<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Archeologische waardering Volendam
Julianaweg 95, gemeente Edam-Volendam
(NH)
		


Hollandia reeks 597




HOLLANDIA archeologen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>COLOFON
                                                                                                                 I N H O U D S O P G AV E
Hollandia reeks nr.			         597
Titel:				                     Archeologische waardering Volendam Julianaweg 95, gemeente Edam-Volendam (N-H).
Toponiem:			                   Volendam Julianaweg 95                                                            1. Inleiding en onderzoeksgebied            7
Bevoegde overheid: 		          Gemeente Edam-Volendam                                                            2. Landschaps- en bewoningsgeschiedenis     9
Onderzoeksmeldingsnummer:		    4012353100
Hoekcoördinaten: 			133.581/501.187                                                                              3. Specifieke archeologische verwachting   13
				133.663/501.127                                                                                              4. Conclusie en advies                     15
				133.630/501.085
				133.548/501.145
Uitvoerder:			Hollandia archeologen                                                                              Literatuurlijst                            16
				Tuinstraat 27a
				1544 RS Zaandijk
Auteur:				drs. B.D. Honigh				                                                                                  Bijlagen                                   17
In opdracht van: 			           R.S.M. van Noord - SAB Adviesgroep Arnhem
Wetenschappelijke leiding:		   P. Floore
                                                                                                                 1. Archeologische perioden
Illustraties:			               B.D. Honigh, tenzij anders vermeld.                                               2. Archeologisch stappenplan
Beheer en plaats documentatie: Transitiedepot Hollandia archeologen, Zaandijk.
				                           Naderhand: Provinciaal archeologisch depot Noord-Holland, Castricum		
				ARCHIS3
Versie:                        Definitief 26-5-2021
ISSN:				1572-3151

Autorisatie:			P.M. Floore			

Omslagafbeelding:                    Uitsnede kadastrale minuut 1811-1832




© Hollandia archeologen, Zaandijk 2021
Tuinstraat 27a
1544 RS Zaandijk
 075 - 622 49 57
 info@archeologen.com




      HOLLANDIA archeologen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                                                         1
                                                                                                                         INLEIDING EN ONDERZOEKSGEBIED
                                                                                                                         In opdracht van SAB Adviesgroep Arnhem heeft Hollandia archeologen in augustus
                                                                                                                         2016 een archeologische waardering opgesteld voor een plangebied aan de Juliana-
                                                                                                                         weg 95 te Volendam, gemeente Edam-Volendam (zie afbeelding 2). Aanleiding voor dit
                                                                                                                         onderzoek is het voornemen voor de sloop van een gebouwencomplex en de daarop
                                                                                                                         volgende bouw van 55 nieuwe woningen. De bij de sloop en / of bouw gepaard gaande
                                                                                                                         grondroering vormt mogelijk een bedreiging voor het archeologisch bodemarchief. Het
                                                                                                                         plangebied heeft een oppervlakte van 5400 m2. De coördinaten van het plangebied zijn
                                                                                                                         133.581 / 501.187, 133.663 / 501.127, 133.630 / 501.085 en 133.548 / 501.145.

                                                                                                                         Op grond van de Wet op de Archeologische Monumentenzorg (WAMZ) moeten
                                                                                                                         gemeenten verantwoordelijkheid nemen voor het behoud van het eigen archeologisch
                                                                                                                         erfgoed. Bij bodemingrepen van enige omvang zal het behoud van archeologische
                                                                                                                         waarden moeten worden afgewogen tegen andere maatschappelijke belangen. Wan-
                                                                                                                         neer andere belangen prevaleren boven het behoud van archeologische waarden in
                                                                                                                         situ (in de bodem) bestaat de verplichting de archeologische waarden te documenteren
                                                                                                                         door middel van opgravend onderzoek zodat de archeologische sporen ex situ (uit de
                                                                                                                         bodem, bijvoorbeeld in het depot) behouden kunnen worden (Beleidsnota Archeologie
                                                                                                                         Gemeente Edam-Volendam 2015).

