2020 waarvan het Zutphens aandeel ongeveer 65% bedraagt. De in de
        gemeentelijke begroting opgenomen stelpost van € 680.000 kan hier slechts gedeeltelijk dekking
        verlenen. Het restant moet middels reserves worden opgevangen.

        Voor 2018 betekent dit: 65% van € 3,4mln = € 2,21mln - € 680.000 = € 1,53mln. tekort.
        Voor 2019 loopt het tekort van Delta op naar € 4,2mln (65% = € 2,75mln. voor Zutphen - € 680.000 =
        € 2,07mln. tekort).
        Voor 2020 is het begrotingstekort van Delta € 5,15mln (€ 3,35mln voor Zutphen - € 680.000 = €
        2,67mln. tekort). Dit is de situatie waarbij er per 1 januari 2018 geen integratie/samenwerking tussen
        Het Plein en Delta is gerealiseerd of dat er niet op een andere manier is ingegrepen in de uitgaven voor
        overhead bij Delta.

        Op 11 april jl. heeft de raad bij het vaststellen van de begroting van het sociaal domein 2016 besloten
        dit jaar tevens werk te maken van ontschotting in het sociaal domein, zowel beleidsmatig als financieel.
        Dit betekent onder andere dat eventuele dekking van tekorten in het sociaal domein uit een
        samenvoeging van twee bestaande egalisatiereserves kan worden gedekt. Deze samengevoegde reserve
        sociaal domein wordt daarmee het vangnet van tekorten van zowel Het Plein als Delta (of mogelijk een
        samengevoegde nieuwe organisatie van beide gemeenschappelijke regelingen). Op dit moment is de
        omvang van de samengevoegde reserve van dien aard dat tot en met 2020 deze reserve toereikend is om
        de tekorten in het sociaal domein op te vangen. Daarna is deze reserve uitgeput geraakt.



                                                                                                              1
                                                                                                              p 48 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>We gaan er echter vanuit dat de samenwerking/integratie van Het Plein en Delta per 1 januari 2018
daadwerkelijk tot stand is gekomen en efficiënter georganiseerd is. Dit heeft een positief effect op de
dekking die de nieuwe reserve meerjarig kan bieden. Hoe dat plaatje er dan financieel uitziet is nog niet
helder, en daarom lastig in cijfers uit te drukken. Dit is daarom in onderstaand financieel perspectief ook
niet meegenomen. Het financieel perspectief dat twee weken geleden met het college is gedeeld, ziet er
met de kennis van nu als volgt uit:

Perspectief vóór begroting 2017 Het Plein en Delta           € 384.000       € 96.000      € 20.000      € 594.000

Het Plein:
     Niet volledig opgenomen efficiencywinst Vangnet        € -323.000    € -323.000     € -323.000     € -323.000
     Afzien van oploop efficiencywinst                      € -100.000    € -250.000     € -400.000     € -400.000
     Overige verschillen begroting Het Plein                 € 298.000     € 298.000      € 298.000      € 298.000
     Mutaties als gevolg van begroting Het Plein            € -125.000    € -275.000     € -425.000     € -425.000

Mutaties als gevolg van begroting Delta                      € 200.000            €0             €0               €0
Totaal mutaties a.g.v. begrotingen Plein en Delta
(dekking via reserve sociaal domein)                          € 75.000    € -275.000     € -425.000     € -425.000


Met het uitgangspunt dat vanaf de begroting 2017 beide egalisatiereserves daadwerkelijk zijn
samengevoegd, veranderd het financieel perspectief niet als gevolg van de begrotingen van Het Plein en
Delta. De tekorten kunnen immers tot en met 2020 door de samengevoegde egalisatiereserve worden
opgevangen. Andere onzekerheden op korte termijn zijn de Meicirculaire 2016 en de mogelijke
bijstelling in de BUIG-bijdrage van het rijk. Eerstgenoemde is voorzien op 27 mei 2016 te worden
gepubliceerd en laatstgenoemde kort na de zomer. Beide publicaties kunnen nog tot wijzigingen in het
perspectief leiden.




                                                                                                         2
                                                                                                         p 49 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>Bijlage 4 Zoekrichtingen 2 000 000 ten behoeve van het focustraject




        Bijlage 4: Zoekrichtingen € 2.000.000 ten behoeve van het focustraject


        Inleiding
        We hebben als onderdeel van het focustraject de ambitie geformuleerd om ambtelijke capaciteit en
        structureel € 2.000.000 vrij te spelen. Op die manier willen we de beschikking krijgen over de
        middelen die we nodig hebben om een impuls geven aan de drie doelen en zes speerpunten en daarmee
        aan de gewenste versnelling van de verbetering van het sociaal-economisch profiel. Graag informeren
        we u over de wijze waarop we dat aangepakt hebben.

        Aanpak
        We hebben als college zes denklijnen op tafel gelegd die tijd of geld op kunnen leveren in onze
        beleving. Vier gaan over het vinden van geld, twee over het vinden van capaciteit (zie verderop voor
        de inhoud daarvan). Deze denklijnen hebben we vervolgens in een quick scan laten beoordelen op drie
        aspecten: haalbaarheid, risico’s en mogelijke aanpak. Dit is gedaan door de vakafdelingen onder
        aanvoering van een collega van buiten de eigen vakafdeling. Op basis van de opbrengsten van deze
        quick scans vragen we u in te stemmen met de verdere invulling van deze ombuigingen.

        Inhoud
        We staan voor een grote inhoudelijke opgave. Echt focus aanbrengen op het versterken van de sociaal-
        economische kracht vraagt om grote inhoudelijke bijsturing. We gaan dingen doen die we niet deden,
        we gaan anders werken dan we gewend waren. We willen ook veel tijd en geld stoppen in zaken die
        voorheen geen inzet en budget vroegen. Er is sprake van focus en versnelling. Daar is veel geld voor
        nodig. Geld dat niet met een paar administratieve maatregelen bij elkaar te halen valt. Dus ook voor
        het vrijspelen van dit geld zijn grote ombuigingen in inhoud en werkwijze nodig. Dat betekent dat de
        denklijnen die we vastgesteld hebben, fundamentele aanpassing in het huidige beleid tot gevolg
        kunnen hebben. Aan de meerkant fundamenteel ombuigen kan niet zonder aan de minderkant ook
        fundamentele keuzes te maken.
        Dit is ook een reden waarom we mensen van buiten het eigen vakgebied hebben gevraagd de quick
        scan te trekken. Om met een blik van buitenaf samen met de deskundige professionals een inschatting
        te maken van de kansen en risico’s.
        Tegelijk gaan we er aan werken dat het versterken van de sociaal-economische kracht onderdeel wordt
        van ons reguliere werk. Focus aanbrengen is niet iets aparts organiseren naast het reguliere werk, maar
        bijsturen van het reguliere werk. Hierna staan de denklijnen kort uitgewerkt.

        Denklijn 1: Toepassen zero-based-budgetting op ruimtelijke budgetten
        De denklijn is om door middel van zero-based-budgetting op alle ruimtelijke budgetten (inclusief
        riool) een besparing van € 500.000 te realiseren.
        Hoe: door alle ruimtelijke budgetten en kredieten van nog niet gestarte en toekomstige investeringen
        van € 0 af aan op te bouwen langs de volgende drie lijnen:
        -        We investeren in de ruimte als deze duidelijk te verbinden is met de drie doelen.
        -        We kiezen telkens de goedkoopst adequate oplossing.
        -        We ramen binnen de budgetten en kredieten geen onvoorzien.

        Denklijn 2: Verleggen van rol gemeente van eigenaar naar ondersteuner en verbinder
        In de toekomst zou het mogelijk moeten zijn om de veranderende rol van de gemeente in de
        maatschappij te vertalen in een andere werkwijze rond het vastgoed en de accommodaties en zo een
        besparing te realiseren in de onderhouds- en exploitatiekosten van € 500.000.
        Hoe: door als gemeente alleen in een aantal gevallen de rol van eigenaar en financier te willen spelen.
        Dat wordt uitgewerkt langs de volgende lijnen:
        -       We formuleren duidelijke, onderscheidende inhoudelijke criteria voor het in bezit hebben of
                financieren van vastgoed en sportaccommodaties. Deze criteria sluiten naadloos aan op de drie
                doelen en zes speerpunten.
        -       Aan de hand daarvan werken we plannen uit waarmee de onderhouds- en exploitatiekosten per
                saldo met € 500.000 worden verlaagd in de komende vier jaar.

                                                                                                               1
                                                                                                               p 50 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Denklijn 3: Sterkere sturing op de inhoud in het sociaal domein
De denklijn is om binnen het sociaal domein sterker te sturen op de inhoud en daarmee een
(aanvullende) besparing te realiseren van € 300.000.
Hoe:
-       We bepalen welke doelstellingen we kennen rond de kwetsbare inwoners.
-       We bekijken welke geldstromen daarbij horen.
-       We halen dubbelingen daaruit.
-       We subsidiëren niet meer wat daar onvoldoende op aansluit.
-       We bepalen welk deel van de subsidie van Perspectief ten laste van rijksmiddelen WMO en
        Jeugd kan komen, waarbij de bestemmingsreserves als buffer kunnen dienen.
We willen op die manier een besparing realiseren van € 300.000 bovenop de bestaande taakstelling
van € 350.000.

Denklijn 4: Meer risico’s in ramingen en vrijspelen van reserves
De denklijn is door middel van het accepteren van meer risico’s in de begroting en het herbestemmen
van een aantal reserves, een structureel bedrag van ruim € 1.000.000 en een incidenteel bedrag vrij te
spelen.
Hoe:
-       Besparen van € 150.000 door de algemene prijsstijging op 0% zetten.
-       Besparen van € 200.000 door stijging loonkosten te verlagen van 2% naar 1%.
-       Besparen van € 200.000 door verlaging storting reserves dekking kapitaallasten en de reserve
        parkeren.
-       Inkomsten verhogen door raming precario met € 500.000 te verhogen.
-       Opnieuw bestemmen van reserves in lijn met de drie doelen en zes speerpunten. In ieder geval
        meenemen Bijstellingsnota, personeel, energie neutrale maatregelen, justitiediensten, spoorse
        doorsnijdingen en WKO de Teuge.

Denklijn 5: Verlagen van de rentelasten
De denklijn is om door middel van het oversluiten van langlopende leningen een verlaging van de
rentelasten te bereiken binnen een bandbreedte van € 350.000 tot € 600.000.
Hoe:
-       Aan de hand van de voorwaarden van de langlopende leningen bekijken welke leningen in
         aanmerking komen om vervroegd af te lossen.
-       Van deze leningen onderzoeken of de extra kosten in verband met eerdere aflossing opwegen
         tegen de lagere rentelasten van een vervangende lening.

Denklijn 6: Verhogen van de Onroerende zaakbelasting (OZB) met 5%
De denklijn is om met een verhoging van de OZB een substantieel bedrag (± € 350.000) aan extra
inkomsten te genereren.
Hoe:
-      In beeld brengen wat dit betekent voor de lastendruk binnen de gemeente.




                                                                                                     2
                                                                                                    p 51 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Bijlage 5 Voorstellen voor nieuw beleid




        Bijlage 5: Voorstellen voor nieuw beleid


        De financiële ruimte die aanwezig is voor nieuw beleid in het financieel meerjarenperspectief is €
        460.000 incidenteel. De financiële gevolgen van nieuw beleid hebben een structureel effect. Hierdoor
        ontstaat in 2018 en verder een nadelig meerjarenperspectief: in 2018 € 186.200, in 2019 € 186.200 en
        in 2020 € 17.200.

        De voorstellen voor nieuw beleid zijn te verdelen in de volgende twee voorstellen:
           a. Voorstellen voor technisch beleid: dit betreffen voorstellen waarvoor in een eerder stadium al
               dekking is geregeld.
           b. Voorstellen voor autonoom beleid: dit betreffen voorstellen die leiden tot beleidsuitgaven die
               onontkoombaar zijn.

        Voorstellen voor technisch beleid:
         Omschrijving                                         2017           2018         2019         2020
                                                       Investering Investering
         1. Groot onderhoud bruggen                         30.000        110.000
         2. Reconstructie Deventerweg                      100.000      1.650.000
         3. Groot onderhoud oude IJsselbrug              2.015.000
         4. Vervanging Damwand IJsselkade                  300.000

        De kapitaallasten van bovengenoemde investeringen kunnen worden gedekt binnen de daartoe
        beschikbaar gestelde middelen.

        Voorstellen voor autonoom beleid:
         Omschrijving                                        2017             2018        2019         2020
         1. Digitale overheid 2017                        175.000           75.000      75.000       75.000
         2. Invoering privacy governance                   50.000           50.000      50.000       50.000
         3. Bestemmingsplan landelijk gebied              100.000
         4. Integratie en participatie vluchtelingen       29.000           20.000      20.000       20.000
            en asielmigranten
         5. Verzelfstandiging musea                     50.000            15.000      15.000     15.000
         6. Nieuw beleid VVE/taalschakelklas*               pm                pm         pm          pm
         7. Digitalisering van de P&C cyclus            51.200            26.200      26.200     26.200
                                                      455.200            186.200     186.200    186.200
         Beschikbare ruimte                           460.000                   0          0    169.000
         Nog te besteden                                  4.800                 0          0          0
        *Nieuw beleid VVE/taalschakelklas is pm opgenomen omdat in de Meicirculaire de rijksmiddelen
        hiervoor bekend worden gemaakt. De Meicirculaire is nu nog niet beschikbaar.

