<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>MIRT-verkenning OV en Wonen regio Utrecht
Tussenbericht




                                       maart 2024

                                               1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>    Voorwoord
    Dit is het tussenbericht van de Meerjarenprogramma                                Het resultaat van de MIRT-verkenning is een door Rijk en regio
    Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT-)verkenning OV en                       vastgesteld pakket aan maatregelen voor de verbetering van
    Wonen Utrecht.                                                                    het OV-systeem in het zuidwestelijke- en oostelijke deel van de
                                                                                      stad Utrecht en het noordelijke deel van Nieuwegein. Eén van de
    In deze verkenning doen het Rijk en de regio onderzoek naar twee                  maatregelen is een (grotendeels) ondergrondse Merwedelijn; een
    tramverbindingen in Utrecht Zuidwest en Nieuwegein Noord en                       tram die Utrecht Centraal met Nieuwergein en de A12-zone verbindt.
    de tram- en busverbindingen naar het Science Park in Utrecht
    (USP). De studies in de MIRT-verkenning worden uitgevoerd in U                    Het pakket aan maatregelen dat wordt voorgesteld heet
    Ned-verband, een samenwerking van overheden1. Een dergelijk                       eerst nog het Voorkeursalternatief (VKA). Na de inspraak en
    onderzoek duurt lang. Met dit informele bericht willen wij u een                  de besluitvorming daarover is er een Voorkeursbesluit. In het
    kijkje in de keuken geven en u infomeren waar we staan in het                     Voorkeursbesluit van de MIRT-verkenning staan de belangrijkste
    onderzoek en hoe het vervolg er uitziet. Dit tussenbericht bouwt                  maatregelen die verder uitgewerkt gaan worden, zoals de route,
    voort op de officiële Nota Reikwijfte en Detailniveau (NRD)2. In deze             het aantal haltes en de inpassing in de openbare ruimte en/of
    NRD vertelde we hoe we het onderzoek aan gingen pakken.                           onder de grond. Voordat het project naar de volgende fase, de
                                                                                      planuitwerking, kan, dienen Rijk en regio afspraken te maken over
    Het doel van de MIRT-verkenning OV en Wonen is om een                             de financiering en de onderlinge rolverdeling.
    oplossing, een zogenaamd voorkeursbesluit, te ontwikkelen dat
    bijdraagt aan de volgende doelen:

      1.    Het voorkomen van overbelasting rond Utrecht Centraal;
      2.    Het beter bereikbaar maken per OV van Utrecht Science
            Park (USP);
      3.    Het beter bereikbaar maken per OV van nieuwe woon- en
            werklocaties in Utrecht Zuidwest en Nieuwegein in 2030
            en verder.




    1 De directe opdrachtgevers zijn het Ministerie van Infrastructuur en Water-
    staat, het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Provincie
    Utrecht, Gemeente Utrecht en Gemeente Nieuwegein.                                Fases in het MIRT-proces. OV & Wonen is op dit moment bezig met zeef 2 van de verkenning.
    2 De NRD is hier te vinden: https://www.programma-uned.nl/relevante+docu-        Aan het eind van deze zeef volgt er besluitvorming.
    menten/HandlerDownloadFiles.ashx?idnv=2575625




2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Wat ging hier aan vooraf?
Ruimtelijke keuzes
In het NOVEX ontwikkelperspectief Utrecht-Amersfoort 2040
worden keuzes gemaakt waar te verstedelijken. Met daarin
‘Gezond groeien in nabijheid’ als basis voor de verdere uit-
                                                                   Projectgebied
voering. Het gros van de voorziene woningbouwopgave in de
gemeenten Utrecht en Nieuwegein landt in Utrecht Zuidwest
en de A12 zone. Ook wordt er rond Nieuwegein City woning-
bouw gerealiseerd. Op termijn is ook Rijnenburg een mogelij-
ke locatie voor verstedelijking. Rijk en regio onderschreven het
ontwikkelperspectief in het Bestuurlijk Overleg MIRT in 2023.

Structuurkeuzes Openbaar Vervoer
Een systeemsprong van het openbaar vervoer is noodzakelijk
als ruggengraat voor de Metropoolregio Utrecht (MRU). Voor
de gemeenten Utrecht en Nieuwegein is deze systeemsprong
OV een cruciale randvoorwaarde voor verdere groei van de
woningbouw en werkgelegenheid. Voor de provincie en de
gemeente Utrecht en Nieuwegein is het lange termijnper-
spectief van het wiel met spaken het leidend concept. Het
wiel verbindt OV-knooppunten aan de rand van de stad met
elkaar. De spaken zijn de verbindingen vanaf de rand naar
Utrecht CS en de binnenstad. Dat maakt het mogelijk om van-
uit de regio met het OV naar de metropoolpoort (gemeente
Utrecht) te reizen.

MIRT-verkenning
In september 2020 startte de MIRT-verkenning naar de OV- en
woonopgave in de regio. De eerste fase was de analysefase. In
deze fase is ook een station Lunetten Koningsweg onderzocht
aan de oostkant van de stad. Het blijkt dat dit een kansrij-
ke maatregel kan zijn, maar op zijn vroegst na 2035. Het zit
daarom niet in de scope van het vervolg van de verkenning.
Uit de analysefase blijkt ook dat een deels ondergrondse
Merwedelijn, tussen Utrecht CS en Nieuwegein, het meest
bijdraagt aan het oplossen van de woningbouwopgave in dit          De maatregelen die onderzocht worden in deze MIRT-verkenning. De SUNIJ-lijn (Sneltram Utrecht - Nieuwegein /
gebied. Daarnaast wordt doorgestudeerd op de Papendorplijn         IJsselstein) is naam voor de huidige tramlijn van Utrecht CS naar Nieuwegein-Zuid en IJsselstein.
in samenhang met de huidige sneltram Utrecht-Nieuwegein/
Ijsselstein (SUNIJ-lijn), busbaanopties via de Waterlinieweg en
Utrecht en Utrecht Science Park (USP) en de frequentieverho-
ging van tram 22, de Uithoftram.

Het huidige onderzoek zit in de beoordelingsfase van de
verkenning, zie het schema met fases in het MIRT-proces.
Hieraan vooraf gingen diverse eerdere onderzoeken en beslui-
ten. Het eindrapport, participatierapport en de conclusies en
kansrijke maatregelen van de vorige fases, zijn hier te vinden.