                                                                                                                         Verantwoord beheer van het eigen cultuurhistorisch erfgoed begint met het aan
                                                                                                                         betrokkenen inzichtelijk maken waar en wanneer met het bodemarchief rekening dient
                                                                                                                         te worden gehouden. Dit betekent dat het noodzakelijk is een aantal beleidsregels te
                                                                                                                         formuleren om archeologiegevoelige gebieden in alle ruimtelijke plannen en projecten
4                                                                                                                        op te nemen en waar mogelijk te ontzien.                                                 5
                                                                                                                         Primair is het noodzakelijk om zowel bekende als nog niet of weinig bekende archeolo-
                                                                                                                         gische vindplaatsen een plaats te geven in het proces van ruimtelijke ordening. Indien
                                                                                                                         archeologie (en andere cultuurhistorische waarden) vroegtijdig in het planproces wordt
                                                                                                                         meegenomen en integraal deel uitmaakt van de planontwikkeling, worden vertragingen
                                                                                                                         en onnodige kosten voorkomen (Beleidsnota Archeologie Gemeente Edam-Volendam
                                                                                                                         2015).

                                                                                                                         De uitgangspunten voor gemeentelijke beslissingen zijn daarom in de Beleidsnota
                                                                                                                         Archeologie Gemeente Edam-Volendam en de bijbehorende Archeologische Beleids-
                                                                                                                         kaart opgenomen. Zo heeft de gemeente een eigen transparant archeologiebeleid,
                                                                                                                         wat reeds zijn doorwerking vindt in de gemeentelijke bestemmingsplannen. Daarmee
                                                                                                                         voldoet de gemeente aan de voorwaarden die de Wet op de Archeologische Monumen-
                                                                                                                         tenzorg stelt en zal voor alle betrokkenen inzichtelijk zijn wanneer en waar rekening
                                                                                                                         dient te worden gehouden met het bodemarchief (Beleidsnota Archeologie Gemeente
                                                                                                                         Edam-Volendam 2015).

                                                                                                                         Op de Archeologische Beleidskaart van de gemeente Edam-Volendam valt het plange-
                                                                                                                         bied onder het archeologieregime van de 4e categorie (zie afb. 1). Het betreft hier de
                                                                                                                         uitbreidingswijken van Volendam die zijn aanngelegd in voormalige veenontginnings-
                                                                                                                         gebieden waar naar verwachting bewoning aanwezig was in de Middeleeuwen. Bij het
                                                                                                                         archeologieregime van de 4e categorie horen de volgende voorwaarden: bij grondro-
                                                                                                                         erende werkzaamheden in plannen met een oppervlakte van 2500 m2 of groter, die
                                                                                                                         dieper reiken dan 40 cm beneden het maaiveld of beneden de waterbodemoppervlakte,
                                                                                                                         dient rekening te worden gehouden met de aanwezigheid van archeologische waarden.
    Afbeelding 1 Uitsnede van de Archeologische Beleidskaart van de gemeente Edam-Volendam. Het plangebied is aangege-   Aangezien de oppervlakte van het plangebied 5400 m2 is, wordt bovenstaande grens
    ven met de rode stip. Bron: Beleidsnota Archeologie Gemeente Edam-Volendam 2015.                                     overschreden en is archeologisch onderzoek een vereiste (Beleidsnota Archeologie
                                                                                                                         Gemeente Edam-Volendam 2015).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                                                        2
                                                                                                        LANDSCHAPS- EN BEWONINGSGESCHIEDENIS
                                                                                                        Bewerkt naar J. Holl, 2010