        Toelichting op de voorstellen voor autonoom beleid:
           1. Digitale overheid 2017:
                De rijksoverheid heeft als doel gesteld dat eind 2017 alle gemeentelijke producten voor
                burgers en bedrijven ook digitaal te bestellen zijn. Dit is het zogenaamde Programma Digitale
                Overheid.
           2. Invoering privacy governance:
                Doel is een adequate, zorgvuldige en veilige uitwisseling van persoonsgegevens.
           3. Bestemmingsplan Landelijk gebied inclusief milieueffectrapportage:
                Vooruitlopend op de nieuwe Omgevingswet moet er een omgevingsplan gemaakt worden. Het
                bestemmingsplan wordt gebaseerd op de Visie landelijk gebied die in november 2015 is
                vastgesteld. Het niet opstellen van dit plan heeft onder andere tot gevolg dat er geen leges
                mogen worden geheven.
           4. Integratie en participatie vluchtelingen en asielmigranten:

                                                                                                               1
                                                                                                           p 52 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>   De komende jaren is er veel inzet nodig op het gebied van huisvesting, scholing en werk voor
   vluchtelingen en statushouders. Een gedeelte wordt vergoed door de rijksoverheid maar niet
   alles.
5. Verzelfstandiging musea:
   De raad heeft ingestemd met de onderzoeksopdracht inzake het komen tot verzelfstandigde
   musea. De kosten hiervoor zijn nog niet opgenomen in de begroting.
6. Nieuw beleid VVE/taalschakelklas:
   Het gaat hierbij om het intensiveren en verbreden van het VVE-beleid. Er is een afspraak
   gemaakt met andere partners om maximaal vier taalschakelklassen voor kinderen van
   statushouders met ingang van volgend schooljaar te organiseren. In de nog te verschijnen
   Meicirculaire worden de rijksmiddelen hiervoor bekend gemaakt.
7. Digitalisering van de P&C cyclus:
   Door gebruik te maken van specifiek hiervoor ontwikkelde software kan de jaarlijkse
   begroting efficiënter worden opgesteld. Daarnaast kan de tool gebruikt worden om de
   begroting op een simpele manier toegankelijk te maken voor burgers.




                                                                                                  2
                                                                                              p 53 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>Bijlage 6 Economische foto Zutphen




                           Voorbereiding Economische
                                Agenda Zutphen
                                     Economische Foto
                           ----------------------------------------------
                                           Concept




       Uitgevoerd in opdracht van:
       Gemeente Zutphen




       Nijmegen, 18 december 2015




                                                                            p 54 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave


                                                              Blz.




Management samenvatting                                         1


Hoofdstuk 1 Inleiding                                           3


Hoofdstuk 2 Economische structuur                               5


Hoofdstuk 3 Bedrijfsomgeving                                   15


Hoofdstuk 4 Arbeidsmarkt en onderwijs                          19


Hoofdstuk 5 Woon- en leefklimaat                               32


Hoofdstuk 6 Dienstverlening gemeente & organisatie economie    36


Hoofdstuk 7 Regionale samenwerking                             39




                                                                 p 55 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>Management samenvatting


Op basis van een systematische analyse van de lokale economie …

   Ter voorbereiding van de economische agenda van Zutphen voor de komende jaren, is
    aan de hand van een systematisch analysekader een foto gemaakt van de economi-
    sche structuur, arbeidsmarkt, bedrijfsomgeving, woon- en leefklimaat, gemeentelijke
    dienstverlening en regionale samenwerking.
   Uit deze analyse komt een aantal belangrijke uitdagingen voor de economische agen-
    da naar voren:
    o De kwetsbaarheid van een groot deel van de economische structuur, door de afhan-
        kelijkheid van overheidsfinanciering (zorg, justitie, etc.) en multinationals (industrie),
        alsmede filialisering en e-commerce (detailhandel).
    o De omvangrijke onderkant van de arbeidsmarkt: circa 2.000 werkzoekenden met
        hooguit een lagere opleiding en 1.100 gedeeltelijk arbeidsongeschikten.
    o Het imago van een ingeslapen stadje en slechte bereikbaarheid
    o Het ontbreken van een duidelijk accent op groei, bijvoorbeeld van specifieke speer-
        puntsectoren via een gezamenlijke aanpak van gemeente, bedrijven, onderwijs en
        aanjaagorganisaties.
    o De weinig proactieve inzet ten aanzien van de economie, bijvoorbeeld bij het ver-
        dwijnen van rijksdiensten, activeringsbeleid, transitie in zorg en het benutten kansen
        van het gemeentelijk inkoopbeleid.
    o De onduidelijke rol van de gemeente in diverse regionale samenwerkingsverbanden.
    o De beperkte capaciteit binnen de gemeentelijke organisatie voor relatiebeheer met
        bedrijven.


… naar focus in de economische agenda

   De diversiteit van uitdagingen, de toename van taken onder invloed van decentralisatie
    en de voortdurende bezuinigingen nopen de gemeente om scherpe keuzes te maken.
   Belangrijke criteria bij het maken van deze keuzes zijn:
    o De bijdrage aan diversificatie en vernieuwing van de economie, via nieuwe bedrij-
       vigheid en extra omzet in uiteenlopende sectoren.
    o De bijdrage aan een hogere arbeidsparticipatie, via meer werkgelegenheid voor
       mensen op enige afstand tot de arbeidsmarkt.
    o De bijdrage aan een lagere milieubelasting en energietransitie.
    o De aanwezigheid van initiatieven, trekkers en inzet (menskracht, middelen) vanuit
       bedrijfsleven, onderwijs en burgers.
    o De mogelijkheden voor een actieve rol c.q. sturing van de gemeente.




Buck Consultants International                                                                  1


                                                                                                 p 56 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>… uitmondend in de volgende bouwstenen voor de agenda

1. Economische structuurversterking/diversificatie via het benutten van groeikansen
      a. Algemeen: faciliteren van bedrijven met uitbreidingsplannen en van ambachten,
          starters en ZZP’ers
      b. Uitbouwen van speerpuntsectoren, met name:
                i. Cleantech, voortbouwend op lopende initiatieven (Cleantech Center) en
                   regionale agenda.
               ii. Toerisme & recreatie, via promotie (o.a. van Binnenstad) en arrangemen-
                   ten i.s.m. Achterhoek.
              iii. Zorg, via verkenning van nieuwe businesskansen onder invloed van tran-
                   sitie in de zorg.
      c. Benutten van kansen van Zutphen als woonstad, via vergroting van de aantrek-
          kelijkheid voor m.n. jongvolwassenen en koopkrachtigen.
2. Gevarieerd aanbod aan werklocaties
      a. Bedrijventerreinen: groeimogelijkheden op De Mars en Revelhorst
      b. Binnenstad:
      c. Werkmogelijkheden aan huis, in buurten/centra en buitengebied
3. Arbeidsmarkt c.q. Taskforce Werk
      a. Stimuleren van participatie van niet-werkenden
      b. Verbeteren van de aansluiting arbeidsmarkt-onderwijs
4. Optimalisering van de gemeentelijke inzet
      a. Optimaliseren van de gemeentelijke dienstverlening voor bedrijven, instellingen
          en burgerinitiatieven, door uitbouwen van accountmanagement en minder, snelle
          en duidelijke procedures (‘rode loper’).
      b. Proactieve regionale samenwerking door steeds helder te bepalen wat Zutphen
          wil ‘halen en brengen’ in regionale samenwerkingsverbanden (incl. kosten vs.
          baten van deze inzet).




Buck Consultants International                                                          2


                                                                                         p 57 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 1                      Inleiding


1.1     Analysekader

Economisch beleid heeft niet alleen betrekking op het beleidsterrein ‘Economische Zaken’,
maar op alle beleidsterreinen die het functioneren van bedrijven en instellingen en arbeids-
markt beïnvloeden. Het gaat dus ook om zaken als ruimtelijke ordening, verkeer en vervoer,
milieubeleid, vergunningen en handhaving, veiligheid, arbeidsmarkt, onderwijs, etc. Onder-
staande figuur illustreert welke elementen cruciale bouwstenen van economisch beleid zijn.

Figuur 1.1 Analysekader lokale economie




De lokale economie wordt vooral bepaald door de structuur en het functioneren van het
bedrijfsleven. Het economisch functioneren wordt mede beïnvloed door de beschikbaarheid
van personeel (aanbod arbeidsmarkt & onderwijs), de kwaliteit van de bedrijfsomgeving
(bedrijfsruimte, bereikbaarheid, regelgeving, etc.) en de aantrekkelijkheid van het woon- en
leefklimaat (woningaanbod, voorzieningenniveau, natuur en landschap, e.d.).

Belangrijke uitgangspunten zijn een duurzame en sociaal verantwoorde ontwikkeling. Bij de
uitvoering van het beleid staan de gemeentelijke dienstverlening, middelen en regelgeving,
en de samenwerking met het bedrijfsleven centraal. Aangezien economie en arbeidsmarkt
niet bij de grenzen van de gemeente ophouden, zijn ook de samenwerking met en positio-


Buck Consultants International                                                            3


                                                                                           p 58 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>nering ten opzichte van buurgemeenten, grotere regio en (inter)nationale omgeving van
belang.



1.2     Leeswijzer

De rest van het rapport is als volgt opgebouwd. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de eco-
nomische structuur, onderscheiden naar aantal vestigingen en arbeidsplaatsen, resp. be-
drijvendynamiek. In hoofdstuk 3 staat de bedrijfsomgeving centraal, waarbij achtereenvol-
gens de bedrijventerreinen, overige werklocaties en bereikbaarheid worden beschreven. In
hoofdstuk 4 worden diverse aspecten van de arbeidsmarkt weergegeven, waaronder de
bevolkingsopbouw, beroepsbevolking, arbeidsparticipatie, niet-werkende werkzoekenden,
sociale verzekeringen en onderwijs. De belangrijkste aspecten van het woon- en leefklimaat
worden in hoofdstuk 5 weergegeven. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de gemeentelijke
dienstverlening en op de organisatie van het bedrijfsleven als spreekbuis richting gemeente.
Tot slot worden in hoofdstuk 7 de belangrijkste samenwerkingsrelaties van de gemeente in
regionaal verband aangeduid.




Buck Consultants International                                                            4


                                                                                           p 59 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 2                      Economische structuur


2.1      Bedrijven en werkgelegenheid

In 2014 waren circa 3.800 bedrijven en instellingen in Zutphen gevestigd (tabel 2.1).

Tabel 2.1   Vestigingen naar sector

Sector                            2010   2014        Groei 2010-2014            Aandeel 2014
                                                Zutphen      STD     GLD    Zutphen STD GLD
                                              Abs.    %       %       %        %      %      %
Landbouw/visserij                   60    50    -10 -16,7      -8,3    -5,9      1,3   5,6    6,6
Industrie/delfstoffenwinning       130   130      0    0,0     -1,0     2,3      3,4   4,1    4,5
Nutsbedrijven                       10    10      0    0,0      0,0    19,4      0,3   0,2    0,2
Bouwnijverheid                     220   230     10    4,5      4,1     7,5      6,1   7,0   10,0
Groothandel                        210   190    -20 -9,5        3,8     3,0      5,0   5,4    5,7
Detailhandel/autohandel            510   510      0    0,0      8,3     5,2     13,5 13,4    12,3
Vervoer, opslag & communicatie     210   250     40 19,0       15,2    14,3      6,6   6,6    6,7
Horeca                             120   120      0    0,0      6,9     7,2      3,2   3,7    3,4
Financiële instellingen             30    30      0    0,0    -13,8    -7,9      0,8   1,0    0,9
Zakelijke dienstverlening          810   900     90 11,1       17,5    20,1     23,7 24,8    23,5
Openbaar bestuur                    10    10      0    0,0      0,0    -2,1      0,3   0,4    0,3
Onderwijs                          200   260     60 30,0       35,6    35,2      6,9   5,5    5,0
Gezondheidszorg                    490   630 140 28,6          30,1    32,8     16,6 11,6    10,5
Overige dienstverlening            390   470     80 20,5       16,9    18,3     12,4 10,9    10,5
Totaal                           3.400 3.790 390 11,5          12,8    13,1    100,0 100,0 100,0
Bron: Provinciale Werkgelegenheidsenquête Gelderland (PWE), bewerking BCI



De grootste sectoren qua vestigingen zijn de zakelijke dienstverlening, zorg, detailhan-
del/autohandel en de overige dienstverlening. Ten opzichte van de Stedendriehoek en Gel-
derland kent Zutphen relatief veel vestigingen in de zorg, onderwijs en overige dienstverle-
ning en weinig in de bouw en industrie (figuur 2.1).




Buck Consultants International                                                                      5


                                                                                                    p 60 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Figuur 2.1 Procentuele verdeling vestigingen in Zutphen, Stedendriehoek en Gelderland in 2014 (n=3.790)




            Bron: PWE, bewerking BCI




Ten opzichte van 2010 is het aantal vestigingen in Zutphen met zo’n 400 gestegen
(+11,5%). Dit is enigszins lager dan de groei op het niveau van de Stedendriehoek
(+12,8%) en de provincie Gelderland (+13,1%). De grootste groei van het aantal vestigin-
gen vond plaats in de zorg, zakelijke dienstverlening en overige dienstverlening (figuur 2.2).
Dit zijn – samen met de bouw – de sectoren waarin traditioneel de meeste ZZP-ers starten1.
De sector vervoer, opslag & communicatie noteerde een forse relatieve groei. In vergelijking
met de Stedendriehoek en Gelderland was de groei van het aantal vestigingen in de zake-
lijke dienstverlening in Zutphen relatief laag.

Figuur 2.2 Ontwikkeling aantal vestigingen per sector 2010-2014




                 Bron: PWE, bewerking BCI


1
    Bron: Kamer van Koophandel (2014) Jaaroverzicht Ondernemend Nederland: Bedrijfsleven 2014.


Buck Consultants International                                                                            6


                                                                                                          p 61 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>Wat betreft werkgelegenheid heeft ook Zutphen de economische tegenwind van de perio-
de 2010-2014 ervaren (tabel 2.2). In deze jaren is het aantal arbeidsplaatsen in de gemeen-
te namelijk met ruim 800 teruggelopen (-3,5%). Deze krimp was sterker dan de teruggang
in de Stedendriehoek (-0,5%) en op provinciaal niveau (-1,8%).