                                                                                                                                                                                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>    Beter openbaar vervoer om de regio
    aantrekkelijk en bereikbaar te houden
    De MIRT-verkenning is gericht op een onderdeel van een veel bre-    De regio groeit
    dere verstedelijkingsopgave in de Metropoolregio Utrecht. Voor-
    dat we inzoomen op de opgave van de MIRT-verkenning, zoomen         Voor toekomst vergt dit een gezamenlijke inspanning van rijk en
    we in dit hoofdstuk uit door te schetsen voor welke uitdaging de    regio om de kwaliteiten te behouden en te versterken terwijl de
    Metropoolregio staat. De maatregelen uit de MIRT-verkenning zijn    regio blijft groeien.Tussen 2020 en 2040 groeit de regio met 80.000
    namelijk geen doel op zich, maar moeten bijdragen aan een gezon-    extra arbeidsplaatsen en 165.0000 extra woningen (vergelijkbaar
    de groei van de regio.                                              met een stad zo groot als Eindhoven). Nu al zorgt de groei van de
                                                                        regio én van de landelijke mobiliteitsvraag voor een overbelast
                                                                        mobiliteitssysteem en staat het gezonde leefklimaat onder druk.
                                                                        Bovendien is de huidige druk op de woningmarkt een maatschap-
    Aantrekkelijk wonen, ondernemen en recreëren
                                                                        pelijk probleem, ook buiten de regio.
    In het hart van Nederland ligt de Metropoolregio Utrecht. Het is
    een veelzijdige regio met een hoge kwaliteit van leven, een duur-   Om de groei van de regio op een duurzame en gezonde manier
    zame leefomgeving en een sterke en innovatieve economie. De         mogelijk te maken zijn er niet alleen nieuwe woon- en werkge-
    steden, dorpen en landschappen behoren tot de meest aantrekke-      bieden nodig. Ook investeringen in een goede bereikbaarheid,
    lijke van Nederland.                                                kwalitatief hoogwaardige en goed bereikbare landschappen en
                                                                        een aantrekkelijk en gezond leefklimaat zijn nodig. Zo behouden
    De economie van de regio staat wat betreft competitiviteit op       en verbeteren we wat zo geliefd is aan deze regio.
    nummer 1 in Europa. De Metropoolregio Utrecht is het internati-
    onale hart van de gezonde samenleving. Bijna de helft van alle      Dit maakt de bereikbaarheidsopgave – als onderdeel van de inte-
    banen in de regio relateert aan het gezondheidscluster wat vooral   grale verstedelijkingsopgave – drieledig:
    huist op het grootste en snelst groeiende Science Park van Ne-      •   Het op een duurzame wijze ontsluiten van nieuwe woningen
    derland. Dit is dé thuisbasis voor innovatiegerichte bedrijven en       en werklocaties, waar optimaal gebruik wordt gemaakt van
    kennisinstellingen op wereldniveau.                                     nabijheiden vooral ingezet wordt op het stimuleren van lopen
                                                                            en gebruik van fiets en OV;
    De regio is bovendien een cruciale schakel in het nationale en      •   Het accommoderen van de groei van mobiliteit en het in
    internationale netwerk van snel-, spoor- en vaarwegen. Geen won-        beweging houden van de draaischijf Nederland (OV en weg);
    der dat deze regio de afgelopen decennia zowel demografisch als     •   Het realiseren van de transitie naar een duurzaam mobiliteits-
    economisch snel is gegroeid. Het is een plek waar mensen graag          systeem, waarbij actieve mobiliteit en gebruik van OV gestimu-
    wonen, werken, studeren en recreëren.                                   leerd wordt (gedragsverandering van bewoners en bezoekers).




4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Het ontwikkelperspectief waar de regio heen werkt.
De maatregelen van deze MIRT-verkenning passen hier binnen.

                                                              5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>    Opgave: wat gebeurt er als we niets doen?
    Forse groei openbaar vervoer                                                                        Utrecht CS, UPS en nieuwe woon-werklocaties
    Het aantal instappers op belangrijke OV-lijnen in Utrecht Zuidwest                                  Als er geen grote maatregelen worden genomen, zijn de effecten
    wordt 2,2 keer zo groot tussen 2022 en 2040. Tussen Utrecht CS en                                   op Utrecht Centraal Station (UCS), het Utrecht Science Park
    het USP is in dezelfde periode sprake van bijna een verdubbeling                                    (USP) en de ontsluiting van de nieuwe woon- en werklocaties
    van het aantal OV-reizigers. Deze toename van reizigers zal zonder                                  fors. Op hoofdlijnen kan geconcludeerd worden dat als de
    maatregelen leiden tot overvolle bussen en trams naar Utrecht                                       woon- en werklocaties ontwikkeld worden, maar geen grote OV-
    Centraal en er ontstaan rondom Utrecht CS zelfs bus-files. Zonder                                   maatregelen worden genomen, dan:
    maatregelen wordt de kruising Croeselaan-Van Zijstweg erg lastig
    over te steken voor fietsers en voetgangers en het wordt gevaarlijk                                 •   Kunnen van de 72.500 tot 86.000 benodigde woningen er
    dringen bij het uitstappen van tram 22. Op de tram-busbaan USP                                          maar ca. 25.000 woningen gerealiseerd worden. De OV-
    worden de trams te vol en zitten bussen en trams elkaar in de weg,                                      maatregelen zijn nodig om ca. 9.150 van de bestaande
    waardoor het OV onbetrouwbaar wordt en de Heidelberglaan niet                                           woningbouwplannen tot 2030 te kunnen realiseren. Daarnaast
    meer over te steken is.                                                                                 zijn de OV-maatregelen randvoorwaardelijk om de ca. 15.000
                                                                                                            – 26.000 woningen in de A12-zone en op termijn ca. 22.500
                                                                                                            – 25.000 woningen in Rijnenburg te kunnen realiseren. Dit
                                                                                                            leidt tot extra druk op de woningmarkt elders. Bijvoorbeeld in
                                                                                                            Amersfoort waar de druk op de woningmarkt ook al groot is.

                                                                                                        •   Zijn er meer bussen nodig op de belangrijkste corridors tussen
                                                                                                            Utrecht Centraal en de zuidwestelijke stadsdelen dan de
                                                                                                            infrastructuur aankan.

                                                                                                        •   Zal het voor voetgangers en fietsers bijna onmogelijk zijn om
                                                                                                            over te kunnen steken bij de kruisingen (bijvoorbeeld bij de
                                                                                                            Croeselaan en Van Zijstweg) op de belangrijkste corridors,
                                                                                                            omdat hier voor een snelle en betrouwbare dienstregeling
                                                                                                            prioriteit bij verkeerslichten voor de bussen nodig is. De fiets
                                                                                                            en loopstromen op deze plekken zijn echter ook groot.

                                                                                                        •   Komt een van de belangrijkste economische motoren
                                                                                                            van Utrecht, het Utrecht Science Park, op slot te staan. De
                                                                                                            bereikbaarheid is voor een dergelijke locatie essentieel om
    Het aantal instappers stijgt komende jaren flink. Het aantal instappers op de SunIJ-tram, bus 65,
                                                                                                            zich verder te kunnen ontwikkelen.
    74 en 77 wordt 2,2 keer zo groot. Op tram 22 stappen bijna twee keer zoveel mensen in als in de
    huidige situatie.




6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Effect op gehele regio
De bovenstaande problematiek beperkt zich echter niet alleen tot
deze locaties, maar heeft ook meer algemene nadelige effecten,
omdat:

•   de betrouwbaarheid van het OV achteruitgaat. Dit is nadelig
    voor de gehele regio aangezien veel (doorgaande) bussen via
    Utrecht CS of het USP rijden;

•   er meer conflicten tussen auto’s, het OV, fietsers en
    voetgangers en daardoor ook meer verkeersonveilige
    situaties zullen ontstaan;

•   meer reizigers ervoor kiezen om met de auto te gaan. Dit
    past niet op de weg en niet in de wijken. Daarnaast heeft
    extra autoverkeer een nadelig effect op de luchtkwaliteit en
    zodoende aan een gezond stedelijk leven;

•   de capaciteitsproblemen in het OV een negatieve invloed
    hebben op het comfort en welzijn van de reizigers, waardoor
    we op termijn reguliere reizigers kwijt zou kunnen raken en/of
    incidentele reizigers afschrikt;

•   toegankelijkheid en inclusiviteit van het OV afneemt door
    drukte in de voertuigen.

