<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                       1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoud
1.   Kop van Noord-Holland.................................................................................................................................. 3
             Den Helder ............................................................................................................................................ 3

             Hollands Kroon ...................................................................................................................................... 7

             Schagen ................................................................................................................................................. 8
             Texel .................................................................................................................................................... 12

2.   Regio Alkmaar .............................................................................................................................................. 15

             Alkmaar ............................................................................................................................................... 15
             Bergen ................................................................................................................................................. 17

             Castricum ............................................................................................................................................ 19

             Heerhugowaard .................................................................................................................................. 22

             Heiloo .................................................................................................................................................. 25

             Langedijk ............................................................................................................................................. 27

             Uitgeest ............................................................................................................................................... 30

3.   Westfriesland ............................................................................................................................................... 32

             Drechterland ....................................................................................................................................... 32

             Enkhuizen ............................................................................................................................................ 35

             Hoorn .................................................................................................................................................. 39

             Koggenland.......................................................................................................................................... 41

             Medemblik .......................................................................................................................................... 42

             Opmeer ............................................................................................................................................... 45

             Stede Broec ......................................................................................................................................... 46

4.   Provincie Noord-Holland.............................................................................................................................. 49

5.   Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier ........................................................................................ 52




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                                                                  2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>1.Kop van Noord-Holland
         Den Helder
De gemeente Den Helder werkt aan een duurzaam en klimaatbestendig Den Helder,
met daarbij een duurzame, betrouwbare en betaalbare energievoorziening voor
inwoners, bedrijven en bezoekers van Den Helder. Dit kan worden gerealiseerd door
werk te maken van energiebesparing en het opwekken van duurzame energie. De
ontwikkeling en toepassing van technische innovaties worden op de voet gevolgd en
waar deze kansrijk zijn, in Den Helder geïmplementeerd.


Energieakkoord Den Helder
Den Helder onderkent dat de energietransitie een zaak is die alle betrokken
stakeholders in de gemeente aangaat. Samen met stakeholders werkt de gemeente
aan een Energieakkoord Den Helder. Dit is een ‘maatschappelijk contract’ tussen
publieke, private en maatschappelijke organisaties en instellingen. Dit contract geeft
structuur, is samenbindend, gericht op het mobiliseren van uitvoeringskracht en maakt
inzichtelijk wat en hoe organisaties bijdragen aan de energietransitie in Den Helder.
Maar de stakeholders zijn ook een dynamisch netwerk waarin samengewerkt wordt
aan de energietransitie van Den Helder.


Waterstof
Den Helder is het ideale startpunt voor grootschalige waterstofproductie. Onze
activiteiten zijn gericht op het faciliteren en stimuleren van groene waterstof, voor de
industrie en de vervoerssector. Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheden voor de
gebouwde omgeving. Hiermee profileert Den Helder zich als dé waterstofstad van
Nederland.


Op langere termijn is de overstap naar groene waterstof alleen mogelijk als we
beginnen met blauwe waterstof. Blauw is hierin een transitiebrandstof en baant de
weg voor de productie van groene waterstof. Het samenwerkingsverband H2Gateway
(een groep van bedrijven en overheden) heeft de mogelijkheden verkend om op grote
schaal en gecentraliseerd blauwe waterstof te produceren. H2Gateway wil een
faciliteit ontwikkelen voor de centrale productie van ongeveer 0,2 megaton blauwe
waterstof per jaar voor de industrie. Daarmee neemt de beoogde
blauwewaterstoffaciliteit 25 procent van de nationale jaarlijkse productie van
industriële waterstof voor haar rekening. Het effect is 2 megaton CO 2-reductie per jaar,
wat neerkomt op 14 procent van de jaarlijkse industriële verduurzamingsopgave voor
2030.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                           3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Het rapport Poort naar een CO2-vrije waterstofeconomie toont aan dat de
grootschalige productie van blauwe waterstof op korte termijn en tegen relatief lage
kosten gerealiseerd kan worden in de haven van Den Helder.


Verder worden in het gebied van de Kooyhaven te Den Helder twee verschillende
waterstofvulpunten gerealiseerd. Een vulpunt waar personenvoertuigen en
vrachtwagens kunnen tanken en een vulpunt op de Kooyhaven langs het
Noordhollandsch Kanaal waar schepen waterstof kunnen bunkeren.


Een van de belangrijkste opgaven waar een deel van de stakeholders nu mee bezig is,
behelst het onderzoek naar een waterstofpilot voor verduurzaming van de
warmtevraag van de gebouwde omgeving. Hiervoor houden wij landelijk lopende
onderzoeken - zoals de TKI Nieuw Gas en de Proeftuin Aardgasvrije Wijken - scherp in
de gaten, om te leren van de daar opgedane ervaringen.


In navolging van de provincie Noord-Holland hebben wij de intentie om waterstof als
warmtebron in de gebouwde omgeving te introduceren, daar waar geen andere
betaalbare opties zijn om woningen van het gas af te krijgen. De verwachting is dat dit
na 2030 realistisch wordt, zij het op beperkte schaal.


Den Helder kan vanwege de reeds aanwezige infrastructuur een substantiële bijdrage
leveren aan de Nederlandse opgave om over te gaan naar een energieneutrale
toekomst, in samenwerking met andere locaties in Nederland waar
waterstoffaciliteiten gerealiseerd kunnen worden.


Energiebesparing
Den Helder kan op het gebied van wonen, verkeer en vervoer en publieke
dienstverlening veel energie besparen. Een goede informatievoorziening voor
inwoners en ondernemers is hierbij essentieel. Om deze informatievoorziening te
realiseren is een belangrijke rol weggelegd voor het Duurzaam Bouwloket. Ook
samenwerking met de ondernemersverenigingen en het Ontwikkelingsbedrijf NHN
draagt bij aan de informatievoorziening, zodat bedrijven de eerste stappen zetten
richting energiebesparing en het duurzaam opwekken van energie.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>De gemeente Den Helder hecht eveneens veel waarde aan het ‘ontzorgen’. Daarom
hebben collectieve aanpakken met lokale partijen de voorkeur binnen de gemeente.
Partijen in Den Helder worden door middel van informatieavonden over deze aanpak
voorgelicht en uitgedaagd om mee te doen. De gemeente werkt via de ‘comfortabel
wonen’-lening en de subsidie
Energiebesparing particuliere
woningvoorraad aan de financiële
ondersteuning van de inwoners om
energie te besparen.


Op het gebied van verkeer en
vervoer is samenwerking met de
MRA-e gezocht. Door deze
samenwerking wordt het stimuleren
van elektrisch vervoer meer kracht
bijgezet.


Daarnaast pleit Den Helder voor
nationale regelgeving en middelen om het energieverbruik te reduceren, zoals
gebouwgebonden financiering en het behouden en eventueel uitbreiden van de
subsidie Energiebesparing eigen huis.


Energieopwek: wind
Den Helder wil wind- of zonne-energie, maar ook andere vormen van duurzame
energieopwek die in potentie aanwezig zijn, faciliteren.
Er is nog een belangrijke slag te maken in de duurzame energieproductie in Den
Helder. Mogelijkheden voor windenergie zijn zeer beperkt vanwege de belemmeringen
vanuit de luchthaven en Defensie. Gezien de huidige opgave is het van belang om
opnieuw te bezien of er niet meer mogelijkheden zijn op het gebied van windenergie,
zoals meer ruimte voor kleinschalige windturbines op het agrarisch erf.


Energieopwek: zon
Voor Den Helder liggen er veel kansen op het gebied van zonne-energie. In maart 2015
is de Nota zonneparken vastgesteld die de kaders aangeeft voor de realisatie van
zonneparken in Den Helder. Via acties met Stichting Eneregio en de acties van
woningcorporaties wordt de productie van zonne-energie op daken van woningen al
langer gestimuleerd. Zon op (bedrijfs)daken heeft momenteel de voorkeur boven het
realiseren van een zonnepark op kostbare grond. Nader onderzocht wordt of
uitbreiding van zonneweides mogelijk is aan de oostkant van de stad (haven,
luchthaven).




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Naast de algemeen bekende opties voor het opwekken van hernieuwbare energie, zijn
zowel voor de particuliere als de publieke sector innovaties van belang. Innovaties
worden onder meer onderzocht en ontwikkeld in het kader van het
samenwerkingsverband op de schaal van Noord-Holland Noord, mede ondersteund
door de Omgevingsdienst NHN.


Concreet werkt de gemeente Den Helder aan de volgende opwek- en
besparingsdoelen:
•   De gemeente stelt een energiebesparingsplan op voor alle panden die onderdeel
    zijn van de kernportefeuille en waarvan de energierekening door de gemeente
    wordt betaald.
•   In het kader van de eigen bedrijfsvoering werkt de gemeente aan een certificering
    volgens de CO2-prestatieladder.
•   Met het Regionaal energiebesparingsprogramma woningen 2019 - 2021 faciliteert
    de gemeente samen met het Duurzaam Bouwloket haar inwoners om aan de slag
    te gaan met de verduurzaming van de eigen woning.
•   Circa 5.000 zonnepanelen op daken van de gemeente (sporthallen, scholen enz.).
•   Vergund: circa 100.000 panelen middels vijf grondgebonden zonprojecten.
•   Het via actieve stimulering realiseren van circa 100.000 panelen op daken van
    particuliere woningeigenaren en van bedrijfspanden, onder meer via een
    inkoopactie samen met het Duurzaam Bouwloket.
•   De gemeente onderzoekt samen met betrokken partijen in regionaal verband de
    mogelijkheden voor de realisatie van kleine windturbines op agrarisch
    grondgebied.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Lokaal atelier
Op 24 januari 2020 was in het gemeentehuis van Den Helder het lokale scenarioatelier.
In totaal namen circa 35 belanghebbenden uit (de omgeving van) Den Helder deel aan
de bijeenkomst. Tijdens de bijeenkomst werden kansen gezien, maar ook zorgen geuit.
Zon op daken, parkeerplaatsen, geluidschermen en rondom bedrijventerreinen, en zon
én wind langs snelwegen hebben de voorkeur. Agrarische grond moet daar niet voor
worden gebruikt. Het verslag leest u op de website van de energieregio NHN.



         Hollands Kroon
Hollands Kroon werkt aan een duurzame samenleving en leefomgeving. De gemeente
heeft een basishouding van denken en doen. Het is een integraal uitgangspunt van het
gemeentelijke beleid en de bedrijfsvoering.


De transitie naar een duurzame samenleving heeft impact. De energietransitie is in
deze gemeente ook al goed zichtbaar. Zo staat bijvoorbeeld het grootste Nederlandse
windpark op land in deze gemeente. Hiermee levert Hollands Kroon een grote bijdrage
aan duurzame opgewekte energie en is deze gemeente een van de koplopers in
Nederland op dit gebied.


De gemeente gelooft dat, na het Windpark Wieringermeer, haar bijdrage aan
windenergie voorlopig voldoende is. Verder is de inzet van agrarische gronden voor
zonnepanelen niet bespreekbaar. Daarom kijkt Hollands Kroon verder dan alleen wind-
of zonne-energie. De gemeente speelt in op kansen en maakt inzichtelijk welke
vormen van (alternatieve) energie en opslag een bijdrage kunnen leveren aan haar
energiemix.


Om bij te dragen aan een energieneutraal Nederland in 2050, zet de gemeente eerst in
op energiebesparing. Samen met het gemeentelijke energieloket helpt Hollands Kroon
inwoners te verduurzamen. Zelf geeft de gemeente het goede voorbeeld en zet ze in
op energieneutraal gemeentelijk vastgoed. Daarnaast gaat Hollands Kroon voor een
wagenpark dat rijdt op groene energie.


De visie en ambities van Hollands Kroon komen terug in het programma Duurzaamheid
2020-2022. Met betrekking tot de energietransitie staat hier bijvoorbeeld in dat de
gemeente zich inzet voor:
▪   betaalbare en duurzame warmtevoorzieningen;
▪   energiecoöperaties;
▪   energieneutraal gemeentelijk vastgoed;
▪   een robuuste energie-infrastructuur;
▪   zon op dak.


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Hoofdlijnen lokaal atelier Hollands Kroon
De aanwezigen van de ateliers in Hollands Kroon waren over het algemeen
gelijkgestemd als het ging om windturbines. Daar zijn er met de komst van het
Windpark Wieringermeer genoeg van. De enige optie voor wind zijn kleinere
windturbines. Deze zijn aantrekkelijk voor gebruikers in het buitengebied die
energieneutraal willen worden. De mogelijkheden in de ateliers werden vooral gezocht
bij zonne-energie. Hiervoor zou bijvoorbeeld nog ruimte zijn bij de opstellingen van de
windturbines, langs de snelwegen of op daken. Wat meerdere malen terugkwam
gedurende de ateliers was dat de inwoners meegenomen moeten worden in de
ontwikkeling van duurzame energie; de lusten en lasten moeten eerlijk verdeeld
worden. Het verslag kunt u lezen op de website van de energieregio NHN.




         Schagen
Schagen is een gemeente die duurzaamheid hoog in het vaandel heeft staan en waar
gelet wordt op het langetermijneffect van beslissingen. Schagen wil aan een gemeente
werken die vooroploopt in verduurzaming. Schagen zal de komende jaren grote
stappen zetten op weg naar een energieneutrale en duurzame gemeente.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Met die grote stappen wordt een stevig, haalbaar, concreet en realistisch beleid voor
de komende jaren neergezet, gericht op een duurzame toekomst. Het formuleren van
wat het komende jaar gedaan gaat worden, is daarbij veel belangrijker dan het verre
en abstracte doel in 2050. De gemeente sluit aan bij Europese, landelijke en eerder
vastgestelde regionale doelen vanuit het ambitiedocument Holland boven Amsterdam,
maar kiest ervoor om de weg ernaartoe concreet en zichtbaar te maken.


Duurzaamheidsprogramma 2020-2050
De titel luidt: Samen bouwen aan een duurzaam Schagen, wat benadrukt dat de
gemeente het niet alleen kan doen. Schagen werkt met zes hoofdthema’s: Warmte,
Elektriciteit, Mobiliteit, Circulair, Klimaat en Groen & Biodiversiteit, elk verdeeld in een
aantal hoofdopgaven. Die hoofdopgaven worden in de uitvoeringsagenda voor de
komende jaren verder uitgewerkt tot deelprogramma’s, projecten en activiteiten. Een
aantal daarvan loopt al, andere zijn in voorbereiding. Er zullen ook ontwikkelingen op
de gemeente afkomen die nu nog onbekend zijn.


Wat gebeurt er al?
Hieronder staat een overzicht van enkele projecten die Schagen al uitvoert of in
planning heeft.