Tabel 2.2   Arbeidsplaatsen naar sector

Sector                              2010   2014          Groei 2010-2014           Aandeel 2014
                                                     Zutphen     STD     GLD      Zutphen   STD     GLD
                                                    Abs.   %      %       %          %       %       %
Landbouw/visserij                      170    120    -50 -29,4 -18,7       -8,0         0,5     2,4   2,9
Industrie/delfstoffenwinning         2.380 2.570     190   8,0     4,3     -2,7        11,6   11,2   11,2
Nutsbedrijven                          380    390     10   2,6     8,5     -5,6         1,8     0,9   1,0
Bouwnijverheid                         900    720   -180 -20,0 -15,4      -13,8         3,2     4,6   5,6
Groothandel                          1.600 1.230    -370 -23,1 -11,9       -1,8         5,5     4,5   5,7
Detailhandel/autohandel              3.130 2.990    -140 -4,5      2,2      0,9        13,5   11,0   11,6
Vervoer, opslag & communicatie       1.320 1.770     450 34,1      1,4     -2,7         8,0     5,9   6,9
Horeca                                 980    920    -60 -6,1      4,8      0,8         4,1     4,4   4,4
Financiële instellingen                260    320     60 23,1     -4,5    -14,2         1,4     4,0   2,0
Zakelijke dienstverlening            2.060 1.860    -200 -9,7     14,1      2,1         8,4   13,4   13,6
Openbaar bestuur                     1.080 1.250     170 15,7     -8,3     -5,4         5,6     8,5   5,4
Onderwijs                            1.650 1.560     -90 -5,5     -1,1      1,0         7,0     5,4   7,0
Gezondheidszorg                      6.070 5.480    -590 -9,7     -0,6      0,6        24,7   19,6   18,5
Overige dienstverlening              1.060 1.030     -30 -2,8     -2,1      1,4         4,6     4,3   4,2
Totaal                              23.020 22.210   -810 -3,5     -0,5     -1,8       100,0  100,0 100,0
Bron: PWE, bewerking BCI




In de zorg, groothandel, zakelijke dienstverlening en bouw vielen de zwaarste klappen (fi-
guur 2.3). Lichtpuntjes waren de sectoren vervoer, opslag & communicatie (+450 banen,
34,1%) en industrie & delfstoffenwinning (+190 banen, 8,0%) die substantiële groei lieten
zien.

Figuur 2.3 Ontwikkeling werkgelegenheid naar sector in Zutphen 20102014




         Bron: PWE, bewerking BCI




Buck Consultants International                                                                          7


                                                                                                            p 62 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>De werkgelegenheidsstructuur van Zutphen laat zien dat de zorg verantwoordelijk is voor
een kwart van de arbeidsplaatsen. In vergelijking met de Stedendriehoek en provincie zijn
de sectoren vervoer, opslag & communicatie en detailhandel/autohandel oververtegen-
woordigd en de bouw en zakelijke dienstverlening in Zutphen ondervertegenwoordigd (fi-
guur 2.4).

Figuur 2.4 Procentuele verdeling werkgelegenheid naar sector Zutphen, Stedendriehoek, Gelderland 2014
            (n=22.210)




Bron: PWE, bewerking BCI


Zutphen beschikt over 12 organisaties met meer dan 200 werknemers. Veruit het grootste
deel van het lokale bedrijfsleven bestaat dus uit MKB bedrijven. De prominente rol van de
zorg in Zutphen komt tot uiting bij een blik op de top20 grootste werkgevers. Hierin bevin-
den zich vijf organisaties uit de gezondheids- en welzijnszorg. Daarnaast is de sector open-
baar bestuur ruim vertegenwoordigd in de lijst dankzij de aanwezigheid van de gemeentelij-
ke organisatie, de penitentiaire inrichting Achterhoek, de rechtbank en een afdeling van de
regiopolitie.


Tabel 2.3   Grootste werkgevers in Zutphen

Rang   Werkgever                                   Grootteklasse   Sector
1      Gelre Ziekenhuizen Lokatie Zutphen          800-999         Gezondheids- en welzijnszorg
2      GGNet                                       800-999         Gezondheids- en welzijnszorg
3      Delta Sociale Werkvoorziening               800-999         Industrie
4      Sandd Apeldoorn-ZP                          200-499         Vervoer en opslag
5      Stichting Sutfene Lokatie De Lunette        200-499         Gezondheids- en welzijnszorg
6      Gemeente Zutphen                            200-499         Openbaar bestuur
7      Aurubis Netherlands B.V.                    200-499         Industrie
8      PaperlinX B.V.                              200-499         Handel
9      P.I. Achterhoek Locatie Zutphen             200-499         Openbaar bestuur
10     Rechtbank Gelderland                        200-499         Openbaar bestuur
11     Liander                                     200-499         Energiebedrijven
12     Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek UA       200-499         Financiële instellingen
13     Albert Heijn                                100-199         Handel
14     Tactus Verslavingszorg                      100-199         Gezondheids- en welzijnszorg



Buck Consultants International                                                                          8


                                                                                                        p 63 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Rang Werkgever                                         Grootteklasse   Sector
15    Stichting Isendoorn College                      100-199         Onderwijs
16    Eijerkamp Zutphen B.V.                           100-199         Handel
17    N.S. Reizigers Standplaats Zutphen               100-199         Vervoer en opslag
18    Baudartius College                               100-199         Onderwijs
19    Regiopolitie N.O.G. Stafdistrict /team Zutphen   100-199         Openbaar bestuur
20    Sensire Thuiszorg                                100-199         Gezondheids- en welzijnszorg
Bron: PWE 2015, bewerking BCI



2.2      Bedrijvendynamiek

De gemeente Zutphen kent jaarlijks circa 325 starters (tabel 2.4). Dit aantal is tussen 2010
en 2012 (recentere cijfers zijn niet beschikbaar) stabiel gebleven terwijl het in de Steden-
driehoek en Gelderland is gegroeid. Als gevolg hiervan is Zutphen niet langer een gemeen-
te met relatief veel starters, maar ligt het aandeel starters in lijn met het provinciale gemid-
delde. Ten opzichte van de Stedendriehoek kent Zutphen relatief veel starters.

Tabel 2.4   Aantal starters Zutphen, Stedendriehoek en Gelderland 2010-2012

                                 Zutphen        Stedendriehoek            Gelderland
                           2010 2011 2012 2010 2011 2012           2010     2011     2012
Starters                     325    321  329 1.965 2.029 2.110 12.734 13.663 14.423
Vestigingen                3.400 3.560 3.650 22.540 23.430 24.120 147.070 152.970 157.440
Starters/1.000 vestigingen  95,6 90,2 90,1     87,2   86,6   87,5    86,6      89,3    91,6
Bron: KvK en PWE, bewerking BCI

Het valt op dat het aantal starters in de zorg in Zutphen tussen 2010 en 2012 fors is terug-
gelopen, terwijl deze groep in Gelderland juist groei liet zien (tabel 2.5). De sectoren zakelij-
ke dienstverlening en detailhandel/autohandel lieten in Zutphen een groeiend aantal star-
ters zien. Voor de zakelijke dienstverlening was deze groei lager dan het provinciale gemid-
delde, terwijl voor detailhandel/autohandel de groei hoger was.

Tabel 2.5   Starters naar sector

Sector                             2010    2012          Groei 2010-2012       Aandeel 2012
                                                     Zutphen      STD    GLD Zutphen STD      GLD
                                                   Abs.    %       %      %     %        %     %
Landbouw/visserij                      1       1       0     0,0 30,3     33,5    0,3     2,0   2,1
Industrie/delfstoffenwinning           6       7       1    16,7 -20,0    10,9    2,1     1,9   2,8
Nutsbedrijven                          2       0      -2 -100,0     0,0   46,2    0,0     0,2   0,1
Bouwnijverheid                        24      22      -2    -8,3 -15,3     4,3    6,7     6,5   9,0
Groothandel                           10      14       4    40,0 16,0     18,1    4,3     5,2   5,2
Detailhandel/autohandel               36      45       9    25,0    6,3    6,1   13,7    15,2  12,2
Vervoer, opslag & communicatie        26      32       6    23,1 13,0     21,7    9,7     8,7   8,3
Horeca                                 8      11       3    37,5 51,9     15,5    3,3     3,9   3,1
Financiële instellingen                3       0      -3 -100,0     0,0 -25,0     0,0     0,6   0,4
Zakelijke dienstverlening             75      83       8    10,7 15,3     20,3   25,2    27,9  27,8
Openbaar bestuur                       0       0       0     nb. -50,0     0,0    0,0     0,0   0,0
Onderwijs                             24      27       3    12,5 21,4     21,5    8,2     6,4   6,0
Gezondheidszorg                       64      43    -21    -32,8   -1,7    8,2   13,1    10,8  11,3
Overige dienstverlening               46      44      -2    -4,3   -4,3    5,6   13,4    10,6  11,6
Totaal                               325     329       4     1,2    7,4   13,3  100,0 100,0 100,0
Bron: KvK, bewerking BCI


Buck Consultants International                                                                        9


                                                                                                      p 64 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Een verklaring voor de daling van het relatieve aandeel starters in Zutphen vormt het ver-
schil in groei van het aantal starters in de zakelijke dienstverlening tussen de gemeente en
Gelderland. In Zutphen is het aantal starters in deze sector tussen 2010 en 2012 met 10,7%
toegenomen, terwijl deze groep in Gelderland met 21,5% is gegroeid. Aangezien circa een
kwart van de starters actief is in de zakelijke dienstverlening heeft Gelderland met deze
stijging haar achterstand ten opzichte van Zutphen wat betreft het aandeel starters ingelo-
pen.



2.3       Thematische SWOT’s en mogelijke acties

In zgn. SWOT worden de belangrijkste sterkten (‘Strengths’) en zwakten (‘Weaknesses’)
van de lokale economie samengevat, alsmede de kansen (‘Opportunities’) en bedreigingen
(‘Threats’). Vervolgens wordt een aantal mogelijke acties om de betreffende sector te stimu-
leren benoemd.


1         Economische structuur algemeen

    Economische structuur

    Sterkten                                          Zwakten
     Forse groei aantal vestigingen 2010-2014         Krimp werkgelegenheid periode 2010-
        (wel kleiner dan regio Stedendriehoek en         2014 (sterker dan regio Stedendriehoek
        Gelderland)                                      en Gelderland), m.n. in zorg en groothan-
     Werkgelegenheidsgroei in de industrie en           del
        vervoer, opslag & communicatie                 Economische structuur sterk bepaald door
     Sterke detailhandelssector (oververtegen-          zorgsector en daarmee zeer afhankelijk
        woordigd in economische structuur)               van overheidsbeleid
     Aanzienlijk aantal startende ondernemers,        Zakelijke dienstverlening beperkt verte-
        maar groei blijft achter bij Stedendriehoek      genwoordigd
        en Gelderland


    Kansen                                            Bedreigingen
     Stimuleren en benutten economisch poten-         Hoogwaardige banen bij justitiële en geli-
       tieel op het gebied van cleantech, toerisme       eerde instellingen die verloren gaan door
       & recreatie en zorg                               concentratie van rijksdiensten
     Doorgroei starters naar volwaardig MKB           Beperkte investeringsmiddelen bedrijfsle-
     Werk maken van kansrijke crossovers tus-           ven en overheid
       sen bijvoorbeeld zorg en toerisme & recrea-
       tie en daarnaast horeca en de agrarische
       sector (e.g. streekproducten in restaurants)


Mogelijke acties

     Stimulering en facilitering van startende ondernemers
      o Voortzetten en profileren van Centrum voor Jong Ondernemerschap (CVJO).




Buck Consultants International                                                                       10


                                                                                                      p 65 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>       o Regelmatige voorlichtingsbijeenkomsten (bijv. 2x/jaar) met CVJO, KvK, banken voor
         potentiële starters, waarin tips worden gegeven en bepaalde thema’s worden uitge-
         diept.
       o Organiseren van de jaarlijkse Startersdag in samenwerking met CVJO, KvK, inclu-
         sief succesverhalen van recente starters, bedrijfsbezoeken en voorlichting over do’s
         en dont’s.
       o In samenwerking met ondernemersverenigingen instellen van prijs voor Starter van
         het Jaar.
       o Met behulp van ondernemersavonden, webpagina gemeente en/of De Zutphense
         Koerier platform bieden aan starters om zich kort te presenteren (via standaard for-
         mat).
       o Analyse van bestemmingsplannen op onnodige beperkingen van werken aan huis.
       o Samen met marktpartijen bezien of vrijkomende gebouwen die zich daarvoor lenen,
         kunnen worden omgezet in bedrijfsverzamelgebouwen. Onder voorwaarde dat hier-
         voor belangstelling in de markt is.


2         Cleantech

    Cleantech

    Sterkten                                        Zwakten
     Regionale samenwerking binnen de Ste-          Beperkt aantal bedrijven binnen Zutphen
        dendriehoek                                    gespecialiseerd in cleantech
     De Mars biedt (milieu)ruimte voor zware        Gebrek aan samenwerking
        bedrijvigheid
     In het Cleantech Centrum is bedrijfsruimte-
        voor innovatieve cleantech bedrijven
     Brede industriële sector (11,6% WGH)

    Kansen                                          Bedreigingen
     Grote bedrijven/organisaties in de gemeen-     Koplopers in cleantech pluggen in op
       te als proeftuin voor slimme oplossingen        kennis van hoogwaardige kennisinstellin-
       vanuit het cleantech cluster                    gen (e.g. TUs in Delft, Eindhoven en En-
     Verkennen kansrijke crossovers cleantech,        schede/Twente) die niet in Zutphen ge-
       bijvoorbeeld met zorg                           vestigd zijn



Mogelijke acties

      Uitbouw Cleantech sector
       o Organiseren discussiebijeenkomsten met geïnteresseerde partijen om lokaal de
          mogelijkheden ten aanzien van de toepassing en ontwikkeling van cleantech tech-
          nieken te verkennen (Zutphen als testbed).
       o Met geïnteresseerde ondernemers verkennen van de mogelijkheden voor deelname
          aan bestaande of ontwikkeling van projecten in coproductie met Oost NV, kiEMT en
          Stedendriehoek Innoveert.
       o Samen met bedrijven en kennisinstellingen het Cleantech Centrum verder uitbou-
          wen.