Al deze gevolgen tonen aan dat het aanpakken van de
OV-problematiek cruciaal is voor het waarborgen van de
betrouwbaarheid, verkeersveiligheid, gezondheid, leefbaarheid
en het milieu van (regio) Utrecht. Dit vereist een geïntegreerde
aanpak van infrastructuurontwikkeling, investeringen in het OV
en gezonde groei van nieuwe woon- en werklocaties.

In deze MIRT-verkenning ontwikkelen we een voorkeursalternatief.
Het voorkeursalternatief moet bijdragen aan een toekomstvast en
robuust OV-systeem dat de reizigers snel naar hun bestemming
brengt en de regio en stad een aantrekkelijke plek houdt om
te wonen, je bedrijf te vestigen en te recreëren. In het volgende
hoofdstuk wordt nader ingegaan op de maatregelen die in deze
MIRT-verkenning worden onderzocht om een bijdrage te leveren
aan de schaalsprong OV.



                                                                     7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>    Knelpunten Utrecht CS
    Op en rondom Utrecht Centraal Station doen
    zich de volgende knelpunten voor:
    •    In de transfer van tram naar trein zorgt de
         piekafvoer van reizigers uit tram 22 richting
         het treinstation voor een knelpunt.
    •    Huidige busvoorzieningen op het
         station Utrecht Centraal naderen hun
         capaciteitslimiet.
    •    Rond het station komen veel
         verkeersstromen samen (voetgangers,
         fietsers, bussen en auto’s). Op drukke
         wegen en kruispunten onstaan hierdoor
         problemen. Belangrijke knelpunten zijn
         1) de corridor Van Zijstweg, Europalaan,
         busbaan Transwijk (van/naar Papendorp),
         2) de corridor Vredenburg, Lange
         Viestraat (binnenstadsas) en 3) de kruising
         Vleutenseweg – Westplein.
    •    Met de verwachte toename van fietsers
         ontstaat er opnieuw een tekort aan
         fietsparkeerplaatsen bij Utrecht Centraal
         Station.




    Knelpunten Utrecht Science Park (USP)
     Door de druk op de snelwegen en stedelijke wegen is het nodig dat het aandeel reizigers per openbaar vervoer naar het USP toeneemt. Voor
     de bereikbaarheid van USP zijn vijf OV-corridors cruciaal:
     •   (1) Ten eerste, tram 22, waar de piekafvoer bij Utrecht Centraal Station een knelpunt vormt. De toenemende stroom van reizigers naar en
         van USP veroorzaakt overbelasting op dit knooppunt, wat leidt tot vertragingen en een verminderde dienstregeling.
     •   (2) Ten tweede, de Heidelberglaan, waar het dubbelgebruik door zowel de tram als bus een knelpunt oplevert. De combinatie van deze
         verschillende vervoersmiddelen en overstekende voetgangers leidt tot conflicten, verkeersopstoppingen en onveilige situaties.
     •   (3) Verder is de “Binnenstadsas” (Vredenburg/Biltstraat) een belangrijke corridor met een slechte doorstroming en veel verstoringen. Om
         groei op deze corridor naar het USP te verminderen is de aantrekkelijkheid van de tram naar het USP belangrijk.
     •   (4) De Waterlinieweg en (5) Universiteitsweg hebben vergelijkbare problemen doordat bussen worden gehinderd door vaststaand
         autoverkeer, waardoor vertragingen ontstaan in de OV-verbindingen. Bussen vanuit de regio naar USP ondervinden hier hinder van
         (bijvoorbeeld Amersfoort, Nieuwegein en Vianen).




8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>   Knelpunten woningbouw
   Rijk en regio hebben afgesproken dat er tot 2030 binnen Groot
   Merwede 25.500 woningen worden gerealiseerd. In de periode
   na 2030 is er de potentie om nog eens 34.500 tot 44.500
   woningen te realiseren. Deze ontwikkeling moet deels binnen
   Groot Merwede en deels binnen de A12 zone en Rijnenburg
   worden gerealiseerd. De bouw van (extra) woningen is alleen
   mogelijk bij voldoende verbetering van de bereikbaarheid
   per OV (tram en bus), zodat er kan worden gebouwd met een
   lage parkeernorm en alle nieuwe inwoners volwaardig kunnen
   participeren in de samenleving. Een lagere parkeernorm en
   kwalitatief hoogwaardig OV bieden op hun beurt weer ruimte
   voor realisatie van meer (extra) woningen. Bovendien draagt
   een kwalitatief goede inpassing van het OV bij aan een hogere
   kwaliteit van de gezonde stedelijke leefomgeving.




     Woningbouwlocatie                                                  Planning realisatie              Totaal programma                     Onafhankelijk van                 Afhankelijk van
                                                                                                            bandbreedte                       schaalsprong OV                  schaalsprong OV

     Papendorp - A2 zone - Leidsche Rijn                                                 < 2030                              10.000                               10.000

     Beurskwartier - Kanaleneiland - MWKZ                                                < 2030                               17.900                              10.000                      7.900

     Nieuwegein City - Rijnhuizen - overig noord                                         < 2030                                7.000                                   5.750                   1.250

     A12 zone                                                                            > 2030                    15.260 - 26.800                                        0          15.260 - 26.800

     Rijnenburg                                                                           > 2035                   22.500 - 25.000                                        0          22.500 - 25.000

     Totaal                                                                                                        72.650 - 86.700                                25.750            46.900 - 60.950


Rijnenburg valt officieel buiten de scope van de MIRT-verkenning. De inschatting is op dit moment dat er voor 2040 geen grote aantallen woningen in Rijnenburg zijn
gerealiseerd. Wel is er de wens om het effect van en op Rijnenburg mee te laten wegen in de bestuurlijke besluitvorming. Dit gebeurd door de toekomstvastheid van de
maatregelen Papendorp-/SUNIJ-en Merwedelijn in relatie tot Rijnenburg in beeld te brengen.




                                                                                                                                                                                                       9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>     Wat onderzoeken we, op welke manier?
     Op het moment van dit tussenbericht zitten we in de                      Door de beoordeling van de vier alternatieven wordt inzicht verkre-
     onderzoeksfase. Nog niet alle effecten van de maatregelen zijn           gen in welke (combinaties van) bouwstenen het beste aansluiten bij
     in beeld. In dit tussenbericht staan de eerste resulaten van de          de doelen en wat de overige effecten zijn. Het Voorkeursalternatief
     afgeronde onderzoeken samengevat. We willen dit nu delen                 hoeft uiteindelijk niet identiek te zijn aan één van de vier alterna-
     om ook de omgeving te informeren over waar we staan met het              tieven, maar kan ook bestaan uit een (combinatie van) bouwstenen
     onderzoek. Definitieve beoordeling kan pas plaats vinden als alle        uit de verschillende alternatieven, die effectief bleken te zijn.
     onderzoeken klaar zijn. In het kader staan de onderwerpen die
     onderzocht zijn.

