<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                                                                            "Q-dtae
                                                                                                                         ^ L\
                   5-192
                                                                       Werk en Inkomen Lekstroom
                                                                                                    Wl L*>
                                                                        Houten [ IJsselstein | Lopil Sieuwegein I Vi nen
Rekenkamercommissies van de gemeenten                                  Bladnummer: 1/4
Nieuwegein, IJsselstein en Houten                                      Contactpersoon: Rob Esser
P/a Griffie gemeente Nieuwegein                                        Afdeling: Directeur
T.a.v mevr. Rölkens                                                    Telefoon: 030-7022495
Postbus 1                                                               E-mail: r.esser@wil-lekstroom.nl
3430 AA NIEUWEGEIN
  Nieuwegein, 13 maart 20154
  Ons kenmerk: DIR/33153/2015
  Uw kenmerk: Uw rapportage van 19 februari 2015
  Betreft:          Zienswijze AB WIL op Onderzoeksbevindingen regionaal rekenkameronderzoek "sturing
                    en controle van samenwerkingsverbanden met als casus WIL" van 19 februari 2015
Geachte mevrouw Oltheten, geachte heren Hoogwout en van Leijenhorst,
Op 19 februari jl. ontvingen wij van u het rapport Onderzoeksbevindingen regionaal rekenkameronderzoek
"sturing en controle van samenwerkingsverbanden met als casus WIL", met de mogelijkheid te reageren op
de onderzoeksbevindingen en aanbevelingen en indien gewenst ook als algemeen bestuur van WIL een
zienswijze in te brengen.
Zoals u zelf ook stelt is het bestuur van WIL de jure geen partij in het onderzoek, wij zijn slechts de
onderhavige casus in uw onderzoek. De invulling, inhoud en mogelijke impact van uw onderzoek mas
evenwel dat WIL de facto meer dan een casus alleen is. Wij waarderen het daarom dat u ons in de
gelegenheid stelt te reageren en onze zienswijze kenbaar te maken. Dat doen wij niet alleen rechtstreeks
naar u, maar ook, zoals u verzoekt, via de lijn van de drie betrokken colleges. Zij hebben een afschrift deze
brief van     ontvangen.
Uw onderzoek beoogt lessen te trekken uit de casus WIL in de zin van lessen hoe gemeenteraden het beste
om kunnen gaan met gemeenschappelijke regelingen. Vanuit deze optiek focussen wij in onze zienswijze in
de eerste plaats op het punt of wij ons in de lessen herkennen (de aanbevelingen), dan wel nog aanvullingen
en/of amendementen hebben. In de tweede plaats focussen wij ons op de belangrijkste
onderzoeksbevindingen (eventuele onjuistheden, omissies of andere zaken).
Onze zienswijze op uw aanbevelingen als Rekenkamercommissies
Uw kernboodschap is dat de samenwerking in de WIL, gegeven de moeilijke omstandigheden, de afgelopen
periode flinke stappen heeft weten te maken en dat de aansturing van de WIL naar behoren functioneert,
maar nog wel aanknopingspunten biedt voor verbetering. Wij delen deze conclusie en zijn blij met uw
positieve oordeel.
Uw eerste aanbeveling betreft de keuze voor een beleidsrijke of beleidsarme GR. Doe dit bewust, trek de
keuze die gemaakt wordt consistent door, maak de spelregels helder en organiseer het samenspel goed en
                        Stadsplein IB, 3431 LZ Nieuwegein | Postbus 2708, 3430 CC Nieuwegein | i 030 - 702 23 00
                   info@wil-lekstrooni.nl |  www.wil-lekstroom.nl i KvK 57354944 j II3AN NL51BNCH0285158872
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>slim. In het geval van de WIL onderschrijft u de gemaakte keuze (de WIL moet ook een beleidsrijke GR zijn),
maar constateert u in de praktijk enige ruis en frustratie. Het beeld dat u schetst is herkenbaar, ook wij zien
nog winst voor verbetering. Voor ons zit deze winst bovenal in het scherper maken van ieders rol en positie
in de beleidsontwikkelin i en besluitvorming en effectiever inrichten van het samenspel tussen WIL en de vijf
Lekstroom gemeenten. Wie is wanneer aan zet en wanneer ook niet? Een goed voorbeeld is hier de inzet
van de participatiemiddelen. Maar ook, en niet in de laatste plaats, in het pro-actief formuleren van een
gezamenlijke visie en integraal handelingsperspectief binnen het sociale domein voor alle betrokken
stakeholders: waar gaan we voor en waar staan we voor? Hieraan ontbreekt het ons inziens en dat maakt
effectief schakelen en ons goed kunnen verantwoorden soms wel lastig. Een goed voorbeeld is hier het
armoedebeleid.