Buck Consultants International                                                                    11


                                                                                                   p 66 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>3         Toerisme & Recreatie, inclusief Binnenstad

    Toerisme & Recreatie, inclusief Binnenstad

    Sterkten                                         Zwakten
     Aantrekkelijke ligging aan de IJssel gren-      Beperkte samenwerking
        zend aan nationale landschappen van           Bereikbaarheid over de weg matig (per-
        Graafschap/Achterhoek en de Veluwe              ceptie)
     Rust en ruimte biedt mogelijkheden voor         Levendigheid centrum op bepaalde mo-
        natuurgerichte recreatie                        menten beperkt
     Veel cultuurhistorisch erfgoed (honderden
        monumenten) in compacte binnenstad
     Economische betekenis detailhandel groot
     Actief binnenstadsmanagement
     Ontsluiting per spoor in alle windrichtingen
     Leegstand winkels Zutphen (7,7%) onder
        landelijk gemiddelde (9,2%).

    Kansen                                           Bedreigingen
     Opwaarderen en benutten cultuurhistori-         Schaalvergroting en e-commerce kunnen
       sche waarden                                     detailhandel binnenstad onder druk zetten
     Beter verbinden van de historische binnen-      Veroudering en leegstand kan de aan-
       stad en het omliggende natuurlijke land-         trekkelijkheid van de binnenstad onder
       schap (stad-land verbindingen)                   druk zetten
     Inspelen op nieuwe markten o.a. vergrijzing     Grote veranderingen in het landschap
       (in 2025 ca. 7 miljoen 50-plussers) en toe-      waardoor de landschapskwaliteit daalt
       nemende belangstelling voor natuur-, cul-      Beknellende regelgeving waardoor de
       tuur- en plattelandstoerisme                     flexibiliteit om in kunnen spelen op veran-
     Blurring binnen detailhandel (e.g. mode &         deringen in de marktvraag wordt beperkt
       horeca binnen één winkel) biedt kansen         Versnippering van inspanning en budget-
       voor nieuwe concepten                            ten
     Beter verbinden horeca en agrariërs biedt       Sterke concurrentie van andere regio’s
       kansen, denk aan streekproducten in res-
       taurants
     Status als Hanzestad beter vermarkten
       (eventueel in samenwerking met andere
       Hanzesteden)


Mogelijke acties

      Uitbouw Toerisme & Recreatie
       o Verruiming mogelijkheden B&B in gemeente (meer locaties en kamers).
       o Stimulering (inclusief enkele grootschalige) evenementen samen met ‘dragende’
           partijen.
       o Landgoederen in de regio stimuleren in samenhang met elkaar arrangementen aan
           te bieden (rondleidingen als onderdeel van grootschaliger route).
       o Bedienen zakelijke toerist: met lokale/regionale partners een programma zakelijk
           toerisme opstellen.
       o Sterker profileren Zutphen, bijvoorbeeld ‘Zutphen als Hanzestad’: verkennen van
           mogelijkheden – in samenwerking met andere Hanzesteden – ten aanzien van de
           ontwikkeling van Hanze-specifieke marketing.


Buck Consultants International                                                                    12


                                                                                                      p 67 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>       o    Uitbouwen van routestructuren: desgewenst met partners verder uitbouwen van
            routenetwerken voor verschillende doelgroepen (wandelaars, fietsers, mountainbi-
            kers, skaters) en/of diverse thema’s (cultuurroute, agrarische bedrijven route, etc.)
       o    Ontwikkelen van toeristisch-recreatieve bewegwijzering richting bedrij-
            ven/attracties.
       o    Verbinden binnenstad en landelijk gebied: routestructuren ontwikkelen voor wan-
            delaars en fietsers waarbij de combinatie wordt gezocht tussen de binnenstad en
            het landelijk gebied.
       o    Toepassing technologische innovaties in toeristisch product; denk bijvoorbeeld aan
            vernieuwende routes zoals apps en geluidswandelingen.
       o    Verkennen van de wenselijkheid en kansen ten aanzien van promotie van ´een
            dagje uit´ naar de Achterhoek en Veluwe, waaronder Zutphen.
       o    Optimalisering procedures/regelgeving en gemeentelijke dienstverlening: instellen
            gefocuste projectgroep om verbeteringsmogelijkheden te verkennen.

      Versterken Binnenstad
       o Marketing van streekproducten (al dan niet samen met buurgemeenten en-of de
           bredere regio) in samenwerking met agrariërs, restaurants en winkels.
       o Verdere uitwerking toeristische identiteit als Hanzestad.
       o Social Media campagne optuigen: gestage stroom van toeristische berichten (be-
           heerd door de sector).
       o Videofilm/blog ter promotie van de binnenstad (en wellicht bredere gemeente).
       o Analyse van bestemmingsplannen op onnodige beperkingen ten aanzien van inno-
           vatieve concepten (blurring horeca/mode/detailhandel) in de binnenstad.


4          Zorgeconomie

    Zorgeconomie

    Sterkten                                           Zwakten
     Omvangrijke sector met ca 5.500 arbeids-          Aanzienlijk verlies aan arbeidsplaatsen
        plaatsen en ruim 600 vestigingen                  afgelopen jaren
     Aard gevestigde gezondheidszorgorganisa-          Zutphen niet op de kaart met prominent
        ties divers: van ziekenhuis tot revalidatie-      zorgprofiel
        centrum tot geestelijke gezondheidszorg         Partijen in de medische en zorgsector
     Behoorlijke dynamiek in de sector (40-60            doen weinig aan netwerken en kennisuit-
        starters per jaar)                                wisseling

    Kansen                                             Bedreigingen
     Vergrijzing biedt kansen voor verdere ont-        Bezuinigingen vanuit het Rijk
       wikkeling van de zorgsector                      Op termijn (rond 2025-2030) wordt bevol-
     Sectorspecifieke startersondersteuning              kingskrimp verwacht waardoor een tekort
     MKB kan profiteren van commercialisering            aan arbeidspotentieel in (ver)zorgende
       van (onderdelen) van de zorg                       beroepen kan ontstaan
     Langer zelfstandig kunnen wonen (thuis of
       elders) biedt kansen voor nieuwe concep-
       ten rond o.a. begeleid wonen, servicewijken
       en extramurale zorgappartementen
     Zorg en recreatie is een groeimarkt. Denk



Buck Consultants International                                                                      13


                                                                                                     p 68 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>      bijvoorbeeld aan revalideren in het groen,
      verzorging op een boerderij en ook preven-
      tieve zorggerelateerde activiteiten, zoals
      wellness, fitness, e.d. in het groen
     Zorg wordt in toenemende mate op afstand
      van de zorgaanbieder georganiseerd.
      Technologie in de vorm van domotica (ook
      wel huisautomatisering genoemd) is hierbij
      essentieel. Dit kan bijvoorbeeld gaan om
      alarmering, camera observatie, dwaalde-
      tectie, locatiebepaling, alarmopvolging, e-
      health, beeldzorg, e.d.


Mogelijke acties

    Uitbouw Gezondheidseconomie
     o Versterking zorgsector en -profiel door het onderzoeken van de wenselijkheid van
         een Zorgplatform Zutphen . Functies:
                    Platform voor kennismaking
                    Gemeenschappelijke promotie
                    Knelpuntbepaling en oplossing (‘samen optrekken’)
                    Innovatie
     o Bezien of starters in de zorg gekoppeld kunnen worden aan grootschalige instellin-
         gen om win-win situaties te creëren.
     o Aansluiting zoeken met Health Valley ten aanzien van ontwikkeling en toepassing
         van innovatieve technieken in de zorgsector.
     o Organiseren van een discussiebijeenkomst tussen geïnteresseerde partijen in
         zorg, agribusiness en natuur- en landschapsbeheer om mogelijkheden van nieuwe
         combinaties Agro-Zorg-Natuur/Landschap te verkennen.
     o Organiseren van een discussiebijeenkomst tussen geïnteresseerde partijen in zorg
         en toerisme & recreatie om mogelijkheden van nieuwe combinaties te verkennen.
     o Organiseren van een discussiebijeenkomst tussen geïnteresseerde partijen in zorg
         en woningbouw (corporaties en ontwikkelaars) ten aanzien van nieuwe woon-zorg
         concepten en de toekomstvastheid van de woningvoorraad van Zutphen.
     o Organiseren discussiebijeenkomst met geïnteresseerde partijen uit de zorg – als
         grote energieverbruiker – en cleantech om lokaal de mogelijkheden ten aanzien
         van de toepassing en ontwikkeling van cleantech technieken in de zorg te verken-
         nen.
     o Zutphen op de kaart zetten bij private zorginstellingen.




Buck Consultants International                                                        14


                                                                                        p 69 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 3                      Bedrijfsomgeving


3.1     Bedrijventerreinen

Zutphen beschikt over een viertal bedrijventerreinen: de Mars, de Stoven, Revelhorst (op-
gebouwd uit vier fasen) en Lage Weide in Warnsveld (figuur 3.1). Opgeteld is op deze ter-
reinen nog ca. 35 ha. beschikbaar voor uitgifte. Dit op een totale oppervlakte van 195 ha
netto bedrijventerrein. De bedrijventerreinen zijn als volgt gesitueerd.

Figuur 3.1 Bedrijventerreinen in Zutphen




Bron: IBIS, bewerking BCI



Op hoofdlijnen kunnen de terreinen kunnen als volgt worden gekarakteriseerd (figuur 3.2).

Figuur 3.2 Karakteristieken bedrijventerreinen Zutphen




Bron: IBIS, bestemmingsplannen en website Parkmanagement Zutphen, bewerking BCI


Buck Consultants International                                                          15


                                                                                            p 70 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>Bedrijventerrein De Mars ondergaat een ingrijpende herontwikkeling waarbij revitalisering
en het verbeteren van de bereikbaarheid hand in hand gaan. Zo is de rondweg N348 (incl.
brug over het Twentekanaal) aangelegd en zijn de onderdoorgangen Marstunnel en Kost-
verloren gerealiseerd. Daarnaast is een deel van de Mars getransformeerd naar een woon-
bestemming en ondergaat de stationsomgeving een upgrade (o.a. realisatie van een par-
keergarage). Het Rijk, de provincie Gelderland en de gemeente zijn de belangrijkste finan-
ciers van deze (her)ontwikkeling.

Op de Mars is ca. 19 hectare beschikbaar voor kleine en grotere bedrijven. Een deel van
het terrein – deelgebied Fort de Pol – biedt ruimte aan bedrijvigheid in zware milieucatego-
rieën. Deze locatie heeft een omvang van ruim 5 hectare en is gesitueerd aan de noordzijde
van de Mars aan het Twentekanaal, vlakbij de oprit naar de N348. Leegstand vormt een
belangrijk vraagstuk ten aanzien van de Mars. Verschillende bedrijfspanden hebben name-
lijk geen gebruiker waardoor op deze locaties een neerwaartse spiraal dreigt.

De Revelhorst is het jongste bedrijventerrein van Zutphen. Het terrein is gesitueerd aan de
zuidzijde van de stad in het zuidoostelijke ‘oksel’ van de (ongelijkvloerse) kruising tussen de
N348 en de N314. De doelgroep van de Revelhorst bestaat uit kleine en middelgrote bedrij-
ven. Op een deel van het terrein bestaat de mogelijkheid om een woning en een bedrijfs-
vestiging te combineren. De kavelgrootte op de Revelhorst varieert van 1.200-3.500 m2.

De Stoven is een bedrijventerrein in het noordwestelijke ‘oksel’ van de (ongelijkvloerse)
kruising tussen de N348 en de N314. Het terrein is volledig uitgegeven en huisvest met
name bedrijven in de dienstverlening en autodealers.

Bedrijventerrein Lage Weide is een klein, gemengd terrein van één hectare en is eveneens
volledig uitgegeven.

Afgelopen jaar zijn de ondernemersverenigingen van De Mars en Revelhorst/De Stoven
gebundeld tot één vereniging.


3.2     Overige werklocaties

Een belangrijk deel van de economische dynamiek vindt plaats buiten traditionele werkloca-
ties als bedrijventerreinen en kantoren, maar in het buitengebied en woonkernen.

Ten aanzien van het buitengebied streeft de gemeente Zutphen naar een economisch
sterk landelijk gebied waarin het prettig wonen is en waar genoten kan worden van natuur-
lijke en landschappelijke kwaliteiten. Hierbinnen is ruimte voor creatieve initiatieven en
nieuwe (economische) ontwikkelingen. Agrarisch bedrijvigheid wordt - binnen randvoor-
waarden - de mogelijkheid geboden zich verder te ontwikkelen, zowel qua schaalvergroting
als verbreding van activiteiten. Daarnaast wordt niet-agrarische bedrijvigheid gefaciliteerd
omdat het kansen biedt voor de plattelandseconomie, de leefbaarheid en de landschappe-
lijke kwaliteit van vrijgekomen erven. Algemeen uitgangspunt is dat deze functies mogelijk
zijn in bestaande bebouwing omdat verstening van het buitengebied onwenselijk is. Tot slot
is er ruimte voor initiatieven die het recreatieve aanbod van het landelijk gebied van Zut-
phen te vergroten en versterken.

Buck Consultants International                                                              16


                                                                                              p 71 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>Qua werken aan huis geeft de gemeente ruimte aan beroepsuitoefening in woningen van-
wege de positieve effecten op de werkgelegenheid en het (terug)brengen van levendigheid
in de woonwijk. Daarnaast dragen maatschappelijk ontwikkelingen zoals het in het toene-
mende mate combineren van werk en zorgtaken en het doorzetten van ´het nieuwe werken´
(telewerken) bij aan de stijgende vraag naar mogelijkheden voor werken aan huis.



3.3     Bereikbaarheid

De ontsluiting van Zutphen via snelwegen vindt plaats via de A50, de A1 en A348 (zie figuur
3.3). Zutphen is niet direct ontsloten via deze rijkswegen en de provinciale wegen N345
(richting A50) en de N348 (richting A1) verzorgen de verbinding tussen Zutphen en de be-
langrijke (inter)nationale Noord-Zuid (A50) en Oost-West (A1) verbindingen. Op zich zijn de
verbindingen de afgelopen jaren sterk verbeterd, maar leeft bij veel buitenstaanders nog de
perceptie dat Zutphen slecht bereikbaar is.

Wat betreft de ontsluiting van Zutphen over het water beschikt bedrijventerrein de Mars
over een laad‐ en loswal en is in het nabijgelegen Doesburg – op 20 á 25 km van Zutphen –
een containerterminal in ontwikkeling die Rotra zal exploiteren.

