<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Handboek kabels en leidingen Hoorn

Het college van burgemeester en wethouders van Hoorn;


gelet op artikel 4 van de Algemene verordening ondergrondse infrastructuren Hoorn (AVOI)
en het bepaalde in Titel 4.3 van de Algemene wet bestuursrecht;

besluit:

vast te stellen het




           HANDBOEK KABELS EN LEIDINGEN
                                      Hoorn




Versie 3, mei 2022#22023711v1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Handboek kabels en leidingen Hoorn



INHOUDSOPGAVE

1.       Inleiding.......................................................................................................................1
1.1.     Spoedeisende werkzaamheden..................................................................................2
DEEL A: ALGEMENE EN PROCEDURELE INFORMATIE ....................................................3
2.       Begripsbepalingen, rolverdeling en verwijzingen........................................................3
2.1.     Begripsbepalingen ......................................................................................................3
2.2.     Rolverdeling ................................................................................................................7
2.2.1.   Gemeente, netbeheerder, grondroerder .....................................................................7
2.2.2.   Gemeentelijke toezichthouder-, specialist- en coördinator kabels en leidingen .........7
2.3.     Verwijzingen................................................................................................................8
3.       Bereikbaarheid, verkeersmaatregelen, overlastbeperking..........................................9
3.1.     Bereikbaarheid aangrenzende gebouwen ..................................................................9
3.2.     Maatregelen in het belang van het verkeer.................................................................9
3.3.     Maatregelen ten behoeve van de overlastbeperking ................................................11
4.       Communicatie, meldingen, breekverbod en instemming niet openbare netwerken .12
4.1.     Communicatie op de graaflocatie, (bouw)overleg.....................................................12
4.2.     Melding aanvang en einde werkzaamheden ............................................................13
4.3.     Breekverbod..............................................................................................................14
4.4.     Instemming niet openbare netwerken.......................................................................15
4.4.1.   Algemeen..................................................................................................................15
4.4.2.   Criteria ......................................................................................................................15
5.       Zorgvuldigheid, schade, verzekeringen en veiligheid ...............................................16
5.1.     Zorgvuldigheid ..........................................................................................................16
5.2.     Schade en kosten .....................................................................................................16
5.2.1.   Algemeen..................................................................................................................16
5.2.2.   Herstel van schade en vergoeding van kosten .........................................................16
5.2.3.   Onderhoud kabels en/of leidingen en bovengrondse voorzieningen ........................17
5.3.     Risicodekking en Verzekeringen...............................................................................18
5.4.     Veiligheid en Calamiteiten ........................................................................................18
5.4.1.   Bodemverontreiniging ...............................................................................................20
5.5.     Peilen en hoofdafmetingen .......................................................................................20
5.6.     Grondwaterstanden en bronbemaling.......................................................................21
6.       Handhaving...............................................................................................................22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Handboek kabels en leidingen Hoorn



DEEL B: (TECHNISCHE) EISEN / VOORSCHRIFTEN.........................................................23
7.       Richtlijnen ten behoeve van de (tracé)engineering en ondergrondse ordening .......23
7.1.     Tracé-inspectie t.b.v. de aanleg van kabels en/of leidingen .....................................23
7.2.     Ondergrondse ordening bij de aanleg van kabels en/of leidingen ............................24
7.2.1.   Uitgangspunten tracébepaling ..................................................................................24
7.2.2.   Uitgangspunten horizontale ligging...........................................................................25
7.2.3.   Uitgangspunten verticale ligging ...............................................................................25
7.3.     Opruimen uit gebruik genomen kabels en/of leidingen.............................................26
8.       Voorwaarden en technische eisen ten aanzien van de uitvoering............................27
8.1.     Werkafspraken en voorwaarden met betrekking tot de uitvoering............................27
8.2.     Opbreken en (indien van toepassing) herstellen open verharding ...........................29
8.3.     Opbreken en (indien van toepassing) herstellen gesloten verharding......................30
8.4.     Opbreken en herstellen bermen, gazons en sleuven zonder bedekking ..................32
8.5.     Weg-, water- of boomkruising door sleufloze technieken of baggeren .....................32
8.6.     Graaf- en grondwerkzaamheden ..............................................................................34
8.7.     Kabel- en/of leidingwerkzaamheden.........................................................................35
8.8.     Werken in of met (voormalig) verontreinigde grond..................................................37
9.       Werken aan of nabij groenvoorzieningen .................................................................38
9.1.     Groenvoorzieningen algemeen.................................................................................38
9.2.     Werken nabij bomen (tevens rooi en herplant) .........................................................38
10.      Bijlagen .....................................................................................................................40
10.1.    Boombescherming werken rond bomen ...................................................................40
11.      Overige en slotbepalingen ........................................................................................41
12.      Citeertitel...................................................................................................................41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1.        INLEIDING

Binnen de gemeente Hoorn verleent het college van burgemeester en wethouders (verder: het
college) instemming voor werkzaamheden in verband met de aanleg, instandhouding en
opruiming van ondergrondse infrastructuren (kabels en/of leidingen), conform de vigerende
Algemene verordening ondergrondse infrastructuren (AVOI). De mandatering van medewerkers
van de gemeente voor de afhandeling van de instemmingsaanvragen en vergunningaanvragen
en handhaving van het beleid is vastgelegd in de mandaatregeling van de gemeente.
Als beheerder van de openbare ruimte voert de gemeente de regie en coördinatie bij de aanleg
van kabels en/of leidingen van netbeheerders. De coördinatie heeft als doel zorg te dragen voor
de veiligheid, de beperking van overlast, het bevorderen van het voorkomen van schade en het
borgen van de kwaliteit van de openbare ruimte. Voor een goede uitoefening van deze taken
heeft het college nadere regels vastgelegd in dit Handboek kabels en leidingen Hoorn (verder
het Handboek). Het Handboek is vastgesteld door het college als nadere regel, ter uitwerking
van de AVOI. Het Handboek is van toepassing op alle werkzaamheden ten behoeve van de
aanleg, instandhouding en opruiming van kabels en/of leidingen in de openbare ruimte van de
gemeente. Over de regelgeving uit het Handboek is altijd nader overleg mogelijk met de
gemeente om tot overeenstemming te komen inzake tijd, plaats en wijze van uitvoering van de
werkzaamheden van een grondroerder, waarbij voor beide partijen de regels van redelijkheid en
billijkheid gelden.
In dit Handboek zijn onder andere uniforme richtlijnen, voorwaarden en eisen gesteld ten
aanzien van de voorbereiding en uitvoering van werkzaamheden.


Doel van het Handboek is:
-    het borgen en bevorderen van de kwaliteit van de (ondergrondse) openbare ruimte;
-    het bevorderen van een juiste ordening en een veilige ligging van kabels en/of leidingen;
-    het beperken van overlast en het bevorderen van een veilige omgeving voor de burgers
     tijdens de werkzaamheden
-    het stellen van eisen aan de wijze van uitvoering van werkzaamheden.
Het Handboek bestaat uit twee hoofdthema’s:
     A. ALGEMENE EN PROCEDURELE INFORMATIE;
     B. TECHNISCHE EISEN/VOORSCHRIFTEN met betrekking tot tracébepaling, ontwerp-,
        uitvoerings- en beheervoorschriften.
Rangorde van wetten, verordeningen en het Handboek kabels en leidingen:
1. wettelijke bepalingen, waaronder – maar niet uitsluitend - de Telecommunicatiewet (Tw), de
   Wet informatie-uitwisseling bovengrondse en ondergrondse netten (WIBON), de
   Wegenverkeerswet 1994 (Wvw), de Wet natuurbescherming en de Wet bodembescherming
   (Wbb);
2. lokale regelgeving van de gemeente, waaronder de Algemene plaatselijke verordening
   (APV) en de AVOI;
3. het Handboek kabels en leidingen van de gemeente, met verwijzingen naar verdere
   relevante regelgeving en richtlijnen (zie artikel 2.3).
                 #22023711v1                                                               1 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Parallel aan bovenstaande regelgeving gelden eventuele privaatrechtelijke overeenkomsten.

   1.1. Spoedeisende werkzaamheden

Let op: Ook in geval van spoedeisende werkzaamheden of calamiteiten moeten alle aspecten
uit dit Handboek zoveel als mogelijk in acht genomen en/of opgevolgd worden.
Als dit vanwege het spoedeisende karakter van de werkzaamheden niet mogelijk is en/of de
gebruikelijke voorafgaande melding van de werkzaamheden niet gedaan kan worden geldt:
   -   dat de grondroerder in ieder geval voor aanvang van de werkzaamheden de gemeente
       telefonisch op de hoogte moet brengen. Dit is buiten kantooruren altijd mogelijk via de
       piketdienst van de gemeente;
   -   dat als er voor spoedeisende werkzaamheden een wegafsluiting noodzakelijk is de
       grondroerder daarover zelf direct de hulpdiensten moet inlichten. Ook moeten de OV-
       diensten op de hoogte worden gebracht (contactgegevens op te vragen bij de
       toezichthouder);
   -   de nadere omschrijving conform artikel 4.2, vijfde lid.




                #22023711v1                                                             2 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                   DEEL A: ALGEMENE EN PROCEDURELE INFORMATIE

2.         BEGRIPSBEPALINGEN, ROLVERDELING EN VERWIJZINGEN

De begripsbepalingen van de AVOI zijn van toepassing tenzij daarvan nadrukkelijk wordt
afgeweken door het bepaalde in dit hoofdstuk. De definities uit de AVOI zijn hier ook vermeld
ten behoeve van de leesbaarheid van het Handboek in de praktijk. Het Handboek bevat voorts
een aantal begripsbepalingen die niet zijn opgenomen in de AVOI.

     2.1. Begripsbepalingen

     a. aansluiting              het gedeelte van de kabel en/of leiding dat een netwerk verbindt
                                 met een fysiek punt waarop een klant de toegang tot een netwerk
                                 wordt geboden;
     b. bovengrondse             transformator-, schakel-, verdeel- en onderstations die onderdeel
        voorzieningen            uitmaken van een netwerk, als bedoeld in onderdeel v. van dit
                                 artikel, die bovengronds worden geplaatst;
     c. boring (gestuurd)        het maken van een holle ruimte in de grond, met behulp van een
                                 sleufloze techniek, zonder daarbij de omringende grondslag te
                                 verwijderen. Meestal wordt in de ontstane holle ruimte een
                                 (flexibele) mantelbuis aangebracht waar de kabel of leiding
                                 doorheen wordt gevoerd;
     d. breekverbod              tijdelijk verbod voor het uitvoeren van werkzaamheden in de
                                 grond als bedoeld in artikel 18, tweede lid, van de AVOI;
     e. calamiteit               een incident waarbij de omgeving mogelijk grote gevolgen kan
                                 ondervinden, die niet zelfstandig kunnen worden afgewikkeld en
                                 waarbij gecoördineerde inzet van hulpverleningsorganisaties en
                                 diensten van verschillende disciplines is vereist om de gevolgen
                                 te beperken;
     f.   combiwerk              het gecombineerd coördineren en uitvoeren van werkzaamheden,
                                 zoals genoemd in onderdeel kk. van dit artikel, van meerdere
                                 netbeheerders tegelijk op een graaflocatie waarbij alle kabels
                                 en/of leidingen gelijktijdig of direct na elkaar worden aangelegd;
     g. distributie- en          afsluitbare ondergrondse holle behuizing voor het onderbrengen
        mutatiepunten            van telecommunicatieapparatuur (handholes), afsluiters,
                                 brandkranen, lassen enzovoort onder het maaiveld of met
                                 toegangsluik op maaiveldniveau;
     h. college                  burgemeester en wethouders van de gemeente Hoorn;
     i.   gesloten verharding    verhardingsconstructie bestaande uit een bitumen, cement of
                                 kunststof gebonden materiaal;
     j.   graaflocatie           de locatie waar werkzaamheden, zoals genoemd in onderdeel kk.
                                 van dit artikel, worden verricht;


                   #22023711v1                                                            3 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>k. groenvoorzieningen       het geheel van de aanplant (bomen, beplanting, bosplantsoen,
                            bloemberm, gras en gazon) in een gebied;
l.   grondroerder           Degene, waaronder de netbeheerder, onder wiens
                            verantwoordelijkheid de werkzaamheden, zoals genoemd in
                            onderdeel kk. van dit artikel, feitelijk worden verricht;
m. instemmingsbesluit       besluit van het college, als bedoeld in artikel 5.4, eerste lid, onder
                            b, van de Telecommunicatiewet en artikel 11, eerste lid, van de
                            AVOI;
n. kabel- en leidingtracé   een strook grond waarin kabels en/of leidingen liggen of worden
                            gelegd;
o. kabels en/of leidingen   een of meer kabels en/of leidingen die onderdeel zijn van een
                            netwerk, daaronder mede begrepen de daarmee verbonden
                            transformator-, schakel-, verdeel- en onderstations, distributie-
                            en/of mutatiepunten, en tevens omvattende lege buizen,
                            ondergrondse ondersteuningswerken en beschermingswerken;
p. kadaster- sectie Klic    afdeling van het Kadaster die mede uitvoering geeft aan de Wet
                            informatie-uitwisseling bovengrondse en ondergrondse netten
                            (WIBON) en ook zorgdraagt voor de uitwisseling van kabel- en/of
                            leidinggegevens (Klic-meldingen);
q. ligging                  de werkelijke plaats van een kabel of leiding. Deze wordt
                            aangegeven op een revisietekening;
r. mantelbuis               beschermbuis (onder andere staal of kunststof) om een kabel
                            en/of leiding;
s. marktconforme kosten     kosten zoals deze onder normale omstandigheden in een
                            markteconomie op de desbetreffende markt worden gemaakt;
t.   montagegat c.q. lasgat een opbreking met beperkte afmeting, maximaal 2 m², die wordt
                            gemaakt ten behoeve van de toegang tot een distributie- of
                            mutatiepunt, plaatsen van afsluiters, het opgraven van een
                            kabelrol ten behoeve van aansluitingen, voor het herstellen van
                            kabel- c.q. leidingstoringen of voor inspectiedoeleinden;
u. netbeheerder             de (rechts)persoon die acteert als beheerder van een net of
                            netwerk;
v. net of netwerk           een samenstel van ondergrondse kabel(s) en/of leiding(en),
                            bestemd voor het transport van vaste, vloeibare of gasvormige
                            stoffen, van energie of van informatie (een elektronisch
                            communicatienetwerk als bedoeld in artikel 1.1. van de
                            Telecommunicatiewet);
w. omwonenden               de bewoners en bedrijfsmatige gebruikers van alle percelen,
                            grenzend aan het tracé van kabels en/of leidingen;
x. openbaar netwerk         een openbaar elektronisch communicatienetwerk, als genoemd in
                            artikel 1.1 van de Telecommunicatiewet;