     In de beoordeling wordt momenteel doorgestudeerd op 5
     maatregelen. De 5 maatregelen zijn:                                        Welke uitkomsten zitten in dit tussenbericht?

     1.       Een (deels) ondergrondse Merwedelijn                               Het tussenbericht laat de tussenstand van het onderzoek
     2.       De Papendorplijn/SUNIJ-lijn                                        zien. We hebben op dit moment nog niet alle resultaten. Het
     3.       Busbaanopties via de Waterlinieweg                                 schema hieronder geeft aan hoe ver de onderzoeken zijn en
     4.       Een frequentieverhoging van Tram 22                                in dit tussenbericht zitten:
     5.       Busbaanopties binnen het USP
                                                                                       Ontwerp en haalbaarheid
     Voor elke maatregel zijn er verschillende invullingen onderzocht,                                Doelbereik
     die bouwstenen worden genoemd. Denk hierbij bijvoorbeeld aan                                Bereikbaarheid
     de lengte van de ondergrondse Merwedelijn, het aantal haltes op                          Verkeersveiligheid
     de Merwedelijn, wel/geen Papendorplijn of de route van de busbaan                                   Klimaat
     in het USP.                                                                            Ruimtelijke kwaliteit
                                                                                                 Duurzaamheid
     Er zijn vier alternatieven samengesteld uit de verschillende                                          Water
     bouwstenen van de 5 maatregelen. Elk alternatief beoogt een                                         Bodem
     aantrekkelijke en goed functionerende OV-structuur in Utrecht                                          Lucht
     met ruimtelijke en stedelijke kwaliteit. De alternatieven beschrijven                    Externe veiligheid
     de infrastructurele maatregelen die we onderzoeken, het is geen                                      Kosten
     beschrijving van de gehele dienstregeling van het OV. Hoe de              Faseerbaarheid en uitvoerbaarheid
     samenstelling van de alternatieven heeft plaatsgevonden, is terug                Inpassing en haalbaarheid
     te vinden in de NRD. De eerste stap in het onderzoek is het maken            Arcehologie en cultuurhistorie
     van een ontwerp van deze alternatieven geweest.                                                    Ecologie
                                                                                                           Geluid
     Op de kaarten op de volgende pagina’s is in beeld gebracht hoe elk                                Trillingen
     alternatief eruitziet (beschrijving alternatief) en wat de effecten op                                MKBA
     hoofdlijnen zijn. Daarna worden de effecten op de omgeving en                            Toekomstvastheid
     tijdens de bouw voor alle alternatieven beschreven.




10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Bouwsteen, alternatief, variant, voorkeursalternatief
Bouwsteen, alternatief, variant en voorkeursalternatief. Het zijn heel wat
termen door elkaar. Een korte uitleg per term en hoe ze samenhangen:

•   Bouwsteen: dit zijn maatregelen of stukken van een
    maatregel. Bijvoorbeeld een specifieke halte bij Utrecht CS
    van de Merwedelijn.
•   Alternatief: deze staan centraal in het onderzoek. We
    onderzoeken vier alternatieven die opgebouwd zijn uit
    verschillende bouwstenen.
•   Variant: alternatief A en D hebben elk nog verschillende
    varianten. Hierin wisselen we met een specifieke bouwsteen
    om te kijken wat er gebeurt. Bijvoorbeeld wat er gebeurt als
    we twee extra haltes toevoegen.
•   Voorkeursalternatief: uiteindelijk wordt op basis van dit
    onderzoek een voorkeursalternatief samengesteld. Hierin
    worden uit de verschillende alternatieven bouwstenen gepakt
    die samen weer een nieuw alternatief vormen. Het kan
    bijvoorbeeld zo zijn dat voor de Merwedelijn de lengte van de
    tunnel uit Alternatief B komt en het aantal haltes uit Alternatief
    C. Het kan ook zijn dat er aanvullende bouwstenen nodig zijn.
    Verder is er de mogelijkheid dat één (of meerdere) van de 5
    onderzochte maatregelen geen onderdeel uitmaakt van het
    Voorkeursalternatief.

Op de volgende pagina’s staan de verschillende alternatieven en hun
effecten. We zetten de effecten af tegen ‘de referentiesituatie’, dit is
de situatie in de toekomst (2040) als er geen maatregelen genomen
zouden worden.

We laten hier vooral de effecten zien die onderscheidend zijn tussen de
verschillende alternatieven. Voorwaarden die voor alle alternatieven
gelden, staan niet op de kaart maar kunnen wel belangrijk zijn voor
het Voorkeursalternatief dat we gaan samenstellen. Dan gaat het
bijvoorbeeld om de toegankelijkheid en de inrichting van haltes, het         We onderzoeken 4 alternatieven. Deze bestaan uit verschillende bouwstenen. Door de alternatieven te
mogelijk maken van een prettige overstap (indien nodig) en hoe je            onderzoeken vinden we uit welke bouwstenen goed en minder goed werken. Uiteindelijk stellen we uit
lopend of met de fiets bij de halte komt.                                    de bouwstenen een voorkeursalternatief samen.




                                                                                                                                                                                   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Alternatief A | Beschrijving alternatief




12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Alternatief A
Omschrijving alternatief
Alternatief A bestaat uit een lange geboorde Merwedelijn van
Utrecht Centraal tot net ten zuiden van het Amsterdam-Rijnkanaal.
De halte bij Utrecht CS ligt onder het busstation Jaarbeurszijde.
Er is ook een transfertunnel tussen de Merwedelijnhalte, de
treinsporen en tram 22. Er zijn twee haltes tussen Utrecht CS en
Westraven.

Busreizigers uit Nieuwegein stappen op Westraven over richting
Utrecht. Alleen bus 65 blijft rijden. Deze bus rijdt via Kanaleneiland
(route van de huidige tram). Dit gebeurt omdat het SUNIJ-spoor
alleen wordt gebruikt voor remiseritten.

De verbinding tussen de A12-zone en het USP wordt verbeterd door
op de Waterlinieweg te kiezen voor meer busstroken, ten kosten
van de ruimte voor het autoverkeer. Voor tram 22 wordt onder
andere de Koningsweg afgesloten voor autoverkeer. De busbaan
in Utrecht Science Park wordt langs de snelweg ingepast. Hierdoor
rijden er geen bussen meer over de trambaan.

