<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>In het kader van de Wet natuurbescherming
Plangebied: Complex 504 + 514 + 518, Gorinchem
Opsteller(s): R.C.H. Van Marrewijk
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                        In het kader van de Wet natuurbescherming
                        Colofon
                        Plangebied                           Complex 504 + 514 + 518, Gorinchem
                        Opsteller(s)                         R.C.H. Van Marrewijk
                        Datum                                9-12-2022
                        Versienummer                         01
                        Rapportkenmerk                       ER20221004v01
                                                             40
                        Opdrachtgever                        Stichting Poort6
                        Contactpersoon                       Alex Looy
                        Kwaliteitscontrole                   C.E. Bakker
                        Projectleider                        L. Boon
                        Wijze van citeren                    R.C.H. Van Marrewijk. 2022. Activiteitenplan huismus,
                                                             gierzwaluw en vleermuizen. In het kader van de Wet
                                                             natuurbescherming. Plangebied: Complex 504 + 514 +
                                                             518, Gorinchem. Kenmerk: ER20221004v01. Ecoresult
                                                             B.V., Alblasserdam
                        Ecoresult B.V.
                        Edisonweg 10-320
                        2952 AD Alblasserdam
                        078 75 184 12
                        info@ecoresult.nl
                        www.ecoresult.nl
© copyright Ecoresult B.V. 2022                                                                                           2
Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie,
microfilm of welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteursrechthebbende.
Ecoresult B.V. kan door opdrachtgever niet aansprakelijk worden gesteld voor schade die voortvloeit uit gebruik van data of
gegevens of door toepassing van aanbevelingen en conclusies, die zijn opgenomen in deze rapportage.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
1  Inleiding                                                      5
           Algemene gegevens                                      5
           Aanleiding                                             5
           Deskundigheid                                          5
           Aangevraagde soorten                                   5
           Termijn ontheffingsaanvraag                            5
2  Omschrijving plangebied                                        7
           Algemeen                                               7
           Beschrijving                                           7
           Geplande ingrepen                                      8
   2.3.1   Omschrijving werkzaamheden                             8
   2.3.2   Methode uitvoering: materieel en werkwijze             8
   2.3.3   Werkplanning, werktijden en realisatieperiode          9
   2.3.4   Nieuwe situatie en (ontwerp-)tekening                  9
3  Werkwijze nader onderzoek                                     11
           Het protocol                                          11
           Onderzoeksmomenten                                    11
           Onderzoeksmaterialen                                  13
           Volledigheid onderzoek                                13
   3.4.1   Algemeen                                              13
   3.4.2   Huismus                                               14
   3.4.3   Gierzwaluw                                            14
   3.4.4   Vleermuizen                                           14
4  Resultaten nader onderzoek                                    16
           Algemeen                                              16
           Huismus                                               16
           Gierzwaluw                                            18
           Vleermuizen                                           19
   4.4.1   Gewone dwergvleermuis                                 19
           Conclusie onderzoeksresultaten                        20
5  Overtreding verbodsbepalingen & wettelijk belang              22
           Algemeen                                              22
           Overtreding verbodsbepalingen Vogelrichtlijnsoorten   22
   5.2.1   Huismus                                               22
   5.2.2   Gierzwaluw                                            22
           Overtreding verbodsbepalingen Habitatrichtlijnsoorten 22
   5.3.1   Gewone dwergvleermuis                                 22
           Wettelijk belang Vogelrichtlijnsoorten                23
   5.4.1   Volksgezondheid                                       23
           Wettelijk belang habitatrichtlijnsoorten              24
                                                                    3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>     5.5.1      Dwingende redenen van groot openbaar belang, met
                inbegrip van redenen van sociale of economische aard en
                met inbegrip van voor het milieu wezenlijke gunstige
                effecten.                                               24
6    Maatregelen                                                        27
                Algemeen                                                27
                Maatregelen voorafgaand aan de werkzaamheden            27
     6.2.1      Tijdelijke verblijfplaatsen                             27
     6.2.2      Functioneel leefgebied in tijdelijk situatie            29
     6.2.3      Ongeschikt maken van de huidige verblijfplaatsen        29
                Maatregelen ten tijde van de werkzaamheden              30
     6.3.1      Permanente verblijfplaatsen                             30
     6.3.2      Permanent groen huismussen                              32
                Maatregelen na afronding van de werkzaamheden           33
7    Alternatieven                                                      35
                Locatie                                                 35
                Alternatieve inrichting                                 35
                Alternatieve werkwijzen                                 35
                Alternatieve planning                                   36
                Cumulatieve effecten                                    36
Gunstige staat van instandhouding                                       36
                Staat van instandhouding Huismus                        37
                Staat van instandhouding Gierzwaluw                     37
                Staat van instandhouding vleermuizen                    38
     7.8.1      Gewone dwergvleermuis                                   38
8    Geraadpleegde bronnen                                              40
                Literatuur                                              40
                Internet                                                40
Ecoresult B.V. december 2022                                               4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1 Inleiding
  Algemene gegevens
  Projectnaam:                    Complex 504 + 514 + 518, Gorinchem
  Naam aanvrager:                 Stichting Poort6
  Contactpersoon:                 A. Looy
  Adres:                          Schelluinsestraat 3, 4200 AP Gorinchem,
                                  Postbus 630
  Telefoonnr:                     (0183) 66 9306
  E-mail:                         ALooy@poort6.nl
  Aanleiding
  De aanleiding tot het aanvragen van de ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming en het
  opstellen van het bijbehorende activiteitenplan is de voorgenomen sloop en nieuwbouw
  werkzaamheden in het plangebied: de complexen 504, 515 en 518 aan het Schrijverslaantje, Van
  Goghstraat, HP de Biestraat en de Marinus Spronklaan in Gorinchem, Provincie Zuid-Holland. Door het
  voornemen worden de verbodsbepalingen in artikel 3.1 lid 2 en artikel 3.5 lid 2 + 4 van de Wet
  natuurbescherming overtreden. Hierdoor is het aanvragen van een ontheffing noodzakelijk.
  Deskundigheid
  De medewerkers van Ecoresult B.V. voldoen aan de eisen die gesteld worden aan een ecologische
  deskundige vanuit Rijksdienst voor Ondernemend Nederland1 (RVO).
  Aangevraagde soorten
  Deze ontheffing wordt aangevraagd voor de volgende soorten en functies (zie Tabel 1):
  Tabel 1: Soorten (algemene naam en wetenschappelijke naam), functies en verbodsbepalingen waar ontheffing
  voor zal worden aangevraagd.
                                                    Wetenschappelijke
  Beschermingsregime            Soort                                         Functies            Verbodsbepalingen
                                                    naam
  Vogelrichtlijn                Huismus             Passer domesticus         Vaste rust- en      Artikel 3.1 lid 2
                                                                              verblijfplaatsen en
                                                                              essentieel
                                                                              leefgebied
                                Gierzwaluw          Apus apus                 Vaste rust- en      Artikel 3.1 lid 2
                                                                              verblijfplaatsen
  Habitatrichtlijn              Gewone              Pipistrellus pipistrellus Vaste rust- en      artikel 3.5 lid 2 + 4
                                dwergvleermuis                                verblijfplaatsen
  Termijn ontheffingsaanvraag
  De ontheffing wordt aangevraagd voor de periode van 1 augustus 2023 tot en met 31 december 2028.
  De ontheffingstermijn wordt aangevraagd voor een periode van vijf jaar. Deze periode staat in
  1 https://www.rvo.nl/onderwerpen/agrarisch-ondernemen/beschermde-planten-dieren-en-natuur/ruimtelijke-
  ingrepen/ontheffing-vrijstelling/ecologisch-deskundige
  Ecoresult B.V. december 2022                                                                                          5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>verhouding met de duur van de activiteiten welke leiden tot overtreding van de verbodsbepaling en de
inzet van compenserende maatregelen.
Ecoresult B.V. december 2022                                                                       6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2 Omschrijving plangebied
  Algemeen
  Het plangebied is gelegen in het midden van de gemeente Gorinchem, Provincie Zuid-Holland. Het
  betreft de complexen 504, 515 en 518 bestaande uit ééngezinswoningen gelegen aan het
  Schrijverslaantje, Van Gochstraat, HP de Biestraat en de Marinus Spronklaan (zie Figuur 1). Het gehele
  plangebied gaat worden gerenoveerd, hierbij worden ook straten opengehaald en nieuwen
  nutsaansluitingen aangelegd, tevens wordt de openbaren ruimten anders ingericht.
  Figuur 1 Ligging van het plangebied (rood omlijnd). Voor de regionale ligging, zie kaartinzet rechtsboven. Bron:
  PDOK
  Beschrijving
       •     Het plangebied betreft ééngezinswoningen met twee woonlagen en een vliering.
       •     De bebouwing kent een dakpannen zadeldak met dakkapellen, stenen schoorstenen en
             uitpandige regenpijpen.
       •     De muren zijn opgebouwd uit baksteen. Op enkele plaatsen bevinden zich openingen in het
             gebouwoppervlak: open stootvoegen en kieren bij de aansluiting van het dak op de gevel.
       •     Alle woningen zijn (voor zover vast kunnen stellen) bewoond.
       •     Opgaande begroeiing maakt geen onderdeel uit van het plangebied. In de (kleine) tuinen staan
             cultivars en heggen.
       •     Open water (watergangen, poelen etc.) en vochtige tot natte terreinen (natuurvriendelijke
             oevers etc.) zijn afwezig binnen het plangebied.
       •     Gazons met solitaire bomen en plantsoenen zijn in de directe omgeving aanwezig.
       •     Verlichting is aanwezig in de vorm van straatverlichting (in de directe omgeving).
  Ecoresult B.V. december 2022                                                                                     7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>      Geplande ingrepen
2.3.1 Omschrijving werkzaamheden
      De geplande werkzaamheden zijn als volgt:
           • De complexen zullen gesloopt worden en op locatie verschijnt nieuwbouw.
           • Renovatie en herinrichting van de openbare ruimte in de M. Spronklaan, van Goghstraat en de
                Biestraat.
           • Mogelijke rioleringswerkzaamheden in de Kamplaan en het Schrijverslaantje
2.3.2 Methode uitvoering: materieel en werkwijze
      Per fase start de bouw nadat het (deel)plangebied bouwrijp is gemaakt. Bij het bouwrijp maken (slopen
      woningen/bergingen, waar nodig verwijderen van bomen, heggen en struiken, grondwerkzaamheden,
      aanleg bouwwegen). De bouwwerkzaamheden bestaan in hoofdzaak uit:
           • heien paalfundering;
           • aanleg bodemlussen voor individuele bodemwarmtepompen
           • bouwen / monteren casco (wanden, vloeren, gevels, dak); gebruik bouwsteigers, mobiele
                kranen e.d.;
           • installaties en afbouw;
           • herinrichten openbaar gebied, waaronder straten, fiets- en voetgangersvoorzieningen,
                parkeerplaatsen, openbaar groen, hagen als afscheiding van privé tuinen met het openbaar
                gebied; werkzaamheden worden met het nodige (zwaar) materieel uitgevoerd;
           • tijdens de werktijden is de bouwplaats voor zonsopgang en na zonsondergang verlicht met
                bouwlampen; buiten de werktijden is de bouwplaats na zonsondergang tot voor zonsopgang
                in het kader van veiligheid spaarzaam verlicht.