Warmte
•    Optimaal isoleren van de bestaande bebouwing door onder andere uitvoering te
     geven aan:
     -    het Regionaal Energiebesparingsprogramma 2019-2021 (REP) in
          samenwerking met het Duurzaam Bouwloket vanuit een bijdrage van de
          provincie Noord-Holland;
     -    de Regeling Reductie Energiegebruik (RRE), waarbij inwoners een subsidie
          kunnen krijgen voor het nemen van kleine energiebesparende maatregelen,
          zoals radiatorfolie, ledverlichting, waterzijdig inregelen van radiatoren of een
          energieadvies;
     -    de Duurzaamheidslening voor (grotere) investeringen in energiebesparende-,
          duurzame- en klimaatadaptieve maatregelen in de bestaande
          woningvoorraad.
•    Wijkgericht onderzoeken van de alternatieve warmteoplosingen tegen de laagste
     maatschappelijke kosten. In samenwerking met het CBS is aan de hand van data-
     analyse een start gemaakt met een prioriteringsmatrix voor de Transitievisie
     Warmte (TVW) en Wijkuitvoeringsplannen (WUP). Belangrijk uitgangspunt bij het
     opstellen van de TVW is dat inwoners en ondernemers zo veel mogelijk kunnen
     meedenken en meedoen.


Elektriciteit
•    Voor zon op daken worden beschikbare gebouwen en infrastructuur optimaal
     benut voor zonne-energie door projecten gericht op het verduurzamen van


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                             9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>     bedrijventerreinen, scholen, verenigingen, stichtingen en eigen vastgoed. Maar
     ook de activiteiten van lokale energiecoöperaties, waaronder NHEC en
     Kennemerwind, worden actief ondersteund.
•    De regels voor grondgebonden zonneparken zijn vastgelegd in het Beleid
     Zonneparken. Daarnaast is er een Fonds voor Zonneparken opgericht. Vanuit de
     exploitatie van zonneparken wordt een verplichte afdracht in het fonds gestort.
     Vanuit het fonds wordt subsidie verstrekt aan initiatieven in de samenleving om
     duurzaamheid te bevorderen en te versnellen.
•    Voor zowel biomassavergisters als windturbines op land is lokaal draagvlak
     noodzakelijk. De gemeente wil biomassavergisters blijven toestaan, maar er moet
     wel voldoende afstand van woonwijken blijven en stankoverlast moet actief
     worden voorkomen. Vanuit het coalitieprogramma staat de gemeente open voor
     extra windturbines, mits in lijn- of parkopstelling langs wegen of waterwegen.
•    Voor zon op parkeerterreinen wordt een pilot uitgevoerd op een gemeentelijk
     parkeerterrein. Op die manier worden binnen de gemeente kennis en ervaring
     opgedaan die kunnen worden gebruikt voor andere (gemeentelijke) parkeerterreinen.
•    Schagen wil een inventarisatie uitvoeren naar kansrijke projecten voor zon, uitgevoerd
     door de participatiecoalitie Noord-Holland Noord. Het gaat om een participatief traject
     met inwoners, bedrijven en andere belanghebbenden om te komen tot pilots voor
     zonnepanelen op parkeerterreinen en grote daken. Het project wordt in samenwerking
     met de andere regiogemeenten uitgevoerd.
•    Voor kleine windturbines wordt in samenwerking met de gemeente Hollands Kroon
     een afwegingskader opgesteld.


Mobiliteit
•    Vanuit De Kop Werkt! wordt gewerkt aan ‘regionale doorfietsroutes’, waarbij drie
     routes momenteel nader worden uitgewerkt.
•    Vanuit energieregio Noord-Holland Noord wordt gewerkt aan een Regionaal
     Mobiliteitsprogramma voor een dekkende laad- en waterstofinfrastructuur voor
     elektrisch vervoer.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Circulair
Door een afval- en recycleplan op te stellen wordt ernaar gestreefd om te voldoen aan
de landelijke VANG-normen voor huishoudelijk afval.


Water & Natuur
Vanuit het programma Schagen Groeit Door wordt gewerkt aan het vergroenen van
Schagen door het planten van bomen en struiken.
•    Het programma Bollen en Bijen zorgt voor het herstel van de biodiversiteit door
     de aanplant van geschikte beplanting in wijken, langs infrastructuur en in het
     buitengebied.
•    In het programma Op weg naar een klimaatbestendige Noordkop wordt
     samengewerkt om de regionale opgaven voor klimaatadaptatie uit te voeren.


Rol van gemeente Schagen
De gemeentelijke organisatie heeft een voorbeeldfunctie. De gemeente gebruikt al
elektrische auto’s en apparaten voor de buitendienst, er is ledverlichting in alle
lantaarnpalen, er worden zo veel mogelijk duurzame gebouwen gebouwd en er wordt
duurzaam ingekocht. Bij de uitvoering van het hele programma staat een aantal
belangrijke uitgangspunten centraal, die gericht zijn op samenwerking,
voorbeeldgedrag, communicatie, innovatie en financiële haalbaarheid. Bovendien
faciliteren we de energietransitie door ruimtelijke kaders te scheppen en
belanghebbenden (bijvoorbeeld initiatiefnemers en experts) met elkaar in contact te
brengen.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>         Texel
Energietransitie
Elk jaar komen meer dan een miljoen bezoekers naar Texel voor de kwaliteit van de
leefomgeving, Texels natuurlijke kapitaal. Een groot deel van het eiland bestaat uit
natuurgebied. Landbouwgrond is schaars en om die reden wordt er kritisch
aangekeken tegen zonneweides. Windturbines hebben een veel kleiner ruimtebeslag
maar kunnen het bestaande open landschap ontsieren, afhankelijk van de plaats en
grootte. De inpassing van initiatieven voor het opwekken van energie moet dan ook
heel zorgvuldig gebeuren. Opwekking van zonne-energie op parkeerplaatsen en grote
daken is in elk geval goed in te passen.


Over windenergie is Texel nog niet uitgesproken. Aan de hand van een in maart 2022
te houden bevolkingsraadpleging moet duidelijk worden hoe de Texelaar tegen
windenergie aankijkt. Texelaars zien kansen in de energietransitie en willen zelf
investeren in de productie van energie. Ze onderzoeken alternatieven zoals energie uit
getijdenstroom en golven. Door te investeren in de aanpassing van het netwerk en in
de opslag van energie met bijvoorbeeld waterstof ontstaat er een slim netwerk op het
eiland. Texel wil op termijn zelfstandig en duurzaam zelfvoorzienend zijn.


Zon, wind, golven en getijden
Als een van de Waddeneilanden neemt Texel een bijzondere positie in. Al eeuwenlang
zijn de Texelaars zich bewust van de strijd tegen het water. De stijgende zeespiegel


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>was de afgelopen jaren aanleiding voor een grootscheeps uitgevoerd plan tot
verhoging van de dijken. Duurzame energiebronnen zijn ruim voorhanden op Texel.
Nergens zoveel zon, wind, golven en getijden als juist op en rond het eiland. Bovendien
begint Texel de energietransitie niet vanaf nul: de ambitie om geheel zelfvoorzienend
te worden met duurzame energie stamt uit 2007. Een plan dat indertijd samen is
opgepakt met de andere Waddeneilanden. Er is al veel onderzocht, uitgeprobeerd,
ontwikkeld en gedaan. Maar Texel heeft ook beperkingen. De kwetsbaarheid van de
Waddeneilanden biedt beperkte mogelijkheden om op grote schaal aan de slag te gaan
met zonneparken en windturbines. Innovatief zijn en samen met de Texelaars op zoek
gaan naar andere methodieken is noodzakelijk.


Ambities
De duurzame ambities uit 2007 hebben tot initiatieven geleid. Texelaars zijn aan de
slag gegaan met isolatie en energiebesparing. En met resultaat: het energieverbruik in
2016 valt iets lager uit dan vijf of tien jaar geleden, ondanks een sterke groei van de
economie.


Hieronder volgen een paar voorbeelden van deze initiatieven:
•   Met behulp van het energieloket zijn meer dan 2.300 woningen aangepakt.
•   Speciale acties hebben geleid tot groei van het aantal zonnepanelen op het eiland.
•   25 bestaande woonhuizen zijn energieneutraal gemaakt.
•   De woningbouwcorporatie is gestart met het verduurzamen van haar
    woningvoorraad.
•   De TESO heeft haar boten verduurzaamd.
•   Het aantal laadpalen voor elektrische auto’s is uitgebreid.
•   Veel bedrijven verduurzamen de bedrijfsvoering en hebben energiebesparende
    maatregelen genomen en investeren in zonnepanelen.
•   Texel heeft een energieneutraal openbaar Verlichtingssysteem.
•   Horecabedrijven schakelen van gas over naar elektrische fornuizen.
•   Logiesverstrekkers bouwen energieneutrale vakantieverblijven en investeren in
    verbouwingen waar veel oudere verblijven duurzaam gerenoveerd en
    gemoderniseerd worden.
•   De gemeente Texel doet mee aan een kleinschalige proef van een Texels bedrijf
    met een innovatief energieleverend fietspad. Waddenbreed wordt naar
    energieleverende fietspaden en wegen gekeken.


Op dit moment gebeurt het opwekken van duurzame energie nog beperkt op Texel.


Samen met het Hoogheemraadschap is op de rioolwaterzuivering een drijvend
zonnepaneelpark aangebracht van circa 1.000 panelen en een vast opgesteld veld van
5.160 zonnepanelen. Deze lokaal opgewekte duurzame energie zorgt er met behulp
van een smart grid over heel Texel voor dat de gehele rioolwaterzuivering (RWZI), de
rioolwaterpompen en watergemalen energieneutraal zijn. De energie wordt ook


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>opgeslagen in een innovatieve grote redox--flow-batterij, zodat de zelf geproduceerde
stroom ook ’s nachts gebruikt kan worden. De gemeente Texel onderzoekt, samen met
het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK), ook de mogelijkheden
van zuurstof- en waterstofproductie, -opslag en -gebruik. De Europese
waterstoforganisatie, FCH-JU, ziet dit als een potentiële blauwdruk voor
zelfvoorzienende eilanden en hiervoor heeft Texel een Project Development
Assistance-onderzoeksubsidie ontvangen. Ook bij vakantiepark De Krim is een drijvend
zonnepaneelpark gerealiseerd. Dit bestaat uit circa 2.500 panelen.


Golfenergie
Zeer innovatief en kansrijk wordt de proef door Slow Mill met golfenergie gezien. Deze
vindt plaats op de Noordzee, circa vier kilometer voor de kust van De Koog. In de
komende drie jaar moet blijken of deze techniek rendabel kan worden gemaakt.
Een andere interessante proef is van SeaQurrent. Zij produceren getijdenenergie met
een onderwatervlieger. Dat lijkt beter te werken in relatief traag stromend water dan
de turbine die eerder in het Marsdiep voor de kust van Texel lag. Een schaalmodel is
getest in 2018, in 2020/2021 is opschaling in het Borndiep bij Ameland voorzien en
wellicht daarna in het Marsdiep.


Naast de al lopende initiatieven voor Texel en de opzet van de bevolkingsraadpleging
over windturbines wordt de komende periode de mogelijkheid onderzocht om grote
parkeerterreinen te overkappen met zonnepanelen. Dit gebeurt samen met de drie
andere kopgemeenten en de participatiecoalitie Noord-Holland. Grote daken hebben
ook de aandacht in dit onderzoek. Onderzocht wordt of deze ook geschikt zijn voor het
aanbrengen van zonnepanelen.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>2.Regio Alkmaar
           Alkmaar
Duurzaam Alkmaar
Alkmaar is een duurzame, klimaatbestendige, groene en schone gemeente. De
Regionale Energiestrategie (RES) draagt daaraan bij. Inwoners, ondernemers, de
gemeenteraad en kennisinstellingen hebben hun meningen, ideeën en ervaringen over
de RES gedeeld. Hieruit kwam onder meer naar voren dat opwek van duurzame
energie op bedrijventerreinen en op grote daken van gebouwen en
parkeervoorzieningen op maatschappelijk draagvlak kan rekenen. Deze locaties en
mogelijkheden hebben daarom een belangrijke plaats gekregen in de RES op het
grondgebied van de gemeente Alkmaar. Alkmaar vindt grootschalige zonneparken en
megawindturbines op agrarische grond niet passen bij het landschap binnen de
gemeente1.


Duurzame energie in de Boekelermeer
Bedrijventerrein Boekelermeer heeft in de RES een belangrijke opgave voor de opwek
van duurzame energie. Dat is het resultaat van de uitkomst van de participatie over de
RES en van de gezamenlijke inzet van de gemeente Alkmaar en de ondernemers om
het bedrijventerrein een van de duurzaamste te maken van Nederland. Het is de
bedoeling dat in 2025 op bedrijventerrein Boekelermeer meer energie wordt
opgewekt dan er wordt verbruikt (energiepositief). Collectieve inkoop van
zonnepanelen, het ontzorgen van de ondernemer en elektrische laadpalen dragen
daaraan bij. Op het bedrijventerrein is al zo’n 20 procent van de geschikte
bedrijfsdaken gevuld met zonnepanelen. Opgewekte stroom die een ondernemer niet
nodig heeft wordt met slimme technieken (smart grid) beschikbaar gesteld aan
ondernemers die behoefte hebben aan extra energie. Dit levert kostenbesparing en
milieuwinst op. De ondernemers verduurzamen en besparen op hun energierekening.
Een schone, maatschappelijk verantwoorde reputatie van de Boekelermeer speelt een
belangrijke rol bij de ambities.




1   De ambities staan in het coalitieakkoord ‘Alkmaar aan zet’.

Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                    15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Fotostudio Wick Natzijl. Het groene en duurzame karakter van bedrijventerrein Boekelermeer.


Aandacht voor natuurlijke inpassing energieprojecten
De uitvoering van de RES heeft gevolgen voor het landschap en de gebouwde
omgeving. Alkmaar vindt het gewenst dat de ruimtelijke inpassing op een efficiënte,
ecologisch en landschappelijk verantwoorde wijze plaatsvindt met een maximaal
maatschappelijk draagvlak. Om dit belang te benadrukken heeft de gemeenteraad een
motie aangenomen om bij de realisatie van de energieprojecten in te zetten op
natuurvriendelijke inpassing en technieken.


Betrokkenheid van de samenleving bij energieprojecten
Een groot maatschappelijk draagvlak is van belang voor de uitvoering van de
energietransitie. De ervaring leert dat draagvlak toeneemt als projecten – ook - lokaal
eigenaarschap hebben. In het Klimaatakkoord is sprake van een algemeen streven naar
50 procent eigendom van de productie van duurzame energie in de lokale omgeving
(burgers en bedrijven). Alkmaar wil hier werk van maken. De gemeenteraad van
Alkmaar heeft een motie aangenomen om het belang te benadrukken van het streven
naar lokaal eigenaarschap en daar waar mogelijk dit als inzet mee te geven bij de
uitvoering van de RES.