Bij dit alternatief wordt een variant onderzocht, dat is:
•    A1: een extra Merwedelijnhalte op de Neude




                                                                         13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Alternatief A | Effecten van het alternatief




14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Effect alternatief A op hoofdlijnen
De ondergrondse Merwedelijn met een halte onder Utrecht                   Er is besloten om deze halte af te laten vallen. Wel is er naar
Centraal zorgt voor een snelle en betrouwbare verbinding vanuit           de halte de Neude gekeken, hier wordt momenteel nog op
het zuiden naar Utrecht CS. Ten opzichte van de huidige situatie          gestudeerd.
wordt de reistijd vanuit Nieuwegein Centrum met 8 minuten
verkort: 6 minuten door de snellere tram, 2 minuten doordat               Het SUNIJ-spoor wordt alleen voor ritten van tram 22 naar de
de looptijd op Utrecht CS korter is. Dit effect werkt ook door in         remise gebruikt, dat betekent dat er geen trams met reizigers
Nieuwegein-Zuid en IJsselstein.                                           rijden, maar er trams rijden die naar de stalling of werkplaats
                                                                          gaan. Er ontstaat hier geen ruimte voor herinrichting. Bussen
Deze snellere verbinding trekt ook meer reizigers. Ongeveer 4             zullen Kanaleneiland ontsluiten. Dit maakt dat de frequentie van
keer zoveel reizigers stappen in 2040 in de Merwedelijn als er nu         het OV hier toe zal nemen, maar comfort en uitstraling van het OV
in de SUNIJ-tram zitten. Een deel komt uit de anders overvolle            af neemt.
bussen, een ander deel zijn nieuwe inwoners of medewerkers die
op een andere manier besluiten te reizen. Doordat er minder OV op         Op de Waterlinieweg verbetert de doorstroming voor de bus ten
maaiveld rijdt verbetert de ruimtelijke kwaliteit in zuidelijk Utrecht.   kosten van die voor de auto. De nieuwe halte bij de Galgenwaard
                                                                          trekt veel reizigers door de daar geplande nieuwbouw. De route
Doordat de Merwedelijn ondergronds is, ontstaat er op maaiveld            op het USP via de oksel van de A27/A28 zorgt voor lange en
ruimte voor andere inpassing (bijv. groen) en is het makkelijker          onprettige looproutes en zorgt voor een verslechtering van de OV-
oversteken voor fietsers en voetgangers. Ook kunnen bussen                bereikbaarheid van onderwijsinstellingen en ziekenhuizen.
vanuit Papendorp snel en betrouwbaar bij Utrecht CS komen.
De OV-bereikbaarheid verbetert rondom de Merwedelijn. Door                Bij tram 22 wordt de capaciteit verhoogd door de maatregelen.
het vervallen van directe bussen naar Utrecht CS neemt de                 Voor de auto zijn er negatieve bereikbaarheidseffecten door de
bereikbaarheid in de delen van Nieuwegein die verder van de haltes        knip bij de Koningsweg en Laan van Maarschalkerweerd. Door de
liggen af. Dit is met aanvullende bussen (deels) te compenseren.          frequentieverhoging van de tram neemt ook de geluidshinder
                                                                          toe. Ditzelfde is het geval door frequentieverhoging van de SUNIJ-
In dit alternatief is een halte onder het Vredeburg onderzocht. Door      lijn in Nieuwegein.
funderingen van omliggende gebouwen zou de tunnel en de halte
erg diep komen te liggen. Dit zorgt voor hoge kosten en lange             Alle extra infrastructuur in dit alternatief leidt tot een
tijden voor stijgen en dalen waardoor de meerwaarde beperkt is.           verslechtering van de ecologie. De boortunnel start in dit
                                                                          alternatief in een ecologisch waardevol gebied. Bij ondergronds
                                                                          bouwen is er altijd het risico op archeologische vondsten.




                                                                                                                                               15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Alternatief B | Beschrijving alternatief




16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Alternatief B
Omschrijving alternatief
In Alternatief B gaat de Merwedelijn ondergronds van Utrecht
CS (halte bij het Moreelsepark) naar Westraven. Er is ook een
transfertunnel tussen de Merwedelijnhalte, de treinsporen en tram
22. De Merwedelijn heeft één halte tussen Utrecht CS en Westraven.
Busreizigers uit Nieuwegein stappen op Westraven over richting
Utrecht. Op het SUNIJ-spoor rijden 6x per uur (in de spits) de trams
van lijn 22 naar Westraven.

De verbinding tussen A12-zone en Utrecht Science Park wordt
verbeterd door op de Waterlinieweg te kiezen voor meer
busstroken, ten kosten van de ruimte voor het autoverkeer. Op
het USP rijden de bussen via de Leuvenlaan richting P+R Utrecht
Science Park. Voor Tram 22 wordt ingezet op het ongelijkvloers
kruisen van de Koningsweg voor de fiets en het onmogelijk maken
van doorgaand autoverkeer. Binnen het USP verplaatsen bussen
van de Heidelberglaan naar een tweede HOV-as op de Leuvenlaan.




                                                                       17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Alternatief B | Effecten van het alternatief




18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Effect alternatief B op hoofdlijnen
Door een lange tunnel en een halte vlak onder Utrecht CS neemt           De OV-bereikbaarheid verbetert rondom de Merwedelijn. Door
de reistijd tussen Nieuwegein Centrum en de sporen op Utrecht CS         het vervallen van directe bussen naar Utrecht CS neemt de
met 8 minuten af: 6 minuten winst zit in een kortere reistijd met        bereikbaarheid in de delen van Nieuwegein die verder van de haltes
de tram, 2 minuten in een kortere looptijd bij Utrecht CS. Dit effect    liggen af. Dit is met aanvullende bussen (deels) te compenseren. De
werkt ook door in Nieuwegein-Zuid en IJsselstein.                        OV-kwaliteit van Kanaleneiland blijft gelijk doordat tram 22 deels
                                                                         doorrijdt via het SUNIJ-spoor tot Westraven. Papendorp wordt net
Deze snellere verbinding trekt ook meer reizigers. Ongeveer 4 keer       als in de huidige situatie bediend met bussen.
zoveel reizigers stappen in 2040 in de Merwedelijn als er nu in de
SUNIJ-tram zitten. Een deel komt uit de anders overvolle bussen,         Doordat de bussen via de Leuvenlaan rijden wordt deze straat
een ander deel zijn nieuwe inwoners of medewerkers die op een            lastiger oversteekbaar en is er een minder sterke ruimtelijke relatie
andere manier besluiten te reizen.                                       tussen de noord- en de zuidkant van de weg. De Heidelberglaan
                                                                         wordt juist makkelijker over te steken doordat hier minder bussen
Dit alternatief kent 1 halte tussen Utrecht CS en Westraven. Dit leidt   gaan rijden.
tot iets minder instappers en een lagere OV-bereikbaarheid dan bij
alternatieven met 2 haltes.                                              Bij tram 22 wordt de capaciteit verhoogd. Voor de fietsers is er een
                                                                         fietstunnel, wat het kruisen van de tram veiliger en sneller maakt.
Doordat de Merwedelijn in Westraven bovenkomt is er de                   Voor de auto zijn er negatieve bereikbaarheidseffecten door de
uitdaging de tunnelmond goed in te passen in dit gebied waar veel        knip bij de Koningsweg en Laan van Maarschalkerweerd. Door de
woningbouw gepland is. In zuidelijk Utrecht leidt de ondergrondse        frequentieverhoging van de tram neemt ook de geluidshinder toe.
tunnel tot een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit. Doordat de      Ditzelfde is het geval door frequentieverhoging van de SUNIJ-lijn in
Merwedelijn ondergronds is, ontstaat er op maaiveld ruimte voor          Nieuwegein.
andere inpassing (bijv. groen) en is het makkelijker oversteken voor
fietsers en voetgangers. Ook kunnen bussen vanuit Papendorp snel         Alle extra infrastructuur in dit alternatief leidt tot een verslechtering
en betrouwbaar bij Utrecht CS komen.                                     van de ecologie. Bij geboorde tunnels is dit effect kleiner dan bij
                                                                         graven of maaiveldoplossingen. Bij ondergronds bouwen is er altijd
                                                                         het risico op archeologische vondsten.




