<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                   Raadsinformatiebrief
                      Burgemeester en
 Van                                                        Zaak nr.         1276766
                      Wethouder/Burgemeester

 Aan                  Gemeenteraad                          RIB nr.          2023-21

 Portefeuillehouder   K.J. Walters                          Datum            15 maart 2023

 Informatie bij       A. Tempelaars                         Tel. nr.         (035) 629 2862


Onderwerp
Op 14 maart heeft het college twee besluiten genomen over de woondeal MRA (Metropoolregio
Amsterdam). Met deze brief informeren wij u over deze besluiten.


Kernboodschap
Woondeal MRA
Het Rijk, provincies en de gemeenten in de MRA, hebben een nieuwe woondeal opgesteld. Deze
woondeal is een uitwerking van de aangescherpte ambities van het programma woningbouw van de
Nationale Woon en Bouwagenda. Op 15 maart tekent wethouder Walters de woondeal MRA, namens
het college, voor de gemeente Hilversum. Hierbij ontvangt u de nieuwe Woondeal MRA 2022 t/m 2030.

Woondeal MRA Aanvullende verklaring Amsterdam - BZK
Het tweede besluit dat het college heeft genomen over de woondeal is om niet in te stemmen met de
aanvullende verklaring. Deze aanvullende verklaring is opgesteld door de gemeente Amsterdam en het
ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties (BZK). In de aanvullende verklaring verzoekt de
gemeente Amsterdam de andere MRA gemeenten om meer dan haar deel te doen in de huisvesting van
aandachtsgroepen.

Aanleiding
Woondeal MRA 2022 t/m 2030
Het landelijk woningtekort wordt groter. De inzet om deze opgave in onze regio aan te pakken is
onverminderd groot. De Minister voor VRO, de provincies Noord-Holland en Flevoland en de 29
regiogemeenten in de MRA hernieuwen met deze Woondeal de samenwerking voor de
woningbouwopgave in de periode 2022 t/m 2030. Daarbij wordt ook nauw samengewerkt met
corporaties, marktpartijen en maatschappelijk partners.

Met deze woondeal maken we onder andere woningbouwafspraken over het realiseren van tweederde
betaalbare nieuwbouw. Daarnaast zijn er procesafspraken die moeten waarborgen dat Rijk en regio de
grote woningbouw- en betaalbaarheidsambities met elkaar kunnen oppakken. Andere onderwerpen zijn
huisvesting van senioren en maatschappelijke aandachtsgroepen en duurzame en toekomstbestendige
bouw.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Woondeal MRA Aanvullende verklaring Amsterdam - BZK
Amsterdam en het ministerie van Binnenlandse Zaken stellen dat Amsterdam meer dan haar deel doet in
het huisvesten van aandachtsgroepen en statushouders. De andere gemeenten in de MRA wordt nu
gevraagd deze Amsterdamse opgave te onderkennen en de stad te ondersteunen door een deel van haar
opgave over te nemen. Tussen de regiogemeenten in Gooi en Vecht en separaat met enkele andere
MRA-gemeenten is de aanvullende verklaring inhoudelijk besproken. De problematiek die door
Amsterdam wordt geschetst in termen van een grote opgave van het huisvesten van statushouders en
andere maatschappelijke doelgroepen wordt breed herkend en erkend. Maar geconcludeerd is dat
Amsterdam geen steekhoudende argumenten heeft om van de andere MRA- gemeenten te vragen meer
dan hun deel te doen in het huisvesten van aandachtsgroepen en statushouders.

Consequenties
Woondeal MRA
De Woondeal sluit goed aan op het Hilversumse beleid. Met het tekenen van de Woondeal gaan we een
langjarige samenwerking met Rijk, provincie, regio aan om de complexe opgaven op de woningmarkt op
te pakken. Op die manier worden de krachten van de verschillende overheidslagen gebundeld met als
doel het functioneren van de regionale woningmarkt structureel te verbeteren, de bouwproductie met
oog voor duurzaamheid en betaalbaarheid op niveau te brengen. Het tekenen van de Woondeal helpt
dus de gemeente Hilversum om in samenwerking de ambities op het gebied van wonen en
betaalbaarheid voor elkaar te krijgen.

Woondeal MRA Aanvullende verklaring Amsterdam - BZK
De opgave voor de huisvesting van aandachtsgroepen blijft bestaan. Gezamenlijk als gemeenten moet
gekeken worden naar oplossingen voor dit probleem.

Vervolgtraject
Woondeal MRA
De Woondeal wordt -indien nodig- jaarlijks geactualiseerd, onder andere naar aanleiding van de nieuwe
woningbehoefteprognose. Verder wordt in 2023 het nieuwbouwprogramma per gemeente, in
deelregionaal verband nader uitgewerkt. Na het opstellen van de woonzorgvisies vindt een herijking
plaats van de afspraken die in de Woondeal gemaakt zijn met betrekking tot de huisvesting van
aandachtsgroepen en wonen en zorg voor ouderen.

Naast de afspraken over de woningbouwopgave zijn afspraken gemaakt over monitoring en rapportage
om zicht te houden op de voortgang. Er wordt een overlegstructuur ingericht om de voortgang van de
productie en de randvoorwaarden te bespreken, belemmeringen op te lossen en besluiten te nemen. De
Woondealafspraken worden in 2025 geëvalueerd.

Woondeal MRA Aanvullende verklaring Amsterdam - BZK
Er is nog niet bekend hoe het vervolgproces er uit gaat zien.


Burgemeester en wethouders van Hilversum,
de gemeentesecretaris,                             de burgemeester,




mr. C.P. Torres Barrera                            dr. ir. G.M. van den Top
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Bijlage(n):
1.        Woondeal MRA


Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B en W-vergadering van 14 maart 2023.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Woondeal MRA

Partijen:

Provincies Noord-Holland en Flevoland

Gemeenten Aalsmeer, Almere, Amstelveen, Amsterdam, Beverwijk, Blaricum, Bloemendaal, Die-
men, Edam-Volendam, Gooise Meren, Haarlem, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Hilver-
sum, Huizen, Landsmeer, Laren, Lelystad, Oostzaan, Ouder-Amstel, Purmerend, Uithoorn, Velsen,
Waterland, Wijdemeren, Wormerland, Zaanstad, Zandvoort.

De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening




Kaart 1. Verstedelijkingsconcept MRA met bouwlocaties Woondeal en geüpdatete plancapaciteit.


(voor colofon: kaarten zijn van Martijn Veenstra)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Inhoud
Overwegingen .................................................................................................................... 3
Regionale context ............................................................................................................... 4
Rollen en verantwoordelijkheden .......................................................................................... 6
Inhoud Woondeal MRA ......................................................................................................... 7
   1. Woningbouwopgave: van provinciale naar regionale en lokale opgave ................................ 7
   2. Bouwlocaties ............................................................................................................. 10
   3. Versnellingsafspraken ................................................................................................. 10
   4. Betaalbaarheid .......................................................................................................... 11
   5. Woningbouw voor ouderen en verpleegzorgplekken ....................................................... 13
   6. Herstructurering, stedelijke vernieuwing en kwetsbare wijken ......................................... 14
   7. Vakantieparken ......................................................................................................... 14
   8. Duurzame en toekomstbestendige bouw ....................................................................... 15
   9. Ruimtelijke ordeningskaders ....................................................................................... 16
   10. Samenwerking en sturing .......................................................................................... 18
         A. Monitoring en bespreking voortgang ...................................................................... 18
         B. Belemmeringen oplossen en besluiten nemen ......................................................... 19
   11. Kritische succesfactoren, randvoorwaarden en ondersteuning ........................................ 19
      Kritische succesfactoren: randvoorwaarden voor de woningbouwdoelstelling (A t/m G) ....... 21
         A. Elektriciteitsnetwerken en aansluitingen ................................................................ 21
         B. Stikstof .............................................................................................................. 21
         C. Geluid ............................................................................................................... 22
         D. Betaalbaarheid ................................................................................................... 23
         E. Mobiliteit ............................................................................................................ 25
         F. Focus op de uitvoering ......................................................................................... 25
         G. Verduurzaming en kwaliteitsverbetering bestaande voorraad ................................... 26
      Kritische succesfactoren: ondersteuning locaties ............................................................ 26
   Handtekeningen ............................................................................................................ 27
   Bijlage 1. Woningbouwafspraken per gemeente ................................................................. 28
   Bijlage 2: MRA Grotere gebiedsontwikkelingen .................................................................. 31
   Bijlage 3: Generieke ondersteuning woningbouw ............................................................... 36
   Bijlage 4: Overzicht rijkssubsidies.................................................................................... 38
   Bijlage 5: Schematische weergave governance woningbouw ............................................... 40
   Bijlage 6. Totalen per provincie ....................................................................................... 41




                                                                                                                                    2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Overwegingen

   Om het woningtekort terug te dringen tot een gezonder evenwicht, wordt met het programma
    Woningbouw nationaal ingezet op de realisatie van 900.000 woningen tot en met 2030. Om dit
    te realiseren wordt gestreefd naar een groei tot 100.000 nieuwbouwwoningen per jaar vanaf
    2024. Daarbij is het streven dat ten minste twee derde van de nieuwbouwwoningen betaalbaar
    zijn. Daarom is nationaal de bouw van 250.000 sociale corporatiewoningen en 350.000 wonin-
    gen in het middensegment (middenhuur, waarvan 50.000 door woningcorporaties, en koopwo-
    ningen onder de €355.000) nodig. Gemeenten, provincies en Rijk maken samen afspraken
    over ieders aandeel in het behalen van deze doelstellingen. De nationale opgave is vastgesteld
    in de Nationale Woon- en Bouwagenda en de onderliggende programma’s, is uitgewerkt in we-
    derkerige bestuurlijke afspraken op provinciaal niveau en voor de Metropoolregio Amsterdam
    (MRA) in deze Woondeal.

   Het Rijk en de provincies Noord-Holland en Flevoland hebben in oktober 2022 afspraken ge-
    maakt over het provinciale aandeel in de nationale opgaven. In bijlage 1 van deze Woondeal is
    een doorvertaling gemaakt van deze afspraken naar het schaalniveau van de gemeenten bin-
    nen de MRA.

   Met deze Woondeal worden de krachten van de verschillende overheidslagen gebundeld met
    als doel het realiseren en behouden van voldoende (betaalbare) woningbouw in de MRA. Hier-
    toe leggen het Rijk, de twee provincies en de gemeenten in de MRA hun wederzijdse verant-
    woordelijkheden en inspanningen vast en erkennen zij wederzijds de in deze Woondeal opge-
    nomen kwantitatieve en kwalitatieve opgaven en de randvoorwaarden die moeten worden in-
    gevuld om deze afspraken tot realisatie te kunnen brengen. De bouw van woningen hangt sa-
    men met tal van andere ruimtelijke en volkshuisvestelijke opgaven, waaronder het borgen van
    de betaalbaarheid van opgeleverde nieuwbouw en de bestaande voorraad. Via de woondeal-
    overleggen kunnen knelpunten binnen deze opgaven vanuit Rijk en regio geagendeerd wor-
    den, om gezamenlijk het gesprek te voeren en naar oplossingen te zoeken. Indien hiervoor an-
    dere gremia zijn, wordt in gezamenlijkheid bepaald hoe de regionale context en betrokkenheid
    daarin worden meegenomen.

   Deze Woondeal vervangt de lopende Woondeal (van 5 jul 2019) tussen Rijk en MRA en be-
    krachtigt een langjarig (tot en met 2030) partnerschap op regionale schaal tussen gemeenten,
    provincies en Rijk, in nauwe samenwerking met corporaties, marktpartijen en maatschappe-
    lijke partners.

   De langere horizon van deze afspraken (tot en met 2030) vereist ook realisme en aanpas-
    singsvermogen als de omstandigheden wijzigen en als randvoorwaarden niet (geheel, of niet
    tijdig) kunnen worden ingelost. De bouw van woningen behelst niet alleen een ruimtelijke,
    maar ook een sociaal-maatschappelijke puzzel en is daarmee complex, tijdrovend en kostbaar.
    Daarnaast is het een uitdaging voor de overheid en bouwsector om aan voldoende mensen te
    komen voor de uitvoering van de gemaakte plannen en om de talrijke belemmeringen het
    hoofd te bieden. We moeten er dan ook samen alles aan doen om de opgave te realiseren. We
    bespreken frequent de voortgang van de realisatie van de woningbouw en ondernemen in een
    vroegtijdig stadium actie als de voortgang daarvoor aanleiding geeft.

   De Nationale Woon- en Bouwagenda en de daartoe behorende afspraken zoals de voorliggende
    Woondeal zijn tot stand gekomen in tijden van onzekere (externe) maatschappelijke en econo-
    mische ontwikkelingen. Daarnaast werkt het Rijk aan aanvullende wet- en regelgeving waar-
    mee het Rijk meer de regie neemt voor de volkshuisvesting (de Wet Versterking Regie op de
    Volkshuisvesting). Ook zijn in de Nationale Prestatieafspraken namens de woningcorporaties
    voorbehouden gemaakt. Partijen houden er rekening mee dat deze omstandigheden of voorbe-
    houden ertoe kunnen leiden dat deze Woondeal moet worden aangepast.




                                                                                                 3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Regionale context
   Heel Nederland kampt met krapte op de woningmarkt, maar in de MRA is deze extra groot. De
    woningmarkt in de MRA wordt gekenmerkt door grote instroom van woningzoekenden vanuit
    heel Nederland en het buitenland. De aantrekkelijkheid van de MRA wordt weerspiegeld in de
    hoge woningprijzen. In het vierde kwartaal van 2021 lag de gemiddelde verkoopprijs van een
    woning in de MRA op €520.000, ruim een ton boven het Nederlands gemiddelde (€403.000).
    De gemiddelde huurprijs in de particuliere vrije sector lag in 2021 op ruim €1.400. Uit recent
    onderzoek (RIGO, 2022) naar het huuraanbod op verhuursite Pararius blijkt dat 83% van het
    particuliere huuraanbod in de MRA een prijs had boven de €1.500 per maand en 55% zelfs bo-
    ven de €2.000 per maand. Slechts 2% van het regionale aanbod werd aangeboden met een
    vraaghuur van minder dan €1.000.

   Vooral voor lage en middeninkomens is de kans op het vinden van een betaalbare koop- of
    huurwoning kleiner geworden. Het betaalbare deel van de woningvoorraad (sociale huur- en
    goedkopere koopwoningen) werd tussen 2017 en 2021 steeds kleiner, terwijl het percentage
    huishoudens met een laag inkomen toenam. Waar in 2017 het aandeel lage inkomens nog la-
    ger was dan het aandeel in de woningvoorraad dat voor hen betaalbaar is, is dit beeld in 2021
    omgedraaid.

   De prijzen in de vrije sector zijn de afgelopen jaren steeds verder gestegen, ondanks dat er
    fors meer aanbod is bijgekomen. Hierdoor neemt het prijsverschil met het gereguleerde aan-
    bod toe. Het aanbod sociale huur is gering ten opzichte van de vraag wat resulteert in lange
    wachtlijsten en wachttijden van gemiddeld 13 jaar.

   Het aandeel huur- en koopwoningen in het middensegment daalt, hoewel de vraag naar deze
    woningen onverminderd groot is. De daling vindt plaats ondanks de inzet van gemeenten om
    het aanbod in het middensegment te vergroten. Deze inspanningen leveren te weinig op: dit
    segment verdwijnt door prijsstijging sneller dan kan worden bijgebouwd, omdat het nu niet
    voldoende mogelijk is om het middensegment betaalbaar te houden. Betaalbare koopwoningen
    tot €355.000 zijn in de MRA steeds schaarser. Indien betaalbare huurwoningen of koopwonin-
    gen worden gebouwd, zijn het door de hoge m² prijzen vaak kleine studio’s die niet geschikt
    zijn voor gezinnen.

   Naast de grote opgave in de MRA om voldoende, betaalbaar en divers aanbod te bouwen en te
    behouden, zijn er ook grote inspanningen nodig om de kwaliteit van bestaande woningen en
    wijken te versterken. Dit vraagt veel inzet en grote investeringen in de bestaande bouw, die
    van invloed zijn op de inzet en investeringen in de nieuwbouw van corporaties en marktpar-
    tijen. Met de corporaties zijn hierover afspraken gemaakt in de Nationale Prestatieafspraken.

   Zoals Rijk en regio in het Verstedelijkingsconcept MRA gezamenlijk hebben uitgewerkt, is de
    woningbouwopgave onderdeel van de integrale verstedelijkingsopgave. Inzet van dit Verstede-
    lijkingsconcept is 175.000 woningen in de MRA in de periode 2020 tot en met 2029, met aan-
    dacht voor de sociaal-maatschappelijke en economische ontwikkeling in de kernen van de MRA
    en voor duurzame, toekomstbestendige steden en samenlevingen. Het gaat niet alleen om het
    bouwen van aantallen woningen, maar ook om de kwaliteit daarvan en om het bouwen en ver-
    sterken van de samenleving, rekening houdend met opgaven op het gebied van klimaat, werk-
    gelegenheid, kansengelijkheid, bereikbaarheid, energie, natuurinclusiviteit en voorzieningen.

   De problematiek op de woningmarkt vraagt om een fundamentele en brede aanpak van de op-
    gaven door middel van nieuwbouw, in combinatie met maatregelen ten aanzien van betaal-
    baarheid, leefbaarheid, kwaliteitsverbetering en verduurzaming. In de Nationale Woon-en
    Bouwagenda zijn deze opgaven dan ook in onderlinge samenhang behandeld. In deze Woon-
    deal ligt het accent op afspraken over de bouwopgave en de randvoorwaarden daarvoor. An-
    dere maatregelen en thema's uit de Nationale Woon-en Bouwagenda die geen onderdeel zijn
    van deze Woondeal, kunnen wel via de woondealtafel geagendeerd worden.




                                                                                                   4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

   Om de genoemde woningbouwopgave tijdig – tot en met 2030 –te kunnen realiseren dient een
    aantal knelpunten te worden opgelost en/of de juiste randvoorwaarden worden gecreëerd zo-
    als: stikstof, geluid, energie-infrastructuur, betaalbaarheid, mobiliteit, toekomstbestendigheid
    (inclusief klimaat(adaptatie), water, bodem en duurzaamheid) en uitvoeringscapaciteit. Deze
    randvoorwaarden van deze Woondeal zijn ook onderdeel van de bestuurlijke woningbouwaf-
    spraken tussen Rijk en provincies.




