<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>+




    Iedereen laten participeren
        Beleidsplan 2018-2021
           WerkSaam Westfriesland
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Voorwoord

Beleid met hart en ziel
De combinatieorganisatie WerkSaam bestaat nu bijna 3 jaar. We zijn een relatief nieuwe
organisatie die de afgelopen jaren hard heeft gewerkt om stevig op eigen benen te staan,
te groeien en een eigen ‘gezicht’ te krijgen. Geen gemakkelijke opgave als je bedenkt dat
we voor verschillende bestuurlijke opdrachtgevers werken met elk hun eigen wensen.
Daarnaast zijn we een mix van medewerkers van 7 verschillende gemeenten met elk hun
eigen bedrijfscultuur én het voormalige SW-bedrijf Op/maat.


Naast een groeiende organisatie is WerkSaam ook een lerende organisatie. In januari
2015 verscheen ons eerste beleidsplan. Dit plan bleek na ruim een jaar al achterhaald
door allerlei wijzigingen in de wet- en regelgeving en ontwikkelingen, zowel binnen als
buiten WerkSaam. Kortom, tijd voor een nieuw beleidsplan; de leidraad voor wat we de
komende jaren willen bereiken en gaan doen.


Dit plan is uitgewerkt in samenspraak met onze opdrachtgevers en op basis van onze
eigen ervaringen en arbeidsmarktontwikkelingen. Zo vroegen we de 7 gemeenteraden
om feedback. We keken als organisatie terug naar onze eigen ervaringen. We
inventariseerden alle verbeterpunten en analyseerden de regionale en landelijke trends
en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt.


In 2015 was er sprake van voorzichtig economisch herstel. Dit herstel zet gelukkig nu
echt door, waardoor er in bepaalde sectoren zelfs krapte op de arbeidsmarkt dreigt te
ontstaan. Ondanks het economische zonnetje, blijven er ook in Westfriesland inwoners in
de schaduw staan, omdat zij een beroep moeten doen op een uitkering.


Voor deze mensen zet WerkSaam zich met hart en ziel in. Hoe? Dat leest u in ons nieuwe
beleidsplan.


Marjolijn Dölle
Algemeen directeur WerkSaam




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Samenvatting
Missie, visie en opdracht WerkSaam
De missie en visie van WerkSaam is gericht op het bemiddelen van mensen met een
afstand tot de arbeidsmarkt. Dit doen we door maatwerk te leveren en per persoon te
kijken wat er nodig is om iedereen te laten participeren in de samenleving. Daarbij willen
we iedereen naar vermogen laten werken. Het is belangrijk dat werkgevers in dit proces
betrokken zijn. Zonder werkgevers kunnen wij deze doelstelling niet behalen.


Onze opdracht is om de verschillende doelgroepen van WerkSaam te bemiddelen richting
werk. Het gaat om mensen met een SW-dienstverband of beschut werk,
bijstandsgerechtigden en ook niet-uitkeringsgerechtigden. WerkSaam werkt daarbij op
basis van het model van in-, door- en uitstroom. Hieruit vloeien 3 doelstellingen voort:
het beperken van de uitkeringslast, het ontwikkelen van cliënten en het bevorderen van
de uitstroom van cliënten naar regulier werk.


De afgelopen 3 jaar
WerkSaam heeft de afgelopen 3 jaar strategische keuzes in de uitvoering gemaakt. We
zijn begonnen met een regionale uitvoering van het arbeidsmarktbeleid en re-integratie.
We hebben ons daarbij voornamelijk gericht op het bemiddelen van kansrijke cliënten, de
vraag van werkgevers stond hierbij centraal. In eerste instantie zonder een
doelgroepenbeleid. Steeds vaker blijkt echter dat sommige werkzoekenden een
specifiekere aanpak behoeven. We zijn streng aan de poort geweest om alle aanvragen
te screenen en gelijk in te zetten op het vinden van werk. Bij het niet nakomen van
afspraken leggen we in relatief weinig gevallen maatregelen op. Tot slot proberen we de
dienstverlening laagdrempelig en soepel te laten verlopen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Analyse Arbeidsmarkt
Uit de analyse van de arbeidsmarkt vallen een aantal interessante dingen op. We zien dat
de economie stabiliseert en daarmee ook de werkgelegenheid voor de komende jaren
gaat stijgen. Vooral in de zorg zien we een stijging van het aantal banen. In bepaalde
sectoren wordt de arbeidsmarkt krapper. In de sectoren zorg & welzijn, bouw en
onderwijs, maar ook de ICT zien we een toename van de vacaturegraad. De
beroepsbevolking groeit, vooral in de groep personen van 55 t/m 64 jaar. Naar
verwachting daalt het aantal WW-uitkeringen in alle leeftijdsklassen. Ook in
Westfriesland zien we de bovenstaande ontwikkelingen. Daarnaast zien we een stijging
van het aantal banen in de regio’s buiten Alkmaar. Het aantal uitkeringsgerechtigden
blijft tot 2021 stijgen.


Beleidskeuzes komende 4 jaar
Om de bovenstaande doelstellingen te verwezenlijken, richt WerkSaam zich de komende
jaren op maatwerk. WerkSaam biedt trajecten en instrumenten aan afgestemd op de
behoefte en mogelijkheden van de cliënt. Afhankelijk van de doelgroep waar een cliënt
onder valt, wordt een werkwijze op maat gehanteerd. Het doelgroepregister is hierbij een
belangrijk instrument.
WerkSaam is ook de komende 4 jaar streng aan de poort. Iedere cliënt wordt zorgvuldig
gescreend voor het recht op bijstand. Voor jongeren hanteren we een zoektijd en
bemiddelt het Jongerenloket deze doelgroep naar onderwijs of werk.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Inzet participatie- en doelladder
Om te bepalen in welke doelgroep iemand valt, wordt de cliënt bij elke aanvraag
ingedeeld op de participatieladder en doelladder. Daarnaast wordt het groeipotentieel
bepaald om een passend re-integratietraject te kunnen bieden. Alle cliënten die kunnen
werken, worden aangemeld bij een leer-werkbedrijf zodat hun kansen op de
arbeidsmarkt toenemen. De sollicitatieplicht voor een cliënt wordt individueel beoordeeld.
Als iemand niet in staat is om aan het werk te gaan, kan die vrijgesteld worden van
sollicitatieverplichtingen. Om de kansen op de arbeidsmarkt te vergroten, worden
WerkSaam-cliënten ontwikkeld door onder meer het trainen van
werknemersvaardigheden en/of een opleiding. Deze middelen worden vaak ingezet in
combinatie met een werkplek bij een werkgever. Afhankelijk van de situatie kan dat eerst
een onbetaalde of gelijk een betaalde werkplek zijn. Voor cliënten die nog niet toe zijn
aan betaald werk, kan een participatieplaats ingezet worden. Voor cliënten die wel
betaald aan het werk kunnen, maar daarvoor begeleiding of een werkplekaanpassing
nodig hebben, is beschut werk een optie. Voor een grote groep cliënten die niet in staat
zijn om het wettelijk minimumloon te verdienen, is loonkostensubsidie beschikbaar.


Om laaggeletterdheid tegen te gaan, richt WerkSaam zogenaamde taalpleinen in waar
mensen terecht kunnen voor hulp met het lezen, schrijven en rekenen. Verder wordt het
digitale trainingsaanbod van WerkSaam uitgebreid.



Bevorderen uitstroom cliënten
Om de uitstroom te bevorderen stimuleert WerkSaam alle cliënten en SW-medewerkers
om te werken naar vermogen. Vanuit het WerkgeversServicepunt worden werkgevers
benaderd om gezamenlijk actie te ondernemen om sociaal te ondernemen. En om
mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een kans te geven om terug te keren in het
arbeidsproces. Werkgevers kunnen bij het WerkgeversServicepunt ook terecht voor
personeelsvoorziening, informatie en advies over de arbeidsmarkt. Om de uitstroom ook
op andere manieren te stimuleren, worden cliënten die daartoe in staat zijn
aangemoedigd om zelfstandig te ondernemen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Handhaving nieuwe stijl
WerkSaam heeft besloten om voor het handhaven een nieuwe weg in te slaan. Uit
onderzoek blijkt namelijk dat een andere stijl van handhaven betere resultaten oplevert.
Bij het ‘handhaven nieuwe stijl’ is het leveren van maatwerk van toepassing. In veel
gevallen is er bij fraude geen sprake van opzet. In het geval van opzettelijke fraude
treedt WerkSaam hard op. Cliënten worden goed geïnformeerd met een spelregelboekje
en de maatregelen en boetes worden beoordeeld.


Inkomen
Bij het verstrekken van uitkeringen maakt WerkSaam gebruik van de mogelijkheid om de
kostendelersnorm in uitzonderingsgevallen, zoals crisissituaties, niet toe te passen.
Gemeenteraden hebben ons gevraagd om hier soepeler mee om te gaan. Daarnaast
wordt parttime werk gestimuleerd door de wettelijke inkomstenvrijlating, steeds in
overleg met de cliënt, toe te passen. Ten onrechte uitgekeerde bijstand wordt altijd
teruggevorderd, ook in de gevallen dat we niet verplicht zijn om dit te doen. Daarnaast
voeren we een actief verhaalsbeleid.


Sturen en bijsturen
WerkSaam stuurt op resultaat en evalueert haar beleid en uitvoering. Aan cliënten en
klanten (werkgevers) en gemeenten wordt feedback gevraagd.


Financiën
WerkSaam heeft afspraken met gemeenten over de financiering van uitkeringen, re-
integratiebudget en bedrijfsvoering. Gemeenten hebben de mogelijkheid om maximaal
10% van het re-integratiebudget in te zetten voor projecten die de gemeenteraad kiest
(dit wordt “couleur locale” genoemd). Om een minimale omzet en werk te garanderen
voor de doelgroepen van WerkSaam hebben gemeenten en WerkSaam afspraken
gemaakt: de zogenaamde bonus-malus regeling.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave


Voorwoord ....................................................................................................................................................... 1

Samenvatting ................................................................................................................................................... 2

Inhoudsopgave................................................................................................................................................. 6

Hoofdstuk 1 – Missie, visie, strategie en organisatie ...................................................................................... 11
   1.1        Onze missie ............................................................................................................................................ 11

   1.2        Onze visie............................................................................................................................................... 11

   1.3        Onze kernwaarden ................................................................................................................................ 11

   1.4        Onze organisatiestrategie ..................................................................................................................... 12

   1.5        Organigram – organisatiestructuur WerkSaam .................................................................................... 13

   1.6        Wat is onze opdracht?........................................................................................................................... 14

   1.7        Dienstverleningsconcept en doelstellingen ........................................................................................... 15

   1.8        Cliëntenraad WerkSaam ....................................................................................................................... 16

   1.9        Privacybeleid ......................................................................................................................................... 16


Hoofdstuk 2 – Analyse eigen organisatie en werkveld .................................................................................... 17
   2.1        Keuzes in de eerste 3 jaar WerkSaam ................................................................................................... 17

   2.2        Input 7 Westfriese gemeenteraden ....................................................................................................... 20

   2.3        Arbeidsmarktanalyse ............................................................................................................................. 21

   2.4        Analyse cliëntenbestand........................................................................................................................ 28


Hoofdstuk 3 – Doelgroepen WerkSaam .......................................................................................................... 34
   3.1        Jongeren ................................................................................................................................................ 34

   3.2        Vergunninghouders ............................................................................................................................... 35

   3.3        Ouderen ................................................................................................................................................. 35

   3.4        Mensen met en arbeidsbeperking ......................................................................................................... 36

   3.5        Dak- en thuislozen ................................................................................................................................. 36




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                                                                                       6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>   3.6       Zorgcliënten........................................................................................................................................... 37


Hoofdstuk 4 – Beleidskeuzes .......................................................................................................................... 39
   4.1       Beleidskeuzes op hoofdlijnen ................................................................................................................ 39

   4.2       De omgekeerde toets – denken vanuit de cliënt ................................................................................... 40


Hoofdstuk 5 – Voorkomen van instroom ........................................................................................................ 41
   5.1       Aanvraagprocedure ............................................................................................................................... 41

   5.2       Gebruik participatieladder en doelladder ............................................................................................. 42

   5.3       Sollicitatieplicht op maat ....................................................................................................................... 43


Hoofdstuk 6 – Doorstroom door ontwikkeling ............................................................................................... 44
   6.1       Inzet instrumenten en trajecten ............................................................................................................ 44

   6.2       Beleid loonkostensubsidie ..................................................................................................................... 46

   6.3       Beleid Tegenprestatie ............................................................................................................................ 47

   6.4       Beleid participatieplaats ....................................................................................................................... 48

   6.5       Beleid leer-werkbedrijf .......................................................................................................................... 49

   6.6       Beleid beschut werk............................................................................................................................... 50

   6.7       Taalontwikkeling ................................................................................................................................... 53


Hoofdstuk 7 – Bevorderen van uitstroom....................................................................................................... 55
   7.1       Werkgeversdienstverlening en WerkgeversServicepunt ....................................................................... 55

   7.2       Social Return on Investment (SROI) ....................................................................................................... 56

   7.3       Verdringing voorkomen ......................................................................................................................... 57

   7.4       Zelfstandig ondernemen ....................................................................................................................... 58

   7.5       Deeltijd ondernemen in de bijstand ...................................................................................................... 58

   7.6       Uitstroompremie ................................................................................................................................... 59


Hoofdstuk 8 – Handhaving nieuwe stijl .......................................................................................................... 60
   8.1       Recente onderzoeken handhaving ........................................................................................................ 61

   8.2       Handhaving nieuwe stijl ........................................................................................................................ 63




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                                                                                    7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 9 – Verstrekking van uitkeringen................................................................................................... 64
   9.1        Kostendelersnorm ................................................................................................................................. 64

   9.2        Beleid vrijlating van inkomsten uit arbeid ............................................................................................. 66

   9.3        Beleid verlagen uitkering ....................................................................................................................... 67

   9.4        Beleid aanvullende bijzondere bijstand jongeren .................................................................................. 68

   9.5        Beleid terugvordering van bijstand ....................................................................................................... 69

   9.6        Beleid verhaal van bijstand ................................................................................................................... 69


Hoofdstuk 10 - Evalueren en bijstellen ........................................................................................................... 71
   10.1       Klant- en cliënttevredenheidsonderzoek ............................................................................................... 71

   10.2       Sturingsinformatie ................................................................................................................................. 72


Hoofdstuk 11 – Financiële paragraaf .............................................................................................................. 73
   11.1       Budgetten .............................................................................................................................................. 73

   11.2       Subsidieregelingen ................................................................................................................................ 74

   11.3       Couleur locale ........................................................................................................................................ 74

   11.4       Regeling bijdragen gemeenten aan commerciële activiteiten (bonus-malusregeling) ......................... 75

   11.5       Bonus-malusregeling, banenafspraak en SROI ..................................................................................... 76


Bijlagen .......................................................................................................................................................... 79
   Bijlage 1 | Samenvatting gesprekken beleidsevaluatie met gemeenten .......................................................... 79

   Bijlage 2 | Meldpunt Verdringing ...................................................................................................................... 83

   Bijlage 3 | Analyse uitkeringsbestand WerkSaam 2016 (hele regio) ................................................................ 84

   Bijlage 4 | Traject voor vergunninghouders .................................................................................................... 102

   Bijlage 5 | Wet banenafspraak ....................................................................................................................... 103

   Bijlage 6 | Uitleg participatieladder ................................................................................................................ 104

   Bijlage 7 | Toelichting uitstroompremie ......................................................................................................... 106

   Bijlage 8 | Re-integratieinstrumenten ............................................................................................................ 107




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                                                                                      8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Cartoons
In dit document wordt gebruik gemaakt van de cartoons van Clip en Claar. De tekenaar van de
cartoons is Stef Ringoot. Deze en meer cartoons kunnen gevonden worden op de site van Stichting
Clip, via www.stichtingclip.nl. Wij danken hen voor het ter beschikking stellen van deze illustraties.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                     9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Inleiding

Dit beleidsplan van WerkSaam is opgesteld voor de periode van 2018-2021. Het eerste
beleidsplan na de oprichting van WerkSaam was vooral gericht op het invoeren van de
nieuwe Participatiewet. Na bijna 3 jaar ervaring met de uitvoering van de nieuwe wet,
weten we veel beter wat werkt en wat beter kan.


Met dit nieuwe plan kan WerkSaam beter inspelen op de veranderende situatie op de
arbeidsmarkt. De afgelopen 3 jaar was er sprake van een voorzichtig economisch herstel.
Ook in onze arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord neemt het aantal banen toe (zie
hoofdstuk 2.3). Ondanks de hoge uitstroom naar werk was de instroom groter en is het
aantal mensen in de bijstand toegenomen (zie hoofdstuk 2.4). Aan WerkSaam de
uitdaging om er de komende periode voor te zorgen dat ook deze mensen op een goede
manier geholpen worden aan werk, inkomen en ontwikkeling.


Het beleidsplan voor de jaren 2018-2021 is geschreven als leidraad voor iedereen die te
maken heeft met WerkSaam. Intern zijn dat de eigen medewerkers en bestuursleden.
Extern zijn dat de 7 gemeenteraden, WerkSaam-cliënten en SW-medewerkers en alle
betrokken partijen.


Voor het samenstellen en uitwerken van dit plan heeft WerkSaam gebruikgemaakt van
de input van de 7 gemeenteraden, eigen medewerkers en de cliëntenraad. Daarnaast zijn
de arbeidsmarkt en interne organisatie geanalyseerd, is het beleidsplan uit 2015
geëvalueerd en zijn ontwikkelingen in het vakgebied in kaart gebracht.


Leeswijzer
Het beleidsplan is zo ingedeeld dat het eerst inzoomt op de eigen organisatie en de
analyse van de arbeidsmarkt en het beleid van de afgelopen 3 jaar. Hoofdstuk 1
omschrijft de missie en de strategie van WerkSaam en in hoofdstuk 2 analyseren we alle
factoren die invloed uitoefenen op het beleid van WerkSaam.
Na een omschrijving van de belangrijkste WerkSaam-doelgroepen in hoofdstuk 3,
introduceren we in de hoofdstukken 4 t/m 10 het beleid voor de komende jaren. Daarbij
wordt steeds aangegeven waarom we bepaalde beleidskeuzes hebben voorgezet of
gewijzigd. Hoofdstuk 11 is tot slot de financiële paragraaf.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 1 – Missie, visie, strategie en organisatie

WerkSaam is op 1 januari 2015 opgericht om in opdracht van de 7 Westfriese gemeenten
onder meer de Participatiewet en de voormalige Wsw uit te voeren. WerkSaam wil dat
doen vanuit een duidelijke missie, visie en strategie en met een voor alle betrokkenen
herkenbaar gezicht.


Iedereen die in Westfriesland kan participeren, willen wij mee laten doen. Voor
WerkSaam betekent participeren waar mogelijk meedoen in betaald werk. De talenten
van mensen en de wensen van de werkgever staan daarbij centraal. WerkSaam gaat uit
van de eigen kracht van mensen. Het doel van WerkSaam is vooral passend werk te
vinden voor mensen. Regulier werk waar dat kan en beschut werken waar het nodig is.

1.1    Onze missie
Het is onze missie om dé arbeidsbemiddelaar van Westfriesland te zijn. Wij staan voor
werk, ontwikkeling van onze cliënten en inkomen.

1.2    Onze visie
WerkSaam is ervan overtuigd dat werken loont in de brede zin van het woord en wil dat
iedereen naar vermogen meedoet aan het arbeidsproces. WerkSaam maakt dit mogelijk
door maatwerk te leveren op het gebied van arbeidsbemiddeling, arbeidsontwikkeling en
inkomensondersteuning.

1.3    Onze kernwaarden
WerkSaam heeft vier kernwaarden, die bepalend zijn voor onze werkwijze en relatie met
medewerkers, cliënten, klanten en stakeholders. Vanuit deze waarden bouwen wij verder
aan een WerkSaam Westfriesland:
Open                   transparantie in alles wat we doen.
Ondernemend            resultaat behalen.
Professioneel          een kwalitatieve dienstverlening.
Verbindend             samenwerken met partners, om met elkaar één doel te bereiken.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>1.4    Onze organisatiestrategie
WerkSaam wil iedereen die kan en wil naar vermogen laten werken. We werken aan
duurzame arbeidsmarktoplossingen en dragen hiermee bij aan een gezonde
arbeidsmarktregio. Door te investeren in werk, in combinatie met handhaving, ontvangt
iemand alleen een uitkering als dit echt nodig is. Dit draagt bij aan een gevoel van
rechtvaardigheid en draagvlak voor de sociale zekerheid. Verder beperken we het aantal
laaggeletterden in Westfriesland, want taal is de sleutel naar volwaardig meedoen in de
samenleving.


Iedereen heeft recht op werk. WerkSaam maakt dit mogelijk door maatwerk te leveren
op het gebied van arbeidsbemiddeling, arbeidsontwikkeling en (tijdelijke)
inkomensondersteuning. Het liefst voorkomen wij dat iemand een beroep op bijstand
moet doen. Werkervaring is ons instrument op weg naar betaald werk. Zo is werken met
behoud van uitkering onderdeel van een re-integratieplan en draagt het bij aan een
duurzame uitstroom naar betaald werk.


Wat kunnen cliënten van ons verwachten?
Wij kennen onze cliënten goed en door het geven van aandacht investeren we in hun
persoonlijke ontwikkeling. We coachen en stimuleren en zijn alleen streng als dat nodig
is. Onze cliënten hebben invloed op hun re-integratieplan en voelen zich daardoor
eigenaar van het plan. Binnen de kaders van de wet zoeken wij steeds naar
mogelijkheden om duurzame plaatsingen op de arbeidsmarkt te realiseren.


Wat kunnen opdrachtgevers van ons verwachten?
Werk is voor WerkSaam het belangrijkste re-integratieinstrument. Door partnerschappen
met opdrachtgevers hebben wij een veelzijdig werkaanbod in onze leer-werkbedrijven.
Wsw’ers kunnen blijvend (beschut) werken en cliënten krijgen een kans om zich te
ontwikkelen op weg naar regulier werk.


Wat kunnen werkgevers van ons verwachten?
Wij kennen de werkgevers in onze regio en die werkgevers zijn bekend met het
WerkgeversServicepunt. Vanuit het servicepunt geven wij advies en ondersteunen we
werkgevers bij personeelsvraagstukken. Maatschappelijk verantwoord ondernemen staat
centraal bij onze partnerschappen met werkgevers.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Wat kunnen partners van ons verwachten?
Wij werken samen met organisaties die ons kunnen aanvullen om onze missie waar te
maken. Onze partners zijn onder meer gemeenten, UWV, RPA NHN, zorginstellingen,
vrijwilligersorganisaties en het onderwijs. Speciale aandacht is er voor samenwerking
met de gebiedsteams en de partners in het jongerenloket. We werken complementair en
daar waar nodig verwijzen we cliënten door naar onze partners voor de juiste
ondersteuning.


Wie zijn de WerkSaam-medewerkers?
De medewerkers van WerkSaam zijn professioneel en weten wat er speelt in de
organisatie en in de samenleving. We voelen ons verbonden aan de doelen en de visie.
Wij werken in een cultuur van vertrouwen en eigen verantwoordelijkheid. Wij leren en
verbeteren continu.



1.5    Organigram – organisatiestructuur WerkSaam




Figuur 1 | Organigram WerkSaam Westfriesland


Om werkgevers te bedienen werkt WerkSaam samen met het UWV in het
WerkgeversServicepunt Noord-Holland Noord. In paragraaf 7.1 wordt verder ingegaan op
het WerkgeversServicepunt.
WerkSaam heeft een Cliëntenraad (zie 1.8) en een OR.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>1.6    Wat is onze opdracht?
WerkSaam heeft verschillende kerntaken die voortvloeien uit verschillende wetten. Wat
deze wetten en dus onze opdrachten bindt, is het ondersteunen van mensen naar werk
en tijdelijk inkomen als zij hier niet zelfstandig toe in staat zijn.


De meeste mensen die WerkSaam ondersteunt, hebben een uitkering. Maar er zijn ook
mensen zonder uitkering die wij bemiddelen naar werk, bijvoorbeeld jongeren.


Overzicht wetten, regels en WerkSaam-doelgroepen
Wet- en regelgeving                Inkomenssituatie van de cliënten
Participatiewet, IOAW en            Bijstandsgerechtigden
IOAZ                                Niet-uitkeringsgerechtigden (nuggers)
                                    Wajonggerechtigden, uitsluitend voor het onderdeel
                                      ‘beschut werk’ van de Participatiewet
                                    Werknemers met een baan in het kader van de
                                      voorziening beschut werk
                                    Werkenden met loonkostensubsidie in het kader van
                                      de Participatiewet

Bbz                                   Zelfstandig ondernemers met een inkomen onder
                                       bijstandsniveau
                                      Bijstandsgerechtigden die als zelfstandig ondernemer
                                       aan de slag kunnen
                                      Oudere zelfstandigen (55+) met een niet-
                                       levensvatbaar bedrijf
                                      Zelfstandigen die hun bedrijf willen beëindigen.