Uw tweede aanbeveling betreft het professionaliseren van de regie en afstemming binnen de betrokken
gemeenten. Wij vinden het niet aan ons om hierop te reageren, uitgezonderd uw advies als gemeenteraad
helder aan te geven waarop zij wil sn sturen. Wij omarmen uw advies volledig; zij raakt namelijk aan een
zeer belangrijk punt van zorg. We doen als WIL ons uiterste best transparant, klantgericht, efficient en
effectief invulling te geven aan onze visie en missie en ons "aandeel" in de integrale en gezamenlijke sociale
opgave waar we voor staan in de Lekstroom te realiseren. We verantwoorden ons zo goed als mogelijk aan
de hand van een pluriforme set van zo smart mogelijke KPI's die nog in ontwikkelir is. Maar zonder
toetsingskader vooraf en inbedding van onze prestaties in een integrale perspectief, is het lastig de
meerwaarde van de samenwerking en de prestaties van WIL goed te kunnen beoordelen. En dat blijkt ook in
de praktijk, zo lezen wij ook in uw rapport, met-helaas- als uitkomst een vrij negatief beeld op dit moment.
In ons Meerjarenbeleidsplan en de Programmabegroting WIL hebben we daarom met een 17-tal KPI's zelf
een ondergrens getrokken: als we zo en zo presteren, doen we het goed. Door hiermee in te stemmen
hebben de colleges en raden deze gedachtelijn geaccordeerd. M.a.w. als we onze prestaties cf. beleidsplan
realiseren hebben we meerwaarde.
Uw derde aanbeveling betreft het synchroniseren van de ambities van de vijf gemeenten in relatie tot de
opdracht en rolvervulling van WIL. Geef expliciet en uniform aan welke ambitie de GR meekrijgt. U
constateert in de prakl jk van WIL verschillen van inzicht en een soms wat hybride vorm van aansturing,
controle en beoordeling van hoe WIL het doet. Jw constatering delen wij en uw advies eveneens. Met de
doorontwik eling van de sociale interfaces in iedere gemeenten (sociale wijkteams en loketten) zien wij het
gedifferenti :erde spelniveau dat u bi hrijft anders alleen nog maar toenemen, met alle risico's van dien.
Onze zienswijze op de onderzoeksbevindingen
We zijn positief dat de conclusies en bevindingen van het onderzoek worden genuanceerd in het licht van de
complexe en gewijzigde politieke en maatschi Dpelijke context waarin WIL moet opereren. Wij zijn eveneens
positief dat het rapport op hoofdlijnen een realistisch beeld schetst van de werkelijkheid. Wat jammer is,
maar herkenbaar en ook uit de enquête naar voren komt, is dat de meeste raadsleden (nog) behoudend en
negatief zijn over WIL, de meerwaarde van de samenwerking en de geleverde prestaties. We zouden dan
ook graag met de colleges en raden in gesprek gaan over wat aan beide kanten noodzakelijk is om tot een
meer positieve beeldvorming te komen.
Tegelijk zijn er nog een aantal zaken die onjuist in het rapport staan of aanvulling dan wel nuancering
behoeven. Hieronder gaan we kort op de belangrijkste in.