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                        8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>2.3.3   Werkplanning, werktijden en realisatieperiode
        Het project bestaat uit 130 sociale huurwoningen, welke worden gesloopt en waar nieuwbouw voor
        terug komt. De planning dit project is als volgt (zie Figuur 2):
            • Woningen onbewoond eind 2023
            • Start sloop en bouwrijp maken: voorbereiding januari 2024 tot en met juli 2024
            • Start bouw: augustus/september 2024
                     •            Oplevering woningen/ afronden woonrijp maken: december 2025
        Indicatieve maandenplanning sloop Haarwijk Oost
        Datum:                                               6-12-2022
        Opgesteld:                                           AL
        Status:                                              planning Sloop en bouwrijp maken
                                                                                          2021                                                    2022                                                                       2023                                                                       2024                                                                       2025                                                                       2026
                                                                             jul   aug   sept   okt   nov   dec   jan   feb   mrt   april   mei   jun   jul   aug   sept   okt   nov   dec   jan   feb   mrt   april   mei   jun   jul   aug   sept   okt   nov   dec   jan   feb   mrt   april   mei   jun   jul   aug   sept   okt   nov   dec   jan   feb   mrt   april   mei   jun   jul   aug   sept   okt   nov   dec   jan   feb   mrt   april   mei   jun   jul   aug   sept   okt   nov   dec
        Algemeen
        Eerste gesprekken Gemeente
        Besluit doorgang ontwikkelingen intern Poort6 (RvC)                                           4 oktober
        Haarwijk Oost
        uitverhuizen huurders                                                                                                                                       24 maanden
        tijdelijke verhuur                                                                                                                                          22 maanden                                                                                                                    afhankelijk oplevering nieuwbouw vZomerenlaan (ca. 35 bewoners krijgen nb woning toegewezen daar)
        voorbereiding sloop
        onderzoek archeologie                                                                                                                                 gereed
        verkennend bodemonderzoek                                                                                                                             gereed
        maken sloopbestek
        selectie sloopbedrijven
        aanbesteding sloopwerken
        vergunning / melding
        voor-/najaarsonderzoek F&F                                                 gereed
        aanvraag ontheffing Omgevingsdienst ZHZ
        mitigerende maatregelen en ecologisch werkprotocol
        ontoegankelijk maken te slopen woningen
        afsluiten nutsvoorzieningen
        asbestinventarisatie (destructief onderzoek t.b.v. sloop)
        uitvoering sloop
        bouwrijkmaken
        nieuwbouw Haarwijk Oost fase II
        PM slaan 1ste paal i.v.m. subsidie termijn
        PROGNOSE NIEUWBOUW VZOMERENLAAN
        Figuur 2 indicatie van de planning voor de werkzaamheden binnen het plangebied. Bron: Stichting poort6
2.3.4   Nieuwe situatie en (ontwerp-)tekening
        Na sloop worden er op de locatie 130 sociale huurwoningen en 24 koopwoningen (allemaal
        eengezinswoningen met 2 bouwlagen en zolder) gerealiseerd, daarnaast zijn er 46 gerenoveerde
        woningen, die blijven bestaan (voor een impressie, zie Figuur 3). Het gehele plangebied wordt daarnaast
        omgevormd tot een woonwijk die voldoet aan de hedendaagse standaarden en voorzien van diverse
        locaties met openbaar groen, ontmoetingsplekken en een speeltuinen. De parkeernorm is onderzocht
        en in samenwerking met de gemeente verlaagd, zodat er meer onverhard terrein en meer
        groenvoorzieningen mogelijk zijn. Binnen deze groenvoorziening worden gericht op het verhogen van
        de biodiversiteit aangelegd, daarnaast worden diverse maatregelen benut om het openbaar groen
        klimaat bestendig te maken. Door o.a. toepassen van deels onverhard parkeren en groen daken op de
        bergingen, wordt er meer onverhard (groen) terrein gerealiseerd dan in de huidige situatie, ondanks de
        toename van het aantal woningen.
        Ecoresult B.V. december 2022                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                           9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>Figuur 3: Impressie van de nieuwe situatie. Bron: Poort6
Ecoresult B.V. december 2022                             10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>3   Werkwijze nader onderzoek
    Het protocol
    De volgende soorten/soortgroepen zijn onderzocht (zie Tabel 2:
    Huismus: Onderzoek naar de aanwezigheid van vaste rust- en verblijfplaatsen en functioneel leefgebied
    van huismus binnen het plangebied conform de condities en methodiek van het Kennisdocument
    Huismus.
    Gierzwaluw: Het onderzoek naar aanwezigheid van vaste rust- en verblijfplaatsen van gierzwaluw is
    uitgevoerd conform de condities en een aangepaste methodiek van het Kennisdocument Gierzwaluw.
    Vleermuizen: Onderzoek naar de aanwezigheid van vaste rust- en verblijfplaatsen (zomer-, kraam- en
    paar- en winterverblijfplaatsen) van vleermuizen (gewone dwergvleermuis, laatvlieger en ruige
    dwergvleermuis) binnen het plangebied conform de condities en methodiek van het ten tijde van het
    onderzoek geldende vleermuisprotocol (Vleermuisprotocol 2017).
    Tabel 2: Voorgeschreven onderzoeksinspanning. Bron: Vleermuisprotocol 2017
                             Januari   Februari                                                        Augustus       September   Oktober   November   December
    Soort                                         Maart     April      Mei       Juni       Juli
    Huismus                                               2 bezoeken
    Gierzwaluw                                                                 2 bezoeken
    Gewone
    dwergvleermuis
                                                                             2 bezoeken            1              2
    Ruige
                                                                             2 bezoeken                      2 bezoeken
    dwergvleermuis
    Laatvlieger                                                              2 bezoeken                      2 bezoeken
        Nestplaats/Essentieel
         leefgebied vogels
            Zomerverblijfplaats
      Zomer-/Kraamverblijfplaats
             Paarverblijfplaats
               Massawinter
    Massawinter/Paarverblijfplaats
    Onderzoeksmomenten
    In Tabel 3, Tabel 4 en Tabel 5wordt een overzicht gegeven van de onderzoeksmomenten,
    weersomstandigheden en betrokken ecologisch deskundigen tijdens de uitgevoerde veldonderzoeken.
    Ecoresult B.V. december 2022                                                                                                                              11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Tabel 3: Onderzoek momenten huismusonderzoek en weergegevens met eigen waarnemingen in het veld.
                                                                                                        Temperatuur (°C)       Neerslag (mm)    Windkracht (Bft)
                                                                         Zonop/
     Veldbezoek
                  Datum     Soort    Type onderzoek       Moment                        Onderzoeker
                                                                         zononder
1                 09-05-2019 Huismus Voortplantingsplaatsen 11u45 15u15 Zon op: 05u57 B. Verhoeven 12                      0                   3ZW
                                     , vaste rust- en
                                     verblijfplaatsen en
                                     functioneel leefgebied
2                 28-05-2019 Huismus Voortplantingsplaatsen 16u00 18u00 Zon op: 05u31 C.E. Bakker     11                   0                   2N
                                     , vaste rust- en
                                     verblijfplaatsen en
                                     functioneel leefgebied
3                 07-06-2019 Huismus Voortplantingsplaatsen 09u00 11u00 Zon op: 05u23 C.E. Bakker     14                   0                   4ZO
                                     , vaste rust- en
                                     verblijfplaatsen en
                                     functioneel leefgebied
4                 18-06-2019 Huismus Voortplantingsplaatsen 09u30 11u30 Zon op: 05u20 B. Verhoeven 25                      0                   1N
                                     , vaste rust- en
                                     verblijfplaatsen en
                                     functioneel leefgebied
Tabel 4: Onderzoek momenten gierzwaluwonderzoek en weergegevens met eigen waarnemingen in het veld
                                                                                                        Temperatuur (°C)       Neerslag (mm)    Windkracht (Bft)
                                                                             zonop/
Veldbezoek
             Datum        Soort     Type onderzoek                  Moment            Onderzoeker
                                                                             zononder
1 25-05-2020 Gierzwaluw Voortplantingsplaatsen, vaste rust- 20u15            Zon onder: K.C. Fokker en 16                  Nee ZW2
                        en verblijfplaatsen en functioneel 22u15             21u42      E. Teijgeler
                        leefgebied
2 24-06-2020 Gierzwaluw Voortplantingsplaatsen, vaste rust- 20u35            Zon onder: K.C. Fokker en 27                  Nee ZW2
                        en verblijfplaatsen en functioneel 22u35             22u03      E. Teijgeler
                        leefgebied
3 09-07-2020 Gierzwaluw Voortplantingsplaatsen, vaste rust- 20u30            Zon onder: B. Verhoeven, 18                   Nee ZW1
                        en verblijfplaatsen en functioneel 22u30             21u58      M.M
                        leefgebied                                                      Bouwmeester
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                                                            12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>        Tabel 5: Onderzoek momenten vleermuisonderzoek en weergegevens met eigen waarnemingen in het veld.
                                                                                                           Temperatuur (ºC)       Neerslag (mm)     Windkracht (Bft)
                                                                Zon op
            Veldbezoek
                                     Onderzoek                              Moment   Onderzoekers
                                                                Zon onder
                             Datum
        1                07-08-19    Massa                      Onder: 21u20 00u00   B. Verhoeven en   17                     0                   ZW2
                                     winterverblijfplaatsen                  02u00   C.E. Bakker
        2                21-08-19    Paarverblijfplaatsen,      Onder: 21u52 00u00   B. Verhoeven en   14                     0                   ZW1
                                     Winterverblijfplaatsen ,                02u00   C.E. Bakker
                                     functioneel leefgebied
        3                10-09-19    Paarverblijfplaatsen,      Onder: 20u07 21u30   B. Verhoeven en   8                      0                   W1
                                     Winterverblijfplaatsen ,                23u30   C.E. Bakker
                                     functioneel leefgebied
        4                19-05-20    Zomer-,                    Op: 05u41   03u40    K. de Vries,      11                     0                   NW2
                                     kraamverblijfplaatsen,                 05u40    M.S. de Haan,
                                     functioneel leefgebied                          E. Teijgeler
        5                25-05-20    Zomer-,                    Onder: 21u42 21u45   K.C. Fokker,      14                     0                   ZW1
                                     kraamverblijfplaatsen,                  23u45   B. Verhoeven,
                                     functioneel leefgebied                          E. Teijgeler
        6                24-06-20    Zomer-,                    Onder: 22u03 22u45   C. Fokker,        20                     0                   ZW1
                                     kraamverblijfplaatsen,                  00u05   B. Verhoeven en
                                     functioneel leefgebied                          E. Teijgeler
        *Onderzochte vleermuissoorten: gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis en laatvlieger.
        Onderzoeksmaterialen
        Bij het onderzoek naar huismus en gierzwaluw waren de onderzoekers bij elk onderzoek uitgerust met:
             • Verrekijker met vergroting 10 x 42.
        Bij onderzoek naar vleermuizen zijn onderzoekers bij elk onderzoek uitgerust met:
             • Batdetectors (Petterson D240X),
             • Opnameapparatuur voor de batdetector (Edirol),
             • Warmtebeeldcamera (Pulsar XP 28 en/of Pulsar XP38)
             • Verrekijker vergroting 10 x 42.
             • Zaklamp.