                                                                                                        2.1 Landschapsgenese
                                                                                                        De natuurlijke ondergrond bestaat in het onderzoeksgebied uit mariene en lagunaire
                                                                                                        afzettingen, bestaande uit fijne zand- en kleilagen (formatie van Boxtel). Op basis van
                                                                                                        geologische boorgegevens ligt de top van deze afzetting in het plangebied op 15.75
                                                                                                        meter onder maaiveld (boorkenmerk B19H0049; www.dinoloket.nl). Een stijging van de
                                                                                                        zeespiegel vanaf 8200 v. Chr. en een samengaande stijging van de grondwaterspie-
                                                                                                        gel veroorzaakte een vernatting van het landschap waardoor veenvorming optrad. Dit
                                                                                                        zogenaamde basisveen (formatie van Nieuwkoop) is in het plangebied enkele decime-
                                                                                                        ters dik. De zeespiegelstijging zorgde uiteindelijk voor verdrinking van het veenland-
                                                                                                        schap en de vorming van meren en west-oost georiënteerde getijdengeulen. Eén van
                                                                                                        deze geulen liep ten noorden van Edam. Door de geulen werden grote hoeveelheden
                                                                                                        zand en klei landinwaarts afgezet, die samen het laagpakket van Wormer (formatie
                                                                                                        van Naaldwijk) worden genoemd. De top hiervan ligt in het plangebied op zo’n 3.25
                                                                                                        meter onder maaiveld. Er zijn gezien deze diepte in de ondergrond vermoedelijk geen
                                                                                                        kreekruggen aanwezig. Afbeelding 5 geeft een schematisch overzicht van de onder-
                                                                                                        grond tot 10 meter onder maaiveld. Door de continue schommeling van de zeespiegel
                                                                                                        was het gebied vermoedelijk onaantrekkelijk voor bewoning.
                                                                                                        De getijdengeulen slibten langzamerhand dicht en er trad vanaf 3000 v. Chr. wederom
                                                                                                        veenvorming op (Hollandveen; laagpakket van Nieuwkoop). Veenstroompjes zorgden
                                                                                                        voor een natuurlijke afwatering van het veen. De IJe, een water tussen Edam en Volen-
                                                                                                        dam, is zo’n veenstroom. Vanaf de ijzertijd werden de randen van het Noord-Hollandse
6                                                                                                       veenlandschap bewoond, maar tot op heden zijn er uit de omgeving van het plangebied       9
    Afbeelding 2. Topografische kaart van Volendam met het plangebied aan de Julianaweg 95 binnen het
                                                                                                        geen voorbeelden bekend van bewoning vóór de veenontginningen in de late middel-
    rode kader.                                                                                         eeuwen. Vermoedelijk was het plangebied dan ook te nat voor bewoning.

                                                                                                        2.2 Veenontginningen en grondgebruik
                                                                                                        In de late middeleeuwen begonnen de veenontginningen: talloze sloten werden haaks
                                                                                                        op de natuurlijke veenstroompjes zoals de IJe gegraven om het veen te ontwateren.
                                                                                                        Het gevolg was een sterke bodemdaling doordat het uitdrogende veen oxideerde en
                                                                                                        verdween. De aanleg van dijken weerhield de zee ervan om het laag liggende land
                                                                                                        terug te winnen maar door verslechterde afwatering ontstonden talloze meren. Zo
                                                                                                        werd in 1357 door de aanleg van de ‘Vollendam’ de IJe afgesloten van de Zuiderzee. Er
                                                                                                        ontstond een binnenmeer: het Vollendammer Meer, dat in 1633 werd drooggelegd. Het
                                                                                                        plangebied ligt nu midden in de Volendammer Meerpolder. Op beelden van het AHN
                                                                                                        (Actueel Hoogtebestand Nederland) ligt het maaiveld in het plangebied op 2 tot 2,5 m
                                                                                                        -NAP, zo’n 2 meter lager dan de omgeving. In de meren werd veen weggeslagen en
                                                                                                        zeeklei afgezet (Walcheren laagpakket). Dit wordt bevestigd door de bodemkaart van
                                                                                                        Nederland, waarop het plangebied wordt aangegeven nabij een zone van zogenaamde
                                                                                                        drechtvaaggrond, bestaande uit zware, kalkarme klei (code Mv41C). Op historische
                                                                                                        kaarten is te zien dat in of nabij het plangebied geen bebouwing heeft gestaan (zie
                                                                                                        afbeelding 3 en 4). Tot aan de aanleg van de huidige woonwijk in de jaren ‘50 had het
                                                                                                        gebied een hoofdzakelijk agrarisch grondgebruik (weidegrond).
                                                                                                        In het Caertboeck Stadt Amsterdam staat een historische kaart, gemaakt door Cor-
                                                                                                        nelis Danckerts de Rij in 1643, en hierop staat het drooggemalen Volendammermeer
                                                                                                        afgebeeld met twee windmolens (zie afb. 7). Dit soort molens maalden het overtollige
                                                                                                        polderwater weg om vervolgens onder andere via de uitwaterende sluis bij Edam naar
                                                                                                        zee te worden geloosd. Deze molens dateren uit de eerste helft van de 17e eeuw. Het
                                                                                                        plangebied ligt middenin het drooggelegde Volendammermeer, maar de afgebeelde
                                                                                                        molens liggen niet binnen het plangebied. Op de Beleidskaart Archeologie staan deze
                                                                                                        molens ook aangegeven (EdVo11).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                     8
                                                                                                                           ven op de kadastrale minuut van 1811-1832.