Wsw                                   Werknemers met een baan in het kader van de Wsw

Het onderdeel ‘aanpak                 Volwassenen    (18 jaar en ouder) die moeite hebben
laaggeletterdheid’ van de              met lezen en   schrijven:
Wet educatie en                                       Werkenden
beroepsonderwijs (WEB)                                Uitkeringsgerechtigden
                                                      Nuggers

Tabel 1 | Wet- en regelgeving in relatie tot de verschillende doelgroepen qua
inkomenssituatie




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                             14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>1.7        Dienstverleningsconcept en doelstellingen
WerkSaam werkt op basis van het model van in-, door- en uitstroom. Onze
uitgangspunten zijn daarbij:


          WerkSaam gaat voor passend werk voor de cliënt/SW-medewerker, waarbij iedere
           gewerkte dag er één is.
          Werken moet lonen.


Ons dienstverleningsconcept richt zich op de uitstroom van cliënten naar regulier werk.
De realiteit is dat een groot deel van onze cliënten niet of niet volledig uit de uitkering
kan komen. Deze cliënten doen wij een passend aanbod. Als het om zorgcliënten gaat,
dragen we ze over aan de gemeente. In paragraaf 3.6 wordt verder ingegaan op de
zorgcliënten.



  Instroom door:                     Doorstroom van:             Uitstroom naar:
  - Een lichamelijke of              1. Bemiddelbare             1. Betaald werk:
     psychische                      cliënten                       - volledig
     beperking                       2. Ontwikkelbare               - deeltijd
  - Een taalprobleem                 cliënten                    2. Betaald werk met
  - Onvoldoende                      3. Zorgcliënten             ondersteuning:
     vaardigheden of                                                - loonkostensubsidie
     werkervaring                                                   - beschut werk




           INSTROOM                   DOORSTROOM                     UITSTROOM




                                        Doelstellingen

            Beperken                    Ontwikkelen                  Bevorderen
          uitkeringslast                  cliënten                    uitstroom




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                              15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>Figuur 2 | Doelstellingen WerkSaam

1.8       Cliëntenraad WerkSaam
WerkSaam heeft een cliëntenraad die het bestuur adviseert. Nieuwe beleidsvoorstellen
worden voor advies voorgelegd aan de cliëntenraad. De cliëntenraad hanteert een
meetlat bij het beoordelen van beleidsvoorstellen en toetst op:
         Respect
         Rechtvaardigheid
         Communicatie
         Menselijke Benadering
De raad bestaat uit een afspiegeling van de cliënten en vertegenwoordigers van de 7
gemeenten. De cliëntenraad wordt ambtelijk ondersteund door WerkSaam.
In het document Verordening cliëntenparticipatie WerkSaam Westfriesland 20151 zijn de
afspraken over de cliëntenraad vastgelegd.



1.9       Privacybeleid
WerkSaam gaat zorgvuldig om met persoonsgegevens. Om te zorgen voor de
bescherming van persoonsgegevens wordt bij elk informatieverzoek beoordeeld of er een
wettelijke verplichting is. Ook wordt onderzocht waar de gevraagde informatie voor
wordt gebruikt en of deze informatie ook daadwerkelijk noodzakelijk is. Als het gaat om
bijzondere persoonsgegevens (bijvoorbeeld iemands godsdienst of medische gegevens),
mogen gegevens alleen worden uitgewisseld met toestemming van de betrokkene.
WerkSaam stelt het privacybeleid in overleg met de Westfriese gemeenten op. Op het
moment dat dit beleidsplan is geschreven, is het Westfriese privacybeleid nog niet
bekend.




1
Verordening cliëntenparticipatie WerkSaam Westfriesland 2015:
http://decentrale.regelgeving.overheid.nl/cvdr/xhtmloutput/Historie/WerkSaam%20Westfriesland/376291/376
291_1.html




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                    16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 2 – Analyse eigen organisatie en werkveld

Om goede beleidskeuzes te maken, kijken we niet alleen naar de ruimte die de
Participatiewet ons daarvoor laat. Ervaringen en keuzes uit het recente verleden spelen
een rol. En niet onbelangrijk, de input van de 7 Westfriese gemeenteraden. Daarnaast
vraagt het maken van beleidskeuzes om analyses. Er is daarom een analyse gemaakt
van de arbeidsmarkt en het cliëntenbestand, met als peildatum 1 juli 2017.


Al deze ingrediënten, getoetst aan recente onderzoeksresultaten, vormen de basis voor
de beleidskeuzes. Die keuzes worden in hoofdstuk 4 weergegeven en in de daarop
volgende hoofdstukken toegelicht.

2.1       Keuzes in de eerste 3 jaar WerkSaam
WerkSaam voert de Participatiewet vanaf 1 januari 2015 uit. Naast de beleidsmatige
keuzes, zijn er de afgelopen 3 jaar ook strategische keuzes in de uitvoering gemaakt.
Deze keuzes hebben invloed op de resultaten:
         Arbeidsmarktbeleid en re-integratie worden regionaal opgepakt en uitgevoerd in
          de arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord.
         Er is ingezet op zowel kansrijke cliënten als op kwetsbare doelgroepen, zoals
          jongeren en arbeidsgehandicapten. Door ‘kansrijken’ naar werk te bemiddelen, is
          geprobeerd het bestand te laten dalen. Nu de economie echt aantrekt, neemt het
          aantal ‘kansrijken’ af en blijven vooral de kwetsbare groepen over. Deze
          kwetsbare groepen vragen speciale aandacht. Niet alleen door begeleiding, maar
          ook door maatschappelijk verantwoord ondernemen bij werkgevers te promoten,
          krijgen deze groepen een kans.
         De vraag van werkgevers staat centraal bij de bemiddeling naar werk.
         We zijn gestart zonder doelgroepenbeleid, vanuit de gedachte dat iedere
          werkzoekende ongeacht zijn achtergrond hetzelfde probleem heeft, namelijk het
          niet hebben van werk. Inmiddels is duidelijk dat bepaalde groepen (bijvoorbeeld
          jongeren en vergunninghouders) een specifiekere aanpak vragen. Daar is ook op
          ingezet.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>       We zijn streng aan de poort, door bijvoorbeeld alle aanvragen te screenen op
        frauderisico’s, maar ook door nieuwe instroom snel te laten starten met een re-
        integratietraject.
       Hoewel het beleid voorschrijft dat we inzetten op sanctioneren bij het niet
        nakomen van afspraken in het kader van re-integratie, blijkt dat we in de praktijk
        weinig maatregelen opleggen. In hoofdstuk 8 wordt verder ingegaan op
        handhaving nieuwe stijl.
       We houden de dienstverlening laagdrempelig en soepel. Toch werden we door
        collega’s in de regio soms nog als star ervaren en streng op de regels. Het besef
        dat meer maatwerk nodig is, is aanwezig, maar de vraag is soms hoe dit vorm te
        geven zonder dat willekeur ontstaat. In hoofdstuk 4 is beschreven hoe we daar
        vorm en inhoud aan willen geven met de strategische visie en het werken met de
        omgekeerde toets.
       We zetten steeds meer in op leren en werken, altijd in samenwerking met een
        branche of een werkgever.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Artikel | Onderzoek naar Participatiewet
Recent zijn er 2 onderzoeken gepubliceerd over hoe gemeenten goede resultaten
kunnen halen bij de uitvoering van de Participatiewet.


Het onderzoek2 van Divosa in samenwerking met Atlas ‘Van budget naar besteding’ laat
zien dat gemeenten succesvol zijn als zij:
          zich focussen op de ‘kansrijken’;
          streng zijn aan de poort (handhaving);
          cliënten activeren en deeltijdwerk stimuleren.


Daarnaast blijkt uit door TNO3 ontwikkelde wetenschappelijk onderbouwde instrumenten
en methoden dat de regionale aanpak het beste werkt. Immers, bedrijfsnetwerken,
onderwijsinstellingen en innovatie-initiatieven zijn meestal regionaal georganiseerd.


Daarnaast wijst TNO op het feit dat je wel een moreel appel kunt doen op werkgevers
om mensen aan te nemen, maar het werkt alleen als het bij die onderneming past. Dus
aansluiten bij het waardepakket en de vraag van de werkgevers. TNO ziet kansen bij
bedrijven die nieuwe producten maken, productie terughalen uit het buitenland
(reshoring) en het organiseren van regionale loopbaanpaden om nieuwe
beroepsvaardigheden te leren.




De keuzes die WerkSaam heeft gemaakt lijken, zoals uit de onderzoeken blijkt, in de
basis de goede te zijn. Aandachtspunten zijn het activeren van cliënten door
vrijwilligerswerk en het stimuleren van deeltijdwerk.




2
    Onderzoek ‘Van budget naar besteding, verklaringen voor tekorten en overschotten op het
gemeentelijke bijstandsbudget’, Atlas voor gemeenten, 2017
www.divosa.nl/sites/default/files/nieuwsbericht_bestanden/atlas-voor-gemeenten-van-budget-naar-besteding-
eindrapportage-onderzoek-uitschieters.pdf
3
    http://m.binnenlandsbestuur.nl/nieuws/succesvolle-innovatie-in-begeleiding-naar-werk.185402.lynkx




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                        19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>2.2       Input 7 Westfriese gemeenteraden
WerkSaam heeft de beleidsevaluatie van de eerste anderhalf jaar WerkSaam besproken
met de Westfriese gemeenteraden. Aan de raden is tijdens die gesprekken gevraagd om
input te leveren voor het nieuwe beleidsplan. De bespreking was vormvrij, waardoor de
input varieert. Toch is er een rode draad uit te halen omdat een aantal onderwerpen in
alle raden wel ter sprake kwam. De samenvatting van deze besprekingen met de raden
vindt u in bijlage 1.


De belangrijkste punten voor dit beleidsplan zijn:


Extra aandacht voor jongeren en ouderen
Door bijna alle gemeenteraden is gevraagd om extra aandacht voor jongeren (tot 27
jaar) en ouderen (45-60 jaar). Daarnaast is gevraagd om extra aandacht voor
vergunninghouders en voor de doelgroep beschut werken.


Deze doelgroepen worden in hoofdstuk 3 verder uitgewerkt met voorstellen om deze
groepen naar werk te kunnen bemiddelen.


Veelgenoemde raadsonderwerpen
Naast extra aandacht voor de doelgroepen zijn er nog 4 onderwerpen genoemd die in de
meeste raden aan de orde zijn geweest:
         verdringing (zie paragraaf 7.1.2)
         vrijwilligerswerk/de tegenprestatie (zie paragraaf 6.4)
         zorgcliënten en samenwerking met de gemeenten/gebiedsteams
          (zie paragraaf 3.6)
         samenwerking met gebiedsteams (zie hoofdstuk 3)




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>2.3      Arbeidsmarktanalyse
In deze paragraaf zoomen we in op de landelijke, regionale (Noord-Holland Noord) en
Westfriese ontwikkelingen op de arbeidsmarkt.

2.3.1    Landelijke ontwikkelingen
De informatie over de landelijke arbeidsmarktontwikkelingen is afkomstig van het
Centraal Planbureau (CPB), het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en de
periodieke publicaties van het UWV.


Stabiele economische groei
De Nederlandse economie groeit verder, met groeipercentages van rond de 2%
voorspelde het CPB4 in maart 2017. Voor de middellange termijn tot en met 2021 gaat
het CPB uit van een groeipercentage van 1,7%.


Vooral in 2017 groei werkgelegenheid
De komende 2 jaar groeit het aantal banen met ruim 225 duizend naar 10,2 miljoen
banen. Jaarlijks ontstaan er ongeveer 900 duizend vacatures door uitbreiding van het
personeelsbestand of vervanging van personeel dat vertrekt. Er is vooral in 2017
banengroei. Ook in 2018 groeit het aantal banen, maar de banengroei vlakt af. Dit komt
mede door de krapper wordende arbeidsmarkt en stijgende arbeidskosten.
In 2018 neemt de arbeidsproductiviteit weer toe naar het gemiddelde van de afgelopen
twintig jaar. Door toenemende arbeidsproductiviteit kan het werk met minder mensen
worden gedaan. Dit remt de groei van de werkgelegenheid. Zo neemt bijvoorbeeld in de
industrie en de financiële dienstverlening de omzet wel toe in 2018, maar daalt het
aantal banen.


Zorg & welzijn in 2018 weer banenmotor
Na een jarenlange krimp, neemt in 2017 en 2018 het aantal werknemersbanen in de
sector zorg & welzijn met zo’n 30 duizend toe. De groeiende zorgvraag en het schrappen
van bezuinigingen in deze sector liggen hieraan ten grondslag. In 2018 is deze sector
weer de banenmotor met de sterkste toename in absolute aantallen. Het aantal
uitzendbanen neemt ook nog steeds toe de komende 2 jaar.



4
    Actualisatie Middellangetermijnverkenning 2018-2021




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Procentueel gezien is de banengroei in de uitzendsector nog steeds het grootst, maar in
absolute aantallen is de stijging niet meer zo groot als in de afgelopen 2 jaar.


Banengroei bij werknemers
Een opvallende ontwikkeling is dat voor het eerst sinds jaren de procentuele groei van
het aantal werknemersbanen niet veel verschilt van dat van de banen van zelfstandigen.
De trend van de afgelopen jaren was dat vooral het aantal zelfstandigenbanen toenam.
Maar in 2016 daalde het aantal banen van zelfstandigen. Het aantal gewerkte uren van
zelfstandigen steeg nog wel. Voor 2017/2018 wordt weer een stijging verwacht van
zowel werknemers- als zelfstandigenbanen.


Krappere arbeidsmarkt bepaalde sectoren
De arbeidsmarkt wordt weer wat krapper, zo blijkt uit de toename van de vacaturegraad:
het aantal openstaande vacatures per duizend werknemers. De toename is vooral te zien
in zorg & welzijn, bouw en onderwijs. Ook in de ICT is de vacaturegraad weer
toegenomen, terwijl deze al jaren vrij hoog is.




Werkgevers in deze sectoren hebben meer moeite om personeel te vinden, wat mogelijk
belemmeringen oplevert om door te groeien. Door de crisis en bezuinigingen waren de
afgelopen jaren de perspectieven in de zorg en bouw niet gunstig. Dat heeft er mede
voor gezorgd dat minder jongeren interesse hadden in een opleiding in deze richting. Er
waren ook te weinig stageplekken. Sommige deelsectoren kampen met een negatief
imago. Daardoor is er minder aanbod van arbeidskrachten voor deze sectoren en kan het
personeelstekort de productie en banengroei in deze sectoren belemmeren.


Meer aanbod van arbeid, stijgende participatiegraad bij vrouwen en 55-plussers
De beroepsbevolking (mensen van 15 tot 75 jaar die werk hebben of zoeken) groeit de
komende 2 jaar met zo’n 148 duizend. De groei zit vooral bij personen van 55 t/m 64
jaar (+114 duizend). In de leeftijdsklasse 35 t/m 54 jaar neemt de beroepsbevolking
juist af. De bruto arbeidsparticipatie neemt de komende 2 jaar nog een beetje toe naar
70,3%. De arbeidsparticipatie stijgt vooral onder vrouwen en 55-plussers.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Aantal WW-uitkeringen daalt, aantal bijstandsontvangers stijgt verder
Het aantal WW-uitkeringen daalt naar verwachting met ongeveer 100 duizend in 2 jaar
tijd. In absolute aantallen daalt het aantal WW-uitkeringen het sterkst in de stedelijke
gebieden Groot-Amsterdam en Rijnmond, maar ook in Friesland en West-Brabant. Het
aantal WW-uitkering daalt in alle leeftijdsklassen. In 2017 is de daling het sterkst bij de
groep t/m 34 jaar en het minst sterk bij de 55 t/m 64-jarigen.
Het aantal bijstandsgerechtigden tot de AOW-leeftijd is in het eerste kwartaal van 2017
gestegen tot 474 duizend. Dit zijn er 15 duizend meer dan een jaar eerder. Het aantal
bijstandsontvangers met een niet-westerse migratieachtergrond is toegenomen, het
aantal bijstandsontvangers met een Nederlandse of westerse achtergrond is gedaald. Dit
blijkt uit de nieuwste CBS-cijfers over de bijstand.




Grafiek 1 | Aantal personen met een bijstandsuitkering per leeftijdscategorie
Uit de grafiek wordt duidelijk dat het aantal personen dat een bijstandsuitkering heeft
blijft groeien.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>2.3.2   Regionale arbeidsmarktontwikkelingen 2017-2018


De arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord (NHN)
Nederland is opgedeeld in 35 arbeidsmarktregio’s. Westfriesland is onderdeel van de
regio NHN.


In 2016 nam de werkgelegenheid toe in alle arbeidsmarktregio’s. Dit zet zich voort in
2017 en 2018. De mate waarin een arbeidsmarktregio profiteert van de economische
groei hangt onder andere af van de sectorverdeling in de regio en de ontwikkelingen in
de (beroeps)bevolking. De ontwikkeling van sectoren kan echter wel verschillen tussen
de regio’s, bijvoorbeeld vanwege de nationale of internationale oriëntatie van bedrijven
en de ligging bij landsgrenzen, een haven of belangrijke economische centra zoals
Schiphol.


Banengroei in regio’s met zakelijke dienstverlening en de bouw
In Groot-Amsterdam groeit de werkgelegenheid het sterkst. Deze regio profiteert vooral
van de groei in de zakelijke dienstverlening (zoals ICT) en de consumentendiensten
(onder meer detailhandel en horeca). Groot-Amsterdam kent een gunstig
vestigingsklimaat voor bedrijven. Veel bedrijven hebben hun hoofdkantoor in Amsterdam
en daarmee wordt de stad ook aantrekkelijk voor andere bedrijven.


Zaanstreek/Waterland lift mee op ontwikkelingen in Groot-Amsterdam, vooral in de
bouw, distributie en consumentendiensten. Het aantal banen in de bouw neemt ook toe
door de aantrekkende woningmarkt.


Regionale ontwikkeling beroepsbevolking
In bijna alle arbeidsmarktregio’s neemt de beroepsbevolking toe, met uitzondering van
de Achterhoek. De beroepsbevolking groeit het sterkst in Groot-Amsterdam. Ook is er
een bovengemiddelde groei van meer dan 1% per jaar te zien in Flevoland, Haaglanden,
Midden-Utrecht, Holland-Rijnland en Food Valley (regio rond Barneveld).




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>UWV ziet groei werkgelegenheid NHN
Volgens het UWV neemt onder invloed van de groei van de Nederlandse economie de
werkgelegenheid in NHN dit jaar en volgend jaar toe met bijna 3.600 banen tot 252
duizend. Het aantal WW-uitkeringen daalt met 3.400 tot ruim 9.600. Het aantal
vacatures blijft op een hoog niveau, maar neemt niet verder toe.


Op basis van de meest recente groeiraming van het CPB verwacht het UWV in 2017 voor
NHN een groei van het aantal banen met 2,7% (+2.700) en volgend jaar met 0.9%
(+900). In 2018 wordt de groei minder dan in voorgaande jaren, gedragen door de
uitzendbranche. Cijfers van het UWV laten ook zien dat nieuwe werknemers in 2016 weer
vaker een vast contract kregen dan in 2015. Dit zijn mogelijk signalen dat bedrijven
werknemers vaker in dienst nemen, hoewel het aantal flexibele banen nog steeds sneller
stijgt dan het aantal vaste banen.


Het aantal vacatures dat ontstaat, stabiliseert op een hoog niveau. De meeste vacatures
ontstaan in de grootste sectoren: detailhandel, zorg & welzijn en horeca. Vacatures
ontstaan omdat bedrijven weer kunnen uitbreiden en omdat meer mensen wisselen van
baan. Het groeiende aandeel 55-plussers op de arbeidsmarkt drukt het aantal
baanwisselingen enigszins. De arbeidsmobiliteit ligt bij deze leeftijdsgroep lager dan
gemiddeld.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Meest gevraagde beroepen NHN
Beroep                                             aantal      nww       nww
                                                   vacatures   < 6 mnd   > 6 mnd
elektriciens en elektronicamonteurs                218         46        99
vrachtwagenchauffeurs                              216         61        139
hulpkrachten bouw en industrie                     211         1.302     1.807
laders, lossers en vakkenvullers                   170         304       558
transportplanners en logistiek medewerkers         167         81        226
metaalbewerkers en constructiewerkers              158         37        109
machinemonteurs                                    147         36        93
loodgieters en pijpfitters                         134         28        74
timmerlieden                                       120         65        184
schoonmakers                                       117         496       761
bouwarbeiders afbouw                               106         29        50
verzorgenden                                       104         258       504
callcentermedewerkers outbound en overige          102         190       461
verkopers
hoveniers, tuinders en kwekers                     86          196       284
productiemachinebedieners                          70          52        97
automonteurs                                       65          34        73
technici bouwkunde en natuur                       63          44        105
bedieners mobiele machines                         63          86        200
administratief medewerkers                         62          166       398
adviseurs marketing, public relations en sales     61          87        175
schilders en metaalspuiters                        61          68        120
bouwarbeiders ruwbouw                              58          34        100
receptionisten en telefonisten                     57          266       718
kelners en barpersoneel                            56          152       300
vertegenwoordigers en inkopers                     52          77        196
Tabel 2 | De 25 meest gevraagde beroepen door werkgevers in Noord-Holland-Noord
De 25 meest gevraagde beroepen omvatten 72% van alle openstaande online vacatures.
Daarnaast staan het aantal kort- en langdurend nww (niet-werkende werkzoekenden).
Dit betreft de stand van zaken in juni 2017.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                    26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>2.3.3   Westfriesland en de Noord-Hollandse arbeidsmarkt
Uit recente arbeidsmarktonderzoeken blijkt dat de vraag naar personeel in de ene sector
groter is dan in de andere. Ook is de vraag in de ene regio groter dan in de andere.
WerkSaam zal zich als dé arbeidsbemiddelaar van West-Friesland nog meer richten op de
sectoren en regio’s waar kansen liggen.


De verwachte stijging van het aantal banen in NHN (3600) vindt grotendeels plaats
buiten Westfriesland (Alkmaar-Den Helder). Waar een reistijd voor woon-werkverkeer
van 3 uur per dag volgens de Participatiewet acceptabel is, zal een deel van de
uitkeringsgerechtigden uit Westfriesland elders in de kop van Noord-Holland werk kunnen
vinden. Mede gezien de toegestane reistijden liggen er in de regio‘s zuidelijk van
Westfriesland (vooral de Zaanstreek en Groot-Amsterdam) nog veel meer
mogelijkheden.


Het is al langer bekend dat vraag en aanbod op de arbeidsmarkt, ook landelijk, slecht op
elkaar aansluiten. Het leer-werkbedrijf is een uitstekend instrument om
uitkeringsgerechtigden arbeidsritme, arbeidsdiscipline en werknemersvaardigheden bij te
brengen. Wanneer gekeken wordt naar het vakinhoudelijke aanbod van onze leer-
werkbedrijven en de aard van de vraag op de arbeidsmarkt, moet geconcludeerd worden
dat de aansluiting op vraag en aanbod op de arbeidsmarkt beter kan. De meeste kansen
liggen in zorg & welzijn, de ICT, de horeca, de zakelijke dienstverlening en onderwijs.


Behalve mogelijk voor de horeca (catering) hebben de leer-werkbedrijven vakinhoudelijk
minder te bieden voor het vraagprobleem op de arbeidsmarkt. Voor werkgevers en voor
werknemers zijn oplossingen op maat nodig. Specifieke arrangementen met werkgevers,
waarbij leren en werken worden gecombineerd, gaan bijdragen aan oplossingen voor de
toenemende krapte op de arbeidsmarkt.


Het is cruciaal dat we in het belang van een goede match onze cliënt door en door
kennen. Gezien de toename van het aantal bijstandsontvangers met een niet-westerse
immigratieachtergrond, moet ook gezocht worden naar arrangementen met werkgevers
voor deze groep vluchtelingen. Daarnaast blijven jongeren (tot 27 jaar) en ouderen
(tussen 45 en 60 jaar) om extra aandacht vragen. Zeker als er sprake is van een
arbeidshandicap.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>2.4     Analyse cliëntenbestand

2.4.1   Aantal uitkeringsgerechtigden
Een uitgebreide analyse van het aantal cliënten in de bijstand over 2016 treft u aan in
bijlage 3. In deze paragraaf kijken we naar de stand van zaken op 1 juli 2017.