                                                                                                                                                     19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Alternatief C | Beschrijving alternatief




20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Alternatief C
Omschrijving alternatief
De Merwedelijn loopt ondergronds van Utrecht CS (halte bij de
Jaarbeurs) tot net ten zuiden van de Europalaan. Deze wordt
gegraven. Ten zuiden van het Europaplein komt de tram naar boven
en rijdt op straatniveau richting Westraven. Bij Westraven worden
de toe- en afritten van de A12 aangepast zodat er geen oversteek
met de trambaan meer is. Dat is nodig, omdat de hoge frequentie
van de Merwedelijn (24x per uur per richting) ertoe leidt dat het
kruisende autoverkeer van/naar de A12 niet goed afgewikkeld kan
worden. Busreizigers uit Nieuwegein stappen op Westraven over
richting Utrecht. Dit alternatief kent geen aparte halte voor de
Galecopperzoom.

In dit alternatief zit een Papendorplijn via de Prins Clausbrug. De
bussen tussen Westraven en het Utrecht Science Park rijden via
de parallelbaan van de A12. Net als in alternatieven A en B wordt op
de Waterlinieweg in twee richtingen een busstrook gerealiseerd
tussen knooppunt Laagraven en de Pythagoraslaan. Dit gebeurt
door de infrastructuur op de Waterlinieweg aan weerszijden uit
te breiden. Dit alternatief bevat naast een halte nabij stadion
Galgenwaard ook een halte bij ’t Goyplein. De bussen binnen
het Utrecht Science Park rijden via de tweede HOV-as die via de
oksel van de A27/A28 wordt ingepast. Voor Tram 22 wordt onder
andere ingezet op het afsluiten van de Koningsweg en Laan van
Maarschalkerweerd voor doorgaand autoverkeer.




                                                                       21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Alternatief C | Effecten van het alternatief




22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Effect alternatief C op hoofdlijnen
Ook in Alternatief C neemt de reistijd tussen Utrecht CS en               De verbreding van de Waterlinieweg ten behoeve van een busbaan
Nieuwegein stadscentrum af. De reistijdwinst zit vooral in een            tast het UNESCO erfgoed van het Rietveldhuis en de Hollandse
kortere rijtijd. De looptijd neemt namelijk toe ten opzichte van de       Waterlinie aan. De haltes Galgenwaard en ’t Goyplein trekken veel
huidige situatie (naar 6 miniten), waardoor de totale reistijdwinst 3     reizigers. Door de route op het USP via de oksel van de A27/A28 gaat
minuten is ten opzichte van de huidige situatie. De halte ligt achter     de bereikbaarheid van de ziekenhuizen en onderwijsinstellingen
gebouwen aan de Graadt van Roggeweg. Daardoor is het lastig               achteruit. Ook leidt deze route tot langere en sociaal onveilige
oriënteren voor reizigers die de halte uitkomen. De lange looptijd,       looproutes.
in combinatie met een overstap voor busreizigers, leidt ook tot flink
minder reizigers dan in alternatief A en B.                               De Papendorptram ontsluit Kanaleneiland en Papendorp. Deze is
                                                                          2 minuten langzamer dan de huidige buslijn tussen Papendorp en
In dit alternatief is een extra Merwedelijnhalte bij Smakkelaarskade      Utrecht CS. Het aantal instappers is laag voor een tram.
onderzocht. Door funderingen van omliggende gebouwen zou
de tunnel en de halte erg diep komen te liggen. Dit zorgt voor            Bij tram 22 wordt de capaciteit verhoogd door de maatregelen. Voor
hoge kosten en lange reistijden voor stijgen en dalen waardoor de         de auto zijn er negatieve bereikbaarheidseffecten door de knip bij
meerwaarde beperkt is. Er is besloten om deze halte af te laten vallen.   de Koningsweg. Door de frequentieverhoging van de tram van de
                                                                          tram neemt ook de geluidshinder toe. Ditzelfde is het geval door
Bij de A12 is het afsluiten van bepaalde verkeersstromen                  frequentieverhoging van de SUNIJ-lijn in Nieuwegein en rond het
onderzocht, om met hoge frequentie met de tram te kunnen                  bovengrondse deel van de Merwedelijn in Utrecht.
rijden. Dit blijkt niet veilig en overzichtelijk te maken voor de
automobilisten. Er zal een keuze gemaakt moeten worden tussen óf          Alle extra infrastructuur in dit alternatief leidt tot een verslechtering
met minder trams per uur rijden, óf de kruisingen geheel afsluiten.       van de ecologie. Bij een gegraven tunnel of een tram op maaiveld
Doordat de tram in Westraven op maaiveld rijdt is de tram lastiger        zijn deze effecten groter dan bij geboorde tunnels. Bij ondergronds
in te passen in dit geplande hoogstedelijke gebied en is er minder        bouwen is er altijd het risico op archeologische vondsten.
ruimtelijke kwaliteit.

De OV-bereikbaarheid verbetert rondom de haltes van de
Merwedelijn. Door het vervallen van directe bussen naar Utrecht CS
neemt de bereikbaarheid in de delen van Nieuwegein die verder
van de haltes liggen af. Dit is met aanvullende bussen (deels) te
compenseren. Ook de bereikbaarheid van de te bouwen woningen
in de Galecopperzoom is laag doordat er geen halte in de buurt is.




                                                                                                                                                      23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Alternatief D | Beschrijving alternatief




24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Alternatief D
Omschrijving alternatief
In alternatief D is een gegraven Merwedelijn van halte Croeselaan
tot vlak na het voormalige Anne Frankeplein. Hierna gaat het tracé
op maaiveld door naar Westraven. Dit korte ondergrondse tracé
is niet snel genoeg om alle bussen aan te takken, vandaar dat de
huidige buslijnen naar Utrecht CS blijven rijden. Omdat de tram
op maaiveld de A12 kruist zullen de afritten verdwijnen om de
frequenties van 24x per uur te kunnen halen.

De Papendorplijn gaat in dit alternatief via De Meernbrug rijden.
De bussen tussen Westraven en het USP rijden vanaf Westraven
via de parallelbaan van de A12. Door de afgesloten afritten rijdt
hier geen autoverkeer. De bus rijdt binnen het USP via Leuvenlaan.
Voor Tram 22 wordt onder andere ingezet op het ongelijkvloers
kruisen van de Koningsweg (fietsverkeer boven-of onderlangs) en
het verplaatsen van bussen van de Heidelberglaan naar de tweede
HOV-as die wordt ingepast op de Leuvenlaan.

Bij dit alternatief worden twee varianten onderzocht:
• D1: twee extra haltes: bij de Jaarbeurs en in Merwedekanaalzone
• D2: een bovengrondse halte bij de Croeselaan.




                                                                     25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Alternatief D | Effecten van het alternatief




26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Effect alternatief D op hoofdlijnen
Alternatief D verkort de reistijd met 5 minuten vanuit Nieuwegein        De Papendorptram ontsluit Papendorp via De Meernbrug. Deze
ten opzichte van de huidige situatie. De looptijd tussen de              route is 2 minuten langzamer dan de huidige buslijn. Het aantal
tramhalte bij Utrecht CS en de sporen bij Utrecht CS is relatief lang,   instappers is laag voor een tram. Doordat de route niet langs
daardoor maken er flink minder reizigers gebruik van de tram dan         Kanaleneiland gaat zullen bussen deze wijk ontsluiten. Dit maakt
in alternatief A en B. Deze reizigers kiezen er vaak voor om de bus te   dat in Kanaleneiland de frequentie van het OV toe zal nemen, maar
gebruiken naar Utrecht CS.                                               comfort en uitstraling van het OV af neemt.

