<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                  Provincie
                                  Noord-Holland                                        2015.02626
 POSTBUS 3 0 0 7 2001 DA HAARLEM
                                                                          Gedeputeerde Staten
                                                                          Uw contactpersoon
                                                                          E.L. Hordijk
   Aan de raden van de Noord-Hollandse gemeenten.                         SVT/IBT
                                                                          Doorkiesnummer (023) 514 3467
                                                                          hordijke@noord-holland.nl
                                 INGEKOMEN 2 A APR 2015
                                                                                                         1I 7
 Betreft: Kaderbrief Financieel Toezicht 2016                             Verzenddatum
 Geachte Raad,                                                                               2 3 APR. 2015
                                                                          Kenmerk
 Zoals wellicht bekend vormen bij onze besluitvorming over de toe te      603872/603878
 passen toezichtregimes en onze oordeelsvorming over uw begroting de
 kaders en criteria genoemd in de Gemeentewet, de Algemene wet            Uw kenmerk
 bestuursrecht, het Besluit begroting en verantwoording provincies en
 gemeenten (Bbv) en het Gemeenschappelijk financieel toezichtkader
 (2014) de basis hiertoe.
 Om de transparantie in het kader van financieel toezicht te vergroten,
 zodat het helder is wat u van ons kan verwachten, informeren wij u met
 deze brief over een aantal toetsaspecten waaraan wij bij de
 eerstvolgende gemeentebegroting nadrukkelijk aandacht zullen
 besteden. Tevens gaan wij in op ontwikkelingen die zich gaan voordoen
 op het terrein van het financiële toezicht op de gemeenten (en de
 gemeenschappelijke regelingen) en die van belang zijn voor het
 opstellen van uw (meerjaren)begroting 2016 - 2019.
 In deze brief noemen wij de volgende toetsaspecten/ontwikkelingen:
             Bezuinigingsmaatregelen/taakstellingen
             Overzicht incidentele baten en lasten
             Onderhoud kapitaalgoederen
             Aanpassing Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr)
             Financiële verordening
             Wetsvoorstel modernisering vennootschapsbelastingplicht voor
             overheidsondernemingen
             Kengetallen (rapport commissie Depla)
                                                                          Postbus 3 0 0 7
 Toetsaspecten                                                            2001 DA     Haarlem
                                                                          Telefoon (023) 514 3 1 4 3
 Bezuinigingsmaatregelen/taakstellingen                                   Fax (023) 5 1 4 3 0 3 0
 Veel gemeenten maken de begroting en meerjarenraming sluitend met
                                                                          Houtplein 33
                                                                          Haarlem [ 2 0 1 2 DE]
                                                                          www.noord-holland.nl
NHoooi
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                      217
bezuinigingsmaatregelen c.q. taakstellingen. Ten behoeve van de
financiële positie worden alle in de begroting opgenomen
bezuinigingsmaatregelen c.q. taakstellingen op hard- en haalbaarheid
beoordeeld. Hiermee wordt de realiteit van de ramingen bepaald en
daarmee ook de realiteit van de gepresenteerde begrotingssaldi.
         Concrete invulling       bezuinigingsmaatregelen
Voor een positief oordeel is het noodzakelijk dat uw raad een uitspraak
doet over de invulling. Daarbij dienen de te treffen
bezuinigingsmaatregelen concreet op programmaniveau te zijn
ingevuld. Verder dient het proces dat bij het concretiseren wordt
gevolgd vast te liggen. Ervaringen opgedaan met eerdere
bezuinigingsoperaties kunnen in ons oordeel meewegen. Er dient dus
sprake te zijn van een reëel perspectief, waarbij de financiële gevolgen
van maatregelen die tot herstel van het evenwicht moeten leiden met
besluitvorming door u zijn onderbouwd. Bij een negatiefoordeel zullen
deze posten op de gepresenteerde begrotingssaldi gecorrigeerd
worden. Deze correctie kan tot gevolg hebben dat er sprake blijkt van
een structureel begrotingstekort met preventief toezicht als gevolg.
         Bezuinigingstaakstellingen    verbonden     partijen
Taakstellingen die aan de verbonden partijen, waaronder
gemeenschappelijke regelingen, worden opgelegd, worden als niet reëel
beschouwd, tenzij de desbetreffende verbonden partij of
gemeenschappelijke regeling op bestuurlijk niveau heeft besloten of en
hoe deze opgelegde taakstelling daadwerkelijk wordt ingevuld.
Aannemelijk moet worden gemaakt dat de verbonden partij de
opgelegde bezuinigingsmaatregel concreet zal invullen.