De prognose van het Centraal Planbureau is dat het aantal uitkeringsgerechtigden tot
2021 blijft stijgen. Het aantal cliënten in de bijstand in Westfriesland laat nog geen ander
beeld zien.


 Regeling                          2015               2016         1-7-2017
 Bbz                                  33                28                26
 IOAW                                162               182               185
 IOAZ                                  9                  9               12
 Participatiewet                   2.923             3.086             3.132
 Totaal                           3.127              3.305             3.355
Tabel 3 | Aantal cliënten verdeeld over de verschillende regelingen in Westfriesland


Het cliëntenbestand is onder te verdelen naar kenmerken. In de volgende tabellen wordt
weergegeven hoe lang cliënten in de bijstand zitten en wat hun leeftijdsopbouw en
gezinssituatie is.


  Uitkeringsduur       Aantal cliënten
    0 tot 6 maanden                    507
   6 tot 12 maanden                    427
          1 tot 2 jaar                 629
          2 tot 3 jaar                 367
          3 tot 4 jaar                 355
          4 tot 5 jaar                 263
   Langer dan 5 jaar                   807
Totaal                               3.355
Tabel 4 | Uitkeringsduur per cliënt in Westfriesland




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Leeftijdscategorie     Aantal cliënten     Percentage
      Jonger dan 27                   399        11,9%
           27 tot 35                  612        18,2%
           35 tot 45                  724        21,6%
      45 tot 55 jaar                  800        23,8%
       Ouder dan 55                   820        24,4%
Totaal                             3.355
Tabel 5 | Leeftijdsopbouw van cliënten in Westfriesland


De leeftijdsopbouw is redelijk gelijkmatig verdeeld. De groep jonger dan 27 is het kleinst
(11,9%), terwijl de groep boven de 45 jaar het grootst is. Bij jongeren zetten we in op
preventie. Dat wil zeggen; jongeren, ook kwetsbare jongeren, leiden we naar school of
naar werk, om een beroep op bijstand te voorkomen. De grote groep 45-plussers vraagt
om de extra aandacht die ook de 7 Westfriese gemeenteraden benoemd hebben.


De woon-gezinssituatie5 van clienten
Alleenstaande                                        44,9%
Eenouderhuishouden                                   28,1%
Paar met kinderen                                    12,0%
Thuiswonend meerderjarig kind                          8,0%
Paar zonder kinderen                                   6,0%
Instellingsbewoner                                     0,7%
Overig huishouden                                      0,4%




5
    Bron: rekentool toekenning BUIG-middelen 2017. Peildatum 31-12-2015




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>2.4.2   Participatieladder
Cliënten van WerkSaam worden ingedeeld op de Participatieladder. Dit is een landelijke
meetlat die aangeeft wat iemands afstand tot de arbeidsmarkt is. Meer uitleg over de
Participatieladder vindt u in hoofdstuk 5.2.


      Trede           Aantal per Percentage
participatieladder        trede
                   1            287           9,4%
                   2            971          28,9%
                   3            888          26,5%
                   4            533          15,8%
                   5            370          11,0%
                   6             62           1,8%
     Trede nog niet             243           7,2%
            bekend
Totaal                        3.355
Tabel 6 | Indeling van cliënten op de participatieladder per 1-7-2017


De meeste cliënten staan laag op de Participatieladder: sociale contacten buitenshuis en
deelname aan georganiseerde activiteiten zijn de treden met procentueel de meeste
cliënten. Belangrijker dan de plek op de participatieladder is de plek op de doelladder.
WerkSaam gebruikt de doelladder om te kijken wat het ontwikkelperspectief is van een
cliënt. De doelladder heeft dezelfde treden als de participatieladder. De coach maakt dus
een inschatting van de trede waar de cliënt kan komen.


     Doeltrede            Aantal per  Percentage
                          doeltrede
                   1               40        1,2%
                   2              842       25,1%
                   3              151        4,5%
                   4              614       18,3%
                   5              372       11,1%
                   6              822       24,5%
 Doeltrede nog niet               514       15,3%
             bekend
Totaal                        3.355
Tabel 7 | Indeling van cliënten op de doelladder




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>2.4.3   Instroom

Regeling                           2015                    2016           1-7-2017
Bbz                                   83                     103                  38
IOAW                                  77                      83                  36
IOAZ                                   5                      11                   5
Participatiewet                    1.209                   1.350                 595
Totaal                            1.378                   1.547                 674
Tabel 8 | Instroom van aantal cliënten verdeeld over      de verschillende regelingen
In 2017 lijkt de instroom, voor het eerst na 9 jaar, te dalen.


Reden instroom 2017 (tot 1 juli)
Omschrijving reden instroom                Aantal per reden instroom
Taakstelling vluchtelingen                                        129
Uitkering werkloosheid                                            113
Arbeid in dienstbetrekking                                        109
Uitkering ziekte                                                    ?
Beëindiging huwelijk / relatie                                     73
Vanuit andere gemeente/buitenland                                  60
Zelfstandig beroep of bedrijf                                      41
Beëindiging studie                                                 19
Ander inkomen                                                      39
Uitkering arbeidsongeschiktheid                                    27
Dak en Thuisloos                                                   11
Oorzaak bij partner                                                16
Uit detentie                                                        8
Alimentatie                                                         4
Onderhouden voor familie, vrienden, etc                            11
Overige redenen                                                    14
Totaal                                                           674
Tabel 9 | Reden instroom per cliënt in Westfriesland


Ook in 2017 blijven de twee belangrijkste instroom redenen de komst van
vergunninghouders/vluchtelingen naar Westfriesland en het behalen van de maximale
periode dat iemand recht had op WW.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>2.4.4    Uitstroom

Regeling                           2015               2016           1-7-2017
Bbz                                   64                108                  49
IOAW                                  45                 63                  33
IOAZ                                   8                 11                   2
Participatiewet                    1.051              1.187                 549
Totaal                            1.168              1.369                 633
Tabel 10 | Uitstroom aantal cliënten verdeeld over de verschillende regelingen


De uitstroom uit de Participatiewet is constant. De belangrijkste reden voor de uitstroom
is nog steeds het aanvaarden van werk.


Reden uitstroom
Omschrijving reden uitstroom                               Aantal per reden uitstroom
Arbeid in dienstbetrekking                                                       222
Verhuizing naar andere gemeente of buitenland                                     90
Reden uitstroom onbekend                                                          72
Aangaan relatie                                                                   64
Einde Bbz periode                                                                 48
Zelfstandig beroep of bedrijf                                                     39
Geen inlichtingen                                                                 21
Oorzaak bij partner                                                               16
Detentie                                                                          12
Ander inkomen                                                                      8
Gaan volgen van onderwijs met studiefinanciering                                   8
Overlijden                                                                         8
Uitkering arbeidsongeschiktheid                                                    8
Bereiken AOW-gerechtigde leeftijd                                                  3
Vermogenopbrengsten                                                                3
Niet verschenen op herhaalde oproep re-integratiegesprek                           2
Overschrijden maximale verblijfsduur buitenland                                    3
Niet verschenen op herhaalde oproep inlichtingenplicht                             0
Uitkering werkloosheid                                                             3
Alimentatie                                                                        3
Totaal                                                                           633
Tabel 11 | Reden uitstroom per cliënt in Westfriesland




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Als laatste kijken we nog naar de draaideurcliënten. Die zijn cliënten die uitstromen,
maar binnen een bepaalde periode weer een beroep doen op bijstand.


Terug in de uitkering na 6 maanden
Reden uitstroom                                    Aantal  Reden (her) instroom         Aantal
                                                           Einde arbeid in
Arbeid in dienstbetrekking                              10 dienstbetrekking                  11
Andere oorzaak                                           5 Overig                             2
Detentie                                                 1 Uit detentie                       1
Niet verschenen op een re-integratie
gesprek                                                  2 Einde WW                           1
Aangaan relatie                                          1 Einde relatie                      1
Oorzaak bij partner                                      1 Taakstelling vluchtelingen         1
                                                           Einde bedrijf                      1
                                                           Einde ander inkomen                2
Totaal                                                  20                                   20


Terug in de uitkering na 1 jaar
Reden Uitstroom                                    Aantal     Reden (her) instroom      Aantal
                                                              Einde arbeid in
Arbeid in dienstbetrekking                                  7 dienstbetrekking                   2
Verhuizing                                                  2 Einde WW                           5
Geen inlichtingen                                           2 Oorzaak bij partner                1
                                                              Einde ander inkomen                1
                                                              Terugkeer na fraude                1
                                                              Samenwoning                        1


Totaal                                                  11                                   11
Tabel 12 | Draaideurcliënten in Westfriesland


Gemiddeld doen ongeveer 3% van de mensen die uitstromen, binnen 6 maanden weer
een beroep op bijstand. Na 12 maanden is dit ongeveer 1,5 %.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 3 – Doelgroepen WerkSaam

Bij onze start in 2015 ging WerkSaam niet uit van beleid uitgesplitst naar doelgroepen.
Uit de afgelopen periode blijkt echter dat bepaalde groepen een specifieke aanpak nodig
hebben. Het aantal cliënten met een korte afstand tot de arbeidsmarkt zal weliswaar
dalen, maar het aantal cliënten met een langere afstand tot de arbeidsmarkt zal juist
stijgen. Bij de beleidsevaluatie vroegen de gemeenteraden om extra aandacht voor deze
cliënten. Deze cliëntgroepen en de aanpak van WerkSaam staan centraal in dit
hoofdstuk.


Voor alle doelgroepen geldt dat WerkSaam arrangementen aanbiedt toegespitst op de
kansen en mogelijkheden van de doelgroep. Voor elke doelgroep kijken wij met
werkgevers wat een passend werkaanbod of passende scholing kan zijn. WerkSaam
werkt samen met partnerorganisaties zoals de gemeenten (wijkteams), UWV,
praktijkscholen, daklozenopvang, zorgorganisaties en schuldhulpverlening. Met elkaar
proberen wij te zorgen dat iedereen op de hoogte is van wat er speelt voor de cliënt. Met
als doel gerichte begeleiding en geen overlap of stilstand.

3.1    Jongeren
WerkSaam investeert in een warme overdracht door in het laatste schooljaar jongeren op
te zoeken in het onderwijsveld. Het gaat dan om jongeren die niet doorgaan met een
vervolgopleiding of voortijdig de school verlaten. Met de scholen kijken wij wat voor hun
leerlingen een zinvolle én haalbare vervolgstap is. Het gaat hierbij vooral om leerlingen
uit het praktijkonderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs. Ook zorgen wij dat
onderwijs via het Jongerenloket een betere verbinding krijgt met het
WerkgeversServicepunt.


WerkSaam wil voorkomen dat jongeren in het vangnet van de bijstand belanden. Het
Jongerenloket biedt kwetsbare jongeren tijdig een sluitende aanpak richting de
arbeidsmarkt, beschut werk of dagbesteding. WerkSaam gebruikt hiervoor onder meer
jongerentrajecten (ZoWh@t) en loonkostensubsidie. Voor kwetsbare jongeren is
zelfredzaamheid niet vanzelfsprekend. Bovendien moeten zij op de arbeidsmarkt
concurreren met jongeren mét een startkwalificatie. Een eigen plek van het




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Jongerenloket binnen het WerkgeversServicepunt draagt ertoe bij dat ook kwetsbare
jongeren hun weg vinden naar een werkgever.

3.2    Vergunninghouders
WerkSaam start met een eigen assessment, ontwikkeld door de Vrije Universiteit van
Amsterdam. WerkSaam moedigt zelfstandig ondernemen aan en biedt opleidingen aan.
Niet alleen voor hoogopgeleiden, maar ook voor vergunninghouders die kunnen
functioneren op een hoger niveau dan het minimumloon.


Vluchtelingen met een verblijfsvergunning, ook wel vergunninghouders genoemd, mogen
werken in Nederland en een opleiding volgen. Voor duurzame uitstroom van
vergunningshouders is het van belang dat wij de cliënt snel en volledig in beeld krijgen.
Belangrijke informatie is nu vaak te laat beschikbaar. Daarom kiest WerkSaam voor een
eigen assessment in verschillende talen. Hierdoor krijgen we snel een goed beeld van het
opleidingsniveau, taalniveau en leerbaarheid van vergunninghouders. Een toelichting van
het assessment vindt u in bijlage 4.


Dit biedt houvast voor een passend traject richting taal, zorg, opleiding of werk.
WerkSaam wil vergunninghouders een duurzaam perspectief bieden (waaronder
zelfstandig ondernemen), zodat een uitkering niet hun eindstation betekent.

3.3    Ouderen
Uit de analyse van de arbeidsmarkt blijkt een duidelijke stijging van het aantal ouderen
op de arbeidsmarkt. Cliënten tussen de 45 en 60 jaar proberen wij met gespecialiseerde
begeleiding en motivatietraining een betere kans op de arbeidsmarkt te bieden.
Belangrijk is dat deze groep zich niet afgeschreven voelt. Voor cliënten ouder dan 60 jaar
die geen kans meer maken om aan het werk te gaan, blijft de sollicitatieverplichting
achterwege. Cliënten ouder dan 60 jaar die wel aan het werk willen, ondersteunen wij. U
kunt hierover meer lezen in hoofdstuk 5.3.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>3.4     Mensen met en arbeidsbeperking
Onder deze groep vallen personen die een Wsw-dienstverband hebben, zijn aangewezen
op beschut werken of die vallen onder de Wet banenafspraak (doelgroepregister).

3.4.1   Wsw
WerkSaam zet het huidige beleid voort. Wsw-medewerkers die in 2014 in vaste dienst
waren, behouden hun baan. WerkSaam blijft deze groep cliënten begeleiden. Op den
duur vermindert het aantal Wsw’ers omdat met de invoering van de Participatiewet geen
instroom meer plaatsvindt. Voor deze doelgroep blijft (behoud van) een reguliere
werkplek het doel. Hiermee volgen we de filosofie van de Participatiewet.

3.4.2   Beschut werken
Beschut werk is het instrument in de Participatiewet voor personen die kunnen werken,
maar dusdanige begeleiding nodig hebben of werkplekaanpassingen, dat dit niet van een
normale werkgever verlangd kan worden. Dit instrument wordt in hoofdstuk 6.6 nader
toegelicht.

3.4.3   Loonkostensubsidie
Personen met een arbeidsbeperking die met loonkostensubsidie bij een reguliere
werkgever aan de slag kunnen, vallen onder het doelgroepregister. Het beleid over
loonkostensubsidie staat in hoofdstuk 6.2.1.

3.5     Dak- en thuislozen
WerkSaam gaat dak- en thuislozen steeds samen met hun begeleider of maatschappelijk
werker uitnodigen.


Dak- en thuislozen ondervinden door hun woon-/leefsituatie andere problemen dan
reguliere cliënten. Activering richting werk ligt meestal niet gelijk voor de hand. Daar
waar dat kan, activeren we hen naar werk.
Waarom iemand dak- en of thuisloos is, speelt een grote rol bij de ondersteuning en
bemiddeling. Vaak is sprake van multi-problematiek. Het is van groot belang dat deze
groep begeleiding krijgt van hulpverlenende instanties (bijvoorbeeld Leger des Heils) om
te zorgen dat zij niet verder afglijden. Wonen en dagbesteding moeten in de aanpak een
twee-eenheid vormen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>3.6      Zorgcliënten
WerkSaam en de gemeenten maken overdrachtsafspraken over de zorgcliënten die vallen
onder de aangepaste begripsomschrijving: ‘een zorgcliënt is een binnen 5 jaar niet naar
werk ontwikkelbare cliënt’.


De afspraak die is vastgelegd in het Bedrijfsplan uit 2014 luidt dat zorgcliënten voor
begeleiding en ondersteuning onder de gemeenten vallen. Voor een betere onderlinge
taakverdeling is daarom de begripsomschrijving aangepast, rekening houdend met de
                                               6
verwachte mogelijkheden van een cliënt.


De term “zorgcliënten” gebruiken gemeenten en WerkSaam om aan te geven dat deze
cliënten niet naar werk ontwikkeld kunnen worden. Het zijn cliënten die wel een uitkering
krijgen van WerkSaam maar geen ondersteuning naar werk. De gemeenten zijn
verantwoordelijk voor de begeleiding van deze cliënten. Dat kan bijvoorbeeld begeleiding
zijn naar zorg of vaker nog naar dagbesteding of vrijwilligerswerk.


De scheidslijn tussen beschut werken en onbetaalde arbeidsmatige dagbesteding is dun.
Er komen daarom afspraken om de acties en verantwoordelijkheden vanuit de
Participatiewet (WerkSaam) en de WMO (gemeenten) te verduidelijken.



3.6.1    Integrale dienstverlening
Wat zijn de belangrijkste randvoorwaarden, succesfactoren en knelpunten
voor integrale dienstverlening in het sociaal domein? In de literatuur zijn een aantal
randvoorwaarden onderscheiden, die te maken hebben met de inhoudelijke of principiële
uitgangspunten van de integrale dienstverlening: het formuleren van een gezamenlijke
visie en doelen, het betrekken van de gemeenteraad, het maken van een heldere
afbakening van de doelgroep en het centraal stellen van de burger.


In de lijn van ieders leven zijn vier thema’s op basis van de verschillende wetten te
benoemen, waarop onderstaande doelstellingen betrekking hebben:


6
    Cliënten uit Enkhuizen die in 2015 niet zijn overgedragen aan WerkSaam en bij het zorgteam van
Enkhuizen in traject zijn, blijven daar in traject. Zij worden niet alsnog overgedragen aan
WerkSaam.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                               37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>    1. Opgroeien (Jeugdwet);
    2. Ontwikkelen/ontplooien (Wet Passend Onderwijs);
    3. Werken (Invoeringswet Participatiewet);
    4. Meedoen (Wet maatschappelijke ondersteuning 2015).


Deze thema’s zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en komen samen in de
gebiedsteams. WerkSaam ziet dat werk en inkomen belangrijke onderdelen zijn in de
integrale dienstverlening.


Met de vier decentralisaties in het sociale domein zijn uitvoerders op de deelterreinen
daarom nadrukkelijk op elkaar aangewezen. Was na start van de decentralisaties de
aandacht eerst vooral gericht op het eigen werkgebied, er komt nu steeds meer aandacht
voor de onderlinge samenwerking.


Hier komt het belang naar voren van werken met de omgekeerde toets (zie hoofdstuk 4).
De omgekeerde toets vraagt medewerkers om te denken vanuit de doelen van de wetten
in het sociaal domein en niet alleen maar vanuit de specifieke regels, want die kunnen
soms knellen.


Maatwerk en afstemming tussen de partijen zijn de sleutel tot de beste ondersteuning
van de cliënt. De Westfriese gemeenten hebben ieder hun eigen organisatie en
verschillende wijzen van toegang en begeleiding van cliënten. WerkSaam kan dus niet 1
afspraak maken over samenwerking, maar maakt per gemeente werkafspraken.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 4 – Beleidskeuzes

4.1    Beleidskeuzes op hoofdlijnen
Iedereen laten participeren vraagt om een mix van beleidskeuzes voor het beperken van
instroom en het ontwikkelen en laten uitstromen van cliënten. Op basis van de input van
de 7 gemeenteraden en analyses van de arbeidsmarkt en het cliëntenbestand maakt
WerkSaam voor de komende jaren de onderstaande beleidskeuzes. Een toelichting op
deze beleidskeuzes leest u in de volgende hoofdstukken.



 Beperken bijstandsverlening          Ontwikkelen cliënten           Bevorderen uitstroom

 Voorkomen instroom                   Bevorderen                     Cliënten zijn actief naar
 • Streng aan de poort                zelfredzaamheid cliënten       vermogen
 • Jongerenloket bemiddelt            • Wij kennen onze cliënten     1. Betaald werk, fulltime als
    in zoektijd naar onderwijs           (kansen en                  dat kan en anders parttime
    of werk                              belemmeringen)              2. Betaald werk met
 • Voorkomen van instroom             • Wij ontwikkelen onze         ondersteuning, beschut werk
    door gebruik                         cliënten: leren hen         of loonkostensubsidie
    loonkostensubsidie voor              werknemersvaardigheden
    pro/vso-leerlingen met            • Cliënten met een             •   Voor een aantal cliënten
    werk                                 taalprobleem krijgen een        biedt zelfstandig
                                         taalaanbod                      ondernemerschap een
                                                                         kans.

 Beperken                             Maken doelgericht              Bij elkaar brengen vraag
 bijstandsverlening: streng           re-integratieplan              en aanbod
 maar rechtvaardig                    • Inzetten (om)scholing, in    • Wij hebben goed contact
 • Fraude loont niet en                  combinatie met plaatsing        met werkgevers en
     bestraffen wij met een              bij werkgever (zicht op         kennen de arbeidsmarkt
     boete                               baan)                       • Wij werken samen met
 • Ex-partner levert bijdrage         • Cliënten die zich                het UWV in het WSP
     in onderhoud kind, ook              onvoldoende inzetten        • Wij bemiddelen cliënten
     bij niet-erkende kinderen           krijgen een maatregel           en Wsw-werknemers
 • Flexibele inleverdata voor         • Wij werken samen met             naar werkgevers
     de inkomstenverklaring              partnerorganisaties zoals   • Waar nodig zetten wij
     voor mensen met                     wijkteams/gemeenten,            instrumenten in, zoals
     flexibele inkomsten                 daklozenopvang,                 loonkostensubsidie
 • Heronderzoeken op basis               zorgorganisaties en         • Wij voorkomen
     van signalen                        schuldhulpverlening             verdringing door
     (signaalgestuurd werken)                                            duidelijke afspraken met
                                                                         werkgevers en cliënten te
                                                                         maken.

Tabel 13 | Schematische weergave beleidskeuzes 2018-2021




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>4.2      De omgekeerde toets – denken vanuit de cliënt
WerkSaam kiest ervoor om de omgekeerde toets te hanteren. De omgekeerde toets
introduceert een andere, nieuwe kijk op de uitvoering van wet- en regelgeving: meer
denken vanuit de cliënt en maatwerk leveren. Deze toets vraagt medewerkers om te
zoeken naar een mix van doelmatigheid en rechtmatigheid. Er wordt gekeken naar het
gewenste effect, de uitwerking op de persoon en het gezin en de omgeving. De
omgekeerde toets geldt voor vrijwel alle besluiten van WerkSaam en raakt daarom bijna
al onze medewerkers. Voor de implementatie van de omgekeerde toets maakt
WerkSaam verder gebruik van een door Divosa en Stimulansz geïntroduceerde
methodiek.


De introductie van de omgekeerde toets moet zorgen dat doelmatigheid en
rechtmatigheid beter te combineren zijn. Eerst kijken wat er voor de cliënt nodig is,
daarna pas of dit past binnen de wet- en regelgeving. Op deze manier kan er voor
cliënten meer maatwerk geleverd worden en is de kans groter dat de cliënt uitstroomt uit
de uitkering. Ook als dit binnen de wet- en regelgeving wellicht niet meteen mogelijk
lijkt.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 5 – Voorkomen van instroom

In dit hoofdstuk wordt omschreven hoe WerkSaam aan de slag gaat met het beperken en
voorkomen van de instroom. Er is beleid ontwikkeld om dit doel te behalen, hierbij richt
WerkSaam zich voornamelijk op de aanvraagprocedure, de participatieladder en de
sollicitatieplicht die vanaf de aanvraag van kracht is.

5.1    Aanvraagprocedure
Bij de aanvraag van een bijstandsuitkering wordt uitvoerig onderzocht of er recht op
bijstand bestaat. Tijdens de aanvraagprocedure screent Handhaving alle cliënten op
frauderisico. Voor jongeren onder de 27 jaar geldt eerst een wettelijke zoekperiode van 4
weken. In deze periode zoekt de cliënt zelf actief naar werk of een opleiding en krijgt
deze nog geen uitkering. De jongere wordt ook begeleid door het Jongerenloket. Het
loket onderzoekt of de jongere weer naar school of aan het werk kan. Meer informatie
over het jongerenbeleid leest u in hoofdstuk 3.1.


Streng aan de poort
WerkSaam is streng aan de poort om de bijstandsverlening zoveel mogelijk te beperken,
maar biedt maatwerk waar het kan. We verzorgen een bijstandsuitkering wanneer
iemand ouder is dan 18 jaar, minder dan het wettelijk minimumloon verdient én geen
vermogen heeft hoger dan de toegestane grens. De cliënt overlegt alle gegevens die
WerkSaam nodig heeft voor de beoordeling van de aanvraag. Als uit deze gegevens blijkt
dat er geen recht is op bijstand, wordt de aanvraag afgewezen.