Warmtevoorziening en aardgasvrij
Naast opwek van duurzame energie kent de RES een opgave voor de
warmtevoorziening van de gebouwde omgeving en de daarvoor benodigde energie-
infrastructuur. Alkmaar kent een warmtevisie. Hierin is aangegeven hoe en onder
welke voorwaarden wijken aardgasvrij gemaakt kunnen worden, inclusief een globale
planning. Aansluiting op het bestaande warmtenet is een kansrijke optie voor met
name de bestaande woningvoorraad. De gemeente vindt het belangrijk dat de
energietransitie voor iedereen haalbaar en betaalbaar is. Extra begeleiding en



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>advisering bij de energietransitie zal waar nodig plaatsvinden. Uiteraard hebben alle
inwoners er recht op om zoveel mogelijk ondersteund te worden.


Innovatie en duurzaamheid
De RES krijgt elke twee jaar een update. Dit is van belang omdat de ontwikkelingen in
de techniek van energieopwek snel gaan en niet voorspelbaar zijn. De verwachting is
dat de opwek van duurzame energie in de toekomst steeds efficiënter plaatsvindt.
Alkmaar draagt actief bij aan de energie-innovatie. Twee voorbeelden om dit te
illustreren:
•   In het Investa Expertisecentrum op bedrijventerrein Boekelermeer werken
    ondernemers, onderzoekers en overheden samen aan duurzame en innovatieve
    waterstof- en groen-gasinitiatieven. Technologieontwikkeling op het gebied van
    thermochemische omzetting en een brede toepassing van de hiermee
    geproduceerde gassen staan centraal.
•   Het Alkmaars Kanaal is een grootschalig transformatieproject gelegen bij het
    centrum van Alkmaar. Het gebied strekt zich uit langs de oevers van het
    Noordhollandsch Kanaal en biedt in de toekomst ruimte aan een stedelijke vorm
    van wonen, werken en recreëren met een grote diversiteit. De duurzame ambities
    zijn hoog. Uit het kanaal kan bijvoorbeeld een bijzondere vorm van energie
    gewonnen worden, aquathermie, die voor de verwarming en/of koeling van
    gebouwen en woningen zorgt. De nieuw te bouwen woningen en gebouwen
    beantwoorden aan de hoge ambities op het gebied van duurzaamheid en het
    nieuwe stadsdeel wordt klimaatadaptief ingericht.



         Bergen
Inwoners hebben met de hevige duinbranden van de afgelopen jaren aan den lijve
ondervonden wat de gevolgen van klimaatverandering kunnen zijn voor de
leefomgeving. Maar ook regelmatige trillingen als gevolg van aardgaswinning heeft
inwoners aan het denken gezet, de noodzaak van de transitie naar duurzame energie
leeft sterk binnen de gemeente. Bergen wil een toekomstbestendige gemeente
worden, ook voor de generaties van inwoners die volgen, werk maken van het op
grote schaal besparen van energie en hetgeen wij nog wel verbruiken volledig
duurzaam op te wekken. Dit om onze bijdrage te leveren aan zowel de internationale,
nationale en regionale klimaatdoelstellingen.


Lokale aan de slag
Voor de RES hecht de gemeente waarde aan een breed gedragen aanpak. Afstemming
met de inwoners en lokale betrokkenen staan hierbij voorop. Op woensdag 22 januari
2020 heeft in het dorpscentrum de Blinkerd in Schoorl het lokale scenarioatelier voor
de gemeente Bergen plaatsgevonden waar rond de 70 deelnemers aanwezig waren.
Het betroffen voornamelijk inwoners, maar ook belangenorganisaties (waaronder LTO


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                        17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>en lokale energiecoöperatie) en twee raadsleden (als toehoorders). Een jaar later
waren er nog twee digitale bijeenkomsten georganiseerd: op 26 januari 2021 een
informatieavond voor grondeigenaren met zo’n 30 aanwezigen, en op 2 februari 2021
een lokale participatiebijeenkomstwaar 165 deelnemers aanwezig waren. De
uitkomsten van deze sessies zijn meegenomen en hebben samen met de wensen en
bedenkingen van de gemeenteraad en de reactienota bijgedragen aan de uiteindelijke
kaart van de zoekgebieden.


Uit deze bijeenkomsten is afgeleid dat zon op grote daken, zon boven parkeerterreinen
en zon rondom kernen op voldoende draagvlak konden rekenen. Voor wind in de
duinen was er geen animo maar kon wind langs waterwegen, infrastructuur (snelweg)
en rondom bedrijventerreinen wel op sympathie rekenen. De intentie van het scenario
‘Landschappelijke kenmerken als troef’, sprak de deelnemers het meest aan. Dit komt
voort uit het uitgangspunt dat natuur en landschap leidend zijn. Maar er was zeker ook
belangstelling voor de intentie achter het scenario ‘Lokale kracht’, oftewel men had
oren naar het profijt van de toepassing van duurzame energie voor de lokale
bevolking.


“Het lokaal atelier was heel verhelderend: geen windmolens in de duinen, wel
windmolens langs de natuurlijke lijnen van het landschap, zoals een vaart of een weg."
(bron: www.website energieregionhn.nl)


Warmtevoorziening
Eind 2020 is de visie vastgesteld voor de transitie naar duurzame
warmtevoorzieningen. Deze visie legt het fundament om stapsgewijs en op grotere
schaal energiebesparing te stimuleren, onder andere door het ontwikkelen van een
wijkuitvoeringsplan. De gemeente wil inwoners hierbij betrekken en ondersteunen
onder andere door het opleiden van energiecoaches en het organiseren van
inwonerspanels.


Gemeente Bergen investeert samen met haar partners structureel in
verduurzamingsprojecten zoals het organiseren van inkoopacties voor zonnepanelen
en isolatie, kennisbijeenkomsten over energiebesparende maatregelen en
subsidiemogelijkheden voor haar inwoners. Daarnaast ondersteunt de gemeente
bedrijven met energiescans om de mogelijkheden voor energiebesparing in kaart te
brengen als eerste stap in de verduurzaming van de gebouwde omgeving.


Samen verduurzamen
Ingrijpende systeemveranderingen vereisen een maatschappelijke inspanning. Actieve
en langdurige betrokkenheid van inwoners en ondernemers is noodzakelijk om de
transitie in de kernen te laten slagen. Het uitgangspunt blijft dat deze verandering
sociaal en betaalbaar wordt en ten goede komt aan de lokale economie.



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Naast energietransitie krijgen diverse duurzaamheidsonderwerpen aandacht en
uitwerking, zoals: klimaatadaptatie, scheiden van afval, circulaire economie, meer
elektrische laadpalen om elektrisch rijden te stimuleren, duurzame bedrijfsvoering en
zonnepanelen op de gemeentedaken. Met de laatste twee onderwerpen geeft de
gemeente ook het goede voorbeeld. Klimaatadaptatie is een vast onderdeel van de
omgevingsplanologie met een stresstest en regenbestendige maatregelen. Dit vanuit
de ambitie dat het haalbaar en betaalbaar moet zijn voor inwoners om mee te gaan in
de transitie, waarbij de lage middeninkomens bijzonder de aandacht verdienen.


Zo willen wij samen met nieuw vertrouwen de verduurzaming van de maatschappij
aangaan.




         Castricum
De gemeente wil zelf het goede voorbeeld geven door een innovatieve en
vooruitstrevende rol in de regio te vervullen bij verduurzaming van de gebouwde
omgeving. In het raadsbrede programma Samen maatwerk leveren! wil de gemeente
Castricum samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen,
regionale en landelijke partners (inter)nationale en regionale
duurzaamheidsdoelstellingen realiseren die zijn gericht op het terugbrengen van de
CO₂ uitstoot. Voor de RES hecht de gemeente aan een breed gedragen aanpak.
Afstemming met de inwoners en met lokale stakeholders staan hierbij voorop, waarbij
de waarde van het landschap en die van de natuur nadrukkelijk de aandacht krijgen.


Lokaal aan de slag




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Voor de RES hecht de gemeente waarde aan een breed gedragen aanpak, afstemming
met de inwoners en lokale betrokkenen staan hierbij voorop.


Januari 2020 hebben er in de kernen Akersloot, Castricum en Limmen in totaal drie
lokale scenarioateliers plaatsgevonden. In totaal waren er ongeveer 90 deelnemers
aanwezig. Daarnaast zijn betrokken organisaties gericht uitgenodigd. Onder
deelnemers bevonden zich vooral inwoners maar ook belangenorganisaties
(waaronder LTO en lokale energiecoöperatie) en meerdere raadsleden (als
toehoorders). In Akersloot schoven ook meerdere inwoners van De Woude aan. Het
algemene beeld laat zien dat zonne-energie de voorkeur heeft boven windenergie. Zon
op grote daken en zon boven parkeerterreinen hadden een warme belangstelling van
de deelnemers. In mindere mate ging de belangstelling uit naar zon op
geluidsschermen en langs spoorlijnen. Maar ook wind rond bedrijventerreinen en, in
bescheiden mate, wind langs de snelweg hadden belangstelling van de deelnemers.


De gemeenteraad Castricum heeft op 17 september 2020 vastgesteld dat in de verdere
uitwerking van de RES Noord Holland Noord voor het landelijke gebied de leidraad van
de natuurorganisaties wordt toegepast. Hierdoor zijn enkele zoekgebieden zoals zon
langs spoorlijnen en zon langs de A9 afgevallen. De Gedeputeerde Staten hebben
aangegeven een aantal zorgen en aandachtspunten te hebben ten aanzien van enkele
overgebleven zoekgebieden. Veel zoekgebieden overlappen gedeeltelijk of geheel met
provinciale beschermingsregimes. Om deze reden is de windmolen bij de
Boekelermeerpolder en de zonneweide bij Akersloot ook afgevallen.


De uiteindelijke stand van zaken is op 27 januari 2021 aan 65 geïnteresseerden
gepresenteerd tijdens een digitale informatieavond. De uitkomsten van de ateliers en
informatieavonden zijn meegenomen en hebben samen met de wensen en
bedenkingen van de gemeenteraad en de reactienota bijgedragen aan de uiteindelijke
kaart van overgebleven zoekgebieden.


Warmtevoorziening
Eind 2020 is de visie vastgesteld voor de transitie naar duurzame
warmtevoorzieningen. Deze visie legt het fundament om stapsgewijs en op grotere
schaal energiebesparing te stimuleren, onder andere door het ontwikkelen van een
wijkuitvoeringsplan. Dit gebeurt in samenwerking met lokale initiatieven zoals CALorie
en betrokken partijen zoals de netbeheerders en woningcorporaties, in de vorm van de
‘regiegroep energietransitie’. In dat kader zal uiterlijk in 2022 de haalbaarheid van de
hoofdstructuur (backbone) voor het warmtenet in Castricum bekend zijn. Dit biedt
mogelijk de basis voor een ontkoppeling van het aardgasnetwerk. De gemeente wil
inwoners hierbij betrekken en ondersteunen onder andere door het opleiden van
energiecoaches en het organiseren van inwonerspanels.


Samen verduurzamen


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Ingrijpende systeemveranderingen vereisen een maatschappelijke inspanning. Actieve
en langdurige betrokkenheid van inwoners en ondernemers is noodzakelijk om de
transitie in de kernen te laten slagen. Het uitgangspunt blijft dat deze verandering
sociaal en betaalbaar en ten goede komt aan de lokale economie. Gemeente Castricum
investeert daarom samen met haar partners en andere betrokkenen structureel in
verduurzamingsprojecten, zoals het organiseren van inkoopacties voor zonnepanelen
en isolatie en kennisbijeenkomsten over energiebesparing voor inwoners. Daarnaast
ondersteunt de gemeente bedrijven met energiescans om de mogelijkheden voor
energiebesparing in kaart te brengen als eerste stap in de verduurzaming van de
gebouwde omgeving, zoals op bedrijventerrein Castricummerwerf.


Naast energietransitie krijgen diverse duurzaamheidsonderwerpen aandacht en
uitwerking, zoals: klimaatadaptatie, scheiden van afval, circulaire economie, meer
elektrische laadpalen om elektrisch rijden te stimuleren, duurzame bedrijfsvoering en
zonnepanelen op de gemeentedaken. Met de laatste twee onderwerpen geeft de
gemeente ook het goede voorbeeld. Klimaatadaptatie is een vast onderdeel van de
omgevingsplanologie met een stresstest en regenbestendige maatregelen. Dit vanuit
de ambitie dat het haalbaar en betaalbaar moet zijn voor inwoners om mee te gaan in
de transitie, waarbij de lage middeninkomens bijzonder de aandacht verdienen.


Zo willen wij samen met de inwoners en ondernemers de verduurzaming van de
maatschappij aangaan en mogelijkheden creëren voor iedere inwoner om
energieneutraal te worden.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>         Heerhugowaard
In de raadsagenda Samen het verschil maken in Heerhugowaard (2018-2022) geeft de
gemeente prioriteit aan een CO2-neutraal Heerhugowaard in 2030. Een lokale ambitie
die aansluit bij andere klimaat- en duurzaamheidsafspraken die zelfs tot op
wereldniveau zijn gemaakt.


Samen
Heerhugowaard trekt daarin samen op met de andere gemeenten in de regio Alkmaar
om een bijdrage te leveren aan de landelijke doelstelling voor het opwekken van 35
TWh aan hernieuwbare energie. Samen wordt gezocht naar mogelijkheden voor het
grootschalig opwekken van wind- en zonne-energie, passend bij de wensen van de
inwoners, de identiteit van de regio en de waarden van het landschap.


Lokaal aan de slag
De gemeente heeft naast die regionale opgave voor wind- en zonne-energie ook eigen
wensen op weg naar een CO2-neutraal Heerhugowaard in 2030. Zo wordt met HVC en
Woonwaard samengewerkt aan het verduurzamen van de wijk Rivierenwijk-Zuid,
onder meer door het aansluiten van woningen op het warmtenet. Die wijkaanpak is
een voorbeeld voor andere wijken, die alle op hun eigen manier van het aardgas af
zullen gaan. De mogelijkheden van het warmtenet van HVC worden ook in
nieuwbouwwijken en in de glastuinbouw toegepast. Samen worden de mogelijkheden
verkend om gebruik te maken van geothermie om de duurzame warmte uit de bodem
te kunnen gebruiken als toekomstige bron voor het warmtenet van HVC. Ook het
plaatsen van zonnepanelen op grote bedrijfsdaken, parkeerterreinen en taluds wordt
onderzocht. Met het bedrijfsleven wordt een gecoördineerde en gezamenlijke aanpak
van het plaatsen van zonnepanelen op bedrijfsdaken opgezet.