             #22023711v1                                                                4 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>y. openbare gronden         dat wat daaronder wordt verstaan in artikel 1.1. van de
                            Telecommunicatiewet;
z. open verharding          verharding bestaande uit elementen, waaronder bijzondere
                            (sier)bestrating, of andere ongebonden materialen al of niet op
                            een puinfundering, waaraan geen bindmiddel is toegevoegd;
aa. opslag                  vrijgekomen sleufmaterialen die tijdelijk worden opgeslagen,
                            meestal naast de sleuf;
bb. opslagterrein           de tijdelijke stallingsplaats van haspels, vracht-, directie- of
                            materiaalwagens, materialen enzovoort in de openbare ruimte;
cc. persing                 met behulp van een hydraulische vijzel een stalen mantelbuis
                            door de grond drukken. Betreft een sleufloze techniek waarbij de
                            omringende grondslag niet verwijderd wordt;
dd. registratiesysteem      geautomatiseerd systeem dat het college hanteert om meldingen
                            en instemmingen van werkzaamheden te registreren;
ee. revisietekening         een gewaarmerkte tekening die van kabels en/of leidingen die
                            aangelegd zijn, de werkelijke ligging ten tijde van de aanleg
                            aangeeft in X-, Y- en waar van toepassing Z- coördinaten volgens
                            het Rijksdriehoek (RD-) stelsel alsmede hoeveel kabels en/of
                            leidingen aanwezig zijn in een sleuf(deel);
ff. sleuf                   de opening in de ondergrond die ontstaat door het verwijderen
                            van verharding en/of grond ten behoeve van werkzaamheden,
                            zoals genoemd in onderdeel kk. van dit artikel;
gg. sleufloze technieken    het maken van een holle ruimte in de grond, met behulp van een
                            (gestuurde) boring of persing, zonder daarbij de omringende
                            grondslag te verwijderen;
hh. specialist              de door het college aangewezen persoon die is belast met het
                            afstemmen van alle werkzaamheden, zoals genoemd in
                            onderdeel kk. van dit artikel, namens de gemeente;
ii. spoedeisende            werkzaamheden, zoals genoemd in onderdeel kk. van dit artikel,
    werkzaamheden           voor reparatie of onderhoud waarvan uitstel niet mogelijk is als
                            een ernstige belemmering of storing van de dienstverlening in het
                            betreffende netwerk is opgetreden;
jj. toezichthouder          de door het college aangewezen persoon die is belast met het
                            houden van toezicht tijdens de uitvoering van alle
                            werkzaamheden, zoals genoemd in onderdeel kk. van dit artikel;
kk. werkzaamheden           handmatige en/of mechanische (graaf)werkzaamheden,
                            waaronder ook begrepen het opbreken en herstellen van de
                            sleufbedekking en sleufloze technieken, in of op openbare
                            gronden in verband met de aanleg, instandhouding en opruiming
                            van kabels en/of leidingen;



              #22023711v1                                                             5 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>ll. werkzaamheden van       °1. werkzaamheden zoals genoemd in onderdeel r van dit artikel,
    niet ingrijpende aard   waarbij geen wegen, watergangen of groenvoorzieningen volledig
                            worden gekruist en/of bovengrondse voorzieningen worden
                            geplaatst, tot een gezamenlijke tracélengte van vijfentwintig (25)
                            meter;
                            °2. het aanbrengen of verwijderen van kabels en/of leidingen in
                            reeds aangebrachte voorzieningen zoals mantelbuizen;
                            °3. het maken van maximaal twee opbrekingen met elk een
                            afmeting van maximaal 2 m².




            #22023711v1                                                              6 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>   2.2. Rolverdeling

        2.2.1.     Gemeente, netbeheerder, grondroerder
In de praktijk kan een rolverdeling bestaan tussen de netbeheerder en de grondroerder. Soms
worden die twee rollen door een en dezelfde partij vervuld.
De gemeente c.q. het college zal in het algemeen veel zaken rechtstreeks afhandelen met de
grondroerder, maar de netbeheerder is ook aansprakelijk en verantwoordelijk voor het (doen)
opvolgen van de bepalingen in dit Handboek. Dit geldt met name als er gebruik wordt gemaakt
van (een) grondroerder(s) die middels een machtiging werkzaamheden verricht(en) voor de
netbeheerder.
Het college behoudt zich desondanks wel het recht voor om in dringende gevallen ook
handhavingsmaatregelen rechtstreeks met de grondroerder af te handelen en de netbeheerder
daarvan zo snel mogelijk in kennis te stellen.


       2.2.2.     Gemeentelijke toezichthouder-, specialist- en coördinator kabels en
                  leidingen
De gemeentelijke organisatie rondom kabels en leidingen is verdeeld over drie rollen. Deze
rollen zijn toegewezen aan één of meerdere medewerkers van de gemeente. Het is mogelijk dat
bij afwezigheid van personen de rollen door andere personen overgenomen worden.
   -   De toezichthouder kabels en leidingen is onder andere verantwoordelijk voor:
          o toezicht op de werkzaamheden aan kabels en leidingen van de netbeheerders;
          o deelname aan het periodiek overleg als bedoeld in artikel 15 AVOI en aan het
              projectmatig en/of tactisch overleg en/of aan het projectmatig uitvoeringsoverleg.
          o het ontvangen van meldingen voor aanvang van werkzaamheden, spoedeisende
              werkzaamheden en werkzaamheden van minder ingrijpende aard.

   -   De specialist kabels en leidingen is onder andere verantwoordelijk voor:
          o het verlenen van vergunningen en/of instemmingsbesluiten voor werkzaamheden
             van netbeheerders ten aanzien van kabels en leidingen;
          o het er (samen met de coördinator kabels en leidingen) voor zorgen dat de juiste
             mensen (die ter zake bevoegd zijn) vanuit de diverse organisaties (gemeente en
             netbeheerders) aan het periodiek en tactisch overleg deelnemen;
          o het initiëren van het periodiek en tactisch overleg, is voorzitter en verzorgt de
             verslaglegging.

   -   De coördinator kabels en leidingen is de ‘spin in het web’ (helicopterview) die alle
       relevante zaken oppakt die op beleidsmatig, juridisch, technisch en financieel gebied te
       maken hebben met kabels en leidingen. De coördinator heeft een strategische rol
       binnen de gemeente en pakt zaken proactief op en verzorgt de informatievoorziening
       naar interne medewerkers en externe partijen (o.a. netbeheerders) en heeft een
       algemeen overzicht op ontwikkelingen rondom kabels en leidingen.




                #22023711v1                                                              7 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>   2.3. Verwijzingen

In dit Handboek wordt op diverse onderdelen verwezen naar normen en richtlijnen die van
toepassing zijn op de uit te voeren werkzaamheden. Hieronder volgt een beknopte
omschrijving:

NEN (Nederlands Normalisatie instituut)
Het Nederlandse centrum van normalisatie helpt bedrijven en andere partijen om onderling
heldere en toepasbare afspraken te maken. NEN draagt bij aan veiligheid, gezondheid, milieu
en innovatie.
Bedrijfsleven en andere partijen maken in normcommissies zelf afspraken over producten en
werkwijzen. NEN bemiddelt in het afwegen van de verschillende belangen en zorgt voor
neutrale procesbegeleiding. NEN biedt direct toegang tot Europese (NEN-EN) en mondiale
normalisatieplatforms.
De NPR (Nederlandse Praktijk Richtlijnen) geeft toelichting op en aanwijzingen voor het
verantwoord gebruik van de NEN- (nationaal) en NEN-EN (Europees) normen.

CROW (oorspronkelijk: Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water-
en Wegenbouw en de Verkeerstechniek)
CROW is het nationale kennisplatform voor infrastructuur, verkeer, vervoer en openbare ruimte.
Deze stichting zonder winstoogmerk ontwikkelt, verspreidt en beheert praktisch toepasbare
kennis voor beleidsvoorbereiding, planning, ontwerp, aanleg, beheer en onderhoud. Dat
gebeurt in de vorm van handleidingen, richtlijnen en aanbevelingen en in samenwerking met
alle belanghebbende partijen, waaronder Rijk, provincies, gemeenten, adviesbureaus,
uitvoerende bouwbedrijven in de grond-, water- en wegenbouw, toeleveranciers en
vervoerorganisaties.

RAW (Rationalisatie en Automatisering in de Grond-, Water- en Wegenbouw)
De RAW-systematiek, beheerd en onderhouden door CROW, is sinds jaar en dag de standaard
voor bestekken in de grond-, water- en wegenbouw (GWW). Bij de meeste werken in de GWW
wordt de systematiek gevolgd.
Alle relevante (technische) eisen uit de meest recente Standaard RAW bepalingen voor onder
andere grondwerken, groenvoorzieningen, sleuf- en sleufloze technieken en leiding- en
kabelwerk zijn leidend en bindend betreffende de uitvoeringsmethodiek.

VCA (Veiligheid, gezondheid en milieu Checklist Aannemers)
VCA is bedoeld om aannemers veiliger te laten werken en het aantal ongevallen te
verminderen. VCA biedt een concrete en praktische invulling van wettelijke regelingen of vult
deze aan. Elke VCA gecertificeerde aannemer voldoet aantoonbaar aan een aantal
verplichtingen uit de Arbowet.

Norminstituut Bomen
Het Norminstituut Bomen heeft als doel de kwaliteitszorg rond bomen te verbeteren. Het
instituut ontwikkelt en standaardiseert kwaliteitseisen, richtlijnen en normen voor
werkzaamheden in, rond en met bomen. De bomenposter 'Werken rond bomen' toont de
kwetsbare boomzone direct rond een boom en laat zien welke belangrijke randvoorwaarden er
gelden binnen deze kwetsbare boomzone voor de uitvoering van werkzaamheden.

                #22023711v1                                                              8 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>3.        BEREIKBAARHEID, VERKEERSMAATREGELEN, OVERLASTBEPERKING

     3.1. Bereikbaarheid aangrenzende gebouwen

1. De werkzaamheden moeten qua tijd en uitvoeringswijze zodanig worden gepland, dat de
   bereikbaarheid van woningen, bedrijven, winkels en overige gebouwen (verder: objecten)
   voor (mindervalide) voetgangers, (brom)fietsers, gemotoriseerd (bestemmings)verkeer en
   hulp- en afvalophaaldiensten -in overleg met de betrokkenen- altijd zo veel mogelijk in stand
   gehouden wordt. Dit geldt ook in doodlopende straten of openbare woonerven.

     Verder geldt:
     -   een weg mag in principe maar aan een zijde worden afgesloten;
     -   er moet altijd minimaal een rijstrook beschikbaar zijn;
     -   indien het onvermijdelijk is dat een weg toch volledig afgesloten moet worden moet de
         grondroerder ten minste zes werkweken voor aanvang van de werkzaamheden een
         gedetailleerd verkeers-, werk-, en tijdsplan ter goedkeuring voorleggen aan het college
         en de afsluiting afstemmen met de specialist;
     -   Na goedkeuring van het verkeers-, werk-, en tijdsplan zullen de hulpdiensten en de OV-
         en buurtbusdiensten ten minste drie werkweken voor aanvang van de werkzaamheden
         geïnformeerd worden door de gemeente c.q. het college over de wegafsluiting;
     -   De vooraankondigingsborden moeten een werkweek van tevoren aan beide zijden van
         de af te sluiten weg door de grondroerder geplaatst worden;
     -   brandkranen, afsluiters van water, gas en dergelijke en bovengrondse voorzieningen
         van andere netbeheerders moeten altijd zichtbaar en toegankelijk blijven;
     -   de minimale doorrijbreedte voor hulpvoertuigen is 3,50 m en de minimale doorrijhoogte
         voor hulpvoertuigen is 4,50 m en moeten altijd gewaarborgd zijn;
     -   objecten moeten minimaal tot op 40,00 m benaderd kunnen worden.

2. Ter plaatse van de toegang en (nood)uitgang naar objecten moet een goede
   toegankelijkheid geboden worden voor voetgangers, inclusief (brom)fietsen die aan de hand
   meegevoerd worden en mindervalide voetgangers die vaak gebruik maken van
   hulpmiddelen zoals rollators, rolstoelen en scootmobielen. Hierbij is het toepassen van
   stevige en goed zichtbare loopplanken een minimaal vereiste. De loopplanken moeten vlak
   en aansluitend aan elkaar geplaatst en in stand gehouden worden.

3. Indien de hulp- en afvalophaaldiensten objecten niet voldoende kunnen benaderen of de
   bereikbaarheid van winkels, bedrijven of percelen van andere belanghebbenden niet
   gegarandeerd kan worden dan moet de grondroerder minimaal drie werkweken vooraf
   overleggen met de toezichthouder of specialist zodat tijdig afspraken gemaakt kunnen
   worden om afdoende maatregelen te kunnen nemen.

     3.2. Maatregelen in het belang van het verkeer

1. Ten behoeve van de verkeersmaatregelen zijn de meest recente Standaard RAW
   bepalingen van toepassing en de daaraan verbonden CROW-uitgaven 96b (en/of 96a).




                 #22023711v1                                                              9 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>2. Als de gemeente het noodzakelijk acht, bijvoorbeeld wanneer vanwege werkzaamheden
   een belangrijke verkeersweg moet worden afgesloten, kan de gemeente de grondroerder
   verplichten om de werkzaamheden zo veel mogelijk in de weekeinden, avonduren of ´s
   nachts uit te voeren. Indien een weg volledig afgesloten moet worden geldt het bepaalde in
   artikel 3.1, eerste lid.

3. Tijdens de verkeersspits (7.00 uur tot 9.00 uur en 15.00 uur tot 18.00 uur) mogen geen
   werkzaamheden op of langs hoofdwegen of gebiedsontsluitingswegen plaatsvinden. Indien
   de grondroerder aantoonbaar zorgt voor een goede verkeersdoorstroming en
   verkeersafwikkeling kan met de toezichthouder of specialist anders worden
   overeengekomen.

4. Ten behoeve van de bereikbaarheid voor gemotoriseerd (bestemmings-)verkeer kan
   toepassing van tijdelijke verkeersmaatregelen of aanbrengen van tijdelijke
   verkeersvoorzieningen (zoals rijplaten, tijdelijke waterkruisingen of doorsteken door
   groenstroken en dergelijke) noodzakelijk zijn. Bermen, gazons en boomspiegels moeten
   altijd beschermd worden tegen spoorvorming.

5. De vereiste verkeersmaatregelen - waaronder tijdelijke verkeersregelinstallaties (VRI) of de
   inzet van verkeersregelaars– ten behoeve van omleidingen of ten behoeve van
   werkzaamheden bij hoofdwegen, kruispunten, voet- en fietspaden, en dergelijke moet de
   grondroerder in het geval van een gehele wegafsluiting altijd en in overige gevallen op
   verzoek van de specialist vastleggen in een gedetailleerd verkeers-, werk-, en tijdsplan en
   dit ter goedkeuring voor te leggen aan de gemeente. Dit moet ten minste zes werkweken
   voor aanvang van de werkzaamheden gebeuren. Indien een straat volledig afgesloten moet
   worden geldt het bepaalde in artikel 3.1, eerste lid.