Qua openbaar vervoer beschikt Zutphen over een IC-halte op de landelijke lijn Zwolle –
Roosendaal (incl. Deventer, Arnhem en Nijmegen). Daarnaast fungeert station Zutphen als
halte voor regionale spoorlijnen van en naar Apeldoorn, Winterswijk en Hengelo. Tot slot
speelt ook het busvervoer een belangrijke rol in de ontsluiting van Zutphen, onder andere
richting kleine kernen binnen de regio.

Figuur 3.3   Regionale ontsluiting Zutphen via weg, water en spoor




                 Bron: BCI




Buck Consultants International                                                          17


                                                                                          p 72 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>3.4     Thematische SWOT en mogelijke acties

 Bedrijfsomgeving

 Sterkten                                         Zwakten
  Voldoende aanbod van bedrijventerreinen         Nauwelijks gronduitgiftes van bedrijven-
  Kavels met hoge milieucategorieën (tot 5)         terrein de afgelopen jaren
     beschikbaar                                   Werklocaties niet direct aan snelwegen
  Ontsluiting per spoor in alle windrichtingen      gesitueerd
  Stimuleren en faciliteren van startende         Leegstand diverse panden op de Mars
     ondernemers in bedrijfsverzamelgebouwen
     (Centrum voor Jong Ondernemerschap
     (CVJO))

 Kansen                                           Bedreigingen
  Meer gebruik van de laad‐ en loswal op          Veroudering van en leegstand op bedrij-
    bedrijventerrein De Mars door het brede          venterreinen kan leiden tot een negatieve
    bedrijfsleven in Zutphen                         spiraal
  Vereniging Parkmanagement Zutphen be-           Blurring van activiteiten op bedrijventer-
    nutten om volwassen parkmanagement te            reinen waardoor oorspronkelijk inrich-
    organiseren                                      tingsprincipe aan kracht verliest
  Kansen energietransitie en andere vormen        Beperkt financiële middelen voor vitalise-
    van verduurzaming                                ring verouderde terreinen
                                                   Vrijkomende agrarische gebouwen vragen
                                                     om een oplossing
                                                   Perceptie dat bereikbaarheid over de weg
                                                     matig


Mogelijke acties

     Aantrekkelijke bedrijfsomgeving
       Regelmatig overleg met geïnteresseerde bedrijven per terrein (bijvoorbeeld in de
          vorm van een ontbijtsessie met de wethouder) om uitbreidingsbehoefte in beeld te
          brengen, gezamenlijk te zoeken naar oplossingen voor knelpunten (o.a. bereik-
          baarheid, parkeren, veiligheid, kwaliteit, etc.) en mogelijkheden voor uitbouw van
          gezamenlijke faciliteiten en beheer na te gaan.
       Werk maken van sterkere regionale positionering van de Mars als regionaal bedrij-
          venterrein met ruimte voor ook bedrijven in zwaardere milieucategorieën (categorie
          4 en 5).
       Offensief om leegstand op de Mars tegen te gaan.
       In samenwerking met partners (bijvoorbeeld ondernemersnetwerken en make-
          laars) een onderzoek uitvoeren naar de ruimtevraag onder bedrijven in belangrijke
          ketens (toeleveranciers, afnemers) om deze eventueel te kunnen faciliteren op de
          Mars.
       Samen optrekken met het huidige bedrijfsleven in Zutphen om ketenpartners (e.g.
          toeleveranciers, afnemers/klanten en dienstverleners) te interesseren voor vesti-
          ging in Zutphen.
       Verkennen mogelijkheden om de laad- en loswal op De Mars beter te benutten
          door het brede bedrijfsleven.
       Actief bezien of vrijkomende gebouwen (o.a. in aanloopstraten en buitengebied)
          kunnen worden benut als bedrijfsruimte voor niet-hinderlijke activiteiten.

Buck Consultants International                                                                 18


                                                                                                 p 73 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 4                      Arbeidsmarkt en onderwijs


4.1     Bevolkingsopbouw

De gemeente Zutphen heeft begin 2015 in totaal 46.849 inwoners. De bevolkingsopbouw
van de gemeente laat een knik zien in de bevolkingsgroep in de leeftijd 15-39 (figuur 4.1).
Dit is de groep die naar grotere steden trekt voor opleiding/studie en werk.

Figuur 4.1 Bevolkingsopbouw in Zutphen (links) en Gelderland (rechts)




Bron: CBS / Bewerking Bureau Economisch Onderzoek Provincie Gelderland 2015, bewerking BCI



Recent heeft het PBL (2015) geconstateerd dat deze groep jonge stedelijke huishoudens –
die voorheen na enige tijd verhuisde naar het suburbane ommeland – in toenemende mate
in de stad blijft wonen na opleiding en eerste baan (figuur 4.2). Mede hierdoor is het aan-
deel inwoners tot 40 jaar in Zutphen (44%) iets lager dan het Gelderse gemiddelde (46%).

Figuur 4.2 Jonge huishoudens blijven in toenemende mate in de stad wonen




Bron: PBL 2015




Buck Consultants International                                                               19


                                                                                              p 74 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>De grijze druk is een demografisch begrip voor de verhouding tussen het aantal personen
van 65 jaar of ouder in verhouding tot het aantal personen van 20 tot 65 jaar (de zoge-
naamde 'productieve leeftijdsgroep') in een gemeente/regio. Dit cijfer geeft inzicht in de ver-
houding van de ouderen tot het werkende deel van de bevolking. Op deze indicator scoort
Zutphen in lijn met het Gelderse gemiddelde en beter dan de Stedendriehoek (tabel 4.1).

Tabel 4.1   Grijze druk (aantal 65+ers per 100 personen tussen 20-65 jaar)

               Grijze druk
Zutphen                  32
Stedendriehoek           36
Gelderland               32
Bron: CBS / Bewerking Bureau Economisch Onderzoek Provincie Gelderland 2015, bewerking BCI



De groene druk is het aantal personen tot 20 jaar in verhouding tot het aantal personen van
20 tot 65 jaar in een gemeente/regio. Deze indicator geeft inzicht in de verhouding van de
jeugd tot het werkende deel van de bevolking. Op dit vlak scoort Zutphen in lijn met de Ste-
dendriehoek en Gelderland.

Tabel 4.2   Groene druk (aantal personen tussen 0-20 jaar per 100 personen in tussen 20-65 jaar)

               Groene druk
Zutphen                   40
Stedendriehoek            39
Gelderland                40
Bron: CBS / Bewerking Bureau Economisch Onderzoek Provincie Gelderland 2015, bewerking BCI



Bevolkingsprognoses laten zien dat de bevolking van Zutphen het dalende groeipad van de
Stedendriehoek volgt en niet het stijgende groeipad van Gelderland. Hiermee is de progno-
se voor de gemeente in lijn met de prognose voor Apeldoorn (2015-2035: -2.600, -2%). De
groei op provinciaal niveau komt grotendeels voort uit de bevolkingstoename in de grote
steden Arnhem (+21.500, 14%) en Nijmegen (+12.000, 7%) en groeikernen Ede (+13.100,
12%), Barneveld (+8.300, 12%) en Nijkerk (+6.000, 15%).

                                 2
Tabel 4.3   Bevolkingsprognose

                                 2015        2020         2025      2030       2035
Zutphen                     Abs.     47.757       48.150     47.896    47.356       46.898
                Index (2015=100)        100          101        100        99           98
Stedendriehoek              Abs.    314.921      314.541    313.253   311.136     308.874
                Index (2015=100)        100          100         99        99           98
Gelderland                  Abs. 2.025.734 2.043.386 2.056.802 2.065.982 2.068.551
                Index (2015=100)        100          101        102       102          102
Bron: CBS 2011; 2015-2035 Provincie Gelderland / Primos prognose ABF Research Delft, bewerking BCI




2
    Basisdata voor de bevolkingsprognoses stammen uit 2011 waardoor de waarden voor 2015 niet overeen-
    komen met de data met peiljaar 2015.


Buck Consultants International                                                                       20


                                                                                                      p 75 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>4.2     Beroepsbevolking

De volgende figuur geeft een overzicht van de kenmerken van de beroepsbevolking (uit-
gaande van personen tussen 15 t/m 74 jaar) van Zutphen. Voor de beroepsbevolking han-
teert het CBS op gemeenteniveau alleen op duizendtallen afgeronde cijfers, die niet altijd
goed optellen.

Figuur 4.3 Overzicht beroepsbevolking* Zutphen




Bron: CBS diverse jaren, bewerking BCI

Noot *: Het CBS baseert cijfers t.a.v. de omvang van de beroepsbevolking op steekproefonderzoek (Enquête
Beroepsbevolking, EBB) en rondt deze af op duizendtallen. In de praktijk zijn er wel degelijk hoger opgeleide
werklozen resp. werklozen van 15-25 jaar, maar het aantal is in deze bron naar beneden toe (in dit geval naar 0)
afgerond (zie paragraaf 4.4 voor aanvullende cijfers).



Buck Consultants International                                                                               21


                                                                                                               p 76 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>De potentiële beroepsbevolking van Zutphen omvat ruim 35.000 personen (peiljaar 2015).
De werkelijke omvang van de beroepsbevolking in de gemeente bedraagt 24.000 personen
(peiljaar 2014). Tussen 2010 en 2014 is de beroepsbevolking van Zutphen stabiel gebleven
rond 24.000 personen. Deze ontwikkeling komt grotendeels overeen met de regio en Gel-
derland waar de beroepsbevolking licht groeide (tabel 4.4).

Tabel 4.4   Omvang beroepsbevolking 2010-2014 (15-74 jaar)

                                         2010        2011        2012        2013        2014
Zutphen                    Abs.         24.000      24.000      24.000      25.000      24.000
               Index (2010=100)            100         100         100         104         100
Stedendriehoek             Abs.        159.000     159.000     161.000     163.000     161.000
               Index (2010=100)            100         100         101         103         101
Gelderland                 Abs.      1.049.000   1.047.000   1.058.000   1.073.000   1.064.000
               Index (2010=100)            100         100         101         102         101
Bron: CBS, bewerking BCI



Gekeken naar de opbouw naar leeftijd van de beroepsbevolking Zutphen kan gesteld wor-
den dat de gemeente een relatief oude beroepsbevolking heeft in vergelijking met Gelder-
land en Nederland (tabel 4.5).

Tabel 4.5   Beroepsbevolking (15-74 jaar) naar leeftijd

                 Zutphen       Gelderland               Nederland
               Abs.     %     Abs.       %             Abs.      %
15-24 jaar      3.000   12,5  169.000    15,9        1.378.000    15,5
25-44 jaar    10.000    41,7  427.000    40,1        3.739.000    42,1
45-74 jaar    11.000    45,8  469.000    44,1        3.758.000    42,3
Totaal        24.000 100,0 1.064.000 100,0           8.874.000     100
Bron: CBS 2014, bewerking BCI



Voor het opleidingsniveau van de beroepsbevolking wordt een indeling gehanteerd in vier
categorieën: laag, middelbaar en hoog opgeleid en daarnaast een categorie voor personen
wiens opleidingsniveau onbekend is. Een blik op deze cijfers leert dat Zutphen een relatief
hoogopgeleide beroepsbevolking heeft ten opzichte van zowel de Stedendriehoek als Gel-
derland (tabel 4.6).

Tabel 4.6   Beroepsbevolking (15-74) naar opleidingsniveau

                 Zutphen      Stedendriehoek          Gelderland
               Abs.     %      Abs.      %           Abs.       %
Laag            5.000   20,8   36.000    22,4        244.000    22,9
Middelbaar    10.000    41,7   71.000    44,1        458.000    43,0
Hoog            9.000   37,5   54.000    33,5        354.000    33,3
Onbekend            -    Nb.        0     0,0          9.000     0,8
Totaal        24.000 100,0 161.000 100,0           1.064.000 100,0
Bron: CBS 2014, bewerking BCI

Voor het bepalen van de pendel van en naar een gemeente hanteert het CBS een andere
benadering. Deze resulteert erin dat de omvang van de werkzame beroepsbevolking en het


Buck Consultants International                                                                   22


                                                                                                  p 77 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>aantal banen niet overeenkomt met de bovenstaande cijfers. Vanuit de pendelgegevens
(CBS, 2013) kan worden geconstateerd dat Zutphen een regionale werkgelegenheidsfunc-
tie vervult. Het aantal banen in de gemeente is groter dan de werkzame beroepsbevolking
wat resulteert in een pendeloverschot waarbij er meer werkenden de gemeente binnen ko-
men dan de gemeente verlaten. Vanuit Zutphen vindt veel uitgaande pendel plaats richting
grotere plaatsen als Apeldoorn, Deventer en ook Arnhem terwijl de inkomende pendel
voornamelijk afkomstig is uit nabijgelegen gemeenten als Lochem, Brockhorst, Brummen
en Berkelland, alsmede Deventer (figuur 4.4).

Figuur 4.4 Pendelrelaties Zutphen




Bron: CBS 2013, bewerking BCI



4.3      Arbeidsparticipatie

Arbeidsparticipatie kan zowel bruto als netto termen worden beschreven. De bruto arbeids-
participatie betreft het aandeel van de werkzame en niet-werkzame beroepsbevolking in de
potentiële beroepsbevolking. De netto arbeidsparticipatie is een maat voor het aandeel van
de werkzame beroepsbevolking in de potentiële beroepsbevolking.

De bruto-arbeidsparticipatie in Zutphen is lager dan in Gelderland en in Nederland. Wat
betreft de netto-arbeidsparticipatie is het verschil tussen Zutphen en het provinciale en nati-
onale schaalniveau groter, deze loopt op tot wel anderhalf tot ruim twee procent.

Tabel 4.7   Arbeidsparticipatie totaal (%), beroepsbevolking 15-74 jaar

                            Zutphen Gelderland Nederland
Bruto arbeidsparticipatie       69,4       70,4      70,1
Netto arbeidsparticipatie       63,3       65,5      64,9
Bron: CBS 2014



Wanneer wordt ingezoomd op het verschil in mannen en vrouwen qua arbeidsparticipatie
blijkt de arbeidsparticipatie van beide geslachten in Zutphen achter te lopen ten opzichte
van Gelderland en Nederland (tabel 4.8). Het valt op dat het verschil in arbeidsparticipatie
tussen Zutphen en Gelderland vergelijkbaar is voor mannen en vrouwen. Ten opzichte van


Buck Consultants International                                                              23


                                                                                              p 78 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>Nederland loopt de arbeidsparticipatie van mannen in Zutphen meer uit de pas dan de ar-
beidsparticipatie van vrouwen.