Geconstateerde onjuistheden
•         In het rapport wordt gesteld dat WIL sterk inzet op harmonisatie zonder de afweging en het
         prijskaartje van lokaal maatwerk transparant te maken. Dat is niet helemaal juist. Door alle colleges
         en raden wordt WIL zeer sterk aangesproken op de efficiency van haar dienstverlening (geen doel
         bij de start, maar ondertussen wel een primair doel geworden lijkt het) en geen meerkosten; alle
                                                  Pagina 2 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>       extra's moeten binnen de reguliere dienstverlening is primair de inzet. WIL stelt zich hierin telkens
       open en zakelijk op: dat doen we graag (of niet), maar wel tegen meerkosten. Tegelijk zijn er diverse
      thema's waar WIL lokaal maatwerk in alle openheid mogelijk stelt (sociale interfaces,
       minimaregelingen) en ook realiseert.
•      In het rapport wordt op meerdere plekken gesteld dat de doelen van WIL nog onvoldoende SMART
      zijn om achteraf goed vast te kunnen stellen of ze ook zijn gerealiseerd. Ons is nog steeds niet
       helder waarop deze bevinding is gestoeld. Sterker nog: in het rapport zelf oordeelt u zelf dat we 30%
      van onze doelen wel bereikt hebben en 60% niet. WIL stelt vooraf helder wat ze wil bereiken (in haar
       beleidsplannen en programmabegrc :ing), meet dat ook en verantwoord haar prestaties. De
      systematiek hierachter wordt voortdurend aangescherpt. Dit is ook in de Businesscase gesteld; we
      denken een jaar of twee nodig te hebben voor at we een robuuste systematiek hebben.
•      In het rapport wordt -in het kader van de collectieve ziektekostenverzekering- gesteld dat er vanuit
      WIL vooral aandacht is voor de meerkosten van differentiatie en de eventuele baten hiervan niet in
      beeld komen. In onze ogen is deze constatering niet terecht; eind 2014 is hierover zelfs een notitie in
      het DB van WIL vastgesteld en richting colleges gestuurd ter kennisgeving. Wel is het zo dat de
      baten vooraf veelal lastig concre 3t in te schatten zijn.
•      Het rapport stelt verder dat het WIL nog onvoldoende lukt goed samen te werken met al haar
      partners, een stevig oordeel. We herkennen ons hier niet in; verbeteringen zijn nog zeker mogelijk,
      maar he; fundament is goed en staat. De betreffende passage wordt vervolgd met het oordeel dat
      professionalisering van de eigen werkwijze nodig is; dat schijnen we zelf te zeggen. Het citaat wat
      volgt heeft echter niets met professionalisering te maken, maar met het gegeven dat WIL de
      komende jaren meer en meer gevraagd wordt "aan de keukentafel" en in de wijk en in een integraal
      samenspel met andere stakeholders haar werk te verrichten, terwijl de organisatie bij de start is
      neergezet als een gespecialiseerde tweedelijnsorganisatie op afstand. Om een metafoor te
      gebruiken: de specialisten van het WIL ziekenhuis moeten in de huisartsenpraktijken gaan
      aanschuiven en soms ook op visite meegaan. Dat vraagt veel van ons en daar willen we ook graag
      in mee; dat lijkt ons eerder een teken van succesvolle samenwerking dan van het tegendeel. Van de
      Leks oom gemeenten vraagt dit visie en effe tieve regie.
•      In het rapport wordt ook geoordeeld dat het bij de informatievoorziening vanuit WIL "nogal eens"
      ontbreekt aan bestuurlijke sen: itiviteit. We herkennen ons ook hier niet in. In het voorb« 3ld wat
      wordt aar ehaald (over de die alisering vi in het aanvraagproces bij schuldhulpverlening) heeft de
      communi itie van onze nieuwe aanpak verwarring opgeleverd bij een aantal burgers en raadsleden,
      niet de inhoud van de gewijzigde dienstverlening.
Noodzakelijke aanvullingen
•      In het rapport wordt verder gezegd dat de meerwaarde van de samenwerking zich nog zou moeten
      bewijzen. Dat is terecht, zij het dat het hiervoor wenselijk is, zoals eerder gesteld, da dan vooraf
      helder is wanneer de gemeenten concreet van meerwaarde zullen spreken. Bij de start van WIL is er
      geen nulmeting geweest; geen enkele gemeente heeft de eigen prestaties in de periode voor WIL
      gemeten. Nu lijkt er soms sprake van romantisering van het verleden.