6. De verkeersvoorzieningen mogen niet eerder dan 72 uur voor aanvang van de
   werkzaamheden, met de voor- of beeldzijde afgedraaid van het verkeer, worden
   aangebracht. De verkeersvoorzieningen mogen niet aan bijvoorbeeld lichtmasten worden
   bevestigd en mogen het zicht op de overige bebording en het zicht van eventuele camera’s
   niet ontnemen. De verkeersvoorzieningen moeten op de dag van en voor aanvang van de
   werkzaamheden met de voor- of beeldzijde naar het verkeer worden geplaatst.

7. Verkeersvoorzieningen die tijdelijk geen dienst doen moeten direct afgedraaid of afgedekt
   worden tot het tijdstip dat deze weer nodig zijn. Verkeersvoorzieningen die geen dienst
   meer zullen doen moeten binnen 24 uur verwijderd en afgevoerd worden.

8. De (onder)aannemer die de verkeersvoorzieningen opzet en/of verwijdert moet in het bezit
   zijn van een KOMO-procescertificaat op basis van de BRL-9101 conform het KIWA
   Reglement voor Procescertificatie.

9. Indien tijdelijke verkeersvoorzieningen in een verharding aangebracht moeten worden, moet
   het te verwijderen verhardingsmateriaal worden afgevoerd en na verwijdering van de
   verkeersvoorziening weer aangebracht worden.




               #22023711v1                                                             10 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>10. De grondroerder is 24 uur per dag en zeven dagen per week verantwoordelijk voor de
    instandhouding van de door hem geplaatste verkeersvoorzieningen. Indien van toepassing
    zorgt de grondroerder voor een zo spoedig mogelijk herstel. Eventuele aanwijzingen van
    een toezichthouder met betrekking tot de instandhouding van de verkeersmaatregelen
    moeten meteen worden opgevolgd.

11. De gemeente kan vanwege verkeerstechnische redenen (en veiligheidsredenen, zie artikel
    5.4, vierde lid) de grondroerder verplichten om buiten werktijden bouwhekken te plaatsen
    rondom ontgravingen.

12. Plaatsing van onverlichte obstakels moet voldoen aan CROW-publicatie 130, “richtlijn voor
    het markeren van onverlichte obstakels” (ISBN 90 6628 283 5).

   3.3. Maatregelen ten behoeve van de overlastbeperking

1. Behoudens het bepaalde in artikel 3.2, tweede lid, is het niet toegestaan om op zaterdagen,
   zondagen en nationale feest- en gedenkdagen of wanneer er een evenement plaatsvindt
   (zie ook artikel 4.3, breekverbod) werkzaamheden uit te voeren in de openbare ruimte. Dit
   geldt niet voor spoedeisende werkzaamheden. De sleuf, inclusief verharding, moet volledig
   afgewerkt zijn en er mag geen puin en/of afval meer binnen de werkomgeving aanwezig
   zijn.

2. Het is niet toegestaan om op werkdagen voor 07.00 uur en na 19.00 uur geplande
   werkzaamheden uit te voeren in de openbare ruimte.

3. Op vrijdag of de dag voorafgaande aan een nationale feest- of gedenkdag of een
   vakantieperiode van de netbeheerder en/of grondroerder moet de sleuf worden aangevuld
   en verdicht en de verharding moet weer worden aangebracht. Uiterlijk om 17.00 uur moeten
   alle werkzaamheden gereed zijn en de werkomgeving moet opgeruimd zijn.

4. Het derde lid van dit artikel is overeenkomstig van toepassing op de dag voorafgaande aan
   alle namens het college vergunde evenementen (kermis, (jaar)markt enzovoort, inclusief de
   opbouw- en afbreekperiode) op de evenementenlocatie en de directe omgeving daarvan en
   in winkelgebieden op de dag(en) waarop de koopavond(en) worden gehouden.

5. Het eerste tot en met vierde lid van dit artikel gelden, tenzij met de specialist of
   toezichthouder afwijkende afspraken worden gemaakt.

6. De grondroerder moet alles doen wat verwacht mag worden en wat redelijkerwijs mogelijk is
   om hinder als gevolg van bijvoorbeeld lawaai, stank, modder, en dergelijke veroorzaakt door
   voertuigen, machines, apparaten enzovoort tot een aanvaardbaar niveau te beperken. De
   grondroerder moet voldoen aan alle wettelijke kaders en regelgeving op dat gebied.
   Tevens is in dat kader in verband met de verspreiding van fijn stof het droog slijpen van
   verhardingsmaterialen niet toegestaan.

7. Indien de grondroerder (bij uitzondering) door de gemeente wordt toegestaan of verplicht
   om op zaterdagen, zondagen, nationale feestdagen of ’s avonds c.q. ‘s nachts te werken is
   de grondroerder verplicht alle nadere aanwijzingen van de gemeente op te volgen en zelf
   zorg te dragen voor eventuele benodigde aanvullende vergunningen of ontheffingen.
               #22023711v1                                                                11 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>4.        COMMUNICATIE, MELDINGEN, BREEKVERBOD EN INSTEMMING NIET
          OPENBARE NETWERKEN

     4.1. Communicatie op de graaflocatie, (bouw)overleg

1. Namens de grondroerder moet er tijdens de uitvoering van de werkzaamheden altijd een
   contactpersoon op het werk aanwezig zijn. De naam en het mobiele telefoonnummer van de
   contactpersoon moeten bij alle betrokken partijen bekend zijn. De contactpersoon moet
   controleren en verifiëren of de werkzaamheden worden uitgevoerd volgens de
   tracétekeningen en de gemaakte afspraken, alsmede dat de uitvoering conform het
   instemmingsbesluit verloopt.

2. De grondroerder moet 24 uur per dag en zeven dagen per week bereikbaar zijn en de
   contactpersonen van de grondroerder moeten direct informatie geven en medewerking
   verlenen indien de toezichthouder daarom vraagt.

3. De grondroerder moet ervoor zorgdragen dat de contactpersonen in de projectorganisatie
   de Nederlandse taal voldoende beheersen in woord en geschrift.

4. De grondroerder moet bij alle voor de gemeente relevante bouwvergaderingen die worden
   gehouden de specialist of toezichthouder uitnodigen. Van deze vergaderingen moet de
   grondroerder notulen maken en deze binnen tien werkdagen naar de deelnemers toesturen.
   Deze notulen zullen op de gebruikelijke wijze worden beoordeeld en vastgesteld door de
   vergadering.

5. Bij (grootschalige) projecten die een bovengemiddelde impact hebben op de openbare
   ruimte en de veiligheid van de leefomgeving kan op initiatief van de gemeente op
   regelmatige tijden een voortgangsoverleg met alle betrokken partijen worden vereist. Van
   deze vergaderingen zal de gemeente notulen maken en deze binnen tien werkdagen naar
   de deelnemers toesturen. Deze notulen zullen op de gebruikelijke wijze worden beoordeeld
   en vastgesteld door de vergadering.

6. Voorafgaand aan de werkzaamheden moet de grondroerder de omwonenden schriftelijk op
   de hoogte te stellen met een bewonersbrief. Deze brief moet minimaal vijf werkdagen voor
   de start van de werkzaamheden bezorgd te zijn. De gemeente kan vragen om (een kopie
   van) deze bewonersbrief voorafgaand aan de bezorging aan haar te overhandigen ter
   toetsing.

     In de bewonersbrief wordt in ieder geval informatie gegeven over:
     -   een omschrijving van de werkzaamheden;
     -   de datum van aanvang van de werkzaamheden;
     -   de verwachte datum waarop de werkzaamheden gereed zijn;
     -   de bereikbaarheid van de woonomgeving;
     -   de plaats van de voorgenomen werkzaamheden (straatnamen);
     -   de contactpersoon van de grondroerder inclusief persoonlijke contactgegevens, mobiele
         telefoonnummer, telefoonnummer en e-mailadres.



                #22023711v1                                                           12 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>    Bij omvangrijke werkzaamheden kan de specialist vereisen dat de grondroerder de
    werkzaamheden in de lokale pers publiceert.

7. Vóór aanvang van spoedeisende werkzaamheden of werkzaamheden van niet ingrijpende
   aard moet de grondroerder alle omwonenden voor zover mogelijk (bij voorkeur) schriftelijk of
   mondeling op de hoogte stellen van de werkzaamheden.

    4.2. Melding aanvang en einde werkzaamheden

1. De aanvang van de werkzaamheden moet minimaal twee werkdagen van tevoren bij de
   gemeente worden gemeld middels het door de gemeente gehanteerde registratiesysteem
   met opgave van:
    -   de naam-, adres- en woonplaatsgegevens van de uitvoerende partij die belast is met de
        werkzaamheden;
    -   de naam, het mobiele telefoonnummer en het e-mailadres van een Nederlands
        sprekende contactpersoon van de uitvoerende partij;
    -   de aanvangsdatum en de verwachte datum waarop de werkzaamheden gereed zijn,
        tussentijdse wijzigingen in de planning moeten worden doorgegeven aan de
        toezichthouder;
    -   het kenmerk van het instemmingsbesluit.

2. Indien op de aangegeven datum zonder kennisgeving aan de gemeente niet aangevangen
   is met de werkzaamheden, vervalt de toestemming op de melding en moeten de
   werkzaamheden opnieuw worden gemeld conform het bepaalde in het eerste lid.

3. In geval van een breekverbod en bij aantreffen van onbekende bodemverontreiniging wordt
   de geldigheidsduur van het instemmingsbesluit en/of een goedgekeurde melding
   automatisch door de gemeente verlengd voor de periode van de vertragingsduur.

4. Zodra de werkzaamheden zijn uitgevoerd moeten deze, na (gezamenlijke) oplevering,
   gereed gemeld te worden bij de gemeente middels het door de gemeente gehanteerde
   registratiesysteem. De gemeente beschouwt de werkzaamheden als gereed wanneer:
    -   het tracé op een correcte wijze is hersteld en in opgeruimde staat is achtergelaten;
    -   de eenheden inzake herstel sleufbedekking (digitaal) opgeleverd zijn1;
    -   de klachten van omwonenden zijn opgelost.

    Zolang de (klad)revisiegegevens via het Kadaster - sectie Klic nog niet beschikbaar zijn
    moet de netbeheerder desgevraagd deze gegevens verstrekken.




1de lengte en breedte van de sleuf en/of montagegat(en), alsmede de aard (tegels, klinkers, berm,
gesloten verharding, half verharding of anders) van de sleufbedekking die ten behoeve van de
werkzaamheden is opengebroken.
                #22023711v1                                                                    13 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>5. In geval van spoedeisende werkzaamheden of calamiteiten mag het werk, als het niet
   anders kan, zonder de vereiste voorafgaande melding in het registratiesysteem worden
   uitgevoerd. Wel moeten de activiteiten altijd telefonisch doorgegeven worden aan de
   gemeente. Buiten kantooruren is dit mogelijk via de piketdienst van de gemeente (zie artikel
   1.1). Zodra de mogelijkheid zich voordoet, maar uiterlijk binnen een werkdag na aanvang,
   moeten de spoedeisende werkzaamheden via de reguliere weg bij de gemeente gemeld
   worden middels het door de gemeente gehanteerde registratiesysteem. Indien voor
   spoedeisende werkzaamheden c.q. calamiteiten een wegafsluiting noodzakelijk is dienen de
   hulpdiensten en ov-diensten per direct ingelicht te worden door de grondroerder.

   4.3. Breekverbod

1. Behoudens spoedeisende werkzaamheden is het tijdens een breekverbod tijdelijk niet
   toegestaan in de openbare ruimte werkzaamheden uit te voeren.

2. De gemeente kan een breekverbod instellen bij weersomstandigheden waarbij de uitvoering
   van de werkzaamheden tot overlast of gevaar voor de bewoners en/of schade voor de
   gemeente kan leiden. Bijvoorbeeld bij vorst, maar ook bij wateroverlast, zware sneeuwval of
   ijzel (dit betreft geen limitatieve opsomming). Onder andere breuk van vastgevroren
   bestratingsmateriaal en/of niet goed kunnen verdichten van de ondergrond wordt
   voorkomen door het instellen van het breekverbod.

3. Tijdens alle door de gemeente vergunde evenementen (kermis, (jaar)markt enzovoort,
   inclusief de opbouw- en afbreekperiode) is het breekverbod op de evenementenlocatie en
   de directe omgeving daarvan altijd van kracht. De grondroerder moet hiermee rekening
   houden in zijn planning. Na afloop van het evenement kan de grondroerder zijn
   werkzaamheden op de gebruikelijke wijze hervatten.

4. De gemeente kan, in overleg met de grondroerder, een breekverbod instellen voor
   beperking van overlast voor bijvoorbeeld openbaar vervoer en/of winkeliers. Tenzij er door
   alle omwonenden in onderling overleg afspraken gemaakt worden voor een praktische en
   acceptabele oplossing.

5. Behoudens het bepaalde in het derde lid van dit artikel geeft de gemeente in alle gevallen
   (op digitale wijze) aan wanneer het breekverbod van kracht is en de gemeente geeft
   minimaal een dag van te voren aan wanneer het breekverbod weer is opgeheven. De
   grondroerder moet zich aan het breekverbod houden en de werkzaamheden mogen na
   beëindiging van het breekverbod pas weer worden hervat.




               #22023711v1                                                             14 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>   4.4. Instemming niet openbare netwerken

       4.4.1.     Algemeen

1. De aanleg van een openbaar netwerk wordt standaard toegestaan in de openbare ruimte
   door het college, vanwege het bepaalde in hoofdstuk 5 van de Telecommunicatiewet. De
   gemeente is op basis van de Telecommunicatiewet en de AVOI niet verplicht om ook de
   aanleg van andere dan openbare netwerken als bedoeld in artikel 1.1 van de
   Telecommunicatiewet toe te staan. Voorbeelden van andere netwerken zijn warmtenetten
   en point-to-point (glasvezel)verbindingen.
2. In het algemeen gaat het college terughoudend om met het geven van toestemming voor de
   aanleg van niet-openbare netwerken. Als echter de aanleg van een niet-openbaar netwerk
   het algemeen belang dient, dan zal de gemeente hier in de meeste gevallen aan
   meewerken. Bijvoorbeeld ontwikkelingen rondom de energietransitie kunnen aanleiding zijn
   om de aanleg van niet-openbare netwerken toe te staan of ze juist te weigeren op een
   bepaalde plek. Artikel 7 AVOI bevat een duidelijk kader met weigeringsgronden. Daarnaast
   heeft het college in artikel 4.4.2. van dit Handboek criteria opgesteld voor de behandeling
   van aanvragen die zien op de aanleg van niet-openbare netwerken. Indien het college
   separaat aan die criteria nog nader beleid heeft opgesteld, gaat dat nadere beleid altijd
   boven de criteria zoals genoemd in artikel 4.4.2.
3. In afwijking van het bepaalde in het eerste en tweede lid, kan de gemeente eveneens
   toestemming verlenen voor de aanleg van een niet openbaar netwerk, wanneer dit in
   bijzondere omstandigheden, in het algemeen (nationaal) belang, noodzakelijk blijkt te zijn.