Afbeelding 4. Het plangebied (bij de zwarte pijl) op een topografische kaart uit 1907.
                                                                                                                           Afbeelding 3. Het plangebied (rood kader) in het midden van de Vollendammer meer polder, weergege-




                                                                                                                       Ligging plangebied




                                                                                                                                                                                                                                     Prehistorisch oppervlak




                                                                                         Wormer Laagpakket   Walcheren Laagpakket
                                                                                         Hollandveen         Antropogene ophogingen
                                                                                                                                                                                          Afbeelding 5. Zuid-noord geörienteerd ondergrondmodel op basis van geologische
                                                                                                                                                                                          boringen (GeoTOP v1.3). De blauwe lijn geeft het prehistorische loopoppervlak
                                                                                                                                                                                          weer, dat duidelijk naar het noorden oploopt en ter hoogte van het plangebied op
                                                                                                                                                                                          een laag niveau ligt (bron: www.dinoloket.nl).
                                                                                                                                                                                     9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                          3
                                                                          S P E C I F I E K E A R C H E O L O G I S C H E V E R WA C H T I N G
                                                                          De in dit hoofdstuk beschreven archeologische verwachting is in tabel 1 samengevat.
                                                                          De vermoedelijke afwezigheid van hoger gelegen kreekruggen of andere in de pre-
                                                                          historie hooggelegen plaatsen in het onderzoeksgebied (zie afbeelding 5) maakt de
                                                                          verwachting op het aantreffen van prehistorische resten zeer laag. Hetzelfde geldt voor
                                                                          de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen. De vroegste resten die verwacht kunnen
                                                                          worden houden verband met de eerste ontginningsactiviteiten in de late middeleeuwen,
                                                                          mogelijk in de 12e eeuw. Sporen die verwacht kunnen worden zijn ontginningssloten
                                                                          en -greppels, hoewel deze door het water van het Vollendammer meer mogelijk zijn
                                                                          geërodeerd. De kans op het aantreffen van bewoningssporen uit de middeleeuwen en
                                                                          nieuwe tijd zoals huisplattegronden, ophogingslagen, kuilen en paalsporen wordt zeer
                                                                          klein geacht gezien de lage ligging van het land en het ontbreken van archeologische
                                                                          vindplaatsen in de (directe) omgeving van het plangebied. Bovendien wordt op his-
                                                                          torische kaarten geen bebouwing aangegeven maar slechts grasland met sloten die
                                                                          verband houden met de inpoldering van het Vollendammermeer.


                                                                           Periode                      Verwachting   Omschrijving van de te verwachte resten
                                                                           Prehistorie, Romeinse tijd   Laag          n.v.t.
                                                                           en vroege middeleeuwen
                                                                           Romeinse tijd                Laag          Nederzettingssporen, ploegsporen, cultuurla-
                                                                                                                      gen, greppels, kuilen, begravingen, waterput-
                                                                                                                      ten, aardewerk, natuursteen, gewei, benen
                                                                                                                      voorwerpen, metalen voorwerpen, houten
                                                                                                                      voorwerpen, leer,
10                                                                                                                                                                             11
                                                                           Middeleeuwen                 Laag          Nederzettingssporen, ploegsporen, cultuurla-
                                                                                                                      gen, greppels, kuilen, begravingen, waterput-
                                                                                                                      ten, aardewerk, natuursteen, gewei, benen
                                                                                                                      voorwerpen, metalen voorwerpen, houten
                                                                                                                      voorwerpen, leer, aanplempingslagen, kelders

                                                                          Tabel 1. Gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied Julianaweg 95 te Volendam.