Met een vragenlijst brengen wij de situatie van de klant in kaart en kijken we naar de
mogelijkheden om aan het werk te komen. Tijdens de intake maken wij met behulp van
de participatieladder de onderverdeling tussen bemiddelbare, ontwikkel- en zorgcliënten.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>5.2    Gebruik participatieladder en doelladder
WerkSaam gebruikt de participatieladder en de doelladder. De participatieladder geeft
inzicht in de huidige activiteiten van de cliënt. Met de doelladder maakt WerkSaam een
inschatting van de hoogst haalbare trede van de cliënt na begeleiding van een coach en
de inzet van re-integratie-instrumenten. De doeltrede waarop de cliënt wordt ingeschat,
bepaalt onder welke klantstroom hij valt: bemiddelbare cliënt, ontwikkelbare cliënt of
zorgcliënt. WerkSaam maakt geen nieuw beleid voor het hanteren van de
Participatieladder. Door de bewegingen van cliënten op de participatieladder te volgen,
krijgen WerkSaam en gemeenten inzicht in de vorderingen van de cliënten. De definities
van de treden zijn landelijk bepaald.


Uit de beleidsevaluatie is naar voren gekomen dat de participatieladder niet altijd even
gemakkelijk te begrijpen is. WerkSaam heeft er daarom voor gekozen om deze ladder in
dit beleidsplan toe te lichten. Meer informatie over de participatieladder vindt u in bijlage
6.




Figuur 3 | De participatie- en doelladder
De participatieladder is een meetinstrument. De informatie kan gebruikt worden om te
sturen. De ladder meet het daadwerkelijke niveau van participatie van de klant in tredes.
Met hetzelfde instrument wordt ook de doeltrede van een cliënt aangegeven. Ofwel de
trede waarin men verwacht wordt te kunnen participeren op de arbeidsmarkt.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>5.3    Sollicitatieplicht op maat
WerkSaam heeft cliënten die langdurig werkloos zijn en/of ouder zijn dan 60 jaar. Als
deze cliënten geen kans meer maken om betaald aan het werk te gaan, kan de coach
ervoor kiezen om de sollicitatieverplichting achterwege te laten. Hoewel elke cliënt
volgens de wet verplicht is om werk te blijven zoeken, kiest WerkSaam ervoor om de
groep boven de 60 jaar niet aan de sollicitatieplicht te houden. Dit houdt in dat per cliënt
gekeken wordt wat de situatie is en hoe de coach hierin moet handelen. Cliënten die
vrijgesteld zijn van de sollicitatieverplichting, maar die wel aan het werk willen,
ondersteunen wij nog steeds bij het vinden van betaald werk.


Voor elke cliënt geldt een sollicitatieplicht. Dit betekent solliciteren naar betaald werk,
ook naar banen die niet direct aansluiten op het eigen opleidingsniveau of werkervaring.
In de Participatiewet staat immers dat elk werk passend is. WerkSaam vraagt cliënten in
principe om minimaal 5 sollicitatieactiviteiten per week. Mocht de situatie van de cliënt
hierom vragen, kan de coach het aantal sollicitatieactiviteiten aanpassen.




Cliënten die langdurig werkloos zijn en/of ouder zijn dan 60 jaar, zijn moeilijk plaatsbaar.
Deze cliënten zijn zich bewust van hun verminderde kans op de arbeidsmarkt. Voor deze
cliënten zijn de sollicitatieverplichting en het contact met de coach vaak een opgave. Er
moeten regelmatig gesprekken plaatsvinden met de cliënt, waarbij op voorhand al
duidelijk is dat er geen uitzicht bestaat op betaald werk. Daarom wordt in deze gevallen
gekeken naar de sollicitatieverplichting.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                              43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 6 – Doorstroom door ontwikkeling

Om cliënten goed voor te bereiden op de arbeidsmarkt, richt WerkSaam zich op het
ontwikkelen van alle cliënten die een grotere afstand tot arbeidsmarkt hebben. Cliënten
die zich bij WerkSaam melden en waarvan wij inschatten dat zij binnen 5 jaar kunnen
werken, krijgen een re-integratieplan op maat om te zorgen dat deze cliënten zo snel
mogelijk weer betaald aan het werk kunnen.


In dit hoofdstuk worden de instrumenten beschreven waarvoor sprake is van een
beleidsaanpassing of extra inspanning in de komende periode. Achtereenvolgens
komende verschillende doorstroomonderwerpen aan bod: een overzicht van de
instrumenten, loonkostensubsidie, participatieplaats, tegenprestatie, leer-werkbedrijf,
beschut werk en taalontwikkeling.


Wat gaat WerkSaam doen om ontwikkeling te bevorderen?
           Een uitstroompremie invoeren voor personen die werken met
            loonkostensubsidie.
           Het gebruik van participatieplaatsen uitbreiden door samenwerking met het
            vrijwilligerswerk.
           Invulling geven aan de tegenprestatie door het aanbieden van
            vrijwilligerswerk.
           Een leer-werkbedrijf voor de sector Zorg & Welzijn inrichten.
           Aan 70 personen in 2018 een beschutwerkplek aanbieden.
           Een regionaal taalplein inrichten waar mensen met een taalvraag terecht
            kunnen en het digitale trainingsaanbod verruimen.

6.1    Inzet instrumenten en trajecten
WerkSaam kijkt samen met een werkgever welke instrumenten er ingezet kunnen
worden om een kandidaat aan het werk te helpen. In samenwerking met de werkgever
ontwikkelen we trajecten met of zonder scholing om de kansen op de arbeidsmarkt te
vergroten. Als er een scholingstraject wordt ingezet, vinden we het belangrijk dat er zicht
is op een betaalde werkplek.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          44
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>WerkSaam biedt zowel cliënt als werkgever verschillende instrumenten en trajecten aan,
met als doel een duurzame arbeidsrelatie. Waar mogelijk houdt de coach zich bezig met
het wegnemen van obstakels die zorgen dat de cliënt niet aan het werk kan. Daarnaast
moet het voor een werkgever aantrekkelijk zijn om cliënten in dienst te nemen. Tijdens
het eerste gesprek met de cliënt en de coach komt het doel van het re-integratietraject
in beeld. Dit wordt vastgelegd in een re-integratieplan. Ook wordt hierin opgenomen
welke instrumenten WerkSaam inzet.

6.1.1   Overzicht instrumenten, regelingen en trajecten WerkSaam
WerkSaam zet samen met werkgevers trajecten op. Bijvoorbeeld trajecten om
arbeidsritme en werknemersvaardigheden op te doen, een vak te leren of een opleiding
te volgen. Deze trajecten bieden wij aan in combinatie met een proefplaatsing. Steeds
met als doel de cliënt aan het werk te krijgen én te houden. Voor cliënten die nog niet
aan betaald werk toe zijn, biedt WerkSaam activeringstrajecten richting werk aan.




     Onze instrumenten, regelingen en trajecten
        •     Werkplekaanpassing
        •     No-riskpolis                          •   Opleidingen
        •     Arbeidsgroei                          •   Vrijwilligerswerk
        •     Arbeidsfit                            •   Flextensie
        •     Arbeidsprof                           •   Jobcarving
        •     Reiskostenvergoeding en E-bike        •   Loonkostensubsidie
        •     Kosten kinderopvang                   •   Jobcoaching
        •     Sollicitatietraining                  •   Participatieplaats
        •     Beoordeling arbeidsvermogen           •   Tegenprestatie
        •     Proefplaatsing                        •   Uitstroompremie
        •     Bemiddelingsgroep                     •   Beschut werk
        •     Handhaving                            •   Werkervaringsplek
        •     Sportvoorziening                      •   Aanpak laaggeletterdheid
        •     IPS-traject



Figuur 4 | Instrumenten, regelingen en trajecten van WerkSaam
Een overzicht van alle instrumenten, regelingen en trajecten die WerkSaam aanbiedt aan
cliënten en werkgevers. De keuze kan per cliënt verschillen en is afhankelijk van de
persoonlijke situatie van de cliënt. Toelichting op deze instrumenten is te vinden in
bijlage 8.1




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>6.2    Beleid loonkostensubsidie
In het regeerakkoord staat dat loonkostensubsidie vervangen wordt door loondispensatie.
De staatssecretaris presenteert de plannen halverwege 2018. WerkSaam kan hier bij het
opstellen van dit beleidsplan dus nog geen keuzes in maken. Als er beleidskeuzes
mogelijk zijn bij loondispensatie, zal WerkSaam daar alsnog keuzes in maken.


WerkSaam verstrekt loonkostensubsidie tot een loonwaarde van maximaal 80% van het
wettelijk minimumloon. Alle werknemers hebben hier recht op, dit is het loon dat
minimaal moet worden betaald voor werken in loondienst. Voor jongere werknemers
geldt het minimumjeugdloon. Het minimumloon beschermt tegen onderbetaling.


Loonkostensubsidie is bedoeld voor werkgevers die iemand met een ziekte of handicap in
dienst nemen. De werkgever vraagt de loonkostensubsidie aan voor de werknemer als
deze minder dan het minimumloon kan verdienen. De hoogte van de loonkostensubsidie
bedraagt het verschil tussen de loonwaarde en het WML. Loonkosten boven het WML
komen voor rekening van de werkgever. De beoordeling voor de loonkostensubsidie vindt
jaarlijks opnieuw plaats.


Loonkostensubsidie vindt plaats bij een loonwaarde tussen de 30-80%. Deze keuze geldt
voor de kandidaten uit alle gemeenten in Noord-Holland Noord. Het doel is een gelijke
benadering van werkgevers door het WerkgeversServicepunt. Dit is een gezamenlijke
beleidskeuze van de arbeidsmarktregio in Noord-Holland Noord.

6.2.1. Doelgroepregister (Wet banenafspraak)
Personen met een arbeidsbeperking die met loonkostensubsidie bij een reguliere
werkgever aan de slag kunnen, vallen onder het landelijke “doelgroepregister”.
De instrumenten voor de doelgroep Wet Banenafspraak voldoen, maar het kan beter.
WerkSaam gebruikt het ‘klantprofiel’ van het UWV voor de selectie van kandidaten uit
het doelgroepregister. Dit profiel is erg summier. Het UWV beschikt over een completer
beeld van de cliënt dan uit het klantprofiel blijkt. Er vindt daarom overleg plaats tussen
gemeenten, VNG en UWV om het klantprofiel uit te breiden met extra informatie van het
UWV. U kunt meer lezen over de Wet Banenafspraak in bijlage 5.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         46
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>6.3    Beleid Tegenprestatie
WerkSaam kan van cliënten die een uitkering ontvangen, verlangen daarvoor iets terug
te doen voor de samenleving. WerkSaam maakt daarbij gebruik van het
activiteitenaanbod van het regionale vrijwilligerswerk. De keuze voor de invulling van de
tegenprestatie ligt in eerste instantie bij de cliënt zelf.


Gemeenten en WerkSaam kunnen mensen met een bijstandsuitkering vragen om naar
vermogen een tegenprestatie te leveren in de vorm van een maatschappelijke activiteit.
Deze activiteit moet beperkt zijn in omvang en mag geen bestaande arbeid verdringen.
Het primaire doel is niet re-integratie, maar iets terug doen voor de samenleving in ruil
voor de uitkering.


Voor WerkSaam is het belangrijk dat alle mensen participeren in de maatschappij.
Wanneer participatie binnen de reguliere arbeidsmarkt niet mogelijk is zijn andere
participatievormen zoals vrijwilligerswerk, een re-integratietraject en mantelzorg
belangrijk. De tegenprestatie wordt pas ingezet als er geen sprake is van een van deze
participatievormen en wordt dan ook alleen ingezet als sluitstuk. Van mensen die al
participeren door middel van een re-integratietraject, vrijwilligerswerk of mantelzorg
wordt geen tegenprestatie gevraagd. Van klanten die nog niet actief zijn in één van deze
participatievormen, kan wel een tegenprestatie gevraagd worden. WerkSaam zet hierbij
vooral in op het verleiden van mensen om een tegenprestatie te leveren; mensen worden
gemotiveerd om zelf met initiatieven te komen en er wordt zoveel mogelijk aangesloten
bij de talenten van mensen. Hiermee wordt zo veel mogelijk voorkomen dat WerkSaam
mensen moet gaan dwingen.


Als WerkSaam wel een tegenprestatie vraagt, gelden de wettelijke kaders:
           de tegenprestatie geldt voor de duur van maximaal van 3 maanden;
           de omvang is maximaal 8 uur per week;
           de tegenprestatie wordt slechts één keer in een periode van 12 maanden
            verlangd.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Naast het zoeken van geschikte klussen, vergt de tegenprestatie een stuk organisatie en
menskracht voor begeleiding en handhaving. In 2015 onderzocht WerkSaam de
mogelijkheden om de tegenprestatie uit te voeren. De conclusie luidde dat er geen
klussen waren die pasten binnen de wettelijke kaders:
           de tegenprestatie mag geen re-integratie zijn;
           moet kort zijn in duur en omvang;
           moet maatschappelijk nut hebben.


Cliënten hebben een individueel re-integratieplan. Daarin staat welke instrumenten en
activiteiten WerkSaam inzet. Dit is vaak een re-integratietraject, maar kan ook (tijdelijk)
vrijwilligerswerk zijn. Een tegenprestatie is dan overbodig omdat de cliënt al actief is.
WerkSaam verlangt ook geen tegenprestatie als een cliënt al vrijwilligerswerk doet, of
mantelzorger is.



6.4    Beleid participatieplaats
Medewerkers van WerkSaam worden gestimuleerd om de mogelijkheden van
participatieplaatsen beter en breder te benutten. WerkSaam start daarom een pilot met
vrijwilligersorganisaties. Doel is het maken van samenwerkingsafspraken om cliënten die
(tijdelijk) niet terug kunnen keren in het arbeidsproces te bemiddelen voor een
participatieplaats.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                            48
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>Een participatieplaats is bedoeld voor personen van 27 jaar en ouder met een grote
afstand tot de arbeidsmarkt. Bij een participatieplaats gaat het niet om het werk zelf,
maar om het leren werken of het wennen aan werken en werkomstandigheden. Dit biedt
ook de gelegenheid om te kijken of het werkterrein past bij de cliënt en/of (om)scholing
mogelijk is. Dit vergroot voor de cliënt de kansen op de arbeidsmarkt. Cliënten op een
participatieplaats komen in aanmerking voor een premie.


Een participatieplaats geldt maximaal voor 4 jaar (wettelijk bepaald). Na 9, 24 en 36
maanden wordt beoordeeld of de kansen op arbeidsinschakeling zijn vergroot. Is dat niet
het geval, dan stopt de participatieplaats. In de laatste periode moet WerkSaam
bovendien de participatieplaats in andere werkomgeving aanbieden.


Omdat bij veel non-profitorganisaties een enorme behoefte bestaat aan vrijwilligers, kan
de inzet van participatieplaatsen ook hiervoor uitkomst bieden. Daarnaast biedt de
participatieplaats een alternatief voor de in de praktijk moeilijk uit te voeren
tegenprestatie.



6.5    Beleid leer-werkbedrijf
In verband met de verwachte groei aan banen in de zorg wil WerkSaam binnen de leer-
werkbedrijven een tak Zorg & Welzijn inrichten, die werkervaringsplaatsen gaat
aanbieden voor werkzoekenden in deze branche.


Elke cliënt die kan werken, melden wij na de intake aan voor een traject binnen onze
leer-werkbedrijven. Het doel is opdoen van arbeidsritme, werkervaring en
werknemersvaardigheden, waardoor de kansen op de arbeidsmarkt toenemen.
WerkSaam wil nieuwe, bemiddelbare cliënten direct activeren richting werk. Het is
belangrijk dat de cliënt kan functioneren bij een werkgever. Trajecten bij de
leer-werkbedrijven bieden hierbij uitkomst. De leer-werkbedrijven bieden professionele
en flexibele dienstverlening aan in uiteenlopende sectoren, zoals bedrijven, instellingen
en gemeenten. Wij kijken naar werkzaamheden die bij de cliënt passen. Onze leer-
werkbedrijven hebben een divers aanbod:




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Het leer-werkbedrijf Verpakken biedt werkervaringsplaatsen aan op gebied van:
         verpakken
         logistiek


Het leer-werkbedrijf Facilitair biedt werkervaringsplaatsen aan op gebied van:
         postverwerking
         buitenruimteservice
         schoonmaak
         catering
         mailing en repro
         digitalisering


In de arbeidsmarktanalyse (paragraaf 2.3) is aangegeven dat de werkgelegenheid in
Zorg & Welzijn de komende jaren een flinke impuls krijgt. Door extra subsidies zullen
30.000 extra banen gecreëerd worden. WerkSaam speelt hier op in door een leer-
werkafdeling Zorg & Welzijn in te richten die werkervaringsplaatsen voor deze branche
gaat organiseren. Hierdoor wordt ook het vakinhoudelijke aanbod van de leer-
werkbedrijven van WerkSaam uitgebreid.



6.6       Beleid beschut werk
WerkSaam zoekt voor iedere kandidaat voor beschut werk een passende plek. Waar
mogelijk bij een externe werkgever. De meeste kandidaten zullen naar verwachting een
interne plek bij WerkSaam krijgen. WerkSaam kiest ervoor om kandidaten die interesse
hebben een werkervaringsplek binnen de leer-werkbedrijven aan te bieden.


Voor een baan in het kader van beschut werk gelden landelijke voorwaarden. WerkSaam
heeft hier geen beleidsvrijheid. Het gaat om mensen die kunnen werken, maar zoveel
begeleiding of werkplekaanpassingen nodig hebben dat dit niet van een werkgever kan
worden verlangd. Het is aan WerkSaam om de kosten hiervan, bijvoorbeeld door middel
van jobcoaching, te verzorgen. Het gaat om niet-uitkeringsgerechtigden én mensen met
een bijstands- of UWV-uitkering, zoals Wajongers van voor 2015 met arbeidsvermogen.
Voor beschut werk kunnen zij zelf, of met hulp van WerkSaam, een advies aanvragen bij




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>het UWV. Oordeelt het UWV dat de aanvrager tot de doelgroep behoort, dan is
WerkSaam verplicht om een dienstverband aan te bieden.


De belangrijkste doelgroep voor beschut werk zijn de schoolverlaters van het voortgezet
speciaal onderwijs (vso) en de Praktijkschool (PrO) en cliënten met een uitkering van
WerkSaam.


         Doelgroep                    Kandidaten         Kandidaten UWV
         arbeidsmarkt                 WerkSaam
         Regulier                     Participatiewet    WW
         (zonder                                         Ziektewet
         loonkostensubsidie)
         Banenafspraak                Participatiewet    Wajong
         (met                         Wsw
         loonkostensubsidie)
         Beschut werk                 Participatiewet    Wajong
         (met
         loonkostensubsidie +
         extra begeleiding)
Tabel 14 | Beschut werk binnen        WerkSaam
Dit overzicht geeft weer waar ‘beschut werk’ zich bevindt op de arbeidsmarkt. Het gaat
om mensen met arbeidsvermogen in een betaalde baan, maar niet in een reguliere baan.
Dit is voor deze doelgroep een brug te ver; zij zijn daarom aangewezen op een beschutte
baan.


6.6.1   Onderscheid tussen beschut werk en (arbeidsmatige) dagbesteding
Beschut werk is dus een betaalde baan voor mensen die intensieve begeleiding en/of een
werkplekaanpassing nodig hebben. Dit is iets anders dan arbeidsmatige dagbesteding
(dit is zonder salaris), dat door gemeenten aangeboden wordt op basis van de Wet
maatschappelijke ondersteuning. Personen die in aanmerking komen voor dagbesteding
hebben geen arbeidsvermogen. Wel is het mogelijk dat personen vanuit de dagbesteding
doorgroeien naar beschut werk.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Afbeelding 1 | Campagne Beschut Werk SZW
SZW startte medio 2017 een campagne voor beschut werk. WerkSaam maakt gebruik
van deze campagne.

6.6.2   Beleid jobcoaching
Jobcoaching vindt plaats bij trajecten van Wsw-medewerkers en bij plaatsing op een
beschutte werkplek. Bij deze medewerkers gaat het vaak om persoonlijke begeleiding,
waardoor duurzame re-integratie een kans van slagen krijgt. Denk aan ondersteuning
tijdens de inwerkperiode, het aanleren van handelingen en vaardigheden om
werkzaamheden uit te voeren, gestructureerd werken en communiceren met collega’s en
leidinggevenden.


Jobcoaching wordt ingezet op de werkplek bij werknemers die door hun psychische of
verstandelijke beperking begeleiding nodig hebben. Het doel is om de werknemer zo
zelfstandig mogelijk te laten functioneren. De jobcoach informeert ook collega’s op de
werkplek zodat die de werknemer kunnen begeleiden en problemen kunnen oplossen.
WerkSaam biedt ook Harrie Helpt-trainingen bij werkgevers. Deze training is voor
medewerkers die een collega met een arbeidshandicap op de werkvloer (gaan)
begeleiden. De letters van Harrie staan voor: hulpvaardig, alert, rustig, realistisch,
instruerend en eerlijk.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         52
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>6.7      Taalontwikkeling
De komende periode gaat WerkSaam door op de ingeslagen weg. Om taalvaardigheid in
deze arbeidsmarktregio te bevorderen ondertekenden diverse organisaties het
“Taalakkoord Noord-Holland Noord”7. Deze organisaties zien elke dag hoe belangrijk
taalvaardige inwoners en medewerkers zijn. Bijvoorbeeld als het gaat om kansen op
werk, veiligheid op de werkvloer, doorgroeimogelijkheden en duurzame inzetbaarheid. Zij
zetten zich daarom enthousiast in om de taalvaardigheid een impuls te geven en sporen
andere organisaties aan hetzelfde te doen. Naast de gemeenten, werkgevers en
maatschappelijke organisaties is WerkSaam een van ondertekenaars van dit taalakkoord.


Eén van onze ambities is het op zetten van “taalpleinen” waar mensen met hun
taalvragen terecht kunnen. En nog veel belangrijker: om te oefenen met de Nederlandse
taal en het gebruik van de computer. Een taalplein kan bijvoorbeeld zijn: WerkSaam,
stadhuis, wijkcentrum, bibliotheek of basisschool. Ook de bestaande formulierenbrigades
zijn hier van harte welkom. Vanaf 2018 verbreedt WerkSaam het digitale
trainingsaanbod voor Nederlandstalige en anderstalige cliënten om het gebruik van de
computer te stimuleren.

6.7.1    Taalmeter en taaltoets als meetinstrument
WerkSaam wil regionaal de taalvraag en het taalaanbod verbinden. De taalvraag van
cliënten wordt in kaart gebracht bij het afnemen van de taalmeter en de taaltoets. De
taalmeter vindt plaats zodra een bijstandsaanvraag bij WerkSaam binnenkomt. De
uitslag geeft aan of de beheersing van de Nederlandse taal een punt van aandacht is. Het
gaat daarbij om lezen, schrijven, rekenen en spreken op B1-niveau (niveau eind
basisschool) en digitale basisvaardigheden.


Bij de indicatie van onvoldoende taalbeheersing schakelen wij het Taalhuis Westfriesland
in. Het Taalhuis is een samenwerking van de Westfriese gemeenten, WerkSaam,
Vrijwilligerspunt Hoorn en de Stichting Lezen & Schrijven.


Het Taalhuis kijkt op basis van een intakegesprek naar een passend taalaanbod. Dat
aanbod varieert, bijvoorbeeld een cursus (NT1 of NT2) of conversatieles met een
taalmaatje. De voorkeur gaat hierbij uit naar een mix.

7
    https://www.rpa-nhn.nl/projecten/taalakkoord




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Het Taalhuis verzorgt na overleg met WerkSaam de aanmelding en rapporteert over de
voortgang, de aanwezigheid bij de lessen en zoekt naar alternatieven als een cursist
voortijdig stopt. Het Taalhuis kent het regionale taalaanbod.


De taaltoets is een instrument om te toetsen of de cliënt voldoet aan de wettelijke
taaleis. De taalmeter is ons regionaal beleid om laaggeletterdheid tegen te gaan.

6.7.2   Taalondersteuning op de werkvloer
WerkSaam biedt via het Taalhuis gerichte taalondersteuning aan op de eigen werkvloer.
Ook blijven wij aandacht besteden aan de begrijpelijkheid van onze eigen communicatie,
onder meer door klare taal te gaan gebruiken in onze brieven en op de website.
Daarnaast gaan we verder met taalles op de basisschool om ouders te helpen met het
verbeteren van hun taalvaardigheid.