Mobiliteit
Heerhugowaard stimuleert elektrisch rijden. In samenwerking met MRA-E bouwt
Heerhugowaard aan een oplaadnetwerk. Daarnaast is er in de gemeenten
Heerhugowaard en Langedijk een Omgevingsprogramma ‘Duurzaam onderweg in Dijk
en Waard’ vastgesteld waarin de gemeenten vastleggen hoe ze de komende jaren
willen zorgen voor een bereikbare, duurzame, veilige en leefbare gemeente. Waarbij
nog meer dan voorheen wordt ingezet op lopen, fietsen en duurzame mobiliteit. Ook
worden er regionale mobiliteitsprogramma’s opgestart, waarin wordt samengewerkt
tussen provincie, gemeenten en het Rijk om schonere en slimmere mobiliteit te
stimuleren.


Bewustwording
Inwoners spelen een belangrijke rol bij het verduurzamen van gemeente
Heerhugowaard. Daarom wil de gemeente inzetten op bewustwording, bijvoorbeeld
door met inwoners in gesprek te gaan over de energietransitie. Door middel van de


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>campagne ‘Goed bezig hoor!’ wordt er aandacht gevraagd de (kleine) maatregelen die
iedereen kan nemen om energie te besparen. Door isolatie van woningen daalt het
energieverbruik, en worden woningen voorbereid op de overstap naar aardgasvrij.
Bewustwording en het stimuleren en isoleren zijn dus belangrijke eerste stappen.
Samen met het Duurzaam Bouwloket verzorgt de gemeente de juiste informatie en
worden er inkoopacties, webinars, en wijkaanpakken georganiseerd.


In gesprek tijdens lokale ateliers
In Heerhugowaard zijn twee lokale scenarioateliers georganiseerd, een atelier voor
ondernemers en andere stakeholders en een voor inwoners. Bij het inwonersatelier
waren raadsleden als toehoorders aanwezig. De sfeer bij beide ateliers was positief, er
werden veel kansen gezien, maar natuurlijk ook kritische kanttekeningen geplaatst. Bij
ondernemers kwam voornamelijk het scenario lokale kracht positief uit de bus, en
werden er lokale kansen gezien in dit scenario. De meeste zorgen worden geuit over
de capaciteit van het net, die in sommige gevallen ontoereikend kan zijn. Bij de
inwoners waren de voorkeursstickers meer verdeeld over de verschillende scenario’s.
Recreatie was een belangrijke component die veel genoemd werd, en er werden
kansen gezien voor gecombineerd landgebruik. Inwoners spraken zich ook positief uit
over de bouwstenen zonnepanelen op grote daken, parkeerplaatsen, kassen,
geluidsschermen en zon en wind langs bedrijventerreinen of snelwegen.


Concept-RES
Alle uitkomsten van de participatiebijeenkomsten en de inbreng van deskundigen zijn
samengebracht in een concept van de Regionale Energiestrategie. Daarin waren in
Heerhugowaard drie zoekgebieden genoemd die in aanmerking kunnen komen voor
het plaatsen van zonnevelden of windturbines. Dit zijn: Alton, Westfrisiaweg en
Smuigelpolder.


Na de publicatie van de concept-RES zijn er geen reacties binnengekomen die tot
andere zoekgebieden leiden. Naar aanleiding van het amendement in de
gemeenteraad van Langedijk is het Langedijkse deel van zoekgebied 5 (Smuigelpolder)
niet opgenomen in de Regionale Energiestrategie. Het Heerhugowaardse deel van dit
zoekgebied is toegevoegd aan zoekgebied 6 (Alton) omdat dit beter aansluit bij dit
zoekgebied.


Participatie over de zoekgebieden
Op 25 januari 2021 is een digitale participatieavond gehouden met bewoners en
belanghebbenden. Tijdens deze avond bleek dat verdere concretisering van de
zoekgebieden nog niet mogelijk is, maar dat er nog aanvullende informatie en
gesprekken nodig zijn. Deze avond heeft per zoekgebied een vervolg gekregen.


Zoekgebied 6 voor zon en wind - Alton



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Op 4 maart 2021 is specifiek voor het zoekgebied Alton een digitale participatieavond
voor omwonenden en belanghebbenden georganiseerd. Onder andere de
ondernemersvereniging Alton (OVAL) was hierbij aanwezig. Er waren verschillende
meningen, zorgen en aanbevelingen over het realiseren van zonnevelden en
windmolens in dit gebied. Een grote meerderheid van de aanwezigen voelde voor de
plaatsing van zonnevelden. Grote velden hebben daarbij meer voorkeur dan de
kleinere. Aandacht wordt vooral gevraagd voor de zichtbaarheid, inpassing in het
landschap en een ecologische inrichting. Zoals dubbel ruimtegebruik door opwekking
van duurzame elektriciteit te combineren met bijvoorbeeld begrazing, teelt van
gewassen, of recreatie.


Over windmolens werden door de aanwezigen zorgen geuit. Omgevingshinder door
geluid en slagschaduw vormen hierbij de grootste obstakels. Vanuit de
ondernemersvereniging is de opwekking van duurzame energie in het gebied
belangrijk, maar ook onder de ondernemers heerst verdeeldheid om dezelfde redenen
als de omwonenden die hebben. Samen met de OVAL zal de gemeente een
zogenaamde ‘quickscan’ laten uitvoeren, om de haalbaarheid van windmolens in dit
gebied in kaart te brengen.


Zoekgebied 7 voor zon - Westfrisiaweg
Op 22 februari 2021 is specifiek voor het zoekgebied Westfrisiaweg een digitale
participatieavond voor omwonenden en belanghebbenden georganiseerd. De opkomst
was lager dan bij de overige zoekgebieden. Zon in dit gebied werd door aanwezige
deelnemers goed ontvangen en dan met name grote zonnevelden. Ook hier werd
aandacht gevraagd voor de zichtbaarheid en inpassing in het landschap, met de focus
op dubbel ruimtegebruik en ecologische inrichting.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>           Heiloo
De gemeente wil zelf het goede voorbeeld geven door een innovatieve en
vooruitstrevende rol in de regio te vervullen bij verduurzaming van de gebouwde
omgeving. In het coalitiedocument Bouwen aan Heiloo spreekt de gemeente zich uit
ervoor uit om tot één van de meest duurzame gemeenten van Nederland te willen
behoren. De gemeente Heiloo wil samen met inwoners, ondernemers,
maatschappelijke instellingen, regionale en landelijke partners de (inter)nationale en
regionale duurzaamheidsdoelstellingen realiseren die zijn gericht op het terugbrengen
van de CO₂ uitstoot.


Lokaal aan de slag
Voor de Regionale Energiestrategie hecht de gemeente waarde aan een breed
gedragen aanpak. Afstemming met de inwoners en lokale betrokkenen staan hierbij
voorop. Samen wordt gezocht naar mogelijkheden voor het grootschalig opwekken
van wind- en zonne-energie, passend bij de wensen van de inwoners, bedrijven en
lokale stakeholders,bij de identiteit van de regio en de waarden van het landschap en
erfgoed.

Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                         25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Januari 2020 heeft het lokale scenarioatelier in Fletcher Hotel Heiloo plaatsgevonden.
Er waren ongeveer 45 deelnemers, die waren gekomen op basis van een gerichte
uitnodiging. Het betroffen hoofdzakelijk inwoners, een aantal raadsleden (als
toehoorders) en meerdere belangenorganisaties. De LTO en de energiecoöperatie
waren sterk vertegenwoordigd. Een jaar later op 2 februari 2021 is er nog een digitale
lokale bijeenkomst georganiseerd waar 130 deelnemers aanwezig waren. De
uitkomsten van de bijeenkomsten zijn meegenomen en hebben samen met de wensen
en bedenkingen van de gemeenteraad en de reactienota bijgedragen aan de
uiteindelijke kaart van de zoekgebieden.


Zon op grote daken had een warme belangstelling van de deelnemers. In mindere
mate ging de belangstelling uit naar zon boven parkeerterreinen en op
geluidsschermen. Wind had over het algemeen niet de voorkeur maar afgezet tegen
grootschalige zonneweides op waardevolle landbouwgrond werd dit meer
geaccepteerd. Wind langs waterwegen kon rekenen op een lichte voorkeur. Waar zich
voorstanders lieten blijken, gaven ook tegenstanders hun – praktisch even sterke –
signaal af.
De intentie van het scenario ‘Landschappelijke kenmerken als troef’ sprak de
deelnemers sterk aan. Dit komt voort uit het uitgangspunt dat natuur en landschap
leidend zijn. Praktisch zo sterk was de belangstelling voor de intentie achter het
scenario ‘Lokale kracht’, oftewel men had oren naar het profijt van de toepassing van
duurzame energie voor de lokale bevolking.


“Geen landbouwgrond gebruiken voor opwek van energie. De grond is waardevol en
voedselproductie gaat voor.” Deelnemer lokale bijeenkomst Heiloo.


Warmtevoorziening
Eind 2020 is de visie vastgesteld voor de transitie naar duurzame
warmtevoorzieningen. Deze visie legt het fundament om stapsgewijs en op grotere
schaal energiebesparing te stimuleren, onder andere door het ontwikkelen van een
wijkuitvoeringsplan en uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar collectieve
warmte. Dit gebeurt in samenwerking met lokale initiatieven zoals vereniging Heiloo
Energie, Duurzaam Heiloo maar ook betrokken partijen zoals de netbeheerders en de
woningcorporaties. De gemeente wil inwoners hierbij betrekken en ondersteunen
onder andere door het opleiden van energiecoaches en het organiseren van
inwonerspanels.
Samen verduurzamen
Ingrijpende systeemveranderingen vereisen een maatschappelijke inspanning. Actieve
en langdurige betrokkenheid van inwoners en ondernemers is noodzakelijk om de
transitie in de kernen te laten slagen. Het uitgangspunt blijft dat deze verandering
sociaal en betaalbaar wordt en ten goede komt aan de lokale economie. Gemeente
Heiloo investeert daarom samen met haar partners en andere betrokkenen structureel


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>in verduurzamingsprojecten zoals het organiseren van inkoopacties voor zonnepanelen
en isolatie, kennisbijeenkomsten over energiebesparende maatregelen en
subsidiemogelijkheden voor haar inwoners. Daarnaast ondersteunt de gemeente
bedrijven met energiescans om de mogelijkheden voor energiebesparing in kaart te
brengen als eerste stap in de verduurzaming van de gebouwde omgeving.


Naast energietransitie krijgen diverse duurzaamheidsonderwerpen aandacht en
uitwerking, zoals: klimaatadaptatie, scheiden van afval, circulaire economie, meer
laadpalen om elektrisch rijden te stimuleren, duurzame bedrijfsvoering en
zonnepanelen op de gemeentedaken. Met de laatste twee onderwerpen geeft de
gemeente ook het goede voorbeeld. Klimaatadaptatie is een vast onderdeel van de
omgevingsplanologie met een stresstest en regenbestendige maatregelen. Dit vanuit
de ambitie dat het haalbaar en betaalbaar moet zijn voor inwoners om mee te gaan in
de transitie, waarbij de lage middeninkomens bijzonder de aandacht verdienen.


Zo willen wij samen een bijdrage te leven aan een duurzame samenleving gericht op
een duurzame toekomst voor deze en volgende generaties.



         Langedijk
In het bestuursakkoord voor 2018-2022 ‘De vaart in Langedijk’ staan duurzaamheid en
energietransitie hoog op de agenda. Dit gaat hand in hand met volksgezondheid en
milieu. Gemeente Langedijk heeft als doel om in 2035 CO2-neutraal te zijn. Onderdeel
hiervan is om de gemeentelijke gebouwen zo veel mogelijk energie- en CO2-neutraal te
maken. Langedijk is de eerste gemeente in de regio met een overheidsgebouw dat
voldoet aan de BENG-norm (Bijna Energie Neutraal Gebouw).


In gesprek
Heel Nederland staat voor de uitdaging vorm te geven aan de energietransitie. Ook
Langedijk. Daarom ondergaat de bestaande woningbouw in Langedijk een
energietransitie. Met partners als de woningcorporaties, netbeheerders en
waterketen, is de gemeente in gesprek over het vormgeven van de energietransitie en
warmtetransitie.


Global Goals
Langedijk is een Global Goals-gemeente. De stichting Langedijk 4 Global Goals
(Langedijk4gg) werkt met de gemeente samen om klimaat- en duurzaamheidsdoelen
te behalen. Langedijk4gg richt zich met name op volgende zes VN Global Goals.
•   Betaalbare en duurzame energie;
•   Duurzame steden en gemeenschappen;
•   Verantwoorde consumptie en productie;
•   Klimaatactie;


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>•   Leven op het land;
•   Partnerschap om doelstellingen te bereiken.


Bewustwording
Inwoners spelen een belangrijke rol bij het verduurzamen van gemeente Langedijk.
Daarom wil de gemeente inzetten op bewustwording, bijvoorbeeld door met inwoners
in gesprek te gaan over de energietransitie. Grote energiebesparing is te bereiken door
de energievraag op gebouwniveau zo veel mogelijk te beperken. Hierbij is optimale
isolatie de eerste stap. De meeste alternatieven voor aardgas zijn alleen effectief als
gebouwen optimaal geïsoleerd zijn. Bewustwording en het stimuleren van
gebouwisolatie zijn dus belangrijke eerste stappen. Hieronder wordt ook gerekend het
informeren van (met name) inwoners over subsidiemogelijkheden van derden voor
verduurzaming.


Warmtenet
De wijken Mayersloot-West en Westerdel in Zuid-Scharwoude en Broek op Langedijk
zijn aangesloten op een warmtenet. Bij nieuwbouw wordt gestreefd naar woningen die
zo energieneutraal mogelijk zijn. Langedijk heeft een warmtevisie vastgesteld waarbij
ervan wordt uitgegaan dat op termijn alle dorpskernen nagenoeg geheel op het
warmtenet worden aangesloten. Bestaande woningen ondergaan een omslag naar
energieneutraal door onderzoek te doen naar kansrijke wijken voor aardgasvrij.
Daarvoor is het proces voor de eerste haalbaarheidsstudie gestart.


Zonnepanelen
Er zijn enkele succesvolle inkoopacties voor zonnepanelen geweest. Waar mogelijk
plaatst de gemeente zonnepanelen op gemeentelijke gebouwen. Bij agrariërs is te
merken dat er interesse is om grond beschikbaar te stellen voor zonneweides. Met het
bedrijfsleven wordt een gecoördineerde en gezamenlijke aanpak van het plaatsen van
zonnepanelen op bedrijfsdaken opgezet. In het kader van de RES, en wordt onderzocht
op welke parkeerplaatsen het mogelijk is om zonnepanelen aan te brengen, om zo een
vorm van dubbelgebruik te realiseren.