     Afbeelding 6. Overzicht van de boringen (GeoTOP v1.3) die gebruikt
     zijn voor het maken van het zuid-noord geörienteerde ondergrond-
     model (afbeelding 5).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                      4
                                                                                                                                      CONCLUSIE EN ADVIES
                                                                                                                                      Het plangebied Julianaweg 95 te Volendam ligt aan de rand van het Markermeer,
                                                                                                                                      in een zone met een gespecificeerd archeologisch regime van de vierde categorie.
                                                                                                                                      Gedurende de prehistorie, Romeinse tijd en vroege middeleeuwen was het terrein door
                                                                                                                                      zijn lage ligging vermoedelijk te nat voor bewoning. De IJe, een natuurlijke waterloop
                                                                                                                                      tussen Edam en Volendam, mondde hier uit in de Zuiderzee. Veenontginningen en
                                                                                                                                      dijkaanleg in de late middeleeuwen moesten het land bewoonbaar maken maar zetten
                                                                                                                                      een proces van bodemdaling in waardoor het natuurlijke riviertje de IJe slecht afwa-
                                                                                                                                      terde en het Vollendammer meer ontstond. Het plangebied lag onder water. Ook na
                                                                                                                                      de drooglegging in 1633 zijn er geen aanwijzingen voor bewoning in het plangebied:
                                                                                                                                      op historisch kaartmateriaal is zichtbaar dat het plangebied een agrarisch karakter had
                                                                                                                                      (weidegrond).

                                                                                                                                      Omdat de kans op het aantreffen van archeologische resten uit de prehistorie tot en
                                                                                                                                      met de nieuwe tijd laag is, wordt aanbevolen om geen archeologische vervolgstappen
                                                                                                                                      te ondernemen. Mochten tijdens de werkzaamheden alsnog archeologische resten aan
                                                                                                                                      het licht komen, dan dient het bevoegd gezag - de gemeente Edam-Volendam - onmid-
                                                                                                                                      delijk hiervan op de hoogte gesteld te worden.




12                                                                                                                                                                                                                              13




     Afbeelding 7. Uitsnede van de kaart van Cornelis Danckerts de Rij (1643) uit het Caertboeck Stadt Amsterdam. Het plangebied is
     bij benadering aangegeven met het zwarte kader. Bron: Beoordeling gemeente van rapportage archeologisch onderzoek Maria
     Goretti.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>     L I T E R AT U U R
                                                                                                              BIJLAGEN
     Holl, J., 2010: Julianaweg / Kielstraat te Volendam, gemeente Edam-Volendam. Een   Inhoudsopgave
     bureauonderzoek (ADC-rapport 2416), Amersfoort.

     Husken, S., C. Nyst, 2015: Beleidsnota Archeologie gemeente Edam-Volendam,         Bijlage 1: Archeologische perioden
     Volendam.                                                                          Bijlage 2: Archeologisch stappenplan

     Husken, S., C. Nyst, 2015: Archeologische Beleidskaart gemeente Edam-Volendam,
     Volendam.

     Mulder, E.F.J., de, et al, 2003: De ondergrond van Nederland, Groningen.




     Websites:

     www.cultureelerfgoed.nl

     www.dinoloket.nl

     www.gpscoordinaten.nl




14                                                                                                                             15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>        B I J L A G E 1: A R C H E O L O G I S C H E P E R I O D E N                                                                B I J L A G E 2: A R C H E O L O G I S C H E S TA P P E N P L A N

                                                                                                                                    In het “stappenplan archeologie” wordt aangegeven welk traject bij planvorming bewandeld
                                                               Laat-Neolithicum        B   2.450-2.000                              moet worden als het gaat om het inpassen van archeologische waarden en verwachtingen.