De taaltrajecten worden bekostigd uit het educatiebudget van het Rijk. Dit budget mag
van de wetgever niet worden gebruikt voor vergunninghouders. Voor deze groep biedt de
Participatiewet uitkomst. In 2018 biedt de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB) ook
financiële ruimte voor trajecten op het gebied van digitale vaardigheden.
WerkSaam verzorgt al trainingen voor anderstaligen die niet goed overweg kunnen met
de computer. Vooral omdat WerkSaam de uitkeringsspecificatie bij voorkeur digitaal
verstuurt en cliënten stimuleert om hun inkomstenverklaring digitaal op te sturen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       54
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>Verbreding van het trainingsaanbod zorgt dat cliënten nog beter kunnen omgaan met de
digitale wereld van nu.

Hoofdstuk 7 – Bevorderen van uitstroom

WerkSaam stimuleert alle cliënten om naar vermogen actief te zijn, bij een werkgever of
als zelfstandig ondernemer. Om de uitstroom te bevorderen is het belangrijk dat we de
vraag en aanbod van werk bij elkaar brengen. Dit hoofdstuk belicht hoe WerkSaam
cliënten bemiddelt en werkgevers stimuleert om onze cliënten een kans te geven. Ook
gaat dit hoofdstuk in op nieuwe beleidskeuzes voor zelfstandig ondernemen en de
uitstroompremie.

7.1    Werkgeversdienstverlening en WerkgeversServicepunt
WerkSaam en UWV ondertekenden voor de subregio Westfriesland een
samenwerkingsovereenkomst. Hierdoor wordt de registratie van werkzoekenden en
vacatures een gezamenlijke verantwoordelijkheid. In de overeenkomst staan afspraken
over bedrijfsvoering, taakstellingen en werkafspraken voor de uniforme matching van
kandidaten. Voor de regio Noord-Holland Noord betekent dit één gezamenlijk organisatie:
het WerkgeversServicepunt. Met dit initiatief matchen we vraag en aanbod van werk,
waardoor onze cliënten meer kansen krijgen.




Figuur 5 | WerkSaam en het UWV werken samen als het WerkgeversServicepunt


De partners in arbeidsmarktregio’s kregen vanuit de rijksoverheid de opdracht om samen
te werken en één gezicht te tonen aan werkgevers. Werkgevers kunnen bij het
WerkgeversServicepunt terecht voor hun personeelsvoorziening, informatie, advies en
expertise. WerkSaam startte in Westfriesland als eerste van de 3 subregio’s met een
dergelijke samenwerking. Het is de wens en verwachting dat deze overeenkomst op
termijn voor de hele arbeidsmarktregio gaat gelden. WerkSaam onderhoudt goede
contacten met partners. Naast UWV zijn dat o.a. Regionaal Platform Arbeidsmarkbeleid




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                      55
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>(RPA NHN) en het Ontwikkelbedrijf NHN. Deze helpt ondernemers die zich in onze
provincie willen vestigen.

7.1.1   Ondernemers bij elkaar brengen
WerkSaam brengt ondernemers bij elkaar en laat ondernemers zien dat sociaal
ondernemen loont.


WerkSaam startte het sociale platform MVO Westfriesland om ondernemers met elkaar in
contact te brengen. Voor de MVO-partners organiseert WerkSaam
netwerkbijeenkomsten, die goed worden bezocht. Wij informeren werkgevers over de
voordelen van sociaal ondernemen en blijven investeren in onderlinge samenwerking.




Foto 1 | Fiolet Taaltraining ontvangt het MVO-keurmerkschildje. WerkSaam zet
bedrijven die zich inzetten om kansen te bieden aan werkzoekenden in Westfriesland in
de schijnwerpers.

7.2     Social Return on Investment (SROI)
Eén van de instrumenten om de arbeidsparticipatie en -ontwikkeling in samenspraak met
werkgevers te verhogen, is SROI. Het doel van SROI is ervoor te zorgen dat een
investering door de gemeente (inkoop van producten of diensten), concreet
‘maatschappelijk rendement’ (banen of stageplaatsen) oplevert. De gemeenten in de
regio Noord-Holland Noord vinden het belangrijk dat haar opdrachtnemers een bijdrage
leveren aan het verwezenlijken van sociale doelstellingen, waarbij het accent ligt op het




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        56
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>terrein van werkgelegenheid van mensen die een uitkering ontvangen of aan leerlingen
die voor hun opleiding een leerwerkplek of stageplaats zoeken.


In regio Noord-Holland Noord is de Toolkit SROI 2017-20198 van toepassing op alle
inkoop/aanbestedingen van de gemeenten in de regio waarin een SROI bepaling is
opgenomen. Deze Toolkit is bedoeld voor opdrachtnemers die een opdracht van de
gemeente gegund hebben gekregen en beschrijft de kaders waarbinnen de SROI
verplichting kan worden ingevuld. De SROI-coördinator werkt vanuit WerkSaam samen
met de gemeenten om een match te maken tussen werkgevers en de kandidaten van
WerkSaam en UWV.

7.3       Verdringing voorkomen
WerkSaam is zich bewust van verdringing en wil graag oneerlijke concurrentie
voorkomen. Dit doen we door duidelijke afspraken te maken over de inzet van
re-integratieinstrumenten, zoals werken met behoud van uitkering. De aanwezigheid van
een (digitaal) meldpunt en een toetsingscommissie zorgen daarbij voor een extra impuls
om hier zorgvuldig mee om te gaan. Werkzoekenden, werkgevers en werknemers
kunnen met vragen of klachten over (mogelijke) verdringing terecht bij het meldpunt.
Meer informatie hierover kunt u lezen in bijlage 2.


Het is de taak van WerkSaam om mensen in de bijstand te helpen bij het vinden van een
betaalde baan. Zonder werkervaring en werknemersvaardigheden maakt deze groep
nauwelijks kans op de arbeidsmarkt en is daardoor blijvend afhankelijk van een
uitkering. Hierdoor kan het noodzakelijk zijn dat werken met behoud van uitkering als
re-integratieinstrument ingezet wordt. De re-integratieactiviteiten van WerkSaam hebben
altijd een leerdoel en duren niet langer dan nodig. Wij zetten ons in om mensen in de
bijstand gelijke kansen te bieden op de arbeidsmarkt. Als iemand ‘klaar’ is voor de
arbeidsmarkt, dan geldt dat bij volwaardig werk een volwaardig loon hoort.




8
    http://www.rpa-nhn.nl/uitkering_naar_werk/sroi




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        57
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>7.4       Zelfstandig ondernemen
WerkSaam biedt cliënten de kans om zelfstandig te (blijven) ondernemen. Wij
ondersteunen:
         mensen die een bedrijf willen starten vanuit de bijstand of de WW;
         gevestigde zelfstandigen in tijdelijke financiële problemen;
         oudere zelfstandigen (ouder dan 55 jaar) met een niet-levensvatbaar bedrijf;
         zelfstandigen die hun bedrijf willen beëindigen.


Voor zelfstandigen met (tijdelijke) financiële problemen bij hun bedrijfsvoering, bestaat
er de regeling Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz). WerkSaam ondersteunt
ondernemers via deze regeling met een rentedragende lening, een starterskrediet of een
aanvulling op het inkomen tot bijstandsniveau.

7.5       Deeltijd ondernemen in de bijstand
WerkSaam stimuleert deeltijd ondernemen in de bijstand. Als vertrekpunt voor deze
                                                                                            9
beleidskeuze hanteert WerkSaam de werkwijzer ‘Aan de slag met parttime ondernemen’
van Divosa.


De arbeidsmarkt verandert. Vaste banen maken plaats voor flexibel werk, deeltijdbanen
en combinaties van werken in loondienst en zelfstandig ondernemen. Bij de uitvoering
van de Participatiewet spelen steeds meer gemeenten daarop in met deeltijd
ondernemen in de bijstand. Hierbij vult een gemeente de inkomsten als zelfstandige aan
met een bijstandsuitkering. Deeltijd ondernemen is een nieuwe ontwikkeling als het gaat
om het zelfstandig ondernemen.


Deeltijd ondernemen biedt nieuwe kansen. Cliënten doen namelijk weer mee in de
samenleving. Ze leren ondernemersvaardigheden met werk dat ze leuk vinden, waardoor
hun re-integratie versnelt. Zo vergroten deeltijdondernemers hun kansen op uitstroom
naar werk, zelfstandig ondernemen of een combinatie daarvan. Daardoor verminderen de
uitgaven voor de bijstand.


Omdat er momenteel onvoldoende regels bestaan voor deeltijd ondernemen, komt er een
nieuwe beleidsregel die houvast biedt voor startende ondernemers en medewerkers.

9
    www.divosa.nl/publicaties/werkwijzer-aan-de-slag-met-parttime-ondernemen




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         58
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>7.6    Uitstroompremie
Nieuw in het beleid is dat personen die met loonkostensubsidie aan het werk gaan ook in
aanmerking kunnen komen voor de uitstroompremie. Dit uiteraard voor zover voldaan
wordt aan de nieuwe richtlijnen voor toekenning van die premie. Tot 2018 werd de
premie alleen verstrekt bij volledige uitstroom uit de bijstand. Door hun beperking is
deze groep niet in staat volledig uit te stromen. Op verzoek van meerdere gemeenten
wordt voor deze cliënten daarom deze uitzondering gemaakt.


Uit onze eigen evaluatie blijkt de uitstroompremie als prikkel niet goed te werken. De
regiogemeenten vinden dat ook personen die met loonkostensubsidie aan het werk gaan
een uitstroompremie moeten krijgen. Daarom zet WerkSaam de uitstroompremie anders
in, waarbij de persoonlijke omstandigheden van de cliënt centraal staan. Wij maken
vooraf afspraken met de cliënt over een uitstroompremie. Die afspraken leggen wij vast
in het re-integratieplan. Personen die met loonkostensubsidie aan het werk gaan, hebben
ook recht op een uitstroompremie. De coach bepaalt de hoogte van de premie.


Onze re-integratieverordening kent een uitstroompremie bij werkaanvaarding. Als
stimulans om aan het werk te komen of te blijven. De premie werkt nu alleen als
stimulans om aan het werk te blijven omdat deze pas zes maanden na uitstroom wordt
verstrekt. Het overgrote deel van de cliënten geeft aan dat de uitstroompremie niet van
invloed was op hun uitstroom naar werk, waardoor de premie aan zijn doel voorbij
schiet. Reden voor een andere beleidskeuze.


Om de uitstroompremie meer tot zijn recht te laten komen, is aanpassing van de huidige
verordening nodig. Werkaanvaarding op zich vindt WerkSaam onvoldoende voor een
bonus. Het aanbieden van een uitstroompremie vindt alleen plaats als sprake is van een
bijzondere prestatie of situatie. Kortom, meer maatwerk op basis van persoonlijke
omstandigheden zoals afstand tot de arbeidsmarkt, gezondheid, gezinssituatie, leeftijd of
combinaties daarvan. U kunt meer lezen over de uitstroompremie in bijlage 7.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         59
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 8 – Handhaving nieuwe stijl

WerkSaam wil een nieuwe richting geven aan handhaving. Meer maatwerk, coulance met
goedwillende cliënten en een harde aanpak van kwaadwillende cliënten. Handhaving
moet meer een integraal onderdeel zijn van het takenpakket van alle medewerkers. De
voorlichting aan cliënten moet verbeterd worden.


De huidige wijze van handhaving van WerkSaam is gebaseerd op de methoden van
Hoogwaardig Handhaven uit 2006 en is aan vernieuwing toe. De vernieuwing is
gebaseerd op de resultaten van 2 grote recente onderzoeken over handhaving en de
toenemende behoefte aan meer maatwerk. In dit hoofdstuk worden de bevindingen van
de onderzoeken kort beschreven en leest u de belangrijkste gevolgen voor de uitvoering
van handhaving door WerkSaam.


Artikel Ombudsman: Fraudewet pakt goedwillende burgers aan als criminelen


“Het merendeel van de personen dat op grond van de
Fraudewet zwaar wordt beboet, pleegt niet doelbewust
fraude, blijkt uit onderzoek van de Nationale
ombudsman: 'Dit onderzoek laat zien dat het iedereen
kan overkomen dat hij de inlichtingenplicht schendt'. Hij
vindt dat de hoge boetes niet in verhouding staan tot de
ernst van de overtredingen. 'En de pakkans voor echte
fraudeurs is er niet door toegenomen.' De vraag of mensen opzettelijk niet aan hun
verplichting voldoen, of dat er andere redenen zijn waarom zij dit niet kunnen, speelt in
de uitvoeringspraktijk nauwelijks een rol. Zij worden beboet alsof zij fraudeerden. Het
gaat om mensen die zich vergissen, mensen die niet kunnen bewijzen dat de
uitvoeringsorganisatie een fout heeft gemaakt, mensen die iets verkeerd begrepen
hebben, mensen die nog niet over de juiste informatie beschikten, mensen die een paar
dagen te laat zijn door omstandigheden; allemaal worden ze zwaar beboet als gevolg
                                                                                                    10
van de Fraudewet. Het leidt tot onzekerheid en tot wantrouwen richting de overheid.”



10
     www.nationaleombudsman.nl/nieuws/2014/ombudsman-fraudewet-pakt-goedwillende-burgers-aan-als-
criminelen




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                    60
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>WerkSaam wil de accenten in het handhavingsbeleid verschuiven. Het gaat daarbij om
een interne training fraudealertheid en een mentaliteitsverandering onder cliënten. Ook
bij handhaving worden waar mogelijk de uitgangspunten van de omgekeerde toets
gehanteerd. De voorlichting wordt verbeterd door het ontwikkelen van een
spelregelboekje; een informatieboekje voor cliënten over rechten, plichten en
procedures.

8.1        Recente onderzoeken handhaving
Een veel gestelde vraag luidt: hoe moet de overheid omgaan met de burger? Divosa en
de Rijksuniversiteit Groningen waren eerder dit jaar betrokken bij de publicatie van 2
onderzoeken waarin handhaving aan de orde kwam: ‘Handhaving van onderop’ (zie
www.handhavingvanonderop.nl) en ‘Van budget naar besteding’11. Bij het eerste
onderzoek gaat het om de bereidheid van burgers om voor hen geldende regels na te
leven en het tweede onderzoek zocht verklaringen voor tekorten en overschotten op het
bijstandsbudget van gemeenten.

8.1.1      Handhaving van onderop
Belangrijkste conclusie van het onderzoek ‘Handhaving van onderop’: meer handhaving
leidt tot minder naleving. Een andere conclusie luidt dat sanctionerende handhaving op
termijn waarschijnlijk contraproductief is en dat daarom een overredingsstijl (overtuigen
van cliënt op basis van argumenten) meestal de voorkeur verdient. Mensen die hun
behandeling als rechtvaardig ervaren, blijken meer geneigd de regels na te leven dan
mensen die zich onrechtvaardig behandeld voelen. Sanctionering heeft een negatief
effect op die ervaring en overreding een positief effect. Uit het onderzoek blijkt ook dat
ruim een derde van de uitkeringsgerechtigden minder vertrouwen in de overheid heeft
gekregen na het eerste bezoek aan de sociale dienst.


De onderzoekers pleiten voor een andere benadering van handhaving:
              Meer handhaving door medewerkers die het reguliere contact hebben met de
               cliënt, (vaak de coach en niet in eerste instantie de professionele handhaver)
               en meer aandacht voor de oorzaak van het verzuim (zie ook de conclusies in
               het artikel van de Nationale Ombudsman).



11
     Onderzoek ‘Van budget naar besteding, verklaringen voor tekorten en overschotten op het
gemeentelijke bijstandsbudget’, Atlas voor gemeenten, 2017




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                               61
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>            Het gedrag van de cliënt niet direct sanctioneren, maar veranderingen
             proberen te bereiken door in gesprek te gaan en te blijven met de cliënt.
            Goede voorlichting aan en communicatie met de cliënt. Dit was al een
             speerpunt bij de invoering van hoogwaardig handhaven, maar nu wordt daar
             nog meer aandacht voor gevraagd.

8.1.2   Van budget naar besteding
Eén van de belangrijkste conclusies uit het onderzoek ‘Van budget naar besteding’ is dat
consequente handhaving leidt tot minder bijstandsuitgaven. Uit het onderzoek bleek dat
er 7 factoren bestaan die van invloed zijn op de bijstandsuitgaven van gemeenten én
waarvan duidelijk is welke kant die op werken. Handhaving is de belangrijkste factor.
Gemeenten die strenger handhaven, hebben over het algemeen een kleiner tekort in
aantallen bijstandshuishoudens.
Daarnaast doen ook maatregelen
(sancties) er toe.

8.1.3   Een combinatie van coulant
en keihard
De onderzoeken komen met
ogenschijnlijk tegengestelde
bevindingen. Het gaat echter om 2
verschillende onderzoeksvragen.
De eerste luidt: hoe ervaart de
burger het handhavingsbeleid? De
vraag in het tweede onderzoek is: wat zijn de financiële gevolgen van het
handhavingsbeleid voor gemeenten? De resultaten zijn daarom ook niet zo tegengesteld.
Het eerste onderzoek pleit voor aandacht voor het ontstaan van wetsovertredingen en
om een coulante behandeling voor uitkeringsgerechtigden die onbedoeld de grens tussen
wat wel mag en wat niet mag overschrijden. Het tweede onderzoek pleit meer voor een
keiharde aanpak van fraudeurs, die bewust de grens overschrijden van wat wel en niet
mag.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         62
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>8.2     Handhaving nieuwe stijl
Onze huidige handhavingspraktijk gaat uit van de principes van Hoogwaardig Handhaven
en de nieuwe, strengere fraudewetgeving sinds 1 januari 2013. In het geval van
opzettelijke fraude treedt WerkSaam hard op. Hierbij wordt het niet voldoen aan de
inlichtingenplicht bestraft met een boete. Als een cliënt niet voldoet aan de re-
integratieverplichtingen krijgt men een maatregel.


Bij de nieuwe koers voor handhaving verschuift de actie tot gedragsverandering van de
professionele handhavers naar de coaches. Dit vraagt om een andere benadering van de
cliënt. Deze insteek sluit aan bij de toekomstvisie van WerkSaam, waar wij streven naar
meer maatwerk en meer contactmomenten met de cliënt. Het sluit bovendien aan op de
uitgangspunten van de omgekeerde toets (zie hoofdstuk 4); bij de besluiten staat niet de
letter van de wet centraal, maar de bedoeling van de wetgever.


Dit betekent niet het einde van handhaving bij WerkSaam. De praktijk wijst helaas uit
dat er een categorie uitkeringsgerechtigden bestaat die zich onvoldoende bewust is van
de regels. Of zich er wel bewust van is, maar zich er vervolgens niets van aantrekt. Voor
handhaving en sociale recherche is er nog veel werk aan de winkel. De nieuwe werkwijze
is dan ook meer een aanvulling op de bestaande praktijk. Maatwerk is de enige manier
om de 2 doelstellingen te realiseren: coulant voor de goedwillende en hard voor de
kwaadwillende cliënt. Deze aanpak zal het gevoel van rechtvaardigheid, zoals die door de
cliënt ervaren wordt, ten goede komen. Hiervoor is nodig dat medewerkers cursussen en
trainingen volgen over de omgekeerde toets en over fraudealertheid.

8.2.1   Extra voorlichting met spelregelboekje
Het is belangrijk dat wij de cliënt goed informeren over zijn rechten en plichten. Hierbij
hoort ook informatie over de gevolgen van het niet of niet voldoende nakomen van de
verplichtingen. We gaan deze informatie schriftelijk verstrekken in een spelregelboekje.
Alle cliënten krijgen op deze manier dezelfde informatie. We leggen duidelijk vast welke
afspraken we met de cliënten hebben gemaakt en welke informatie we aan de cliënt
hebben verstrekt.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         63
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 9 – Verstrekking van uitkeringen

De kaders voor het verstrekken van een bijstandsuitkering als inkomensondersteuning
zijn grotendeels door de wetgever ingevuld. De beleidsvrijheid van gemeenten hierin is
dan ook minimaal. Dit hoofdstuk gaat over het beleid voor het verstrekken (en
terughalen) van bijstand waar nog wel keuzemogelijkheden bestaan.


Wat gaat WerkSaam doen?
         We gaan gebruikmaken van de mogelijkheid om in bepaalde situaties de
          kostendelersnorm tijdelijk niet toe te passen.
         We gaan de wettelijke inkomstenvrijlating in overleg met de cliënt toepassen.
         We maken gebruik van de wettelijke mogelijkheid om de uitkering te verlagen als
          sprake is van geen of lagere woonkosten.
         We gaan niet langer gebruikmaken van de mogelijkheid om de uitkering van
          schoolverlaters te verlagen.
         We gaan jongeren van 18 tot 21 jaar die zelfstandig wonen aanvullende
          bijzondere bijstand verstrekken tot aan de norm van een 21-jarige in een
          vergelijkbare woonsituatie.
         We gaan ten onrechte verstrekte bijstand terugvorderen, ook in de gevallen dat
          dit op grond van de wet geen verplichting is, maar een bevoegdheid.
         We gaan een actief verhaalsbeleid voeren. Ook bij een laag inkomen wordt altijd
          een (minimale) bijdrage opgelegd. Ook vaders van niet-erkende kinderen wordt
          een onderhoudsplicht opgelegd.

9.1       Kostendelersnorm
Het recht op bijstand en de hoogte van de
uitkering zijn wettelijk geregeld. Als er
meerdere personen in één huis wonen, moet
in veel gevallen de kostendelersnorm worden
toegepast. Er wordt dan een lagere uitkering
verstrekt omdat de wetgever er vanuit gaat
dat die mensen de kosten (zoals huur, gas,
water en licht) kunnen delen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          64
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>Uitzonderingen
In de wet zijn een aantal uitzonderingen genoemd waarbij er geen sprake is van
kostendeling:
       personen jonger dan 21 jaar;
       personen die een kamer huren;
       studenten.


In onderstaande tabel kunt u zien hoe de kostendelersnorm uitpakt.
                Huishoudtype               Individuele   Totale bijstandsnorm
                                              norm         als allen bijstand
                                                           wordt ontvangen
        Eenpersoonshuishouden              70%           70%
        Tweepersoonshuishouden             50%           100%
        Driepersoonshuishouden             43,33%        130%
        Vierpersoonshuishouden             40%           160%
        Vijfpersoonshuishouden             38%           190%


Tabel 15 | Voor de toepassing van de kostendelersnorm is het niet van belang of de
huisgenoten van de belanghebbende ook recht hebben op bijstand. Bij Totale
bijstandsnorm is dus uitgegaan van de situatie dat alle huisgenoten ook bijstand
ontvangen. Het gevolg van de toepassing van de kostendelersnorm is dat bij iedere extra
kostendelende medebewoner, de totale bijstandsnorm met 30% toeneemt.

9.1.1   Afwijking mogelijk bij bijzondere situaties
De staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft gemeenten opgeroepen
om de kostendelersnorm niet toe te passen in situaties waarbij personen tijdelijk bij
bijstandsgerechtigden inwonen. De duur van het verblijf is dus van belang om te
beoordelen of van de kostendelersnorm kan worden afgezien. Een persoon die tijdelijk bij
een bijstandsgerechtigde inwoont vanwege een bijzondere situatie, hoeft volgens de
staatsecretaris niet mee te tellen voor de kostendelersnorm.


Het gaat om 4 groepen:
           logeerregeling vergunninghouders;
           ex-gedetineerden;
           ex-daklozen;
           tijdelijke verzorging vanwege medisch omstandigheden.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        65
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>WerkSaam is door de gemeenteraden gevraagd om binnen de mogelijkheden van de wet
soepeler om te gaan met de kostendelersnorm. Op grond van dit verzoek en de ruimte
die de staatssecretaris heeft gegeven, kiest WerkSaam ervoor om bij een tijdelijk verblijf
van maximaal zes maanden af te zien van de kostendelersnorm. Deze periode kan met
maximaal drie maanden worden verlengd.

9.2    Beleid vrijlating van inkomsten uit arbeid
Niet alle cliënten kunnen fulltime werken en volledig uit een uitkering komen. Voor een
deel van hen is parttime werken het hoogst haalbare. Voor anderen kan parttime werken
een opstap zijn naar een fulltimebaan en uitstroom uit de uitkering.


Als een cliënt (parttime) aan het werk gaat, moeten de inkomsten worden gekort op de
uitkering. Omdat initiatieven om te gaan werken moeten worden gestimuleerd, biedt de
wet drie mogelijkheden om een deel van deze inkomsten te mogen houden. Dit wordt
een ‘vrijlating’ genoemd:
        1. Personen (van 27 jaar of ouder) mogen 25% van de inkomsten houden
            gedurende maximaal zes maanden.
        2. Alleenstaande ouders (van 27 jaar of ouder met een kind onder de twaalf jaar)
            hebben na deze zes maanden nog recht op een vrijlating van 12,5% van de
            inkomsten.
        3. Personen met een medische urenbeperking mogen aansluitend op de eerste
            vrijlating (en indien van toepassing de tweede vrijlating) 15% van de
            inkomsten houden. Medisch urenbeperkt betekent dat iemand door ziekte,
            gebreken, zwangerschap of bevalling niet een volle werkweek kan werken. Als
            de indicatie door het UWV is afgegeven, kan WerkSaam deze vrijlating
            toepassen. Hiervoor geldt geen leeftijdseis en geen beperking in duur.