Mobiliteit
Langedijk stimuleert elektrisch rijden. In samenwerking met MRA-e bouwt Langedijk
aan een oplaadnetwerk. Daarnaast is er in de gemeenten Langedijk en Heerhugowaard
een Omgevingsprogramma ‘Duurzaam onderweg in Dijk en Waard’ vastgesteld waarin
de gemeenten vastleggen hoe ze de komende jaren willen zorgen voor een bereikbare,
duurzame, veilige en leefbare gemeente, waarbij nog meer dan voorheen wordt
ingezet op lopen, fietsen en duurzame mobiliteit. Ook is er een worden er regionale
mobiliteitsprogramma’s opgestart, waarin wordt samengewerkt tussen provincie,
gemeenten en het Rijk om schonere en slimmere mobiliteit te stimuleren.


In gesprek tijdens lokale ateliers


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>In De Binding hebben op twee avonden ongeveer 75 inwoners en ondernemers
enthousiast meegedacht en commentaar geleverd vanuit de drie besproken scenario’s.
Algemene punten die daaruit voortkwamen zijn:
•   vooral inzetten op zonnepanelen op alle daken en parkeerterreinen;
•   zon kan op agrarische grond, mits langs infrastructuur en bedrijfsterreinen;
•   wind kan langs de infrastructuur, zoals N245 (is Schagerweg);
•   spaar het Geestmerambacht en de overige natuurgebieden;
•   pas op met wind en zon dicht bij de woonbebouwing;
•   bewonersparticipatie/crowdfunding/collectiviteit en gezamenlijke
    verantwoordelijkheid zijn belangrijk.


Concept RES
Alle uitkomsten van de participatiebijeenkomsten en de inbreng van deskundigen zijn
samengebracht in de concept Regionale Energiestrategie. Daarin waren in Langedijk
vier zoekgebieden genoemd die in aanmerking konden komen voor het plaatsen van
grootschalige zonnevelden of windturbines.


Na de publicatie van de concept-RES zijn er geen zienswijzen binnengekomen die tot
andere zoekgebieden hebben geleid. Door de inbreng van een amendement van de
gemeenteraad van Langedijk zijn de zoekgebieden in het Geestmerambacht langs de
N504 en langs de Waarddijk niet opgenomen in de Regionale Energiestrategie.


Indien blijkt dat er toch wensen zijn voor duurzame energieopwekking in deze
gebieden, kan dat alleen na uitgebreid onderzoek en participatie.


Participatie over de zoekgebieden
Op 25 januari 2021 is een eerste algemene digitale participatieavond gehouden met
bewoners en belanghebbenden.
Tijdens deze avond bleek dat verdere concretisering van de zoekgebieden nog niet
mogelijk is, maar dat er nog aanvullende informatie en gesprekken nodig zijn.


De participatiegesprekken hebben per zoekgebied een vervolg gekregen. De
uitkomsten van die gesprekken zijn per zoekgebied vastgelegd. Die uitkomsten worden
gebruikt in de uitwerking van de zoekgebieden.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>         Uitgeest
Ook Uitgeest zal haar bijdrage moeten leveren. Dit vereist een forse ambitie op
meerdere vlakken en dus ook op het vlak van de energietransitie. De gemeente wil zelf
het goede voorbeeld geven door een innovatieve en vooruitstrevende rol in de regio te
vervullen bij verduurzaming van de gebouwde omgeving. In het duurzaamheidsbeleid
dat begin 2018 door de raad is vastgesteld, staat dat Uitgeest in 2030 klimaatneutraal
wil zijn. Uitgeest trekt daarin samen op met de gemeenten in de regio Alkmaar. De
gemeente Uitgeest wil samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke
instellingen, regionale en landelijke partners de (inter)nationale en regionale
duurzaamheidsdoelstellingen realiseren die zijn gericht op het terugbrengen van de
CO₂ uitstoot.


Lokaal aan de slag
Voor de RES hecht de gemeente waarde aan een breed gedragen aanpak. Afstemming
met de inwoners en lokale betrokkenen staan hierbij voorop. Samen wordt gezocht
naar mogelijkheden voor het grootschalig opwekken van wind- en zonne-energie,
passend bij de wensen van de inwoners, bedrijven en lokale stakeholders, bij de
identiteit van de regio en de waarden van het landschap en erfgoed.


De gemeente Uitgeest stelt voorop dat zij haar plannen wil ontwikkelen in
samenspraak met bewoners en bedrijven. Lokale ondernemers hebben een streepje
voor bij het realiseren van de plannen voor de energie- en warmtetransitie.
Energiecoöperatie DUEC is voor de gemeente een vaste sparringpartner bij het tot
stand brengen van beleid en projecten, bijvoorbeeld bij de plaatsing van zonnepanelen
op woningen en bedrijven. Het duurzaamheidsbeleid vormt de basis voor lokale
initiatieven zoals het energieneutraal maken van het openlucht zwembad, en het
verduurzamen van gemeentelijk vastgoed is voortvarend opgepakt. Een van de
middelen daartoe is het maatregelenfonds, dat als financiële stimulans voor lokale
initiatieven kan worden gebruikt.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Op maandagavond 20 januari 2020 vond het Lokaal Scenarioatelier van de gemeente
Uitgeest plaats in het gemeentehuis. Er waren 40 tot 50 deelnemers aanwezig,
hoofdzakelijk bewoners, drie raadsleden (als toehoorders) en meerdere
belangenorganisaties, waaronder de LTO en de energiecoöperatie. Op 8 februari 2021
zijn er nog twee digitale lokale bijeenkomst georganiseerd, één voor grondeigenaren
en één voor inwoners, waar circa 200 deelnemers aanwezig waren. De uitkomsten van
de bijeenkomsten zijn meegenomen en hebben samen met de wensen en
bedenkingen van de gemeenteraad en de reactienota bijgedragen aan de uiteindelijke
kaart van de zoekgebieden.


Zon op grote daken had een warme belangstelling van de deelnemers maar ook zon op
parkeerterreinen en op geluidschermen had de aandacht. Belangstelling was er ook
voor wind rond bedrijventerreinen en langs infrastructuur zoals de snelweg. De
intentie van het scenario “Landschappelijke kenmerken als troef” sprak de deelnemers
veruit het meeste aan. Dit komt voort uit het uitgangspunt dat natuur en landschap
leidend zijn.


Warmtevoorziening
In 2019 is de visie vastgesteld voor de transitie naar duurzame warmtevoorzieningen
die het fundament legt om stapsgewijs en op grotere schaal energiebesparing te
stimuleren. Uitgeest is een voorloper als het gaat om het aardgasvrij maken van haar
gemeente. Voor de wijken de Koog en het Oude dorp worden wijkuitvoeringsplannen
ontwikkeld voor realisatie van grootschalige energiebesparing en aardgasvrij. Hierbij
vervullen meerdere betrokken partijen in samenwerking met gemeente Uitgeest een
hoofdrol, zoals DUEC, HVC, Kennemer Wonen en Omgevingsdienst IJmond. De
gemeente wil inwoners hierbij betrekken en ondersteunen onder andere door het
opleiden van energiecoaches en het organiseren van klankbordgroepen.


Samen verduurzamen
Ingrijpende systeemveranderingen vereisen een maatschappelijke inspanning. Actieve
en langdurige betrokkenheid van inwoners en ondernemers is noodzakelijk om de
transitie in de kernen te laten slagen. Het uitgangspunt blijft dat deze verandering
sociaal en betaalbaar en ten goede komt aan de lokale economie. Gemeente Uitgeest
investeert samen met haar partners en andere betrokkenen structureel in
verduurzamingsprojecten zoals het organiseren van inkoopacties voor zonnepanelen
en isolatie, kennisbijeenkomsten over energiebesparende maatregelen en
subsidiemogelijkheden voor haar inwoners.


Uitgeest is de enige gemeente in de regio Alkmaar waar door middel van het GreenBiz-
concept bedrijven met elkaar en individueel fors verduurzamen. Met Greenbiz IJmond,
waarin de ondernemers in Uitgeest zijn verenigd, worden forse stappen gezet om een
energiepositief bedrijventerrein te realiseren.



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                        31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Naast energietransitie krijgen diverse duurzaamheidsonderwerpen aandacht en
uitwerking, zoals: klimaatadaptatie, scheiden van afval, circulaire economie, meer
laadpalen om elektrisch rijden te stimuleren, duurzame bedrijfsvoering en
zonnepanelen op de gemeentedaken. Met de laatste twee onderwerpen geeft de
gemeente ook het goede voorbeeld. Klimaatadaptatie is een vast onderdeel van de
omgevingsplanologie met een stresstest en regenbestendige maatregelen. Dit vanuit
de ambitie dat het haalbaar en betaalbaar moet zijn voor inwoners om mee te gaan in
de transitie, waarbij de lage middeninkomens bijzonder de aandacht verdienen.


Ook voor de vervolgstap van de RES wil Uitgeest met stakeholders, bewoners en
ondernemers samen serieuze vervolgstappen maken, de ambities liggen er. Bij een
zorgvuldige afweging en afstemming met betrokkenen moet realisatie haalbaar zijn.




3.Westfriesland
         Drechterland
Drechterland is rijk aan cultuur en geschiedenis. De gemeente Drechterland is trots op
de ruimte, de prachtige lintdorpen en het open landschap met de rechte
ruilverkavelingswegen die het vlakke land doorsnijden.


Ook de kronkelende dorpsweggetjes, bruggetjes, boomgaarden en bollenvelden en de
ligging aan het Markermeer en de Westfriese Omringdijk maken Drechterland tot een
fraaie gemeente. De Omringdijk is wat betreft Drechterland een gebied dat
ongeschonden moet blijven. Dit waardevolle landschap van Drechterland dient zo veel
mogelijk het open karakter te behouden. Drechterland wil dan ook zeer zorgvuldig


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>omgaan met het inzetten van kostbare, agrarische gronden voor duurzame
energieopwekking.


Drechterland volgt de uitgangspunten van het Klimaatakkoord. Ook heeft Drechterland
de ambitie uitgesproken om in 2040 in Westfriesland energieneutraal te zijn. De
gemeente heeft zich de voorgaande jaren voornamelijk ingezet op bewustwording,
energiebesparing, opwekken van duurzame energie op dak en samenwerking met
andere partners in de regio (gemeenten, bedrijven en inwoners). Momenteel zijn de
hoofditems van het gemeentelijk handelen gericht op:
•   energiebesparing bestaande woningbouw;
•   energiebesparing bij bedrijven;
•   energiebesparing bij bestaande gemeentelijke gebouwen;
•   duurzame opwek bij agrariërs;
•   duurzame energieopwek.


Het belang van energiebesparing
Er wordt vanuit de gemeente actief ingezet op energiebesparing onder het motto: wat
je niet gebruikt, hoef je ook niet op te wekken. Dit gebeurt op verschillende vlakken.


Terugdringen energiegebruik bestaande woningbouw
Er worden campagnes gevoerd om de woningeigenaren te helpen hun woning te
verduurzamen. Hierbij worden door middel van voorlichting en collectieve inkoop de
eigenaren geholpen bij de verduurzaming en het verlagen van de kostprijs van de
maatregelen. De gemeente faciliteert dit door het aanbieden van subsidie aan
woningeigenaren die energiebesparende maatregelen treffen.


Bedrijventerreinen
De gemeente zet in op het verduurzamen van bedrijventerreinen. Dit doet zij onder
andere met het collectief Duurzaam Ondernemend Westfriesland (DOWF). In dit
collectief werken Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, Ontwikkelbedrijf Noord-
Holland Noord, Rabobank Westfriesland, de Westfriese Bedrijvengroep en Westfriese
gemeenten samen.


Eigen gemeentelijke gebouwen
Ook de eigen gemeentelijke gebouwen moeten verduurzaamd worden. Hiervoor is een
onderzoek uitgevoerd naar hoe verduurzaming kan worden opgenomen in de
onderhoudsplannen van de eigen organisatie. Zo kan het meerjarig onderhoudsplan
omgebogen worden naar een duurzaam meerjarig onderhoudsplan.


Zonnecoöperatie Westfriesland
De gemeenten zoeken naar samenwerking met andere partijen. Zo is er ook een
samenwerking met de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland en het


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                         33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>burgerinitiatief Zonnecoöperatie Westfriesland. Deze coöperatie informeert en doet
verzoeken voor het plaatsen van zonnepanelen op daken. Niet elk dak is geschikt voor
zonnepanelen en daarom biedt Zonnecoöperatie Westfriesland de gelegenheid om
zonnepanelen te plaatsen op geschikte daken van anderen.


Zon op daken bij agrariërs
Agrariërs en de gemeente vinden het belangrijk om zo veel mogelijk de potentie van
zon op daken te benutten. Vandaar dat is gestart met het project Zon op Dak in
Drechterland. LTO Noord heeft samen met de gemeente Drechterland, Liander,
Rabobank en de provincie Noord-Holland een gebiedsgerichte aanpak ontwikkeld om
zonnepanelen op agrarische daken te stimuleren en heeft twee
informatiebijeenkomsten over deze aanpak georganiseerd voor inwoners van de
gemeente Drechterland. Met de zonnepanelen kunnen de agrariërs voorzien in de
energiebehoefte van het eigen bedrijf. Als men capaciteit over heeft, kan men die
verhuren aan energiebedrijven of coöperaties.


Verzilver uw dak
Het afgelopen jaar heeft de gemeente in samenwerking met de provincie met het
project Verzilver uw dak dakeigenaren gefaciliteerd bij de eerste stappen voor de
realisatie van een zon-op-dakproject. Dit deed de gemeente door dakeigenaren
kosteloos en onafhankelijk te informeren over de opwekpotentie, de financiële
mogelijkheden, investeringsopties en door het uit handen nemen van de
subsidieaanvraag.


Transitievisie Warmte
In december 2019 is door Drechterland besloten om gezamenlijk met de gemeentes
Enkhuizen en Stede Broec een transitievisie op te stellen. Momenteel worden plannen
gemaakt om de burgerparticipatie goed vorm te geven. Medio 2021 zal de raad
besluiten over de visie, waarmee duidelijk wordt wanneer voor de verschillende wijken
uitvoeringsplannen om tot aardgasvrij te komen, opgesteld zullen worden. Daarnaast
wordt door middel van informeren, campagnes en het opzetten van collectieve
initiatieven de bestaande bouw verduurzaamd. Deze verduurzaming is nodig om
uiteindelijk een gasvrij gebouw of gasvrije woning mogelijk te maken.