Overzicht  incidentele  baten en lasten
Bij nagenoeg alle gemeenten is het overzicht van incidentele baten en
lasten opgenomen in de begroting. Daarmee is het echter nog geen
vanzelfsprekendheid dat dit overzicht door gemeenten ook
daadwerkelijk gebruikt wordt voor het bepalen van het structureel
begrotingssaldo. Om vast te kunnen stellen dat er sprake is van een
structureel evenwicht, is het van belang dat inzicht bestaat in welk deel
van de in de begroting geraamde baten en lasten incidenteel zijn en
welke structureel. Het op grond van artikel 1 9 Bbv verplicht
voorgeschreven limitatief overzicht incidentele baten en lasten is hierbij
een belangrijk document. De incidentele baten en lasten moeten per
programma en meerjarig inzichtelijk worden gemaakt. Wij verzoeken u
het overzicht van incidentele baten en lasten te betrekken bij het
vaststellen van een structureel en reëel sluitende begroting 201 6.
Met limitatief wordt een volledig overzicht bedoeld van alle incidentele
baten en lasten die in de begroting geraamd zijn. Incidentele baten en
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>         ^?JİU Provincie
         *5İ™                      Noord-Holland
                                                                       3 I 7
lasten van geringe omvang kunnen eventueel verzameld worden tot één
bedrag per programma.
Verder vragen wij u een overzicht van de structurele toevoegingen en
onttrekkingen aan de reserves. Ook deze gegevens moeten meerjarig
worden opgenomen.
Voor de volledigheid attenderen wij u erop dat wij bij het bepalen van
het begrotingsevenwicht de incidentele toevoegingen en onttrekkingen
aan de reserves helder in zicht moeten hebben. Alle beoogde
toevoegingen en onttrekkingen aan reserves per programma die blijken
uit het overzicht van baten en lasten corrigeren wij daarom met de
structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves. Wij stellen
het op prijs als ook u dit op deze wijze in beeld wilt brengen en dit te
betrekken bij het vaststellen van een structureel en reëel sluitende
begroting 2016. Voor zover nodig dringen wij erop aan de begroting
2016 in overeenstemming met de voorschriften op te stellen.
Het verschil tussen incidentele en structurele baten en lasten is niet
altijd even scherp te trekken. Om de eenduidige toepassing van het Bbv
te bevorderen heeft de commissie Bbv een notitie (201 2) uitgebracht
om het onderscheid tussen incidentele en structurele baten en lasten te
verduidelijken. De notitie bevat geen richtlijnen of aanbevelingen, maar
beperkt zich t o t verduidelijking van de regelgeving. Er wordt ook
aandacht besteed aan de rol van de toezichthouder. Uit de context van
de notitie is af te leiden dat de toezichthouder beargumenteerd af kan
wijken van algemene kaders die gesteld zijn door de commissie Bbv.
Onderhoud       kapitaalgoederen
Zoals bekend dient volgens artikel 12, lid 2 van het Bbv in de begroting
ten aanzien van het onderhoud van tenminste wegen, riolering, water,
groen en gebouwen te worden aangegeven:
     »   het actueel beleidskader;
     »   het van toepassing zijnde kwaliteitsniveau en
     »   de vertaling van de financiële consequenties van het door de
         raad vastgesteld kwaliteitsniveau in de begroting.
Wij vertrouwen erop dat u deze gegevens in uw begroting vermeldt.
Wellicht ten overvloede wijzen wij hierbij nog op de volgende punten:
     kwaliteitsniveau onderhoud
Bezuinigingen op het jaarlijks en groot onderhoud worden alleen
positief beoordeeld, indien aannemelijk w o r d t gemaakt dat het verlagen
van het kwaliteitsniveau van het onderhoud van de kapitaalgoederen
niet zal leiden t o t achterstallig onderhoud en of juridische claims.
Daarnaast zal actualisatie van het beheerplan op basis van de door de
raad vastgestelde verlaging van het kwaliteitsniveau noodzakelijk zijn.
Er is sprake van een ondergrens voor wat betreft het vast te stellen
NHoooi
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                     4|7
onderhoudsniveau van kapitaalgoederen. Dit is het minimale niveau
waarop nog geen kapitaalvernietiging plaatsvindt. Voor
wegenonderhoud betreft dat niveau C wanneer de CROW-normen
worden toegepast.
     achterstallig onderhoud
Wij verzoeken u bij het opstellen van de paragraaf onderhoud
kapitaalgoederen de voorschriften van het Bbv ook in acht te nemen als
er sprake is van achterstallig onderhoud; dit dient namelijk ook vermeld
te worden in deze paragraaf. Daarnaast dienen tevens de maatregelen,
die getroffen worden om de achterstanden in te halen, benoemd te
worden.