In dit alternatief is een variant bestudeerd met twee extra haltes       De verbreding van de Waterlinieweg ten behoeve van een busbaan
op de Merwedelijn. Dit leidt tot 6% minder reizigers op de gehele        tast het UNESCO- erfgoed van het Rietveldhuis en de Hollandse
tramlijn, doordat doorgaande reizigers een langere rijtijd hebben        Waterlinie aan. Op het USP past de route via de Leuvenlaan goed bij
omdat er gestopt wordt bij de haltes. Ook de bereikbaarheidswinst        de bestaande en nieuwe bebouwing. Wel wordt het lastiger om de
is in deze variant kleiner.                                              Leuvenlaan over te steken. De Heidelberglaan wordt juist beter over
                                                                         te steken.
Door de korte tunnel scoort alternatief D slecht op ruimtelijke
inpassing. In dit alternatief zullen er ten zuiden van het Anne          Bij tram 22 wordt de capaciteit verhoogd door de maatregelen.
Frankplein hoogfrequent trams op maaiveld rijden. Ook zijn er nog        Voor de auto zijn er lokale negatieve bereikbaarheidseffecten
bussen die op maaiveld rijden. Door de snelheid en frequentie van        door de knip bij de Koningsweg. Door de frequentieverhoging
de tram (en bussen) is de Europalaan erg lastig over te steken. Ook      neemt ook de geluidshinder toe. Ditzelfde is het geval door
scoort de bovengrondse inpassing slecht op ruimtelijke kwaliteit.        frequentieverhoging van de SUNIJ-lijn in Nieuwegein en rond het
                                                                         bovengrondse deel van de Merwedelijn in Utrecht.
De halte bij CS onder de Croeselaan is ondergronds redelijk goed
in te passen. Een bovengrondse halte scoort slecht op ruimtelijke        Alle extra infrastructuur in dit alternatief leidt tot een verslechtering
kwaliteit en is lastig veilig te ontwerpen voor voetgangers.             van de ecologie. Bij een gegraven tunnel of een tram op maaiveld
                                                                         zijn deze effecten groter dan bij geboorde tunnels. Bij ondergronds
                                                                         bouwen is er altijd het risico op archeologische vondsten.




                                                                                                                                                     27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>     Tijdelijke situatie tijdens de bouw
     We proberen het te beperken, maar het aanleggen van nieuwe                C.   De bouw van de halte aan de noordkant van de Jaarbeurs
     infrastructuur gaat altijd met hinder en onverwachte situaties                 geeft veel hinder aan het tramverkeer: ca. 1,5 jaar is voor de
     gepaard. Er kan hinder zijn voor de directe omgeving (bijvoorbeeld             SUNIJ-tram het niet mogelijk om bij het station te komen
     stof, geluid of uitzicht), voor het verkeer, maar ook voor ecologie            voor tramreizigers naar Utrecht Centraal. Een dergelijke
     of archeologie. We beschrijven bij welk alternatief we welke                   langdurige stremming maakt dat het onmogelijk wordt om de
     hinder verwachten. De bouw van de Merwedelijn zal ongeveer                     tramverbinding tussen Utrecht Centraal naar USP (lijn 22) te
     vijf jaar duren. Tijdens de aanleg is de overlast niet altijd op iedere        handhaven als veilige, betrouwbare en hoogfrequente tramlijn.
     plek langs het tracé even groot. De lijn wordt namelijk gefaseerd              Een deel van de opstelterreinen en de werkplaats voor deze
     aangelegd. Daarnaast geven we aan waar ontwerpuitdaging en                     lijn liggen in Nieuwegein, en kunnen door de bouw van de
     complexe punten zitten. Hier kunnen bouwrisico’s optreden zoals                ondergrondse halte niet meer bedient worden. Het inspecteren
     langere bouwtijd of hogere kosten.                                             en onderhouden van trams in de werkplaats moet in principe
                                                                                    1x per 3 dagen plaatsvinden, en het opstellen van trams iedere
     De Merwedelijn: de haltes                                                      nacht. Alternatieven om korter te bouwen of alternatieve,
     In alle alternatieven worden ondergrondse haltes gegraven. Dit                 tijdelijke omleidingssporen te realiseren, zijn op deze locatie
     leidt tot hinder rondom de halte; voor bewoners, maar ook voor                 niet kansrijk.
     verkeer. Ook is er kans op archeologische vondsten. Ook bij de            D.   De bouw van de halte onder of op het Jaarbeursplein zal
     bovengrondse haltes zal er bouwhinder zijn, al is dit van geringere            hinder veroorzaken aan de loop- en fietsstromen, ook zal de
     omvang en korter. Iedere halte bij Utrecht CS zal gepaard gaan met             verblijfskwaliteit tijdelijk minder zijn.
     veel hinder en potentiële bouwrisico’s omdat het zowel boven als
     onder de grond een intensief gebruikt gebied is.                          Overige bouwwerkzaamheden
     A. In dit alternatief is er een halte onder het zuidelijke busstation     Naast bij de tramhaltes zal er ook op andere plekken in de stad
          voorzien. De aanleg hiervan geeft langdurig hinder voor de           overlast zal zijn. We halen er hier de grootste of opvallendste
          bussen en ook de treinen op spoor 20 en 21. Er zal een tijdelijke    punten uit:
          locatie voor het busstation gezocht moeten worden. De aanleg         •   In alternatief A wordt het tracé van de SUNIJ-tram verlegd
          van de transfertunnel onder de sporen en de busstations zal              van Huis de Geer naar de A.C. Verhoefweg. Hier worden twee
          daarnaast voor hinder aan trein-, tram- en busverkeer zorgen.            ongelijkvloerse kruisingen gemaakt. Verkeer zal worden
          De bouw van deze halte, vlak onder Utrecht CS, kent daarnaast            omgeleid.
          bouwrisico’s met kans op hogere kosten en vertraging.                •   Bij de geboorde alternatieven (A en B) zal er een startschacht
     B. In dit alternatief is een halte onder Moreelsepark voorzien.               gemaakt moeten worden, hieromheen is een groot bouwterrein
          De aanleg zal hinder veroorzaken bij de trein, tram, fietsers,           nodig en zal er hinder zijn door het aan en afvoeren van
          automobilisten en voetgangers rond het Moreelsepark. Ook                 matriaal.
          zorgt de aanleg van de transfertunnel onder de sporen en             •   In alternatief A en C wordt een nieuwe busbaan in de oksel van
          de busstations voor overlast voor trein-, tram- en busverkeer            de A27/A28 aangelegd. De realisatie van het meest oostelijke
          zorgen. Ook in dit alternatief zit een transfertunnel onder de           deel waar wordt aangesloten op de P+R, de huidige busbaan en
          sporen: een zuidertunnel voor het station. De bouwrisco’s en             de snelweg is nog een ontwerpuitdaging. De inpassing hangt
          overlast hiervan moeten nog nader in kaart worden gebracht.              ook af van het Tracébesluit van de Ring Utrecht.
                                                                               •   Het uitbreiden van de infrastructuur op de Waterlinieweg (C
                                                                                   en D) gaat gepaard met hinder bij omwonenden, aanliggende
                                                                                   bedrijven en verkeer op de Waterlinieweg. Bij de bouw van een
                                                                                   viaduct over het spoor zullen ook de trams en treinen worden
                                                                                   gehinderd.