        Volledigheid onderzoek
3.4.1   Algemeen
        Het onderzoek is uitgevoerd volgens de voor die soort(groep) op het moment van uitvoering geldende
        standaarden. De onderzoeksperiode voor al de betreffende soorten is optimaal. De inventarisatie blijft
        echter een steekproef. Het is dan ook mogelijk dat soorten en functies niet waargenomen zijn, terwijl dat
        ze op een ander tijdstip wel aanwezig zijn. Dit is echter acceptabel, de Wet natuurbescherming vraagt
        een initiatiefnemer om alles te doen wat redelijkerwijs van hem verwacht kan worden. Met de gekozen
        methode en inspanning is hieraan dan ook invulling gegeven.
        Ecoresult B.V. december 2022                                                                                                               13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>3.4.2 Huismus
      Gedurende het huismusonderzoek is een gebied onderzocht dat groter was dan het plangebied. Voor
      het onderzoek is de aandacht hoofdzakelijk uitgegaan naar het plangebied. De totale populatie
      huismussen rondom het plangebied is derhalve niet volledig onderzocht.
      Tijdens de onderzoeken heeft één onderzoeker met ervaring met huismus de panden langdurig bekeken
      op activiteit van huismus. De dakgoten waren vanaf de openbare weg goed te overzien. In het
      broedseizoen vindt er gedurende de dag vrijwel constant activiteit plaats rond een nestplaats
      (baltsgedrag, paringen, entree van de nesten en aanbreng van voedsel). Door op al deze aspecten te
      letten zijn de actieve nestplaatsen goed in kaart te brengen.
      Essentieel functioneel leefgebied binnen het plangebied is in kaart gebracht door te letten op locaties
      waar mussen samen komen (kwetterplaatsen) of over een lange tijd foerageren. Dit zijn ook activiteiten
      die gedurende een langere tijd tijdens de onderzoeken plaatsvinden en door een langere tijd de
      omgeving te observeren in kaart te brengen zijn.
3.4.3 Gierzwaluw
      Gedurende het gierzwaluwonderzoek is een gebied onderzocht dat groter was dan het plangebied.
      Hierbij zijn tevens woonblokken buiten het plangebied onderzocht op de aanwezigheid van gierzwaluw.
      Aanwezige vaste rust- en verblijfplaatsen in deze woonblokken zijn meegenomen in het onderzoek. Voor
      het onderzoek is de aandacht hoofdzakelijk uitgegaan naar het plangebied. De totale populatie
      gierzwaluwen rondom het plangebied is derhalve niet volledig onderzocht.
      Tijdens de onderzoeken hebben twee onderzoekers met ervaring met gierzwaluw de bebouwing
      langdurig bekeken op activiteit van gierzwaluw. De delen van de woningen met potentie voor
      gierzwaluw, goed vanaf de straat of de brandgangen te observeren. Er is gelet op gierende individuen
      rond het plangebied, invliegende individuen en roepende jongen vanuit de nesten. Door op al deze
      aspecten te letten zijn de actieve nestplaatsen goed in kaart te brengen.
      Door ervaring met gierzwaluwonderzoek in de afgelopen jaren in heel Nederland is duidelijk geworden
      dat de gierzwaluwen in veel gevallen nog invliegen na zonsondergang. De meeste activiteit is in de
      schemer/kort na zonsondergang. Door het onderzoek naar gierzwaluw af te breken op zonsondergang
      (conform het Kennisdocument Gierzwaluw) kunnen derhalve vaste rust- en verblijfplaatsen worden
      gemist. Omwille van de onderzoeksresultaten is er bewust gekozen om de onderzoek tijden voor
      gierzwaluwonderzoek te verleggen van 1,5 uur voor zonsondergang tot een half uur na zonsondergang.
3.4.4 Vleermuizen
      Het is aannemelijk dat te allen tijde 75% van het plangebied goed te overzien was. Het
      voorjaarsonderzoek is met twee of drie ervaren onderzoekers uitgevoerd die zich evenredig hebben
      verdeeld over het plangebied. Ook is er tijdens de verschillende onderzoeksronden gebruik gemaakt van
      onderzoeker in 1x kan monitoren substantieel vergroot. Ook had het plangebied een relatief
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                         14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>overzichtelijke indeling met lange kijklijnen (zie Figuur 4). De ervaren onderzoekers liepen constant rond
waardoor zij konden inspelen op de actuele situatie. Vanaf de belangrijke observatie knooppunten
konden zowel de lange delen van de complexen als de kopgevels goed worden overzien. Voor het
onderzoek naar paarverblijfplaatsen waren twee onderzoekers voldoende. Het baltsgedrag wordt
namelijk veelal vertoond voor langere perioden op een avond. Door constant door het plangebied heen
en weer te lopen kan in een kort tijdsbestek het aantal en de locatie van de paarterritoria worden
gelokaliseerd.
Gedurende de ronden in de periode mei- juli lag met name de focus van het onderzoek met name op
het plangebied. Gedurende de najaarsronden is een groter gebied rondom het plangebied onderzocht
op aanwezigheid van vaste rust- en verblijfplaatsen.
Figuur 4: Verdeling van onderzoekers binnen het plangebied en globale looplijnen. Kaartbron: OpenTopo
Ecoresult B.V. december 2022                                                                            15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>4 Resultaten nader onderzoek
  Algemeen
  In dit activiteitenplan is enkel een samenvatting van de resultaten van het nader onderzoek opgenomen
  van enkel de soorten waarvoor ontheffing van de Wet natuurbescherming wordt aangevraagd. Het
  volledige overzicht van de onderzoeksresultaten kan worden teruggevonden in de rapportage nader
  onderzoek2.
  Huismus
  Tijdens alle veldbezoeken in het kader van het huismusonderzoek (Tabel 3) werden 44 waarnemingen
  van huismus verricht (zie Figuur 5).
  Figuur 5: Waarnemingen huismus en waargenomen gedrag. Kaartbron: OpenTopo
  Vaste rust- en verblijfplaatsen
        • Binnen het plangebied zijn aanwezig:
                  o 34 vaste rust- en verblijfplaatsen (bezette nesten) van huismus aanwezig. Exacte
                      locaties zijn te vinden in Figuur 5 en Tabel 6.
        • Buiten het plangebied zijn
  2 de Haan, 2021
  Ecoresult B.V. december 2022                                                                       16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>               o    2 vaste rust- en verblijfplaatsen van huismus waargenomen. Exacte locaties zijn te
                    vinden in Figuur 5en Tabel 6.
Functioneel leefgebied
    • Binnen het plangebied is essentieel functioneel leefgebied (foerageergebied en
          kwetterplaatsen) van huismus aanwezig, zie Figuur 5. De dichtbegroeide voor- en achtertuinen
          zijn hoofdzakelijk essentieel voor de binnen het plangebied aanwezige vaste rust- en
          verblijfplaatsen van huismus.
Tabel 6: De locaties van de aangetroffen vaste rust- en verblijfplaatsen van huismus binnen en buiten het
plangebied. Met donkergrijs aangegeven de vaste rust- en verblijfplaatsen buiten het plangebied
Datum       Gevel          Verdieping Straatnaam                 Nr.   Locatie
Bezet nest 28-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         6/7   Onder 1e dakpan linksboven
                                                                       slaapkamerraam
Bezet nest 09-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         8     Onder 1e rij dakpannen rechtsboven
                                                                       slaapkamerraam
Bezet nest 09-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         9     Onder 1e dakpan linksboven
                                                                       slaapkamerraam
Bezet nest 28-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         10 Onder 1e dakpan rechtsboven
                                                                       badkamerraam
Bezet nest 28-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         10 Onder 1e dakpan linksboven
                                                                       badkamerraam
Bezet nest 09-05-19        Achtergevel Schrijverslaantje         11 Onder 1e dakpan op grens met nummer
                                                                       10
Bezet nest 18-06-19        Achtergevel Schrijverslaantje         11 Onder 1e dakpan midden tussen
                                                                       slaapkamer- en badkamerraam
Bezet nest  28-05-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        11 1e dakpan linksboven badkamerraam
Bezet nest  09-05-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        12 Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest  18-06-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        12 Onder 1e dakpan boven badkamerraam
Bezet nest  18-06-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        12 Onder 3e dakpan vanaf links
Bezet nest  18-06-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        13 Onder 1e dakpan boven rechter rode
                                                                       raampje
Bezet nest  28-05-19       Achtergevel  Schrijverslaantje        15 Onder 1e dakpan boven slaapkamerraam
Bezet nest  18-06-19       Voorgevel    H.P. De Biestraat        2     Onder 1e dakpan boven regenpijp
Bezet nest  09-05-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       30/32 Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       8     Onder 1e dakpan links van dakkapel
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       1     Onder 1e dakpan linksboven regenpijp
Bezet nest  09-05-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       5     1e dakpan rechts naast dakkapel
Bezet nest  07-06-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       5     Onder 1e dakpan boven regenpijp
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       7     Onder 3e kantpan vanaf voorzijde
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       7     Onder 1e dakpan tussen dakkapel en
                                                                       dakgoot
Bezet nest 09-05-19        Achtergevel Marinus Spronklaan        7     Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest 09-05-19        Achtergevel Marinus Spronklaan        9     Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest 09-05-19        Voorgevel    Marinus Spronklaan       9     Onder 1e dakpan tussen dakkapel en
                                                                       regenpijp
Bezet nest 07-06-19        Achtergevel Marinus Spronklaan        11 Onder 1e rij dakpannen 3e links van
                                                                       dakkapel
Bezet nest  09-05-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       11 Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest  07-06-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       13 Onder 2e dakpan rechts van dakkapel
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       15 Onder 1e dakpan links van dakkapel
Bezet nest  09-05-19       Voorgevel    Marinus Spronklaan       23/25 Onder 1e dakpan ter hoogte van regenpijp
Bezet nest  18-06-19       Achtergevel  Marinus Spronklaan       25 Onder 1e dakpan tussen dakkapel en
                                                                       regenpijp
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Bezet nest 18-06-19       Achtergevel Marinus Spronklaan  25    Onder 1e dakpan tussen dakkapel en
                                                                dakgoot ter hoogte van stootvoegen
Bezet nest 18-06-19       Achtergevel Marinus Spronklaan  29    Onder 1e dakpan links van dakkapel
Bezet nest 09-05-19       Achtergevel Marinus Spronklaan  33    Onder 1e dakpan tussen dakkapellen
Bezet nest 18-06-19       Voorgevel   Marinus Spronklaan  37    Onder 1e dakpan rechts naast regenpijp
                                                                boven open stootvoegen
Bezet nest 09-05-19       Kopgevel    Van Zomerenlaan     38    Onder 1e kantpan voor
Bezet nest 09-05-19       Achtergevel Van Zomerenlaan     38    Onder 1e kantpan achter
Gierzwaluw
Tijdens alle veldbezoeken in het kader van het gierzwaluwonderzoek (
Tabel 4) zijn 11 waarnemingen van gierzwaluw verricht (zie Figuur 6, enkele van de stippen liggen deels
op elkaar).
Figuur 6: Waarnemingen van gierzwaluw en waargenomen gedrag. Kaartbron: OpenTopo
Vaste rust- en verblijfplaatsen
     • Binnen het plangebied zijn 10 vaste rust- en verblijfplaatsen van gierzwaluw aangetroffen, zie
          Figuur 6 en Tabel 7)
     • Tijdens het onderzoek zijn buiten het plangebied geen vaste rust- en verblijfplaatsen van
          gierzwaluw aangetroffen.