       4.4.2.     Criteria

1. Bij het beoordelen van een aanvraag voor een vergunning voor de aanleg van niet-
   openbare netwerken in de openbare ruimte wordt rekening gehouden met:
   -   beleid dat door de gemeente c.q. het college is vastgesteld;
   -   de energietransitie, waaronder (doch niet uitsluitend) begrepen het behoud van de
       mogelijkheden tot realisatie van gemeentelijk beleid gericht op het aardgasvrij maken
       van een gebied.

2. Naast bovengenoemde criteria moet de netbeheerder ook voldoen aan de onderstaande
   voorwaarden:
   -   de netbeheerder zorgt ervoor dat de kabel(s) en/of leiding(en), conform het bepaalde in
       de Wet informatie-uitwisseling bovengrondse en ondergrondse netten en netwerken
       (WIBON), worden geregistreerd bij Kadaster sectie Klic;
   -   de netbeheerder voldoet aan alle voorwaarden van het Handboek;
   -   de netbeheerder is verantwoordelijk voor de kabel en/of leiding;
   -   de netbeheerder zal de gemeente niet aansprakelijk stellen bij optredende schade aan
       de kabel en/of leiding, tenzij deze schade door de gemeente zelf veroorzaakt wordt.




                #22023711v1                                                             15 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>5.       ZORGVULDIGHEID, SCHADE, VERZEKERINGEN EN VEILIGHEID

     5.1. Zorgvuldigheid

1. Ongeacht de instemmingverlening door de gemeente en/of goedkeuring door andere
   bevoegde instanties, is de netbeheerder tegenover de gemeente en/of derden
   verantwoordelijk voor een zorgvuldige uitvoering van de werkzaamheden. De grondroerder
   is tegenover de gemeente en/of derden aansprakelijk voor schade als gevolg van de
   uitvoering van het werk. Dit geldt ook voor werkzaamheden die op verzoek van of na
   aanwijzing van de gemeente uitgevoerd moeten worden. Bij gecombineerde kabel- en/of
   leidingaanleg draagt elk van de belanghebbende netbeheerders verantwoordelijkheid
   tegenover de gemeente. De coördinerende netbeheerder(s) is (zijn) daarvoor dan het
   aanspreekpunt voor de gemeente. De eventuele aansprakelijkheidsstelling voor schade
   vindt plaats conform het civiele aansprakelijkheidsrecht.

2. De gemeente kan geen enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor vorderingen van derden
   wegens schade, die het gevolg is van het uitvoeren van werkzaamheden van de
   grondroerder.

3. De netbeheerder zal, al dan niet na een aanwijzing (tot het nemen van maatregelen,
   waaronder het verplaatsen, ten aanzien van kabels en/of leidingen), de gemeente tijdig op
   de hoogte stellen van eventuele werkzaamheden in verband met een project van de
   gemeente. De gemeente en de netbeheerder zullen afspraken maken over de planning van
   de bedoelde werkzaamheden. Ongeacht de voor de instemmings- en meldingsprocedure
   gehanteerde termijnen moet de netbeheerder de werkzaamheden binnen de afgesproken
   planning zodanig uit voeren dat het project van de gemeente niet wordt vertraagd. De
   gemeente wil dat eventuele vertragingsschade zoveel mogelijk wordt voorkomen.

     5.2. Schade en kosten

        5.2.1.     Algemeen

1. De grondroerder zal alle redelijkerwijs mogelijke maatregelen nemen om te voorkomen dat
   schade wordt toegebracht aan eigendommen van de gemeente of derden.

2. Wordt desondanks schade aan eigendommen van de gemeente of derden (bijvoorbeeld:
   kabels en leidingen van andere netbeheerders, verkeersborden, eigendommen van
   particulieren, bodemverontreiniging tijdens het werk enzovoort) toegebracht dan moet de
   grondroerder dit zo spoedig mogelijk, in elk geval binnen 24 uur, schriftelijk doorgeven aan
   de toezichthouder en/of aan betrokken derden.
        5.2.2.     Herstel van schade en vergoeding van kosten

1. Voor de schade die ten gevolge van werkzaamheden ontstaat en/of de schade die aan
   andere eigendommen van de gemeente wordt toegebracht, moet de gemeente door of
   namens de netbeheerder gecompenseerd worden.
   De gemeente beslist zelf of zij de schade door of namens de netbeheerder laat herstellen of
   dat de marktconforme herstelkosten van de schade (inclusief eventuele kosten die de
   gemeente daarbij moet maken) door of namens de netbeheerder vergoed moeten worden.
                 #22023711v1                                                            16 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>2. Bij voorzienbare schade ten gevolge van werkzaamheden is het uitgangspunt dat de situatie
   van de ondergrond, de verharding (inclusief bijzondere (sier)bestrating) en
   groenvoorzieningen teruggebracht moet worden in de oude staat. De gemeente accepteert
   geen vermindering van kwaliteit.

3. De met de werkzaamheden verband houdende marktconforme herstel-, degeneratie- en
   beheerkosten komen voor rekening van de netbeheerder. De voorwaarden, tarieven en
   onderhoudstermijnen zijn vastgelegd in de Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen.

4. Ook alle overige (extra) kosten die door de grondroerder (of de gemeente) gemaakt moeten
   worden vanwege werkzaamheden en/of een gevolg zijn van de voorwaarden en eisen die
   zijn opgenomen in de AVOI, het instemmingsbesluit en dit Handboek komen in principe voor
   rekening van de grondroerder c.q. de netbeheerder (zie ook artikel 4 van de Schaderegeling
   ingravingen kabels en leidingen).
       5.2.3.     Onderhoud kabels en/of leidingen en bovengrondse voorzieningen

1. Bovengrondse voorzieningen die eigendom zijn van netbeheerders en zich bevinden in de
   openbare ruimte moeten door de netbeheerder onderhouden worden. Aanstootgevende
   graffiti, leuzen, posters en dergelijke die aangebracht zijn op voornoemde bovengrondse
   voorzieningen moeten worden verwijderd.

2. Verharding die door of vanwege de netbeheerder is aangebracht ten behoeve van de
   bereikbaarheid van bovengrondse voorzieningen moet door de netbeheerder onderhouden
   worden. Indien de verharding op enig moment niet meer voldoet aan de bij aanleg gestelde
   eisen moet deze worden hersteld.

3. Markeringen die ten behoeve van de maatvoering van kabels en/of leidingen of ter
   aanduiding van kruisingen van watergangen (zinkers) worden aangebracht moeten op een
   deugdelijke wijze geplaatst en/of bevestigd worden en altijd goed zichtbaar te zijn. Indien de
   markeringen op enig moment niet meer voldoen aan de bij plaatsing gestelde eisen moeten
   deze worden hersteld of op initiatief van de netbeheerder worden verwijderd.

4. Indien de hoogte van de deksel van een op maaiveldhoogte geplaatst distributie- en/of
   mutatiepunt door verzakking niet meer op hoogte ligt met het omringende maaiveld en
   daardoor niet meer voldoet aan de bij aanleg gestelde eisen moet dit worden hersteld.

5. Herstel of verwijdering van de in het eerste tot en met het vierde lid van dit artikel genoemde
   punten moeten op eerste aanzegging van de gemeente binnen vijf werkdagen uitgevoerd
   worden door of in opdracht van de netbeheerder, tenzij anders is overeengekomen met de
   toezichthouder. De in het eerste tot en met het vierde lid van dit artikel genoemde gebreken
   is geen limitatieve opsomming. De genoemde termijn geldt voor elk door de toezichthouder
   geconstateerd gebrek als gevolg van werkzaamheden en/of in situaties die niet meer
   voldoen aan de bij aanleg gestelde eisen.




                #22023711v1                                                              17 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>6. Kabels en/of leidingen (inclusief de aansluitingen), die meer dan 0,40 m ten opzichte van
   het uitgiftepeil zijn verzakt moeten worden gerezen (het verticaal omhoog brengen van
   kabels en/of leidingen zonder onderbreking). Die werkzaamheden moeten zoveel mogelijk
   gelijktijdig met een straatophoging worden uitgevoerd. De gemeente en de netbeheerders
   moeten hier gezamenlijk afspraken over maken.

7. Gelet op de artikelen 6:174 en 6:175 van het Burgerlijk Wetboek, moet de netbeheerder
   ervoor zorgen dat de in de openbare ruimte aanwezige kabels en/of leidingen die in zijn
   eigendom en/of beheer zijn te allen tijde in een goede staat verkeren.

   5.3. Risicodekking en Verzekeringen

1. De grondroerder moet, door bijvoorbeeld het afsluiten van een (Construction All Risk of
   CAR) verzekering, de onderstaande risico’s voldoende afdekken:
   -   beschadiging, verlies of vernietiging van het werk, waaronder de voor het werk
       bestemde materialen;
   -   het risico van aansprakelijkheid voor schade aan goederen van derden, en de daaruit
       voortvloeiende gevolgschade, alsmede voor overlijden of lichamelijk letsel van
       personen, veroorzaakt door de uitvoering van het werk.

2. De dekking (van de verzekering) loopt minstens vanaf de dag dat het werk start tot en met
   de dag van oplevering van de werkzaamheden.

3. Onverminderd het bepaalde in het eerste en tweede lid van dit artikel moeten de
   grondroerder en haar (onder)aannemers en/of ZZP’ers zorgdragen voor de verzekeringen
   tegen schade als gevolg van Wettelijke Aansprakelijkheid die voortvloeit uit het gebruik van
   aannemersmateriaal bij de uitvoering van het werk.

4. Rij- of voertuigen die worden ingezet ten behoeve van de werkzaamheden en waarvoor een
   verzekeringsplicht krachtens de Wet aansprakelijkheidsverzekering motorvoertuigen (WAM)
   geldt, moeten overeenkomstig de voorschriften van de WAM, alsmede tegen het werkrisico
   verzekerd zijn.

   5.4. Veiligheid en Calamiteiten

1. Alle werkzaamheden moeten worden uitgevoerd met inachtneming van de geldende wet- en
   regelgeving ten aanzien van veiligheid en arbeidsomstandigheden (bijvoorbeeld bij extreem
   lage of hoge gevoelstemperaturen mogen werknemers niet doorwerken). De voorschriften
   die op dit gebied van kracht zijn (zie: www.arboportaal.nl) moeten (digitaal) op het werk
   beschikbaar zijn en de betrokken werknemers moeten volledig geïnstrueerd worden. Ook
   moeten alle (onder)aannemers VCA gecertificeerd zijn. De grondroerder is verantwoordelijk
   voor de naleving hiervan.




               #22023711v1                                                              18 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>2. Indien vereist conform de VCA en de Arbowet moet voor de aanvang van de
   werkzaamheden een Veiligheids-, Gezondheids- en Milieuplan (VG&M-plan) zijn opgesteld
   door de grondroerder. Wanneer er geen VG&M-plan wordt opgesteld door de grondroerder
   moet de grondroerder aan de gemeente voorafgaand aan de werkzaamheden onderbouwd
   aangeven waarom er geen VG&M-plan wordt opgesteld. In het VG&M-plan moet, indien van
   toepassing, minimaal het volgende zijn opgenomen:
   -   de van kracht zijnde veiligheidsvoorschriften;
   -   milieuvoorschriften;
   -   de wijze waarop de instructie en voorlichting van het personeel worden geregeld;
   -   de wijze waarop het toezicht is geregeld;
   -   de wijze waarop verontreiniging van het milieu wordt voorkomen respectievelijk
       beheerst;
   -   een risico-inventarisatie en -evaluatie met betrekking tot de uit te voeren
       werkzaamheden;
   -   de locaties waar bodemverontreiniging aanwezig is en de wijze waarop gewerkt moet
       worden op die afzonderlijke locaties (zie ook artikel 5.4.1 en artikel 8.8);
   -   specifieke veiligheids- en voorzorgsmaatregelen bij werkzaamheden op of in de
       nabijheid van eigendommen en installaties van derden;
   -   de wijze waarop de afhandeling van calamiteiten en ongevallen wordt geregeld;
   -   contactpersonen van lokale hulpdiensten en storingsdiensten van netbeheerders.

3. Het bij de uitvoering van de werkzaamheden betrokken personeel moet op de hoogte zijn
   van de inhoud van het VG&M-plan en moet dit naleven.

4. De gemeente kan de grondroerder in het kader van de veiligheid (en vanwege
   verkeerstechnische redenen, zie artikel 3.2, elfde lid) verplichten om buiten werktijden
   bouwhekken te plaatsen rondom ontgravingen. Rondom het opslagterrein van de
   grondroerder is het plaatsen van bouwhekken altijd verplicht.

5. De toezichthouder kan vanuit de publieke taakstelling van de gemeente controleren of het
   werk veilig wordt uitgevoerd. De toezichthouder is bevoegd om bij onveilige situaties
   correctieve maatregelen af te dwingen en/of de werkzaamheden stil te leggen. Dit geldt ook
   als er onveilige situaties aan een bestaand netwerk van een netbeheerder worden
   geconstateerd.

6. Wanneer als gevolg van een storing in of toegebrachte schade aan een netwerk van een
   netbeheerder de (verkeers-)veiligheid en/of de volksgezondheid in gevaar komt is er sprake
   van een calamiteit.

7. Calamiteiten moeten direct na signalering bij de specialist of bij de toezichthouder worden
   gemeld.

8. Storingen of schades aan gas- en stroomvoorzieningen moet de grondroerder melden bij
   het nationale nummer 0800-9009. Storingen of schades aan kabels en/of leidingen van
   overige disciplines moeten gemeld worden bij de betreffende netbeheerders.

9. Wanneer de calamiteit van dusdanige aard en/of omvang is dat er hulpdiensten moeten
   worden ingeschakeld moet de grondroerder dit direct melden bij alarmnummer 112.
               #22023711v1                                                               19 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>10. Indien het noodzakelijk is dat, voor de (verkeers-)veiligheid en/of bescherming van de
    volksgezondheid, direct afzettingen worden geplaatst en/of (een deel van) de weg(-en)
    wordt afgesloten dan moet dit ook gemeld worden bij alarmnummer 112, bij de OV-diensten
    en bij de specialist of bij de toezichthouder.
       5.4.1.     Bodemverontreiniging

1. Voor werkzaamheden in of met verontreinigde grond is de Wet bodembescherming (Wbb)
   onverkort van toepassing. De door het CROW uitgebrachte richtlijn “Werken in en met
   verontreinigde bodem” (publicatie 400) geldt ook. De grondroerder moet altijd werken
   volgens de meest recente versie van deze richtlijn.