                                                                                                   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Rollen en verantwoordelijkheden
   Eén overheid: gemeenten, provincies, en Rijk zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor de ver-
    sterking van de regie op de woningbouw en het realiseren van de woningbouwopgave. Alle
    overheidslagen dragen bij aan de vanuit hun specifieke rol in aansluiting op het huis van Thor-
    becke, en wet- en regelgeving zoals de Woningwet, de Huisvestingswet, de Wet Ruimtelijke
    Ordening en de Omgevingswet. Duidelijk moet zijn wat de rol van eenieder is in deze Woon-
    deal. Overheden werken samen vanuit hun eigen rol en verantwoordelijkheid en zetten geza-
    menlijk en gecoördineerd hun instrumenten en middelen in. In aansluiting daarop herbevesti-
    gen we het volgende:

   Het College van B&W is als eerste bestuursorgaan verantwoordelijk voor de zorg voor de fy-
    sieke leefomgeving met onder andere voldoende en passend woningaanbod. In aansluiting
    daarop zetten de gemeenten zich in voor voldoende bouwlocaties in ruimtelijke plannen voor
    de realisatie van de woningbouwafspraken uit deze Woondeal. Met inzet van de wettelijke in-
    strumenten zorgen gemeenten voor de benodigde (harde) plancapaciteit in de verschillende
    prijs/kwaliteitssegmenten, de programmering (sociale huur, middenhuur en betaalbare koop
    en overig), prestatieafspraken met corporaties en huurdersorganisaties en voor verlening van
    omgevingsvergunningen. De Gemeenteraad is verantwoordelijk voor het vaststellen van de
    gemeentelijke woonvisie.

   De provinciale omgevingsvisie, omgevingsverordening en het programma vormen het boven-
    liggende beleidskader en bevatten de regels en voorwaarden voor de regionale woonvisies en
    regionale woningbouwprogramma's. Vanuit deze wettelijke bevoegdheid is het college van Ge-
    deputeerde Staten van de provincie verantwoordelijk voor de gebiedsgerichte coördinatie
    van de (ruimtelijke) doorvertaling van de provinciale woningbouwopgave in regionaal verband
    met de gemeenten. Het college van Gedeputeerde Staten van de provincie stuurt actief op
    de kwantitatieve (voldoende plancapaciteit en bouwlocaties bij gemeenten) en kwalitatieve
    woningbouwprogrammering (de prijssegmentering: verdeling sociale huur, middenhuur, be-
    taalbare koop en overig), waarbij het kwalitatieve aspect in deze afspraken voor nu vooral de
    betaalbaarheid betreft. Doel is het toewerken naar meer balans in de woningvoorraad, met
    een streven naar minimaal 30% sociale huurwoningen in de bestaande voorraad op provinciaal
    niveau, regionaal niveau en lokaal niveau, waarbij 30% sociale huur geen bovengrens is: ge-
    meenten hebben de ruimte om een hoger percentage sociale huur aan te houden. Daarbij kan
    rekening gehouden worden met specifieke situaties in gemeenten waarbij het toegroeien naar
    minimaal 30% evident niet logisch of haalbaar is. Provincies bevorderen door actieve sturing
    deze evenwichtige verdeling tussen en in de Woondealregio’s. Eventueel extra noodzakelijk ju-
    ridisch instrumentarium zal onderdeel uitmaken van de Wet Versterking Regie op de Volks-
    huisvesting.

   De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening is verantwoordelijk voor de
    realisatie van de nationale opgave en stelselverantwoordelijk voor de versterking van het wet-
    telijk instrumentarium voor de medeoverheden voor de woningbouwopgaven en voor onder-
    steuning van de uitvoering via inzet van (financiële) middelen. De minister stuurt actief op de
    realisatie van de nationale opgave door intensief en periodiek overleg met medeoverheden en
    monitoring van de woningbouw, waarbij ook de samenhang met andere woningmarktontwikke-
    lingen agenderend kan worden besproken. Daarnaast coördineert de minister de opgaven die
    samenhangen met de woningbouw met de medeoverheden en andere departementen. Zo no-
    dig hakt de minister samen met collega-bewindspersonen knopen door.




                                                                                                  6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Inhoud Woondeal MRA

1. Woningbouwopgave: van provinciale naar regionale en lokale opgave

1.1 We hebben een gezamenlijke opgave. Om het huidige woningtekort aan te pakken is het nood-
    zakelijk om de komende jaren het bouwtempo flink te verhogen en sneller en meer woningen
    bij te bouwen. In heel Nederland zijn tot en met 2030 in totaal 900.000 woningen nodig.
    40.000 van deze woningen moeten worden gerealiseerd in de provincie Flevoland en 184.000
    in de provincie Noord-Holland. De gemeenten in de MRA zetten zich, in samenwerking met
    corporaties en marktpartijen, in voor de realisatie van 171.200 woningen in de periode 2022
    t/m 2030. Daarmee is het regionale aandeel bijna een vijfde van de nationale opgave.

1.2 Elke gemeente neemt een fair share van de regionale bouwopgave. In bijlage 1 is de richting-
    gevende opgave per gemeente en deelregio opgenomen. Partijen verbinden zich aan de op-
    gave om te zorgen voor voldoende betaalbare woningen en streven er daarom naar om via
    een reëel tijdpad toe te groeien naar minimaal 30% sociale huur in de bestaande voorraad en
    twee derde betaalbaar segment in de nieuwbouwprogrammering, rekening houdend met de
    samenstelling van de bestaande, betaalbare woningvoorraad. De precieze uitwerking hiervan
    per gemeente vraagt nadere invulling in 2023 (zie 4.4 en bijlage 1).

1.3 Provincies, Rijk en gemeenten geven zich er rekenschap van dat er op het moment van teke-
    nen bij gemeenten en provincies vigerende afspraken zijn en woonbeleid dat is vastgesteld in
    het college dan wel de raad van een gemeente of in Provinciale Staten. Deze kunnen afwijken
    van bovenstaande betaalbaarheidsdoelstellingen. De in deze Woondeal opgenomen afspraken
    over de indicatieve opgaven betaalbaar worden in 2023 uitgewerkt op gemeentelijk en deelre-
    gionaal niveau en vervolgens opgenomen in lokale en deel-regionale afspraken en beleid,
    waaronder de woonvisie. Met deze uitwerking wordt invulling gegeven aan het zogenaamde
    woonprogramma, dat onderdeel is van de in voorbereiding zijnde Wet Versterking Regie op de
    Volkshuisvesting1.

1.4 De gemeenten zetten zich in voor voldoende plancapaciteit. In de MRA is al ruim voldoende
    plancapaciteit om in de woningbouwopgave te voorzien, maar realisatie is afhankelijk van in-
    vulling van de randvoorwaarden. De planvoorraad is niet statisch en wordt steeds aangevuld
    met nieuwe plannen, terwijl reeds gerealiseerde plannen worden afgevoerd. De monitor plan-
    capaciteit wordt jaarlijks geüpdatet om actueel inzicht in de planvoorraad te houden. Zie de
    Monitor plancapaciteit via www.plancapaciteit.nl

1.5 De gemeenten dragen zorg voor het afgeven van vergunningen voor de realisatie van de met
    de provincie afgesproken woningbouwopgave in de regio.

1.6 Om de woningbouwopgave uit tabel 1 te realiseren, is het noodzakelijk dat er steeds vol-
    doende harde plancapaciteit is. Dit gebeurt door jaarlijks voldoende plannen uit de plancapaci-
    teit planologisch hard te maken. Om vertraging in de productie op te kunnen vangen sturen
    gemeenten en provincies erop dat de voorraad harde plannen steeds minimaal 100% is ten
    opzichte van de woningbouwdoelstelling voor de komende vijf jaar, met specifieke aandacht
    voor de plannen voor de eerstkomende twee jaar. Om tegelijkertijd wel te kunnen anticiperen
    op wijzigingen in voorkeuren en de woningvraag, is adaptief (aanpasbaar aan de vraag) pro-
    grammeren het uitgangspunt. Dat betekent dat plancapaciteit voor vijf jaar en verder deels
    zacht blijft, zodat er binnen de planvoorraad ruimte is om adaptief programmeren mogelijk te
    maken.




1
  In Noord-Holland zijn nu ook al deelregionale woonakkoorden. Zodra vanuit de Wet regie op de volkshuisvesting definitief
bekend wordt hoe het Woonprogramma eruit komt te zien, wordt binnen Noord-Holland door provincie en deelregio's bespro-
ken of en hoe woonakkoord en woonprogramma samengevoegd kunnen worden.


                                                                                                                             7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Tabel 1: Regionale aandeel MRA in de opgave van de provincies Noord-Holland en Flevoland.

 Aantallen Regio MRA
 Bron:       A             B             B            A                                              C



                                                                                                     Aantal woningen
                                                      Betaalbaarheid
                                                                                                     door woningcorpo-
                           Beschik-                   (1)
                                                                                                     raties
         Bruto             bare          Aantal
         nieuw-            netto         wonin-
         bouw (te          planca-       gen in
 Jaartal
         realiseren        paci-teit     harde                      Huur-
         wonin-            (aantal       planca-                    woningen
         gen)              wonin-        paci-teit    Sociale                        Koop-
                                                                    vanaf de so-                     Sociale      Midden
                           gen)                       huurwo-                        woningen
                                                                    ciale huur-                      huur-        huur-
                                                      ningen                         onder de        woningen     woningen
                                                                    grens tot
                                                      (2)                            €355.000
                                                                    €1000 per
                                                                    maand

      2022        16.360        29.407       15.276        6.048            4.778          1.836
      2023        18.440        30.345       13.302        6.348            5.053          1.927
      2024        19.440        35.084       12.691        6.348            5.053          1.927                Zie
      2025        19.260        32.094        5.356        5.488            4.763          1.780              tabel
      2026        19.180        29.460        4.977        5.638            4.900          1.826             cijfers
      2027        19.600        23.474        3.828        5.638            4.900          1.826               per
      2028        18.850        19.481        4.020        5.788            5.038          1.872           gemeente
      2029        19.750        22.528        3.831        6.028            5.258          1.945              (1.2)
   2030           20.320        15.605        1.535        5.567            4.827          1.703
 To-
                 171.200       237.478       64.816       52.890           44.573         16.642         71.986        7.025
 taal

      A) Gebaseerd op het bod van beide provincies en mogelijkheden gemeenten/deelregio's

      B) Gebaseerd op de monitor plancapaciteit. Peildatum:22 augustus 2022
      C) Deze informatie is niet beschikbaar in jaarschijven, maar opgenomen in de tabel met pro-
         gramma per gemeente.
         Het totaal betreft de periode 2023 t/m 2030 en is dus exclusief 2022

          Van deze aantallen zijn er 30.384 sociale huurwoningen en 3.282 middenhuurwoningen al
          opgenomen in plannen. Voor respectievelijk 41.602 en 3.743 woningen gaat het om ambi-
          ties/voornemens van de corporaties die nog niet in concrete plannen zijn opgenomen.

(1)    Onder het betaalbare segment vallen de sociale huurwoningen (€ 808, prijspeil 2023), huurwoningen vanaf de sociale
       huurgrens tot een max van € 1.000 per maand (prijspeil 2022) en koopwoningen onder de € 355.000.
(2)    Aandeel van de bruto nieuwbouw.


Toelichting bij bovenstaande tabel
Bovenstaande tabel geeft een overzicht van de aantallen op MRA-niveau. In de bijlage is een uit-
splitsing per gemeente (bijlage 1) en per provincie (bijlage 6) toegevoegd.

Programmering in jaarschijven suggereert een mate van voorspelbaarheid die – helaas - niet reëel
is bij woningbouw. Dit geldt voor de planning, waar – ook voor de korte termijn – sprake is van
een zogenaamde ‘boeggolf’ van plannen waaraan wordt gewerkt en waarvan oplevering op korte
termijn is voorzien, maar waarvan een deel alsnog doorschuift. Daarnaast geldt dat er vaak ook
een verschil is tussen daadwerkelijke oplevering en de administratieve afhandeling daarvan. De
verdeling over jaarschijven in bovenstaande tabel is daarom indicatief, het is evident dat hierin
jaarlijks verschillen op gaan treden. Dit komt ook doordat deze aantallen afhankelijk zijn van de
mate waarin voldaan wordt aan de randvoorwaarden van het bod. Zolang deze randvoorwaarden


                                                                                                                            8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

(nog) niet – of niet geheel – zijn ingevuld, zijn de aantallen per jaarschijf uit de tabel niet haalbaar
en zal de jaarlijkse productie lager uitvallen.

Tegelijkertijd is inzicht in de productie in jaarschijven en per gemeente wel van groot belang voor
het volgen van en sturen op de voortgang. Om die reden volgen Rijk, regio en provincies dit nauw-
gezet, rekening houdend met de haalbaarheid van de doelstelling voor de periode 2022 t/m 2030
als geheel. In lijn met de governance afspraken over versnelling (zie hoofdstuk 3) wordt dit ook
met de andere stakeholders – corporaties, marktpartijen, en waterschappen – besproken en waar
nodig bijgestuurd. De MRA levert jaarlijks ter voorbereiding van de bestuurlijke gesprekken over
de voortgang van de woningbouw een geüpdatet overzicht van de plancapaciteit, waarbij vanaf
2023 ook onderscheid wordt gemaakt naar jaarschijven per gemeente. Hierbij wordt ook een pro-
ject-plannerrapportage (Primavera) aangeleverd.

1.6.1   Het bruto totaal van Noord-Holland telt nog niet op tot het aantal van 143.600 woningen
        dat nodig is om de doelstelling uit het provinciaal, randvoorwaardelijk bod te behalen. Wel
        is ten opzichte van de reality check het bruto aantal opgehoogd van ruim 135.000 naar
        bijna 140.000. Bovendien worden er op basis van de uitwerking in de woondeal netto wel
        meer woningen toegevoegd dan voorzien, namelijk 130.000 in plaats van iets minder dan
        125.000 uit het randvoorwaardelijk bod van de provincie. Er is in Noord-Holland aanzienlijk
        meer plancapaciteit beschikbaar, waarvan een deel met invulling van de randvoorwaarden
        ook in de periode t/m 2030 kan worden gerealiseerd. De ambitie uit de provinciale rand-
        voorwaardelijke woningbouwafspraken blijft daarom staan. In de verdere regionale uitwer-
        king, startend in 2023, en herijkingen daarvan wordt bekeken of en zo ja, waar, de bruto
        doelstellingen kunnen worden aangevuld tot de provinciale doelstelling van 143.600.
1.6.2   Aanvullende afspraken ten behoeve van monitoren en sturen op de jaarlijkse productie:
       Via de monitor plancapaciteit is er inzicht in de plancapaciteit van iedere gemeente. Deze
        cijfers worden door de gemeenten in de MRA jaarlijks geüpdatet.
       De MRA past de monitor plancapaciteit aan, zodat de cijfers t/m 2035 per jaarschijf be-
        schikbaar komen en de periodes aansluiten bij de termijn van deze Woondeal (t/m 2030,
        in plaats van t/m 2029).
       In de monitor plancapaciteit wordt een categorie ‘transformatie bestaand vastgoed’ toege-
        voegd, zodat ook deze informatie als afzonderlijke categorie inzichtelijk wordt.
       Voor aanvullend inzicht in de korte termijn productie wordt door de MRA gebruik gemaakt
        van het sturingsinstrument Primavera en de projectenlijst die door het Kernteam Versnel-
        ling van de MRA wordt gehanteerd om de voortgang van de grotere gebiedsontwikkelingen
        (zoals opgenomen in bijlage 2) te monitoren. Omdat niet de volledige productie in Prima-
        vera is opgenomen, wordt in bovenstaande tabellen van de monitor plancapaciteit uitge-
        gaan.

1.7 Flexibele of tijdelijke woningen kunnen snel en fabrieksmatig worden gebouwd en ook worden
    geplaatst op locaties die slechts tijdelijk beschikbaar zijn om te wonen. Daarmee helpt dit type
    woningen om tijdelijk de acute woningnood te verkleinen. Landelijk wordt gestreefd naar de
    realisatie van 15.000 flexwoningen per jaar. Hierbij wordt ingezet op kwalitatief hoogwaardige
    woningen. De regio zet zich in om hieraan jaarlijks een bijdrage te leveren. Voor de periode
    2023 t/m 2025 worden vooralsnog circa 4.500 flexwoningen voorzien (gemiddeld 1.500 per
    jaar). Dit aantal is additioneel aan de totale opgave opgenomen in tabel 1. Over deze flexwo-
    ningen maken de gemeenten in de regio die flexwoningen in de plancapaciteit hebben, afspra-
    ken met het Rijk via de realisatieovereenkomst flexwoningbouw. In de realisatieovereenkomst
    worden afspraken gemaakt over het instellen van een taskforce flexwoningbouw en de rand-
    voorwaarden voor flexwoningbouw, waaronder herplaatsingsgarantie.

1.8 Met het transformeren van vastgoed worden extra woningen gecreëerd. Daarnaast kan het bij-
    dragen aan de vitaliteit van steden, dorpen en gebieden. Daarom wordt landelijk gestreefd
    naar de realisatie van 15.000 woningen door middel van transformatie per jaar. De regio zet
    zich in om vastgoed niet leeg te laten staan en waar mogelijk en wenselijk woningen door
    transformatie te realiseren. Deze woningen zijn onderdeel van de totale opgave opgenomen in
    tabel 1.

    In de monitor plancapaciteit wordt vanaf begin 2023 een categorie opgenomen om geplande
    woningen door transformatie van bestaand vastgoed inzichtelijk te maken. Het aantal wonin-



                                                                                                       9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

    gen door transformatie wordt vervolgens in 2023 in de herijking van deze Woondeal opgeno-
    men. In de periode 2016-2020 is in de MRA gemiddeld 14 procent van de woningen door
    transformatie van bestaand vastgoed gerealiseerd.

2. Bouwlocaties

De regio heeft in een apart overzicht (bijlage 2) de grote bouwlocaties opgenomen die cruciaal zijn
voor realisatie van de totale regionale opgave. Met deze locaties wordt circa 79% van de MRA op-
gave gerealiseerd. De locaties zijn op de kaart in bijlage 2 opgenomen. Eventuele knelpunten voor
de realisatie van deze locaties zijn eveneens in de overzichtstabel in bijlage 2 opgenomen. We blij-
ven via de woondealtafel met elkaar het continue gesprek voeren om gesignaleerde knelpunten
ten behoeve van de realisatie aan te pakken.

In het overzicht zijn de volgende locaties opgenomen:
       Grootschalige NOVEX-woningbouwlocaties (zoals vastgesteld tijdens het BOL voorjaar
        2022/BO MIRT najaar 2022: MRA West, MRA Oost, Havenstad).
       Regionaal significante locaties (voor de MRA wordt hierbij uitgegaan van gebiedsontwikke-
        lingen vanaf 2.000 woningen).
       Woningbouwprojecten die een financiële bijdrage hebben ontvangen van het Rijk (bijvoor-
        beeld Woningbouwimpuls).