Tabel 4.8   Arbeidsparticipatie naar geslacht, beroepsbevolking 15-74 jaar

                                       Zutphen         Gelderland                 Nederland
                                          %       %     ∆ Zutphen-GLD        %    ∆ Zutphen-NLD
Bruto arbeidsparticipatie Mannen           74,7   75,7             -1,0      75,5            -0,8
                          Vrouwen          64,2   65,2             -1,0      64,6            -0,4
                          Totaal           69,4   70,4             -1,0      70,1            -0,7
Netto arbeidsparticipatie Mannen           68,4   70,5             -2,1      70,1            -1,7
                          Vrouwen          58,3   60,5             -2,2      59,6            -1,3
                          Totaal           63,3   65,5             -2,2      64,9            -1,6
Bron: CBS 2014, bewerking BCI



Een blik op de arbeidsparticipatie naar leeftijdscategorie in Zutphen leert dat voornamelijk
de arbeidsparticipatie van jongeren (zowel bruto als netto) achterblijft bij hun leeftijdsgeno-
ten in Gelderland en Nederland (tabel 4.9). Het verschil in arbeidsparticipatie tussen de
gemeente en het provinciale en nationale niveau is het kleinst voor de oudste leeftijdsgroep
(45-75 jaar).

Tabel 4.9   Arbeidsparticipatie naar leeftijd, beroepsbevolking 15-74 jaar

                                       Zutphen                              Gelderland Nederland
                                       %        ∆ t.o.v. GLD ∆ t.o.v. NLD %              %
Bruto arbeidsparticipatie 15-25 jaar       65,4           -2,7         -2,0         68,1     67,4
                          25-45 jaar       88,3           -1,0          0,1         89,3     88,2
                          45-75 jaar       59,5           -0,2          0,6         59,7     58,9
                          Totaal           69,4           -1,0         -0,7         70,4     70,1
Netto arbeidsparticipatie 15-25 jaar       56,6           -4,1         -2,2         60,7     58,8
                          25-45 jaar       81,8           -2,3         -0,8         84,1     82,6
                          45-75 jaar       54,4           -1,3         -0,6         55,7     55,0
                          Totaal           63,3           -2,2         -1,6         65,5     64,9
Bron: CBS 2014, bewerking BCI



Wat betreft de arbeidsparticipatie naar herkomst blijkt dat bruto-arbeidsparticipatie van au-
tochtonen achterloopt in Zutphen ten opzichte van zowel Gelderland als Nederland. Wat
betreft personen van allochtone herkomst is een gemengd beeld zichtbaar. Ten opzichte
van Gelderland scoort Zutphen goed qua bruto-arbeidsparticipatie maar ten opzichte van
Nederland juist niet. Een blik op de netto-arbeidsparticipatie in Zutphen leert dat de ge-
meente slechter scoort dan zowel Gelderland als Nederland.




Buck Consultants International                                                                      24


                                                                                                     p 79 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>Tabel 4.10 Arbeidsparticipatie naar herkomst, beroepsbevolking 15-74 jaar

                                          Zutphen                           Gelderland Nederland
                                          %     ∆ t.o.v. GLD ∆ t.o.v. NLD %              %
Bruto arbeidsparticipatie Autochtoon       70,0           -1,3         -0,8         71,3     70,8
                          Allochtoon       65,9            0,6         -1,3         65,3     67,2
                          Westerse         66,6           -0,1         -1,9         66,7     68,5
                          allochtoon
                          Niet-westerse    64,9          1,5         -1,2           63,4    66,1
                          allochtoon
                          Totaal           69,4         -1,0         -0,7           70,4    70,1
Netto arbeidsparticipatie Autochtoon       64,5         -2,4         -2,0           66,9    66,5
                          Allochtoon       56,8         -0,4         -1,9           57,2    58,7
                          Westerse         60,3         -0,5         -2,3           60,8    62,6
                          allochtoon
                          Niet-westerse    52,0         -0,7         -3,2           52,7    55,2
                          allochtoon
                          Totaal           63,3         -2,2         -1,6           65,5    64,9
Bron: CBS 2014, bewerking BCI



Een blik op de arbeidsparticipatie naar opleidingsniveau leert dat met name de arbeidspar-
ticipatie van laagopgeleiden in Zutphen achterloopt. Wat betreft de bruto-arbeidsparticipatie
gaat dit om een verschil van -3,5 (t.o.v. Gelderland) en -2,3 procent (t.o.v. Nederland). De
netto-arbeidsparticipatie van deze groep ligt 5,0 en 3,4 procent lager dan respectievelijk het
Gelderse en Nederlandse gemiddelde.

Tabel 4.11 Arbeidsparticipatie naar opleidingsniveau, beroepsbevolking 15-74 jaar

                                          Zutphen                           Gelderland Nederland
                                          %     ∆ t.o.v. GLD ∆ t.o.v. NLD %              %
Bruto arbeidsparticipatie Laag             49,9           -3,5         -2,3         53,4     52,2
                          Middelbaar       73,7           -1,0         -0,7         74,7     74,4
                          Hoog             81,1           -2,0         -2,7         83,1     83,8
                          Totaal           69,4           -1,0         -0,7         70,4     70,1
Netto arbeidsparticipatie Laag             42,5           -5,0         -3,4         47,5     45,9
                          Middelbaar       66,5           -2,8         -2,3         69,3     68,8
                          Hoog             77,5           -2,4         -2,9         79,9     80,4
                          Totaal           63,3           -2,2         -1,6         65,5     64,9
Bron: CBS 2014, bewerking BCI



4.4      Niet-werkende werkzoekenden

In Zutphen staan 3.768 niet-werkende werkzoekenden ingeschreven (UWV, 2015). Deze
groep heeft de volgende kenmerken.




Buck Consultants International                                                                      25


                                                                                                     p 80 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>Figuur 4.5 Overzicht NWW-ers in Zutphen




Bron: UWV 2015, bewerking BCI



De verhouding man-vrouw is praktisch fifty-fifty. Een nadere blik op de beroepsklasse van
de geregistreerde NWW-ers leert dat zij voornamelijk een achtergrond hebben in elementai-
re (24,2%), lagere (30,8%) en middelbare (28,7%) beroepen. Dit sluit aan op het oplei-
dingsniveau van NWW-ers; het grootste deel heeft een Mbo-opleiding (39%) afgerond en
daarnaast heeft een substantieel deel het basisonderwijs (22,1%) als hoogst afgeronde
opleiding. Wanneer een onderverdeling naar leeftijdscategorie wordt gemaakt blijkt dat ruim
de helft van de NWW-ers tussen de 27-50 is (50,5%). Daarnaast is het aandeel 50+ers
substantieel (40,6%). De werkloosheidsduur van de NWW-ers is in ruim de helft van de
gevallen langer dan twee jaar. Iets minder dan een vijfde is 0-6 maanden geregistreerd als
NWW-er.



4.5     Sociale verzekeringen

I       WAO

In Zutphen hebben 1.284 personen een WAO-uitkering. Deze groep heeft de volgende
kenmerken.




Buck Consultants International                                                          26


                                                                                          p 81 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>Figuur 4.6 Overzicht WAO in Zutphen




Bron: UWV 2014, bewerking BCI


Naar verhouding hebben iets meer vrouwen dan mannen een WAO-uitkering. Zo’n drie-
kwart van de WAO-ers in de gemeente is volledig arbeidsongeschikt en een kwart is deels
arbeidsongeschikt. Qua leeftijd is de categorie 55-64 jaar dominant.


II      WIA

De groep personen met een WIA-uitkering in Zutphen omvat 687 personen. Hiervan is ruim
de helft vrouw. Circa 70% heeft een Werkhervattingsregeling Gedeeltelijk Arbeidsgeschik-
ten (WGA) uitkering en iets meer dan een kwart heeft een Inkomensvoorziening Volledig
Arbeidsongeschikten (IVA) uitkering. Het merendeel valt in de leeftijdscategorie 55-64 jaar
(39,2%).

Figuur 4.7 Overzicht WIA in Zutphen




Bron: UWV 2014, bewerking BCI



Buck Consultants International                                                          27


                                                                                          p 82 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>III     WAJONG

In Zutphen ontvangen 1.209 personen een WAJONG-uitkering. Qua geslacht hebben man-
nen hierin het grootste aandeel (56,3%). Zo’n driekwart van de is volledig arbeidsongeschikt
en een kwart is deels arbeidsongeschikt.

Figuur 4.8 Overzicht WAJONG in Zutphen




Bron: UWV 2014, bewerking BCI



IV      WW

Zutphen kent 1.485 personen met een WW-uitkering. Vrouwen (52,5%) hebben hierin een
iets groter aandeel in dan mannen (47,5%). Het grootste deel van de WW-ers valt in de
oudere leeftijdscategorieën. Oorzaak is dat deze groep meer arbeidsverleden heeft opge-
bouwd, waardoor men vaker in aanmerking komt voor een WW-uitkering. Bovendien duurt
de WW-uitkering langer voor ouderen. Wat betreft de beëindigde uitkeringen is dit in de
helft van de gevallen het volg van werkhervatting. In circa een derde van de gevallen is
sprake van het bereiken van de maximale uitkeringsduur. Het merendeel van de uittreders
heeft een uitkeringsduur van maximaal een half jaar (54,9%).




Buck Consultants International                                                           28


                                                                                           p 83 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>Figuur 4.9 Overzicht WW in Zutphen




Bron: UWV 2014, bewerking BCI



4.6     Onderwijsaanbod

Zutphen beschikt over 19 basisscholen en vijf scholen voor voortgezet onderwijs (van prak-
tijkonderwijs tot gymnasium).

Het Stedelijk Vakcollege in Zutphen biedt VMBO-opleidingen rond de thema’s:

   Bouw, wonen, interieur
   Media, vormgeving en ICT
   Economie en ondernemen
   Horeca, Bakkerij en Recreatie
   Mobiliteit en transport
   Zorg & Welzijn

Aventus is het middelbaar beroepsonderwijs (ROC) in de Stedendriehoek Apeldoorn, De-
venter en Zutphen. De onderwijsinstelling biedt circa 200 opleidingen en heeft ongeveer
10.700 studenten en cursisten en 1.000 medewerkers. De hoofdlocatie in Zutphen is geves-
tigd in de directe omgeving van het station. Op deze vestiging worden opleidingen aange-
boden rond de thema’s Economie & Handel en Gezondheid & Welzijn. Daarnaast beschikt
Aventus over een tweede vestiging in Zutphen onder de naam ´SchildersCool´. Hier is
plaats voor schilders- en stukadoorsopleidingen.




Buck Consultants International                                                         29


                                                                                         p 84 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>Zutphen beschikt niet over instellingen voor het hoger onderwijs. Binnen de Stedendriehoek
beschikt Saxion (HBO) over vestigingen in Deventer en Apeldoorn. Op wat grotere afstand
zijn in onder meer Arnhem, Amersfoort, Enschede en Zwolle ook opleidingen op Hbo-
niveau te volgen. De meest nabijgelegen universiteiten bevinden zich in Utrecht, Wagenin-
gen, Nijmegen en Enschede.

De Stichting Zutphen Ambachtsstad werkt aan het vergroten van de instroom van jongeren
die kiezen voor een loopbaan in ambacht en techniek. Hiertoe wordt de samenwerking ge-
zocht tussen overheid, onderwijs en bedrijfsleven.


4.6      Thematische SWOT en mogelijke acties

    Arbeidsmarkt & onderwijs

    Sterkten                                       Zwakten
     Relatief hoogopgeleide beroepsbevolking       Relatief lage arbeidsparticipatie
     Werkgelegenheidsfunctie voor de regio         Beroepsbevolking is relatief oud
     Aanwezigheid ROC met opleidingen rond         Jongeren c.q. studenten migreren naar
        de thema’s Economie & Handel en Ge-           steden met hoger onderwijs instellingen
        zondheid & Welzijn                          Arbeidsmarkt ICT-werknemers is krap
                                                    Uitstroom zorginstellingen en penitentiaire
                                                      inrichting vereist aandacht

    Kansen                                         Bedreigingen
     Stimuleren participatie niet-werkenden en     Krimp beroepsbevolking levert knelpunten
       aansluiting arbeidsmarkt-onderwijs (af-        op voor het bedrijfsleven ten aanzien van
       stemming EZ en Sociaal domein)                 het vinden van voldoende geschikt perso-
     Dankzij de Participatiewet (als vervanger       neel
       WWB, Wajong en Wsw) heeft de gemeente        De invoering van de Participatiewet heeft
       sinds januari 2015 bevoegdheden rond ar-       forse financiële consequenties, mede
       beidsmarktbeleid voor personen die onder-      door teruggang in financiële middelen
       steuning nodig hebben                        Hoger opgeleiden blijven in toenemende
     Versterken samenwerking bedrijfsleven en        mate in steden wonen (waar zij ook heb-
       onderwijs                                      ben gestudeerd/hun eerste job vinden).
     Social return als onderdeel gemeentelijk
       aanbestedingsbeleid
     Taskforce Werk als aanjager arbeidsmarkt


Mogelijke acties

     Betere aansluiting vraag & aanbod arbeidsmarkt
      o Zicht op de situatie: organiseren van rondetafelgesprekken ondernemers, onder-
          wijs en uitvoeringsorganisaties arbeidsmarkt gericht op huidige en toekomstige te-
          korten, o.a. talent in techniek en zorg, en verkrijgen van een indicatie van behoef-
          te/vaardigheden (wat vraagt het bedrijfsleven en wat kan het onderwijs leveren?).
      o Meer onderling personeel uitwisselen, bijvoorbeeld via een portal.
      o Versterken betrokkenheid bedrijfsleven bij opleidingen (o.a. voorlichting, gastles-
          sen, stages, excursies etc.).
      o Vergroten bekendheid Het Plein bij bedrijven uit gemeente, gericht op enerzijds het
          ondersteunen van lokale werkgevers bij de zoektocht naar personeel en anderzijds

Buck Consultants International                                                                 30


                                                                                                   p 85 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>          het inschakelen van niet-werkenden, zoals werkzoekenden, gedeeltelijk arbeids-
          ongeschikten en bijstandsgerechtigden.
     o    Benutten regionaal werkbedrijf ‘Stedenvierkant' om mensen met een arbeidsbe-
          perking en mensen met een uitkering naar een baan bij een (regionale) werkgever
          te begeleiden.
     o    Inzetten op vergroting van het aantal vakmensen in techniek en ICT, onder meer in
          het kader van Techniekpact regio Stedendriehoek 2014 – 2016.
     o    Promotie en uitbouw van Zutphen als creatieve Ambachtsstad.
     o    Social Return als onderdeel van het gemeentelijk aanbestedingsbeleid en inbren-
          gen in overleg met lokale werkgevers.
     o    Convenant of stimuleringsprogramma dat de gemeente en ieder groter bedrijf of
          combinatie van enkele kleine bedrijven jaarlijks één leerbaan ter beschikking stel-
          len.