2. De initiatiefnemer van een project moet vooraf inventariseren (CROW publicatie 400) of er
   zich verdachte locaties binnen het werkgebied bevinden. Onder andere via de websites
   www.bodemloket.nl (initiatief van gemeenten, provincies en het Rijk) en
   www.rwsleefomgeving.nl (Rijkswaterstaat) is te achterhalen waar zich verontreinigde of
   verdachte locaties bevinden. Indien de grondroerder initiatiefnemer is kan hij voor de meest
   recente informatie en/of detailinformatie contact opnemen met omgevingsdienst Noord-
   Holland Noord (OD NHN), www.odnhn.nl.

3. Indien een grondroerder een kabel- c.q. leidingtracé wil aanleggen in een gebied waarvan
   vooraf is vastgesteld dat de bodem verontreinigd is ligt een eventuele saneringsplicht bij de
   grondroerder.

4. Behalve het onderzoek als bedoeld in het tweede lid van dit artikel, zorgt de grondroerder er
   conform het bepaalde in artikel 5.4, eerste lid, voor dat de juiste noodzakelijke
   (beschermings-) maatregelen in acht worden genomen en legt daarvoor voorwaarden vast
   in een VG&M-plan.

5. Indien de gemeente initiatiefnemer is zal zij die maatregelen nemen die noodzakelijk zijn
   vanwege wetgeving en eventueel aanvullende eisen die de gemeente zelf of het bevoegd
   gezag stelt in het kader van het betreffende project. De gemeente is niet gehouden te
   voldoen en geeft geen invulling aan kwaliteitseisen die netbeheerders zelf stellen ten
   aanzien van hun netstructuur in (voormalig) verontreinigde grond.

   5.5. Peilen en hoofdafmetingen

1. Indien van toepassing (op uitbreidingslocaties of bij reconstructies) beperkt het op de
   graaflocatie aangeven van peilen en hoofdafmetingen door de toezichthouder zich tot het
   eenmalig aangeven van hoofdmeetpunten en eventueel extra punten in bochten en
   dergelijke. De grondroerder kan daarna zelf door middel van eenvoudig meetwerk, zowel
   qua horizontale als verticale maatvoering, het tracé in detail uitzetten. De gemeente treedt
   slechts toetsend c.q. controlerend op. Het gewenste tijdstip van aanwijzing moet door de
   grondroerder ten minste een week van te voren aan de toezichthouder kenbaar gemaakt
   worden.




                #22023711v1                                                              20 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>2. Bij de aanleg van kabels en/of leidingen in een uitbreidingsplan, waarbij (nog) geen
   woningen enzovoort aanwezig zijn om als vast punt voor maatvoering te dienen, zal de
   gemeente een aantal maten middels piketpaaltjes en/of krijtmarkeringen aangeven. Dit geldt
   alleen voor gronden die eigendom zijn van de gemeente. Bij werkzaamheden in particulier
   eigendom moet de grondroerder met betreffende grondeigenaar en/of projectontwikkelaar
   rechtstreeks afspraken maken, de gemeente is hierin geen partij.

3. Het in stand houden (borgen/verklikken) van de eenmalig door de toezichthouder
   aangegeven peilen en hoofdafmetingen valt onder de verantwoordelijkheid van de
   grondroerder.

   5.6. Grondwaterstanden en bronbemaling

1. Afwijkingen of veranderingen in de (door de gemeente) opgegeven grondwaterstanden
   geven de grondroerder geen recht op schadevergoeding of andere financiële
   tegemoetkomingen.

2. Indien naar inzicht van de grondroerder bronbemaling noodzakelijk is om de
   werkzaamheden uit te kunnen voeren moet de grondroerder zelf zorgen voor de
   noodzakelijke vergunning. Voor het onttrekken van grondwater en voor lozing op het
   oppervlaktewater is in veel gevallen een watervergunning van het Hoogheemraadschap
   Hollands Noorderkwartier (HHNK).

3. Indien bronneringswater op het gemeentelijke rioolstelsel moet worden geloosd, moet de
   grondroerder voor aanvang van de werkzaamheden daarvoor schriftelijk toestemming
   vragen bij de gemeente.

4. Bij het verlagen van de grondwaterstand binnen de wortelzone van te handhaven bomen of
   beplanting, moeten in het groeiseizoen (week 13 t/m 45) eventueel beschermende
   maatregelen worden genomen voor de beplanting. De grondroerder moet in overleg met de
   toezichthouder de beplanting water geven. Hiervoor moet schoon water worden gebruikt. Er
   mag geen bronneringswater of oppervlaktewater voor worden gebruikt.




              #22023711v1                                                            21 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>6.        HANDHAVING

1. De in dit Handboek gestelde procedures, richtlijnen, voorwaarden, eisen en werkafspraken
   moeten altijd worden opgevolgd. Handhaving geschiedt op grond van Hoofdstuk 5 van de
   AVOI.

2. Mondelinge of schriftelijke (ook per e-mail) aanwijzingen en geboden die door de
   vertegenwoordigers van de gemeente met betrekking tot de inhoud van dit Handboek of de
   AVOI worden gegeven moeten onverwijld opgevolgd worden.

3. Indien de gemaakte afspraken worden genegeerd kan de gemeente de uitvoerende partij
   een (schriftelijke) waarschuwing geven. Zo nodig wordt het werk tijdelijk stilgelegd zonder
   dat aanspraak op schadevergoeding mogelijk is.

4. Werkzaamheden die tijdelijk zijn stilgelegd mogen, op aanwijzing van de toezichthouder,
   pas weer worden hervat als de reden van stillegging is opgeheven.

5. Indien blijkt dat werknemers van de grondroerder en/of haar (onder)aannemers zich niet
   houden aan de gemaakte afspraken of zij zich op de werkvloer onbehoorlijk en/of overlast
   gevend gedragen, dat er zich tijdens de uitvoering onregelmatigheden voordoen of dat de
   werkzaamheden niet naar behoren worden uitgevoerd, kan de gemeente handhavend
   optreden in het kader van openbare orde, veiligheid of het voorkomen van overlast.

6. De grondroerder houdt zelf toezicht op alle werkzaamheden van de (onder)aannemer(s) en
   voert de nodige controles en steekproeven uit.

7. Namens de gemeente ziet de toezichthouder erop toe dat de voorschriften uit het
   instemmingsbesluit, de AVOI, het Handboek en de Schaderegeling ingravingen worden
   nageleefd. De toezichthouder controleert onder andere op:
     -   de aanwezigheid van een afschrift en/of een digitale versie van het instemmingsbesluit
         of de vergunning (inclusief de door de gemeente goedgekeurde tekeningen) c.q. de
         meldingsgegevens op het werk;
     -   de naleving van de instemmings- of vergunningsvoorwaarden;
     -   de juiste ondergrondse ordening, waarvoor de geldige Klic gegevens inzichtelijk moeten
         zijn op het werk;
     -   of de werkzaamheden (met betrekking tot spoedeisend werk) zijn gemeld bij de
         gemeente;
     -   de naleving van een opgelegd breekverbod;
     -   het voldoende schouwen van het te volgen tracé;
     -   het nakomen van afspraken met omwonenden, hulpdiensten en dergelijke;
     -   de bereikbaarheid van de woon/werkomgeving;
     -   de kwaliteit van de verdichting van de sleuf;
     -   de kwaliteit van het herstel van de sleufbedekking;
     -   zorgvuldigheid bij werken nabij en de kwaliteit van het herstel van groenvoorzieningen;
     -   de veiligheidsmaatregelen;
     -   correcte wegafzetting conform CROW-uitgaven 96b (en/of 96a).



                #22023711v1                                                             22 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>                  DEEL B: (TECHNISCHE) EISEN / VOORSCHRIFTEN

7.       RICHTLIJNEN TEN BEHOEVE VAN DE (TRACÉ)ENGINEERING EN
         ONDERGRONDSE ORDENING

     7.1. Tracé-inspectie t.b.v. de aanleg van kabels en/of leidingen

1. De grondroerder moet het beoogde tracé waarop de voorgenomen werkzaamheden
   uitgevoerd moeten gaan worden vooraf inspecteren en moet onderzoeken of de
   werkzaamheden (verkeers-)technisch uitvoerbaar zijn ten aanzien van de aanwezige
   wegen, waterlopen, voetpaden, kademuren, viaducten, tunnels, spoorwegen, metro- en
   trambanen, (waterkerende) dijken, overige kabels en/of leidingen, bomen, wegmeubilair,
   taluds en gebouwen. De grondroerder moet bij de aanvraag van het instemmingsbesluit de
   gemeente ervan overtuigen (bijvoorbeeld met een dwarsprofiel met daarin aangegeven de
   bestaande kabels en/of leidingen en het gewenste ruimtebeslag voor de aanleg van de
   nieuwe kabels en/of leidingen) dat er voldoende ruimte is voor de juiste ondergrondse
   ordening.

2. Om er zeker van te zijn dat er voldoende ruimte is in de ondergrond voor de aanleg van
   kabels en/of leidingen is het raadzaam dat de grondroerder al in de engineeringsfase
   inventariseert welke overige netbeheerders belangen hebben in het beoogde tracé. Indien
   nodig en zinvol kunnen die overige netbeheerders dan in een vroegtijdig stadium
   geïnformeerd worden over de voorgenomen werkzaamheden en er kan onderzoek gedaan
   worden naar de aard en ligging van betreffende kabels en/of leidingen van de overige
   netbeheerders. Daartoe kan de grondroerder bijvoorbeeld een oriëntatieverzoek doen bij het
   Kadaster- sectie Klic en/of proefsleuven maken. De grondroerder en de overige
   netbeheerders kunnen zo nodig in overleg treden om nadere afspraken te maken over
   bijvoorbeeld de ongestoorde ligging van ieders kabels en/of leidingen.

3. De grondroerder moet zelf inventariseren of er, behalve het instemmingsbesluit, voor
   bepaalde uit te voeren activiteiten een (omgevings)vergunning noodzakelijk is, bijvoorbeeld
   voor werkzaamheden in een gebied met landschappelijke of cultuurhistorische waarde (al
   dan niet met nadere voorschriften in het kader van de bescherming van monumentale of
   archeologische waarden), het kappen van bomen, het oprichten/plaatsen van bovengrondse
   voorzieningen, bouwketen of portakabins, materiaalcontainers, parkeren van voertuigen
   enzovoort. Ook moet de grondroerder alle voor het werk benodigde vergunningen,
   ontheffingen enzovoort die noodzakelijk zijn vanuit de Algemene plaatselijke verordening
   (APV) en/of de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (WABO) aan te vragen.




              #22023711v1                                                             23 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>   7.2. Ondergrondse ordening bij de aanleg van kabels en/of leidingen

1. Bij de inrichting van de ondergrond moeten de belangen van diverse belanghebbenden en
   disciplines gewaarborgd worden. Op basis van de uitgangspunten zoals bepaald in artikel
   7.2.1 tot en met 7.2.3 wordt door de gemeente en de netbeheerders in overleg een
   dwarsprofiel en een tracé opgesteld. Deze beknopte uitgangspunten zijn gebaseerd op de
   NEN 7171-1 en de NPR-7171. Indien de uitgangspunten niet voldoen, dan wordt de
   volledige procedure van de NEN 7171-1 en NPR-7171 gevolgd.

2. Bij uitbreidingsplannen moet in de planfase door gemeente en netbeheerders bepaald
   worden welke netten aangelegd worden of in de toekomst voorzien worden.

3. Bij bestaande wijken moet bij werkzaamheden aan de boven en/of ondergrond bepaald
   worden of dit een natuurlijk moment is om de ondergrondse ordening aan te passen. Door
   de gemeente en netbeheerders moet afgewogen worden of alle netten die in de ondergrond
   liggen nog in gebruik zijn, indien dit niet het geval is dan moet afgewogen worden of deze
   nog hergebruikt gaan worden. Vrijgekomen ruimte moet of beschikbaar blijven of
   toegewezen worden aan nieuw aan te leggen netten.

4. Er is overleg nodig tussen de gemeente en netbeheerders om de ondergrondse ordening af
   te stemmen.

5. Indien een net met gevaarlijke inhoud (WIBON) wordt aangelegd moet per leiding bepaald
   worden wat de specifieke eisen zijn en hiermee moet rekening gehouden worden bij de
   tracébepaling.
       7.2.1.     Uitgangspunten tracébepaling

1. Bij de tracébepaling wordt voor alle disciplines ruimte gereserveerd.

2. Bij de tracébepaling moet tevens rekening gehouden worden met de uitvoerbaarheid van de
   eisen die gesteld worden in dit Handboek.

3. Kabels en/of leidingen mogen niet binnen het ontgravingsprofiel van andere kabels en/of
   leidingen aangelegd worden.

4. Indien er onvoldoende ruimte is voor de aan te leggen kabels en/of leidingen, dan is overleg
   met alle netbeheerders, de grondeigenaar en de gemeente nodig. Mogelijke maatregelen
   zijn:
   -   reserveren van meer ruimte voor tracé;
   -   bundelen/stapelen van kabels voor telecommunicatie (inclusief CAI);
   -   het boven elkaar leggen van elektriciteitskabels;
   -   retour en afvoerleiding van warmtenetten dichter bij elkaar leggen;
   -   de onderlinge afstand van kabels en/of leidingen verkleinen;
   -   enkelzijdige aanleg van kabels en/of leidingen, waardoor beide kanten van de weg voor
       verschillende kabels en/of leidingen benut kan worden;
   -   het leggen van kabels en/of leidingen in kabelgoten of leidingtunnels;
   -   volgorde van kabels en/of leidingen aanpassen.

                #22023711v1                                                            24 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>       7.2.2.      Uitgangspunten horizontale ligging

1. Distributieleidingen liggen zoveel mogelijk in het trottoir.

2. Rioleringen, warmtenetten en transportleidingen worden in het overige deel van de
   openbare weg gesitueerd.

3. De volgorde van kabels en leidingen vanaf de perceelsgrens:
       a.       water;
       b.       gas;
       c.       elektra;
       d.       telecommunicatie;
       e.       warmte;
       f.       riool.

4. De onderlinge afstand tussen kabels is minimaal 0,30 m en tussen leidingen is minimaal
   0,40 m.

5. De afstand vanaf de perceelsgrens tot aan de eerste kabel of leiding is minimaal 0,40 m.

6. In bermen langs wegen moet de afstand van de ligging van de kabels en/of leidingen tot aan
   de verharding ten minste gelijk zijn aan de diepteligging ervan.

7. Distributie- en/of mutatiepunten mogen niet aangebracht worden in rijbanen,
   parkeerplaatsen, uitwegen, op kruisingen, ter plaatse van de in- en uitritten van percelen,
   binnen een afstand van 3,00 m vanaf bomen en (tenzij het vanwege netwerk technische
   redenen niet anders kan) in kabel- en leidingtracés. De distributie- en/of mutatiepunten
   dienen bij voorkeur geplaatst te worden in voetpaden, bermen of groenvoorzieningen.