Toelichting:
       De lijst is niet statisch maar wordt jaarlijks voor het BO Woondeal MRA geagendeerd en zo
        nodig geüpdatet.
       Aangezien er in de MRA ruim 2.000 projecten zijn die bijdragen aan het behalen van de
        productie, kunnen niet alle locaties in de overzichten worden opgenomen. Terwijl ook de
        kleinere projecten belangrijk zijn om de woningbouwopgave te kunnen realiseren. De
        voortgang van alle projecten samen worden gevolgd via de monitor plancapaciteit, Prima-
        vera en projectenlijst. Bij het bespreken van de voortgang en jaarproductie, kunnen ook
        specifieke knelpunten bij kleinere projecten aan de orde worden gesteld en wordt informa-
        tie hierover voor de kleinere projecten aan de hand van deze bestaande monitoring in
        beeld gebracht.
       Voor een groot deel van de projecten, groot of klein, binnen- of buitenstedelijk, in de MRA
        geldt dat deze afhankelijk zijn van het invullen van de randvoorwaarden uit deze Woondeal
        (hoofdstuk 11). Het effect hiervan op de voortgang van zowel de grote als de kleine pro-
        jecten wordt aan de hand van bovengenoemde bestaande monitoring besproken.
       Bij het volgen van de voortgang worden in voorbereiding op de gesprekken tussen Rijk,
        regio en provincies ook de woningcorporaties, (een afvaardiging van) marktpartijen en de
        waterschappen betrokken via de regionale versnellingstafels op MRA en deelregio-niveau
        (zie hoofdstukken 3 en 10).




3. Versnellingsafspraken

In de MRA wordt al jarenlang gewerkt aan de versnelling van de woningproductie om te kunnen
voldoen aan de groeiende woningbehoefte en het woningtekort in te kunnen lopen.
Het kernteam Versnelling woningbouw ondersteunt gemeenten bij complexe locatieontwikkeling,
bij planning en voortgang van projecten en het wegnemen van knelpunten in de voortgang.
Binnen de MRA is, met subsidie van het Rijk en beide provincies, de zogenaamde flexibele schil in-
gericht, waarmee gemeenten met cofinanciering extra capaciteit en expertise inhuren om de wo-
ningbouw te versnellen.

Vanwege de grote urgentie van de opgave is het nodig dat woningen sneller worden gerealiseerd;
sneller dan de gemiddeld 10 jaar die nu landelijk gebruikelijk is. Het is daarom cruciaal dat er
wordt gewerkt aan het sneller, slimmer en efficiënter inrichten van de processen en procedures die
bij de realisatie van woningbouw van toepassing zijn. Hierbij bezien we het gehele bouwproces tot
en met de bezwaarprocedure. Ook is het van belang samen een goed participatieproces in te rich-
ten, informeel en formeel.




                                                                                                 10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Door het ministerie van BZK is in overleg met medeoverheden en marktpartijen een actieplan Ver-
snellen Processen en Procedures opgesteld. De volgende aanbevelingen worden – voor zover nodig
– (regionaal) gezamenlijk opgepakt:
       Bij de initiatieffase, bij het organiseren van het plan- en realisatieproces, zorgen voor hel-
        dere beslismomenten en benodigde mandaten. Dit zorgt voor het efficiënt en binnen ter-
        mijnen doorlopen van procedures.
       Versterking van de samenwerking tussen Rijk, provincies en gemeenten bij het zo efficiënt
        mogelijk inzetten van de beschikbare ambtelijke capaciteit en expertise, via de al be-
        staande flexibele schil MRA.
       Actueel houden van ruimtelijke beleidskaders en beleid rondom participatie en ruimtelijke
        plannen ten behoeve van een transparant en zorgvuldig proces.

Om de woningbouwproductie te versnellen en de regionale woningbouwopgave te realiseren, is sa-
menwerking met alle partijen in de woningbouwketen essentieel, met besef van ieders rol en ver-
antwoordelijkheid. Dit vraagt om een nauwe betrokkenheid van corporaties, marktpartijen en wa-
terschappen bij de Woondeal MRA.

3.1 Partijen richten daarom een regionale versnellingstafel in waaraan afspraken gemaakt kunnen
    worden om de voortgang van de afspraken uit de Woondeal MRA te bespreken, specifieke wo-
    ningbouwprojecten te versnellen en thematische knelpunten op te lossen. Naast de provincies,
    de gemeenten en het Rijk, sluiten ook marktpartijen en corporaties, en afhankelijk van het
    vraagstuk waterschappen, kennisinstellingen en bewonersorganisaties aan. Partners aan deze
    tafel prioriteren met elkaar de te bespreken gebiedsspecifieke thema’s. Via de regionale ver-
    snellingstafel kunnen onderwerpen voor het Bestuurlijke Overleg Woondeal MRA worden gea-
    gendeerd (zie hoofdstuk 10 Samenwerking en sturing en de schematische weergave van de
    governance in bijlage 5).
    Indien er sprake is van landelijke thema’s kunnen deze worden doorgezet naar de landelijke
    versnellingstafel. Het is van belang bij vertraging samen naar oplossingen te zoeken.

3.2 In de realisatie van de regionale woningbouwopgave geven partijen prioriteit aan projecten die
    snel en relatief gemakkelijk te realiseren zijn. Ook wordt bekeken welke projecten versneld ge-
    realiseerd kunnen worden en op welke wijze, rekening houdend met de randvoorwaarden, be-
    taalbaarheidsdoelstellingen en ruimtelijke mogelijkheden, waaronder ook water en bodem.

4. Betaalbaarheid

4.1 Er is een grote behoefte aan betaalbare woningen in Nederland. Om aan te sluiten bij die grote
    behoefte streven we ernaar dat twee derde (600.000 woningen) van de nieuwe woningen be-
    taalbaar zijn: op landelijk, provinciaal, regionaal en gemeentelijk niveau. Onder het betaalbare
    segment vallen de sociale huurwoningen, huurwoningen vanaf de sociale huurgrens tot een
    max van €1.000 per maand en koopwoningen tot onder de €355.000. In de provincies Noord-
    Holland en Flevoland wordt gestreefd naar in totaal 121.940 respectievelijk 23.540 betaalbare
    huur- en koopwoningen. De MRA zet zich tot en met 2030 in voor de realisatie van 119.650
    aantal betaalbare huur- en koopwoningen, waarvan 19.910 in Flevoland en 99.740 in Noord-
    Holland. Hiermee wordt 66% van de opgave in de MRA gerealiseerd in het betaalbare seg-
    ment. Dit kan alleen onder een aantal randvoorwaarden, zie hiervoor hoofdstuk 11.

4.2 In de Nationale prestatieafspraken met de corporatiesector is opgenomen dat corporaties ver-
    antwoordelijk zijn voor de bouw van nationaal 250.000 sociale huurwoningen en 50.000 mid-
    denhuur woningen. Gezien de behoefte aan sociale huurwoningen is het belangrijk dat de to-
    tale sociale huurvoorraad groeit. De corporaties in de MRA zetten zich in voor de realisatie van
    78.874 corporatiewoningen. Hiervan zijn er 71.986 sociale huur en 7.025 middenhuur (zie ook
    tabel 1 en bijlage 1). Deze aantallen zijn, wat betreft de nieuwbouwopgave, richtinggevend
    voor de lokale prestatieafspraken die gemeenten, corporaties en huurders maken. Realisatie
    van deze aantallen is afhankelijk van de randvoorwaarden (hoofdstuk 11) en beschikbaarheid
    van locaties. Van deze aantallen zijn er 30.384 sociale huurwoningen en 3.282 middenhuurwo-
    ningen al opgenomen in plannen. Voor respectievelijk 41.602 en 3.743 woningen gaat het om
    ambities en/of voornemens van de corporaties waarvoor in de lokale prestatieafspraken tussen
    gemeenten en corporaties nog geen concrete afspraken over locaties zijn gemaakt.



                                                                                                   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

4.3 In het beleidsprogramma ‘een Thuis voor Iedereen’ is opgenomen dat met de nieuwbouw van
    sociale huurwoningen wordt toegewerkt naar een meer evenwichtige verdeling met een stre-
    ven naar minimaal 30% sociale huurwoningen in de woonvoorraad. Zo wordt regionaal geko-
    men tot een betere balans in de woningvoorraad waarbij tevens het uitgangspunt is dat het
    aantal sociale huurwoningen in de regio voldoet aan de totale behoefte naar deze woningen.

   Het Rijk gaat meer sturen op deze doelstellingen en heeft hiertoe de Wet Versterking Regie
   Volkshuisvesting in voorbereiding. Met deze in voorbereiding zijnde Wet werkt het Rijk aan in-
   strumentarium voor het Rijk, provincies en gemeenten om onder meer op de betaalbaarheids-
   doelstellingen te kunnen sturen. Dit is inclusief aanscherping van de definitie van sociale huur,
   waarbij uitgangspunt is dat deze langjarig betaalbaar blijft en de huisvesting van aandachts-
   groepen waarborgt.

4.4 Alle gemeenten in de MRA dragen bij aan de doelstellingen om twee derde betaalbaar te bou-
    wen en het streven toe te groeien naar minimaal 30% sociaal in de voorraad. Gemeenten kun-
    nen niet in een keer van de kelder naar de zolder. Gemeenten die nu een sociale huurvoorraad
    hebben die onder de 30% van de totale gemeentelijke woonvoorraad ligt, zetten betekenis-
    volle stappen om hiernaar toe te groeien door binnen de twee derde betaalbaarheid in de
    nieuwbouwprogrammering een hoger aandeel sociale huur op te nemen. In 2023 wordt ge-
    werkt aan de uitwerking van de betaalbaarheidsdoelstellingen in de nieuwbouwprogrammering
    van de individuele gemeenten in de MRA. Afspraken worden dan vastgelegd in de (bestuurlijk)
    te actualiseren Woondeal en de voortgang wordt gemonitord. In bijlage 1 staat wat de indica-
    tieve nieuwbouwinzet is in iedere gemeente en welke gemeenten nog een extra opgave heb-
    ben om te voldoen aan de bovenstaande doelstellingen en hoeveel ruimte er is in het nieuw-
    bouwprogramma om dit aan te passen.

   Voor deze uitwerking gelden de volgende uitgangspunten:
     Na vaststelling van de Woondeal MRA wordt in 2023 het nieuwbouwprogramma per ge-
      meente nader uitgewerkt in een lokaal woonprogramma. Het Rijk stelt via de provincies
      subsidie beschikbaar voor ondersteuning bij deze uitwerking (zie ook 1.3).
     Gemeenten met minder dan 30% sociale huur geven in deze uitwerking aan hoe ze toe-
      groeien naar de beoogde (minimaal) 30% sociale voorraad.
     Gemeenten waar dit evident niet logisch of haalbaar is (bijvoorbeeld gemeenten met
      geen/onvoldoende nieuwbouwmogelijkheden) dienen dit te onderbouwen.
     De 30% sociale huur is geen bovengrens: gemeenten hebben de ruimte om een hoger per-
      centage sociale huur aan te houden.
     Uitgangspunt is in principe dat bestaande, contractuele afspraken (bijvoorbeeld anterieure
      overeenkomsten) van woningbouwprojecten niet worden opengebroken om het aandeel
      betaalbaar te verhogen, omdat hierdoor vertraging zou kunnen ontstaan. Wel worden in
      projecten waar al afspraken over zijn, de mogelijkheden benut om het aandeel betaalbaar
      te verhogen.
     Omdat 28% van de plancapaciteit (tot en met 2029) nog niet bekend is, geeft dit ruimte
      om vanaf 2025 op het gewenste aandeel van twee derde betaalbaarheid in de programme-
      ring te komen, rekening houdend met de ‘fair share’ doelstelling van (minimaal) 30% soci-
      ale huurwoningen in de voorraad in elke regio en gemeente.

4.5 Als onderdeel van de in voorbereiding zijnde Wet Versterking regie op de Volkshuisvesting die-
    nen alle gemeenten lokaal een woonprogramma op te stellen. In dit woonprogramma wordt
    o.a. de woonbehoefte van alle aandachtsgroepen gekwantificeerd en vertaald in de woning-
    bouwprogrammering. Daarbij dienen ook (deel-)regionale afspraken te worden gemaakt over
    de huisvesting en ondersteuning van aandachtsgroepen (verdeling van woningen, mensen en
    middelen), gebaseerd op een evenwichtige verdeling van de MRA opgave.

   In de MRA wordt in 2023 in het kader van het programma huisvesting aandachtsgroepen een
   regionale analyse opgeleverd van de woonzorgbehoefte van aandachtsgroepen en worden af-
   spraken gemaakt over het aandeel van de huisvesting en zorg die elke gemeente bijdraagt. De
   lokale en/of deelregionale woonzorgvisies binnen de MRA vormen dus een invulling van de re-
   gionale afspraken. Als op basis van de woonzorgvisies afspraken over sociale woningbouw wij-
   zigen, worden deze vervolgens weer aangepast in de Woondeal MRA.

                                                                                                  12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023



     Voor de invulling van de bouwopgave die voortvloeit uit de woonbehoefte van ouderen met
     een Wlz-indicatie worden het Zorgkantoor en de zorgaanbieders betrokken. De provincies krij-
     gen een coördinerende rol in het afstemmingsproces om erop toe te zien dat de woonzorgvi-
     sies van de gemeenten congruent zijn met de regionale afspraken over huisvesting aandachts-
     groepen en de afspraken gemaakt in deze Woondeal.

4.6 Om provincies, gemeenten en corporaties te ondersteunen bij het realiseren van versnelling
    van de nieuwbouw van sociale woningen, kunnen de expertteams, de Taskforce Nieuwbouw
    Woningcorporaties en de Taskforce Versnellen tijdelijke huisvesting worden ingezet. De Task-
    force Nieuwbouw Woningcorporaties, die bestaat uit leden namens alle betrokken partijen, kan
    bestuurlijk hulp bieden wanneer er belemmeringen worden geconstateerd bij het realiseren
    van de gemeentelijke bouwopgave voor sociale huurwoningen, waaronder flexwoningen.

4.7 Om te zorgen dat er voldoende woningen zijn voor starters en mensen met een middeninko-
    men zijn tot en met 2030 Nationaal 350.000 betaalbare koop- en midden huurwoningen nodig
    (waarvan 50.000 door woningcorporaties). In het landelijke beleidsprogramma ‘betaalbaar wo-
    nen’ is opgenomen dat circa 40% van de nieuwbouw dient plaats te vinden in deze middenseg-
    menten. In de MRA wordt ingezet op twee derde betaalbaar, waarbinnen van deze 40% mid-
    densegment kan worden afgeweken. Dit is onderdeel van de bestaande voorraad, behoefte en
    daarmee de verdere uitwerking in 2023. Het provinciale aandeel van Flevoland en Noord-Hol-
    land in deze nationale opgave is respectievelijk 8.470 en 42.050 middenhuurwoningen en
    4.570 en 25.270 goedkope koopwoningen. De MRA zet zich in voor de realisatie van ruim
    44.500 middenhuurwoningen en ruim 16.500 goedkope koopwoningen. Dit is ruim 17% van de
    totale landelijke opgave.

4.8 Gemeenten zetten zich in voor steun en locaties om de richtinggevende opgave aan sociale
    huurwoningen, middenhuur en betaalbare koop uit tabel 1 en bijlage 1 daadwerkelijk te reali-
    seren. Gemeenten zetten de instrumenten in die ze hiervoor tot hun beschikking hebben. In
    geval gemeenten geen eigen grondposities hebben, maken ze gebruik van de publiekrechte-
    lijke instrumenten die tot hun beschikking staan, zoals de doelgroepenverordening, huisves-
    tingsverordening, omgevingsplan en overig instrumentarium uit de Omgevingswet, maar zijn
    zij voor de realisatie afhankelijk van de medewerking van marktpartijen. Het gaat naast loca-
    ties ook om de inzet van (voldoende) ambtelijke capaciteit (grondzaken, mobiliteit, economie,
    stedenbouw, etc.) vanuit de gemeente(n).


5. Woningbouw voor ouderen en verpleegzorgplekken

5.1 Specifieke aandacht is nodig voor de ondersteuning van de woonbehoeften van ouderen. Door
    de vergrijzing zijn er over twintig jaar naar schatting in heel Nederland 1,6 miljoen 80+ers.
    Dat is twee keer zoveel als op dit moment. Er is een toenemende behoefte aan woningen die
    aansluiten bij de wensen van ouderen. In het beleidsprogramma ‘Wonen en Zorg’ is aangekon-
    digd dat er, binnen de opgave van 900.000 woningen, nationaal behoefte is aan 290.000 wo-
    ningen geschikt voor ouderen. Het betreft 170.000 nultredenwoningen2 80.000 geclusterde
    woonvormen3 en 40.000 woningen met verpleegzorg op basis van scheiden wonen en zorg
    (VPT) die ook geschikt zijn voor ouderen. BZK heeft voor de MRA de volgende opgaven be-
    noemd: 4.270 verpleegzorgplekken, 10.500 geclusterde woonvormen en 27.200 nultredenwo-
    ningen. De MRA heeft dit regionale aandeel in de landelijke opgave nog niet geanalyseerd en
    onderschreven. De opgave wordt als onderdeel van het regionaal programma huisvesting aan-
    dachtsgroepen in 2023 uitgewerkt in lokale en deelregionale woonzorgvisies.


2
  Nultredenwoningen zijn waarbij je niet hoeft trap te lopen, zowel binnen het huis als om naar binnen te komen. Vaak betref-
fen het gelijkvloerse woningen/appartementen in de buurt van voorzieningen.

3
  Geclusterde woonvormen, vaak met ontmoetingsruimtes, zijn onder andere hofjeswoningen, serviceflats en seniorenflats.
Geclusterde woonvormen voorzien niet alleen in prettige huisvesting, maar verminderen ook eenzaamheid doordat ze het aan-
gaan van sociale contacten vergemakkelijken. Woningen in geclusterde woonvormen zijn nultredenwoningen en bij voorkeur
rollator toe- en doorgankelijk.



                                                                                                                           13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

5.2 De regio vraagt aandacht voor de financiering van verpleegzorg, waar ook het Rijk en beleg-
    gers voor nodig zijn.

5.3 Bij het opstellen van de woonzorgvisies besteden gemeenten expliciet aandacht aan de woon-,
    de zorg- en ondersteuningsbehoefte van ouderen. Afstemming met het Zorgkantoor en de
    zorgaanbieders is daarbij gewenst. Bij de inrichting van de leefomgeving (o.a. voorzieningen,
    inrichting buitenruimte) is aandacht voor de behoefte van ouderen.


6. Herstructurering, stedelijke vernieuwing en kwetsbare wijken

6.1 In het Nationaal programma leefbaarheid en veiligheid is aangekondigd dat er naast afspraken
    over woningbouw, ook afspraken over herstructurering worden gemaakt. Het betreft slecht on-
    derhouden woningen in een onaantrekkelijke woonomgeving waardoor de leefbaarheid onder
    druk staat. In deze herstructureringsopgave onderscheiden we drie categorieën: vervangende
    nieuwbouw, sloop en grootschalige renovatie4.