     voorzieningen
Wij hebben afgelopen jaar geconstateerd dat in een aantal gevallen
sprake is van een substantiële vermindering van de omvang van de
onderhoudsvoorzieningen voor kapitaalgoederen. Voor zover dit een
gevolg is van bijgestelde beheerplannen is dit verklaarbaar en
acceptabel. Is er echter geen sprake van nieuw of aanvullend beleid en
strookt de omvang van de budgetten of de toevoeging aan de
voorziening niet met de op basis van het beheerplan benodigde budget
dan merken wij dit aan als een onvolledige of niet realistische raming.
     riolering
Tot slot is in november 2014 door de commissie BBV een Notitie
Riolering opgesteld. Met ingang van begrotingsjaar 2014 is artikel 4 4 ,
lid d van het Bbv aangepast. Er is een gescheiden voorzieningscategorie
geïntroduceerd voor vervangingsinvesteringen, waarvoor een heffing
wordt geheven. Samen met ontwikkelingen in de rechtspraak heeft dit
tot veel vragen geleid, waardoor de notitie Riolering door de commissie
BBV is herijkt. Graag verwijzen wij voor nadere informatie naar de
inhoud van deze notitie.
Verder neemt in tijden van financiële krapte de kans toe dat aan het
beheer en onderhoud van kapitaalgoederen minder prioriteit wordt
gegeven. De gevolgen doen zich vooral op de langere termijn gelden in
de vorm van achterstallig onderhoud e n / o f kapitaalvernietiging.
Daarom is besloten bij de komende begroting extra aandacht te
schenken aan de kwaliteit van de paragraaf onderhoud
kapitaalgoederen. Dit betekent dat wij ook nader zullen bezien of deze
paragraaf voldoende ingaat op de volgende aspecten:
     «    de actualiteit van de diverse onderhoudsplannen;
     »    de looptijd van de onderhoudsplannen;
     »    het al dan niet hebben van achterstanden in het beheer en
          onderhoud van de kapitaalgoederen (en zo j a of daarvoor
         voorzieningen zijn getroffen);
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                  Provincie
             4Bm Noord-Holland
                                                                         517
          »  het reserveren van middelen voor de uitvoering van regulier
             klein en groot onderhoud;
          »  vervangingsinvesteringen in wegen, waterwegen en bruggen.
 Aanpassing       Wet gemeenschappelijke   regelingen (Wgr)
 De Wgr is gewijzigd op het punt dat de algemene financiële en
 beleidsmatige kaders en de voorlopige jaarrekening voortaan al vóór 1 5
 april aan de raden van de deelnemende gemeenten worden
 aangeboden. Dat sluit meer aan op de gemeentelijke planning en
 control cyclus. Daarnaast wordt de termijn verlengd van zes naar acht
 weken waarbinnen de gemeenteraden hun zienswijze op de begroting
 bij de gemeenschappelijke regeling (GR) kunnen indienen.
 De datum voor het aanleveren van de begroting van de GR bij de
 provincies is gewijzigd van 1 5 j u l i naar 1 augustus. De uiterlijke
 inzendtermijn voor het indienen van de jaarrekening aan GS blijft 1 5
j u l i . Het gereed zijn van de begroting en jaarrekening van de GR is
 vooral van belang voor de deelnemende gemeenten die deze informatie
 tijdig moeten verwerken in hun begroting.
 Financiële       verordening
 De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft {recent} de
 model verordening op grond van artikel 21 2 Gemeentewet
 geactualiseerd. In deze verplichte financiële verordening zijn de
 gevolgen van wijzigingen in diverse wet- en regelgeving opgenomen. Te
 noemen zijn de nieuwe Wet Hof, het nieuwe hoofdstuk Overheid en
 overheidsbedrijven in de Mededingingswet en aanpassing van de Wet
 fido in verband met schatkistbankieren. Ook is de modelverordening
 aangepast op beleidsmatige ontwikkeling op het gebied van
 gemeentefinanciën. Zo is de horizontale verantwoording naar de raad in
 de verordening versterkt door een autorisatie van budgetten in de
 begroting op het niveau van productgroepen onder de programma's en
wordt er meer aandacht voor de schuldpositie van gemeenten
voorgeschreven door een uitgebreidere verantwoording in de begroting
 en gemeenterekening.
Wij hebben geconstateerd dat nog niet alle gemeenten deze
 aanpassingen hebben verwerkt. Wij adviseren u dan ook de financiële
verordening te actualiseren voor zover u dit nog niet heeft gedaan. De
 geactualiseerde financiële verordening dient binnen twee weken na
vaststelling door de gemeenteraad ter kennisname aan ons ingezonden
te worden, conform artikel 214 van de Gemeentewet. De nota's die
voortvloeien uit de financiële verordening, zoals een nota reserves en
voorzieningen, zien wij tevens ter kennisneming tegemoet.