De gemeente vindt het belangrijk om met haar stakeholders een duurzame coalitie te
vormen die deze opgave samen met bedrijven en inwoners oppakt. Dat vereist het
organiseren van draagvlak en bewustwording door communicatie en participatie.


Drechterland en de RES
Wensen en bedenkingen op concept-RES
Wind op land
De gemeente stelt voor wind op land de voorwaarde dat de minimale afstand van een
windturbine tot woningen 600 meter moet bedragen.


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Zon op land
De gemeente en de agrarische sector willen ook zorgvuldig omgaan met de
beschikbaarheid van agrarische gronden. De gemeente heeft zich daarom
uitgesproken dat de RES rekening dient te houden met de ‘Zonneladder’. Dit houdt in
dat maximaal moet worden ingezet op zon op daken en dat het gebruik van agrarische
gronden zorgvuldig moet worden afgewogen. Daarom moet zo veel mogelijk de eerste
trede(n) van de zonneladder vanuit de gemeente worden gefaciliteerd.




         Enkhuizen
Enkhuizen is een stad met een rijke historie. Binnen de oude vestingwal zijn er veel
monumenten, elk met een uniek en boeiend verhaal. Het centrum van de stad is
authentiek en ademt nog altijd de sfeer van ‘vroeger’ uit.


Vele prachtige monumentale gebouwen en verdedigingswerken zijn bewaard
gebleven. De gemeente ligt aan het IJsselmeer en het Markermeer en heeft grote
havens. De watersport is een belangrijke economische trekpleister van de gemeente.
In het verlengde hiervan is Enkhuizen een stad waar toerisme een grote rol speelt. De
agrarische sector, de internationale zaadteelt en de handel vormen andere
waardevolle pijlers onder de economie van de gemeente.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Enkhuizen wil zorgvuldig omgaan met de historische binnenstad met haar van
rijkswege beschermde stadsgezicht. Hiervoor is het noodzakelijk dat het open zicht op
het land vanaf het IJsselmeer en het open zicht vanaf het land op het water behouden
blijven. Het zicht vanuit de historische binnenstad op de voormalige Zuiderzee en ook
het zicht vanaf het water (inclusief de Houtribdijk) naar de historische binnenstad van
Enkhuizen zijn in dit verband bepalend. Aan de zuidzijde van Enkhuizen, waar het
bedrijventerrein is gesitueerd aan het Markermeer en waar nu vijf windturbines staan,
liggen wat Enkhuizen betreft de mogelijkheden.


Ambitie Enkhuizen
De ambitie van Enkhuizen is om in 2040 energieneutraal te zijn. Er ligt daarmee een
uitdagende opgave om hier invulling aan te geven.
Op het gebied van duurzaamheid ligt er een grote opgave voor Enkhuizen. Op alle
terreinen waarop duurzaamheid van invloed is, kunnen stappen worden gezet, mede
op het gebied van voorlichting en bewustwording. Om deze doelen te bereiken is
samenwerking met de maatschappelijke partners, marktpartijen en inwoners
essentieel. Regionaal en bovenregionaal wordt samenwerking gezocht. Een aantal
duurzaamheidsopgaven is gemeentegrensoverstijgend opgepakt in het Westfries
Energiekompas. Hierbij wordt gekeken naar energiebesparing, duurzame elektriciteit,
duurzame warmte en duurzame mobiliteit.


Wat gebeurt er al?
Terugdringen energiegebruik bestaande woningbouw
De gemeente heeft zich met het besluit tot kennisname van de concept-RES NHN
uitgesproken zich actief te willen inzetten op energiebesparing.
Er worden campagnes gevoerd om de woningeigenaren te helpen hun woning te
verduurzamen. Hierbij worden door middel van voorlichting en collectieve inkoop de
eigenaren geholpen bij de verduurzaming en het verlagen van de kostprijs van de
maatregelen. Enkhuizen heeft met ingang van 2021 ook een duurzaamheidslening.
Met de lening kunnen woningeigenaren die hun woning energiezuiniger willen maken,
tegen een aantrekkelijke rente en voorwaarden geld lenen. Onder de toegestane
maatregelen vallen onder andere zonnepanelen en een breed scala aan
isolatiemaatregelen.


Terugdringen energiegebruik bedrijventerreinen
De gemeente zet in op het verduurzamen van bedrijventerreinen. Dit doet zij onder
andere met het collectief Duurzaam Ondernemend Westfriesland (DOWF). In dit
collectief werken Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, Ontwikkelbedrijf Noord-
Holland Noord, Rabobank Westfriesland, Westfriese Bedrijvengroep en Westfriese
gemeenten samen.
Op de bedrijventerreinen Schepenwijk/Krabbersplaat is een groep van actieve
ondernemers, in samenwerking met Ontwikkelbedrijf Noord-Holland Noord, gestart


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>met collectieve verduurzaming van de bedrijven. Hier wordt met ondernemers
verkend en opgehaald wat de behoeften van de ondernemers zijn. De werkgroep
Duurzaamheid zet zich in voor collectieve aanpak om zon-op-dakprojecten mogelijk te
maken en gezamenlijk energiebesparende ledverlichting te realiseren.


Zonnecoöperatie Westfriesland
De gemeenten zoeken naar samenwerking met andere partijen. Zo is er een
samenwerking met de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland en het
burgerinitiatief Zonnecoöperatie Westfriesland. Deze coöperatie doet naast
communicatie en informatie ook concreet een verzoek voor het plaatsen van
zonnepanelen op daken. Niet elk dak is geschikt voor zonnepanelen en daarom biedt
Zonnecoöperatie Westfriesland de gelegenheid om zonnepanelen te plaatsen op
geschikte daken van anderen. Ook wil de gemeente graag de oprichting van een
Westfries Energiebedrijf betrekken bij het RES-proces.


Verduurzamen eigen organisatie
Ook de eigen gebouwen moeten verduurzaamd worden. Hiervoor is een onderzoek
uitgevoerd naar hoe dit kan worden opgenomen in de onderhoudsplannen van de
gemeentelijke organisatie. Zo kan het meerjarig onderhoudsplan omgebogen worden
naar een duurzaam meerjarig onderhoudsplan.


Bewustwording
Om inwoners te betrekken bij Duurzaamheid is er een drieluik van lezingen
georganiseerd door Cinema Enkhuizen in samenwerking met de gemeente Enkhuizen,
Syngenta, Pipelife en de Zeevaartschool. De belangstelling was zeer groot: alle drie de
avonden waren uitverkocht (drie keer tachtig inwoners, toegangsprijs 5 euro) en er
werd volop gediscussieerd. Er wordt nu verder gekeken hoe dit kan worden ingezet
voor het participatieproces. Naar de mening van de gemeente Enkhuizen is dit nodig
omdat er binnen de strakke tijdsplanning van de RES nog onvoldoende tijd is
ingebouwd voor draagvlak, bewustwording en deelname van onze inwoners.


Transitievisie Warmte
In december 2019 is door Enkhuizen besloten om gezamenlijk met de gemeenten
Drechterland en Stede Broec een transitievisie op te stellen. Momenteel worden
plannen gemaakt om de burgerparticipatie goed vorm te geven. Medio 2021 zal de
raad besluiten over de visie, waarmee duidelijk wordt wanneer voor de verschillende
wijken uitvoeringsplannen om tot aardgasvrij te komen, opgesteld zullen worden.
Daarnaast wordt door middel van informeren, campagnes en het opzetten van
collectieve initiatieven de bestaande bouw verduurzaamd. Deze verduurzaming is
nodig om uiteindelijk een gasvrij gebouw of gasvrije woning mogelijk te maken.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>De gemeente vindt het belangrijk om met haar stakeholders een duurzame coalitie te
vormen die deze opgave samen met bedrijven en inwoners oppakt. Dat vereist het
organiseren van draagvlak en bewustwording door communicatie en participatie.


Enkhuizen en de RES
Opwekken van duurzame energie
Naar de mening van Enkhuizen wordt er in de Energieregio Noord-Holland Noord al
voldoende duurzame energie opgewekt. De gemeente wil het bod daarom zetten op
datgene wat er al wordt opgewekt. Daarbovenop wil Enkhuizen met inwoners,
stakeholders en belanghebbenden zoeken naar locaties waar draagvlak is voor zon en
wind. Met uitzondering van zon en wind op het IJsselmeer en Markermeer, want dit
zoekgebied is door Enkhuizen geschrapt. Enkhuizen wil de focus verleggen op
alternatieve vormen van duurzame energie. Voor wat betreft zon op daken is er zeker
draagvlak en het standpunt van de gemeente is dan ook dat hier maximaal op moet
worden ingezet.


Bestaande windturbines
Enkhuizen heeft momenteel vijf windturbines vlakbij het bedrijventerrein
Krabbersplaat en de dijk Enkhuizen-Lelystad. De raad heeft daarbij ook een standpunt
ingenomen over de hoogte van de turbines in relatie tot omliggende woonkernen. Die
afstand moet minimaal tien keer de tubinehoogte zijn.


Participatie
Participatie is essentieel voor het draagvlak voor de energietransitie en daarom wil de
gemeente zo veel mogelijk lokale initiatieven ondersteunen. In het verlengde daarvan
wil de gemeente de oprichting van een Westfries Energiebedrijf betrekken bij de RES.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>         Hoorn
De gemeente Hoorn heeft de doelstelling Klimaatneutraal Hoorn in 2040. Om
inzichtelijk te maken wat hiervoor moet gebeuren is in 2018 een Routekaart
energieneutraal Hoorn 2040 opgesteld.


Daarin zijn acties voor de periode 2018-2022 vastgesteld voor energiebesparing,
duurzame elektriciteit, duurzame warmte en duurzame mobiliteit. Eind 2018 is ook het
programma Duurzame stad vastgesteld, met daarin de pijlers energietransitie,
circulaire economie, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Een programma dat dus breder
is dan alleen de acties uit de routekaart.


Belangrijke randvoorwaarden bij de uitvoering van het programma Duurzame stad zijn:
•   regionale samenwerking;
•   financiële balans;
•   innovatie;
•   communicatie en participatie.




Wat gebeurt er al?
Warmte




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                   39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>In juli 2019 heeft de gemeente de Transitievisie Warmte vastgesteld. Deze visie is
samen met bedrijven en maatschappelijke organisaties tot stand gekomen.
Kersenboogerd is de eerste wijk waar in samenwerking met HVC en woningcorporatie
Intermaris in 2021 gestart wordt met het aanleggen van een warmtenet voor ongeveer
tweeduizend woningen. Op basis van ervaringen in het land en binnen de gemeente
Hoorn is bekend dat een aardgasvrije wijk niet wordt bereikt met alleen goede
technische oplossingen en betaalbaarheid. Daar is meer voor nodig, zoals lokaal
draagvlak voor aardgasvrij en verduurzaming van de wijk, het samenbrengen van de
belangen en oplossingen en tot slot een initiatief. Om dit te bereiken werkt de
gemeente vanuit het stadslab in de wijk aan de verbinding van de inwoners aan een
aardgasvrije wijk.


Opwek
Via verschillende sporen worden de kansen om duurzame energie op te wekken
binnen een stad verkend. Zo wordt maatschappelijk vastgoed ingezet om zonne-
energie op te wekken en is een project bij de IJsbaan De Westfries gestart om deze,
inclusief het parkeerterrein, te voorzien van zonnepanelen. De bedrijventerreinen
worden in samenwerking met duurzaam ondernemend Westfriesland en de Energie
Combinatie Westfriesland (ECW) benaderd om collectief in te zetten op zonne-energie
op de daken.


Energiebesparing
Via acties vanuit Hoorn bespaart werkt de gemeente aan het informeren en stimuleren
van woningeigenaren om te komen tot stappen in de verduurzaming van de woning. Er
worden stappenplannen beschikbaar gesteld en de gemeente biedt een
subsidieregeling en een duurzaamheidslening als steun in de rug voor de
woningeigenaren.
De Energie Combinatie Westfriesland (ECW) werkt samen met de Hoornse
Ondernemers Compagnie en de Westfriese Bedrijven Groep aan een energiepositief
bedrijventerrein Hoorn 80. Dankzij energiebesparende maatregelen van de
deelnemers wordt inmiddels voor 800.000 kWh aan stroom bespaard. De activiteiten
worden uitgebreid naar andere bedrijventerreinen.


Hoorn en de RES
Wensen en bedenkingen op concept-RES
De gemeente Hoorn levert op een aantal punten een bijdrage aan de RES. De
aandachtsgebieden voor zon- en windenergie in Hoorn zijn bedrijventerreinen, het
Markermeergebied en parkeerterreinen. Het zoekgebied Markermeer is na de wensen
en bedenkingen op de concept-RES aangepast en wordt niet meer ingezet voor het
realiseren van duurzame opwek. Ook is vanuit de Hoornse raad meegegeven dat de
huidige opwek voldoende is om op te nemen in het RES 1.0-aanbod. Mits er
initiatieven zijn die vanuit het brede draagvlak worden opgepakt.



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Participatie en communicatie
De gemeente kan doelstellingen vastleggen en acties bepalen, maar het is duidelijk dat
een klimaatneutraal Hoorn alleen wordt bereikt in samenwerking met inwoners,
bedrijven, maatschappelijke organisaties en andere stakeholders. Hoorn vindt
samenwerking en participatie dan ook een belangrijk speerpunt. Zo sluit de gemeente
aan bij duurzame initiatieven en brengt zij een maatschappelijke beweging op gang. De
gemeente creëert draagvlak door helder met inwoners te communiceren en
participatie op te zoeken. Daarvoor is een communicatie- en participatiestrategie
opgesteld. Met activiteiten als de schooldag van de duurzaamheid, lezingen in wijklabs
en filmvertoningen wordt gewerkt aan meer betrokkenheid.


Per wijk wordt gekeken naar actuele duurzaamheidsthema’s. Er wordt gewerkt aan
een breed netwerk van ambassadeurs van inwoners. De gemeente bouwt ook het
samenwerkingsplatform Puur Hoorn uit. En er wordt bekeken hoe er met bedrijven en
maatschappelijke organisaties kan worden samengewerkt en krachten gebundeld om
een duurzame stad te realiseren.



         Koggenland
De gemeente Koggenland heeft al sinds 2010 een klimaatbeleid.
Hierdoor zijn de afgelopen jaren al de nodige duurzame ontwikkelingen gerealiseerd,
zoals windturbines, een natuurwaardenkaart, WKO’s en een Road Energy System. De
gemeente Koggenland pleit voor het behouden van een praktische aanpak voor de
energietransitie.