8. Bij de bepaling van het tracé moet rekening gehouden worden met bestaande
   bovengrondse bomen of andere groenvoorzieningen, zie de bomenposter in bijlage 10.1.
       7.2.3.      Uitgangspunten verticale ligging

1. Kabels en leidingen hebben vanaf bovenkant leiding tot bovenkant maaiveld de volgende
   afstand bij:
       a.       water: 1,00 m;
       b.       gas: 1,00 m;
       c.       elektra: 0,60 m;
       d.       telecommunicatie: 0,60 m;
       e.       warmte: 1,00 m;
       f.       riool: 1,20 m of afhankelijk van het verval van de leiding bij vrijvervalleiding.

2. Indien kabels en leidingen elkaar kruisen
   -   distributiekabels en/of -leidingen liggen ondieper dan transportleidingen;
   -   vrijvervalleidingen hebben voorrang op drukleidingen;
   -   bij kruisingen van kabels en/of leidingen bedraagt de onderlinge tussenruimte (verticale
       afstand) tenminste 0,20 m.

                #22023711v1                                                                    25 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>3. Er moet een strook tussen 0,75 m -mv en 1,00 m -mv vrijgehouden worden in verband met
   kruisende vrijverval rioolaansluitingen.

   7.3. Opruimen uit gebruik genomen kabels en/of leidingen

1. De netbeheerder moet ervoor zorgen dat zijn uit gebruik genomen kabels en/of leidingen zo
   snel en zo veel als mogelijk worden opgeruimd. Tenzij het opruimen (gedeeltelijk) technisch
   wordt belemmerd, de kabels en/of leidingen binnen afzienbare tijd kunnen worden
   hergebruikt en/of als er tussen de gemeente en de netbeheerder andere afspraken gemaakt
   worden, bijvoorbeeld over het moment waarop opgeruimd wordt en/of als er bomen nabij of
   op het tracé aanwezig zijn.

2. Van uit gebruik genomen kabels en/of leidingen is sprake wanneer:
       a.     deze gedurende een aaneengesloten periode van tien jaar geen deel uitmaken
              van een netwerk;
       b.     binnen de periode van tien jaar, zoals bedoeld onder a. van dit lid, vastgesteld
              wordt dat de kabels en/of leidingen definitief geen deel meer uitmaken of zullen
              gaan maken van een netwerk. Dit kan het geval zijn bij bijvoorbeeld
              vervangingsprojecten.

3. Uit gebruik genomen kabels en/of leidingen moeten in ieder geval opgeruimd worden
   wanneer:
       a.     er door de gemeente geïnitieerde (reconstructie)werkzaamheden worden
              uitgevoerd;
       b.     er werkzaamheden aan kabels en/of leidingen van de netbeheerder zelf en/of
              van een andere netbeheerder worden uitgevoerd;
       c.     de gemeente dit verzoekt in het kader van ondergrondse ordening,
              milieuoverwegingen of anderszins.

4. Tijdelijke kabels en/of leidingen (bijvoorbeeld bouwaansluitingen) moeten na afloop van de
   bouwactiviteiten verwijderd worden. Indien na afloop van de bouwactiviteiten blijkt dat deze
   kabels en/of leidingen niet verwijderd zijn zal de gemeente deze, conform de
   Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen, artikel 3, zesde lid, laten verwijderen.

5. Als een uit gebruik genomen leiding, conform het bepaalde in het eerste lid van dit artikel, in
   beginsel niet opgeruimd wordt moet de inhoud van die leiding worden verwijderd. Leidingen
   die niet bestemd zijn voor hergebruik moeten worden opgevuld (bijvoorbeeld met dämmer of
   een ander vulmiddel) en de kopeinden moeten worden afgedicht. Bij HDPE-buizen ten
   behoeve van glasvezelkabels kan worden volstaan met het afdichten van de kopeinden.

6. De netbeheerder blijft eigenaar van en verantwoordelijk voor de registratie van de uit
   gebruik genomen kabels en/of leidingen die niet geruimd worden.




               #22023711v1                                                               26 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>8.        VOORWAARDEN EN TECHNISCHE EISEN TEN AANZIEN VAN DE UITVOERING

     8.1. Werkafspraken en voorwaarden met betrekking tot de uitvoering

1. De grondroerder moet ervoor zorgen dat een afschrift en/of een digitale versie van het
   instemmingsbesluit of het meldingsformulier inclusief de tekening(en), het Handboek,
   alsmede de afschriften van de toestemmingen van derden inclusief de voorwaarden en de
   gegevens van de Klic-melding op de graaflocatie aanwezig zijn. Deze documenten moeten
   desgevraagd aan de toezichthouder getoond worden.

2. De grondroerder moet zich houden aan de CROW-richtlijnen (onder andere) “Combineren
   van onder- en bovengrondse infrastructuur met bomen” en “Schade voorkomen aan kabels
   en leidingen” (respectievelijk de publicaties 280 en 500), de meest recente Standaard RAW-
   bepalingen (voor grondwerken, groenvoorzieningen, sleuf- en sleufloze technieken en
   leiding- en kabelwerk) alsmede de AVOI-, Handboek en WIBON-bepalingen inclusief
   eventuele recente aanvullingen.

3. Indien het voor aanvang bekend is dat er kabels en/of leidingen van meerdere
   netbeheerders in de directe nabijheid van of aansluitend aan een te roeren tracé gelegd of
   opgeruimd moeten worden, dan moeten deze werkzaamheden zoveel mogelijk
   gecombineerd of aansluitend aan elkaar in een werkgang en in ieder geval conform de
   gezamenlijk afgesproken planning uitgevoerd worden. De grondroerder(s) moet(en) dit als
   zodanig onderling of met de betreffende netbeheerder(s) en met de specialist afstemmen
   (combiwerk).

4. Verder kunnen ook projecten aan de orde zijn waarbij werkzaamheden van de gemeente en
   netbeheerder(s) binnen een gezamenlijk afgesproken tijdvak uitgevoerd moeten worden.
   Deze werkzaamheden komen tot stand vanuit proactieve regie en zijn voorafgaand aan de
   instemmingsaanvraag bekend.

5. De locatie van het opslagterrein van de grondroerder moet in overleg met de gemeente
   bepaald worden. De gemeente stelt de volgende voorwaarden aan inrichting en oplevering
   van het opslagterrein:
     -   een opslagterrein mag niet binnen de kroonprojectie van de te handhaven bomen liggen;
     -   ongestoorde ligging van aanwezige kabels en/of leidingen moet worden gewaarborgd;
     -   de grondroerder moet gedurende de werkzaamheden het laden en lossen en het
         opslaan van bouwmaterialen op het opslagterrein laten plaatsvinden, niet daarbuiten;
     -   na afloop van de werkzaamheden moet het opslagterrein schoon en in oude staat
         opgeleverd worden;
     -   de inrichting en oplevering van het opslagterrein wordt tussen de toezichthouder en de
         grondroerder afgestemd.

6. Het is alleen toegestaan om Klic-gegevens in het veld aan te geven met wegenkrijt.
   Spuitbussen of andere methoden waarbij er verfresten achterblijven op de bestrating zijn
   niet toegestaan.

7. Het risico voor het afvoeren en aanvoeren van bouwstoffen ligt altijd bij de grondroerder. De
   grondroerder moet daarbij aan alle wettelijke eisen en (milieu-)voorschriften voldoen.
                #22023711v1                                                             27 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>8. Behoudens bij spoedeisende werkzaamheden moet er voor werknemers een
   toiletvoorziening op of nabij de graaflocatie aanwezig zijn, indien dit volgens de Arbowet
   vereist is. Indien een toiletcabine wordt ingezet moet deze vastgezet worden tegen
   omwerpen.

9. Tenzij met de toezichthouder anders is overeengekomen, mag er per dag geen grotere
   sleuflengte worden opengemaakt, dan op die dag weer volledig kan worden dichtgemaakt.
   Alle montage- c.q. lasgaten en sleuven moeten aan het einde van de dag dicht gemaakt
   worden (inclusief verdichting, exclusief elementverharding).

10. De voorwaarden inzake de uitvoering van het herstel en onderhoud van de verharding en/of
    groenvoorziening zijn vastgelegd in de Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen.

11. Indien binnen vijf jaar na groot onderhoud of herinrichting van de openbare ruimte een
    grondroerder werkzaamheden moet uitvoeren en de grondroerder zelf zorg draagt voor
    herstel van de elementenverharding, moet voorafgaand aan de werkzaamheden met de
    specialist overlegd worden over de wijze waarop de grondroerder de kwaliteit van de
    huidige verharding wil bereiken en kan garanderen. Indien de huidige kwaliteit niet kan
    worden gegarandeerd kunnen de gemeente en de grondroerder gezamenlijk besluiten dat
    de kabels en/of leidingen via een ander tracé worden gelegd of dat de verharding over een
    grotere of volle breedte opnieuw wordt gelegd, zodat de huidige kwaliteit wel kan worden
    gegarandeerd.

12. Bij werkzaamheden moet definitief herstel binnen één werkdag gereed zijn en bij
    werkzaamheden van niet ingrijpende aard of spoedeisende werkzaamheden binnen
    vierentwintig uur. Uitzonderingen hierop zijn artikel 3.3, derde en vierde lid, en de locaties
    waar gesloten verharding aanwezig is, daarvoor geldt artikel 8.3.

13. De gemeente kan ervoor kiezen om de open verharding in (gedeelten van) de openbare
    ruimte in eigen beheer te (laten) herstellen. Afspraken hierover worden voor aanvang van
    het werk gemaakt.
    In deze gevallen zorgt de grondroerder ervoor dat de opgebroken verhardingsmaterialen
    onder handbereik langs het tracé worden opgetast. De grondroerder herstelt de sleuf,
    inclusief verdichting en brengt het zandbed voor de bestrating aan.

14. Tijdens het werk moeten alle (bestratings-)materialen (zo mogelijk) in de nabijheid van de
    sleuf opgetast worden, in ieder geval binnen de wegafzetting maar niet tegen gevels,
    hekwerken of bomen.

15. Als er direct naast de sleuf geen ruimte is moet de plaats van tijdelijke opslag van
    (bestratings-) materialen vooraf in overleg met de toezichthouder worden bepaald.
    Voorafgaand aan de oplevering van het werk (of tussentijds op eerste aanzegging van de
    gemeente binnen vijf werkdagen) moeten deze (bestratings-)materialen worden verwijderd.
    Indien van toepassing moet de ondergrond worden hersteld in de staat zoals vooraf
    aanwezig was.




               #22023711v1                                                                  28 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>16. Alle aanwezige onbeschadigde (bestratings-)materialen moeten onbeschadigd herplaatst
    worden. Bij beschadigingen veroorzaakt door de grondroerder moet de grondroerder zelf
    zorgen voor herstel en/of vervangend (bestratings-) materiaal. Uitzondering hierop zijn
    situaties waarbij tijdens gezamenlijke vooropname van het tracé met de toezichthouder
    nadere afspraken zijn gemaakt over het leveren van (bestratings-)materiaal door de
    gemeente.

17. Al het te gebruiken (bestratings-)materiaal moet van dezelfde soort en minimaal dezelfde
    kwaliteit zijn als het aanwezige (bestratings-)materiaal en de door de gemeente gebruikelijk
    toe te passen (bestratings-)materialen.

18. Rondom afsluiters, brandkranen, handholes en dergelijke, die vanaf maaiveldniveau
    toegankelijk zijn, moeten in (gesloten)verharding betonnen pastegels (zogenaamde
    straatkappen) aangebracht worden.

19. Indien de toezichthouder constateert dat een distributie- of mutatiepunt of bovengrondse
    voorziening niet conform de gemaakte afspraak is geplaatst, of dat de verdichting van de
    sleuf en/of het herstel van de sleufverharding niet voldoet aan de bij aanleg gestelde eisen
    moet dit op eerste aanzegging van de gemeente binnen 5 werkdagen door of in opdracht
    van de netbeheerder worden verplaatst of hersteld.

20. Nadat de werkzaamheden gereed zijn moet het tracé volledig hersteld zijn en de
    werkomgeving moet opgeruimd achtergelaten worden. Bermen en onverharde grond
    moeten vrij van stenen en dergelijke en indien van toepassing ingezaaid zijn. Al het
    overtollige puin, grond, zand, beplantingsresten en/of afval van de werkzaamheden moet
    afgevoerd worden naar een erkende, gecertificeerde verwerker. Er mag ook geen zand of
    vuil achterblijven in (mol)goten, lijnafwatering en straat- en trottoirkolken (indien nodig moet
    de grondroerder deze reinigen). Eventueel gemaakte bronneringsgaten moeten weer
    opgevuld worden. De werkomgeving moet worden opgeleverd in ten minste de oude staat.

   8.2. Opbreken en (indien van toepassing) herstellen open verharding

1. Wegkruisingen in wegen met een open verharding met een (gebonden) puinfundering of
   met een waterdoorlatende verharding en -fundering opbouw moeten altijd gerealiseerd
   worden door middel van een persing of (gestuurde) boring conform artikel 8.5, tenzij met de
   toezichthouder anders wordt overeengekomen.

2. Wegkruisingen in wegen met een open verharding met een zandfundering mogen in open
   ontgraving (in 2 gedeelten) gerealiseerd worden. Ter plaatse van de wegkruising moet bij
   voorkeur een mantelbuis gelegd worden waardoorheen de kabel en/of leiding moet worden
   gevoerd. De mantelbuis moet minimaal 0,50 m (bij kabels) of 1,00 m (bij leidingen) aan
   weerszijden van het te kruisen vlak door lopen, tenzij met de toezichthouder anders wordt
   overeengekomen.




               #22023711v1                                                                  29 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>3. Indien het herstel van open verharding door de netbeheerder uitgevoerd moet worden en
   tijdens het opbreken van open verharding elementen breken of beschadigen moet de
   grondroerder deze zelf vervangen door elementen van gelijke samenstelling en
   hoedanigheid. Indien voorradig kunnen deze eventueel worden geleverd door de gemeente.
   Indien tijdens een vooropname gezamenlijk (toezichthouder en grondroerder)
   geïnventariseerd is dat een verharding van een nog op te breken tracé gebroken of
   beschadigde elementen bevat kan het vervangende materiaal mogelijk door de gemeente
   beschikbaar worden gesteld. Hierover moeten afspraken gemaakt worden met de
   toezichthouder.

4. Lijnafwatering heeft vaak een fundering van (stamp)beton of gestabiliseerd zand, beiden
   mogen nooit worden verwijderd. De lijnafwatering inclusief funderingsconstructie moet intact
   blijven. Ook trottoirbanden die gefundeerd zijn mogen nooit verwijderd worden. Wanneer
   een lijnafwatering of een gefundeerde trottoirband gekruist moet worden moet over de toe te
   passen werkwijze overlegd worden met de toezichthouder.