Voor de eerste twee vrijlatingsmogelijkheden is in de wet bepaald dat deze alleen
mogelijk zijn als het werken bijdraagt aan de arbeidsinschakeling van de
bijstandsgerechtigde.


WerkSaam ondersteunt cliënten die door ziekte of gebrek alleen parttime kunnen werken
bij het vinden van werk. De inzet van de vrijlating is hierbij een goede stimulans voor
deze cliënten. Wij vinden dat elke parttimebaan bijdraagt aan de arbeidsinschakeling. De




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          66
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>keuze voor inkomensvrijlating maakt WerkSaam steeds in overleg met de cliënt. Zo
voorkomen wij dat inkomensvrijlating onbedoeld financieel negatief uitpakt voor de
cliënt.

9.3       Beleid verlagen uitkering
Op basis van de wet zijn er twee situaties waarbij de bijstandsnorm verlaagd kan
worden:
-     Bij geen of lage woonlasten: WerkSaam maakt gebruik van de wettelijke mogelijkheid
      om de uitkering te verlagen als de cliënt lagere woonkosten heeft.
-     Bij schoolverlaters: Van de mogelijkheid om aan schoolverlaters een lagere uitkering
      te verstrekken, gaan wij geen gebruik meer maken.


Van lagere woonlasten is bijvoorbeeld sprake als personen geen of een lage huur betalen
(zoals bij antikraak) of dak- en thuisloos zijn. Bij schoolverlaters gaat de wetgever er
vanuit dat deze personen gewend zijn aan het inkomen uit studiefinanciering. Daarom
wordt gemeenten de mogelijkheid geboden om de uitkering te verlagen tot maximaal zes
maanden na het verlaten van de opleiding.


De verlaging van de bijstandsnorm bij geen of lagere woonlasten vinden wij nog steeds
een passend instrument en passen deze daarom toe. Bij lagere of ontbrekende
woonlasten is de behoefte van de uitkeringsgerechtigde aantoonbaar lager.


Bij de schoolverlaterskorting redeneert de wetgever vanuit de gedachte dat de
bijstandsuitkering hoger is dan de studiefinanciering. Waar tijdens de studieperiode de
uitgaven zijn afgestemd op het lagere inkomen uit studiefinanciering, nemen de
noodzakelijke bestaanskosten niet onmiddellijk toe als de studie stopt en de
schoolverlater op bijstand aangewezen raakt.
In de praktijk is dit echter lang niet altijd het geval. Vanuit vaste jurisprudentie staat
vast dat geen verlaging mag worden toegepast als het inkomen uit studiefinanciering
hoger of gelijk was dan de bijstand. Er moet dus altijd een individuele beoordeling
plaatsvinden. Daarnaast geldt dat door de kostendelersnorm en de verlaging bij
geen/lage woonlasten, de hoogte van de uitkering al wordt afgestemd op de woonsituatie
en de mogelijkheid om kosten te delen. Onze conclusie is dat de schoolverlaterskorting




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                             67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>voor veel uitvoeringsproblemen zorgt en weinig toevoegt aan de bestaande
mogelijkheden om de uitkering te verlagen.



9.4    Beleid aanvullende bijzondere bijstand jongeren
Bijzondere bijstand verstrekken is geen taak van WerkSaam maar van de gemeenten. De
aanvullende bijzondere bijstand voor jongeren is hierop een uitzondering. WerkSaam is
door de gemeenten gemandateerd om deze aanvragen bijzondere bijstand te beoordelen
en indien nodig te verstrekken. Een aantal gemeenten heeft ook de beleidsvorming aan
ons gemandateerd. Onderstaand beleid geldt dus voor de gemeenten die WerkSaam de
beleidsbevoegdheid op dit punt hebben gegeven.


Voor jongeren van 18 tot 21 jaar geldt een zeer lage bijstandsnorm (een alleenstaande
jongere ontvangt per 1/7/2017 € 243,52 per maand). Ook jongeren die zelfstandig
wonen ontvangen zij deze lage norm. Als de noodzaak van zelfstandig wonen vaststaat
en de ouder(s) de jongere niet financieel kunnen ondersteunen, kan de gemeente
aanvullende bijzondere bijstand verstrekken aan deze jongeren.


Het uitgangspunt voor ons beleid is dat de 18-, 19- of 20-jarige jongere die gedwongen
zelfstandig moet wonen, voor de hoogte van de uitkering gelijk wordt gesteld met een
21-jarige die zelfstandig woont (per 1/7/2017 € 986,52 per maand). Zonder deze
aanvulling is het voor een jongere niet mogelijk om in de kosten voor levensonderhoud
te voorzien.


Alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV-ers) vormen in dit kader een bijzondere
doelgroep. Tot hun 18e jaar worden zij ondersteund vanuit jeugdhulp (bijvoorbeeld door
Parlan of Jade). Bij het bereiken van de 18-jarige leeftijd is voor hen vaak nog geen
zelfstandige huisvesting gerealiseerd. Soms loopt ook nog tijdelijk de financiële
ondersteuning vanuit de jeugdhulpregelingen door. De bijstandsverlening moet hierop
worden afgestemd. Daarom is afstemming met onder meer Jeugdhulp en de gemeenten
van groot belang.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        68
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>9.5      Beleid terugvordering van bijstand
In de Participatiewet is opgenomen dat gemeenten bijstand moeten terugvorderen als
deze ten onrechte is verleend als gevolg van schending van de inlichtingenplicht. Dit is
een verplichting en geen bevoegdheid.


Daarnaast is de gemeente bevoegd om bijstand terug te vorderen als om andere redenen
ten onrechte bijstand is verleend. Het uitgangspunt dat WerkSaam hierbij hanteert is dat
ten onrechte verstrekte bijstand altijd wordt teruggevorderd. Uiteraard worden hierbij de
wettelijke bepalingen gerespecteerd.12


Om het incassoproces te vergemakkelijken voert WerkSaam heronderzoeken uit op basis
van signalen van het Inlichtingenbureau. Dit wordt signaalgestuurd werken genoemd. Wij
ontvangen signalen van het Inlichtingenbureau als bijvoorbeeld het inkomen of het
vermogen van een debiteur wijzigt. Dit kan voor WerkSaam een signaal zijn om tot
incasso over te gaan.

9.6      Beleid verhaal van bijstand
Teveel of onterecht verstrekte bijstand wordt door WerkSaam teruggevorderd van de
persoon die deze bijstand heeft ontvangen. Soms kan de bijstand ook worden
teruggevraagd van een andere persoon. In de meeste gevallen van de ex-partner (of
vader van de kinderen) die ook na een echtscheiding of verbreking van de relatie
onderhoudsplichtig blijft. Als ex-partners de onderhoudsplicht onderling hebben geregeld,
zijn er voor WerkSaam geen gronden voor verhaal. Als ex-partners dit niet hebben
gedaan, zal WerkSaam actie ondernemen.


WerkSaam vindt dat het nalaten van de onderhoudsplicht onrechtvaardig is naar
degenen die wel hun verantwoordelijkheid nemen. Daarnaast betekent verhaal ook een
verlaging van onze uitkeringslasten.


9.6.1    Minimale verhaalbijdrage
Bij het bepalen van de hoogte van een verhaalbijdrage hanteren wij dezelfde regels die
de rechters hanteren bij het vaststellen van een alimentatie. In deze regels is ook



12
     Zie paragraaf 6.4, artikel 58 van de Participatiewet.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           69
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>opgenomen dat bij een laag inkomen (bijvoorbeeld een bijstandsuitkering) toch een
minimale bijdrage van € 25,- per maand per kind en maximaal € 50,- per maand bij twee
of meer kinderen geldt.


Wij conformeren ons aan deze regel, ook als dit betekent dat de incasso hiervan op
problemen kan stuiten. Dit sluit aan bij de het huidige wetsvoorstel tot wijziging van de
kinderalimentatie. De initiatiefnemers willen hiermee de berekeningsmethodiek voor
kinderalimentatie vereenvoudigen en wettelijk verankeren. De initiatiefnemers zijn
daarbij van mening dat beide ouders altijd een deel van de kosten voor het
levensonderhoud moeten dragen.


Wij hanteren de minimale verhaalbijdrage alleen als de onderhoudsplichtige hierdoor niet
financieel in de problemen komt. Bijvoorbeeld bij een lopende schuldregeling of als de
onderhoudsplichtige door de verhaalbijdrage qua inkomen onder 90% van de
bijstandsnorm komt.



9.6.2   Niet-erkende kinderen
WerkSaam heeft zich in de afgelopen jaren bij het uitvoeren van verhaal beperkt tot de
erkende kinderen, net als de meeste gemeenten. In de afgelopen jaren zijn gemeenten
echter ook gestart met het verhalen van bijstand op ouders van niet-erkende kinderen.
Volgens het burgerlijk recht zijn ook ouders van niet-erkende kinderen
onderhoudsplichtig. WerkSaam heeft in 2016 en 2017 een pilot gedraaid waarbij bijstand
is verhaald op de ouders van niet-erkende kinderen (NEK). De resultaten van de pilot zijn
overwegend positief waardoor besloten is om het verhalen van bijstand op niet-erkende
kinderen op te nemen in ons algemene beleid en onderdeel uit te laten maken van onze
reguliere processen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         70
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 10 - Evalueren en bijstellen

Om de resultaten van ons beleid en de wijze van uitvoering te monitoren, hebben wij een
aantal instrumenten:
        Klant- en cliënttevredenheidsonderzoeken
        Evalueren van bezwaar en beroepszaken
        Evalueren van ingediende klachten
        Analyseren van resultaten en gegevens


Het bestuur van WerkSaam krijgt rapportages over de algehele voortgang. De
gemeenteraden ontvangen 2 jaarlijks een uitgebreide rapportage en uiteraard de
jaarrekening waarin verantwoording wordt afgelegd.

10.1     Klant- en cliënttevredenheidsonderzoek
WerkSaam wil haar dienstverlening telkens weer verbeteren. Hiervoor vragen wij
feedback aan onze klanten (werkgevers) en cliënten (uitkeringsgerechtigden). Dit doen
wij niet in grote onderzoeken maar steekproefsgewijs en heel gericht, zodat wij met de
uitkomst van de onderzoeken ook daadwerkelijk kunnen verbeteren.


WerkSaam heeft in 2015 een cliënttevredenheidsonderzoek13 laten uitvoeren door een
extern bureau. WerkSaam was zelf niet tevreden over de bruikbaarheid van de
gegevens. Een goed klanttevredenheidsonderzoek helpt WerkSaam om de
dienstverlening verder te verbeteren. De respons (19%) was zeer laag en die ervaring
hadden gemeentelijke sociale diensten voorheen ook.
We kiezen ervoor om onderzoek te doen onder uitkeringsgerechtigden die uitstromen en
periodiek interviews af te nemen met spreekuurbezoekers, omdat we verwachten dat
hier een betere respons op komt en meer bruikbare informatie.




13
 http://www.werksaamwf.nl/Home/Nieuws/Nieuwsarchief/Nieuwsarchief_2016/Nieuwsberichten_
maart/Cli_nten_geven_WerkSaam_Westfriesland_een_7_1




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       71
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>Hetzelfde geldt voor een klanttevredenheidsonderzoek onder werkgevers. WerkSaam wil
weten of de werkgevers, waar we zaken mee doen, tevreden zijn met de dienstverlening.
In samenwerking met een extern bureau heeft WerkSaam daarom in 2017 een
werkgeverstevredenheidsonderzoek14 laten uitvoeren. Uit dit onderzoek zijn successen en
tips gekomen waar WerkSaam mee aan de slag kan en gaat. Ook dit onderzoek
steeksproefsgewijs en heel gericht uitgevoerd waardoor de respons hoog was.

10.2   Sturingsinformatie
Zoals u in dit hoofdstuk 2 heeft gelezen analyseert WerkSaam kansen en bedreigingen en
brengt het de ontwikkelingen in het cliëntenbestand in kaart. Dat kan echter nog veel
beter dan we tot nu toe gedaan hebben en daar wordt de komende jaren ook op ingezet.


Business Intelligence en Big Data/Fieldlab
In 2017 startte WerkSaam met het project ‘Business Intelligence’. Daarnaast nemen we
deel aan het project Big Data (of Fieldlab) van de Westfriese gemeenten. Doel van beide
projecten is vanaf 2018 structureel beter gebruikmaken van de beschikbare gegevens.
Zo krijgen wij niet alleen statusinformatie (wat is de situatie per vandaag?), maar
kunnen wij ook beter voorspellen hoe de situatie er over een half jaar of een jaar uitziet.


Door analyse van onze informatie verbeteren we continu de inzet van onze instrumenten
en middelen. Hiermee komen we tegemoet aan de wens van gemeenteraden die meer
inzicht willen in de inzet van instrumenten en de effectiviteit daarvan. WerkSaam zal die
(sturings)informatie door bovenstaande projecten sneller en beter kunnen verzamelen en
het bestuur en de gemeenteraden daardoor beter inzicht kunnen geven in de voortgang
en de resultaten.




14
 http://www.werksaamwf.nl/Home/Nieuws/Nieuwsberichten_juni/Werkgevers_geven_WerkSaam_
een_7_7




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         72
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 11 – Financiële paragraaf

De Westfriese gemeenten hebben afgesproken om de middelen die zij van het Rijk
ontvangen voor uitkeringen (BUIG-budget) en re-integratie (Participatiebudget) over te
dragen aan WerkSaam. WerkSaam maakt per jaar een begroting (waarin we vooruit
kijken en kaders stellen) en een jaarrekening (waarin we verantwoording afleggen over
het afgelopen jaar). In dit laatste hoofdstuk gaan we kort in op de ontwikkeling van deze
budgetten en de financiële afspraken. De couleur locale en de gemeentelijke
opdrachtverlening (bonus/malus regeling) krijgen daarbij speciale aandacht.



11.1   Budgetten
In de begroting van WerkSaam over 2018 is het volgende meerjarenoverzicht
opgenomen. In de meerjarenbegroting 2018-2021 wordt het budget voor de re-integratie
gebaseerd op de publicatie van de budgetten bestemd voor de re-integratie in de
uitkering sociaal domein, die bekend is gemaakt in de septembercirculaire 2016.


Op het gebied van inkomen gaat de meerjarenbegroting gaat uit van een ongewijzigd
beleid voor 2018 en de daaropvolgende jaren. Er zit een verwachte stijging in de
uitkeringslasten van 2,4 % per jaar.




Punt van zorg is het Participatiebudget. De middelen voor re-integratie vormen samen
met het Wsw-budget een deel van de integratie-uitkering sociaal domein. Het tekort op
het Wsw-budget drukt op het re-integratiebudget. Dit komt doordat het subsidiebedrag




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       73
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>per Wsw-arbeidsplaats jaarlijks daalt met ongeveer € 500,-. De mogelijkheden om te re-
integreren worden hierdoor steeds beperkter aangezien de instroom van het aantal
bijstandsgerechtigden blijft stijgen. WerkSaam gebruikt het re-integratiebudget verder
om de begeleidingskosten van beschut werk te financieren. Nu het aantal beschutte
werkplekken gaat toenemen, drukken deze kosten ook een flink stempel op het budget.
De middelen uit het Participatiebudget worden op basis van onderlinge solidariteit tussen
gemeenten ingezet. Dit betekent dat de lasten evenredig onder de gemeenten verdeeld
worden (in verhouding tot de ingebrachte budgetten). Deze solidariteit wordt ook
toegepast bij de bedrijfsvoeringskosten.


De ontwikkeling van de BUIG is niet te voorspellen. De budgetten worden aan gemeenten
toegekend op basis van een verdeelmodel. Grotere gemeenten op basis van objectieve
verdeelcriteria en de kleinere gemeenten op basis van een historisch model. Bij
oplopende uitkeringsbestanden hebben kleine gemeenten eerder te maken met een
tekort. Het BUIG-budget wordt jaarlijks 3 keer bijgesteld en kan dus nog wijzigen
gedurende een begrotingsjaar.
Anders dan bij het Participatiebudget worden de BUIG-budgetten per gemeente
verantwoord. Dit betekent dat de lasten voor de uitkeringen per gemeente worden
geregistreerd en afgerekend. Bij een tekort kan een gemeente een beroep doen op de
Vangnetregeling van het Rijk.

11.2       Subsidieregelingen
Er zijn verschillende subsidieregelingen waar WerkSaam als organisatie een beroep op
kan doen. Het aanvragen en verantwoorden van subsidies kost veel tijd van de
organisatie. WerkSaam maakt gebruik van subsidieregelingen als deze bijdragen aan de
doelen van WerkSaam en de baten opwegen tegen de kosten. Voorbeelden hiervan zijn
de ESF-subsidie en stimuleringsregelingen vanuit het Rijk.



11.3       Couleur locale
Binnen de beschikbare middelen voor re-integratie wordt 10% gereserveerd voor
specifieke gemeentelijke wensen ten aanzien van doelgroepen. Deze zogenaamde
jaarlijkse projectenpot biedt de individuele gemeente de mogelijkheid voor de ‘couleur
locale’.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         74
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>De inzet van couleur locale krijgt een planmatige aanpak. Dit voorziet naast een
duidelijke beschrijving van het beschikbaar gestelde budget ook in een helder
omschreven opdracht van de gemeente aan WerkSaam en de verwachte resultaten. Dit
vergezeld van kwartaalrapportages aan de gemeenteraad. In deze rapportages koppelt
WerkSaam terug welk uitgaven plaatsvonden en wat de resultaten waren; dit biedt de
mogelijkheid van tussentijds bijsturen. Met als slot een eindrapportage en een evaluatie
van het project. Bij couleur locale stappen we in samenspraak met de gemeenten van
het idee af dat het aan een kalenderjaar vastzit; we spreken een termijn af waarin
budget besteedbaar is.

11.4    Regeling bijdragen gemeenten aan commerciële activiteiten (bonus-
malusregeling)
De bonus-malus regeling krijgt een andere opzet. De afgelopen maanden is de werking
van de bonus-malusregeling geanalyseerd. Zowel bij WerkSaam als bij gemeenten
worden knelpunten ervaren waar het gaat om het geven van opdrachten aan WerkSaam
en het wel of niet meetellen voor de bonus-malus regeling.


De bonus-malusregeling regelt dat gemeenten voldoende opdrachten aan WerkSaam
geven. Onderling is er een norm afgesproken en een verdeelsleutel. Als gemeenten de
norm halen krijgen ze een bonus, zo niet dan een malus.


WerkSaam voert commerciële activiteiten uit voor gemeenten en bedrijven. Het
realiseren van opdrachten uit commerciële activiteiten is in het belang WerkSaam omdat:
       het is een netto-opbrengst waarmee een deel van de apparaatskosten is gedekt;
       het betreft werkzaamheden waarmee cliënten uit de doelgroep tijdelijke
        werkervaring kunnen opdoen als stap naar reguliere werkgevers;
       Een vermindering van het opdrachtvolume door een gemeente betekent dat er
        een kleinere dekking is voor de apparaatskosten. Dat betekent mogelijk dat álle
        gemeenten via de verdeelsleutel een hogere bijdrage betalen. Om te voorkomen
        dat alle gemeenten het effect ondervinden van een verminderd opdrachtvolume
        van en gemeente, is de bonus-malus afgesproken.


Het dagelijks bestuur staat nog steeds achter de uitgangspunten van de bonus-malus,
maar er zijn in de praktijk veel knelpunten. Die knelpunten hebben te maken met de




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       75
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>uitvoerbaarheid (administratieve lasten), maar ook met het feit dat de bonus-malus is
gebaseerd op het meetellen van de toegevoegde waarde. Toegevoegde waarde (omzet
min kosten) is hoog als een opdracht met Wsw’ers wordt uitgevoerd (vanwege de
subsidie), maar is laag of niet aanwezig als de opdracht met uitkeringsgerechtigden
wordt uitgevoerd die verloond worden. Met een afnemend aantal Wsw’ers komt de
regeling steeds meer onder druk te staan.


Het bestuur buigt zich bij het schrijven van dit beleidsplan nog over een
wijzigingsvoorstel dat voor een zienswijze wordt voorgelegd aan de raden.

11.5   Bonus-malusregeling, banenafspraak en SROI
Gemeenten in Westfriesland hebben onderling afgesproken dat zij hun best doen om
zoveel mogelijk opdrachten aan WerkSaam te geven. Het rijk verplicht gemeenten om
meer mensen in het kader van de banenafspraak aan te nemen. En binnen de
arbeidsmarktregio is afgesproken dat gemeenten bij iedere aanbesteding een deel
Sociale Return on Investment (SROI) opnemen. Opdrachtnemers in het kader van die
aanbesteding gaan dan hun best doen om een deel van de opdracht uit te voeren met
mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt.


Gemeenten blijven landelijk achter in hun taakstelling om mensen uit het
doelgroepregister te plaatsen in het kader van de banenafspraak. De staatssecretaris
dreigt nu de quotumwet in te zetten. Gemeenten in Westfriesland kijken hierdoor
kritischer naar hoeveel mensen met een arbeidsbeperking ze in dienst (of gedetacheerd)
hebben. Daarbij is voor gemeenten niet altijd duidelijk of iemand meetelt in het kader
van de banenafspraak of dat iemand onder de bonus-malus regeling valt of onder de
afspraken rond SROI. Het schema op de volgende pagina licht deze werkwijze toe.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         76
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>                         Bonus-malus                Banenafspraak         SROI/MVO
Achtergrond              Westfriese afspraken       Landelijke            Afspraken op niveau
regeling                                            afspraken             arbeidsmarktregio NHN
Gericht op:              Opdrachten aan             het in dienst nemen   Opdrachten of
                         WerkSaam,                  van mensen uit het    werkgeverschap n.a.v.
                         werkgelegenheid voor       doelgroepregister     aanbestedingen door de
                         SW-medewerkers en re-      door werkgevers       gemeenten
                         integratietrajecten voor   (waaronder
                         bijstandsgerechtigden      gemeenten)
Wie is                   WerkSaam en de             De gemeente als       De gemeente als
verantwoordelijk?        gemeente als               werkgever*            opdrachtgever
                         opdrachtgever
Rol WerkSaam             Uitvoerder opdrachten      Kan via het WSP       Adviseren en
                                                    kandidaten            ondersteunen van
                                                    selecteren voor       gemeenten en
                                                    werkgevers,           opdrachtnemers bij de
                                                    bemiddelen en evt.    invulling van de SROI
                                                    detacheren.           verplichting in het
                                                                          aanbestedingscontract.
                                                                          En controleren of aan de
                                                                          verplichting is voldaan.
Kan WerkSaam             Ja, cijfers in bedragen    Alleen over           Ja, alle activiteiten
cijfers leveren?         die besteed zijn aan       kandidaten die door   worden bijgehouden. Als
                         opdrachten (per            WerkSaam              gemeenten en/of
                         kwartaal)                  geplaatst zijn.       opdrachtnemer een
                                                    Dat geeft voor        opgenomen SROI
                                                    gemeente geen         verplichting niet meldt,
                                                    volledig beeld        kan dit ook niet in de
                                                                          cijfers worden
                                                                          meegenomen.
Kan een kandidaat        Combinatie met             Combinatie met        Combinatie met bonus-
die een opdracht         banenafspraak is niet      bonus-malus niet      malus of banenafspraak
uitvoert bij             mogelijk                   mogelijk              is mogelijk
meerdere
regelingen
meetellen?




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                   77
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>* De banenafspraak is een optelsom van:
    1. Aantal mensen uit het doelgroepregister in dienst bij de werkgever
        Dit kan P&O/HRM van een gemeente via onderstaande link zelf opvragen,
        WerkSaam niet.
    2. Aantal personen uit het doelgroepregister dat gedetacheerd is bij de werkgever.
        P&O/HRM kan van de gedetacheerden ook zelf opvragen of zij in het
        doelgroepregister staan.


Gemeenten kunnen zelf de informatie opvragen via het werkgeversportaal.
https://werkgever-portaal.uwv.nl/iam/inloggen




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                    78
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>Bijlagen

Bijlage 1 | Samenvatting gesprekken beleidsevaluatie met gemeenten
Begin 2017 is het beleid van WerkSaam over de eerste bestaansjaren geëvalueerd.
Verschillende betrokkenen zijn verzocht te reageren op het evaluatieverslag. De
beleidsevaluatie was niet alleen een verantwoording over wel en niet gerealiseerde
beleidsvoornemens, maar vooral ook bedoeld als aanzet om te komen tot nieuw beleid
voor de komende jaren.
In dat kader zijn bezoeken afgelegd bij de 7 gemeenten (zowel ambtelijk als bestuurlijk)
om het beleid ook mondeling te evalueren en om input op te halen voor nieuw beleid.
In de gesprekken zijn bijna alle denkbare onderwerpen van het werkterrein van
WerkSaam aan de orde geweest.