6.2 De regionale herstructureringsopgave (zowel corporatiehuurwoningen als particuliere huurwo-
    ningen en koop) tot 2030, is nog niet scherp in beeld. De partijen in deze Woondeal spannen
    zich in om deze opgave beter in beeld te brengen en minimaal eens per jaar te bespreken op
    de woondealtafel. Het gaat hierbij om een uitwerking van het aantal sociale huurwoningen, het
    aantal particuliere huurwoningen en het aantal koopwoningen die in de herijking van deze
    Woondeal zal worden opgenomen.

6.3 De partijen in deze Woondeal spannen zich in om deze opgave gezamenlijk op te pakken en
    waar mogelijk gebruik te maken van de ondersteuningsmiddelen van het Rijk, zoals het Volks-
    huisvestingsfonds.

6.4 In het verlengde hiervan vraagt de MRA aandacht voor de volgende drie punten:
   In de MRA zijn vier kwetsbare gebieden (Amsterdam Nieuw-West, Amsterdam Zuidoost, Lely-
    stad Oost en Zaandam Oost) die zijn opgenomen in het Nationaal programma Leefbaarheid en
    Veiligheid. De regio vraagt ook voor andere wijken de mogelijkheid voor ondersteuning (wet-
    en regelgeving, instrumenten, financiering) gericht op een integrale sociaal en fysieke aanpak.
   De MRA vraagt inzet van het Rijk voor een integrale, tijdige aanpak voor kwetsbaarheden in
    wijken op het gebied van preventie van zowel sociale als fysieke problematiek. Dit met het oog
    op het toekomstbestendig houden van deze wijken en gezien de kansen voor extra woningen
    in deze wijken. Aansluiting kan worden gezocht bij onder meer het leernetwerk New Towns dat
    samen met BZK en andere New Towns wordt opgericht.
   De MRA vraagt inzet van het rijk voor kwaliteitsverbetering, waaronder funderingsproblema-
    tiek, in relatie tot het vervolg van het Volkshuisvestingsfonds en een samenhangende aanpak
    van particuliere woningverbetering, toegespitst op kwetsbare wijken. Denk aan instrumenten
    voor particuliere woningverbetering rondom het weten (bewustwording), kunnen (financiële
    mogelijkheden) en willen (intentie hebben om het aan te pakken).


7. Vakantieparken

7.1 De provincies Noord-Holland en Flevoland hebben, in lijn met de provinciale bestuurlijke af-
    spraken, geïnventariseerd of vakantieparken potentieel getransformeerd kunnen worden naar

4
  Definities herstructurering:
Vervangende nieuwbouw: het uit de voorraad halen van incourante woningen en vervangen door toekomstbestendige
nieuwe woningen in het zelfde plangebied.
Grootschalige renovatie: het verbeteren van de woonkwaliteit van het gebouw door het toekomstbestendig maken van be-
staande particuliere woningvoorraad. Het gaat uitdrukkelijk om ingrijpende fysieke ingrepen die doeltreffend de courantheid
van de woning verbeteren. Denk aan: het splitsen, samenvoegen, optoppen of uitbouwen van woningen, aanpakken gespikkeld
bezit en/of achterstallig onderhoud. Verduurzaming van de woning kan hier deel van uitmaken, maar slechts als nevendoel.
Sloop: betreft sloop zonder nieuwbouw, om de woningvoorraad te verkleinen. Doel hier is om te komen tot betere marktspan-
ning en voorkomen van leegstand. Hiervan is in principe zelden sprake, maar kan aan de orde zijn in regio’s waar bevolkings-
krimp plaatsvindt.




                                                                                                                         14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

      wonen. Uit deze inventarisatie is naar voren gekomen dat er géén vakantieparken voor trans-
      formatie in aanmerking komen.


8. Duurzame en toekomstbestendige bouw

8.1 Het versneld bouwen van voldoende duurzame en betaalbare woningen vraagt – versterkt
    door de beperkte capaciteit in de bouwsector, de klimaatdoelen en de stikstofproblematiek –
    om vormen van innovatie, standaardisatie en industrialisatie zodat de gewenste bouwproductie
    slimmer kan worden gerealiseerd. Daarbij is aandacht voor zowel duurzaamheidsprestaties in
    gebruik (energie) als duurzaamheidsprestaties in de realisatie (milieu-impact en stikstof), her-
    gebruik van bestaande materialen en het verlagen van de milieu-impact van groot belang.

8.2 De regio spant zich in om in 2025 één gezamenlijke werkwijze te hebben voor aanbestedingen
    en afspraken met de markt op het gebied van toekomstbestendige woningbouw. De verschil-
    lende prestaties op het gebied van energie, materiaal, mobiliteit, gezondheid, natuurinclusivi-
    teit en klimaat(adaptatie) worden in samenhang benaderd in het convenant Toekomstbesten-
    dige Woningbouw dat door een deel van de overheden en marktpartijen in de MRA is onderte-
    kend. Met het bijbehorende toetsingskader wordt gestreefd naar het bevorderen van innova-
    ties in de markt waardoor de onderstaande doelstellingen gehaald kunnen worden. Dit toet-
    singskader maakt bij het thema circulariteit gebruik van Het Nieuwe Normaal 5 als eenduidige
    taal voor circulair bouwen.

8.3 Rijk en regio spannen zich in om in 2030 minimaal de helft van het aantal woningen circulair
    en industrieel te laten bouwen, zoals ook benoemd in het Programma Woningbouw van BZK.
    Deze verschuiving leidt onder meer tot een kortere bouwtijd, minder stikstofuitstoot op de
    bouwplaats en een betere milieuprestatie.

8.4 Woningbouw met een lage milieu-impact (uitgedrukt in de Milieuprestatie Gebouwen, MPG) is
    technisch mogelijk. Betrokken partijen zetten binnen aanbestedingen in op een scherpere mili-
    euprestatie, vooruitlopend op de voorgenomen aanscherping van nationale wetgeving. De hui-
    dige MPG biedt onvoldoende perspectief om actief te kunnen sturen op CO2-impact van gebou-
    wen. Het Rijk spant zich in voor een tweede sturingsnorm die is gebaseerd op de GWP-waarde
    van bouwmaterialen inclusief de bijdrage van biogene CO2-opslag daaraan6.

8.5 Toepassing van biobased materialen levert een grote bijdrage aan de versnelling van de wo-
    ningbouw, het verbeteren van de milieuprestatie en slaat bovendien CO2 op. Houtbouw levert
    op de bouwplaats een versnelling op van 20-50%. Deze toepassing wordt actief gestimuleerd
    in nieuwbouw en renovatieprojecten, waarbij partijen zich inspannen om het gebruik van her-
    nieuwbare (biobased) bouwmaterialen en/of het hergebruik van bouwmaterialen te verhogen.
    Een groot deel van de regio (ondertekenaars convenant houtbouw MRA) spant zich daarnaast
    in voor een woningbouwproductie waarvan 20% biobased is vanaf 2025.

8.6 Om te zorgen voor een toekomstbestendige woningvoorraad besteden we aandacht aan de
    aanpasbaarheid, losmaakbaarheid en flexibiliteit van woningen, om in te kunnen spelen op
    toekomstige behoeften.

8.7 De norm voor energie in de woningbouw stuurt nu aan op Bijna Energie Neutrale Gebouwen
    (BENG). Om de klimaatdoelen te halen, de energierekening van huishoudens te verlagen en
    minder afhankelijk te zijn van externe (deels fossiele) energiebronnen (ook met het oog op
    netcongestie) is het nodig om zo snel mogelijk van BENG naar Energie Neutrale Gebouwen
    (ENG) te gaan. De regio spant zich samen met het Rijk in om te stimuleren zoveel mogelijk
    ENG te (ver)bouwen en zoveel mogelijk praktijkvoorbeelden op te halen om aanpassingen in



5
    Het Nieuwe Normaal voorziet nu in een aantal criteria die gezamenlijk de circulariteit van een bouwwerk kwantificeren.
6
  Bron; Kamerbrief beleidsagenda normeren en stimuleren circulair bouwen van 23 december 2022
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2022/12/23/kamerbrief-over-beleidsagenda-normeren-en-stimule-
ren-circulair-bouwen.


                                                                                                                             15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

    de wet te onderbouwen. Vanuit de Europese Energy Performance Directive (EPBD) wordt mo-
    menteel een nieuwe kostenoptimaliteit-studie uitgevoerd, naar verwachting komen in het
    derde kwartaal van 2023 de resultaten van deze studie beschikbaar. Op basis van de resulta-
    ten worden nieuwe BENG-eisen vastgesteld. Naar verwachting worden in 2025 de nieuwe eisen
    in het Bouwbesluit/BBL opgenomen. Als de Omgevingswet van kracht gaat wordt het huidige
    Bouwbesluit vervangen voor Besluit Bouw- en leefomgeving (BBL). Onder het BBL bestaat de
    mogelijkheid om wat MPG-eis en BENG-eis betreft lokaal strengere eisen te stellen.

8.8 Woningen die nu gebouwd worden moeten ook in het toekomstige klimaat veilig, aantrekkelijk
    en betaalbaar zijn. Partijen in deze Woondeal spannen zich dan ook in om klimaatadaptief en
    natuurinclusief te (ver)bouwen en in te richten. Een groot deel van de gemeenten in de MRA
    heeft de MRA Intentieovereenkomst klimaatbestendige nieuwbouw ondertekend en spant zich
    in om de woningbouw te laten voldoen aan het basisveiligheidsniveau klimaatadaptatie. Daar-
    mee houden de gemeenten rekening met wateroverlast, droogte, hitte en overstromingen/ wa-
    terveiligheid. In het eerste kwartaal van 2023 komt de ‘Landelijke maatlat voor een groene kli-
    maatadaptieve gebouwde omgeving’ beschikbaar7. Op het moment dat de landelijke maatlat
    beschikbaar is, onderzoeken partijen hoe deze maatlat – vooruitlopen op mogelijke wettelijke
    borging - kan worden geborgd. Klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling vraagt om extra inves-
    teringen, hiermee worden op lange termijn hogere maatschappelijke kosten voorkomen. De
    regio onderzoekt met het Rijk in NOVEX-verband welke publieke investeringen nodig zijn om
    woningen klimaatadaptief te maken. In het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving (BOL) wordt dit
    thema besproken. Bescherming van natuur is een belangrijk onderdeel van de gebiedsontwik-
    keling. Bij bebouwing van de openbare ruimte is groen groeit mee het uitgangspunt. Bij ge-
    biedsontwikkeling wordt ook de natuur in en rondom de woning en de buurt meegenomen.

8.9 Voor een aantal locaties per provincie financiert het Rijk projectevaluaties op basis van Het
    Nieuwe Normaal (in totaal maximaal 400 evaluaties verspreid over het land). Voor uitvoering
    van een evaluatie dient het project zich minimaal in definitieve ontwerpfase te bevinden en de
    realisatie voor 1 januari 2025 hebben plaatsgevonden. Een evaluatie geeft inzicht in de presta-
    ties van het project op de thema’s van Het Nieuwe Normaal en de lessen uit alle evaluaties
    worden landelijk gedeeld. De regio spant zich in voor minimaal 50 evaluaties. Deze evaluaties
    worden gedaan op basis van Het Nieuwe Normaal in samenhang met het toetsingskader toe-
    komstbestendige woningbouw, onderdeel van het convenant toekomstbestendige woningbouw.


9. Ruimtelijke ordeningskaders

9.1 Het realiseren van de in deze Woondeal opgenomen woningen moet samengaan met verschil-
    lende andere grote ruimtelijke opgaven op het gebied van onder meer klimaat(adaptatie),
    landschap, natuur en energie. Met het programma NOVEX wordt deze brede ruimtelijke inde-
    ling de komende maanden opgepakt. De woningbouwaantallen die bestuurlijk afgesproken zijn
    in oktober, en regionaal uitgewerkt en bestuurlijke afgesproken in deze Woondeal, zijn hier-
    voor het uitgangspunt.

9.2 In de MRA werken Rijk en Regio gezamenlijk aan de Verstedelijkingsstrategie MRA.
    MRA is benoemd tot NOVEX-gebied, met het ontwikkelperspectief NOVEX (Verstedelijkingscon-
    cept) als inhoudelijke basis. Dit betekent dat er verder uitwerking wordt gegeven aan de Ver-
    stedelijkingsstrategie binnen de NOVEX-aanpak. De fasering en investeringsstrategie worden
    uitgewerkt in een Uitvoeringsagenda inclusief regionale investeringsagenda. Uitgangspunt is
    dat de woningbouwopgave onderdeel is van een integrale verstedelijkingsopgave, waarbij in
    lijn met het MRA Verstedelijkingsconcept wordt gebouwd aan complete steden en een prettige
    en toekomstbestendige leefomgeving en samenleving. Uit het Verstedelijkingsconcept van Rijk
    en MRA: “De MRA is een metropool van wereldklasse met een menselijke maat. De inzet voor
    de verdere verstedelijking van de Metropoolregio is om de identiteit en kwaliteiten van de MRA
    te versterken. Gecombineerd met de urgente, complexe en omvangrijke opgaven waar we
    voor staan, betekent dit dat we inzetten op de ontwikkeling van een duurzame meerkernige


7
 Zie Kamerbrief Water en Bodem sturend van 25 november 2022. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstuk-
ken/2022/11/25/water-en-bodem-sturend


                                                                                                                  16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

   metropool die sociaal en economisch sterk is en waar het landschap de metropoolregio ver-
   bindt.”

    Water en bodem sturend
9.3 Partijen in deze Woondeal spannen zich in om het water- en bodemsysteem sturend te laten
    zijn bij gebiedsontwikkeling en locatiekeuze. Hiertoe worden waterschappen door gemeenten
    vanaf het begin in het planvormingsproces betrokken. In het Omgevingsplan houden gemeen-
    ten rekening met het waterbelang met het oog op behoud van waterkwaliteit en het voorko-
    men van wateroverlast, droogte en overstromingen om te komen tot een evenwichtige toede-
    ling van functies aan locatie, onder meer woningbouwlocaties. Het ministerie van infrastruc-
    tuur en waterstaat (IenW) werkt verdere richtinggevende uitspraken en randvoorwaarden uit
    in het programma ‘Water en Bodem Sturend’. In de MRA wordt dit opgepakt via de NOVEX Uit-
    voeringsagenda en Ruimtelijke arrangementen provincies.

9.4 In de water en bodem brief van 25 november 2022 is aangegeven dat het Ministerie van IenW
    en BZK gezamenlijk een richtinggevend kader ontwikkelen, in overleg met medeoverheden.
    Doel van dit kader is om ondersteuning te bieden aan het regionale proces en om een bewuste
    afweging te maken over waar wordt gebouwd gegeven het water en bodem systeem en de ri-
    sico’s vanuit wateroverlast, overstromingen, bodemdaling en drinkwaterbeschikbaarheid. Hier-
    mee worden water en bodem sturend bij ruimtelijke planvorming. Ook wordt binnenkort de
    Landelijke maatlat Groene klimaatadaptieve gebouwde omgeving gepresenteerd.

9.5 Voor bouwplannen op locaties die op dit moment al in een vergevorderd stadium van ontwik-
    keling zijn en waarvoor geldt dat heroverweging vanuit water en bodem tot onevenredige ver-
    traging zou leiden, wordt het richtinggevend kader niet toegepast. Deze plannen blijven onver-
    anderd.

9.6 Voor alle andere ontwikkellocaties wordt het richtinggevend kader zoveel mogelijk toegepast,
    waarbij de locatiekeuze wordt geëvalueerd en lokale afwegingen en keuzes worden gemaakt
    voor inrichting van de locatie en de bouwwijze voor nieuwe bebouwing.

9.7 Knelpunten als gevolg van de uitgangspunten van water en bodem sturend, worden geagen-
    deerd op de regionale woondealtafel en regionale versnellingstafel. Desgewenst kan het aan de
    orde worden gesteld bij de landelijke versnellingstafel.




                                                                                               17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Kaart 2. Landschap, water en woningbouw (Verstedelijkingsconcept, geüpdatete plancapaciteit)
10. Samenwerking en sturing

Met de Woondeal wordt de basis gelegd voor een langjarige (t/m 2030) samenwerking tussen Rijk,
provincie, regio en gemeenten. Dit partnerschap is van groot belang om uitvoering te geven aan
versnelling van de complexe woonopgave. We maken daarom – naast de afspraken over de wo-
ningbouwopgave –ook afspraken over onderstaande elementen, de governance:

      Monitoring en rapportage om zicht te houden op de voortgang, zowel kwalitatief als kwan-
       titatief.
      De overlegstructuur om de voortgang en eventuele knelpunten te bespreken.
      Het indien nodig oplossen van belemmeringen en nemen van besluiten

A. Monitoring en bespreking voortgang

10.1 De voortgang ten aanzien van de wederkerige bestuurlijke afspraken wordt gemonitord met
     de interbestuurlijke landelijke monitor voortgang woningbouw. Het doel van de monitor is
     enerzijds het voorzien van de (semi)overheden in informatie over plancapaciteit (woning-
     bouwplannen), de voortgang van de woningbouw en opgeleverde (gerealiseerde) woningen.
     Anderzijds draagt de monitor bij aan inzicht in eventuele knelpunten en in informatie in ver-
     band met voor de woningbouw noodzakelijke opgaven ten einde deze te kunnen oplossen.
     Voor de monitoring is het relevant dat er overeenstemming is over de te gebruiken definities
     en dat (eenduidige en betrouwbare) data beschikbaar zijn voor relevante indicatoren (onder
     andere gerealiseerde sociale woningen). Het Ministerie zorgt, in afstemming met provincies en
     gemeenten, dat hier overeenstemming over is.

10.2 Om gezamenlijk zicht te houden op de voortgang van de uitvoering van de Woondeal MRA
     vindt er regulier overleg plaats tussen vertegenwoordigers van BZK, de provincies en de re-
     gio.

10.3 De frequentie van het regulier Woondealoverleg over de voortgang van de Woondeal MRA
     wordt in onderling overleg tussen rijk en regio bepaald. Op ambtelijk niveau nemen hieraan
     BZK, de provincies en andere afgevaardigden vanuit de woondealregio deel. Een overleg tus-
     sen de directeur Woningbouw en directeuren en/of opgavemanagers vanuit de MRA vindt mi-
     nimaal drie keer per jaar plaats.
     Er vindt twee keer per jaar een Bestuurlijk Overleg Woondeal (BO Woondeal MRA) plaats tus-
     sen de minister voor VRO en een bestuurlijke afvaardiging vanuit de MRA.