5. Bij waterdoorlatende verhardingen moet de werkwijze met betrekking tot het opbreken en
   herstel en de eventueel toe te passen voegvulling altijd vooraf afgestemd worden met de
   toezichthouder.

6. Het opbreken en herstellen van bijzondere (sier)bestrating (onder andere natuursteen en
   gepolijste tegels) kan een specifieke werkwijze vereisen. Om ervoor te zorgen dat het
   zichtoppervlak van het bestratingsmateriaal niet beschadigt, moet de grondroerder de
   nodige beschermende maatregelen nemen waarbij aanwijzingen van de toezichthouder
   altijd opgevolgd moeten worden.

7. Bij herbestrating moeten de elementen onderling en ten opzichte van de ongeroerde
   elementen even hoog te zijn gestraat. Binnen het teruggebrachte straatwerk mogen geen
   oneffenheden voorkomen. Het straatwerk moet onder hetzelfde profiel en verband worden
   gestraat als voor de werkzaamheden aanwezig was. Er mogen geen klinkers op z’n kant
   terug gestraat worden. Elementen kleiner dan een halve tegel of klinker mogen niet worden
   gebruikt.

8. Uitgevoerd straatwerk moet schoongeveegd afgetrild worden en moet daarna, bij voorkeur
   meerdere keren en met tussenpozen van 24 uur, ingeveegd worden met schoon brekerzand
   (bij beton-klinkers), schoon straatzand (bij tegels) of schoon split (bij gebakken
   bestratingsmateriaal). Alle voegen in het straatwerk moeten in de eindsituatie voldoende
   met de ter plaatse toe te passen voegvulling zijn gevuld. Een teveel aan voegruimte moet
   verdeeld worden (schiften) over de sleufbreedte.

   8.3. Opbreken en (indien van toepassing) herstellen gesloten verharding

1. Wegkruisingen in wegen met een gesloten verharding moeten altijd gerealiseerd worden
   door middel van een persing of (gestuurde) boring conform artikel 8.5. Als dit vanwege een
   technische reden niet mogelijk is, dan kan met de toezichthouder anders worden
   overeengekomen.



              #22023711v1                                                              30 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>2. Het is in beginsel verboden ontgravingen te verrichten in wegen met een gesloten
   verharding, behalve wanneer in deze wegen al kabels en/of leidingen aanwezig zijn die
   moeten worden gerepareerd of dat er aansluitingen op moeten worden gemaakt. In die
   gevallen wordt er gewerkt met voorafgaande (schriftelijke) toestemming van de gemeente.

3. Voordat een gesloten verharding mag worden verwijderd moeten de grenzen van het
   betreffende uit te breken gedeelte op steenmaat, met een minimale breedte en lengte van
   0,50 m, tot de gewenste diepte worden ingezaagd.

4. Bij mechanisch te verrichten grondwerk moet de sleuf in de gesloten verharding minimaal
   0,50 m breder zijn dan de bakbreedte van de graafmachine. Het ondergraven van de
   gesloten verharding is niet toegestaan.

5. Vervolgens moet de gesloten verharding, bijvoorbeeld met behulp van een compressor,
   worden verwijderd.

   Vrijgekomen asfaltmaterialen moeten (voor zover dit mogelijk is) worden gescheiden naar:
   -   teerhoudend;
   -   niet teerhoudend.

   Beide moeten worden afgevoerd conform de CROW-publicatie 210:
   'Richtlijn omgaan met vrijkomend asfalt'.
   Indien van toepassing moet de grondroerder zelf voor de benodigde afvalstroomnummers
   zorgen. Een kopie van de acceptatie- of stortbonnen van een erkend en gecertificeerd
   verwerkingsbedrijf moet direct overhandigd worden aan de specialist of toezichthouder.

6. Sleuven of montage- c.q. lasgaten in de gesloten verharding moeten nadat de kabels en/of
   leidingen zijn gelegd, over de volle breedte worden opgevuld en verdicht en de
   funderingsconstructie moet worden hersteld met menggranulaat 0/31,5 mm.

7. De te herstellen sleuf of montage- c.q. lasgat in de gesloten verharding moet tonrond
   dichtgestraat worden in een zandbed van tenminste 0,05 m brekerzand met betonstenen
   (BSS KF 80mm dik, zo mogelijk in de kleur van de aanwezige verharding) in
   elleboogverband op een wijze die geen gevaar oplevert. De bovenzijde van de stenen
   moeten gelijk liggen met de aansluitende verharding. De stenen moeten vlak ten opzichte
   van elkaar worden gestraat. Voor het onderhoud van de met klinkers herstelde sleuf geldt
   het bepaalde in de Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen.

8. Indien het dichtstraten van een sleuf of montage- c.q. lasgat niet op deugdelijke wijze wordt
   uitgevoerd kan dat tot gevolg hebben dat de aansluitende verhardingen als gevolg van het
   gebruik door het verkeer verzakken en/of beschadigen. Binnen de afgesproken
   onderhoudstermijn die geldt voor straatwerk moet dergelijke schade door de grondroerder
   worden hersteld.

9. Het definitieve herstel van gesloten verharding vindt plaats conform het bepaalde in de
   Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen.



               #22023711v1                                                              31 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>   8.4. Opbreken en herstellen bermen, gazons en sleuven zonder bedekking

1. Bij het werken in een sleufbedekking van (berm)gras moet, indien nodig, het aanwezige
   gewas voorafgaand aan de werkzaamheden door de grondroerder gemaaid worden en het
   maaisel moet worden afgevoerd.

2. Bij opname van een sleufbedekking van (berm)gras moeten ter breedte van de sleuf
   regelmatige zoden worden gestoken. De graszoden moeten “groen op groen” worden
   opgetast.

3. Indien afgesproken is dat de gemeente zelf zorg draagt voor het herstel van de
   sleufbedekking (artikel 5.2.2, tweede lid) moeten de vrijkomende zoden worden afgevoerd
   door de grondroerder.

4. Na aanvullen van de sleuf op de vereiste hoogte moeten de graszoden binnen 48 uur weer
   nauwkeurig worden teruggelegd, aangerold en met teelaarde gedresd. Ten slotte moeten de
   zoden met schoon water zolang als nodig is bewaterd worden. De grondroerder moet
   tekortkomende zoden zelf aanleveren.

5. In bermen waar gras aanwezig is en waar het steken van regelmatige zoden niet mogelijk is
   moet de sleufbedekking (graspollen en dergelijke) worden afgevoerd. Nadat de kabels en/of
   leidingen zijn gelegd en de sleuf tot op de juiste hoogte is aangevuld en verdicht moet het
   oppervlak van de berm, vrij van stenen en dergelijke, gefreesd en ingezaaid worden met
   een door de gemeente goedgekeurd grasmengsel.

6. Sleuven zonder bedekking moeten, nadat de kabels en/of leidingen zijn gelegd, tot op de
   juiste hoogte aangevuld, verdicht en met het oppervlak vrij van stenen en dergelijke vlak
   afgewerkt worden.

   8.5. Weg-, water- of boomkruising door sleufloze technieken of baggeren

1. Indien bij een wegkruising de aanleg van kabels en/of leidingen door middel van een
   persing of (gestuurde) boring onder het wegdek wordt gerealiseerd, moet dit haaks op de
   wegas minimaal 1,00 m uit de tangentpunten en zodanig uitgevoerd worden zodat er geen
   verzakking of bolling in de verharding kan optreden. De persing of (gestuurde) boring moet
   bij voorkeur voorafgaand aan het graven van de sleuf voor het hoofdtracé gerealiseerd
   worden. Het aanbrengen van een (stalen) mantelbuis is daarbij verplicht, tenzij met de
   toezichthouder anders wordt overeengekomen.

2. Indien een persing of (gestuurde) boring mislukt mag de aangebrachte buis niet worden
   verwijderd. Er moet dan een nieuwe persing of (gestuurde) boring worden gemaakt en de
   niet gebruikte buis moet worden vol geschuimd. De kopeinden van de mantelbuis moeten
   afgedicht worden met kunststof deksels.

3. De minimale verticale afstand tussen de bovenkant van de te persen buis of te realiseren
   (gestuurde) boring en de onderkant van de wegfundering moet minimaal 0,50 m bedragen.
   Indien het technisch mogelijk is moet de mantelbuis een minimale dekking hebben van 0,75
   m ten opzichte van de weghoogte.

               #22023711v1                                                             32 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>4. De minimale verticale afstand tussen de bovenkant van de te persen buis of te realiseren
   (gestuurde) boring en de onderkant van een te kruisen kabel en/of leiding moet bij voorkeur
   minimaal 0,50 m bedragen. De te boren/persen buis moet onder de bestaande kabel en/of
   leiding doorgevoerd worden.

5. Bij een wegkruising moet de aangebrachte mantelbuis minimaal 0,50 m (bij kabels) of 1,00
   m (bij leidingen) aan weerszijden van het te kruisen vlak doorlopen, tenzij met de
   toezichthouder anders wordt overeengekomen. De verharding mag nooit ondergraven
   worden (bijvoorbeeld voor het opzoeken van de buiseinden).

6. Bij een kruising van een watergang die in eigendom en beheer is van de gemeente moet de
   aanleg van kabels en/of leidingen door middel van een (gestuurde) boring of door in
   baggeren onder de vaste bodem van de watergang worden gerealiseerd. Een minimale
   gronddekking van 1,00 m ten opzichte (van de ontwerpdiepte) van de vaste bodem van de
   watergang is daarbij vereist. De realisatie van de kruising van de watergang moet bij
   voorkeur voorafgaand aan het graven van de sleuf voor het hoofdtracé gerealiseerd worden.

7. Na realisatie van de kruising van de watergang moeten, indien van toepassing, de taluds en
   bodem weer in de oude staat teruggebracht worden. Op de oevers kan de ligging van de
   kruising van de watergang gemarkeerd worden. Indien de toezichthouder het noodzakelijk
   acht moet er op het in- en uittredepunt van een in gebaggerde kruising van een watergang
   een beschoeiing aangebracht worden.

8. Indien de locatie van een persing of (gestuurde) boring binnen de kroonprojectie van de
   boom ligt moet de grondroerder de wijze van uitvoering afstemmen met de toezichthouder.

9. Indien een boomkruising middels een zogenaamde boomboring met een mantelbuis wordt
   uitgevoerd moet de mantelbuis in ieder geval onder de wortelzone van de boom door
   aangebracht worden. Aan de uitvoeringseisen (onder andere verticale maatvoering) van de
   boring en de materiaalkeuze van de mantelbuis kunnen door de gemeente nadere eisen
   gesteld worden. De boring moet bij voorkeur voorafgaand aan het graven van de sleuf voor
   het hoofdtracé gerealiseerd worden.

10. De toe te passen methode van het realiseren van een weg- water- of boomkruising behoeft
    vooraf de goedkeuring van de gemeente. Hiertoe kan de gemeente in geval van een boring
    een boorplan vereisen. Het aanbrengen met behulp van waterdruk is nooit toegestaan.
    Ongestuurde raketboringen in de openbare ruimte zijn niet toegestaan (tenzij met de
    toezichthouder anders wordt overeengekomen) en bij het kruisen van een watergang kan
    toepassing van een (gestuurde) boring worden vereist, bijvoorbeeld om hinder voor het
    scheepvaartverkeer te voorkomen.

11. Van een gerealiseerde persing of (gestuurde) boring die niet direct in gebruik genomen
    wordt moeten de kopeinden van de mantelbuis afgedicht worden met kunststof deksels.

12. Van een gerealiseerde persing of (gestuurde) boring die in gebruik genomen is moet de
    ruimte tussen de kabels en/of leidingen aan de kopeinden van de mantelbuis deugdelijk
    afgedicht worden met daartoe bestemd middel (bijvoorbeeld Stopaq).


              #22023711v1                                                              33 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>   8.6. Graaf- en grondwerkzaamheden

1. Te ontgraven grond, zand, half verharding (grind en dergelijke), teelaarde,
   funderingsmateriaal enzovoort moet gescheiden ontgraven, vervoerd en/of in depot gezet of
   aangevuld worden. Het opbreken van een waterdoorlatende verharding en -fundering
   opbouw, bufferings- en infiltratievoorziening (bv. Wadi constructie) of fundering die is
   opgebouwd uit IBC-bouwstoffen vereist vaak een speciale werkwijze die afgestemd moet
   worden met de toezichthouder. De aanwijzingen van de toezichthouder moeten altijd
   opgevolgd worden.

2. Bij het graven van sleuven moet het talud aangepast zijn aan de sleufdiepte, de eventuele
   bemaling en de grondsoort, zodat de sleufwanden niet kunnen instorten en/of uitzakken. Zo
   nodig moet de sleufwand met schotten worden gestut.

3. Er mag geen zand of vuil achterblijven in (mol)goten, lijnafwatering en straat- en
   trottoirkolken. Daartoe moeten straat- en trottoirkolken en lijnafwatering gedurende de
   werkzaamheden tijdelijk worden afgedekt.

4. Alle werkzaamheden moeten bij voorkeur in een droge sleuf plaats vinden. Nadat de kabels
   en/of leidingen gelegd zijn moet de sleuf worden aangevuld en verdicht. Om de
   profielopbouw van de ondergrond zo optimaal mogelijk te herstellen moet het uitgegraven
   materiaal, vrij van stenen en dergelijke, over de volle breedte van de sleuf laagsgewijs en
   met zorg in de juiste volgorde terug in de sleuf worden gebracht. De dikten van grond-,
   fundering- en zandlaag en/of de laag teelaarde moeten gelijk zijn aan de aanwezige
   laagdikten.
   Bermen en groenstroken moeten met voldoende overhoogte aangevuld worden. Bevroren
   grond en/of zand, sneeuw, (groen)afval en puin mag niet worden verwerkt in de aanvulling.
   De grondroerder levert zand of grond bij een tekort daaraan of zorgt voor afvoer van zand of
   grond indien er materiaal overblijft.

5. Daar waar open verharding aanwezig is moet het aanwezige zandbed direct onder de
   verharding, de straatlaag, hersteld worden. Als herstel van de verharding in oude staat
   technisch gezien niet mogelijk is doordat te weinig (minder dan 0,05 m) straatzand
   beschikbaar is, zal de grondroerder het tekortkomende zand leveren en aanbrengen.

6. Om de juiste verdichtingsgraad te verkrijgen moet de aanvulling worden uitgevoerd in lagen
   van maximaal 0,25 m waarbij elke laag, bij voorkeur met een mechanisch
   verdichtingsapparaat, moet worden verdicht.

7. De sondeerwaarde van de aanvullingen onder verhardingen en in wegbermen moet na
   verdichting minstens 90% bedragen van de sondeerwaarde, zoals deze voorafgaand aan de
   werkzaamheden op - of op korte afstand naast - de sleuf wordt aangetroffen, de
   referentiewaarde.