Hieronder staat een samenvatting van de gesprekken die zijn gevoerd met
gemeenteraden. Deze samenvatting blijft beperkt tot de voor het beleid van WerkSaam
belangrijke thema’s; vooral die thema’s waar gemeenten en WerkSaam verbeterpunten
zien.


Ouderen
Veel gemeenten vragen zich af of ouderen wel voldoende aandacht krijgen. Enerzijds
gaat het om de vraag of er wel voldoende aandacht is voor de persoonlijke
omstandigheden, anderzijds of er wel voldoende gedaan wordt aan de
arbeidsbemiddeling van deze groep. Meerdere keren wordt er een pleidooi gehouden om
ouderen in te zetten voor vrijwilligerswerk, waar mogelijk als participatieplaats. Een
gemeente vindt dat 60-plussers moeten worden vrijgesteld van de sollicitatieplicht.


Zorgcliënten en wijkteams
De samenwerking met de wijkteams is niet optimaal en moet verbeterd worden.
Ook moet begonnen worden met de overdracht van zorgcliënten naar de gemeenten.
De kennis over werk en re-integratie wordt nog onvoldoende ingezet bij de integrale
aanpak.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         79
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>Vluchtelingen
De instroom is hoog en er is specialistische aanpak nodig. Het ontbreekt op dit moment
aan inzicht hoe dit in te vullen. Samenwerking met gebiedsteams is heel belangrijk.
Er moet meer aandacht zijn voor de taalproblemen en oplossingen in combinatie met
werk. De indruk bestaat dat bij WerkSaam teveel nadruk wordt gelegd op procedures en
regels. Er wordt aandacht gevraagd voor de kostendelersnorm bij vluchtelingen.


Jongeren
Er wordt gewezen op succesvolle instrumenten als SoWh@t. Er wordt speciale aandacht
gevraagd voor jongeren afkomstig uit het Voortgezet speciaal onderwijs en de
Praktijkscholen (vso en PrO). Ook wordt aandacht gevraagd voor de kostendelersnorm
die voor jongeren van toepassing is.


Beschut werk
De mogelijkheden van beschut werk zijn nog niet goed in zicht. Er is veel behoefte aan
uitleg over het verschil tussen beschut werk en de Wsw. Gemeenten hebben zorgen over
het achterblijven van de taakstelling beschut werk.


Vrijwilligerswerk
Vrijwilligerswerk kan bijdragen aan integratie van vergunninghouders en ook ouderen
kunnen veel meer ingezet worden als vrijwilligers. Gemeenten zijn van mening dat
WerkSaam te weinig gebruikmaakt van vrijwilligerswerk


Couleur locale
Gemeenten worstelen met de invulling van ‘couleur locale’. Ze vragen zich af of invulling
van couleur locale een taak van WerkSaam of de gemeenten is. De meeste gemeenten
willen het in ieder geval inzetten voor ondersteuning van vergunninghouders. Er moet
door WerkSaam meer prioriteit gegeven worden aan de uitvoering van couleur locale.


Verdringing
Er is bij gemeenten grote zorg over het verdringen van arbeid. De indruk bestaat dat
bepaalde activiteiten van WerkSaam (bijvoorbeeld Flextensie) over de grens heen gaan.
Gemeenten willen een oplossing die alle vormen van verdringing uitsluit.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         80
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>Handhaving
De opmerkingen over handhaving zijn soms tegengesteld. Waar de ene gemeente vraagt
om strengere handhaving, vinden andere gemeente dat juist meer rekening moet worden
gehouden met de situatie van de klant. De verantwoordingsinformatie over handhaving
wordt als onduidelijk of incompleet ervaren.


Sturingsinformatie
Er is behoefte aan meer onderbouwde sturingsinformatie over de financiën. Er wordt
gevraagd om aanvullende optimalisatie van de ‘control op financiën’. Sommige
gemeenten willen maandelijkse rapportages.


Werkgeversbenadering
Gemeenten willen meer inzicht in de werkgeversbenadering van WerkSaam.


Bonus-malusregeling
De bonus-malusregeling moet worden gewijzigd in een regeling die meer recht doet aan
de huidige situatie.


Kostendelersnorm
Sommige gemeenten vinden dat WerkSaam in bepaalde gevallen meer gebruik moet
maken van de (wettelijke) mogelijkheden om af te wijken de kostendelersnorm.


Cliëntentevredenheid
Een gemeente dringt aan op een nieuw cliënttevredenheidsonderzoek.


Eigen loket
Een gemeente vraagt waarom het eigen loket nog niet gerealiseerd is in haar gemeente.
Een andere gemeente vraagt of het eigen loket ook als plustaak ingekocht kan worden.


Verzuim bij re-integratietrajecten
Gemeenten vragen aandacht voor handhaving bij verzuim (clienten die niet opdagen) bij
re-integratietrajecten.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                     81
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>Tegenprestatie
Twee gemeenten opperen om vrijwilligerswerk in te zetten als alternatief voor de
tegenprestatie.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                   82
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>Bijlage 2 | Meldpunt Verdringing
Voor verdringing hanteert de regeling de volgende definitie:
Oneerlijke concurrentie die leidt tot een verschuiving van normaal – volgens cao of
minimumloon – betaald werk naar (deels) onbetaald werk, ten gevolge van de inzet van
mensen tegen een lager of geen loon, dan wel slechtere arbeidsvoorwaarden dan mensen
met betaald werk.


Het meldpunt heeft een commissie die ingekomen meldingen onderzoekt. In deze
commissie zitten:
       vertegenwoordiger van de vakbond;
       vertegenwoordiger van de Westfriese bedrijvengroep;
       vertegenwoordiger van het UWV;
       vertegenwoordiger van WerkSaam;
       voorzitter van de cliëntenraad.


De voorzitter van de cliëntenraad is ook de voorzitter van de commissie.


De commissie kijkt of WerkSaam zijn re-integratietrajecten goed heeft ingezet. Voor
deze toets gebruikt de commissie ook een matrix. Deze matrix bevat een leidraad voor
managers en coaches van WerkSaam die met de werkgevers afspraken maken over
integratie. Het gaat om de volgende re-integratietrajecten:
       leer-werkplek
       Arbeidsgroei & Arbeidsfit
       Flextensie
       proefplaatsing;
       inbesteding


Na de beoordeling van de melding adviseert de commissie het dagelijks bestuur van
WerkSaam. Dit advies is niet bindend. Tot slot besluit het dagelijks bestuur wat er met
de melding gebeurt. De commissie komt 4 maal per jaar bij elkaar. Daarnaast brengt de
commissie jaarlijks een verslag uit aan het dagelijks bestuur.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          83
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>Bijlage 3 | Analyse uitkeringsbestand WerkSaam 2016 (hele regio)
In deze analyse worden cijfers gebruikt uit Civision (het cliëntregistratiesysteem van
WerkSaam) en uit de Divosa benchmark (landelijke cijfers van deelnemende gemeenten/
samenwerkings-verbanden). Voor de vergelijking is gekeken naar 20 organisaties in
Nederland met een gebied van 150.000-250.000 inwoners.


De cijfers uit Civision zijn afhankelijk van de datum waarop de cijfers zijn opgevraagd.
Hierdoor kunnen de cijfers uit deze analyse afwijken van de cijfers in de jaarrekening.
Voor deze analyse is dit geen probleem. In de analyse wordt vooral gekeken naar de
verhoudingen binnen Westfriesland en de verhoudingen van Westfriesland ten opzichte
van het landelijke beeld.




Samenvatting
In verhouding tot landelijke gemiddelden:
       Is de instroom in Westfriesland hoger
       Is de uitstroom in Westfriesland hoger
       Is de uitstroom naar werk in Westfriesland hoger
       Zijn de verrekende inkomsten per uitkering hoger


In Westfriesland:
       In 2016 verstrekte WerkSaam aan 3.303 inwoners (1,6% van het aantal
        inwoners) een uitkering, een stijging van 6% t.o.v. 2015
       In 2016 zijn 1547 cliënten ingestroomd in een uitkering bij WerkSaam. Dat zijn er
        meer dan in 2015 (1378). Een stijging van 169 personen (12,3%). De meeste
        instroom wordt veroorzaakt door: de doelgroep vluchtelingen, doorstromers
        vanuit de WW, of cliënten die deels een ziektewetuitkering hebben.
       In 2016 zijn 1.370 cliënten uitgestroomd (41% van het totale bestand). Dat is
        meer dan in 2015, toen ging het om 1.168 cliënten (37% van het totale bestand).
       Circa 9% van de cliënten werkt parttime en komt daarmee niet volledig uit de
        uitkering.


        Kenmerken van de cliënten in Westfriesland:
       Gemiddeld heeft 60,9% (in 2015 was dat 64%) een uitkeringsduur korter dan 3
        jaar en 39,1% dus 3 jaar of langer.
       De leeftijdsopbouw is vrij gelijkmatig verdeeld. De groep jonger dan 27 is het
        kleinst (10,5%) terwijl de groep 45-55 en 55+ relatief het grootst zijn (beiden
        24%).
       De meeste cliënten stonden laag op de Participatieladder: Sociale contacten
        buitenshuis (30%) en deelname aan georganiseerde activiteiten (25%) zijn de
        treden met procentueel de meeste cliënten.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           84
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>       Er zijn grote verschillen tussen het ontwikkelperspectief van de cliënten. Een deel
        van onze cliënten kan aan het werk (met of zonder ondersteuning): 36%. Maar
        ook van een groot deel (treden 1 t/m 3: 30%) wordt verwacht dat zelfs onbetaald
        werk te hoog gegrepen is op korte termijn.
       Het cliëntenbestand bestaat voornamelijk uit alleenstaanden (44,9%) en
        eenouderhuishoudens (28,1%) en een groot deel (43%) van de huishoudens
        kampt met psychische of lichamelijke problemen waarvoor medicijnen zijn
        voorgeschreven.




Algemeen
Westfriesland had per 1-1-2016 209.052 inwoners (in 2015 208.348 inwoners).


Alle uitkeringsgerechtigden in 2016
In 2016 verstrekte WerkSaam aan 3.303 inwoners (1,6% van het aantal inwoners) een
uitkering. Net als in 2015 is het percentage inwoners met een uitkering het laagst in
Koggenland (0,8%) en Drechterland (0,8%) en het hoogst in Hoorn (2,4%) en Enkhuizen
(1,9%) het hoogst.


          2016 Stede   Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
               Broec                                               land
inwoneraantal
                21.493 72.172   43.725    18.455     22.471 11.336    19.400
1-1-2016
% inwoners
WF              10,3% 34,5%      20,9%     8,8%       10,7%   5,4%      9,3%
uitkeringen
31-12-2016         288 1.703       519       352        185    110       152
% uitk tov
inwoners         1,3%   2,4%      1,2%     1,9%        0,8%   1,0%      0,8%



Ten opzichte van 2015 is het aantal uitkeringsgerechtigden in Westfriesland gemiddeld
6% gestegen. Percentueel gezien is de stijging het grootst in Koggenland (17%) en
Stedebroec (11%) en het laagst in Enkhuizen (1%). Gemeente Opmeer is de enige
gemeente met een daling (7%).


                              Stede Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
                              Broec                                             land
stijging aantal uitkeringen
2016 tov 2015                    28      83         42       3            27       -8          8
percentuele stijging           11%      5%         9%       1%          17%      -7%          6%




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        85
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>Landelijk
In verhouding met het landelijke beeld zien we dat de percentuele toename van het
aantal uitkeringsgerechtigden in Westfriesland hoger ligt dan het landelijke gemiddelde.




De uitkeringsduur is als volgt:


     Uitkeringsduur            Aantal per
                             uitkeringsduur
      0 tot 6 maanden                       661
    6 tot 12 maanden                        412
             1 tot 2 jaar                   508
             2 tot 3 jaar                   432
             3 tot 4 jaar                   358
             4 tot 5 jaar                   224
    Langer dan 5 jaar                       708
Geheel - Totaal                           3.303




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       86
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>Gemiddeld heeft 60,9% (in 2015 was dat 64%) een uitkeringsduur korter dan 3 jaar en
39,1% dus 3 jaar of langer. De percentages zijn redelijk gelijk in alle gemeenten. Alleen
in de gemeente Koggenland is dat percentage afwijkend: 70,6% van de cliënten zit
korter dan 3 jaar in de uitkering.


Uitkeringsduur Stede Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
                 Broec                                           land
         0 tot 6     69   319   121         68         43     14       28
      maanden
        6 tot 12     41   187    63         41         35     20       23
      maanden
    1 tot 2 jaar     36   259    94         38         32     22       24
    2 tot 3 jaar     31   222    60         53         21     15       26
    3 tot 4 jaar     15   206    49         25         22     13       13
    4 tot 5 jaar     44   114    37         31          8      7       12
  Langer dan 5       52   396    96         96         24     19       26
            jaar
Geheel -            288 1.703   520        352        185    110      152
Totaal




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       87
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>De leeftijdsopbouw ziet er zo uit:




                                                            Jonger dan 27
                                                            27 tot 35
                                                            35 tot 45
                                                            45 tot 55 jaar
                                                            Ouder dan 55




Leeftijdscategorie         Aantal per        Percentage
                       leeftijdscategorie
  Jonger dan 27                          346     10,5%
        27 tot 35                        634     19,2%
        35 tot 45                        719     21,8%
   45 tot 55 jaar                        801     24,3%
   Ouder dan 55                          803     24,3%
Geheel - Totaal                       3.303




De leeftijdsopbouw is vrij gelijkmatig verdeeld. De groep jonger dan 27 is het kleinst
(10,5%) terwijl de groep 45-55 en 55+ relatief het grootst zijn (beiden 24%).




        Leeftijds-categorie            Stede Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
                                       Broec                                             land
                     Jonger dan 27         48  180       52         24         23     14       15
                           27 tot 35       50  297       95         78         45     25       43
                           35 tot 45       48  370      120         86         51     18       26
                      45 tot 55 jaar       70  415      133         73         38     33       37
                      Ouder dan 55         72  441      119         91         28     20       31
Geheel - Totaal




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         88
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>De woon/gezinssituatie15 van de clienten is als volgt:
alleenstaande                       44,9%
eenouderhuishouden                  28,1%
paar met kinderen                   12,0%
thuiswonend meerderjarig
kind                                  8,0%
paar zonder kinderen                  6,0%
instellingsbewoner                    0,7%
overig huishouden                     0,4%


Informatie over
zorggebruik16
Medicijnen voor:
-verslaving                             15
-depressie                             533
-psychose/bipolaire stoornis           106
-vier of vijf hoofdgroepen             515
-zes of zeven hoofdgroepen             117
-8 of meer hoofdgroepen                 40
GGZ in huishouden                      299
zorgkosten boven de 50000
euro                                    11




15
     Bron: rekentool toekenning BUIG-middelen 2017. Peildatum 31-12-2015
16
     Bron: rekentool toekenning BUIG-middelen 2017. Peildatum 31-12-2015




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                           89
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>Participatieladder
Wat is de participatieladder: Cliënten bij WerkSaam worden ingedeeld op de
Participatieladder. Dit is een landelijke meetlat die aangeeft wat iemands afstand tot de
arbeidsmarkt is.




Indeling op de participatieladder per 31-12-2016:


       Code trede          Aantal per trede Percentage
    participatieladder         ladder
                     1                    310    9,4%
                     2                    990   30,0%
                     3                    833   25,2%
                     4                    504   15,3%
                     5                    376   11,4%
                     6                     51    1,5%
 Trede nog niet bekend                    237    7,2%
Geheel - Totaal                         3.303


De meeste cliënten stonden laag op de Participatieladder: Sociale contacten buitenshuis
(30%) en deelname aan georganiseerde activiteiten (25%) zijn de treden met
procentueel de meeste cliënten.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        90
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>                                                               1 geïsoleerd

                                                               2   sociale contacten buitenshuis

                                                               3 deelname georganiseerde
                                                               activiteiten
                                                               4 onbetaald werk

                                                               5 betaald werk met
                                                               ondersteuning
                                                               6 betaald werk

                                                               Trede nog niet bekend




Code trede participatieladder       Stede Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
                                    Broec                                             land

1 geïsoleerd                             34        194    30          15               16           8    10
2 sociale contacten buitenshuis          69        496   149         158               47          34    35
3 deelname georganiseerde                74        431   141          64               56          31    45
activiteiten
4 onbetaald werk                         56        266   76            36              25          20    25
5 betaald werk met                       35        173   69            45              20          10    17
ondersteuning
6 betaald werk                           2       28       13           3                 1           1     3
Trede nog niet bekend                   16      115       41          31                20           6    17
Geheel - Totaal                        288    1.703      519         352               185         110   152




WerkSaam gebruikt de doelladder om te kijken wat het ontwikkelperspectief is van de
cliënt. De doelladder heeft dezelfde treden als de participatieladder. De coach maakt dus
een inschatting van de trede waar de cliënt kan komen.


Betaald werk (24,5%) en sociale contacten buitenshuis (25,1%) zijn de treden met
procentueel de meeste cliënten. Dit geeft wel aan dat er grote verschillen zijn tussen




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                   91
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>cliënten. Een deel van onze cliënten kan aan het werk (met of zonder ondersteuning):
35,6%. Maar ook van een groot deel (treden 1 t/m 3: 30,8%) wordt verwacht dat zelf
onbetaald werk te hoog gegrepen is op korte termijn.


       Doeltrede          Aantal per doeltrede
                     1                       41                 1,2%
                     2                      828                25,1%
                     3                      148                 4,5%
                     4                      606                18,3%
                     5                      367                11,1%
                     6                      810                24,5%
    Doeltrede nog niet                      496                15,0%
                bekend
Geheel - Totaal                           3.303


Code trede doelladder               Stede Hoorn Medemblik Enkhuizen Koggenland Opmeer Drechter-
                                    Broec                                             land

1 geïsoleerd                              4         27     3             1    3         8     0
2 sociale contacten buitenshuis          52        429   111           151   38        34    21
3 deelname georganiseerde                10         82    25             9    7        31     7
activiteiten
4 onbetaald werk                         56        286   115           42    48        20    36
5 betaald werk met                       59        196    57           21    14        10    14
ondersteuning
6 betaald werk                          77      419      126            72    46         1    43
Trede nog niet bekend                   30      264       82            56    29         6    31
Geheel - Totaal                        288    1.703      519           352   185       110   152




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       92
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>Instroom 2016
In 2016 zijn 1.547 cliënten ingestroomd in een uitkering bij WerkSaam. Dat zijn er meer
dan in 2015 (1.378). Een stijging van 169 personen (12,3%).




                           Stede                                          Koggen-
                    2016                 Hoorn     Medemblik Enkhuizen                Opmeer   Drechterland
                           Broec                                          land
instroom                           155       728          281       157          96         46   84
instroom% tov inwoners          0,72%     1,01%        0,64%     0,85%       0,43%      0,41% 0,43%
instroom % tov totale
                               10,02% 47,06%          18,16%    10,15%       6,21%      2,97% 5,43%
instroom
% inwoners WF                  10,28% 34,52%          20,92%     8,83%      10,75%      5,42% 9,28%

Net als in 2015 heeft Hoorn relatief meer instroom (47,06% van de instroom tegen
34,5% van het aantal inwoners van WF) dan andere gemeenten. De hogere instroom is
te verklaren vanwege het feit dat Hoorn stedelijk gebied is met andere problematiek (bijv
daklozenopvang) dan in de andere gemeenten.


Landelijk
Ten opzichte van het landelijke beeld heeft Westfriesland percentueel meer instroom dan
gemiddeld.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                            93
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>Reden instroom
                       Omschrijving reden instroom   Aantal per reden
                                                        instroom
Taakstelling vluchtelingen                                           254
Uitkering werkloosheid                                              227
Andere oorzaak                                                      194
Arbeid in dienstbetrekking / uitkering ziekte                       179
Beëindiging huwelijk / relatie                                      131
Vanuit andere gemeente                                              123
Zelfstandig beroep of bedrijf                                        88
Om niet verstrekking                                                 73
Beëindiging studie                                                   57
Niet-kunner                                                          43
Ander inkomen                                                        40
Uitkering arbeidsongeschiktheid                                      37
Dak en Thuisloos                                                     34
Oorzaak bij partner                                                  31
Uit detentie                                                         24
Alimentatie                                                           4
Geaccepteerd werkleeraanbod                                           4




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                       94
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>Niet van toepassing                                                                    2
Intern omzetten uitkering (Enkhuizen)                                                  1
Onvold.ink.kunst: arbeid/uitk. ziekte                                                  1
Geheel - Totaal                                                                     1547




Opvallend is dat de grootste groep die instroomt de vluchtelingen zijn (in 2015 namen zij
de 5e plek in). En dat de groep die doorstroomt uit de WW (2 e plek) of deels een
ziektewetuitkering heeft (4e plek) nog steeds groot is.
De instroom van vluchtelingen is een gegeven en kan WerkSaam niet beïnvloeden. De
doorstroom vanuit de WW probeert WerkSaam in 2017 te beperken door een pilot met
UWV om WW-ers gezamenlijk te benaderen voor het einde van de WW.


Daarnaast onderzoekt WerkSaam momenteel waarom bij de intake zo vaak (194) voor
“andere oorzaak” wordt gekozen en of dit nader gespecificeerd kan worden.


Preventiequote
Door goede voorlichting en controle voorafgaand en tijdens de aanvraag van een
uitkering, beperkt WerkSaam de instroom in de uitkering. Dit noemen wij preventiequote
.
De preventiequote van de aanvragen van uitkeringsgerechtigden vanaf 27 is in 2016
44%. We behaalden het doel (20%) ruimschoots. Met jongeren bekeken we binnen het
Jongerenloket of er sprake was van een scholingsplicht of directe kans op de
arbeidsmarkt. WerkSaam begeleidde ze naar school of (tijdelijk) werk. De preventiequote
van jongeren onder 27 jaar kwam hierdoor in 2016 op 33%. Het doel voor 2016 (30%) is
behaald.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                       95
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>Uitstroom
In 2016 zijn 1.370 cliënten uitgestroomd (41% van het totale bestand). Dat is meer dan
in 2015, toen ging het om 1.168 cliënten (37% van het totale bestand).


                       Stede       Medembli Enkhuize Koggenlan Opmee Drechterlan
              2016           Hoorn
                       Broec              k        n         d     r           d
          uitstroom      134   651      246      148        65    52          73
     totaal cliënten
                        288     1703          519      352        185      110          152
         gemeente
     % tov cliënten    46,53   38,23
                                          47,40%    42,05%    35,14%    47,27%       48,03%
         gemeente         %       %




Landelijk beeld
De uitstroom uit de uitkering is landelijk lager dan in Westfriesland. Westfriesland doet
het dus beter qua uitstroom dan het landelijk gemiddelde.




In verhouding tot het landelijk gemiddelde en andere organisaties van vergelijkbare
grootte presteert WerkSaam het best op de uitstroom naar werk. 42% van de uitstroom
is naar werk. Dit percentage is gelijk aan het percentage in 2015.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                            96
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>Reden uitstroom
Veruit de meeste cliënten stromen uit de uitkering omdat zij werk hebben . Ongeveer
14% stroomt uit vanwege verhuizing naar een andere gemeente of naar het buitenland.