10.4 De afspraken worden zo nodig jaarlijks herijkt. Daarbij worden de nieuwste prognose van de
     woningbouwbehoefte t/m 2030 betrokken. Deze wordt eveneens jaarlijks bijgewerkt. De rich-
     tinggevende doelstelling voor de woningbouwproductie per jaar tot en met 2030 wordt bijge-
     werkt op basis van deze prognose, de gerealiseerde bouwproductie en ontwikkeling van de
     woningvoorraad. In 2023 wordt de herijking gepland na het beschikbaar komen van de vol-
     gende prognose van de woningbouwbehoefte en het provinciaal ruimtelijk arrangement, waar-
     bij in de herijking ook randvoorwaarden zoals water en bodem, stikstof, geluid aan bod kun-
     nen komen.

    Daarnaast maken Rijk en provincies in 2023 eenmalig een tussenbalans op ten aanzien van
    het provinciale aandeel in de nationale opgave zoals afgesproken in de Woningbouwafspraken
    tussen Rijk en provincies, op basis van de optelsom van alle Woondeals. Waar nodig wordt
    deze (landelijke) tussenbalans bestuurlijk besproken.

    In 2025, en eerder indien nodig, maken Rijk en regio een tussenevaluatie van de voortgang
    en geboekte resultaten op de wederkerige afspraken over de volle breedte van de Woondeal
    MRA. Als deze evaluatie hier aanleiding toe geeft, kan actie worden ondernomen en kunnen
    de afspraken in deze Woondeal worden gewijzigd.




                                                                                                   18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

10.5 Vanuit de taskforce nieuwbouw woningcorporaties en tafels als de landelijke versnellingstafel
     agenderen partijen waar nodig eventuele knelpunten in ambtelijke en directeuren en bestuur-
     lijke overleggen.

10.6 De Woondealtafel is een sectorale tafel en gaat primair over de woningbouw. Tegelijkertijd
     hangt de bouw van woningen samen met tal van andere (ruimtelijke en) sociaal-maatschap-
     pelijke opgaven. Knelpunten met betrekking tot deze andere opgaven die de woningbouw ra-
     ken, zoals de betaalbaarheid en verduurzaming van de bestaande voorraad, kunnen agende-
     rend worden ingebracht in de Woondeal-overleggen (zie bijlage 5). Rijk en regio wegen geza-
     menlijk af op welke tafel deze knelpunten en onderwerpen inhoudelijk het best besproken
     kunnen worden om gezamenlijk tot oplossingen te komen. Waar mogelijk gebeurt dit op een
     bestaande landelijke of regionale tafel (zoals bijvoorbeeld het overleg met de focusgebieden,
     als het gaat om leefbaarheid en veiligheid). In gezamenlijkheid wordt bepaald hoe de regio-
     nale context en betrokkenheid daarin worden meegenomen. Indien er geen bestaande tafel is,
     bepalen Rijk en regio gezamenlijk hoe en waar het knelpunt het beste besproken kan worden.

B. Belemmeringen oplossen en besluiten nemen

10.7 Doel is door monitoring en intensief en kort-cyclisch ambtelijk en bestuurlijk overleg goed
     zicht te krijgen en te houden op de uitvoering. Hierdoor signaleren we vroegtijdig wanneer de
     voortgang van de woningbouw en de uitvoering van de bestuurlijke afspraken stokt. Wanneer
     (gezamenlijk) wordt geconstateerd dat de voortgang stokt, stellen we gezamenlijk vast wat
     de achterliggende oorzaken daarvan zijn (fact finding). Op basis daarvan worden de beno-
     digde en gewenste acties in gang gezet. Hierbij kan ondersteuning worden ingeschakeld van
     de landelijke versnellingstafel, verstedelijkingstafel, tafels van andere ministeries of via onder
     andere de taskforce nieuwbouw woningcorporaties of expertteams. Uitgangspunt is dus: “los
     het op, of schaal het op’’.

10.8 Hierbij kunnen bestuurlijke of in het uiterste geval juridische interventies nodig zijn. Bestuur-
     lijk overleg blijft het uitgangspunt. Juridische interventie vindt plaats door de naastgelegen
     overheid in aansluiting bij het huis van Thorbecke.

10.9 Voor gebieds- of locatie-specifieke knelpunten wordt via de regionale versnellingstafel aan op-
     lossingen gewerkt. Alle partijen die in de keten zijn betrokken bij woningbouw zoals marktpar-
     tijen, corporaties, waterschappen, drinkwaterbedrijven, netbeheerders en zorgkantoren kun-
     nen knelpunten agenderen en bespreken op de regionale versnellingstafel. Dit kan ook via an-
     dere tafels zoals de taskforce nieuwbouw woningcorporaties en de landelijke versnellingstafel
     of specifieke gebiedstafels (zie bijlage 5). De regionale versnellingstafel wordt twee keer per
     jaar op MRA-niveau georganiseerd. Daarnaast wordt ook op deelregionaal/ lokaal niveau
     voortgangsoverleg georganiseerd. De bouwambassadeur van beide provincies bereidt samen
     met het kernteam versnelling MRA deze gesprekken voor en zoekt aansluiting bij bestaande
     overleggen.

10.10 De landelijke versnellingstafel is opgericht voor alle bovenregionale problematiek waar een
    oplossing voor moet worden gevonden. Dit team zorgt ervoor dat de juiste experts en minis-
    teries worden aangesloten om gezamenlijk de problematiek te analyseren en zoeken naar een
    oplossing. Via de regionale versnellingstafel worden problemen en oplossingen aangedragen
    voor de landelijke versnellingstafel, waarbij ook (een afvaardiging van) de betreffende woon-
    dealregio's wordt betrokken.

11. Kritische succesfactoren, randvoorwaarden en ondersteuning

De MRA wil graag een grote bijdrage leveren aan de nationale woningbouwopgave, met de bouw
van 171.200 woningen tot en met 2030. Of dit gaat lukken, hangt niet alleen af van gemeenten,
woningcorporaties, marktpartijen, de provincies en andere stakeholders af, maar ook van de ka-
derstellende, faciliterende, stimulerende en financierende rol die het Rijk kan nemen.

Deze hoge productie is alleen haalbaar als tijdig in de kritische succesfactoren/randvoorwaarden –
inclusief ‘wat de regio vraagt’ - wordt voorzien. Deze randvoorwaarden zijn behalve van deze


                                                                                                     19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Woondeal ook onderdeel van de provinciale afspraken tussen Rijk en de twee provincies.

Dit vraagt wederkerige afspraken tussen Rijk en regio over onderstaande randvoorwaarden, het
wegnemen van knelpunten en financiële ondersteuning van de MRA-opgave. Indien de randvoor-
waarden niet of niet tijdig worden ingevuld en er geen alternatieve oplossingen voor het wegne-
men van knelpunten worden gevonden, zal dit ertoe leiden dat we de woningbouwdoelstelling tot
en met 2030 niet (tijdig) kunnen realiseren.

Indien er binnen het Rijk al acties lopen om de juiste randvoorwaarden te creëren, is dit hieronder
toegelicht. De minister voor VRO spant zich maximaal in om samen met de verantwoordelijke col-
lega-ministeries de kritische succesfactoren in relatie tot woningbouw aan te pakken. In het geval
het creëren van de juiste randvoorwaarden onder de verantwoordelijkheid van een ander Ministe-
rie valt, geldt dat het ministerie van BZK fungeert als ‘toegangspoort’ naar het Rijk. We scheppen
duidelijkheid, door het maken van afspraken en stellen van kaders. Het doel is om de voortgang
op de woningbouw te behouden. Voor onduidelijkheden in beleid, die belemmerend kunnen werken
op het besluitvormingsproces en de bouw van woningen, zal het Rijk zich inspannen om deze weg
te nemen.

11.1 Het realiseren van de opgave is complex. Kritische succesfactoren8 zijn bepalend voor het
     kunnen realiseren van de woningbouwopgave. Hiervoor is zowel inzet vanuit het Rijk nodig
     als vanuit provincie en gemeenten. Onderstaand wordt aangegeven op welke wijze Rijk en
     provincies ondersteunen in de realisatie van de regionale woningbouwopgave. Hierbij wordt
     onderscheid gemaakt tussen locatie specifieke- en generieke ondersteuning.

11.2 Het Rijk ondersteunt in het opstellen en uitvoeren van de Woondeal MRA middels procesgeld.
     Dit bedrag kan onder meer gebruikt worden voor de inhuur van capaciteit om gemeenten en
     provincies te ondersteunen bij het opstellen en uitvoeren van de Woondeal MRA. Dit proces-
     geld wordt uitgekeerd via de provincies. De provincies zijn verantwoordelijk voor de verdeling
     van dit geld over de verschillende Woondealregio’s.

11.3 Rijk en medeoverheden zorgen ervoor dat knelpunten om te kunnen voldoen aan randvoor-
     waarden voor woningbouw zoveel mogelijk worden weggenomen. Dit met oog voor een ge-
     zond, veilig en schoon leefmilieu voor nu en in de toekomst. Het gaat om knelpunten op het
     vlak van klimaatbestendig bouwen, natuur inclusief bouwen, verduurzaming, geluid, stikstof,
     een gezond, klimaatbestendig en veilig leefmilieu, luchtkwaliteit, energievoorziening en erf-
     goed. We scheppen duidelijkheid, door het maken van afspraken en het stellen van kaders.
     Het streven is om onduidelijkheden in beleid, die belemmerend kunnen werken op het be-
     sluitvormingsproces en de bouw van woningen, weg te nemen.

11.4 Daar waar het kan, worden de kritische succesfactoren zoveel mogelijk lokaal of regionaal op-
     gelost en daar waar nodig, worden ze landelijk besproken.
     - De meeste van de belemmeringen kunnen gebiedsgericht worden opgelost. Hierbij kan er
     gebruik worden gemaakt van de landelijke regelingen die er zijn voor bijdragen aan de reali-
     satie van woningbouw. Daar waar nodig kan de regionale versnellingstafel en/of het expert-
     team woningbouw worden ingezet.
     - De landelijke versnellingstafel is opgericht voor alle bovenregionale problematiek waar een
     oplossing voor moet worden gevonden. Dit team zorgt ervoor dat de juiste experts en minis-
     teries worden aangesloten om gezamenlijk de problematiek te analyseren en te zoeken naar
     een oplossing.
     - Voor een aantal van de kritische succesfactoren is al een governance-structuur ingericht en
     wordt naar besluitvorming toegewerkt. Daarbij zal worden aangesloten.

11.5 Voor alle opgenomen (afspraken over) kritische succesfactoren geldt dat deze periodiek be-
     sproken zullen worden in de woondealoverleggen om de voortgang te monitoren. Het Rijk in-
     formeert de regio indien er nieuwe regelingen of subsidiemogelijkheden worden opengesteld.
     Ook dient het Rijk als vraagbaak bij eventuele onduidelijkheden omtrent de aanvraag van fi-
     nanciële middelen.



8
   Kritische succesfactoren zijn randvoorwaarden die invloed hebben op realisatie van de woningbouw, dit kan zowel op lande-
lijke schaal als regio-specifiek zijn.


                                                                                                                           20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Kritische succesfactoren: randvoorwaarden voor de woningbouwdoel-
stelling (A t/m G)

A. Elektriciteitsnetwerken en aansluitingen
Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren is er voldoende capaciteit op het
energienetwerk nodig.

Door congestie op het regionale energienetwerk is aansluiten van grootgebruikers in vrijwel de
hele MRA lastig. Hierdoor kunnen op woningbouwlocaties geen commerciële en maatschappelijke
functies met een grootverbruik aansluiting zoals een supermarkt, school of sporthal worden gerea-
liseerd. Ook snellaadpleinen voor elektrisch (openbaar) vervoer kunnen niet worden geplaatst. Dit
heeft een maatschappelijke impact op de leefbaarheid in nieuwe woonwijken en het is bovendien
de vraag of exploitatiebegrotingen rondkomen. Ook kunnen bedrijven van binnenstedelijke locaties
niet verhuizen naar bedrijventerreinen, omdat zij daar niet worden aangesloten, waardoor woning-
bouwlocaties in transformatiegebieden niet vrijkomen.

De regio constateert dat, om de woningbouwopgave (tijdig) te kunnen realiseren, de netcongestie
aangepakt moet worden. Dit vergt een versnelde uitbreiding van het energienetwerk en het verg-
roten van de netcapaciteit.

Het Rijk heeft hiertoe de volgende acties uitgezet:
       In samenspraak met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat wordt door BZK
        gekeken of- en waar er in het energienetwerk moet worden geïnvesteerd, zodat woning-
        bouw en voorzieningen in wijken geen vertragingen oplopen.
       De P-MIEK-tafels9 worden benut om knelpunten ten aanzien van het netwerk en het aan-
        sluiten aan de orde te stellen. Mocht er een te grote netwerkvraag zijn om op te lossen in
        de P-MIEK overleggen, dan wordt het geagendeerd bij het landelijke MIEK-overleg.

Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren vraagt de regio aan het Rijk specifiek
aandacht voor:

         -    Tijdige realisatie van voldoende netcapaciteit in relatie tot het tempo van woningbouw
              en bijbehorende voorzieningen
         -    Voldoende capaciteit bij de rechtelijke macht en bij netbeheerders
         -    Experimenteerruimte in regelgeving
         -    Innovatie (smart grids, energieopslag)
         -    Verdere energiebesparing van de gebouwde omgeving


B. Stikstof
Rijk en regio constateren dat, om de woningbouwopgave (tijdig) te kunnen realiseren, er vol-
doende stikstofruimte nodig is.

De uitspraak over de bouwvrijstelling was een tegenslag voor de woningbouwopgave. Het betekent
zeker niet dat het land ‘op slot gaat’. Grote projecten moesten vaak al deposities berekenen, be-
oordelen en compenseren. De stikstofdepositie in de gebruiksfase (bovenal door verkeersstromen)
is daar immers ook groot. Kleinere projecten zullen veelal doorgang kunnen vinden. Hun stikstof-
deposities zijn klein en kortstondig, en daarmee veelal niet vergunningplichtig. Wel moeten initia-
tiefnemers als gevolg van de uitspraak berekeningen uitvoeren en ecologisch beoordelen om vast
te stellen of de activiteit vergunningplichtig is. Dit leidt tot vertraging en toename van kosten, wat
wordt versterkt door capaciteitstekorten bij onderzoeksbureaus en overheden.




9
  P-MIEK staat voor: (Provinciaal) Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat. Via het MIEK werkt de overheid
samen met industrie, energieproducenten en netbeheerders om projecten voor de infrastructuur van energie en grondstoffen
te versnellen.




                                                                                                                       21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Het Rijk zet hiertoe de volgende acties uit:

    Het Rijk heeft op 25 november 2022 een stikstofbrief gepubliceerd. Er is een aanpak voor
     piekbelasters. Hierdoor kan de natuur herstellen en ontstaat op termijn ruimte voor vergun-
     ningverlening aan o.a. de woningbouw10.
    Het Stikstofregistratiesysteem (SSRS) is en blijft een belangrijk instrument om stikstofruimte
     die vrijkomt centraal te registreren en gericht toe te wijzen aan woningbouwprojecten.
    Ook stimuleert het Rijk schoon en emissieloos bouwmaterieel met €400 mln. (bovenop de
     €500 mln. die al beschikbaar was).
    Op de korte termijn (beoogde oplevering eerste kwartaal 2023) werkt het Rijk aan de stan-
     daardisatie van berekeningen door middel van kengetallen/vuistregels. Dit met als doel om de
     administratieve lasten voor initiatiefnemers, die als gevolg van de extra onderzoeksplicht ont-
     staan, zoveel mogelijk te beperken. Een volgende stap is om deze standaardisatie te formali-
     seren in regelgeving. Het Rijk onderzoekt hoe door het breder beschikbaar maken van kennis
     en kunde capaciteitsproblemen bij gemeenten, provincies en onderzoeksbureaus kunnen wor-
     den aangepakt. Op de langere termijn kan vereenvoudiging van het stelsel van vergunningver-
     lening verhelpen dat kleine woningbouwprojecten vergunningplichtig zijn.
    Stikstofknelpunten en vraagstukken bij de ontwikkeling van locaties kunnen worden geadres-
     seerd aan de regionale en/of landelijke versnellingstafel.


Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren vraagt de regio het Rijk om aanvul-
lende maatregelen te treffen:

    Het meenemen van de industrie en daarmee maatwerkafspraken te maken. Dit vraagt een
     specifieke aanpak voor de industrie, zoals Tata Steel en Schiphol, via de betreffende NOVEX-
     gebieden.
    Een ADC-toets11 voor de regionale woningbouwopgave. Rijk en provincies werken de mogelijk-
     heden hiertoe samen uit.
    Spoedige duidelijkheid over doorrekening zonder de meetcorrectie (17%) en andere wijze van
     meten.12
    Het vullen van de stikstofbank voor woningbouw, waarbij het Rijk via gerichte bronmaatrege-
     len depositieruimte toevoegt zodat de Rijkstoezegging wordt ingevuld.13

C. Geluid
Rijk en regio constateren dat geluidsproblematiek in de MRA niet los gezien kan worden van het
realiseren van (een deel van) de woningbouwopgave.

Rijk en regio werken daarom samen aan het volgende:

    Op locaties waar geluidsproblematiek woningbouw beïnvloedt, kan dit op de regionale versnel-
     lingstafel en/of woondealtafel aangekaart worden, zodat gezamenlijk naar een aanpak gezocht
     kan worden binnen de kaders van de wet- en regelgeving. Zo is de ontwikkeling van Kronen-
     burg belangrijk voor de leefbaarheid en woningbouwopgave. Rijk, provincie en gemeenten
     gaan zich gezamenlijk inzetten om verbeteringen te realiseren. De gemeente Amstelveen geeft

 Zie Kamerbrief over voortgang integrale aanpak landelijk gebied en opvolging Porthos-uitspraak RvS | Ka-
10

merstuk | Rijksoverheid.nl
11
   De ADC-toets is voor activiteiten met een negatief effect op de natuur, maar waarvoor geen alternatieven (A) zijn, en waar-
bij sprake is van dwingende redenen van groot openbaar belang (D). Als dit het geval is, kunnen de nodige compenserende
maatregelen (C) worden genomen om ervoor te zorgen dat de algehele samenhang van Natura 2000 bewaard blijft.
12
   De “meetcorrectie” heeft betrekking op de bron van stikstof die voorheen werd aangeduid als 'ammoniak uit zee’. Omdat het
bij de gevonden ammoniak in kustgebieden onduidelijk is waar het vandaan komt, is er een verschil tussen model en meting.
Dit wordt nu aangeduid als ‘meetcorrectie’, RIVM doet onderzoek naar de bron.