Buck Consultants International                                                            31


                                                                                            p 86 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 5                      Woon- en leefklimaat


5.1     Stad met twee gezichten

Zutphen is een aantrekkelijke woongemeente, met een fraaie binnenstad en goed voorzie-
ningenniveau. Tegelijkertijd kent de stad de nodige sociale problemen, met een aanzienlijk
aantal uitkeringsgerechtigden (zie vorige hoofdstuk) en een relatief laag gemiddeld inko-
men.

Zutphen is gesitueerd aan de IJssel waardoor zij in het verleden deel uit kon maken van de
Hanze, het netwerk van handelssteden dat zich uitstrekte over België, Nederland, Duits-
land, Polen, de Baltische Staten en Noorwegen. Dit waren tijden van voorspoed die er me-
de aan hebben bijgedragen dat Zutphen over een aantrekkelijke historische binnenstad
beschikt.

Figuur 5.1 Impressie woon- en leefklimaat Zutphen




Bron: diversen



Gelegen aan de IJssel tussen de Veluwe en de Achterhoek is Zutphen een kleinschalige
stad in een aantrekkelijke landelijke omgeving. Ook in de directe nabijheid van de gemeen-
te liggen de nodige recreatiegebieden, zoals landgoederen Hackfort en ’t Waliën en natuur-
gebied de Empese & Tondense Heide.



Buck Consultants International                                                         32


                                                                                         p 87 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>Het gemiddeld besteedbaar inkomen per huishouden in Zutphen (€31.700) ligt onder het
Gelderse (€33.800) en Nederlandse (€33.600) gemiddelde. Hetzelfde geldt voor de medi-
aan van het besteedbaar inkomen (midden tussen bovenstaande en onderste 50%); ook
deze is in Zutphen (€27.900) lager dan in Gelderland (€29.500) en Nederland (€28.700).

Tabel 5.1   Besteedbaar inkomen per huishouden (€)

              Gemiddeld Mediaan
Zutphen          31.700 27.900
Gelderland       33.800 29.500
Nederland        33.600 28.700
Bron: CBS, 2012



De woningvoorraad in Zutphen omvat 21.638 woningen waarvan bijna 53% koop- en ruim
47% huurwoning. De gemiddelde WOZ-waarde in de gemeente bedraagt €184.300 waar-
mee deze op een lager niveau ligt dan in Gelderland (€ 221.000) en Nederland (€ 211.000).
De gemeente geeft in haar Woonvisie 2013-2017 aan dat de provinciale taakstelling voor
de Stedendriehoek voor de periode 2010 t/m 2019 op 8.500 woningen netto ligt. De taak-
stelling voor Zutphen bedraagt 1.375 woningen. Omdat er altijd kans is dat een plan niet
doorgaat, houdt de gemeente een strategische reserve aan van 30% (413 woningen netto).
Van de taakstelling zijn reeds 538 woningen gerealiseerd (2010, 2011 en met voorlopig
aantal voor 2012), waardoor een opgave van maximaal 837 woningen resteert.

Op het gebied van gezondheidszorg beschikt Zutphen over een volwaardig voorzieningen-
niveau (tabel 5.2). Gemiddeld genomen over alle inwoners van de gemeente is het aantal
huisartsen binnen drie kilometer relatief hoog in vergelijking met het gemiddelde van Gel-
derland. Wat betreft het aantal ziekenhuizen scoort Zutphen onder het gemiddelde van
Gelderland en Nederland. Dit is karakteristiek voor een in landelijk gebied gelegen klein-
schalige stad als Zutphen met een lage bevolkingsdichtheid. De inwoners van Zutphen
kunnen binnen de gemeente terecht bij het Gelre Ziekenhuis en buiten de gemeente bij
onder meer de vestiging van het Gelre Ziekenhuis in Apeldoorn en het Deventer Zieken-
huis.

Tabel 5.2   Gezondheidszorg in Zutphen en regio

             #huisartsen binnen 3 km.   #ziekenhuizen (incl. buitenpoli)
                                               binnen 20 km.
Zutphen                 6,7                          4,0
Gelderland              5,3                          5,0
Nederland               9,5                          8,6
Bron: CBS, 2014



Zutphen beschikt over een aansprekend aanbod van winkels en horeca. Deze kwaliteiten
zijn zowel aantrekkelijk voor bezoekers (mensen die komen funshoppen) als bewoners. De
detailhandel in het centrum van Zutphen vertegenwoordigt een omzet van 114 miljoen euro,
waarvan 57 procent wordt behaald in de niet-dagelijkse sector (e.g. de winkels voor mode




Buck Consultants International                                                         33


                                                                                         p 88 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>en luxeartikelen).3 Ten opzichte van 2010 is de totale omzet afgenomen, in het bijzonder in
de niet-dagelijkse sector. Dit past in het bredere beeld van Oost-Nederland waar een groot
deel van de kernen met 20.000-50.000 inwoners te maken had met een teruggang van de-
tailhandelsomzet in de periode 2010-2015. Van bezoekers oogst Zutphen waardering met
het aanbod van daghoreca, terwijl de parkeermogelijkheden voor de auto minder goed
wordt beoordeeld. Al met al beschikt Zutphen over aantrekkelijke winkel- en horecavoorzie-
ningen, maar staan de gemeente en haar partners voor de uitdaging om deze ook in toe-
komst op peil te houden.

Op het gebied van culturele voorzieningen beschikt Zutphen over theater en congrescen-
trum Hanzehof waar voorstellingen en concerten gegeven worden die jaarlijks circa 50.000
bezoekers trekken. Met filmtheater Luxor is er een plaats voor zowel film als kleinschalige
podiumkunsten. Cinemajestic is de bioscoop van Zutphen en trekt zo´n 130.000 bezoekers
per jaar. Hiernaast beschikt de gemeente over twee kleinschalige musea - het Stedelijk
Museum en museum Henriëtte Polak – met respectievelijk jaarlijks circa 20.000 en 10.000
bezoekers. Tot slot vinden er diverse grootschalige evenementen plaats in Zutphen die en-
kele tienduizenden bezoekers trekken (e.g. Chocoladefestival, Kerstsfeer Zutphen). Uit-
schieter is het Bokbierfestival met jaarlijks circa 100.000 bezoekers.



5.2       Thematische SWOT en mogelijke acties

    Woon- en leefomgeving

    Sterkten                                            Zwakten
     Kleinschalige stad met cultuurhistorie, een        Inkomens in Zutphen relatief laag (gemid-
        aantrekkelijke binnenstad en relatief veel         deld en mediaan)
        voorzieningen                                    De detailhandelsomzet in het centrum van
     Diverse woonmilieus van binnenstedelijk tot          Zutphen is in de periode 2010-2015 te-
        dorps, van buitenwijks tot landelijk               ruggelopen (evenals in diverse andere
     Zutphen heeft een centrumfunctie met een             steden in Oost-Nederland)
        verzorgingsgebied van zo’n 80.000 inwo-
        ners

    Kansen                                              Bedreigingen
     Versterken voorzieningen Zutphen door              Op termijn (ca 2025-2030) wordt bevol-
       meer gebruik te maken van potentiele be-            kingskrimp verwacht waardoor voorzie-
       zoekers uit rest Stedendriehoek en Achter-          ningen onder druk komen te staan
       hoek                                              Vergrijzing leidt tot kleinere huishoudens
                                                           (meer alleenstaanden) en dwingt daar-
                                                           mee de huizenmarkt tot aanpassingen




3
     Bron: Kijken: Kijken naar kopen. Koopstromenonderzoek Oost-Nederland 2015.


Buck Consultants International                                                                         34


                                                                                                        p 89 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>Mogelijke acties

   Vergroten aantrekkelijkheid woon- en leefklimaat
     o Verder profileren Zutphen als aantrekkelijk woongemeente met een rijke geschie-
        denis, een aantrekkelijk historisch centrum, groene wijken en bijzonder fraai gele-
        gen aan de IJssel tussen de Achterhoek en de Veluwe.
     o Bij woonbeleid stimuleren van geschikt woningaanbod voor jongeren (starters op
        woningmarkt).
     o Intensivering van samenwerking tussen lokale ondernemers en gemeente om
        voorzieningenniveau op peil te houden.
     o In samenwerking met binnenstadondernemers werk maken van het verlevendigen
        van de binnenstad buiten gebruikelijke evenementen en tijden.




Buck Consultants International                                                          35


                                                                                          p 90 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 6                      Dienstverlening gemeente
                                 & organisatie economie


6.1        Gemeentelijke organisatie

De gemeentelijke organisatie van Zutphen is in transitie. Het streven is om een “flexibele,
ondernemende, compacte en hoogwaardige organisatie”4 in te richten waarmee wordt te-
gemoet gekomen aan de veranderende rolinvulling van de gemeente – van voorheen vaak
‘bepaler’ naar voornamelijk ‘medespeler’. Momenteel verkeert de gemeente in een fase van
verandering en staat de (inrichting van de) organisatie nog in de steigers.

De omvang van het economisch en toeristisch apparaat binnen het huidige gemeentelijke
organisatie omvat ca 1,9 FTE waaronder 0,5 FTE voor accountmanagement. De gemeente
heeft besloten om deze capaciteit uit te breiden met 1 fte voor Economie, 0,5 fte voor Task-
force Werk en 0,5 fte voor periode 2016-2017.

Ook andere medewerkers hebben te maken met het thema lokale economie. Dit varieert
van rechtstreeks contact met bedrijven en ondernemers (bijv. bij verkeer & vervoer) tot pro-
ject- en initiatief-gebonden contact (bijvoorbeeld bij Omgeving en ook de afdeling Vergun-
ningen & handhaving).

De gemeente Zutphen heeft in 2012 en 2013 deelgenomen aan het door de Kamer van
Koophandel Oost Nederland geïnitieerde mystery guest onderzoek waarbij de dienstverle-
ning van de gemeente richting ondernemers onder de loep genomen. Dit gebeurt aan de
hand van een (informatie- of vergunningsaan)vraag van een ondernemer die telefonisch of
per email aan de gemeente is gesteld. Uit het onderzoek blijkt dat de kwaliteit van de tele-
fonisch dienstverlening van de gemeente gemiddeld is en dat de gemeente bovengemid-
deld scoort op dienstverlening per mail.

Vanuit het bedrijfsleven in Zutphen komen signalen dat de gemeente strikt is in haar hande-
len, bijvoorbeeld ten aanzien van toezicht en handhaving. Het valt buiten de scope van de-
ze economische foto om hier dieper op in te gaan en te onderzoeken op welke thema’s dit
speelt en in hoeverre er sprake is van strijdigheid tussen feit en perceptie. Desalniettemin
geven dergelijke geluiden reden tot nadenken en is het zaak om periodiek in de spiegel te
kijken ten aanzien van de uitvoering van de gemeentelijke dienstverlening.




4
    Bron: Zutphen Vooruit: Visie- en voortgangsdocument versie 8 maart 2015.


Buck Consultants International                                                           36


                                                                                           p 91 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>6.2     Ondernemersnetwerken

De gemeente Zutphen kent verschillende ondernemersverenigingen, die een gespreks-
partner vormen voor de gemeente.

In het platform Bedrijvenkring Zutphen zijn ondernemers van de grootste bedrijventerrei-
nen van de gemeente verenigd (De Mars, De Stoven en Revelhorst). De gemeente heeft
elk kwartaal ambtelijk-bestuurlijk overleg met deze organisatie.

Daarnaast werken ondernemers in Zutphen samen in Parkmanagement Zutphen. Deze
organisatie verzorgt collectieve inkooptrajecten (o.a. energie en glasvezel) en ontplooit
daarnaast initiatieven aangaande de kwaliteit en veiligheid van de bedrijventerreinen.

De Stichting Binnenstadsmanagement Zutphen (BMZ) zet zich in voor het stimuleren
van de aantrekkingskracht van de binnenstad van Zutphen. BMZ is een samenwerkings-
verband tussen ondernemers uit de binnenstad, vastgoedeigenaren en de gemeente Zut-
phen. Er is elke maand overleg in het BMZ waarbij een vertegenwoordiging van de ge-
meente aanwezig is.

Het Centrum voor Jong Ondernemerschap (CVJO) in Zutphen is een plek voor startende
ondernemers waar zij in contact kunnen komen met mede collega-ondernemers, netwerken
kunnen uitbreiden, toegang hebben tot advies en ondersteuning en bovendien gebruik kun-
nen maken van een werkplek voorzien van vergaderruimte.

ZZP Zutphen is een netwerk voor eenmanszaken uit de regio. ZZP Zutphen organiseert
bijeenkomsten en informeert haar leden over relevante bijeenkomsten en beschikbare flex-
plekken in de regio. Bovendien ontvangen leden een ZZP-PAS waarmee zij in aanmerking
komen voor kortingen en aanbiedingen, bijvoorbeeld bij een drukkerij of kantoorgroothan-
del. Daarnaast verbindt ZZP Zutphen opdrachtgevers uit de regio Zutphen met regionale
zzp’ers. Op deze wijze fungeert zij als matchmaker tussen vraag en aanbod.