Ecoresult B.V. december 2022                                                                           18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>      Tabel 7: De locaties van de aangetroffen vaste rust- en verblijfplaatsen van gierzwaluw binnen het plangebied
      Datum              Adres                           Gevel                  Locatie
      Bezet nest         25-05-20                        Kopgevel               Van Gockstraat
      Bezet nest         24-06-20                        Kopgevel               H.P. De Biestraat
      Bezet nest         25-05-20                        Kopgevel               H.P. De Biestraat
      Bezet nest         28-05-19                        Kopgevel               H.P. De Biestraat
      Bezet nest         09-07-20                        Kopgevel               Marinus Spronklaan
      Bezet nest         09-07-20                        Kopgevel               Schrijverslaantje
      Bezet nest         18-06-20                        Kopgevel               Marinus Spronklaan
      Bezet nest         09-07-20                        Kopgevel               Marinus Spronklaan
      Bezet nest         09-07-20                        Kopgevel               Marinus Spronklaan
      Bezet nest         09-07-20                        Kopgevel               Marinus Spronklaan
      Vleermuizen
4.4.1 Gewone dwergvleermuis
      Tijdens alle veldbezoeken in het kader van het vleermuisonderzoek
      Tabel 4) zijn 68 waarnemingen van gewone dwergvleermuizen verricht (zie Figuur 7): 50 in het voorjaar
      en 35 in het najaar.
      Figuur 7: Waarnemingen van gewone dwergvleermuis en waargenomen gedrag. Kaartbron: OpenTopo
      Vaste rust- en verblijfplaatsen
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                                  19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>     •    Binnen het plangebied zijn twee zomerverblijfplaatsen en drie paarverblijfplaatsen aanwezig.
          Zie Tabel 8 voor de precieze locatie van deze verblijfplaatsen. De precieze locatie van
          paarverblijfplaatsen is veelal onduidelijk en betreft een indicatie op basis van waargenomen
          (balts)gedrag.
     •    Buiten het plangebied zijn drie paarverblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis aangetroffen.
          Deze verblijfplaatsen bevinden zich aan de Fazantenspoor, Van Zomerenlaan en de Dirck
          Franckenszoon Pauwstraat. Zie verder Tabel 8.
Functioneel leefgebied
     • Het plangebied wordt slechts marginaal als vliegroute gebruikt. De dieren maken gebruik van
          allerlei structuren rondom het plangebied. Ze maken diffuus van het gebied gebruik als
          vliegroute zonder duidelijke structuren te volgen. Het plangebied maakt derhalve geen
          essentieel deel uit van vliegroutes.
     •    Het plangebied wordt slechts marginaal als foerageergebied gebruikt. De dieren maken
          gebruik van allerlei structuren rondom het plangebied, zoals de groenstrook aan de Van
          Zomerenlaan. Ze maken diffuus van het gebied gebruik als vliegroute zonder duidelijke
          structuren te volgen. Het plangebied maakt derhalve geen essentieel deel uit van essentieel
          foerageergebied.
Tabel 8 De locaties van de aangetroffen vaste rust- en verblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis binnen het
plangebied.
                                                                                           Locatie /
Type verblijfplaats Individuen Datum               Locatie/Gevel
                                                                                           Opmerkingen
Paarverblijfplaats   21-08-19  Van Goghstraat      Precieze locatie onbekend, nabij de     Paarverblijfplaats
                                                   dakrand of onder dakpannen vormt de
                                                   meest waarschijnlijke locatie
Paarverblijfplaats   21-08-19  H.P. de Biestraat   Precieze locatie onbekend, nabij de     Paarverblijfplaats
                                                   dakrand of onder dakpannen vormt de
                                                   meest waarschijnlijke locatie
Paarverblijfplaats   12-09-19  Rond hoek Marinus Precieze locatie onbekend, nabij de       Paarverblijfplaats
                               Spronklaan en Van dakrand of onder dakpannen vormt de
                               Zomerenlaan         meest waarschijnlijke locatie
Zomerverblijfplaats 19-05-20   Schrijverslaantje 1 Onder vierde noordelijke kantpan vanaf  Zomerverblijfplaats
                               Kopgevel oost       onder
Zomerverblijfplaats 19-05-20   Marius Spronklaan Links onder dakgoot, links van regenpijp  Zomerverblijfplaats
                               21
                               Voorgevel
Paarverblijfplaats   10-09-19  Fazantenspoor 33 Verblijfplaats bevindt zich rond dit adres Paarverblijfplaats
                                                   nabij dakrond of onder dakpannen
Paarverblijfplaats   10-09-19  Van Zomerenlaan Precieze locatie onbekend, nabij de         Paarverblijfplaats
                               24-36               dakrand of onder dakpannen, of in
                                                   vleermuiskast, vormt de meest
                                                   waarschijnlijke locatie
Paarverblijfplaats   21-08-19  Dirck               Precieze locatie onbekend, nabij de     Paarverblijfplaats
                               Franckenszoon       dakrand of onder dakpannen vormt de
                               Pauwstraat          meest waarschijnlijke locatie
Conclusie onderzoeksresultaten
In totaal zijn binnen het plangebied aangetroffen:
     • 34 vaste rust- en verblijfplaatsen van huismus aanwezig.
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                  20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>     •     10 vaste rust- en verblijfplaatsen van gierzwaluw aanwezig.
     •     Essentieel functioneel leefgebied (foerageergebied en kwetterplaatsen) van huismus aanwezig.
     •     Binnen het plangebied zijn drie paarverblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis aangetroffen.
     •     Binnen het plangebied zijn twee zomerverblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis
           aangetroffen.
In Figuur 8 staan alle aangetroffen verblijfplaatsen in en rondom het plangebied weergegeven.
Figuur 8: Overzicht van alle aangetroffen voortplantings- en vaste rust- en verblijfplaatsen in en rond het plangebied.
Kaartbron: OpenTopo
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                        21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>5     Overtreding verbodsbepalingen & wettelijk belang
      Algemeen
      De werkzaamheden die negatieve effecten hebben op huismus, gierzwaluw en gewone
      dwergvleermuis:
            • Slopen van de huidige bebouwing
      Overtreding verbodsbepalingen Vogelrichtlijnsoorten
5.2.1 Huismus
      Door de werkzaamheden worden 34 vaste rust- en verblijfplaatsen en essentieel functioneel leefgebied
      (foerageergebied en kwetterplaatsen) van huismus permanent weggenomen.
      Hierdoor is sprake van overtreding van de volgende verbodsbepalingen:
            • Art 3.1 lid 2 Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels te vernielen
                of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen.
            •                                              en vogels opzettelijk te storen*
      * Omdat er sprake is van een dusdanige populatie huismus kan verstoring als gevolg van de
      werkzaamheden een wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende
      vogelsoort hebben.
5.2.2 Gierzwaluw
      Door de sloopwerkzaamheden worden 10 bezette nesten van gierzwaluw permanent weggenomen
      Er is hiermee sprake van overtreding van de volgende verbodsbepalingen:
            •   Art 3.1 lid 2 Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels te vernielen
                of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen.
            •   Het art                                    en vogels opzettelijk te storen*
      * Omdat er sprake is van een dusdanige populatie huismus kan verstoring als gevolg van de
      werkzaamheden een wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende
      vogelsoort hebben.
      Overtreding verbodsbepalingen Habitatrichtlijnsoorten
5.3.1 Gewone dwergvleermuis
      Door de sloopwerkzaamheden worden 5 vaste rust- en verblijfplaatsen ( twee zomerverblijfplaatsen en
      drie paarverblijfplaatsen die mogelijk ook functioneel zijn als winterverblijfplaats voor één of enkele
      dieren) permanent weggenomen
      Hierdoor is sprake van overtreding van de volgende verbodsbepalingen:
            • Art 3.5 lid 2: Het is verboden dieren opzettelijk te verstoren.
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                            22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>            •     Art 3.5 lid 4: Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren te
                  beschadigen of te vernielen.
      Aanwezige vaste rust- en verblijfplaatsen buiten de begrenzing van het plangebied blijven behouden.
      Zij bevinden zich buiten de invloedssfeer van de werkzaamheden.
      Wettelijk belang Vogelrichtlijnsoorten
      Ontheffing wordt aangevraagd op basis van het volgende wettelijk belang:
            • Volksgezondheid en openbare veiligheid.
5.4.1 Volksgezondheid
      De woningen binnen het plangebied zijn niet meer toekomstbestendig. De woningen zijn verouderd.
      Er is zeer minimale isolatie aanwezig, Complex 504 heeft een gemiddeld energie label van D/E (30
      woningen) en Complex 518 heeft een gemiddeld energie label van F/G (86 woningen) wat ervoor zorgt
      dat de woningen lastig warm te stoken zijn3 4 5. Daarnaast zijn bij diverse woningen tocht en vocht
      problemen als gevolg van de verouderde bouw en isolatie bekent. Ook is er geen goed ventilatiesysteem
      (enkel de ramen kunnen open/sterk verouderede systemen) en is een (functionerend) mechanisch
      ventilatiesysteem afwezig in het merendeel van de woningen. Deze verschillende factoren zorgen
      ervoor dat het binnenklimaat van de woningen slecht/onprettig is. Problemen die hierdoor kunnen
      ontstaan zijn: 1 Blootstelling aan extreme hitte en/of kou, 2: blootstelling aan vocht en/of schimmel6. Dit
      kan er op hun beurt weer voor zorgen dat de gezondheid van bewoners wordt aangetast (hoge
      bloeddruk, verhoogde niveaus van het stresshormoon en daardoor een verhoogd risico op hart- en
      vaatziekten of psychische aandoeningen)7. Er zijn geen aanwijzingen dat dit nu een direct effect heeft
      op de volksgezondheid, maar dit kan in de toekomst zeker een reëel probleem gaan vormen. Problemen
      kunnen zicht bijvoorbeeld uiten in een verhoogd aantal luchtweginfecties bij de bewoners. De
      genoemde problemen zullen met de sloopnieuwbouw worden verholpen.
      Bij diverse woningen is daarnaast bekent dat er aantasting van de kruipruimtes en vloeren plaatsvindt
      door vocht. Dit heeft gevolgen voor de constructie en algemene veiligheid van de bebouwing, zie Figuur
      10. Vocht in vloeren kan variërend van kromtrekkende vloeren, tot mogelijk aantasting van dragende
      delen van de woningen tot gevolg8.
                                                                                                   . Asbest is tot nu toe
      aangetroffen in: daken van bergingen, golfplaten, asbesthoudend lijmresten en vloerbedekking in
      woningen, gevelpanelen en in plaatjes / oude kachels / ketel onderdelen binnen het plangebied.91011.
      3 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 504. Poort 6
      4 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 514. Poort 6
      5 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 518. Poort 6
      6 World Health Organization 2011.
      7 https://www.rivm.nl/geluid/effecten-van-geluid
      8 Notitie houten vloeren complex 504 en 515
      9 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: woning met berging: Abraham Kemplaan 26 te Gorinchem
      10 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: Schrijverslaantje 13 in Gorinchem
      11 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: H.P. de Biestraat 7 in Gorinchem
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                                     23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>      Vrijgekomen asbestdeeltjes kunnen zeer schadelijke effecten hebben voor de gezondheid van de
                                                            mensen per jaar aan de gevolgen van asbest12. Vanuit de
      overheid zijn er beleidsregels opgesteld waarin asbest niet meer gebruikt mag worden als nieuw
      bouwmateriaal. Ook wordt het verwijderen van asbestdelen in bestaande woningen sterk gestimuleerd.