13 Zie:

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2019/11/13/maatregelenpakket-voor-de-stikstofproblematiek-in-de-woning-
bouw--en-infrastructuursector-en-voor-de-pfas-problematiek

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2022/04/01/hoofdlijnen-van-de-gecombineerde-aanpak-van-natuur-water-en-
klimaat-in-het-landelijk-gebied-en-van-het-bredere-stikstofbeleid




                                                                                                                           22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

    aan dat ze deze locatie nodig heeft om de benodigde aantallen sociale woningbouw te realise-
    ren.
   Voor de regio Schiphol wordt de NOVEX-Schiphol tafel benut om het thema geluid en andere
    onderwerpen te adresseren.
   TU Delft en AMS Institute doen onderzoek naar de mogelijkheden voor geluidsadaptief bouwen
    vooral vanwege luchtvaartgeluid. Het Rijk draagt hieraan bij met een subsidie. De uitkomsten
    hiervan zullen worden gepubliceerd.


Om tijdige realisering van de woningbouw te bevorderen werken Rijk en regio samen aan:

   Op korte termijn: oplossingsrichtingen t.a.v. de geactualiseerde cumulatieregels geluid in de
    Omgevingswet die bijdragen aan tijdige realisatie van de woningbouwopgave in een gezonde
    en aantrekkelijke leefomgeving.
   Op langere termijn: een betere aansluiting tussen de Omgevingswet en de Wet luchtvaart.


D. Betaalbaarheid
Rijk en regio constateren dat, om voldoende sociaal en betaalbaar aanbod te genereren voor de
huishoudens die hierop zijn aangewezen, het nodig is dat het aandeel betaalbaar in de nieuwbouw-
plannen stijgt en daadwerkelijk wordt gerealiseerd en daarbij geborgd wordt dat deze woningen
langdurig betaalbaar blijven. Dit vergt het nemen van verantwoordelijkheid en inzet van alle par-
tijen.

Hiertoe zijn in hoofdstuk 1 en 4 (proces)afspraken gemaakt over realisatie van de doelstelling van
2/3 betaalbaar in de nieuwbouw, de groei naar minimaal 30% sociale huur in de voorraad per ge-
meente en het huisvesten van aandachtsgroepen.

Om dit mogelijk te maken zet het Rijk in op onderstaande maatregelen:

   Het Rijk geeft voorjaar 2023 duidelijkheid hoe de beschikbare middelen vanuit de Woning-
    bouwimpuls zo effectief mogelijk kunnen worden ingezet, inclusief ruimere mogelijkheden voor
    kleine gemeenten, zodat de woningbouw tijdens de economische tegenwind door kan gaan.
    Het Rijk, provincies en regio blijven in gesprek over de werkwijze van de WBI en eventuele
    aanpassingen hierin. Het Rijk biedt ondersteuning aan gemeenten in de voorbereiding van
    WBI-aanvragen door middel van de inzet van Impulskamers.
   Het Rijk heeft het voornemen om via de Wet versterking regie Volkshuisvesting het instrumen-
    tarium te versterken om in ruimtelijke plannen regels te kunnen stellen over de bouw van soci-
    ale huurwoningen. Daarnaast is in het wetsvoorstel de definitie van sociale huur aangescherpt,
    met als uitgangspunt dat deze langjarig betaalbaar blijft en de huisvesting van onder meer
    aandachtsgroepen waarborgt.
   Het Rijk werkt aan regulering van de middenhuur (Kamerbrief d.d. 9 december 2022). Geza-
    menlijk streven van Rijk en regio is om voldoende betaalbaar aanbod te realiseren en langdu-
    rig betaalbaar te houden. Gemeenten behouden de mogelijkheid om bij nieuwbouw via pri-
    vaatrechtelijke afspraken (anterieure overeenkomsten, gronduitgifte of erfpachtuitgifte) aan-
    vullende eisen te stellen.
   Rijk en Regio gaan monitoren of de voorgestelde regulering in de MRA voldoende bijdraagt aan
    de betaalbaarheidsdoelstellingen van 2/3 betaalbare nieuwbouw en toegroeien naar minimaal
    30% sociale huur in de voorraad.
   Het Rijk voorziet in een Nationaal Fonds Betaalbare Koopwoningen gericht op het financieel
    helpen van starters bij het kopen van een woningen.
   Het Rijk onderzoekt of aanpassing van de huidige instrumenten (financieel en juridisch) ge-
    wenst is ten einde de effectiviteit van grondbeleid te vergroten. Daarbij is een van de aan-
    dachtspunten hoe het grondbeleid kan bijdragen aan versnelling van de woningbouw en het
    terugdringen van publieke tekorten bij gebiedsontwikkeling. Partijen zetten zich in om het be-
    staande instrumentarium ter voorkoming van vertraging van woningbouwplannen optimaal in




                                                                                                23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

     te zetten. Een overzicht van de instrumenten is te vinden in de Handreiking Vertraging Voorko-
     men met Grondbeleid14.
    Het Rijk zal met haar grondposities en/of vastgoedbezit bijdragen aan het realiseren van de
     woningbouwopgave inclusief een reële bijdrage aan de betaalbaarheidsdoelstellingen.


Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren vraagt de regio het Rijk daarnaast:

    De regio acht het noodzakelijk, om de afspraken voor betaalbare woningbouw te kunnen reali-
     seren, dat er een nieuwe vorm van langjarige financiering komt (bijvoorbeeld door objectge-
     bonden financiering, zoals de voormalige BLS subsidies). Uitgangspunten daarbij zouden moe-
     ten zijn: substantieel lagere administratieve last voor zowel Rijk als gemeenten, zekerheid aan
     de voorkant over de verwachte bijdrage, en gelijk profijt voor alle betaalbare bouwprojecten
     ongeacht omvang. Zo draagt dit direct bij aan versnelling van de bouw van de broodnodige
     betaalbare woningen in álle gemeenten, groot en klein. Daarmee is het direct ook voor iedere
     gemeente een stimulans om hun bijdrage te kunnen leveren aan de sociale woningbouwop-
     gave en het huisvesten van aandachtsgroepen.
    De regio vraagt in dit kader ook aandacht voor de mogelijkheid van een financiële stimulans
     om bestaande afspraken en grondexploitaties van projecten waar al overeenkomsten zijn ge-
     sloten, en die op korte termijn tot uitvoering kunnen komen, open te breken om het aandeel
     betaalbare woningen te verhogen. Voorwaarde zou daarbij moeten zijn dat dit binnen de be-
     staande ruimtelijke afspraken en participatie mogelijk is, zodat er geen vertraging ontstaat,
     dat de betrokken partijen (marktpartijen, corporaties en overheden) deze aanvraag gezamen-
     lijk doen en dat zij zelf ook een financiële bijdrage aan de programma-omzetting leveren.
    De regio vraagt het Rijk om over bovenstaande maatregelen gezamenlijk gedachten te ontwik-
     kelen en dit mee te nemen bij de eventuele aanpassing van bestaande of nieuwe vormen van
     financiering.
    Rijk en regio willen ervoor zorgen dat betaalbare woningen in de nieuwbouw van voldoende
     kwaliteit en oppervlakte zijn, met het oog op een divers aanbod (voor onder meer gezinnen die
     een grotere woning nodig hebben) en doorstroming. De regio vraagt het Rijk gezamenlijk te
     verkennen welke aanvullingen mogelijk zijn op het instrumentarium om hier eisen aan te kun-
     nen stellen.
    De regio vraagt het Rijk om aandacht te hebben voor het beter in positie brengen van woning-
     corporaties bij nieuwbouw en dit goed te verankeren in de Wet Versterking Regie Volkshuis-
     vesting. Bijvoorbeeld door het aandeel sociale woningbouw te relateren aan toegelaten instel-
     lingen of partijen die ook aandachtsgroepen huisvesten. Dit speelt met name op de beoogde
     bouwlocaties waar gemeenten geen grondeigenaar zijn.
    De regio vraagt aandacht voor de gestegen vennootschapsbelasting, stijgende kosten voor lo-
     nen, onderhoud, nieuwbouw en verduurzaming en stijgende rente en de gevolgen daarvan
     voor de financiële positie van corporaties. Realisatie van de in deze Woondeal benoemde aan-
     tallen sociale huur- en middenhuurwoningen door corporaties in de MRA zijn alleen haalbaar,
     als de financiële positie van corporaties niet verder onder druk komt te staan. In de Nationale
     Prestatieafspraken hebben Rijk, Aedes, VNG en de Woonbond ook (proces)afspraken gemaakt
     over monitoring van o.a. de fiscale lastendruk voor corporaties en de betaalbaarheidssituatie
     voor huurders in relatie tot de financiële haalbaarheid van de maatschappelijke opgaven. Van-
     wege de sterk veranderende macro-economische omstandigheden wordt de geplande update
     over de financiële haalbaarheid een jaar naar voren gehaald en reeds in 2023 uitgevoerd.
     Daarin worden ook de fiscale aspecten meegenomen.
    De regio constateert dat de voorgestelde regulering van huurwoningen zorgt voor meer mid-
     denhuur, maar in de MRA als ongewenst effect heeft dat er minder huur tot de liberalisatie-
     grens (€808 prijspeil 2023) komt. Gezien de hoge marktdruk in de MRA is de grens van 187
     punten (€1.000 prijspeil 2022, naar verwachting €1.100 bij invoering) mogelijk niet hoog ge-
     noeg om voldoende betaalbaar aanbod in het middensegment te borgen, en is een hogere
     puntengrens voor onze regio meer passend. De regio en BZK gaan hierover in gesprek.




14
   https://www.volkshuisvestingnederland.nl/documenten/publicaties/2022/04/01/handrei-
king_vertraging_voorkomen_met_grondbeleid)

                                                                                                 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

   Gelet op het Fonds betaalbare koop wijst de regio erop dat het realiseren van voldoende be-
    taalbare koopwoningen die, ondanks de hoge marktdruk in de MRA, langdurig behouden blij-
    ven voor het betaalbare segment, lastig is. Een koopregeling kan hierbij helpen, maar voorko-
    men moet worden dat dergelijke regelingen leiden tot prijsopdrijvende effecten.


E. Mobiliteit
Rijk en regio constateren dat de grote voorziene groei aan woningen en werkgelegenheid investe-
ringen vergt in mobiliteit en het remmen van mobiliteitsgroei. Daarbij ligt de nadruk op mobiliteits-
transitie. Die wordt gerealiseerd door een mix van investeringen in onder meer fiets en OV, be-
leidskeuzes gericht op beïnvloeding van gedrag, verstedelijking in de nabijheid van knooppunten
en spreiding van werkgelegenheid. Rijk en regio werken in dit verband samen via onder andere
Samen Bouwen aan Bereikbaarheid, de Verstedelijkingsstrategie MRA, de aanpak Bereikbare Ste-
den, Multimodaal Toekomstbeeld MRA 2040. Het toevoegen van 171.200 woningen t/m 2030 in de
MRA - met een accent op grootschalige woningbouw rondom OV-Knooppunten- vergt een schaal-
sprong in het mobiliteitssysteem. Via de afspraken uit het BO MIRT worden door het Rijk, met cofi-
nanciering van de regio, grote investeringen in de mobiliteitsopgave van de MRA gedaan. Bij het
BO MIRT 2022 is daar een significante stap in gemaakt. Gezamenlijke invulling van de mobiliteits-
opgave blijft echter nodig.

Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren vraagt de regio het rijk het volgende:
  Voor de grotere mobiliteitsinvesteringen die nog niet gedekt zijn samen met de regio te zoe-
   ken naar een financiële oplossing.
  Voortzetting van de WBI of een daarmee vergelijkbare vereenvoudigde regeling. Hoewel die
   regeling niet primair bedoeld is voor mobiliteitsinvesteringen worden veel kleinere mobiliteits-
   projecten via die regeling financieel haalbaar gemaakt.
  Gezien de grote nadruk op het bouwen rondom OV-knooppunten, voortkomend uit de mobili-
   teitstransitie en bovengenoemde kaders van Rijk en regio samen, roept de regio op om samen
   met het rijk te voorkomen dat afschaling van trein-dienstregeling nadelige (bereikbaarheids-)
   effecten heeft op de beoogde woningbouwlocaties.
  Samen te zoeken naar duurzame mobiliteitsoplossingen.


F. Focus op de uitvoering
Rijk en regio constateren dat, om de hoge woningbouwdoelstellingen te kunnen halen, het belang-
rijk is om zo snel mogelijk over te gaan van denken naar doen -en daartoe te zorgen voor vol-
doende personele capaciteit bij alle betrokken partijen. Samenwerking, afstemming en vertrouwen
tussen partijen onderling zijn noodzakelijk om tot voldoende versnelling van de woningbouw te ko-
men. Dit vraagt inzet van alle betrokken partijen vanuit de eigen rol en verantwoordelijkheden, en
een sterkere regie vanuit de overheid. Door alle fasen en in alle onderzoeken wordt herkend dat de
beschikbare personele capaciteit een belangrijke reden voor vertraging is in de woningbouwpro-
ductie. Het gaat daarbij niet alleen om een kwantitatief probleem (aantal mensen), maar ook om
gebrek aan kennis en (proces)kunde.

Rijk en regio nemen hiertoe de volgende acties:
   Het Rijk brengt samen met medeoverheden, woningcorporaties en marktpartijen mogelijkhe-
    den in beeld om de beschikbare capaciteit zo efficiënt mogelijk in te zetten, ondersteund door
    een gezamenlijk uit te voeren onderzoek.
   Knelpunten als gevolg van gebrek aan capaciteit en expertise bij medeoverheden en Raad van
    State worden geagendeerd op de (deel-)regionale versnellingstafels. Desgewenst kan via de
    regionale versnellingstafel de landelijke versnellingstafel worden ingezet.

Om de woningbouwdoelstellingen tijdig te kunnen realiseren vraagt de regio aandacht voor:
  Het verkorten van de doorlooptijd van planologische procedures, onder andere door een betere
   balans tussen de belangen van de woningzoekenden en die van de omwonenden.
  Juridisch instrumentarium voor overheden om te sturen op (onder andere) een aandeel betaal-
   bare woningbouw, via de wet Versterking regie op de Volkshuisvesting.




                                                                                                  25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

G. Verduurzaming en kwaliteitsverbetering bestaande voorraad
   De regio vraagt het Rijk aandacht te hebben voor de samenhang van de nieuwbouwopgave
    met de opgaven in de verbetering en verduurzaming van de bestaande woningen en wijken,
    om te voorkomen dat de ongelijkheid tussen bevolkingsgroepen verder toeneemt door toene-
    mend verschil in kwaliteit en duurzaamheid van woning en woonomgeving. Aandacht voor ver-
    betering van bestaande wijken kan het draagvlak voor nieuwbouw onder de huidige bewoners
    vergroten en bezwaar beperken.
   De huidige energiecrisis vraagt daarbij ook nog veel extra investeringen en inzet op met name
    energiebesparing in de bestaande en met name oudere woonwijken. Voldoende personele ca-
    paciteit is ook hier een cruciale factor (zie 11.6.6).
   De regio vraagt daarom aandacht voor het feit dat capaciteit en geld van overheden, corpora-
    ties en beleggers verdeeld moeten worden over bestaand woongebied en nieuwbouw.
   De regio vraagt ook aandacht voor de specifieke kenmerken van de woningvoorraad in onze
    regio (bijvoorbeeld veel VvE’s en monumenten) in relatie tot de Rijksmaatregelen en subsidie-
    regelingen die door het Rijk worden ingezet vanuit het programma Verduurzaming gebouwde
    omgeving.


Kritische succesfactoren: ondersteuning locaties
11.6 Voor de locaties opgenomen in de tabel en op de kaart (PM) in bijlage 2 in deze Woondeal
     zijn de belangrijkste kritische succesfactoren en hun effecten geïdentificeerd. Een overzicht
     hiervan is weergegeven in de tabel met grootschalige bouwlocaties, in bijlage 2.

11.7 De in tabel met grootschalige bouwlocaties (bijlage 2) benoemde kritische succesfactoren zul-
     len periodiek besproken worden in de reguliere woondeal-overleggen. Dit geldt ook indien
     nieuwe belemmeringen voor de woningbouw zich opwerpen.

11.8 In de tabel van bijlage 2 is opgenomen welke locaties onder de grootschalige NOVEX- wo-
     ningbouwlocatie vallen. Voor deze gebiedsontwikkelingen geldt dat – naast uitdagingen rond
     het realiseren van bijvoorbeeld voldoende betaalbaar aanbod of de uitplaatsing van bedrijven
     – er omvangrijke ingrepen in de omliggende mobiliteitssystemen nodig zijn om de beoogde
     volumes te realiseren. Hiervoor maken betrokken overheden, woningcorporaties, marktpar-
     tijen en andere stakeholders. Langdurige samenwerkingsafspraken, gebaseerd op best practi-
     ces vanuit de publiek/private gebiedsontwikkelingspraktijk.

11.9 In de tabel van bijlage 2 is tevens, in de laatste kolom, opgenomen welke projecten vanuit
     het Rijk subsidie hebben ontvangen vanuit de Woningbouwimpuls, BO MIRT, BO Leefomge-
     ving of grootschalige (NOVEX-) woningbouwlocaties. Deze tabel wordt na iedere tran-
     che/nieuwe subsidieronde aangevuld en projecten die subsidie krijgen worden hieraan toege-
     voegd. In bijlage 4 (PM) is een overzicht opgenomen van de toegekende bedragen.

11.10 In de hele keten is een gebrek aan capaciteit. Om die reden hebben de provincies voor de
     MRA een flexibele schil ingericht. Gemeenten kunnen met cofinanciering van het Rijk en de
     provincies extra capaciteit en expertise inhuren. De gemeenten worden begeleid door Kern-
     team Versnelling, de bouwambassade en – in Noord-Holland – vanuit het Masterplan Wonen
     inzet van gebiedsontwikkelaars. De provincies Flevoland en Noord-Holland stellen hiervoor in
     de periode 2022-2024 cofinanciering beschikbaar vanuit de flexpoolmiddelen voor de regio.

11.11 Het Kernteam Versnelling Woningbouw en de bouwambassade voeren regelmatig overleg
     en stemmen af met de verschillende taskforces die door het Rijk kunnen worden ingezet, zo-
     als de Taskforce Sociale Woningbouw, de Taskforce WBI en het Expertteam Woningbouw
     (RVO). De samenwerking is gericht op een efficiënte inzet van externe capaciteit om gesigna-
     leerde knelpunten te helpen oplossen.

11.12 Naast de locatie specifieke ondersteuning, ondersteunen Rijk en provincie ook via gene-
     rieke (financiële) regelingen. Een overzicht van deze regelingen is opgenomen in bijlage 3.
     Rijk en provincie informeren gemeenten wanneer er nieuwe regelingen opengesteld worden
     en dienen als eerste vraagbaak bij eventuele onduidelijkheden.