NHoooi
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                          617
Ontwikkelingen
Wetsvoorstel modernisering    vennootschapsbelastingplicht      voor
overheidsondernemingen
Op 1 8 december 2014 heeft de Tweede Kamer de Wet modernisering
vennootschapsbelasting voor overheidsondernemingen aangenomen.
De vennootschapsbelasting wordt zodanig aangepast dat
overheidsondernemingen die economische activiteiten verrichten op
een markt waarop ook private ondernemingen actief zijn, op dezelfde
wijze aan de heffing van vennootschapsbelasting (Vpb) worden
onderworpen als die van private ondernemingen. De aanpassingen
hebben tot doel een gelijk speelveld te creëren tussen partijen.
Daarmee wordt tegemoet gekomen aan de bezwaren die de Europese
Commissie, vanuit een oogpunt van staatssteun, heeft geuit tegen de
op dit moment geldende ruime Vpb-vrijstelling voor
overheidsondernemingen.
Het is de bedoeling dat de nieuwe wetgeving, indien de Eerste Kamer de
wet ook goedkeurt, in werking treedt op 1 januari 2016 en van
toepassing wordt op boekjaren die aanvangen op of na 1 januari 2016.
Door deze wetswijziging worden directe overheidsactiviteiten bestaande
uit grondbedrijfsactiviteiten belastbaar alsook indirecte
overheidsactiviteiten door middel van PPS'en. Het risico is groot dat
door de aantrekkende economie de Nederlandse gemeenten die de
afgelopen jaren verlies hebben genomen vanaf 2016 over dezelfde
verliesgevende grondexploitaties en grondposities winstbelasting
moeten gaan betalen als de markt iets aantrekt.
Wij verzoeken u deze ontwikkelingen goed te volgen, aangezien het
wetsvoorstel opnieuw kan leiden tot negatieve financiële gevolgen op
de grondexploitatie. Ook raden wij aan de komende periode te benutten
om de verschillende (ondernemings)activiteiten in kaart te brengen en
te inventariseren welke activiteiten op basis van het wetsvoorstel in de
heffing betrokken zullen worden en welke activiteiten mogelijk
vrijgesteld zijn. Hierna kan de financiële impact worden ingeschat.
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) geeft in de ledenbrief
14/071 van 8 oktober 2014 over de vennootschapsplicht
overheidsondernemingen een aantal tips om te komen t o t een
effectieve en efficiënte werkwijze met als doel de administratieve lasten
zoveel mogelijk te beperken. Ook zal door de VNG een handreiking
opgesteld worden voor casusposities waarvan de fiscale gevolgen
onduidelijk zijn.
Kengetallen  (rapport  commissie   Depla)
Op korte termijn (waarschijnlijk op 1 j u l i 201 5) zal een wijziging van het
Bbv plaatsvinden naar aanleiding van het rapport van de Commissie
Depla over vernieuwing van de begroting en verantwoording van
gemeenten. Deze wijziging betreft het opnemen van een set financiële
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                              Provincie
                              Noord-Holland
                                                                       717
kengetallen in de gemeentebegrotingen. Het zal gaan om de
kengetallen voor netto schuldquote en netto schuldquote gecorrigeerd
voor alle verstrekte leningen, solvabiliteitsratio, structurele
exploitatieruimte, belasťmgcapaciteit en grondexploitatie. De
kengetallen moeten hoogstwaarschijnlijk vanaf de begroting 2016 in
paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing worden vermeld.
De kengetallen geven in samenhang zicht op de financiële positie van
uw gemeente en bieden de mogelijkheid om gemeenten onderling te
vergelijken.
Tot slot
Indien u inhoudelijke vragen heeft naar aanleiding van deze brief, kunt
u contact opnemen met de financieel toezichthouder van uw gemeente.
Verder willen wij graag een bijdrage leveren om uw kaderstellende en
controlerende taken te verbeteren. Dit zou kunnen door u een beter
inzicht te geven in onze visie en taken als financieel toezichthouder.
Wij hebben hiervoor een presentatie beschikbaar waarin wij nadere
uitleg kunnen verschaffen.
Mocht u belangstelling hebben voor een toelichting aangaande ons
financiële toezicht dan kunt u contact op te nemen met de heer
R. Timmers, telefoonnummer 023-5143562 of via timmersr@noord-
holland.nl.
Een afschrift van deze brief hebben wij ter kennisname gezonden aan
het college van burgemeester en wethouders.
Hoogachtend,
Gedeputeerde Staten van Noord-Holland,
namens dezen,
Sectormanager Interbestuurlijk Toezicht
mw. mr. H.W. Verschuren
Deze brief is digitaal vastgesteld en daarom niet      ondertekend.
NHOOOI
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>