      Deze maatregelen worden genomen om in uiterlijk 2040 geen nieuwe asbestslachtoffers meer te
      hebben13. Asbestonderdelen worden volledig verwijderd en afgevoerd, in de nieuwbouw wordt geen
      asbest toegepast.
      Wettelijk belang habitatrichtlijnsoorten
      Ontheffing wordt aangevraagd op basis van het volgende wettelijk belang:
            • De volksgezondheid, openbare veiligheid of dwingende redenen van groot openbaar belang,
                  met inbegrip van redenen van sociale of economische aard en met inbegrip van voor het milieu
                  wezenlijke gunstige effecten.
5.5.1 Dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen
      van sociale of economische aard en met inbegrip van voor het milieu
      wezenlijke gunstige effecten.
      De woningen binnen het plangebied zijn niet meer toekomstbestendig. De woningen zijn verouderd.
      Er is zeer minimale isolatie aanwezig, Complex 504 heeft een gemiddeld energie label van D/E (30
      woningen) en Complex 518 heeft een gemiddeld energie label van F/G (86 woningen) wat ervoor zorgt
      dat de woningen lastig warm te stoken zijn14 15 16. Daarnaast zijn bij diverse woningen tocht en vocht
      problemen als gevolg van de verouderde bouw en isolatie bekent. Ook is er geen goed ventilatiesysteem
      (enkel de ramen kunnen open/sterk verouderede systemen) en is een (functionerend) mechanisch
      ventilatiesysteem afwezig in het merendeel van de woningen. Deze verschillende factoren zorgen
      ervoor dat het binnenklimaat van de woningen slecht/onprettig is. Problemen die hierdoor kunnen
      ontstaan zijn: 1 Blootstelling aan extreme hitte en/of kou, 2: blootstelling aan vocht en/of schimmel17, zie
      Figuur 9. Dit kan er op hun beurt weer voor zorgen dat de gezondheid van bewoners wordt aangetast
      (hoge bloeddruk, verhoogde niveaus van het stresshormoon en daardoor een verhoogd risico op hart-
      en vaatziekten of psychische aandoeningen)18. Er zijn geen aanwijzingen dat dit nu een direct effect heeft
      op de volksgezondheid, maar dit kan in de toekomst zeker een reëel probleem gaan vormen. Problemen
      kunnen zicht bijvoorbeeld uiten in een verhoogd aantal luchtweginfecties bij de bewoners. De
      genoemde problemen zullen met de sloopnieuwbouw worden verholpen.
      Bij diverse woningen is daarnaast bekent dat er aantasting van de kruipruimtes en vloeren plaatsvindt
      door vocht. Dit heeft gevolgen voor de constructie en algemene veiligheid van de bebouwing, zie Figuur
      12 https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asbest/asbestbeleid
      13 https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asbest/asbestbeleid
      14 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 504. Poort 6
      15 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 514. Poort 6
      16 Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 518. Poort 6
      17 World Health Organization 2011.
      18 https://www.rivm.nl/geluid/effecten-van-geluid
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                               24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>10. Vocht in vloeren kan variërend van kromtrekkende vloeren, tot mogelijk aantasting van dragende
delen van de woningen tot gevolg19.
                                                                                               Asbest is tot nu toe
aangetroffen in: daken van bergingen, golfplaten, asbesthoudend lijmresten en vloerbedekking in
woningen, gevelpanelen en in plaatjes / oude kachels / ketel onderdelen binnen het plangebied.202122.
Vrijgekomen asbestdeeltjes kunnen zeer schadelijke effecten hebben voor de gezondheid van de
                                                                                                      st23. Vanuit de
overheid zijn er beleidsregels opgesteld waarin asbest niet meer gebruikt mag worden als nieuw
bouwmateriaal. Ook wordt het verwijderen van asbestdelen in bestaande woningen sterk gestimuleerd.
Deze maatregelen worden genomen om in uiterlijk 2040 geen nieuwe asbestslachtoffers meer te
hebben24. Asbestonderdelen worden volledig verwijderd en afgevoerd, in de nieuwbouw wordt geen
asbest toegepast.
Ten slotte is in internationaal verband is afgesproken dat de uitstoot van CO2 in 2020 met ruim 20% is
teruggebracht (dit staat verwoord in het Kyoto Protocol). Ook Nederland doet aan deze doelstelling mee
door in het gehele land energetische maatregelen te treffen. De capaciteit van het huidige
verwarmingssysteem is dan niet toereikend (maximale aanvoertemperatuur is 70 graden Celsius). De
nieuwe woningen zijn hier wel geschikt voor, en zullen direct gasvrij worden opgeleverd, verwarming
zal worden gerealiseerd door middel van een bodem warmtepomp. Ook zullen alle woningen uitgerust
worden met zonnepanelen. Energetisch zullen de woningen er dus sterk op vooruit gaan. Hierdoor
zullen er voor het milieu gunstige effecten optreden zoals energiebesparing en een lagere CO 2 uitstoot.
Met de energetische maatregelen die in heel Nederland worden getroffen, wordt voor geheel Nederland
tenminste 33% bespaard. Door het tegengaan van klimaatverandering worden ook de omstandigheden
voor beschermde flora en fauna gegarandeerd.
19 Notitie houten vloeren complex 504 en 515
20 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: woning met berging: Abraham Kemplaan 26 te Gorinchem
21 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: Schrijverslaantje 13 in Gorinchem
22 Rontrex Asbest Analyse & Inventarisatie: H.P. de Biestraat 7 in Gorinchem
23 https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asbest/asbestbeleid
24 https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asbest/asbestbeleid
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                       25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Figuur 10 aangetasten vloeren in de woningen van complex 504 en 515
 Figuur 9: Foto-impressie van de mankementen in de woningen binnen het plangebied. Van links naar rechts: voer
 schade door vocht (intern vastgesteld dat ook de vloerconstructie is aangetast door vocht), schimmel in de
 badkamer vanwege slechte ventilatie en vochtschaden aan het dak. Foto: Poort6
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>6       Maatregelen
        Algemeen
        Als gevolg van de sloopwerkzaamheden wordt permanent weggenomen:
              • 34 vaste rust- en verblijfplaatsen van huismus aanwezig.
              • 10 vaste rust- en verblijfplaatsen van gierzwaluw aanwezig.
              •     Essentieel functioneel leefgebied (foerageergebied en kwetterplaatsen) van huismus aanwezig.
              •     Twee zomerverblijfplaatsen, die mogelijk ook functioneel zijn als winterverblijfplaats voor één
                    of enkele dieren.
              •     Drie paarverblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis, die mogelijk ook functioneel zijn als
                    winterverblijfplaats voor één of enkele dieren.
        Mitigerende maatregelen zijn noodzakelijk om de functionaliteit van het gebied te blijven behouden.
              • De mitigerende maatregelen dienen in samenspraak met de opdrachtgever verder uitgewerkt
                    te worden en concreet te worden beschreven in een ecologisch werkprotocol. Dit ecologisch
                    werkprotocol dient te allen tijde onder de betrokken bekend te zijn en aanwezig te zijn.
        Maatregelen voorafgaand aan de werkzaamheden
6.2.1   Tijdelijke verblijfplaatsen
              •     Het aantal aangetroffen waarden waar tijdelijk voor gemitigeerd dient te worden en het aantal
                    tijdelijke kasten wat opgehangen zal(februari 2023) worden is aangegeven in Tabel 9
      Tabel 9: Het aantal aangetroffen verblijfplaatsen, de mitigatiefactor en het benodigde mitigatie per soort(groep)
      Soort                          Aantal getroffen waarden             Mitigatiefactor         Benodigde kasten
      Huismus                                          34                             2                       68
      Gierzwaluw                                       10                             5                       50
      Gewone dwergvleermuis                            5                              4                       20
              •     De minimale mitigatie waaraan moet worden voldaan bestaat uit: 68 huismus kasten met
                    functioneel leefgebied in de directe omgeving, 50 gierzwaluwkasten en 20 vleermuiskasten.
              •     Bij het plaatsen van de kasten is voldaan aan de benodigde gewenningsperiode per soort, zie
                    Tabel 10. Kasten worden uiterlijk half februari 2023 geplaatst.
      Tabel 10: De benodigde gewenningstijden;
      Vleermuissoort Type verblijfplaats        Gewenningsperiode
      Huismus            Nestplaats             3 maanden voor de start van de werkzaamheden
      Gierzwaluw         Nestplaats             Voor terugkeer van gierzwaluw in Nederland
      Gewone             Zomerverblijfplaats    3 maanden in de actieve periode (1 april 31 oktober)
      dwergvleermuis Paarverblijfplaats         6 maanden voor de start van het eerstvolgende paarseizoen (15 augustus) na
                                                de start van de werkzaamheden
              •     Er zal gebruik worden gemaakt van de volgende type kasten:
                         o Huismus: Huismuskast Eco25, Huismuskast Anton26 of vergelijkbaar,
        25 https://www.vivara.nl/systeem-nestkast-huismus-eco
        26 https://www.bats-birds.nl/Huismuskast
        Ecoresult B.V. december 2022                                                                                    27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>                 o Gierzwaluw: Gierzwaluwkast IB GZ 0827, Gierzwaluwkast Jort28 of vergelijkbaar,
                 o Vleermuizen: ANS-1 Batbox29, Vleermuiskast Mark30 of vergelijkbaar.
      •     Exacte kastlocaties zijn nog niet bekend maar zullen worden bepaald in overleg met een
            deskundig ecoloog.
      •     De kasten zijn geplaats volgens de richtlijnen in de kennisdocumenten31 van gewone
            dwergvleermuis, huismus en gierzwaluw.
                 o    Huismus
                            ▪ De kasten zijn binnen 200 meter van de oorspronkelijke nestplaats
                                 geplaatst(zie ),
                            ▪    De kasten zijn opgehangen aan gebouwen,
                            ▪    De directe omgeving van de tijdelijke nestkasten biedt voldoende
                                 permanente dekking (in de vorm van tuinen),
                            ▪ Tijdelijke nestkasten zijn opgehangen op een minimale hoogte van 3 meter,
                            ▪ De kasten zijn geclusterd opgehangen,
                            ▪ De kasten hangen buiten de invloedssfeer van de werkzaamheden,
                 o Gierzwaluw
                            ▪ De kasten worden binnen 200 meter van de oorspronkelijke nestplaats
                                 geplaatst,
                            ▪ De kasten zijn opgehangen aan gebouwen,
                            ▪ Tijdelijke nestkasten zijn op minimaal 5 meter hoogte,
                            ▪ De kasten zijn geclusterd opgehangen,
                            ▪ De kasten hangen buiten de invloedssfeer van de werkzaamheden
                 o Gewone dwergvleermuis
                            ▪ De kasten hangen binnen 200 meter van de huidige verblijfplaatsen.
                            ▪ De kasten zijn opgehangen aan gebouwen,
                            ▪ De kasten hangen tussen de 5 en 10 meter hoog op gebouwen.