                                                                                                     26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Handtekeningen

Provincies

   Noord-Holland
   Flevoland

Gemeenten

   Aalsmeer
   Almere
   Amstelveen
   Amsterdam
   Beverwijk
   Blaricum
   Bloemendaal
   Diemen
   Edam-Volendam
   Gooise Meren
   Haarlem
   Haarlemmermeer
   Heemskerk
   Heemstede
   Hilversum
   Huizen
   Landsmeer
   Laren
   Lelystad
   Oostzaan
   Ouder-Amstel
   Purmerend
   Uithoorn
   Velsen
   Waterland
   Wijdemeren
   Wormerland
   Zaanstad
   Zandvoort



De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening




                                                            27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023


Bijlage 1. Woningbouwafspraken per gemeente
Uitwerking afspraak 1.2 en 4.4.
Elke gemeente neemt een fair share van de regionale opgave, verbindt zich aan de opgave om te zorgen voor voldoende betaalbare woningen en streeft
er daarom naar om via een reëel tijdpad toe te groeien naar twee derde betaalbaar segment in de programmering, rekening houdend met het huidige
aandeel betaalbaar en middensegment in de bestaande voorraad. De bestaande voorraad is van invloed op de verdeling binnen het betaalbare segment
(sociaal en/of middensegment) in het nieuwbouwprogramma.

Hieronder is een overzicht opgenomen welk aandeel elke gemeente en/of regio neemt in het totaal van de MRA-bouwopgave. De doelstelling om twee
derde van de programmering in het betaalbare segment (sociale huur, middenhuur en betaalbare koop) te realiseren is in dit overzicht vooralsnog alleen
indicatief bepaald (ook voor Amsterdam en Haarlem, waar vanuit het lokale beleid wordt ingezet op de hogere doelstelling van 40% sociaal en 40%
middensegment). De precieze inzet per gemeente vraagt daarom nadere uitwerking in 2023, met daarbij de volgende aandachtspunten:
     In de uitwerking wordt rekening gehouden met de omvang van de voorraad in het sociale huur- en middensegment. In het overzicht is opgeno-
         men welke gemeenten nog geen ‘fair share’ aan sociale huur in de voorraad hebben. De afspraak is dat deze gemeenten in de nadere uitwerking
         van hun programmering in 2023 betekenisvolle stappen zetten om op een aanvaardbare termijn naar een fair share in de voorraad toe te
         groeien. Indien het toegroeien naar 30% in de voorraad evident niet logisch of haalbaar is, kan hierop via het bestuurlijk woondealoverleg tus-
         sen Rijk en regio een uitzondering worden gemaakt.
     Bij de nadere uitwerking van de programmering wordt ook rekening gehouden met de woonzorgvisies die in 2023 worden opgesteld en met de
         lokale mogelijkheden voor huisvesting van aandachtsgroepen.
     De mogelijkheden om in de programmering daadwerkelijk aan de richtinggevende betaalbaarheidsdoelstelling in het betaalbare segment te vol-
         doen, worden beïnvloed door bestaande afspraken voor projecten, in anterieure overeenkomsten of anderszins. Om vertraging in de realisatie te
         voorkomen is daarbij het uitgangpunt dat deze contracten niet hoeven te worden opengebroken, waardoor er mogelijk pas op een later moment
         aan de doelstelling in de programmering kan worden voldaan.
     Om duidelijk te maken welke bijdrage de corporaties kunnen leveren om het programma bij te stellen naar tot twee derde betaalbaarheid, is per
         gemeente in beeld gebracht hoeveel woningen corporaties kunnen en willen bouwen. Dit betreft zowel bestaande plannen als ambitie. Duidelijk
         is dat de bestaande plannen nog onvoldoende zijn om de MRA-doelstelling te behalen en voldoende woningen in het betaalbare segment te kun-
         nen realiseren. Gemeenten werken daarom samen met corporaties aan de hand van de opgave per gemeente en de ambities van de corporaties
         uit in welke projecten (waarin het programma nog niet is vastgelegd in overeenkomsten) een aanvullend aandeel in het betaalbare segment
         wordt gerealiseerd. Waarbij inzet is om aan de gezamenlijke MRA-doelstelling te voldoen, toe te groeien naar twee derde betaalbaar in de pro-
         ductie en – op een reële termijn - een fair share in de voorraad.
     De genoemde ‘ambitie’ aantallen van de corporaties kunnen in overleg tussen gemeenten en corporaties binnen deelregio’s anders worden inge-
         zet, rekening houdend met de locatie- en bouwmogelijkheden en (fair share in) de bestaande voorraad.
     De corporaties kunnen en willen ook een bijdrage leveren aan ontwikkeling van huurwoningen in het middensegment, maar hebben hiervoor
         – net als voor het totaal van de plannen en ambities in het sociale huursegment- nog onvoldoende locaties. Hier worden nadere afspraken over
         gemaakt in de lokale prestatieafspraken tussen gemeenten, corporaties en huurders.




                                                                                                                                                      28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

                  voorraad                Woningbouwopgave 2022-2030                                                                                          Corporatieplannen 2023-2030*

                   % corporatiehuur
                   datawonen.nl dVI
Gemeente                                  biedingen provincies/reality check                                                                                  plannen corporaties vanaf 2023 (2022 niet meegenomen)
                                                                                          plancapa-
                                                            plancapa-                     citeit
                                                            citeit         midden-        midden-
                                          sociale huur;     sociaal        segment        segment                            totaal           Beschikbare
                                          Richting-         (let op:       richting-      (let op:         totale            beschikbare      plancapiteit
                                          gevende           t/m 2029,      gevende        t/m 2029,        bouwopgave        plancapiteit     tov opgave                                                Nieuwbouw      Nieuwbouw      nieuwbouw
                                          opgave            nog            opgave         nog              (reality check    (let op: t/m     (let op: t/m    Nieuwbouw Nieuwbouw                       midden-        midden-        midden-
                   sociale huur corpo's   (obv 30% v.h.     zonder         ( obv 36%      zonder           /provinciaal      2029, nog        2029: nog       sociale huur sociale huur nieuwbouw segment in           segment        segment
                                  2020    totaal)           2030)          v.h. totaal)   2030)            bod)              zonder 2030)     zonder 2030)    in projecten ambitie       sociaal totaal projecten      ambitie        totaal
Almere/Lelystad                                    9.420           9.196        11.304           4.492             31.400           40.818             130%            3411         8305          11716          159            519            678
Almere                            24%              6.360           7.853         7.632           4.095             21.200           34.830             164%            3088         6420           9508          129            309            438
Lelystad                          28%              3.060           1.343         3.672              397            10.200             9.845             97%              323        1885           2208           30            210            240
AM regio                                           9.165         11.091         10.998           6.444             30.550           40.359             132%            2261         6793           9054          183            461            644
Aalsmeer                          18%                 600            653           720               553             2.000            3.062            153%              265          51            316            0              0              0
Amstelveen                        24%               1800            2624          2160               871             6.000            9.128            152%              234        1850           2084           67              0             67
Diemen                            21%               1020            1094          1224               645             3.400            3.387            100%              250         100            350            0              0              0
Haarlemmermeer                    19%               4020            4982          4824             3659             13.400          18.135             135%            1001         3714           4715            0            313            313
Ouder-Amstel                      26%               1350            1588          1620               497             4.500            5.031            112%              467         999           1466           49            148            197
Uithoorn                          27%                 375            150           450               219             1.250            1.616            129%               44          79            123           67              0             67
Amsterdam                         35%             20.250         27.778         24.300         23.069              67.500           86.938             129%           15750        11418          27168         2501           1434           3935
Weesp                             30%                                                            23069
G&V                                               2.070          1.480          2.484            1.416             6.900             8.265           120%             1142          4275          5417           45            278            323
Blaricum                          19%                105             3            126                  1              350              367           105%               13            60            73            0              0              0
Gooise Meren                      19%                750           435            900                134            2.500            2.639           106%              311          1561          1872           27             23             50
Hilversum                         25%                960           587           1152                756            3.200            2.756            86%              403          2325          2728            0            230            230
Huizen                            30%                 90           159            108                 23              300              651           217%              315           178           493           18              0             18
Laren                             15%                 18            27              22                 0               60              170           283%               15            67            82            0              0              0
Wijdemeren                        19%                150           269            180                502              500            1.152           230%               85            84           169            0             25             25
ZaWa                                              4.950          8.696          5.940            4.459            16.500            28.403           172%             5027          5958         10985          303            944           1247
Edam-Volendam                     17%                180           249            216                280              600              910           152%              157           666           823           80             20            100
Landsmeer                         22%                 45             0              54                39              150              305           203%                0             0             0            0              0              0
Oostzaan                          26%                 45            50              54                65              150              330           220%                0            50            50           34              0             34
Purmerend                         30%              1440          2.302           1728                864            4.800            6.580           137%             1372          2459          3831            0            191            191
                                                       0            44               0               203                0                                                                            0                                          0
Waterland                         24%                150           182            180                513              500            1.100           220%               52           201           253            4              0              4
Wormerland                        28%                150           525            180                 91              500            1.421           284%              352           214           566           28              0             28
Zaanstad                          33%              2940          4.455           3528             2.404             9.800           17.344           177%             3094          2368          5462          157            733            890
ZK/IJ                                             5.505          9.614          6.606            4.456            18.350            26.798           146%             2793          4853          7646           91            107            198
Beverwijk                         33%                840          1325           1008                563            2.800            3.635           130%              238           160           398            0              0              0
Bloemendaal                       16%                150           162            180                 41              500              660           132%               11           137           148            0              0              0
Haarlem                           27%              3120           5350           3744              3500           10.400            16.097           155%             1811          2471          4282           51            107            158
Heemskerk                         29%                285           612            342                229              950            1.176           124%              519           125           644            0              0              0
Heemstede                         18%                 30             0              36                 0              100               93            93%                0            71            71            0              0              0
Velsen                            32%                900          2009           1200                  0            3.000            4.348           145%              104          1856          1960            0              0              0
Zandvoort                         24%                180           157            216                122              600              789           132%              110            33           143           40              0             40


                                                                                                                                                                                                                                                     29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Aandachtspunten bij bovenstaande tabel:

        De plancapaciteit per jaar is nu nog tot en met 2029 in beeld, waardoor het jaar 2030 niet is meegenomen en de plancapaciteit schijnbaar lager
         is dan deze in werkelijkheid is. Dit wordt in 2023 aangepast in de monitor plancapaciteit, waarna ook de plancapaciteit van 2030 wordt toege-
         voegd.
        In de cijfers van de woningcorporaties is het jaar 2022 niet meegenomen.
        Het bruto totaal van Noord-Holland telt nog niet op tot het aantal van 143.600 woningen uit de provinciale woningbouwafspraken, maar ten
         opzichte van de reality check is het bruto aantal wel opgehoogd van ruim 135.000 naar bijna 140.000. Bovendien worden er op basis van de
         uitwerking in de Woondeal netto wel meer woningen toegevoegd dan voorzien, namelijk 130.000 in plaats van iets minder dan 125.000. Er is
         bruto aanzienlijk meer plancapaciteit beschikbaar, in de verdere regionale uitwerking (in 2023) wordt nog bekeken of en zo ja, waar, de bruto
         doelstellingen kunnen worden aangevuld tot 143.600 waarmee in het bod van de provincie rekening is gehouden.
        In de regio Gooi & Vechtstreek is geen 130% plancapaciteit ten opzichte van de programmering. Doordat er in deze (MRA deel-)regio minder
         mogelijkheden zijn om te bouwen, zijn er minder ‘reservelocaties’. Vanwege de hoge marktvraag, is de slaagkans wel groot en wordt de beoogde
         jaarproductie wel steeds gehaald. De opgenomen productiecijfers zijn in lijn met de (MRA deel-)regionale afspraken over de lijst van projecten
         met meer dan 50 woningen, waarover in het Woonakkoord van de Gooi & Vechtstreek afspraken over zijn gemaakt.
        De opgenomen aantallen zijn afhankelijk van de mate waarin voldaan wordt aan de randvoorwaarden van het bod. Zolang deze randvoorwaar-
         den (nog) niet – of niet geheel - zijn ingevuld, zal de productie per gemeente en/of regio lager uitvallen.

Mogelijke aanvulling aandeel sociaal per gemeente: particulier beheerde sociale voorraad

               Sociale huur particulieren        In de bovenstaande tabel is bij de sociale voorraad alleen de door woningcorporaties beheerde voorraad
                 op basis van WiMRA              meegeteld. Onder voorwaarden kan in aanvulling hierop ook de particuliere sociale huurvoorraad (deels)
Almere/Lelystad              ZaWa
                                                 worden meegeteld. Dit is afhankelijk van de afspraak dat een woning aantoonbaar minstens 25 jaar –ook bij
Almere                   2% Edam-Volendam   2%
Lelystad                 4% Landsmeer
                                                 mutatie- met een huur onder de liberalisatiegrens wordt verhuurd. Daarnaast moeten de betreffende wonin-
AM regio                     Oostzaan       2%   gen onder de huisvestingsverordening moeten vallen om te verzekeren dat sociale huur bij de doelgroep te-
Aalsmeer                 6% Purmerend       2%   recht komt. Voordat sociale huur van particuliere verhuurders kan worden meegeteld voor het ‘fair share’ in
Amstelveen               4% Waterland       2%   de voorraad, dient dit te worden aangetoond.
Diemen                   9% Wormerland      2%
Haarlemmermeer           4% Zaanstad        3%   In de tabel hiernaast is, op basis van het WiMRA, opgenomen om welk aandeel het hierbij in potentie gaat,
Ouder-Amstel             6%                      afhankelijk van bovengenoemde voorwaarden.
Uithoorn                 1%
Amsterdam               11%
Weesp                    3% ZK/IJ
G&V                          Beverwijk      5%
Blaricum                 0% Bloemendaal     2%
Gooise Meren             4% Haarlem         6%
Hilversum                5% Heemskerk       4%
Huizen                   3% Heemstede       3%
Laren                    3% Velsen          4%
Wijdemeren               6% Zandvoort       6%



                                                                                                                                                             30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>    Def versie 26 februari 2023

    Bijlage 2: MRA Grotere gebiedsontwikkelingen
    In onderstaande lijst zijn de volgende grotere gebiedsontwikkelingen opgenomen:

             Grootschalige NOVEX-woningbouwlocaties (zoals vastgesteld tijdens het BO Leefomgeving voorjaar 2022/BO MIRT najaar 2022: MRA West, MRA
              Oost, Havenstad)
             Regionaal significante locaties, die cruciaal zijn om de regionale opgave tot en met 2030 te kunnen realiseren. Voor de MRA wordt hierbij uitge-
              gaan van gebiedsontwikkelingen vanaf 2.000 woningen.
             Woningbouwprojecten die een financiële bijdrage hebben ontvangen van Rijk (bijvoorbeeld Woningbouwimpuls).

    De lijst is niet statisch maar wordt jaarlijks voor het BO Woondeal geagendeerd en zo nodig geüpdatet.

    Aangezien er in de MRA ruim 2.000 projecten zijn die bijdragen aan het behalen van de productie, kunnen niet alle locaties in onderstaand overzicht
    worden opgenomen. Terwijl ook de kleinere projecten belangrijk zijn om de woningbouwopgave te kunnen realiseren. De voortgang van alle projecten
    samen worden gevolgd via de monitor plancapaciteit, Primavera en projectenlijst. Bij het bespreken van de voortgang en jaarproductie, kunnen ook
    specifieke knelpunten bij kleinere projecten aan de orde worden gesteld en wordt informatie hierover voor de kleinere projecten aan de hand van deze
    bestaande monitoring in beeld gebracht.



     Projectkenmerken                                     Kritische succesfactoren c.q. randvoorwaarden voor tijdige realisatie
     Gemeente         Locatie                  Plan-      Mobiliteit   Stikstof   Geluid   Energie-con-   Programmering    Kennis     Toekomst-      Ruimte-     Subsidie Rijk
                                               capa-ci-                                    gestie         (2/3e aandeel    en capa-   bestendig      lijke re-   (WBI / BO MIRT /an-
                                                                                                          betaalbaar nog   citeit     (klimaat,      gel-ge-     ders)
                                               teit t/m
                                                                                                          niet geregeld               duurzaam-      ving
                                               2030                                                       en/of andere                heid, circu-
                                                                                                          afspraken ge-               lair)
                                                                                                          maakt)
1    Almere           Bereikbare steden:
                      Centrum Noord-West
                                               6.380
                                               1.134
                                                              !                                                 !             !             !                    BO-Leefomgeving

                      Centrum Noord-Oost       1.942
                      Centrum Zuid             3.304
2    Almere           Oosterwold               2.500                                                                                                             BO-Leefomgeving
3    Almere           Poort (Kustzone, Olym-   5.500                                                                                                             Grootschalige Woning-
                      piakwartier, Europak-                                                                                                                      bouwlocaties
                      wartier)
4    Almere           Nobelhorst               4.000                                                                                                             Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                 bouwlocaties
5    Amstelveen       Kronenburg               2.500
                                                                                     !          !                             !                          !

6    Amstelveen       Legmeer                  2.150
                                                              !           !                     !               !                                                WBI

7    Amstelveen       Bereikbare steden        1.000
                                                              !                                                               !             !
8    Amsterdam        Projectgebied Noord -
                      NDSM
                                               2.290
                                                                                                !               !             !                                  BO-Leefomgeving




                                                                                                                                                                                       31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>     Def versie 26 februari 2023

      Projectkenmerken                                     Kritische succesfactoren c.q. randvoorwaarden voor tijdige realisatie
      Gemeente       Locatie                    Plan-      Mobiliteit   Stikstof   Geluid   Energie-con-   Programmering    Kennis     Toekomst-      Ruimte-     Subsidie Rijk
                                                capa-ci-                                    gestie         (2/3e aandeel    en capa-   bestendig      lijke re-   (WBI / BO MIRT /an-
                                                                                                           betaalbaar nog   citeit     (klimaat,      gel-ge-     ders)
                                                teit t/m
                                                                                                           niet geregeld               duurzaam-      ving
                                                2030                                                       en/of andere                heid, circu-
                                                                                                           afspraken ge-               lair)
                                                                                                           maakt)
9     Amsterdam      Projectgebied Ringzone
                     West - Diversen Ring-
                                                3.640
                                                                                                 !                             !
                     zone West
10    Amsterdam      Projectgebied Zuidoost     4.130                                                                                                             Grootschalige Woning-
                     - Arenapoort                                                                                                                                 bouwlocaties
11    Amsterdam      Projectgebied Zuidoost
                     - Amstel III
                                                5.360
                                                                           !                                                                                      BO Leefomgeving


12    Amsterdam      Projectgebied Noord -
                     Buiksloterham
                                                2.500
                                                               !                      !                          !

13    Amsterdam      Projectgebied Noord -
                     Hamerkwartier
                                                2.700
                                                               !           !          !                          !             !             !                    BO-Leefomgeving


14    Amsterdam      Projectgebied Nieuw
                     West - Diversen Nieuw
                                                6.080
                                                                                                 !               !             !                                  WBI (Roëlbuurten)

                     West

15    Amsterdam      Projectgebied Oost -
                     Sluisbuurt/Baaibuurten
                                                4.600
                                                               !                      !