•     Het rapport spreekt ook over de nog magere dekkingsgraad van de KPI's. In dit kader wordt
      geconstateerd dat de "doelboom" van WIL niet compleet en juist is. Deze omissie word op het bord
      van WIL gelegd. Als bedoeld wordt dat prestaties van WIL niet 1-op-1 herleidbaar zijn richting de
      beoogde maatschappelijke effecten, is dat een juiste constatering. Zoals ook in het rapport summier
      wordt gezegd: er zijn veel aanpalende terreinen die ook van invloed zijn op het beoogde
      maatschappelijke effect (en bovendien nog op de prestatie van WIL). Naar onze mening is het aan
      de gemeente(n) de strategische doelstellingen te formuleren en samen met de verschillende
      stakeholders per doelstelling ieders (gewenste) bijdrage realistisch en in samenspraak hierin te
      benoemen. WIL kan dan op basis van haar "aandeel" haar inzet nader bepalen en operationaliseren.
      Op ons "aandeel" mogen we aansluitend afgerekend worden, mede in het licht van de inspanningen
      van de andere stakeholders uiteraard. Het duidelijkste voorbeeld is hier onze bijdrage aan onze inzet
                                                 Pagina 3 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>         in het kader van het armoedebeleid. Het realiseren van het beoogde maatschappelijke effect op dit
         punt is niet alleen aan WIL, sterker nog slechts zeer beperkt.
•         In het rapport wordt aangegeven dat de informatie vanuit WIL niet goed wordt toegespitst op de
         behoefte van de raden. Dat is nieuwe informatie voor ons. Graag horen we welke informatie wel
         gewenst is; tot nog toe hebben we evenwel nog geen verzoek tot bijstelling of wensenlijstje
         ontvangen. Eerder complimenten over onze informatievoorziening.
•         Het rapport stelt verder dat WIL circa 30% van haar beoogde prestaties heeft gerealiseerd; bij circa
         60% blijven de prestaties achter. In de ambtelijke wederhoor ronde hebben we reeds aangegeven
         dat het ons bevreemd dat voor dit oordeel verouderde cijfers gebruikt zijn (die van juni 2014!); de
         cijfers van heel 2014 zijn immers al beschikbaar en laten een geheel ander beeld zien.
•         In het rapport wordt op meerdere plekken gesproken over de wens tot lokaal maatwerk en de
         geringe (gepercipieerde) invulling daarvan in de praktijk. De facto is er sprake van lokaal maatwerk
         op meerdere domeinen (minimabeleid, sociale interfaces); op andere domeinen is ons geen wens
         bekend die we (tegen meerkosten) niet zouden willen realiseren. Maar als die er zijn, horen we die
         graag. Wat hierbij wel van belang is, is dat het maatwerk wat nu mogelijk gevraagd wordt, in het licht
         van de drie decentralisaties essentieel anders is dan het maatwerk waarover het bij de start van WIL
         ging. Momenteel wordt er door WIL en de gemeenten hard gewerkt aan verbeteren van de
         wederzijdse aansluiting in het lokale sociale domein; WIL kan hier evenwel niet harder gaan dan de
         gemeenten lopen; en aansluitend zakelijk handelen. Binnen onze afgesproken basisdienstverlening
         is namelijk maar in beperkte mate ruimte voor lokaal maatwerk.
Tot slot
Uw rapport gaat over WIL en de specifieke en generieke lessen die geleerd kunnen worden rondom de
aansturing van een GR en de informatie-uitwisseling tussen GR en betrokken colleges en raden. Met u
hopen wij dat uw rapport de opmaat vormt voor het verbeteren van het samenspel en herijken van de
spelregels tussen raad, college, gemeentelijk apparaat enerzijds en GR'en anderzijds, WIL in het bijzonder.
Als lerende organisatie zien wij de discussie over uw onderzoek dan ook met vertrouwen tegemoet.
Wij wensen u tot slot veel wijsheid toe met het definitief afronden van uw onderzoek.
Hoogachtend,
Kees van Dalen
Voorzitter Algemeen Bestuur Werk en Inkomen Lekstroom
                                                  Pagina 4 van 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>