8. Onder verhardingen moet in het algemeen gestreefd worden naar een minimale
   sondeerwaarde van 4 MPa echter, de referentiewaarde is bepalend voor de (conform het
   zevende lid) te behalen sondeerwaarde in de sleuf.


               #22023711v1                                                              34 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>9. Aanvullingen in beplantingsvakken of onder gazon op een diepte van minder dan 0,80 m
   mag na verdichting een sondeerwaarde hebben van maximaal 1,5 MPa. De laag met
   teelaarde moet niet mechanisch worden verdicht.

10. De controle op het aanvullen en verdichten van de sleuven moet plaats vinden door of
    namens de grondroerder. De grondroerder moet de referentiewaarden en de gemeten
    sondeerwaarden vastleggen. De metingen moeten verricht worden met een
    (hand)sondeerapparaat of met een nucleaire verdichtingsmeter (of eventueel door middel
    van de proctorproef). Indien de toezichthouder hierom vraagt moet de grondroerder de
    meetgegevens overleggen. Op aanwijzing van de toezichthouder moet de grondroerder
    steekproeven uitvoeren. De toezichthouder kan ook zelf steekproeven uitvoeren.

11. Indien de oorzaak van slechte verdichtingsresultaten is, dat de uitgekomen grond niet voor
    aanvulling/verdichting geschikt is moet deze afgevoerd worden. De grondroerder moet dan
    nieuwe voor aanvulling benodigde grond en/of zand op het werk leveren en opnieuw te
    verwerken. Daarna vindt wederom een controle door de toezichthouder plaats.

   8.7. Kabel- en/of leidingwerkzaamheden

1. De grondroerder moet zich overtuigen van de plaats van alle reeds in het werk gelegen
   kabels en/of leidingen. Hiertoe moeten in het beoogde tracé (handmatig) proefsleuven
   gegraven worden. De grondroerder moet ervoor zorgen dat de gegevens van de gemaakte
   proefsleuven en de maatvoeringen van de daarin aangetroffen kabels en/of leidingen
   getoond kunnen worden aan de specialist of toezichthouder indien daarom wordt verzocht.

2. Alle kabels en/of leidingen (dus inclusief de in- en uitgaande kabels en/of leidingen bij
   distributie- en/of mutatiepunten en bovengrondse voorzieningen) moeten zodanig geplaatst
   worden dat het beheer van andere, reeds aanwezige, kabels en/of leidingen niet in gevaar
   wordt gebracht of zonder noodzaak wordt bemoeilijkt. De netbeheerder die hierin strijdig
   handelt, neemt op eigen kosten maatregelen ten aanzien van het betreffende onderdeel van
   zijn netwerk, waaronder zo nodig het verplaatsen daarvan, om aan de strijdigheid onverwijld
   een einde te maken.

3. Indien tijdens de uitvoering afgeweken wordt van het ingestemde dwarsprofiel of tracé (in
   horizontale of verticale zin) moet dit altijd vooraf goedgekeurd worden door de specialist of
   toezichthouder. De uitgangspunten in artikel 7.2 moeten ook toegepast worden om het
   alternatieve tracé te bepalen. De grondroerder stuurt daarna binnen tien werkdagen een
   gewijzigde tracétekening met afwijkingsrapport naar de gemeente ten behoeve van het
   instemmingsdossier.

4. De netbeheerder moet ervoor zorgen dat zijn uit gebruik genomen kabels en/of leidingen
   zoveel als mogelijk worden opgeruimd (zie ook artikel 7.3).

5. Tijdelijk aan te brengen voorzieningen (zoals bijvoorbeeld damwanden, sleufbekisting
   enzovoort) ten behoeve van werkzaamheden in de openbare ruimte moeten de goedkeuring
   hebben van de specialist. Deze tijdelijke voorzieningen moeten na het voltooien van de
   werkzaamheden worden verwijderd, tenzij in overleg met de specialist anders wordt
   besloten.

               #22023711v1                                                               35 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>6. Bij de aanleg van kabels en/of leidingen en voorzieningen nabij bomen of andere groen-
   voorzieningen moeten de bepalingen uit Hoofdstuk 9 van dit Handboek strikt in acht worden
   genomen.

7. Alle te leggen kabels en/of leidingen moeten duidelijk zijn voorzien van een codering of label
   (of een bepaalde kleur te hebben) waaruit blijkt wat de functie of wie de eigenaar van deze
   kabel en/of leiding is.

8. (Voorbereide) aansluitingen moeten zo veel mogelijk tegelijk met of voorafgaand aan de
   aanleg van het hoofdtracé aangelegd worden en haaks op het distributienetwerk om geen
   extra beslag te leggen op de ondergrondse ruimte.

9. Voorbereide aansluitingen, waarbij de voor de aansluiting bedoelde buis of kabel op de
   benodigde lengte in de openbare grond wordt opgeborgen (vooral bij CAI en FttX) moeten
   zo strak mogelijk worden opgerold, gebundeld en verticaal op de juiste diepte onder een
   beschermende voorziening evenwijdig aan en tegen de perceelgrens worden weggezet.

10. De exacte locaties van distributie- en/of mutatiepunten en bovengrondse voorzieningen
    moeten in overleg met de toezichthouder bepaald worden. Conform het bepaalde in het
    tweede en derde lid van dit artikel moet vooraf vastgesteld worden of de gekozen locatie vrij
    is van overige kabels en/of leidingen.

11. Bovengrondse voorzieningen moeten in overleg met de gemeente zoveel mogelijk uit het
    zicht (liefst inpandig of indien mogelijk zelfs ondergronds) geplaatst worden of direct naast
    andere, reeds aanwezige, bovengrondse voorzieningen.

12. Bij plaatsing van bovengrondse voorzieningen in een straatprofiel moeten deze zoveel
    mogelijk langs gevels en/of in lijn met het bestaande straatmeubilair geplaatst worden.

13. Bij plaatsing van bovengrondse voorzieningen van grotere afmeting in of nabij een
    groenvoorziening kan de gemeente nadere eisen stellen. Er kan bijvoorbeeld aanplant van
    extra groenvoorziening gewenst zijn om de bovengrondse voorziening zoveel als mogelijk
    aan het zicht te onttrekken. Deze extra voorwaarden worden door de gemeente zoveel
    mogelijk opgenomen in het instemmingsbesluit, echter de aanwijzingen van de specialist of
    toezichthouder moeten eveneens altijd opgevolgd worden.

14. Bovengrondse voorzieningen moeten bij voorkeur voorzien worden van een anti graffiti
    voorziening (coating of strips).

15. Bij ondergrondse plaatsing moeten distributie- en/of mutatiepunten zodanig geplaatst
    worden dat het deksel een minimale dekking heeft van 0,50 m onder het maaiveld.

16. Het deksel van een distributie- en/of mutatiepunt dat op maaiveldniveau wordt geplaatst,
    moet minimaal voldoen aan verkeersklasse D400(NEN-EN 124) en op gelijke hoogte met de
    aanwezige bestrating of (berm)verharding geplaatst te worden. Aanwezige
    elementenverharding rond het distributie- en/of mutatiepunt moet geknipt worden in het
    bestaande verband.



               #22023711v1                                                                 36 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>17. Nadat alle werkzaamheden gereed zijn moet de grondroerder de ligging gegevens van de
    kabels en/of leidingen, inclusief (voorbereide) aansluitingen, distributie- en/of mutatiepunten
    en bovengrondse voorzieningen (digitaal) inmeten en deze op een revisietekening digitaal
    beschikbaar te hebben voor raadpleging door derden (conform WIBON).

   8.8. Werken in of met (voormalig) verontreinigde grond

1. De grondroerder moet de werknemers volledig instrueren over de in het VG&M-plan (zie
   ook artikel 5.4 en 5.4.1) voorgeschreven (beschermings-)maatregelen bij het werken in of
   nabij een verontreinigde grondlocatie. De grondroerder zal ervoor zorgen dat de
   voorgeschreven (beschermings-) maatregelen worden nageleefd.

2. Indien er tijdens werkzaamheden het vermoeden bestaat dat mogelijk verontreinigde grond
   aanwezig is, moeten de werkzaamheden direct tot nader order worden gestaakt. Hiervan
   moet per omgaande melding gemaakt worden bij de specialist of toezichthouder van de
   gemeente en bij de omgevingsdienst Noord-Holland Noord (AD HNH).

3. De grondroerder moet de vereiste (wettelijke) procedures voor ontgraven en hergebruik van
   grond volgen. Indien de ontgraven grond niet hergebruikt mag worden, moet deze naar een
   erkend en gecertificeerd verwerkingsbedrijf worden gebracht. Een afschrift en/of een digitale
   versie van de correspondentie met betrokken instanties en/of de acceptatie- of stortbonnen
   van het verwerkingsbedrijf moet op het werk aanwezig zijn. Een kopie daarvan moet op
   verzoek overhandigd of getoond worden aan de specialist of toezichthouder.

4. De grondroerder zorgt dat de vervangende grond schoon en voor verwerking geschikt is
   conform alle gestelde (wettelijke) eisen. Een afschrift en/of een digitale versie van de
   leveringsbon moet op het werk aanwezig zijn. Een kopie daarvan moet op verzoek
   overhandigd of getoond worden aan de specialist of toezichthouder.




               #22023711v1                                                                 37 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>9.       WERKEN AAN OF NABIJ GROENVOORZIENINGEN

1. Het bepaalde in dit hoofdstuk geldt voor groenvoorzieningen, behoudens bermen en
   gazons. Daarvoor geldt het bepaalde in artikel 8.4.

2. Werkzaamheden aan of bij bomen of andere groenvoorzieningen moeten zoveel mogelijk
   vermeden worden. Is het werken aan of bij bomen of andere groenvoorzieningen toch
   onvermijdelijk dan moet er eerst overleg met de specialist gevoerd worden.

     9.1. Groenvoorzieningen algemeen

1. In relatie tot werkzaamheden ten behoeve van kabels en/of leidingen kan het noodzakelijk
   zijn dat er tevens snoeiwerkzaamheden aan groenvoorzieningen moeten worden
   uitgevoerd. Dit kan voorafgaand aan of tijdens de werkzaamheden van de grondroerder
   nodig zijn. De grondroerder moet dit tijdig afstemmen met de specialist. De
   snoeiwerkzaamheden aan groenvoorzieningen worden altijd door of in opdracht van de
   gemeente uitgevoerd.

2. Als naar oordeel van de gemeente groenvoorzieningen te diep teruggesnoeid moeten
   worden, worden deze als verloren beschouwd.

3. Groenvoorzieningen die ten behoeve van de werkzaamheden van de grondroerder moeten
   worden gerooid, worden als verloren beschouwd en moeten door de grondroerder worden
   afgevoerd.

4. Het vervangen van verloren gegane groenvoorzieningen vindt plaats conform het bepaalde
   in de Schaderegeling ingravingen kabels en leidingen.

5. Het door de grondroerder rooien van bomen die in eigendom zijn van de gemeente is alleen
   toegestaan nadat daarvoor schriftelijk toestemming is verleend door de gemeente. In de
   meeste gevallen moet hiervoor een omgevingsvergunning kappen aangevraagd worden.

     9.2. Werken nabij bomen (tevens rooi en herplant)

1. Voorafgaand aan de engineering kan door de grondroerder bij de gemeente de (digitale)
   bomenkaart opgevraagd worden.

2. Bij het passeren van bomen moeten door de grondroerder voorzorgsmaatregelen worden
   getroffen die schade aan de betreffende boom voorkomt. De maatregelen en aanwijzingen
   zijn (onder andere) aangegeven op de Bomen poster (bijlage 10.1) en in de Leidraad
   Inrichting Openbare Ruimte van de gemeente (LIOR) Hoorn. Wanneer er toch een boom
   wordt beschadigd moet dit direct gemeld worden bij de toezichthouder.

3. Indien de afstand van te leggen kabels en/of leidingen tot de bomen minder is dan bepaald
   op de Bomenposter (bijlage 10.1), dan moeten er in ieder geval beschermende maatregelen
   toegepast worden of er moeten (gestuurde) boringen worden gemaakt.




              #22023711v1                                                             38 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>4. In het wortelgestel van bomen mag slechts bij hoge uitzondering worden gegraven en in dat
   geval alleen handmatig, dit is echter alleen toegestaan met goedkeuring van de
   toezichthouder. Wortels dikker dan 0,025 m in diameter mogen nooit worden verwijderd of
   beschadigd. Wortels kleiner dan 0,025 m in diameter mogen verwijderd worden door middel
   van zagen zonder de wortels te breken of eraan te trekken. Ontgraven wortels moeten
   worden beschermd tegen uitdrogen, vorst en andere beschadigingen.

5. Als ten gevolge van de werkzaamheden een boom zoveel schade oploopt dat deze gerooid
   moet worden moet de grondroerder dit direct melden bij de toezichthouder. Er moet dan
   (indien vereist) alsnog een omgevingsvergunning kap aangevraagd worden. Het planten
   van nieuwe bomen vindt plaats conform het bepaalde in de Schaderegeling ingravingen
   kabels en leidingen.

6. Indien de grondroerder toestemming krijgt van de gemeente om een boom te rooien moet
   de grondroerder tevens de stobben verwijderen en af te voeren en het ontstane gat
   laagsgewijs met grond aan te vullen en te verdichten. Ten slotte moet er een laag teelaarde
   worden aangebracht. De grond moet op een zodanige wijze worden afgewerkt dat er na
   inklinking sprake is van een vlakke overgang naar de ongeroerde grond. Reservering voor
   inklinking mag max. 0,10 m bedragen. In overleg met de toezichthouder moet het eventuele
   inzaaien geschieden conform artikel 8.4, vijfde lid.

7. Indien het onvermijdelijk is dat een kabel of leiding door een groenvoorziening (behoudens
   wegbermen) wordt gelegd of er onderdoor wordt geperst moet de gronddekking van die
   kabel of leiding (of mantelbuis) minimaal 1,00 m bedragen.




              #22023711v1                                                             39 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>10.       BIJLAGEN

      10.1.   Boombescherming werken rond bomen




              #22023711v1                         40 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>11.     OVERIGE EN SLOTBEPALINGEN

Dit Handboek kabels en leidingen is van toepassing op werkzaamheden waarover op het
moment van in werking treden geen andere overeenkomsten zijn aangegaan tussen de
gemeente en belanghebbende(n).


Dit Handboek kabels en leidingen treedt in werking op de dag na de datum van bekendmaking.


12.     CITEERTITEL

Deze regeling wordt aangehaald als: Handboek kabels en leidingen Hoorn.




Aldus vastgesteld in de vergadering van burgemeester en wethouders van <datum>.


Burgemeester en wethouders voornoemd,




___________________                      __________________
Secretaris                               Burgemeester,




              #22023711v1                                                          41 van 41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>