16    Amsterdam      Projectgebied Haven-
                     stad - Sloterdijk Cen-
                                                5.750
                                                               !                      !          !                                                                WBI (SD-zuid)

                     trum en Zuid
17    Amsterdam      Projectgebied Schin-
                     kelkwartier - Diversen
                                                3.000
                                                               !                      !          !                             !
                     Schinkelkwartier
18    Amsterdam      Projectgebied Oost - IJ-
                     burg fase II &
                                                5.160
                                                               !                                                               !                                  BO-Leefomgeving,
                                                                                                                                                                  WBI (fase II)
                                                                                                                                                                  Grootschalige Woning-
                     Fase III                                                                                                                                     bouwlocaties
                                                                                                                                                                  (fase III)
19    Amsterdam      Weespersluis / Bloe-
                     mendaler-polder
                                                2.380
                                                                           !          !

20    Beverwijk      Spoorzone-West (stati-
                     onsgebied)
                                                900
                                                               !
21    Beverwijk      Kuenenplein-buurt          500                                                                                                               WBI
22    Diemen         Holland Park               2.970
                                                                                      !                          !             !             !
23    Haarlem        Bereikbare steden
                     Europaweg/ Nieuw-zuid
                                                10.573
                                                6.167
                                                               !                                                               !             !                    WBI, BO-leefomge-
                                                                                                                                                                  ving, BO-MIRT
                     Oostpoort                  1.009


                                                                                                                                                                                        32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>     Def versie 26 februari 2023

      Projectkenmerken                                    Kritische succesfactoren c.q. randvoorwaarden voor tijdige realisatie
      Gemeente       Locatie                   Plan-      Mobiliteit   Stikstof   Geluid   Energie-con-   Programmering    Kennis     Toekomst-      Ruimte-     Subsidie Rijk
                                               capa-ci-                                    gestie         (2/3e aandeel    en capa-   bestendig      lijke re-   (WBI / BO MIRT /an-
                                                                                                          betaalbaar nog   citeit     (klimaat,      gel-ge-     ders)
                                               teit t/m
                                                                                                          niet geregeld               duurzaam-      ving
                                               2030                                                       en/of andere                heid, circu-
                                                                                                          afspraken ge-               lair)
                                                                                                          maakt)
                     Centrum / binnenstad      3.397

24    Haarlem        Ontwikkelzone Zuid-
                     West (incl. Plaza west)
                                               2.000
                                                              !           !                                                   !                                  WBI

25    Haarlemmer-
      meer
                     Bereikbare steden:
                     Centrumontwikkelingen
                                               10.286
                                               1.499
                                                              !                      !                          !             !             !                    BO-Leefomgeving,
                                                                                                                                                                 Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                 bouwlocaties
                     Van Heuven Goedhart-
                     laan                      8.787
26    Haarlemmer-
      meer
                     Pionier-Bols terrein      1.200
                                                              !                                                 !             !                                  WBI

27    Haarlemmer-
      meer
                     Nieuw-Vennep west         200
                                                              !                                                 !             !                                  Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                 bouwlocaties
28    Haarlemmer-
      meer
                     Cruquiushof – Zwaans-
                     hoek
                                               850
                                                              !                                                 !             !                                  Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                 bouwlocaties
29    Haarlemmer-
      meer
                     Lisserbroek               2.250
                                                              !                                                 !             !                                  Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                 bouwlocaties
30    Hilversum      Bereikbare steden
                     Stationsgebied
                                               2.384
                                               626
                                                              !                                                               !             !                    WBI

                     Arenapark                 500
                     1.221                     1.258
31    Lelystad       Bereikbare steden:
                     Stationsgebied-west
                                               525
                                                              !           !          !                                                      !

32    Lelystad       Bereikbare steden:
                     Campus midden / Zorg-
                                               1.500
                                                              !           !          !                                        !             !
                     campus
33    Lelystad       Kustzone                  1.200
                                                              !           !                                                   !             !            !
34    Lelystad       Bereikbare steden
                     Stadshart
                                               1.700
                                                              !           !                                                                 !                    BOL (voor 482 wonin-
                                                                                                                                                                 gen)
35    Lelystad       Warande                   4.000
                                                              !           !                                                   !                          !

36    Ouder-Amstel   De Nieuwe Kern            1.800
                                                              !                      !                                        !                                  WBI

37    Purmerend      Bereikbare steden:
                     Ontwikkeling Stations-
                                               4.171
                                                              !                                                               !             !                    BO-MIRT, WBI

                     gebied, binnen-
                     stad/stadshart,
                     Wheermolen-Oost
38    Purmerend      Oostflank                 3.000 –
                                               5.000
                                                              !           !
39    Waterland      Galgeriet Monnicken-
                     dam
                                               700
                                                                                                                !                                                WBI



                                                                                                                                                                                        33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>      Def versie 26 februari 2023

       Projectkenmerken                                           Kritische succesfactoren c.q. randvoorwaarden voor tijdige realisatie
       Gemeente           Locatie                    Plan-        Mobiliteit   Stikstof   Geluid      Energie-con-   Programmering     Kennis      Toekomst-       Ruimte-     Subsidie Rijk
                                                     capa-ci-                                         gestie         (2/3e aandeel     en capa-    bestendig       lijke re-   (WBI / BO MIRT /an-
                                                                                                                     betaalbaar nog    citeit      (klimaat,       gel-ge-     ders)
                                                     teit t/m
                                                                                                                     niet geregeld                 duurzaam-       ving
                                                     2030                                                            en/of andere                  heid, circu-
                                                                                                                     afspraken ge-                 lair)
                                                                                                                     maakt)
40     Zaanstad           Bereikbare Steden:
                          Kogerveld
                                                     775
                                                                       !                                   !                !              !            *2                     BO MIRT

41     Zaanstad           Kogerveld                  1.733
                                                                                                                                           !            *2                     WBI
42     Zaanstad           Bereikbare Steden:
                          Zuiderhout Noord
                                                     1.200
                                                                       !          *1         *1
                                                                                                           !                !              !            *2
                                                                                                                                                                       !       -

43     Zaanstad           Knooppunt Zaanse
                          Schans (Guisweg)
                                                     714
                                                                       !           !          !            !                !              !            *2                     Mobiliteits-fonds

44     Zaanstad           Zaandam Centrum, in-
                          clusief Bereikbare
                                                     4.274
                                                                                   !                       !                !              !            *2                     WBI

                          Steden Centrum Oost
45     Zaanstad           Maak.Noord                 1.900
                                                                       !          *1         *1
                                                                                                           !                !              !            *2                     WBI

46     Zaanstad          Grootschalige woning-
                         bouwlocatie
                                                     750
                                                                       !          *1
                                                                                              !            !                !                                                  Grootschalige Woning-
                                                                                                                                                                               bouw-locaties
                         Achtersluispolder Noor-
                         delijk deel
     Totaal van grotere gebiedsontwikkelingen        135.675
                      Aandeel t.o.v. totale opgave   79%
                                               *1    Nog niet overal bekend afhankelijk van individuele projectberekeningen, moet voldoen aan geldende wet- en regelgeving
                                               *2    Financiële haalbaarheid speelt hier in combinatie met allerlei andere eisen die gerealiseerd moeten in projecten zoals een betaalbaar programma




                                                                                                                                                                                                       34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023




Kaart 1. Verstedelijkingsconcept MRA met bouwlocaties Woondeal en geüpdatete plancapaciteit.




                                                                                               35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Bijlage 3: Generieke ondersteuning woningbouw

Het Rijk ondersteunt door:
   Het verstrekken van financiële middelen via diverse regelingen en subsidies waar de regio aan-
    spraak op kan maken. Het gaat hierbij om middelen die generiek beschikbaar zijn, ook andere
    regio’s kunnen hier aanspraak op maken. Het Rijk informeert via de woondealtafel over nieuwe
    regelingen en subsidiemogelijkheden. Ook dient het Rijk als vraagbaak bij eventuele onduide-
    lijkheden omtrent de aanvraag van financiële middelen.
          Procesgeld Woondeals
          Woningbouwimpuls
          Regeling flexpools
          Regeling huisvesting aandachtsgroepen
          Volkshuisvestingsfonds
          Transformatie faciliteit
          Regeling tijdelijke huisvesting
   Subsidieregeling VWS ten behoeve van geclusterde woonvormen, intergenerationeel wonen en
    de bouw van ontmoetingsruimtes. Het verstrekken van kennis en expertise wanneer projecten
    vastlopen. Het kan hierbij zowel gaan om concrete- als generieke vragen.
   Inzet expertteams (Expertteam Woningbouw)
   Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties
   Taskforce versnelling tijdelijke huisvesting
   Landelijke versnellingstafels
   Wet- en regelgeving voor de realisatie van de woningbouwopgave en de huisvesting van aan-
    dachtsgroepen. Voor versterking van dit instrumentarium wordt het wetsvoorstel versterken
    regie op de volkshuisvesting voorbereid.
   BZK coördineert de opgave die samenhangen met woningbouw en fungeert als eerste aan-
    spreekpunt richting andere departementen. De minister voor VRO zet zich maximaal in om sa-
    men met de verantwoordelijke collega-ministers kritische succesfactoren als stikstof, geluid en
    de aansluiting op nutsvoorzieningen aan te pakken.
   Het Expertteam Woningbouw van RVO heeft een loketfunctie waar gemeenten, provincies en
    woningcorporaties terecht kunnen met vragen over ondersteuning (woningbouw@rvo.nl). Dit
    Expertteam beschikt over (o.a. juridische) experts die medeoverheden en woningcorporaties
    kunnen bijstaan met onafhankelijk advies en praktische ondersteuning. Deze experts kunnen
    in een periode van 6 tot maximaal 12 maanden meerdere malen kortstondig worden ingezet
    om een concreet woningbouwproject te versnellen. We onderzoeken hoe we de loketfunctie
    kunnen versterken, zodat gemeenten, provincies en woningcorporaties het Expertteam Wo-
    ningbouw beter weten te vinden met hun vragen.
   Door middel van de flexpoolregeling kunnen provincies aan de slag met het opstellen van een
    regionale of provinciale pool van professionals die voor langere tijd kunnen worden ingezet.
    Provincies en gemeenten kunnen de bijdrage besteden aan capaciteit in de voorfase van wo-
    ningbouw- en herstructureringsprojecten en het opstellen van integrale woon-zorgvisies. Zo
    kunnen zij bijvoorbeeld projectleiders, stedenbouwkundigen of planeconomen inhuren en deze
    ter beschikking stellen aan gemeenten waar een tekort aan ambtelijke capaciteit een knelpunt
    vormt. Zowel in 2022 als in 2024 stelt BZK hiervoor €40 miljoen beschikbaar, de tranche be-
    schikkingen van 2022 wordt op dit moment uitgevoerd. De komende periode gaan we aan de
    slag om deze flexpoolfunctie samen met de provincies te versterken.
   Er is voor vier jaar extra budget van €3 miljoen voor uitbreiding van de capaciteit van de Afde-
    ling bestuursrechtspraak (voor de Omgevingskamer) beschikbaar gesteld.

De provincie ondersteunt door:

Noord-Holland:
  Inzet van de bouwambassadeur en kernteam versnelling.
  Cofinanciering van extra inhuur via de flexibele schil (een regeling voor de kleinere gemeenten
   en de Flexibele schil MRA).
  Inzet OV-fonds (Aanpak OV-Knooppunten).
  Een knelpuntenbudget voor kleinere projecten (vanuit Masterplan Wonen, via bouwambas-
   sade).



                                                                                                 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

   Subsidie voor uitvoering van de Woonakkoorden en uitwerking van de woningbouwopgave in
    2023, voor de Woondeal.
   De provincie ondersteunt verder door de regelingen die te vinden zijn via
    https://www.noord-holland.nl/Onderwerpen/Bouwen_Wonen
    (Zie o.a. ‘Voor samenwerkende partijen’, ‘voldoende woningen’, ‘advies voor energiezuinige
    woningen’, ‘duurzaam bouwen en wonen’).

Flevoland:
   Inzet van de bouwambassadeur en kernteam versnelling.
   Cofinanciering van extra inhuur via de flexibele schil (een regeling voor de gemeenten in Fle-
    voland).
   Inzet OV-fonds (Aanpak OV-Knooppunten)
   Subsidie voor uitvoering van de Woonagenda en uitwerking van de woningbouwopgave in
    2023, voor de Woondeal.
   De provincie ondersteunt verder door de regelingen die te vinden zijn via https://www.flevo-
    land.nl/loket.




                                                                                                 37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Bijlage 4: Overzicht rijkssubsidies

Rijksbijdragen BO MIRT 2022 aan MRA

Toegekend voor Zuidas en schaalsprong metro: € 4,1 mrd

      Totaal investeringsbedrag € 5,4 mrd
      75% voor rekening Rijk (€ 4,1 mrd)
      25% voor rekening regio (€ 1,3 mrd)

Zuidas + flanken:

      -Realiseren van Zuidasdok
      -Aanpassing verkeersknopen Amstel en Nieuwe Meer
      -Realiseren van 3e perron/5e en 6e spoor (intern. OV-terminal)
      -Aanpak Rozenoordbrug

Schaalsprong metro:

      -Doortrekken Noord/Zuidlijn via Schiphol naar Hoofddorp
      -100% bekostiging gewenste voorkeursvariant
      -Start MIRT-Verkenning
      -Sluiten Ringlijn
      -1e fase t/m Hemknoop Haven Stad - 100% bekostiging
      -Start MIRT-Verkenning Isolatorweg- Amsterdam CS

Toegekend voor versnelling woningbouw MRA: € 1,3 mrd

      Versnelling woningbouw t/m 2026 in twee tranches: € 158 mln toegekend door Rijk (en
       35% cofinanciering gevraagd van regio)
      Grootschalige woningbouw t/m 2030: € 594 mln toegekend door Rijk (en ca 50% cofinan-
       ciering gevraagd van regio)
      Rijksinfrastructuur t/m 2030: € 503 mln van Rijk (en 0% cofinanciering gevraagd van re-
       gio)




                                                                                            38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Grootschalige woningbouwgebieden MRA




                                       39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Bijlage 5: Schematische weergave governance woningbouw




                                                         40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023

Bijlage 6. Totalen per provincie

Aantallen Regio MRA, Noord-Hollandse deel
Bron: A              B            B            A                                       C



                                                                                       Aantal woningen door
                                               Betaalbaarheid
                                                                                       woningcorporaties

                     Beschik-
        Bruto                     Aantal wo-
                     bare netto
        nieuw-                    ningen in
                     plan-
Jaartal bouw (te                  harde
                     capaciteit                                 Huur-
        realiseren                plan-
                     (aantal                                    woningen
        woningen)                 capaciteit
                     woningen)                                  vanaf de    Koop-
                                                                                       Sociale      Midden
                                               Sociale huur-    sociale     woningen
                                                                                       huur-        huur
                                               woningen         huurgrens   onder de
                                                                                       woningen     woningen
                                                                tot         €355.000
                                                                €1000 per
                                                                maand

 2022      14.000        26.135       13.034          4.200        3.849      1.285
 2023      15.000        26.295       11.681          4.500        4.124      1.376
 2024      15.000        29.927       10.800          4.500        4.124      1.376             Zie
 2025      15.000        26.489        4.356          4.500        4.124      1.376            tabel
 2026      15.500        25.697        3.394          4.650        4.261      1.422           cijfers
 2027      15.500        19.312        3.281          4.650        4.261      1.422             per
 2028      16.000        16.496        3.244          4.800        4.399      1.468          gemeente
 2029      16.800        15.785        3.146          5.040        4.619      1.541            (1.2)
 2030      17.000        11.668        1.255          5.100        4.674      1.560
To-
         139.800      197.804         54.191       41.940        38.435     12.826         60.270       6.347
taal

    A) Gebaseerd op het bod van Noord-Holland & mogelijkheden gemeenten/deelregio's                             A)

    B) Gebaseerd op de monitor plancapaciteit. Peildatum:22 augustus 2022                                       B)
    C) Deze informatie is niet beschikbaar in jaarschijven, maar opgenomen in de tabel met
                                                                                                                C)
       programma per gemeente.
       Het totaal betreft de periode 2023 t/m 2030 en is dus exclusief 2022                                     D)

        Van deze aantallen zijn er 26.485 sociale huurwoningen en 3.076 middenhuurwoningen
        al opgenomen in plannen. Voor respectievelijk 33.297 en 3.224 woningen gaat het om
                                                                                                                E)
        ambities/voornemens van de corporaties die nog niet in concrete plannen zijn opgeno-
        men.




                                                                                                           41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Def versie 26 februari 2023



Aantallen Regio MRA, Flevolands deel
Bron: A              B            B            A                                      C



                                                                                      Aantal woningen door
                                               Betaalbaarheid
                                                                                      woningcorporaties

                     Beschik-
        Bruto                     Aantal
                     bare netto
        nieuw-                    woningen
                     plan-capa-
Jaartal bouw (te                  in harde
                     citeit                                     Huur-
        realiseren                plan-
                     (aantal                                    woningen
        woningen)                 capaciteit
                     woningen)                                  vanaf de    Koop-
                                                                                     Sociale       Midden
                                               Sociale huur-    sociale     woningen
                                                                                     huur-         huur-
                                               woningen         huurgrens   onder de
                                                                                     woningen      woningen
                                                                tot         €355.000
                                                                €1000 per
                                                                maand

 2022       2.360         3.272        2.242          1.848          929        551
 2023       3.440         4.050        1.621          1.848          929        551
 2024       4.440         5.157        1.891          1.848          929        551             Zie
 2025       4.260         5.605        1.000            988          639        404           tabel
 2026       3.680         3.763        1.583            988          639        404           cijfers
 2027       4.100         4.162          547            988          639        404             per
 2028       2.850         2.985          776            988          639        404         gemeente
 2029       2.950         6.743          685            988          639        404           (1.2)
 2030       3.320         3.937          280            467          153        143
To-
          31.400         39.674       10.625        10.950         6.138      3.816       11.716        678
taal

   A) Gebaseerd op het bod van Flevoland en mogelijkheden gemeenten Almere, Lelystad

   B) Gebaseerd op de monitor plancapaciteit. Peildatum:22 augustus 2022
   C) Deze informatie is niet beschikbaar in jaarschijven, maar opgenomen in de tabel met pro-
      gramma per gemeente.
      Het totaal betreft de periode 2023 t/m 2030 en is dus exclusief 2022

        Van deze aantallen zijn er 3.411 sociale huurwoningen en 159 middenhuurwoningen al op-
        genomen in plannen. Voor respectievelijk 8.305 en 519 woningen gaat het om ambi-
        ties/voornemens van de corporaties die nog niet in concrete plannen zijn opgenomen.




                                                                                                         42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>