Duurzame opwek van energie moet stap voor stap worden gezet en goed worden
ingepast in het landschap. Hierbij is respect voor (de inwoners, ondernemers/agrariërs
en leefbaarheid van) het landelijk gebied essentieel. Dit betekent onder meer dat de
gemeente Koggenland zich inzet voor een minimale afstand van 600 meter tussen
woningen en windturbines (3MW) en bij grotere turbines zo nodig meer. Daarnaast is
draagvlak en mogelijkheden voor financiële participatie voor omwonenden een
belangrijk element in de energietransitie. Dit is daarom ook als randvoorwaarde
opgenomen in het in mei 2020 vastgestelde Toetsingskader zonne-energie
Koggenland.


Betrokken inwoners
De inwoners van Koggenland zijn erg betrokken. Onlangs vulden bijna tweeduizend
inwoners een enquête in ter voorbereiding op de nieuwe Omgevingswet. Hierin
stonden ook veel vragen over duurzaamheid. Driekwart van de inwoners vindt dat er
inderdaad iets moet gebeuren om klimaatverandering tegen te gaan en vindt een
duurzamere samenleving van belang. Qua opwek gaat de voorkeur uit naar zon boven




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>wind, vooral naar het benutten van het potentieel op daken. Wind liever niet, maar als
het ergens moet, dan bij voorkeur langs bestaande wegen en infrastructuur.


Wensen en bedenkingen op concept-RES
De gemeenteraad van Koggenland heeft in de wensen en bedenkingen op de concept-
RES meegegeven dat de huidige opwek voldoende is om op te nemen in de RES 1.0.
Ook moet de 600-metergrens voor windturbines als minimale afstand tot woningen
gehandhaafd blijven. De raad ziet mogelijkheden om met inwoners, ondernemers en
andere belanghebbenden te zoeken naar locaties waar draagvlak is voor de opwek van
duurzame energie. Daarbij zou maximaal ingezet moeten worden op de opwek van
zonne-energie op daken, waarbij zon op agrarische grond uitgesloten zou moeten zijn.
Ook moeten de randvoorwaarden van het Toetsingskader zonne-energie Koggenland
gehanteerd worden.




         Medemblik
Medemblik zet in op duurzaamheid
De gemeente Medemblik begint niet vanaf nul. Duurzaamheid is geïntegreerd in lokaal
beleid. Dit ligt vast in het programma Duurzaam Medemblik dat de volgende pijlers
omvat: elektriciteit, warmte, grondstoffen, water en groen en mobiliteit. Zij dragen
stuk voor stuk bij aan een duurzame, leefbare gemeente.


Uit dit programma volgen belangrijke speerpunten:
•        De gemeente Medemblik is in 2040 energieneutraal, aansluitend op de
         Westfriese ambitie.
•        In 2050 zijn alle woningen aardgasvrij.


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>•        De gebieden in de gemeente zijn in 2050 klimaatadaptief ingericht. Het
         vergroenen van de omgeving is daarbij een van de sleutels, het vergroten van
         de biodiversiteit een randvoorwaarde.


De gemeente is zich ervan bewust dat zij deze ambities niet kan realiseren zonder de
betrokkenheid en inbreng van inwoners, ondernemers en maatschappelijke
organisaties.


Energiebesparing
Wat je niet gebruikt, hoef je ook niet op te wekken. De gemeente is ervan overtuigd
dat energiebesparing de eerste, belangrijke stap is om energieneutraal te worden in
2040. Medemblik organiseerde diverse campagnes om inwoners te wijzen op Het altijd
goed-pakket. Dit pakket van duurzame maatregelen kunnen inwoners in hun woning
doorvoeren zonder hiervan ooit spijt te krijgen. Het bestaat uit isoleren, ventileren en
duurzame opwek.


Ook zet de gemeente in op het verduurzamen van bedrijventerreinen. Dit doet zij
onder andere met het collectief Duurzaam ondernemend Westfriesland (DOWF). In dit
collectief werken Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, Ontwikkelbedrijf Noord-
Holland Noord, Rabobank Westfriesland, Westfriese Bedrijvengroep en Westfriese
gemeenten samen. Medemblik ziet verschillende enthousiaste ondernemers die
voortrekker willen zijn om deze duurzame uitdaging samen met collega’s op hun
bedrijventerrein op te pakken.


Duurzame warmte
Het realiseren van aardgasvrije wijken is een tweede belangrijke stap om in 2040
energieneutraal te zijn. De gemeenten krijgen hierbij de regisseursrol. Samen met
onder andere woningcorporaties en de netbeheerder stelde de gemeente Medemblik
de Transitievisie Warmte (TVW) op. De TVW geeft houvast voor de planning van de
wijken die vóór en na 2030 gasloos worden.


De gemeente Medemblik vindt het belangrijk om met haar stakeholders een duurzame
coalitie te vormen die deze opgave samen met bedrijven en inwoners oppakt. Dat
vereist het organiseren van draagvlak en bewustwording door communicatie en
participatie. In de TVW wordt ook gekeken naar de kansen voor collectieve warmte,
bijvoorbeeld door de inzet van geothermie. De gemeente is van mening dat innovaties
gaan bijdragen aan deze complexe transitie.


Duurzame energieopwekking op land
De gemeente is trots op de ruimte, de prachtige lintdorpen en de ligging aan het
IJsselmeer. Dit fraaie, open landschap moet waar mogelijk behouden blijven. Het
IJsselmeer en zijn vooroevers hebben een belangrijke ecologische, recreatieve en
economische functie. Medemblik is trots op het internationale zeilwater voor zijn kust.


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Voor het uitoefenen van topzeilsport is dit onmisbaar. Het IJsselmeer is ook onmisbaar
voor de recreatieve zeil- en watersport, inclusief de riviercruise- en chartervaart. De
stad Medemblik is vanaf het water schitterend gelegen in combinatie met haar
vooroevers en de Westfriese Omringdijk. De agrarische sector vormt een waardevolle
pijler onder de economie van de gemeente. Medemblik wil dan ook zeer zorgvuldig
omgaan met het inzetten van vruchtbare, agrarische gronden voor duurzame
energieopwekking.


Als onderdeel van Westfriesland wil Medemblik zijn aandeel leveren in de landelijke
doelstelling om 35 TWh duurzame energie op te wekken op land.




In het RES-proces zocht Medemblik nadrukkelijk de inwoners, ondernemers en
agrariërs op om te vernemen hoe ze staan tegenover duurzame energieopwekking op
land. De uitkomsten gebruikte de gemeente in de besluitvorming over de concept-RES
NHN. Zo besloot de gemeente dat er geen nieuwe windturbines bij komen op het
grondgebied van Medemblik. Dit geldt voor zowel op land als in het IJsselmeer. Het
Energieopwekkingsplan Duurzaam Leefbaar vormt voor Medemblik de basis om
invulling te geven aan de landelijke opgave voor duurzame energieopwekking op land.
De ontwikkelingen van het project Wieringerhoek van Rijkswaterstaat kunnen hierbij
als aanjager dienen.


De gemeente komt na de besluitvorming over de RES 1.0 met kaders voor duurzame
energieopwekking op land. Belangrijke uitgangspunten hierbij zijn de ruimtelijke
inpassing, biodiversiteit en (financiële) participatie. Draagvlak bij inwoners,
ondernemers en agrariërs blijft daarbij belangrijk. Voldoende ruimte op het
elektriciteitsnetwerk vormt een belangrijk uitgangpunt.

Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          44
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>         Opmeer
Opmeer onderkent de klimaatopgave. Een opgave die niet alleen de gemeente
aangaat, maar ook alle inwoners, ondernemers en organisaties van de gemeente
Opmeer.


Een opgave waarbij het belang om tot oplossingen te komen voor de gemeente
Opmeer hand in hand gaat met het behoud van de cultuurhistorische en
landschappelijke waarden. Daarom heeft Opmeer vanaf het eerste moment het
standpunt ingenomen dat windenergie is uitgesloten op het grondgebied van Opmeer.


De gemeente Opmeer koestert haar cultuurhistorische en landschappelijke waarden.
In de opgave en het komen tot oplossingen vindt Opmeer het dan ook van belang dat
hiermee rekening wordt gehouden. Samen met de inwoners, ondernemers en
organisaties wil de gemeente op zoek naar oplossingen die het meest aansluiten bij
deze waarden. Tegelijkertijd wil de gemeente Opmeer haar verantwoordelijkheid
nemen om bij te dragen aan de doelen uit de RES.


Bij de klimaatopgave hoort voor de gemeente Opmeer ook de ambitie om samen met
inwoners, ondernemers en organisaties de mogelijkheden te onderzoeken om het
huidige en toekomstige energieverbruik te verminderen, bijvoorbeeld door het
isoleren van bestaande woningen, maar ook door het realiseren van duurzame
nieuwbouw. Een voorbeeld hiervan is de nieuwe woonwijk Heerenweide. Alle
huurwoningen en een woon-zorgcomplex in deze wijk zijn aardgasvrij gebouwd.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                     45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Daarbij heeft de gemeente een eigen woningbedrijf, dat al jaren investeert in
duurzaamheid. De gemiddelde gemeentelijke woning heeft een energielabel B. Ook
heeft de gemeente de afgelopen jaren al fors geïnvesteerd in de duurzaamheid van
gemeentelijke gebouwen. Daarnaast worden bij het nieuw te ontwikkelen
bedrijventerrein De Veken 4, waarvan de grond bij uitgifte volledig in handen is van de
gemeente, hoge eisen gesteld aan duurzame ontwikkelingen en energieopwekking.


Verdere verduurzaming van gemeentelijke woningen en gebouwen wordt opgepakt in
het kader van de Transitievisie Warmte Opmeer. De TVW Opmeer wordt in 2021
opgeleverd.


Aan de hand van de RES en het Westfries EnergieKompas (WEK) zoekt de gemeente
Opmeer naar mogelijkheden om met elkaar de opgave verder vorm te geven.
Zorgvuldigheid staat daarbij centraal. Belangrijke voorwaarden voor Opmeer zijn:
ruimtelijke inpassing, (financiële) participatie en behoud van cultuurhistorische en
landschappelijke waarden.


Wensen en bedenkingen op concept-RES
De gemeenteraad van Opmeer heeft een aantal wensen en bedenkingen meegegeven
ten aanzien van de landschappelijke inpassing van zonneweides op de korte en lange
termijn en de financiële participatie voor inwoners. Ook heeft de raad haar voorkeur
aangegeven voor zon op daken boven zon op land.


         Stede Broec
Stede Broec is een verstedelijkte plattelandsgemeente met sterke agrarische wortels.
De tuinderstraditie is hier zichtbaar aanwezig langs het lint en is ook zichtbaar in de
rijke verscheidenheid van woningen en schuren.


Mede doordat Stede Broec over twee treinstations beschikt, is Stede Broec vanaf de
jaren ’60 en ‘70 sterk gegroeid. Toch is de agrarische sector nog steeds een belangrijke
economische en landschappelijke factor in Stede Broec.


Als onderdeel van Westfriesland levert de gemeente haar bijdrage aan de
klimaatdoelstellingen zoals deze is vastgelegd in het college-uitvoeringsprogramma.
Belangrijke uitgangspunten hierbij voor de energieopgave zijn de ruimtelijke inpassing,
biodiversiteit en de mogelijkheid voor financiële participatie door inwoners.


Op alle terreinen waarop duurzaamheid van invloed is, kunnen stappen worden gezet.
De gemeente richt zich in hoofdzaak op voorlichting, bewustwording en
energiebesparing.


Wat gebeurt er al?


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                          46
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>Terugdringen energiegebruik bestaande woningbouw
Stede Broec heeft een relatief groot aandeel aan woningen uit de jaren ’60 tot en met
’80. Voor deze woningen geldt dat er veel voordeel valt te behalen uit maatregelen die
het energiegebruik terugdringen, zoals isolatie. Er wordt daarom actief ingezet op
besparing onder het motto: wat je niet gebruikt hoef je ook niet op te wekken. Dit
doet de gemeente onder andere in het meerjarenprogramma verduurzaming
bestaande bouw, opverschillende vlakken.


Met diverse campagnes worden inwoners geïnformeerd over hoe ze hun woning
kunnen verduurzamen en welke stappen hiertoe ondernomen kunnen worden en
rendabel zijn. De campagnes voor inwoners richten zich op isoleren, ventileren en het
opwekken van duurzame energie door zonnepanelen op daken.


Eigen gemeentelijke gebouwen
Ook de eigen gemeentelijke gebouwen moeten verduurzaamd worden. Hiervoor is een
onderzoek uitgevoerd naar hoe verduurzaming kan worden opgenomen in de
onderhoudsplannen van de eigen organisatie. Zo kan het meerjarig onderhoudsplan
omgebogen worden naar een duurzaam meerjarig onderhoudsplan.


Terugdringen energiegebruik bedrijventerreinen
De gemeente zet in op het verduurzamen van bedrijventerreinen. Dit doet zij onder
andere met het collectief Duurzaam ondernemend Westfriesland (DOWF). In dit
collectief werken Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, Ontwikkelbedrijf Noord-
Holland Noord, Rabobank Westfriesland, Westfriese Bedrijvengroep en Westfriese
gemeenten samen.


Zonnecoöperatie Westfriesland
Gemeenten kunnen de energietransitie niet alleen en zoeken daarom naar
samenwerking met andere partijen. Zo is er een samenwerking met de gemeenten
Enkhuizen en Drechterland en het burgerinitiatief Zonnecoöperatie Westfriesland.
Deze coöperatie doet naast communicatie en informatie ook concreet een verzoek
voor het plaatsen van zonnepanelen op daken. Niet elk dak is geschikt voor
zonnepanelen. Daarom biedt Zonnecoöperatie Westfriesland de gelegenheid om
zonnepanelen te plaatsen op geschikte daken van anderen en kunnen inwoners
hiervan meeprofiteren. Voorbeelden uit Stede Broec zijn bijvoorbeeld zorgboerderij ’t
Keetje en de gemeentelijke brandweergarage.


Transitievisie Warmte
In december 2019 is door Stede Broec besloten om gezamenlijk met de gemeentes
Enkhuizen en Drechterland een transitievisie op te stellen. Momenteel worden
plannen gemaakt om de burgerparticipatie goed vorm te geven. Medio 2021 zal de
raad besluiten over de visie, waarmee duidelijk wordt wanneer voor de verschillende


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>wijken uitvoeringsplannen om tot aardgasvrij te komen, opgesteld zullen worden.
Daarnaast wordt door middel van informeren, campagnes en het opzetten van
collectieve initiatieven de bestaande bouw verduurzaamd. Deze verduurzaming is
nodig om uiteindelijk een gasvrij gebouw of gasvrije woning mogelijk te maken.


De gemeente vindt het belangrijk om met haar stakeholders een duurzame coalitie te
vormen die deze opgave samen met bedrijven en inwoners oppakt. Dat vereist het
organiseren van draagvlak en bewustwording door communicatie en participatie.