28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>•     In alternatief C worden de huidige SUNIJ-sporen afgetakt
      naar Papendorp. Dit gebeurt op het 5 Meiplein bij het
      winkelcentrum Kanaleneiland waar een tunnel gemaakt moet
      worden. Dit zal de omgeving en het verkeer storen.
•     Bij het realiseren van een fietstunnel op de Koningsweg (B,C
      en D) zal er hinder ontstaan voor de trams naar het USP en het
      overige verkeer.
•     In alternatief D wordt de busbaan op Papendorp (Churchillaan
      en Prins Clausbrug) omgebouwd tot een gecombineerde
      bus-trambaan. Dit geeft hinder voor het busverkeer en de
      omgeving.
•     Werkzaamheden aan de halte Galgenwaard (A en B) en ook ’t
      Goyplein (B) zullen ook niet ongemerkt voorbij gaan voor de
      omgeving en het verkeer op de Waterlinieweg.

Bouwkosten
Op dit moment hebben de rijksoverheid, de provincie en
de gemeenten gezamenlijk € 1,2 miljard euro gereserveerd
voor de MIRT-verkenning. De kosten voor de aanleg, het
beheer, onderhoud en exploitatie van de tram zijn belangrijke
elementen in de afweging en in het samenstellen van het
voorkeursalternatief. Nog niet alle kosten zijn in beeld. Wel is de
onderlinge verhouding tussen de alternatieven duidelijk en weten
we wat de kostbaarste elementen zijn. In alle alternatieven is de
Merwedelijn verreweg het duurste onderdeel. De lengte van de
tramtunnel, de complexiteit van de halte bij Utrecht CS en het
aantal ondergrondse haltes bepalen voor het grootste deel de
kosten. Dit maakt dat alternatief A het duurst is, gevolgd door
alternatief B en C. Alternatief D is relatief het goedkoopst.

De totale kosten zijn qua orde van grootte vergelijkbaar met
de inzichten die we in de eerste fase van de verkenning (zeef 1)
zijn opgedaan: circa €1,5 tot 1,8 miljard1. We kijken ook nog naar
kostenoptimalisaties. Het voorkeursalternatief zal uiteindelijk een
mix zijn van verschillende bouwstenen, waarbij gezocht wordt naar
maatregelen die binnen de financiële randvoorwaarden passen en
tegelijk maximaal bijdragen aan het behalen van de doelen.




1De kosten van zeef 1 zijn van het prijspeil 2021

                                                                       29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>     Het vervolg
     We studeren verder                                                   Gesprek met de omgeving
     De komende tijd wordt doorgestudeerd op de vier alternatieven. We    In april 2024 start een volgende ronde van gesprekken met de omge-
     zoeken naar ontwerpoptimalisaties en we brengen alle effecten in     ving. Er zullen de komende periode avonden worden georganiseerd
     kaart. Zo onderzoeken we bijvoorbeeld nog of de alternatieven toe-   op verschillende locaties in Utrecht en Nieuwegein. Iedereen heeft
     komstvast zijn voor een Binnenstadsas, de bouw van Rijnenburg en     hier de mogelijkheid gerichte vragen te stellen, maar kan ook zijn of
     voor meer of minder OV gebruik.                                      haar inzichten over de maatregelen delen. Daarnaast wordt er een
                                                                          enquête onder OV Utrechters en Nieuwegeiners gehouden. Op deze
     Alle effecten worden samengevat in een integrale verkenningen        manier brengen we het draagvlak in beeld voor de verschillende
     rapportage. Deze zal openbaar gemaakt worden. Daarnaast wordt er     maatregelen. De uitkomsten van de avonden en enquête worden
     een maatschappelijke kostenbatenanalyse (MKBA) en een milieuef-      samengevat in een notitie. Bestuurders kunnen op die manier de
     fectenrapportage (MER) gemaakt. Dit alles zal worden samengevat      inbreng vanuit de omgeving meewegen in hun oordeel. Deze notitie
     in een vergelijkbaar document als dit tussenbericht.                 wordt ook openbaar. De planning van de informatieavonden en
                                                                          andere actuele informatie staat op de UNED website: https://www.
                                                                          programma-uned.nl/




     Overzicht van volgende stappen


30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Naar een voorkeursalternatief                                               Het streven is om in de tweede helft van 2025 een
Na de zomer worden er door de opdrachtgevende bestuurders                   voorkeursalternatief vast te stellen. Na het besluit voor een
keuzes gemaakt. Dit is waarschijnlijk niet exact een van de                 voorkeursalternatief zal er een planuitwerking gestart worden
alternatieven, maar een samenstelling van verschillende                     waarin de maatregelen verder uitgewerkt worden.
bouwstenen uit de alternatieven. Op basis van alle effecten, de
MKBA, MER en de uitkomsten van de participatie wordt een
afweging gemaakt van alle belangen. Hieruit ontstaat een voorlopig
voorkeursalternatief. Hierin wordt ook het beschikbare budget voor
de investeringen in de infrastructuur en de uitvoering (beheer,
onderhoud en exploitatie) meegewogen. De afweging van al deze
aspecten is lastig. Er is waarschijnlijk niet één oplossing is die ideaal
is voor alle doelstellingen en alle stakeholders.

De opdrachtgevende partijen formuleren samen een
voorlopig voorkeursalternatief. Hierna organiseren we
informatiebijeenkomsten en vindt er formele inspraak plaats.
Alle inspraakreacties worden beantwoord en meegewogen.
Dit kan leiden tot een aanpassing van het voorkeursalternatief.
Daarnaast is er voor definitieve besluitvorming ook instemming
van de Raden van Utrecht en Nieuwegein en Staten van de
Provincie Utrecht nodig. Een definitief voorkeursbesluit komt
er als er over alle randvoorwaarden afspraken gemaakt worden.
Denk hierbij aan de benodigde investering, de risicoverdeling
en afspraken over de exploitatie. Het kan zijn dat partijen langer
de tijd nodig hebben om hier tot te komen. Uiteindelijk stelt de
minister van Infrastructuur en Waterstaat, als bevoegd gezag,
het definitieve voorkeursalternatief vast. Aanvullend wordt er een
bestuursovereenkomst opgesteld waar afspraken worden gemaakt
over randvoorwaarden en samenwerking.




                                                                                                                                            31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Colofon

Tussenbericht MIRT-verkenning OV & Wonen
maart 2024


Opdrachtgevers:
Ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Provincie Utrecht
Gemeente Utrecht
Gemeente Nieuwegein

Opgesteld en opgemaakt door Studio Bereikbaar.

afbeeldingen:
Foto’s p1, 29 en 34 Studio Bereikbaar
Foto p.7 Jan Buteijn
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Tussenbericht
  maart 2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>