Zutphen in Bedrijf is een netwerkorganisatie voor lokale/regionale ondernemers. Jaarlijks
worden minimaal acht bijeenkomsten georganiseerd waaronder seminars en bedrijfsbezoe-
ken. Naast de regionale bijeenkomsten wordt er ook samengewerkt met andere regio's die
onderdeel uitmaken van Ondernemers in Bedrijf. Zutphen in Bedrijf kent zo’n 140 aangeslo-
ten ondernemers/leden.

De Junior Chamber International (JCI) Zutphen is een netwerkorganisatie voor personen
tot 40 jaar.

Tot slot zijn thans een Economic Board en Tafel van Zutphen in ontwikkeling.




Buck Consultants International                                                        37


                                                                                        p 92 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>6.3       Thematische SWOT en mogelijke acties

    Dienstverlening & organisatie economie

    Sterkten                                       Zwakten
     Sterk organiserend vermogen ondernemers       Beperkte mankracht en middelen ge-
        in de binnenstad                              meentelijk organisatie voor economisch
                                                      beleid
                                                    Buiten de binnenstadondernemers is het
                                                      bedrijfsleven in Zutphen matig en ver-
                                                      snipperd georganiseerd

    Kansen                                         Bedreigingen
     Benutten ‘kansrijke consortia’ van eigen      Versnippering van inspanningen, zowel
       ondernemers voor kansrijke acties              bestuurlijk als ambtelijk, over groot aantal
     Verder verbeteren dienstverlening richting      thema’s, waardoor effectiviteit wordt be-
       het bedrijfsleven                              perkt
                                                    Perceptie ondernemers ten aanzien van
                                                      het ondernemersklimaat en dienstverle-
                                                      ning door de gemeente


Mogelijke acties

     Gemeentelijke dienstverlening
      o Uitbouwen rode loper benadering richting bedrijfsleven. Hierbij aandacht voor de
         realisatie van een ‘Ja, mits’ cultuur waarbij ondernemers zoveel mogelijk worden
         gefaciliteerd.
      o Zoveel mogelijk terugdringing onnodige regeldruk.
      o Bij gemeentelijke inkoop/aanbesteding expliciete communicatie richting lokale en
         regionale bedrijvigheid.
      o Uitbreiden accountmanagement, bijvoorbeeld richting speerpunten zoals Clean-
         tech. Hierbij aandacht voor haalbaarheid en wenselijkheid van cofinanciering door
         het bedrijfsleven.
      o Monitoren van de (kwaliteit van) gemeentelijke dienstverlening, bijvoorbeeld door
         periodiek deel te nemen aan de Peiling Ondernemersklimaat (POK) en/of de Moni-
         tor Lokaal Economische Kracht (MLEK).
      o Verbeteren interne gemeentelijke afstemming. Denk bijvoorbeeld aan de introduc-
         tie van een portal waarin inzichtelijk is wie bij welk bedrijf met welk doel is geweest,
         zodat meest actuele stand van zaken duidelijk is




Buck Consultants International                                                                       38


                                                                                                      p 93 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 7                      Regionale samenwerking


Zutphen werkt op verschillende terreinen samen met regionale partijen om het functioneren
van de economie en arbeidsmarkt te verbeteren.



7.1     Stedendriehoek

De gemeente Zutphen werkt op regionaal niveau samen met Apeldoorn, Brummen, Deven-
ter, Epe, Lochem en Voorst in het samenwerkingsverband Stedendriehoek. De samenwer-
king is gebaseerd op vrijwilligheid en de betrokken gemeenten hebben geen bevoegdheden
overgedragen aan de Stedendriehoek.

In de Agenda Stedendriehoek uit 2013 geeft de regio handen en voeten aan haar ambi-
ties. Het vestigingsklimaat staat centraal en de regio onderscheidt hierbinnen vier thema’s:
innovatie, bereikbaarheid, sociaal kapitaal en leefomgeving.

Figuur 6.1 Werkthema’s Stedendriehoek




                                  Bron: Agenda Stedendriehoek, 2013




Op het gebied van innovatie identificeert de regio de maakindustrie, zakelijke diensten,
zorg en ICT als stuwende economische sectoren. De Stedendriehoek streeft naar het ver-
sterken van de robuuste, veerkrachtige economie door middel van innovatie binnen deze
stuwende sectoren. Hiervoor zijn vier kansen geïdentificeerd:



Buck Consultants International                                                           39


                                                                                           p 94 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>   Vermarkten van een goed ondernemersklimaat.
   Innovaties in de maakindustrie stimuleren.
   Eigen innovaties verbinden aan andere TOP-regio’s.
   Opschalen van innovaties in duurzame energie.

Qua sociaal kapitaal streeft de Stedendriehoek ernaar om alle mensen in de regio deel te
laten nemen aan de arbeidsmarkt, te doen participeren in het maatschappelijk leven en via
leertrajecten talenten zich verder te ontwikkelen. Hierbij wordt ingezet op:

   Betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt.
   Arbeidsmarkt - anticiperen op ontgroening en vergrijzing.
   Maatschappelijke participatie naar arbeid stimuleren.

Bereikbaarheid geldt als belangrijke voorwaarde voor een economisch aantrekkelijke re-
gio. Hierdoor ziet de Stedendriehoek dit thema als een blijvende opgave. De belangrijkste
aandachtspunten zijn:

   Regio ontwikkelen als scharnierpunt van Oost-Nederland.
   Doorstroming van en naar stads- en dorpscentra verbeteren.
   Werk maken van duurzaam mobiliteitsmanagement.
   Faciliteren van basismobiliteit en de fiets.

Tot slot is leefomgeving een speerpunt van de regio. De Stedendriehoek streeft naar een
brede ontwikkeling tot een comfortabele, ontspannen regio voor wonen, werken en recre-
eren. Uitganspunt is een grote diversiteit aan landschappen, sterke lokale identiteiten en
bijzondere cultuurhistorische waarden. De volgende opgaven zijn geïdentificeerd.

   Afstemmen van wonen, werken en voorzieningen.
   Onze landschappen beter ontsluiten en beleven.
   Ruimtelijke kwaliteit en lokale identiteiten versterken.
   Samen de kwaliteit van leefbaarheid vasthouden.
   Ruimte geven aan gezondheid, vitaliteit en sport.

De Strategische Board Stedendriehoek richt zich op het versterken van de innovatie-
kracht en het concurrentievermogen van het bedrijfsleven, een goed werkende, vraagge-
richte arbeidsmarkt met een goede aansluiting vanuit het onderwijs en een onderscheidend
vestigingsklimaat. Daarnaast behoren werkzaamheden op het gebied van innovatie en so-
ciaal kapitaal – zoals geformuleerd in de Agenda Stedendriehoek – tot het takenpakket van
de Strategische Board Stedendriehoek.

De Board bestaat uit ondernemers, kennisinstellingen en overheden in de Stedendriehoek.
Een speerpunt van de Board vormen technologieën die bijdragen aan een schoner milieu of
energiebesparing. Daarom is de Board initiatiefnemer van de profilering van de regio als
Cleantech Regio Stedendriehoek.

Zutphen maakt deel uit van Cleantech Regio Stedendriehoek. Binnen dit samenwerkings-
verband wordt werk gemaakt van het ontwikkelen van nieuwe cleantech business en het


Buck Consultants International                                                         40


                                                                                         p 95 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>breed toepassen in het bedrijfsleven en huishoudens. In 2015 heeft de regio een Cleantech
(Groei)Agenda gepubliceerd waarin wordt ingezet op 50% meer arbeidsplaatsen, 10% min-
der CO2-uitstoot en 33% minder huishoudelijk restafval in 2020. Kern van de agenda vor-
men 25 businesscases, verspreid over de acht thema’s van de agenda: smart industry,
duurzaam bouwen, milieu- en geodiensten, water, energietransitie, slimme mobiliteit, land-
bouw en hergebruik van grondstoffen. Daarnaast besteedt de agenda ook aandacht aan
gebiedsontwikkeling, profilering & acquisitie, lobby, energietransitie, human capital en on-
derzoek. Ter voorbereiding van de Cleantech Agenda is in 2014/2015 een inventarisatie in
de Stedendriehoek uitgevoerd naar bedrijven die zich bezig houden met cleantech pro-
ducten en diensten. Hieruit resulteerde een lijst met 130 bedrijven waarvan 14 zijn geves-
tigd in Zutphen.

Stedendriehoek Innoveert is het innovatieloket voor ondernemers in de regio. Hiermee
geeft de organisatie concreet invulling aan het speerpunt innovatie van de Strategische
Board Stedendriehoek. Stedendriehoek Innoveert werkt met innovatiemakelaars en advi-
seurs aan de ondersteuning van bedrijven met een innovatievraag. Dit betreft onder meer
de ontwikkeling van businesscases en financiering van projecten. Stedendriehoek Innoveert
focust zich op het MKB en de maakindustrie.

Figuur 6.2 Werkwijze Stedendriehoek Innoveert




Bron: Website Stedendriehoek Innoveert


Stedendriehoek Innoveert is onderdeel van de Gelderse Regionale Centra voor Technolo-
gie (RCTs). Deze netwerken ten behoeve van innovatiebevordering werken samen met
Oost NV. Daarnaast wordt Stedendriehoek Innoveert ondersteund door de provincies Gel-
derland en Overijssel, de regio Stedendriehoek en de EU.



7.2     Arbeidsmarkt

In 2013 hebben vertegenwoordigers uit onderwijs & onderzoek, overheid en ondernemers-
land in Beekbergen het Akkoord van Beekbergen ondertekend. In het akkoord zijn afspra-
ken opgenomen om in de periode 2013-2015 uitvoering te geven aan de Strategische
Agenda Stedendriehoek op het thema onderwijs & arbeidsmarkt. De ambitie van de sa-




Buck Consultants International                                                           41


                                                                                           p 96 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>menwerking tussen deze partijen is om een duurzaam gezonde arbeidsmarkt te creëren.
Hiertoe zijn vier doelstellingen geformuleerd:

     De regio heeft de laagste werkloosheid van Nederland
     Vacatures worden goed en snel vervuld
     Iedereen heeft minimaal een startkwalificatie
     Alle mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt zijn actief

Om deze doelstellingen te realiseren zijn 14 projecten geformuleerd die onder auspiciën
van de Strategische Board Stedendriehoek uitgevoerd. De verantwoordelijkheid voor de
projectuitvoering ligt bij de projecteigenaren en projectpartners.

In het samenwerkingsverband Stedenvierkant geeft Zutphen samen met 13 andere ge-
meenten, UWV, werkgevers- werknemersorganisaties vervolg aan het sociaal akkoord. Er
wordt een Regionaal Werkbedrijf ontwikkelt welke gaat functioneren als schakel tussen
werkgevers en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, die begeleid kunnen worden
naar werk.

Het Plein is het verzamelpunt voor werk, inkomen en participatie voor de inwoners van de
gemeenten Zutphen en Lochem. Het Plein is een gemeenschappelijke regeling. De organi-
satie werkt aan een lokale samenleving waarin iedereen naar vermogen kan participeren.
Het Plein werkt samen met lokale en regionale partners, waaronder Delta (sociale werk-
voorziening), UWV, onderwijs, werkgevers en maatschappelijke organisaties. Het Plein be-
staat sinds 2010 en is gevestigd in Zutphen.



7.3       Toerisme & recreatie

Op het gebied van toerisme werkt Zutphen op basis van het programma Vrijetijdseconomie
samen met de Achterhoek. Tevens is er samenwerking met de Stichting Hanzesteden
waarbij de uitvoering in handen is van Hanzesteden Marketing. In samenwerking met de
gemeente maakt Stichting Zutphen Promotie werk van het verbeteren van het imago en
naamsbekendheid van Zutphen, en zet zij zich in voor het aantrekkelijker maken van stad
en omgeving voor bewoners en bezoekers.



7.4       Thematische SWOT en mogelijke acties

Regionale samenwerking

    Regionale samenwerking

    Sterkten                                         Zwakten
     Gerichte samenwerking binnen de Steden-         Regionale samenwerking op uiteenlopen-
        driehoek, o.a. op het gebied van Cleantech      de schaalniveaus, o.a. Stedendriehoek,
                                                        met Achterhoek (Toerisme & Recreatie)
                                                        en met Noord-Veluwe (arbeidsmarkt)


Buck Consultants International                                                                   42


                                                                                                  p 97 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>                                                    Inzet gemeente op het gebied van Clean-
                                                     tech niet helder


    Kansen                                       Bedreigingen
     Akkoord van Beekbergen als aanjager voor    Zutphen geen helder beeld wat men wil
       arbeidsmarktinitiatieven                     halen en brengen in verschillende sa-
     Beter benutten aanjaagorganisaties als        menwerkingsverbanden waarin men par-
       Oost NV, Stedendriehoek Innoveert,           ticipeert
       Greentech, Food, Health, etc.              Beperkte middelen en mankracht om
                                                    optimaal rendement te halen uit samen-
                                                    werkingsverbanden



Mogelijke acties

     Waarde van regionale samenwerking vergroten
      o Bij elk samenwerkingsverband expliciet nagaan wat Zutphen daarbij wil halen en
        brengen en dit actief inbrengen en bewaken.
      o Betere benutting aanjaagorganisaties (Oost NV en Stedendriehoek Innoveert).
      o Stimuleren van verbindingen met andere sectoren, onder via clusterorganisaties als
        KiEMT/Greentech Alliance (energie- en milieutechnologie/Cleantech), Health Valley
        (zorginnovatie) en Food Valley (agrifood).
      o Verkennen van de wenselijkheid en kansen ten aanzien van promotie van ´een dag-
        je uit´ naar de Stedendriehoek.
      o Sterker profileren Zutphen als Hanzestad: verkennen van mogelijkheden – in sa-
        menwerking met andere Hanzesteden – ten aanzien van stevigere inzet op de ont-
        wikkeling van Hanze-specifieke marketing (m.b.v. Stichting Hanzesteden).




Buck Consultants International                                                                 43


                                                                                                p 98 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>Goedgekeurd door het college van burgemeester en wethouders in vergadering van 24 mei 2016




                                                                                             p 99 van 184
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>