Stede Broec en de RES
Wensen en bedenkingen op de concept-RES
De raad heeft geen specifieke wensen en bedenkingen over de zoekgebieden
uitgesproken, omdat Stede Broec zich op het standpunt stelt dat er slechts sprake is
van ‘te onderzoeken locaties’. Wel heeft de gemeente zich uitgesproken over de
wenselijkheid van windturbines; hierbij moet een minimale afstand van 600 meter tot
woningen in acht worden genomen.


Verder ziet de gemeente dat in de toekomstige RES’en - 2.0 en verder - aandacht komt
voor alternatieve vormen van energie. En hoe er met alternatieve plannen rekening is
gehouden bij de totstandkoming van de RES 1.0.




Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       48
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>4.Provincie Noord-Holland
Rol van de provincie Noord-Holland
De provincie Noord-Holland streeft naar klimaatneutraliteit in 2050. Om dat te
bereiken moet er veel gebeuren. De provincie werkt samen met inwoners, bedrijven,
overheden en tal van andere partijen om de energietransitie voor elkaar te krijgen. Er
wordt ingezet op energiebesparing, het slim uitwisselen van warmte en koude en het
duurzaam invullen van de resterende energiebehoefte. Daarbij heeft de provincie
verschillende rollen. Van bevoegd gezag op het gebied van het ruimtelijk
instrumentarium, tot regisseur, kennisontwikkelaar en subsidieverlener.


De RES vormt een belangrijk instrument in de verduurzaming van de
energievoorziening. De RES wordt in gezamenlijkheid, maar vanuit ieders eigen rol en
bevoegdheden, opgesteld. De provincie is, net als de gemeenten en de
waterschappen, partner in het bottom-upproces van de RES. De provincie brengt
gedurende het proces kennis in, denkt mee en inspireert. Gelet op de grote
bovenregionale impact van de energietransitie, heeft de provincie ook een taak. Deze
gaat over het maken van doelmatige keuzes, het realiseren van samenhang tussen de
deelregio’s en het beschermen en borgen van de kwaliteit van de Noord-Hollandse
natuur en het landschap en de Noord-Hollandse economie.


De inhoudelijke inbreng van de provincie is vastgelegd in het Noord-Hollands
perspectief op de Regionale Energiestrategieën. Dit document geeft richting, maar
houdt ook veel ruimte voor de regio zelf. Het geeft de kansen en aandachtspunten
voor de energietransitie vanuit provinciaal perspectief, afgewogen tegen andere
provinciale thema’s als ruimtelijke kwaliteit, economie, natuur en landbouw.


Thema’s in het Noord-Hollands Perspectief op de RES
Beschermingsregiems: In het ’NH Perspectief’ zijn uitgangspunten vastgelegd voor
energieontwikkelingen binnen de provinciale beschermingsregiems. Het gaat om
beschermingsregiems op het gebied van natuur, landschap, cultuurhistorie, aardkunde en stilte.
In de Omgevingsverordening NH2020 zijn de oude regiems Weidevogelleefgebied, Bufferzone en
Aardkundige monumenten opgegaan in het Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL). In het BPL
geldt dat de kernkwaliteiten niet mogen worden aangetast. In de wetenschap dat er een grote
opgave op ons af komt, wordt in het kader van de RES’en onderzocht welke ruimte er is binnen
de provinciale beschermingsregiems voor wind- en zonontwikkelingen. Dat is maatwerk per
gebied. Voor het beschermingsregiem Unesco Werelderfgoed Stelling van Amsterdam en
Nieuwe Hollandse Waterlinie wordt momenteel een Afsprakenkader in samenwerking met de
drie andere provincies ontwikkeld. Op basis daarvan wordt bekeken waar mogelijk wel ruimte is.
Momenteel zijn er nog verbodsbepalingen in het artikel over Unesco in de huidige
Omgevingsverordening.



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                              49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>Provinciale Staten heeft opgeroepen in de uitwerking van de RES 1.0 een stevigere regierol te
kiezen ter bescherming van de bovenregionale waarden (volgens ingediende motie bij de
behandeling van de concept–RES). De afgelopen maanden is samen met de partners verkend
hoe de uitgangspunten van het NH Perspectief zich verhouden tot de RES-zoekgebieden. Het
resultaat van deze gezamenlijke verkenning is te vinden in de gebiedspaspoorten. Sommige
gevallen vragen nog om een nadere inhoudelijke politiek-bestuurlijke belangenafweging.


Ruimtelijke samenhang en kwaliteit: De provincie vindt het belangrijk dat zoekgebieden worden
uitgewerkt in voldoende onderlinge samenhang en integraliteit met hun omgeving. Dit komt ten
goede aan de ruimtelijke kwaliteit, maar ook aan een effectieve benutting van de ruimte en
energie-infrastructuur. Ook dient bij de uitwerking van zoekgebieden rekening te worden
gehouden met de lokale kwaliteiten en opgaven. Afgelopen maanden hebben diverse
ontwerptrajecten plaatsgevonden in de RES-zoekgebieden. Veelal op regionaal niveau. Als
provincie ondersteunen we gemeenten en regio’s met kennis en ontwerpvaardigheden. Verder
hebben we als provincie in een viertal gebieden de regie genomen om de zoekgebieden aldaar
op een samenhangende wijze uit te werken. Het betreft de A9-zone, A7-zone, Diemerscheg en
de Greenports (zie verder katern thematafels).


Participatie: Maatschappelijk draagvlak is zeer belangrijk in het RES-proces. Zeggenschap en
financiële participatie dragen bij aan het slagen van de energietransitie. Zoals vastgelegd in de
startnotitie RES en het Noord-Hollands Perspectief is het organiseren van participatie primair
een gemeentelijke verantwoordelijkheid. Als provincie dragen we bij door zogenaamde
kennisdeeldagen te organiseren over participatie waar goede (gemeentelijke) voorbeelden
gedeeld worden en bij te dragen aan het katern financiële participatie. Verder ondersteunen we
de gemeenten financieel op dit punt via onze bijdrage aan het programmabureau. Voor
Provinciale Staten is (financiële) participatie van groot belang getuige de daarover ingediende
moties bij de behandeling van de concept-RES. Daarom stellen we een beleidskader participatie
op, ook omdat verankering van regels met betrekking tot participatie in de
Omgevingsverordening niet mogelijk is.


Kwantiteit bod: Bij de vaststelling van de RES-startnotitie hebben Provinciale Staten vastgelegd
dat van de RES een substantieel aanbod hernieuwbare opwekking wordt verwacht voor 2030,
dat recht doet aan het verbruik en de potentie van de Noord-Hollandse regio’s. Dit is in het
Noord-Hollands Perspectief vastgelegd. Verder dient het RES-aanbod voldoende concreet en
uitvoerbaar te zijn.


Data: Eenduidigheid, vergelijkbaarheid en optelbaarheid van cijfers zijn cruciaal om te komen tot
goede plannen op het gebied van duurzame energie en om straks de voortgang gezamenlijk te
kunnen monitoren. Als provincie hebben we de afgelopen maanden verkend hoe we een
regierol kunnen nemen in het (digitaal) verzamelen, beheren en delen van data. Afspraken
hierover worden de komende periode uitgewerkt in het regionaal uitvoeringsprogramma.


Tools en stimuleringsregelingen voor uitvoering van de RES

Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                                    50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>De provincie Noord-Holland stimuleert de realisatie van zonne-energie op
daken en nutsfuncties. Voor de periode 2019-2021 is een bedrag van in totaal 4,5
miljoen euro beschikbaar voor de hieronder benoemde activiteiten. Het thema zonne-
energie is nog volop in ontwikkeling. De provincie staat daarom open voor nieuwe
ideeën en samenwerking om zonne-energie te versnellen, ook in het kader van de RES.


Aanjagen zon op daken
Noord-Hollandse bedrijven kunnen gebruikmaken van de HIRB-regeling die inzet op
brede verduurzaming van bedrijventerreinen. Met de versnellingsaanpak Zon op
bedrijfsdaken worden ondernemers op weg geholpen om te komen tot de realisatie
van zonnepanelen. In dit project wordt zo veel mogelijk samengewerkt met bestaande
duurzaamheidscampagnes en -collectieven. Daarnaast is de provincie de pilot
Gebiedsaanpak zon op agrarische daken gestart, samen met LTO Noord, Liander,
Rabobank en drie gemeenten. Doel is te komen tot een versnelling van zonne-energie
op agrarisch vastgoed. Tijdens informatiebijeenkomsten worden agrarische
ondernemers geïnformeerd over het traject. Geïnteresseerden krijgen vervolgens een
zonadvies op maat. Het traject vormt voor Liander een strategische agenda voor
netverzwaring. Verder verzorgt de provincie de Zonatlas, werkt zij actief samen met
Stichting Schooldakrevolutie en stimuleert de provincie via het woonbeleid de
realisatie van zonnepanelen op nieuwbouw.


Aanjagen zon op parkeerplaatsen
De provincie Noord-Holland en de gemeente Rotterdam hebben samen met Sobolt de
applicatie Park the Sun ontwikkeld. Veel parkeerterreinen kunnen slimmer benut
worden door overdekt parkeren te combineren met de opwek van energie met
zonnepanelen. Met behulp van de tool kan eenvoudig inzichtelijk gemaakt worden
welke terreinen geschikt zijn, hoeveel energie kan worden opgewekt en wat de
investeringen en de terugverdientijd zijn. Hiermee kunnen de zoekgebieden ‘zon op
parkeerplaatsen’ nader onderzocht worden en kan de potentie sneller benut gaan
worden.



Innovatief meervoudig ruimtegebruik
De provincie juicht innovatief meervoudig ruimtegebruik toe. Zonne-energie kan op
veel meer plekken dan alleen op daken. Zo wordt gewerkt aan een tool die de potentie
en businesscase van zonparkeren in Noord-Holland in beeld gaat brengen. De tool
moet gemeenten en ontwikkelaars handvatten bieden om tot de realisatie
van zonparkings te komen. Verder neemt de provincie deel in het Nationaal
Consortium Zon op Water. In dit samenwerkingsverband worden de mogelijkheden
voor drijvende zonnepanelen onderzocht en aangejaagd.


De inzet van het eigen (infra-)areaal



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                      51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>De provincie Noord-Holland wil haar infrastructuur inzetten voor de opwekking van
duurzame energie. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om de toepassing van zon-
geluidschermen en zon-geleiderails, maar ook om de plaatsing van
zonnepanelen op bermen, taluds en steunpunten. Er loopt een aantal pilots. Dit
wordt de komende tijd uitgebreid tot concrete uitvoeringsprojecten. Verder neemt de
provincie deel in SolaRoad. Naast de provincie zetten ook het Rijksvastgoedbedrijf,
Rijkswaterstaat en Staatsbosbeheer het eigen areaal in en biedt het waterschap zijn
gronden aan voor de opwek van wind- en zonne-energie.


Overige stimuleringsregelingen duurzame energie
Tot slot zijn er diverse regelingen waarmee Noord-Holland een impuls geeft aan (de
grootschalige opwekking van) duurzame energie, zoals:
•   Participatiefonds Duurzame Economie Noord-Holland (PDENH): investeringsfonds
    voor duurzame bedrijven en initiatieven in Noord-Holland.
•   Programma Investeringsgereed Innovatief MKB Noord-Holland (PIM): initiatief van
    de provincie Noord-Holland om innovatieve en duurzame mkb’ers te helpen met
    financieringsvragen.
•   GO!-NH: stimuleert vernieuwende ideeën op het gebied van circulaire economie
    en duurzame mobiliteit. In het programma worden ondernemers ondersteund
    met het verder ontwikkelen van hun innovatieve idee tot een uitvoerbaar product
    of dienst.
•   Kansen voor West.
•   Regeling duurzaamheidsinitiatieven burgercollectieven Noord-Holland: provincie
    Noord-Holland verstrekt subsidie aan burgercollectieven om burgers te stimuleren
    te investeren in duurzaamheidsmaatregelen.




5.Hoogheemraadschap Hollands
  Noorderkwartier
Rol Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK)
HHNK is verantwoordelijk voor afvalwaterzuivering, het beheer van de
oppervlaktewateren, waterkeringen en bergingsgebieden, grondwater en
ondersteunende waterstaatkundige kunstwerken. Daar waar gemeenten en provincie
verantwoordelijk zijn voor de ruimtelijke inpassing van energieambities, beperkt het
waterschap zich tot de wettelijk toetsende rol als het gaat om energieopwek op of aan
keringen en oppervlaktewater. Het waterschap werkt samen in de RES om bij te
dragen aan een toekomstgerichte samenleving waarin milieu en leefbaarheid centraal
staan en ingespeeld wordt op onder andere de klimaatverandering.



Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                       52
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Naast de kerntaken en verantwoordelijkheden heeft HHNK, als eigenaar en beheerder
van grote water- en landoppervlakten, ook een belangrijke rol bij het realiseren van de
duurzame-energieambities. Het waterschap heeft de ambitie energie- en/of CO2-
neutraal te zijn in 2025. Om dit te bereiken is HHNK al actief aan de slag met het
realiseren van duurzame energie binnen de beschikbare ruimte van de eigendommen.


Daar waar zich koppelkansen voordoen tussen taakvelden en opgaven van het
waterschap en initiatieven op het gebied van energietransitie, zoekt HHNK graag de
samenwerking. Gedacht kan worden aan klimaatadaptatie, waterkwantiteit- en
waterkwaliteitsopgaven en biodiversiteitsontwikkeling. Samenwerken in de RES biedt
mogelijkheden om deze doelstellingen sneller en efficiënter te behalen. Bij het
uitwerken van zoekgebieden kan HHNK een belangrijke rol vervullen bij het
identificeren, concretiseren en uiteindelijk implementeren van deze koppelkansen.


Daarnaast speelt HHNK een rol in het warmtevraagstuk. Bij het verwarmen en koelen
van gebouwen kan thermische energie uit water (aquathermie) ingezet worden.
Aquathermie, opgesplitst in energie uit afvalwater (TEA), oppervlaktewater (TEO) en
drinkwater (TED), heeft een groot potentieel, waarbij opgemerkt dient te worden dat
drinkwater niet de verantwoordelijkheid van het waterschap is. HHNK zet, onder
voorwaarden, deze thermische warmtebronnen graag in voor lage- en
middentemperatuur-warmte/koudenetten. Hierbij is aandacht nodig voor de
ecologische impact (positief en negatief) van het onttrekken van warmte uit water 2 en
de mogelijke impact op de waterkwaliteit en -kwantiteit.




2   Adviezen Commissie m.e.r., 17 september 2020, 20200917-Advies-Commissie-MER-NHZ.pdf (energieregionhz.nl).


Katern RES 1.0 – Rollen, beleidskaders en instrumenten overheden NHN
                                                                                                53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>