                            ▪ De kasten hangen buiten de invloedssfeer van de werkzaamheden
      •     De tijdelijke kasten moeten functioneel zijn voor de periode waarin zij worden ingezet (schoon
            met een vrije aanvliegroute). Dit houdt in dat de kasten minimaal 1 keer per jaar worden
            gecontroleerd op functionaliteit. Wanneer de functionaliteit verstoord is dient de functionaliteit
            te worden hersteld.
27 http://www.vivarapro.nl/NK-GZ-08-Nestkast-Gierzwaluw
28 https://www.bats-birds.nl/Gierzaluwkasten
29 https://www.veldshop.nl/nl/ans-1-vleermuiskast.html
30 https://www.bats-birds.nl/Vleermuiskast-Mark
31 https://www.bij12.nl/onderwerpen/natuur-en-landschap/kennisdocumenten-soorten-ontheffingen-wet-
natuurbescherming/
Ecoresult B.V. december 2022                                                                               28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>      Figuur 11 zoekgebied (tijdelijke) mitigatie
6.2.2  Functioneel leefgebied in tijdelijk situatie
       Tijdens de werkzaamheden blijft er te allen tijde voldoende functioneel leefgebied over in de directe
       omgeving. De woningen en bijbehorende tuinen die rond het plangebied staan (en waar ook een groot
       deel van de kasten is opgehangen) blijven behouden. En een deel van het openbaar groen (in de huidige
       situatie gazon) zal aanvullend huismuis vriendelijk(er) worden gemaakt door het aanplanten van
       meidoorn, vuurdoorn en/of liguster. In de directe omgeving van de tijdelijke kasten is daarom voldoende
       functioneel habitat te vinden. Daarnaast zal de openbaren groenvoorziening in de nieuwe wijk
       gerealiseerd worden zodra dit bouwkundig mogelijk is. Voor de realisatie zal groen vanuit de oude wijk
       worden hergebruikt en zodat er direct functioneel en volwassen leefgebied voor de mussen aanwezig
       is. Over de gehele tijdspanne van het project is er dus voldoende functioneel leefgebied aanwezig om
       de populatie te kunnen ondersteunen.
6.2.3  Ongeschikt maken van de huidige verblijfplaatsen
            •    De werkzaamheden voor het ongeschikt maken dienen plaats te vinden in de periode 15
                 augustus 15 oktober. Dit is de minst kritische periode voor zowel vogels als vleermuizen. Deze
                 periode valt ná het broedseizoen van vogels (tot 15 augustus) en ruim vóór de start van het
                 winterseizoen van vleermuizen (start 1 november). Er zijn enkele paarverblijfplaatsen van
                 gewone dwergvleermuizen aangetroffen binnen het plangebied, dus er moet rekening
                 gehouden te worden met het paarseizoen, voordat een gebouw of gevel ongeschikt wordt
                 gemaakt moet worden nagelopen dat er geen paarverblijf aanwezig is op de locatie. Als deze
       Ecoresult B.V. december 2022                                                                          29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>                wel aanwezig zijn kan ongeschikt maken voor vleermuizen pas na 1 november plaats vinden,
                tot 30 november.
           •    Het ongeschikt maken van de bebouwing voor vogels en vleermuizen wordt gedaan door:
                     o Op elke kopgevel worden 2 exclusion flaps geplaatst (1 op elk schuin deel van het
                           dak). Op deze manier kunnen vleermuizen de verblijfplaatsen wel verlaten maar deze
                           niet meer terug in. Ook gierzwaluwen hebben hierdoor geen toegang meer tot de
                           verblijfplaats. Overige gaten en spleten op de kopgevel worden dicht gemaakt met
                           weringsborstels of rondschuim.
                     o     Op de langsgevels wordt de opening tot het dakvlak dicht gemaakt met
                           weringsborstels of doek. Hierdoor kunnen de huismussen niet meer de ruimte onder
                           het dak betreden
                     o     Open stootvoegen: Op elk afzonderlijk geveldeel met open stootvoegen wordt 1
                           exclusion flap geplaatst. Op deze manier kunnen vleermuizen de verblijfplaatsen wel
                           verlaten maar deze niet meer terug in. Overige open stootvoegen worden dicht
                           gemaakt met weringsborstels of rondschuim.
                     o Overige openingen: De woningen dienen in zijn geheel worden nagekeken op
                           overige gaten of spleten. Deze dienen dicht gemaakt te worden met weringsborstels
                           of rondschuim. Een exclusion flap is in dit geval niet noodzakelijk omdat er op deze
                           plaatsen geen verblijfplaats bekend is.
           •    De voorzieningen voor het ongeschikt maken worden ingezet voor ten minste 5 dagen. De
                weersomstandigheden dienen op deze dagen gunstig te zijn.
           •    Ten minste 5 dagen na het ongeschikt maken, en voor de start van de werkzaamheden vindt
                er een controle met behulp van batdetector plaats;
                     o Wanneer er wel nog vleermuizen worden aangetroffen dient de bebouwing verder
                           ongeschikt gemaakt te worden op aanwijzing van de begeleidend ecoloog.
                     o Als vaste rust- en verblijfplaatsen van vleermuizen afwezig zijn, dan kan er gestart
                           worden met de werkzaamheden.
      Maatregelen ten tijde van de werkzaamheden
6.3.1 Permanente verblijfplaatsen
           •    Het aantal aangetroffen waarden waar permanent voor gemitigeerd dient te worden en het
                aantal permanente voorzieningen wat zal worden gerealiseerd is aangegeven in Tabel 11
      Tabel 11: Het aantal aangetroffen verblijfplaatsen, de mitigatiefactor en het benodigde mitigatie per soort(groep)
      Soort                      Aantal getroffen waarden               Mitigatiefactor        Benodigde kasten
      Huismus                                      34                               2                       68
      Gierzwaluw                                   10                               5                       50
      Gewone dwergvleermuis                         5                               4                       20
           •    De verblijfplaatsen van de verschillende soorten zullen in de permanente situatie op de
                volgende manier worden gerealiseerd:
                     o Huismus
                                ▪ Daken met de noordoost/noordwest oriëntatie zullen geschikt gemaakt
                                     worden geschikt gemaakt voor bewoning van huismus. Op het andere
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                                     30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>                            dakvlak (zuidoost/zuidwest) komen zonnepanelen en biedt dit mogelijk
                            beperkingen voor het geschikt maken van dit dakvlak (dit wordt nog
                            onderzocht) als er geen zonnepanelen worden geplaats worden ook deze
                            daken geschikt gemaakt voor huismus.
                       ▪    Als er gebruik wordt gemaakt van vogelschroten, dan dienen deze te worden
                            geplaatst ná de 3e panlat.
                       ▪    De ruimte tussen de bovenzijde van de dakpannen en de onderliggende
                            panlat is minimaal 35mm en maximaal 45mm.
                       ▪    Het dakvlak wordt bekleed met gripgaas, of opgeruwd met bijvoorbeeld
                            voorstrijk vermengd met grof zand.
                       ▪ Huismussen hebben toegang tot het dakvlak via de dakgoot.
               o   Het plaatsen van inbouwkasten voor huismussen
                       ▪ Er zal gebruik worden gemaakt van inbouwkast 1HE, mussenloft Almeria of
                            vergelijkbaar.
                       ▪ Kasten worden verdeeld over de kopgevels van de eensgezinswoningen en
                            mogelijk ook enkele kasten op de zijgevels, als er onvoldoende ruimte op de
                            kopgevels aanwezig blijkt.
                       ▪ Kasten worden zo hoog mogelijk, en ten minste op 3 meter hoogte in de
                            gevel op de gevels ingebouwd.
                       ▪ Kasten worden ingebouwd verdeeld over de verschillende kopgevels en
                            blinde gevels van de panden.
    •     Gierzwaluw
               o Het geschikt maken van de daken
                       ▪ De kantpannen/nokvorst op elke kopgevel dienen 3 cm uit te steken zodat
                            er een opening van ten minste 3,0 cm bij 5,5 cm (rechthoekig of ovaal)
                            ontstaat waardoor de gierzwaluw het dakvlak kan binnen komen.
                       ▪ Onder het dakvlak dient een ruimte van ten minste 350 cm2 groot
                            beschikbaar te zijn (bijvoorbeeld 12 x 30 cm, 17,5 x 20 cm of 15 x 25cmm).
                       ▪ De hoogte van de verblijfplaats is ten minste 13 cm.
               o   Het plaatsen van inbouwkasten voor gierzwaluw
                       ▪ Er zal gebruik worden gemaakt van inbouwkast type IB GZ 05, IB GZ 06 voor
                            gierzwaluw of vergelijkbaar.
                       ▪ Kasten worden verdeeld over de kopgevels van de eensgezinswoningen en
                            mogelijk ook de lengte gevels op locaties waar deze geschikt zijn voor
                            gierzwaluw.
                       ▪    Kasten worden zo hoog mogelijk, en ten minste op 5 meter hoogte in de
                            gevel op de gevels ingebouwd.
                       ▪    Kasten worden ingebouwd verdeeld over de verschillende kopgevels en
                            blinde gevels van de panden.
    •     Vleermuizen
               o Het geschikt maken van de daken:
                       ▪ De kantpannen/nokvorst op elke kopgevel dienen minimaal 2 cm uit te
                            steken zodat er een opening van ten minste 2 cm bij 4 cm ontstaat waardoor
Ecoresult B.V. december 2022                                                                          31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>                                   de vleermuis in de ruimte tussen de dakpannen en het dakvlak kan binnen
                                   komen.
                     o   Het plaatsen van inbouwkasten voor vleermuizen
                              ▪ Er zal gebruik worden gemaakt van een set van 2 gekoppelde inbouwkasten
                                   VMPM1 met VMPM1u (1 set van 2 gekoppelde kasten geldt als 1
                                   verblijfplaats) voor vleermuizen of vergelijkbaar.
                              ▪    Kasten worden verdeeld over de kopgevels en lengtegevels grenzend aan
                                   tuinen van de eensgezinswoningen.
                              ▪    Kasten worden zo hoog mogelijk, en ten minste op 3 meter hoogte in de
                                   gevel op de gevels ingebouwd.
                              ▪    Kasten worden ingebouwd verdeeld over de verschillende kopgevels en met
                                   verschilleden oriëntaties ten opzichte van de zon.
                              ▪    De permanente verblijfplaatsen dienen na afronding van de werkzaamheden
                                   te alle tijden beschikbaar te zijn, moeten een vrije aanvliegroute hebben en
                                   mogen niet verlicht worden.
      Een definitieve keuze met betrekking tot de permanente mitigatie van verblijfplaatsen is nog niet
      gemaakt, maar bestaat uit tenminste voor elke soort uit ten minste één van de voorgestelde maatregelen
      (er kan ook voor een combinatie van maatregelen worden gekozen). In samenspraak met de architect
      zullen de maatregelen worden in samenspraak tussen de opdrachtgever en de betrokken ecoloog
      uitgewerkt.
6.3.2 Permanent groen huismussen
      Ter compensatie van het essentiële groen wat verloren gaat voor huismus zal nieuw functioneel
      leefgebied voor huismus worden gerealiseerd. Dit zal worden gedaan in de openbare ruimte omdat
      poort6 geen garanties kan geven hoe de tuinen van de bewoners ingericht zullen worden, zie figuur 8.