                                               NIEUWE TIJD
     Nieuwe tijd           C 1.850-heden                                                                                            Het is van groot belang om in een zo vroeg mogelijk stadium van de planvorming rekening te
                                                                                       A   2.850-2.450
                                                                                                                                    houden met de archeologische waarden en verwachtingen en wel voordat men aanvangt met




                                                                                                         MESOLITHICUM NEOLITHICUM
     Nieuwe tijd           B 1.650-1.850                       Midden-Neolithicum      B   3.400-2.850                              de globale invulling van een plangebied.
     Nieuwe tijd           A 1.500-1.650                                               A   4.200-3.400

                                                               Vroeg-Neolithicum       B   4.900-4.200
                                                                                                                                    Het stappenplan gaat uit van een brede inventarisatie van wat er bekend is over de archeo-
     Late-Middeleeuwen     B 1.250-1.500                                                                                            logische waarden. Op basis daarvan wordt zeer gericht ingezoomd op voor het plan(gebied)
                                                                                       A   5.300-4.900




                                               MIDDELEEUWEN
                                                                                                                                    relevante archeologische informatie. Na iedere stap wordt beredeneerd gekozen voor meer
     Late-Middeleeuwen     A 1.050-1.250
                                                               Laat-Mesolithicum           6.450-4.900                              diepgaand onderzoek op specifieke plekken, zodat uiteindelijk voldoende bekend is over aan-
     Vroege-Middeleeuwen   D       900-1.050                                                                                        wezige vindplaatsen om gemotiveerde afweging in het ruimtelijke-ordeningsproces te kunnen
                           C        725-900
                                                                                                                                    maken.
                                                               Midden-Mesolithicum         7.100-6.450
                           B        525-725
                           A        450-525                    Vroeg-Mesolithicum          8.800-7.100                              I. Bureauonderzoek
     Laat-Romeinse tijd        B    350-450                                                                                         Het doel van bureauonderzoek is het verwerven van informatie - aan de hand van bestaande
                               A    270-350                    Laat-Paleolithicum      B 18.000-8.800                               bronnen - over bekende of verwachte archeologische waarden binnen of relevant voor het
                                                                                                                                    plangebied. Daarnaast moet het bureauonderzoek inzicht bieden in eventueel benodigd
                                               ROMEINSE TIJD


     Miden-Romeinse tijd       B    150-270                                                                                         inventariserend onderzoek (stap II, zie onder). Een bureauonderzoek bestaat uit een archief-
                                                                                                                                    en literatuuronderzoek van archeologische en bodemkundige gegevens die bij RCE, pro-
                               A     70-150
                                                                                      A 35.000-18.000
                                                                                                                                    vincie, gemeente en/of andere instanties (b.v. universiteiten, musea) bekend zijn over het
     Vroeg-Romeinse tijd       B      25-70                                                                                         betreffende gebied. Het Bureauonderzoek dient de volgende aspecten te behandelen:
                               A      12-25
                                                                                                                                        * Aangeven wat de aanleiding is voor het bureauonderzoek en om welk gebied het gaat    
16   Late-IJzertijd            12 na Chr.-                                                                                                 in verband met het bepalen van het onderzoekskader.                                        17
                               250 v. Chr.                                                                                              * Beschrijven van het huidige gebruik van de locatie op basis van beschikbare     
                                               IJZERTIJD




     Midden-IJzertijd               500-250                    Midden-Paleolithicum    300.000-35.000
                                                                                                                                           relevante gegevens.
                                                                                                                                        * Beschrijven van het historische grondgebruik of de historische ontwikkeling van
     Vroege-IJzertijd               800-500
                                                                                                                                           het gebied op basis van geofysische, fysische en historisch geografische gegevens.
                                                                                                                                        * Een korte impressie over de onstaansgeschiedenis van het landschap.
                                                                                                                                        * Een impressie van de bewoningsgeschiedenis.



                                                                                                         PALEOLITHICUM
     Late-Bronstijd                1.100-800
                                                                                                                                        * Beschrijven bekende archeologische waarden.
     Midden-Bronstijd      B 1.500-1.100                                                                                                * Archeologisch waardevolle terreinen zoals deze zijn opgenomen in het Centraal
                                               BRONSTIJD