                      Omschrijving reden uitstroom                Aantal per reden
                                                                     uitstroom
Arbeid in dienstbetrekking/uitkering ziekte                                       487
Verhuizing naar andere gemeente                                                   177
Andere oorzaak                                                                    118
Aangaan relatie                                                                    90
Reden uitstroom onbekend                                                           85
Geen inlichtingen                                                                  74
Bereiken AOW-gerechtigde leeftijd                                                  71
Zelfstandig beroep of bedrijf                                                      54
Oorzaak bij partner                                                                53
Ander inkomen                                                                      30
Gaan volgen van onderwijs met studiefinanciering                                   30
Verhuizing naar buitenland                                                         30
Overlijden                                                                         17
Detentie                                                                           14
Uitkering arbeidsongeschiktheid                                                    10
Vermogenopbrengsten                                                                10
Niet verschenen op herhaalde oproep re-integratiegesprek                            7
Overschrijden maximale verblijfsduur buitenland                                     5




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                      97
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>Niet verschenen op herhaalde oproep inlichtingenplicht                               3
Uitkering werkloosheid                                                               3
Alimentatie                                                                          2
Geheel - Totaal                                                                   1370


Re-integratie-aanbod cliënten 2016
In 2016 zijn 5447 voorzieningen geregistreerd en ingezet voor cliënten. Dat is meer dan
de 3636 voorzieningen in 2015.
Een totaaloverzicht van de geregistreerde voorzieningen:


                Omschrijving soort instrument              Aantal per soort
                                                             instrument
Begeleiding door arbeidscoach                                             1.135
Begeleiding door ontwikkelcoach                                             975
Reiskosten                                                                  745
Scholing                                                                    218
MBU WerkSaam Arbeidsfit                                                     191
MBU Extern Leerwerk                                                         183
MBU WerkSaam Arbeidsgroei                                                   181
Kinderopvang                                                                143
MBU Extern Proefplaatsing                                                   118
UWV Keuring                                                                 117
Bijzondere kosten                                                           109
Vrijwilligerswerk                                                           105
Compleet WS 3-in-1 Sollicitant                                              103
MBU Noppes                                                                   71
Fiolet Taalcursus                                                            65
Aanvraag UWV keuring Doelgroepregister (indicatie                            56
banenafspraak)
HOORN: Nuggers                                                              54
Arbeidsprof                                                                 53
HOORN: Omscholing 2016                                                      52
Fiets                                                                       52
Bemiddelingsgroep                                                           48
E-bike                                                                      39
MBU Action                                                                  39
MBU WerkSaam TOT 1-9-2015 *niet meer gebruiken*                             37
Loonkostensubsidie forfaitaire                                              36
Loonkostensubsidie                                                          36
Verlenging MBU                                                              35
Werkkleding                                                                 30
Jongerentraject Zowh@t                                                      29
Overige voorziening(en)                                                     26
Uitstroompremie                                                             25
MBU Flextensie                                                              24




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                     98
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>MBU Deen                                           22
Taalhuis                                           21
VOG                                                21
HOORN: Ondernemerstraining                         20
HOORN: Jongerentraject Zowh@t                      20
HOORN: Buddy/coach voor ondernemers                19
Mobiliteitstraining Anderstaligen                  12
Clas (sportvoorziening Hoorn)                      11
HOORN: Motivatietraining 45-55 jarigen              9
Int. begeleiding naar werk                          8
IPS (GGZ)                                           7
HOORN: Rugzakje 45-55 jarigen                       7
Sollicitatiekosten                                  7
Couleur locale vluchtelingen Hoorn                  7
Dariuz Wegwijzer                                    6
Stage beschutwerk                                   6
Trajectbegeleiding jongeren                         6
Scooter                                             5
Couleur locale jongerentraject ZoWh@t Medemblik     5
Successen delen WS 3-1 sollicitant                  4
Maatschappelijke begeleiding                        4
Kick off WS 3-1 sollicitant                         4
Juniusfonds                                         4
HOORN: Schuldhulp ondernemers                       4
Dariuz Loonwaardemeting                             3
Auto                                                3
Gesprek WS 3-1 sollicitant                          3
Vacatureanalyse WS 3-1 sollicitant                  3
Netwerken WS 3-1 sollicitant                        3
STARR & mini-CV WS 3-1 sollicitant                  3
HOORN: Agros                                        3
Doelen/eigen kracht WS 3-1 sollicitant              3
Leekerweide/Iets anders, tijdelijk dagbesteding     3
Omscholingstrajecten                                3
Agros individuele inkoop                            3
WIW/ID-baan                                         3
Brief & CV WS 3-1 sollicitant                       3
Computer                                            3
Inburgeringstraject scholing                        2
Overige kosten Reintegratie                         2
Pitch WS 3-1 sollicitant                            2
RIBW tijdelijk dagbesteding                         2
Sociale activering                                  2
Training vrijwilligers Rentree                      2
Ips Individuele Plaatsingsondersteuning             2
Couleur locale vluchtelingen Medemblik              2
Int. begeleiding door WSP                           2




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018        99
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>LinkedIn WS 3-1 sollicitant                                                 2
Laaggeletterdheid                                                           2
HOORN: Omscholing 2017                                                      2
Tof Action                                                                  1
Rentree Vrijwilligerswerk                                                   1
SROI (Social Return On Investment)                                          1
Examenkosten                                                                1
Instrumentarium zorg                                                        1
Beschut Werk                                                                1
Rentree Bromtol l/w-traject                                                 1
Startwijzer (opstap in de zorg)                                             1
Startwijzer                                                                 1
Nazorgbegeleiding                                                           1
Interne voorziening                                                         1
Voorzet Re-integratie (individuele inkoop)                                  1
Geheel - Totaal                                                          5447




Parttime werk
Een deel van de cliënten (dit fluctueert tussen de 9 en 10%) werkt parttime. In
verhouding tot andere organisaties is dit percentage gemiddeld.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                  100
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>Verrekende inkomsten
Inkomsten uit parttime werk en alimentatie worden (deels) verrekend met de uitkering.
WerkSaam verrekend gemiddeld meer inkomsten dan het landelijk gemiddelde.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                  101
</pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>Bijlage 4 | Traject voor vergunninghouders


Assessment vluchtelingen
Doelgroep
Vergunninghouders met een uitkering, ongeacht opleidingsniveau en taalniveau.


Hoe ziet het traject er uit?
WerkSaam neemt een assessment af om opleiding, werkervaring, taalniveau en
mogelijke kansen en belemmeringen van een vergunninghouder in beeld te krijgen. Dit
biedt inzicht in zelfredzaamheid, werkzoekgedrag en leerbaarheid en ontstaat een snelle
indicatie van de afstand tot de arbeidsmarkt. De gebruikte online vragenlijst is in
verschillende talen beschikbaar en resulteert in een rapportage die houvast biedt voor
een passend traject richting taal, zorg, opleiding of werk.


Welke resultaten levert dit op?
Tijdwinst voor zowel de vergunninghouder als WerkSaam. Door een inzichtelijke
profielscan is er sneller een gefundeerd beeld van de mogelijkheden van
vergunninghouder op de Nederlandse arbeidsmarkt




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                      102
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>Bijlage 5 | Wet banenafspraak
Kabinet en werkgevers spraken in het sociaal akkoord van 2013 af dat er extra banen
moesten komen voor mensen met een ziekte of handicap. Werkgevers in de markt
moeten tot 2026 in totaal 100.000 banen realiseren voor mensen met een ziekte of
handicap; de overheid doet dit voor 25.000 mensen. Dit heet de ‘banenafspraak’. Op 1
april 2015 ging de Wet banenafspraak in. Deze wet bevestigt de gemaakte
banenafspraken in het sociaal akkoord.


Quotum
Volgens de Wet banenafspraak moeten werkgevers (> 25 werknemers) meer mensen
met een ziekte of handicap in dienst te nemen: het quotum arbeidsbeperkten.
afspraak   2015   2016    2017   2018    2019      2020   2021   2022   2023    2024    2025    2026
overheid   3.0    6.5     10.0   12.5    15.0      17.5   20.0   22.5   25.0    25.0    25.0    25.0
markt      6.0    14.0    23.0   31.0    40.0      50.0   60.0   70.0   80.0    90.0    100.0   100.0
totaal     9.0    20.5    33.0   43.5    55        67.5   80.0   92.5   105.0   115.0   125.0   125.0



Tabel | Het quotum arbeidsbeperkten tot 2026: aantal te realiseren extra banen voor de
banenafspraak. Weergave van het aantal te realiseren plaatsingen door de markt en de
overheid. (x1000)


Quotumheffing
Uit de meting over 2016 blijkt dat de marktsector 18.957 extra banen realiseerde. Veel
meer dan de afgesproken 14.000. De overheidssector scoort met 3.597 extra banen
beduidend minder (norm 6.500 extra banen).


Door het teleurstellende resultaat bij de overheidswerkgevers wil het kabinet de
quotumheffing gaan activeren. Staatssecretaris Klijnsma deelde dit op 30 juni 2017 aan
de Tweede Kamer mee. Voor werkgevers betekent het activeren van het quotum een
boete van € 5.000,00 voor elke niet ingevulde baan, in de vorm van een opslag op de
basispremie WAO/Wia.


De Wet banenafspraak stelt ook eisen aan de (gemeentelijke) overheid als werkgever.
Verschillende regiogemeenten gaven aan dat zij hulp kunnen gebruiken bij het creëren
en het invullen van de extra garantiebanen. WerkSaam biedt deze hulp aan.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                                  103
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre>Bijlage 6 | Uitleg participatieladder
In hoofdstuk 6.3 staat hoe wij gebruik maken van de participatieladder en doelladder. In
deze bijlage staat in onderstaande tabel per trede een toelichting. Deze toelichting geldt
zowel voor de participatieladder (huidige situatie cliënt) als de doeltrede (het hoogste
doel dat de cliënt kan halen). In de laatste kolom staat wat WerkSaam doet voor cliënten
op die doeltrede.


    Trede                Toelichting op de trede                     Inzet WerkSaam bij
                                                                     doeltrede
1   Geïsoleerd           De persoon heeft niet of nauwelijks         Voor cliënten met
                         contact met anderen dan huisgenoten.        doeltrede 1, 2 of 3
                         De contacten buiten de huisgenoten          (waarvan de verwachting
                         beperken zich tot functionele contacten     is dat de cliënt binnen 5
                         (winkelpersoneel, hulpverleners,            jaar geen
                         buschauffeurs, etc.).                       arbeidsvermogen heeft)
                                                                     is WerkSaam niet
                                                                     verantwoordelijk, maar
                                                                     de gemeente.

2   Sociale              De persoon heeft niet of nauwelijks         Voor cliënten met
    contacten            contact met anderen dan huisgenoten.        doeltrede 1, 2 of 3
    buitenshuis          De contacten buiten de huisgenoten          (waarvan de verwachting
                         beperken zich tot functionele contacten     is dat de cliënt binnen 5
                         (winkelpersoneel, hulpverleners,            jaar geen
                         buschauffeurs, etc.).                       arbeidsvermogen heeft)
                                                                     is WerkSaam niet
                                                                     verantwoordelijk, maar
                                                                     de gemeente.

3   Deelname             De persoon neemt minimaal 1 keer per        Voor cliënten met
    Georganiseerde       week deel aan activiteiten in               doeltrede 1, 2 of 3
    Activiteiten         georganiseerd verband, zoals                (waarvan de verwachting
                         verenigingen of opleidingen waarbij die     is dat de cliënt binnen 5
                         in contact komt met anderen. Hij of zij     jaar geen
                         voert geen taken uit met                    arbeidsvermogen heeft)
                         verantwoordelijkheden naar anderen;         is WerkSaam niet
                         het is dus geen werk.                       verantwoordelijk, maar
                                                                     de gemeente.

4   Onbetaald werk       De persoon verricht minimaal 1 keer         Voor cliënten met
                         per week onbetaald werk, waarbij die        doeltrede 4:
                         persoon in contact komt met anderen.         Participatieplaatsen/
                         Een arbeidsovereenkomst is niet van            vrijwilligerswerk als
                         toepassing. Hij of zij voert taken uit en      opstap naar betaald
                         heeft daarbij verantwoordelijkheden            werk
                         naar anderen.                                Coaching.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                           104
</pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>5   Betaald werk         De persoon heeft een                      Voor cliënten met
    met                  arbeidsovereenkomst met een               doeltrede 5, zijn diverse
    ondersteuning        werkgever of is zzp’er en ontvangt        instrumenten mogelijk,
                         daarbij ondersteuning. Dat wil zeggen     zoals:
                         dat hij of zij gebruikmaakt van            Coaching
                         gemeentelijke participatie-                Bemiddeling naar een
                         instrumenten. Of de persoon ontvangt          gesubsidieerde baan
                         een aanvullende uitkering, werkt in              o Wsw
                         Wsw-verband (intern, gedetacheerd of                 (doelgroep tot
                         begeleid werken) of volgt een reguliere              2015)
                         opleiding met arbeidscomponent, onder            o Beschut werk
                         het niveau van de startkwalificatie.                 (doelgroep
                                                                              vanaf 2015)
                                                                          o Loonkostensub
                                                                              sidie

                                                                      Bbz (zelfstandig
                                                                       ondernemerschap)
                                                                      Omscholing/cursus
                                                                      Inkomstenvrijlating
                                                                       (bij parttime werk)


6   Betaald werk         De persoon heeft een                          Voor cliënten met
                         arbeidsovereenkomst bij een                   doeltrede 6 zijn
                         werkgever of is zzp’er en ontvangt            diverse instrumenten
                         geen aanvullende uitkering van de             mogelijk, zoals:
                         gemeente of andere uitkeringsinstantie.      Bemiddeling naar een
                         Hij of zij wordt niet door anderen            ongesubsidieerde
                         dan leidinggevende of collega’s               baan
                         begeleid bij het uitvoeren van het werk      Begeleiding startende
                         en maakt geen gebruik van Wsw of              ondernemers
                         gemeentelijke participatie-                  Omscholing/cursus
                         instrumenten.                                Inkomstenvrijlating
                                                                       (bij parttime werk)




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        105
</pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>Bijlage 7 | Toelichting uitstroompremie
Om de uitstroompremie tot zijn recht te laten komen, is aanpassing van de regeling
nodig. Werkaanvaarding op zich vindt WerkSaam onvoldoende voor een bonus. Het
aanbieden van een uitstroompremie vindt alleen plaats als sprake is van een bijzondere
prestatie of situatie. Kortom, meer maatwerk op basis van persoonlijke omstandigheden
zoals afstand tot de arbeidsmarkt, gezondheid, gezinssituatie, leeftijd of combinaties
daarvan.


Wat houdt dit in?
    1.     WerkSaam maakt vooraf afspraken met de cliënt over een uitstroompremie en
           legt die afspraken vast in het re-integratieplan.
    2.     Personen die met loonkostensubsidie aan het werk gaan, hebben ook recht op
           een uitstroompremie.
    3.     De uitstroompremie bedraagt € 250, € 500, € 750 of € 1.000. De coach
           bepaalt de hoogte van het bedrag op basis van de persoonlijke
           omstandigheden van de cliënt.
    4.     Er bestaat geen recht op een uitstroompremie als de cliënt eigenaar wordt van
           een in bruikleen verstrekte E-bike.
    5.     WerkSaam betaalt de uitstroompremie 6 maanden na het einde van de
           bijstandsuitkering uit. Dit betekent dat de uitstroompremie niet kan bijdragen
           aan het tegengaan van de armoedeval. Alleen in bijzondere situaties vindt
           eerdere betaling van de uitstroompremie plaats.
    6.     Het recht op uitstroompremie ontstaat niet eerder dan 24 maanden na de
           ingangsdatum van de uitkering.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         106
</pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>Bijlage 8 | Re-integratieinstrumenten


Werkplekaanpassing
Wanneer er aanpassingen nodig zijn op en rond de werkplek, dan kunnen de kosten
daarvan soms vergoed worden. Denk aan orthopedische werkschoenen of aan aangepast
gereedschap. Of aan communicatiehulpmiddelen voor lezen, schrijven en horen, zoals
een brailleleesregel. Ook voor de inrichting van het bedrijf kunnen vergoedingen
verstrekt worden, bijvoorbeeld voor een aangepast toilet.


No-riskpolis
Een no-riskpolis is bedoeld voor werknemers met een arbeidshandicap of ziekte. Dit
houdt in dat de werkgever voor deze werknemer een Ziektewetuitkering van UWV kan
krijgen als hij ziek wordt. De no-riskpolis is een landelijke regeling. WerkSaam kan daar
geen eigenbeleid op maken


Arbeidsgroei
Arbeidsgroei is een gericht (werkervaring)traject voor cliënten die nog niet plaatsbaar
zijn op werk. Het traject Arbeidsgroei is voor cliënten die nog arbeidsfit moeten worden:
die werknemersvaardigheden moeten leren en zich nog moeten ontwikkelen.
Plaatsing kan onder meer plaatsvinden bij de eigen leer-werkbedrijven van WerkSaam,
maar ook bij een aantal externe werkgevers.
Als dat nodig is kan daarnaast scholing worden aangeboden.


Arbeidsfit
Arbeidsfit is een gericht (werkervaring)traject voor cliënten die plaatsbaar zijn op werk.
Het traject Arbeidsfit is voor cliënten die al arbeidsfit en zijn en vooral arbeidsfit moeten
blijven.
Plaatsing kan onder meer plaatsvinden bij de eigen leer-werkbedrijven van WerkSaam,
maar ook bij een aantal externe werkgevers.
Als dat nodig is kan daarnaast scholing worden aangeboden.


Arbeidsprof
Arbeidsprof is een gericht (werkervaring)traject voor cliënten die al arbeidsfit zijn, maar
die nog niet goed in staat zijn om te voldoen aan het ritme en de prestatie- en




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                          107
</pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre>productieverwachtingen van een reguliere baan. Om dit gat op te vullen is het traject
Arbeidsprof bedacht.
De Arbeidsprof is in staat (en wordt ook als zodanig behandeld) om dezelfde productie te
leveren als een uitzendkracht. Hiervoor ontvangt de Arbeidsprof een arbeidsmotiverende
onkostenvergoeding per gewerkt uur boven op de uitkering. Deze toelage is gebonden
aan een wettelijk maximum.


Reiskostenvergoeding en E-bike
Voor het verkrijgen of behouden van werk kan onder bepaalde voorwaarden een
vergoeding voor reiskosten worden verstrekt.
Aan cliënten die werk aanvaarden maar daarbij een vervoersprobleem hebben kan een E-
bike verstrekt worden. Daarvoor gelden de volgende voorwaarden:
 De werkplek is (op de werktijden) niet te bereiken met het openbaar vervoer,
 De cliënt heeft geen eigen vervoermiddel (auto of brommer), en
 De afstand woning – werk is minimaal 12 kilometer.
De E-bike wordt in eerste instantie in bruikleen gegeven (bij uitval
op de werkplek moet de E-bike terug naar WerkSaam). Als de cliënt uitstroomt en de
baan zes maanden behoudt, mag de cliënt de E-bike houden.


Kosten kinderopvang
Wanneer de zorg voor kinderen het aanvaarden van een baan of het behouden van een
baan in de weg staat, kan onder bepaalde voorwaarden een vergoeding voor de opvang
van kinderen worden verstrekt.


Sollicitatietraining
Een sollicitatietraining is bedoeld om werkzoekenden handvaten te geven waarmee ze
hun kansen op werk kunnen vergroten. Een sollicitatietraining kan een onderdeel zijn van
een re-integratietraject. In een sollicitatietraining wordt onder andere geleerd:
    •   Een CV op te maken die onderscheidend en overtuigend is
    •   Het opstellen van een goede motivatiebrief
    •   Een goede positieve indruk achter te laten bij een sollicitatiegesprek
    •   Hoe je ervoor zorgt dat je positief opvalt tussen alle andere sollicitanten
    •   Hoe je sterke en zwakke punten moet presenteren




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                        108
</pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>Beoordeling arbeidsvermogen

Ingeval van ziekte of handicap, of als werken alleen met hulp of begeleiding mogelijk is,
kan het UWV een “beoordeling arbeidsvermogen” doen. Het UWV beoordeelt dan welke
vorm van ondersteuning van UWV of WerkSaam nodig is. Dat kan onder andere een
indicatie voor de Wet Banenafspraak (met mogelijk recht op loonkostensubsidie) of een
indicatie voor beschut werk zijn.


Proefplaatsing
Voor werknemers met een uitkering en een arbeidsbeperking is het mogelijk om een
proefplaatsing te krijgen. Een werknemer werkt dan een paar maanden bij een
werkgever met behoud van uitkering. De werkgever hoeft dan geen loon te betalen. Een
proefplaatsing kan maximaal drie maanden duren en vervangt de proeftijd aan het begin
van een dienstverband.


Bemiddelingsgroep
De bemiddelingsgroepen hebben als doel om klanten binnen de caseload van een coach
sneller te bemiddelen richting werk. Iedereen die direct bemiddelbaar is naar werk, wordt
uitgenodigd voor een bemiddelingsgroep. De bemiddelingsgroep bestaat uit een aantal
bijeenkomsten waarin de klant wordt gestimuleerd en geactiveerd om aan het werk te
gaan. Tijdens de bemiddelingsgroep worden elke week andere onderwerpen besproken:
-      Hoe gaat het met de klant?
-      Waar heeft de klant hulp bij nodig?
-      Welke resultaten zijn behaald naar aanleiding van de sollicitatieactiviteiten?
-      Welke doelen worden gesteld/zijn behaald?
-      Bemiddeling door Salescoaches
-      Uitnodigen van potentiele werkgevers/uitzendbureaus
-      Leren omgaan met werk.nl en de werkmap


Handhaving
Handhaving heeft als doel fraude en misbruik van uitkeringsgeld tegen te gaan. Maar ook
bij de arbeidsinschakeling kan handhaving een belangrijke rol spelen. Vooral bij niet-
willers (cliënten die niet gemotiveerd lijken om aan het werk te gaan) kan het opleggen
van arbeidsverplichting met consequente handhaving daarvan een goed instrument zijn
om de uitstroom te bevorderen.




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         109
</pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>Sportvoorziening
Wanneer het voor een cliënt noodzakelijk is om in het kader van een re-integratietraject
geactiveerd te worden, kunnen onder bepaalde voorwaarden de kosten van deelname
aan sportactiviteiten vergoed worden.

IPS-traject
IPS is de methode om mensen met een ernstige psychische aandoening te helpen bij het
verkrijgen en behouden van betaald werk. IPS werkt voor hen beter dan andere re-
integratiemethoden.
Mensen met een ernstige psychische aandoening die behandeling zijn bij een ggz-
(behandel)team krijgen en aan het werk willen, kunnen hiervoor begeleiding krijgen met
de methode Individuele Plaatsing en Steun (IPS). Een IPS-trajectbegeleider helpt dan
met werk zoeken, vinden en behouden. Ook mensen die op het werk problemen hebben
vanwege hun psychische aandoening kunnen gebruikmaken van een IPS-traject om hun
werk te behouden. Werk hebben helpt mensen met een psychische aandoening bij hun
herstel.


Vrijwilligerswerk
Cliënten die hun maximale periode “arbeidsfit” hebben gehad en nog niet geplaatst zijn
op werk, worden gestimuleerd vrijwilligerswerk te doen. Het hoofddoel blijft werk vinden.
Cliënt zoekt zelf een geschikte vrijwilligersplek, via eigen kanalen of met behulp van
vacatures Vrijwilligerspunt. In het plan van aanpak moet duidelijk worden afgesproken
dat WerkSaam voorstander is van het doen van vrijwilligerswerk, maar dat het
vrijwilligerswerk het vinden en accepteren van werk niet in de weg mag staan. De
arbeidscoach maakt concrete afspraken over beschikbaarheid voor en het doen van
sollicitaties etc. Vrijwilligerswerk mag nooit bij een werkgever plaatsvinden waar
hetzelfde werk door betaalde krachten wordt gedaan (verdringing).

Flextensie
Flextensie biedt diverse mogelijkheden voor plaatsing bij reguliere bedrijven voor korte
“uitzendklussen”, waarbij de cliënt met behoud van uitkering wordt geplaatst en daarvoor




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                         110
</pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre>€ 2,0017 verdient bovenop de uitkering (als het om een cliënt gaat die ouder dan 26 is)
of die een scholingsbudget krijgt (cliënten 18-27 jaar) .


Flextensie is voor cliënten die:
- langer dan 3 maanden in de uitkering zitten
- plaatsbaar zijn op werk en
- gemotiveerd zijn om via Flextensie te gaan werken.
Cliënten mogen niet verplicht worden om via Flextensie te gaan werken.


Job-carving
Jobcarving is het creëren van een functie door (bij)taken uit verschillende andere functies
samen te brengen tot één takenpakket dat past bij de mogelijkheden van een
werkzoekende. Jobcarving neemt bovendien uw andere medewerkers eenvoudig maar
tijdrovend werk uit handen.


Loonkostensubsidie
Zie paragraaf 5.2 van het Beleidsplan.
Jobcoaching
Zie paragraaf 5.6.2 van het Beleidsplan.
Participatieplaats
Zie paragraaf 5.3 van het Beleidsplan.
Tegenprestatie
Zie paragraaf 5.4 van het Beleidsplan.
Uitstroompremie
Zie paragraaf 6.3 van het Beleidsplan.
Beschut werk
Zie paragraaf 3.5 van het Beleidsplan.
Werkervaringsplek
Zie paragraaf 5.5 van het Beleidsplan.
Aanpak laaggeletterdheid
Zie paragraaf 5.7 van het Beleidsplan.




17
     Dit is de premie in 2017 en wordt periodiek geïndexeerd




Beleidsplan 2018 WerkSaam Westfriesland 8-3-2018                                      111
</pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>