      Voor het realiseren van permanent groen kan er gekozen worden uit de volgende opties:
           • Aanplant van dichte heggen en struiken:
                     o   Er zal gebruik gemaakt van liguster, haagbeuk, vuurdoorn of een andere vergelijkbare
                         soort die een dichte begroeiing heeft.
                     o   De heggen/struiken dienen ten minste 1 meter hoog, en 80 cm breed te zijn. Dit geeft
                         voldoende dekking voor huismus om zich in te verschuilen.
                     o   De heggen en struiken zullen verdeeld worden over het gehele plangebied. Er dient
                         ten minste 300 strekkende meter aan permanent groen te worden aangelegd.
                     o   Voor het aanleggen van permanten groen worden diverse struiken en bomen die al
                         aanwezig zijn in de wijk herplant en verplaats. Hiermee ontstaat direct functioneel
                         groen.
                     o   Huismus vriendelijke beplanting die als tijdelijke mitigatie voor het functioneel groen
                         is aangeplant blijft bestaan.
           •    Aanleg van groene gevels:
                     o Er wordt gebruik gemaakt van klimop of een vergelijkbare soort die een dichte
                         gevelbekleding geeft.
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                            32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>               o   De gevelbekleding wordt mogelijk uitgevoerd op de westelijke kopgevel van de
                   woonblokken
               o   De groene gevelbekleding wordt op de kopgevels van de eengezinswoningen over
                   de gehele lengte van de kopgevel uitgevoerd
               o   Langs lengte gevels wordt betongaas of vergelijkbaar raamwerk geplaats, zodat
                   klimplanten hierlangs groene gevels kunnen vormen.
Een definitieve keuze met betrekking tot de permanente mitigatie van functioneel groen is nog niet
gemaakt, maar bestaat uit tenminste voor elke soort uit ten minste één van de voorgestelde maatregelen
(er kan ook voor een combinatie van maatregelen worden gekozen). De maatregelen worden in
samenspraak tussen de opdrachtgever en de betrokken ecoloog uitgewerkt.
Figuur 12 aanwezige groenstructuur in de permante situatie
Maatregelen na afronding van de werkzaamheden
     •    De functionaliteit van de permanente verblijfplaatsen dient over de lange termijn geborgd te
          worden. Wanneer de functionaliteit verminderd is dient deze zo spoedig mogelijk hersteld te
          worden:
               o Wanneer de toegankelijkheid van de verblijfplaatsen verminderd is moeten
                   hinderende objecten te worden verwijderd.
               o   Wanneer er verstoring plaats vindt moeten deze bronnen worden verwijderd.
               o   Herstel van verblijfplaatsen moet gebeuren op aanwijzing van een deskundig
                   ecoloog.
Ecoresult B.V. december 2022                                                                        33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>    •     De tijdelijke kasten worden na afronding van de werkzaamheden verwijderd onder de
          volgende voorwaarden:
               o De kasten dienen (vrijwillig) verlaten te zijn.
               o Kasten worden buiten de kritische perioden verwijderd
                        ▪ Vogels: Buiten het broedseizoen (1 maart 15 augustus)
                        ▪ Vleermuizen: Buiten de periode van voortplanting (15 mei 15 juli) en
                             winterslaap (1 november 1 april)
               o    De permanente verblijfplaatsen moeten functioneel zijn
               o    De geldende gewenningsperioden voor de desbetreffende soort is in acht genomen
                    voor de permanente verblijfplaatsen.
                        ▪ Vogels: 3 maanden na afronding van de werkzaamheden,
                        ▪ Vleermuizen (Zomerfunctie): 3 maanden in het actieve seizoen (vanaf 1 april).
    •     Tijdelijke voorzieningen worden verwijderd onder begeleiding of op aanwijzing van de
          ecologisch deskundige.
Ecoresult B.V. december 2022                                                                       34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>7  Alternatieven
  Locatie
  Het project is locatiespecifiek. De huidige woningen zijn niet meer in een goede staat, en door het slopen
  van de huidige bebouwing komt de ruimte vrij die weer direct ingevuld gaat worden met nieuwbouw.
  Hierdoor is er geen extra ruimtebeslag noodzakelijk voor woningbouw.
  Alternatieve inrichting
  In het project zullen er 130 woningen gesloopt worden en komen er 154 woningen terug. Er zal dus zo
  optimaal mogelijk gebruik worden gemaakt van de ruimte om zo veel mogelijk woningen te kunnen
  realiseren. Bij de nieuwbouw wordt er een volledig nieuw stratenplan en openbare inrichting
  gerealiseerd. Waar mogelijk zal openbaar groen gehandhaafd worden. De nieuwbouw worden zo
  uitgevoerd dat de bebouwing weer geschikt zal worden voor huismus, gierzwaluw en vleermuizen. De
  manier waarop dit uitgevoerd gaat worden zal zeer verglijkbaar zijn met de locaties van de
  verblijfplaatsen die tijdens de sloop van de bestaande woningen verloren gaat. De nieuwe complexen
  biedt vele mogelijkheden om verblijfplaatsen van beschermde soorten te realiseren in de vorm van
  inbouwkasten. Mogelijk kan hier in ruime mate overgecompenseerd worden. Bij de inrichting van de
  groenvoorziening zal ook het benodigde functionele groen een plek krijgen, daarnaast wordt het
  oppervlakte aan openbaar groen flink groter. Er zal worden gekozen voor meer volwassen aanplant
  zodat dit groen vrijwel direct functioneel zal zijn.
  Door het treffen van mitigerende maatregelen wordt voorkomen dat er schadelijke effecten ontstaan
  op (individuen van) de aangetroffen beschermde soorten en in de nieuwe inrichting van het plangebied
  komt er weer veel ruimte terug om de verloren natuurwaarden te compenseren. De voorliggende
  inrichting van het plangebied is derhalve optimaal om alle aangetroffen natuurwaarden te
  compenseren.
  Alternatieve werkwijzen
  Het alternatief voor sloop/nieuwbouw zou renovatie kunnen zijn. Echter, bij een renovatie die
  gelijkwaardige doelen (met name op het gebied van duurzaamheid en veiligheid van de vloeren) heeft
  zou er ook sprake zijn van het vervangen van de gehele buitenschil (gevels en daken) en fundering van
  diverse woningen. Ook in dit geval zouden de aangetroffen verblijfplaatsen ook verloren gaan. Een
  renovatie met behoud van de verblijfplaatsen zou niet de doelen bereiken en is het niet mogelijk om de
  openbare ruimte van de wijk klimaat bestendig te maken. Ook kijkende naar de economische kant van
  het project is te zien dat sloop/nieuwbouw financieel relatief goedkoper uitvalt dan renovatie. Ook is de
  kwaliteit van nieuwbouw hoger dan het resultaat wat er met renovatie behaald kan worden.
  Sloop/nieuwbouw is daarom een toekomstbestendigere optie. Ook de verblijfplaatsen kunnen hierdoor
  voor de toekomst beter gegarandeerd worden. Bij renovatie zijn er waarschijnlijk veel sneller weer
  nieuwe werkzaamheden nodig waarbij er mogelijk weer verstoring van de verblijfplaatsen zou plaats
  vinden.
  Voorafgaand aan de sloop zijn alle mitigerende maatregelen functioneel. De aanwezige voortplantings-
  en vaste rust- en verblijfplaatsen worden voorafgaand aan de werkzaamheden ongeschikt gemaakt
  Ecoresult B.V. december 2022                                                                            35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>waardoor doden of verwonden van individuen is uitgesloten. Door het treffen van deze maatregelen
wordt voorkomen dat er schadelijke effecten ontstaan op (individuen van) de aangetroffen beschermde
soorten. De huidige werkwijze is daarom het meest optimaal. Er zijn in ecologisch opzicht geen
werkwijzen die gunstiger zijn.
Alternatieve planning
In de uitvoeringsplanning is al rekening gehouden met de aangetroffen ecologische waarden.
Verblijfplaatsen van vogels en vleermuizen worden in de minst kritische periode ongeschikt gemaakt.
Ook zullen de werkzaamheden na het broedseizoen van 2022 starten. Een alternatieve, nóg meer
gunstige planning is voor dit project dus niet van toepassing.
Cumulatieve effecten
In de nabijheid van het plangebied is er bekend dat er nog 2 projecten zijn waar men te maken heeft
met beschermde soorten. Het gaat om sloop en nieuwbouw project aan Van Zomerenlaan 1 t/m 75 en
D.F Pauwstraat 2 t/m 52 en 3 t/m 53 Gorinchem, waarvan de ontheffingsverlening ook via Ecoresult B.V.
loopt (Zie Figuur 13). Voor dit projecten is de ontheffing inmiddels verleend, en is er bekend dat er zowel
tijdelijk als permanent voldoende gemitigeerd is. Het huidige project is het vervolg van dit project. En
het project Zandvoort Midden Gorinchem, dit project zou moeten zijn afgerond op het moment van
aanvang van de sloop. Hierdoor dal te allen tijde voldoende alternatief habitat (verblijfplaatsen en
functioneel habitat) aanwezig blijven. Cumulatieve effecten van verschillende projecten zijn daarom op
dit moment niet voorzien.
Figuur 13: Overige projecten in de nabije omgeving van het plangebied (rode cirkel). Bron: Kaart Soortbescherming
provincie Zuid-Holland (https://kaart.ozhz.nl/soortenbescherming-zuid-holland).
Ecoresult B.V. december 2022                                                                                   36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Gunstige staat van instandhouding
     Staat van instandhouding Huismus
     De landelijke staat van Instandhouding van de Huismus als broedvogel in Nederland is ongunstig en
     ontoereikend1. Sinds 1975 is de populatie huismussen ongeveer gehalveerd en zij de populaties steeds
     meer versnipperd. Toch lijkt de populatie zich sinds 2000 te stabiliseren, en lijkt er de afgelopen 10 jaar
     een licht herstel te zijn. De landelijke staat van instandhouding van huismus is aangemerkt als matig
     ongunstig, maar stabiel.
     Met betrekking tot de provinciale staat van instandhouding is te zien dat in Zuid-Holland, na een sterke
     daling van de populatie vanaf 1990 de populatie vanaf 2008 weer stabiel lijkt te zijn 2. Dit beeld komt
     overeen met de landelijke trends. De regionale staat van instandhouding van huismus kan daarom in lijn
     met het landelijk beeld worden beoordeeld als matig ongunstig, maar stabiel.
     De NDFF laat zien dat er in de afgelopen 5 jaar evenredig verspreid door Gorinchem waarnemingen van
     huismus zijn gedaan, met uitzondering van nieuwbouwwijken. Omdat huismussen een klein territorium
     hebben zullen de nestplaatsen zich altijd in de nabijheid van de waarnemingen bevinden. Dit laat zien
     dat er verspreid door Gorinchem vele woningen zijn die geschikt zijn voor de bewoning van huismus.
     Enkele van de clusters met huismuswaarnemingen bevinden zich in de directe nabijheid van het
     plangebied. Ook tijdens het huismusonderzoek zijn erin de aangrenzende straten van het plangebied
     nesten huismus aangetroffen. Voor de lokale staat van instandhouding is te zien dat de nesten huismus
     in het plangebied onderdeel is van een grotere lokale populatie huismussen in de wijk. Deze gegevens
     laten zien dat er zich een stabiele populatie huismus in de omgeving van het plangebied aanwezig is,
     en kan de staat van instandhouding, in lijn met de regio worden beoordeeld als gunstig. De nesten
     huismus worden zowel tijdelijk al permanent gemitigeerd. Ook zal er aandacht gegeven worden aan de
     realisatie van functioneel leefgebied binnen het plangebied. De lokale staat van instandhouding van
     huismus zal daarom niet negatief worden beïnvloed.