                                                                                                                                           Monumenten Archief (CMA) van de RCE. Dezelfde terreinen zijn tevens
                           A 1.800-1.500                                                                                                   opgenomen op de Archeologische Monumentenkaarten (AMK) van de provincies. 		
                                                                                                                                           Archeologisch waardevolle terreinen genieten wettelijke bescherming (ex artikel 3
     Vroege-Bronstijd          2.000-1.800                     Vroeg-Paleolithicum           -300.000
                                                                                                                                           en 6 van de Monumentenwet) of dienen een planologische bescherming te krijgen
                                                                                                                                           binnen het bestemmingsplan.
                                                                                                                                        * Archeologische vindplaatsen zoals deze in het Centraal Archeologisch Archief
                                                                                                                                          (CAA) van de RCE aanwezig zijn. Clustering van vindplaatsen kan wijzen op de
                                                                                                                                           aanwezigheid van bewoningssporen uit het verleden.
                                                                                                                                        * Beschrijven van de archeologische verwachtingen en opstellen van een gespecificeerd en  
                                                                                                                                          onderbouwd verwachtingsmodel van de verwachte archeologische waarden.
                                                                                                                                        * Aan de hand van de door de RCE ontwikkelde Indicatieve Kaart van Archeologische
                                                                                                                                          Waarden. Gebieden met een hoge of middelhoge archeologische verwachtingswaarde of
                                                                                                                                          trefkans komen in ieder geval voor een nader archeologisch onderzoek in aanmerking.
                                                                                                                                        * Aan de hand van een meer gedetailleerde provinciale c.q. gemeentelijke verwachtings-
                                                                                                                                           kaart.
                                                                                                                                        * Rapportage met daarin advisering ten behoeve van het vervolgtraject gerelateerd aan de   
                                                                                                                                          verschillende stadia van het planvormingsproces.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>     II. Inventariserend veldonderzoek (IVO)
     Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het zeer gericht aanvullen en toetsen van
     de uitkomsten van het bureauonderzoek. Stapsgewijs wordt bekeken óf er archeologische
     waarden aanwezig zijn en zo ja, wat dan de aard, karakter, omvang, datering, gaafheid, con-
     servering en relatieve kwaliteit is. Ten behoeve van een IVO dient een Programma van Eisen
     (PvE) opgesteld te worden. In principe wordt het IVO uitgevoerd op basis van een Plan van
     Aanpak (PvA).
     Het onderzoek kan bestaan uit de volgende methoden:

         * non-destructieve methoden: geofysische methoden ;
         * weinig destructieve methoden: oppervlaktekartering, booronderzoek, sondering
           (putjes van maximaal een vierkante meter);
         * destructieve methoden: proefsleuven.

     Welke methoden (kunnen) worden ingezet hangt af van de locatie en vraagstelling. De onder-
     bouwing voor de in te zetten methoden is in het bureauonderzoek gegeven. Een inventa-
     riserend veldonderzoek moet leiden tot een waardering en een archeologisch inhoudelijk
     selectieadvies.

     Nadere toelichting onderzoeksmethoden: 1 en 2: Bij non-destructieve methoden moet men
     denken aan elektrische, magnetische en elektromagnetische methoden, eventueel in combi-
     natie met remote sensing technieken.

     Bij weinig destructieve methoden gaat het om oppervlaktekartering en booronderzoek. Dit
     houdt in dat het plangebied wordt gekarteerd door middel van het “belopen” van akkers en
     weilanden, waarbij gezocht wordt naar aanwijzingen voor de aanwezigheid van archeologi-
     sche waarden. Daarnaast wordt door middel van boringen onderzocht hoe het staat met de
18   bodemopbouw, en of er archeologische lagen of indicatoren te onderscheiden zijn. De aan-
     getroffen vindplaatsen kunnen vervolgens nader bekeken worden met een meer diepgaand
     booronderzoek . Dit levert nadere informatie over de omvang en waardering op. Soms is het
     nodig om in dit stadium proefputjes te graven. Een proefsleuvenonderzoek wordt uitgevoerd
     indien uit de minder destructieve onderzoeksmethoden is gebleken dat er in een plangebied
     waardevolle archeologische vindplaatsen aanwezig zijn. Door middel van het graven van een
     aantal proefsleuven kunnen de exacte begrenzing, de datering en de graad van conservering
     van een vindplaats worden onderzocht. Uit het proefsleuvenonderzoek moet blijken of een
     vindplaats behoudenswaardig of zelfs beschermenswaardig is. Is dit het geval, dan zal beke-
     ken moeten worden of de vindplaats ingepast kan worden in het plan. Het rijks- en ook het
     provinciaal archeologiebeleid gaat in eerste instantie uit van behoud van het bodemarchief in
     situ (ter plekke in de bodem).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>