     Staat van instandhouding Gierzwaluw
     De broedpopulatie van gierzwaluw wordt volgens de laatste betrouwbare aantalsgegevens geschat op
     30.000 tot 60.000 broedpaartjes in Nederland. De trend wordt aangemerkt als stabiel. De soort komt
     relatief algemeen voor in dorpen en steden is de huidige situatie voor de populatie is daarmee
     beoordeeld als gunstig3.
     Kijkend naar de verspreidingskaarten van gierzwaluwen is te zien dat er een belangrijke nadruk ligt in
     het aantal broedgevallen van gierzwaluw in de provincie Zuid-Holland. De soort heeft een voorkeur
     oudere stadswijken, welke veelvuldig aanwezig zijn in de randstad. De het regionale beeld van de
     gierzwaluw is daarom vergelijkbaar, of wellicht iets positiever dan het landelijke beeld. De regionale staat
     van instandhouding van gierzwaluwen kan daarom in lijn met het landelijk beeld worden beoordeeld
     als gunstige en stabiel.
     De NDFF laat zien dat er in de afgelopen 5 jaar geclusterd in de oude binnenstad van Gorinchem
     waarnemingen van gierzwaluw zijn gedaan. Waarschijnlijk zullen de meeste geschikte woning voor
     Ecoresult B.V. december 2022                                                                              37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>      gierzwaluw dan ook daar aanwezig zijn. Enkele van de clusters met gierzwaluwwaarnemingen bevinden
      zich in de directe nabijheid van het plangebied, echter gaat dit in elk gebied om kleine aantallen en
      buiten het plangebied. Voor de lokale staat van instandhouding is het aannemelijk dat de nesten
      gierzwaluw in het plangebied onderdeel zijn van een grotere populatie gierzwaluw in de omgeving.
      Deze gegevens laten zien dat er zich een stabiele populatie gierzwaluw in de omgeving van het
      plangebied aanwezig is, en kan de staat van instandhouding, in lijn met de regio worden beoordeeld als
      gunstig. De nesten gierzwaluw worden zowel tijdelijk al permanent gemitigeerd.
      Staat van instandhouding vleermuizen
      Met behulp van de onderstaa                                  len (zie Tabel 12: Beoordeling staat van
      instandhouding gewone dwergvleermuis.) is de staat van instandhouding van de gewone
      dwergvleermuis, in de planningsfase van een ingreep worden beoordeeld voor de volgende situaties:
           • De huidige situatie (voor de start van de werkzaamheden
           • Op korte termijn (start van de werkzaamheden, na ongeschikt maken maar inclusief tijdelijke
                maatregelen)
           •    Op korte termijn (eindefase werkzaamheden, inclusief de permanente maatregelen)
           •    Op de langere termijn (na afronding van de werkzaamheden).
      Deze inschatting maakt een weging en inschaling van de impact van tijd en ruimtelijke ontwikkeling van
      een soort op basis van genomen maatregelen. Voor dit project is de weging gebaseerd op lokale
      waarnemingen door middel van aanvullend onderzoek door Ecoresult B.V. Hierbij zijn ook de
      waarnemingen van het NDFF gebruik om inzicht te krijgen in het lokale voorkomen en verspreiding van
      de soort.
      Verspreiding en trendkaarten/aantallen van de zoogdiervereniging zijn geraadpleegd op een
      beeld/inschatting te kunnen maken van het provinciale en landelijke voorkomen van de gewone
      dwergvleermuis.
7.8.1 Gewone dwergvleermuis
      Op basis van Tabel 12 kan geconcludeerd worden dat op korte termijn rondom het plangebied een
      negatief effect rondom de verblijfplaatsen van gewone dwergvleermuis wordt verwacht. De
      verblijfplaatsen binnen het plangebied verdwijnen, maar dit zal direct worden opgevangen door buiten
      het plangebied voldoende te mitigeren. Op deze manier blijft de oorspronkelijke functionaliteit van de
      bebouwing binnen het plangebied in een zeer nabije omgeving behouden. Essentiële
      foerageergebieden en/of verbindingszones zijn niet aanwezig, en daarom wordt er als gevolg van dit
      project geen impact verwacht. Op de lange termijn wordt er groei van de lokale populatie gewone
      dwergvleermuis verwacht aangezien er in de gerenoveerde woningen binnen het plangebied wordt
      ingezet op volledige mitigatie. Mogelijk wordt er zelfs overgemitigeerd, gezien er meer verblijfplaatsen
      worden gerealiseerd dan de huidige populatie groot is. Er is dus mogelijkheid tot groei. Hierdoor blijft
      de staat van instandhouding van gewone dwergvleermuis binnen Gorinchem gewaarborgd en zelfs
      verstevigd.
      Ecoresult B.V. december 2022                                                                          38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>           Tabel 12: Beoordeling staat van instandhouding gewone dwergvleermuis.
                                        Lokaal                                                                                                   Regionaal      Landelijk
                                        Actueel                            Korte termijn (tijdens             Lange termijn (Na oplevering)
                                                                           werkzaamheden)
Populatiegrootte                        Voldoende, maar in kwantitatieve   Voldoende. Verblijfplaatsen in     Voldoende. Oorspronkelijke         Onbekend, Geen 300.000-600.000
                                        zin onbekend.                      plangebied tijdelijk verloren      verblijfplaatsen komen weer        indicatie      dieren
                                                                           tijdens de werkzaamheden maar      beschikbaar                        achteruitgang
                                                                           alternatieve kasten aanwezig in
                                                                           de omgeving om de populatie op
                                                                           te vangen
Trend                                   Feitelijk onbekend.                Neutraal, Er zijn voldoende        Neutraal, Er zijn voldoende        Onbekend, Geen Gunstig
                                                                           voorzieningen om de huidige        voorzieningen om de huidige        indicatie
                                                                           populatie te kunnen voorzien       populatie te kunnen voorzien       achteruitgang
Verspreiding          Grootte    VP     Voldoende.                         Voldoende. Mitigatie d.m.v         Voldoende. Oorspronkelijke         Onbekend       Onbekend
                                        2 zomerverblijfplaatsen            tijdelijke kasten in de omgeving   verblijfplaatsen komen weer
                                        3 paarverblijfplaatsen             bestaande populatie op te          beschikbaar
                                                                           vangen. Mitigatie met een factor
                                                                           4.
Beschikbaar habitat              FG     Voldoende. Aanwezig maar niet      Voldoende. Blijft in huidige staat Voldoende. Blijft in huidige staat Onbekend       Onbekend
                                        essentieel                         aanwezig. Situatie niet aangetast  aanwezig
                                                                           door werkzaamheden.
                                 VB     Niet aanwezig                      Niet aanwezig                      Niet aanwezig                      Onbekend       Onbekend
Verspreiding          Kwaliteit  VP     Goed. Natuurlijke verblijfplaatsen Voldoende, Er wordt gebruik        Goed. Oorspronkelijke              Onbekend       Onbekend
                                                                           gemaakt van bewezen                verblijfplaatsen komen weer
                                                                           functionele kasten                 beschikbaar
Beschikbaar habitat              FG     Voldoende. Aanwezig maar niet      Voldoende. Blijft in huidige staat Voldoende. Blijft in huidige staat Onbekend       Onbekend
                                        essentieel                         aanwezig. Situatie niet aangetast  aanwezig
                                                                           door werkzaamheden.
                                 VB     Niet aanwezig                      Niet aanwezig                      Niet aanwezig                      Onbekend       Onbekend
Verspreiding          Borging    VP     N.v.t.                             Goed vanwege begeleiding met       Goed vanwege begeleiding met       Onbekend       Onbekend
                                                                           ecologisch werkprotocol            ecologisch werkprotocol
Beschikbaar habitat              FG     N.v.t.                             n.v.t.                             n.v.t.                             Onbekend       Onbekend
                                 VB     n.v.t.                             n.v.t.                             n.v.t.                             n.v.t.         Onbekend
                      negatief
                      gematigd negatief
                      neutraal/geen effect
                      voldoende/gematigd positief
                      positief
                                                                                                                                                                                39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>8          Geraadpleegde bronnen
           Literatuur
                •    Sterk, J, 2019. QuickScan notitie Wnb Haarwijk 2e fase, projecten 2019 (Poort6). Stadsecoloog
                     0183
                •    Neut, M.J.A. van der. 2020. Naderonderzoek vleermuizen, huismus en gierzwaluw. In het kader
                     van de Wet natuurbescherming Plangebied: Complex 504, 515 en 518, Gorinchem. Kenmerk
                     ER20200918v01. Ecoresult B.V., Dordrecht.
                •    Limpens, H. J. G. A., & Schillemans, M. J. (2016). SVI voor vleermuizen bepalen in concreet
                     plangebiedmethodiek voor staat van instandhouding. TOETS, 1(16), 28-31.
                •    Omgevingsdient Haaglanden. 2020. Richtlijn ontheffing soortbescherming.
                •    Centraal bureau voor de statistiek,
                     NEM, 2019
                •    Braubach, M., Jacobs, D.E. & Ormandy, D. (2011). Environmental burden of disease associated
                     with inadequate housing: A method guide to the quantification of health effects of selected
                     housing risks in the WHO European Region. World Health Organization.
Graaff, D. h. (2018). Inventarisatie en rapportage woning en berging complex 515. Gorinchem: Rontrex Asbest
         Analyse en Inventarisatie.
Loose, D. h. (2019). Asbestinventarisatierapport: H.P. de Biestraat 7 in Gorinchem. Gorinchem: Rontrex Asbest
         Analyse en Inventarisatie.
W. Wijgers, M. S. (2017). Asbestinventarisatie rapport: Abraham Kemplaan 26 te Gorinchem. Gorinchem: Rontrex
         Asbest Analyse & Inventarisatie.
                •    Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 504. Poort 6
                •    Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 514. Poort 6
                •    Looy, 2020. Woontechnische onderzoek complex 518. Poort 6
                •    Anoniem, 2020. Bouwtechnisch onderzoek 515, 20RA2398. RaderAdvies.
                •    Anoniem, 2020. Bouwtechnisch onderzoek 504, 20RA2398. RaderAdvies.
                •    Anoniem, 2020. Bouwtechnisch onderzoek 518, 20RA2398. RaderAdvies.
                •    Anoniem, 2022. Kennisdocument Huismus. BIJ12
                •    Anoniem, 2017. Kennisdocument Gierzwaluw BIJ12
                •    Anoniem, 2017. Kennisdocument Gewone dwergvleermuis. BIJ12
                •    Anoniem, 2017. Vleermuisprotocol 2017. Vleermuisvakberaad Netwerk Groene Bureaus,
                     Zoogdiervereniging
                •
           Internet
                •    PDOK (Publieke Dienstverlening Op Kaart) https://www.pdok.nl/
                •    Ruimtelijke plannen https://www.ruimtelijkeplannenzuidholland.nl/
                •    NDFF database https://ndff-ecogrid.nl/uitvoerportaal/secure/index.zul#3
                •    www.sovon.nl
                •    www.vogelatlas.nl
                •    Vleermuis graadmeter
                •    https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asbest/asbestbeleid
                                                                                                                40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>