<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Gemeente Rotterdam                                            Drs. ing. R.A.C.J. Simons
College van Burgemeester en Wethouders                       Wethouder Stedelijke Ontwikkeling en Integratie
                                                              Bezoekadres: Stadhuis Coolsingel 40
                                                              3011 AD Rotterdam
                                                              Postadres: Postbus 70012
                                                              3000 KP Rotterdam
                                                             Website: www.rotterdam.nl
                                                              E-mail: bbo@rotterdam.nl
                                                              Inlichtingen: Erika Nemeth/Nevin Muratoglu
Commissie sociaal tijdelijk                                   Telefoon: 06-22063271
                                                              Dienst: Cluster Maatschappelijke Ontwikkeling
                                                              Directie PGW&Z
                                                              Kenmerk: 18MO02394 - 18bb4149
                                                              Datum: 28 mei 2018
                                                              Betreft: Uitkomsten Taalmonitor 2017 en
                                                              afdoening toezegging 17bb5873
Geachte leden van de commissie,
Aanleiding
Met deze brief informeer ik u over de resultaten van de Taalmonitor 2017. Net als vorig jaar
geef ik u daarnaast een beeld over de voortgang van het taalbeleid. De Taalmonitor vindt u in
Bijlage 1. Met deze brief kom ik ook mijn toezegging 'Vragenlijst Taalmonitor 2017’ (17bb5873)
na.
Inleiding
De Taalmonitor meet de effecten van de niet diplomagerichte (non-formele) taaltrajecten.
Naast de Taalmonitor is vorig jaar voor het eerst een Maatschappelijke Kosten-baten Analyse
(MKBA) uitgevoerd over de effecten van de diplomagerichte (formele) taaltrajecten. Op grond
van de resultaten van deze twee onderzoeken kunnen we vaststellen dat de taalcursussen die
de gemeente inkoopt effectief zijn. Door de cursussen boeken de deelnemers vooruitgang op
het gebied van de Nederlandse taal en ook op de maatschappelijke gebieden gezondheid,
werk, inkomen en integratie.
In 2017 zijn in totaal 4.016 non-formele en formele taaltrajecten ingekocht.
Toelichting
Resultaten monitor 2017
Opzet onderzoek
Het onderzoek is uitgevoerd door de afdeling Onderzoek en Business Intelligence (OBI) van
de gemeente Rotterdam onder de deelnemers van de niet diplomagerichte (non-formele)
taalcursussen in 2017. Met deze monitor wordt gemeten of de deelnemers aan de cursussen
aantoonbaar resultaten behalen op het gebied van gezondheid, werk en inkomen en
integratie. De ontwikkeling die de deelnemers hebben doorgemaakt tijdens de cursussen
wordt gemeten door de resultaten van de deelnemers uit de voormeting te vergelijken met de
resultaten uit de nameting. De objectieve verschillen tussen de twee metingen worden
statistisch getoetst.
Wanneer in het rapport sprake is van een 'aantoonbaar resultaat’ wil dat zeggen dat de
gunstige ontwikkeling van de deelnemer met 9507o zekerheid behaald is door het taaltraject en
niet het gevolg is van toeval.
                                                                                                               BD-B-01-B&W
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Belangrijkste kenmerken deelnemers;
     -   De meeste deelnemers zijn vrouw tussen de 30-50 jaar.
     -   Driekwart van de deelnemers is opvoeder.
     -   De helft van de deelnemers heeft geen of lager onderwijs.
     -   Minder dan          van de deelnemers is in Nederland geboren.
     -   De meeste deelnemers volgen trajecten gericht op het verbeteren van hun
         gezondheid
Algemene bevindingen
In totaal hebben 503 cursisten deelgenomen aan zowel de voor- als nameting. De respons1 is
770Zo.
Net als voorgaande járen wordt geconcludeerd dat de trajecten aantoonbaar bijdragen aan
ontwikkelingen bij deelnemers. De trajecten dragen bij aan de zelfredzaamheid, aan betere
gezondheidsvaardigheden, vaardigheden die belangrijk zijn voor een betere positie op de
arbeidsmarkt, beter kunnen voorkomen van geldproblemen en kwaliteit en intensiteit van de
sociale contacten. Uit de resultaten blijkt dat deelnemers vooruitgegaan zijn op het gebied van
beter kunnen lezen en schrijven, maar ook dat zij zelf kritischer zijn geworden over hun
vaardigheden op dit gebied: zij stellen hogere eisen aan zichzelf dan voor het traject.
De waardering van de trajecten is zeer goed Circa 90“/o van de deelnemers geeft een goede
of zeer goede beoordeling voor de meeste aspecten van de trajecten. De hoeveelheid lessen
vindt men vooral op het gebied van Taal en Integratie te weinig. Toch geeft 620Zo van de
deelnemers dit onderdeel ook een goede tot zeer goede beoordeling.
Net als vorig jaar zijn de cursisten op het gebied van Gezondheid en Zorg het meest tevreden
Vorig jaar waren deelnemers op het gebied van Werk en Inkomen het minst tevreden, nu zijn
dat de deelnemers op het gebied van Integratie Een mogelijke verklaring voor de grotere
tevredenheid op het gebied van Gezondheid en Zorg dan op de twee andere gebieden kan
liggen aan de motivatie en inzet van de deelnemers. De cursisten op het gebied van
Gezondheid en Zorg waren zeer gemotiveerd om te leren gezonder te leven: 750Zo geeft dit
naast het verbeteren van de taalbeheersing als belangrijkste reden aan om naar de cursus te
gaan. Door een grotere motivatie kan de inzet tijdens de cursus groter zijn waardoor het
leereffect ook groter is.
De lagere tevredenheid van de deelnemers op het gebied van Taal en Integratie houdt
mogelijk verband met het aantal lessen: 3870 vond de hoeveelheid lessen niet voldoende.
Taal en Integratie
De deelnemers aan deze trajecten hebben na beëindiging van het traject meer sociale
contacten en zijn meer betrokken bij hun woonbuurt Daarnaast spreken zij vaker Nederlands
en is hun spreekvaardigheid toegenomen Op het gebied van houding ten aanzien van de
financiële zelfstandigheid van vrouwen, gelijkheid en seksualiteit zijn geen ontwikkelingen te
zien.
 Taal, Werk en Inkomen.
De deelnemers aan deze trajecten zijn na het beëindigen van het traject beter voorbereid op
de arbeidsmarkt en hebben een betere situatie op het gebied van het voorkomen van
geldproblemen. Zo blijkt dat zij vaker betaald werk of vrijwilligerswerk doen, of hier actief naar
op zoek zijn. Ze beschikken over betere sollicitatievaardigheden, kunnen beter lezen en
schrijven in werksituaties en kunnen beter omgaan met geld.
 Taal, Gezondheid en Zorg
Op deze trajecten hebben de deelnemers significante resultaten geboekt op drie indicatoren.
Ze hebben betere gezondheidsvaardigheden, hebben meer kennis van het zorgsysteem en
1
  Respons: 7707o van het aantal deelnemers dat bij de voor- en nameting is geïnterviewd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>laten een positieve ontwikkeling op het gebied van therapietrouw zijn. Zij zijn gezonder gaan
eten en drinken en ze bewegen meer.
Conclusies
Net als vorig jaar blijkt dat deelnemers door de non-formele taaltrajecten gunstige
ontwikkelingen doormaken op diverse maatschappelijke gebieden. Daarnaast beoordelen zij
de trajecten als 'zeer goed’
Autochtone laaggeletterden worden met deze non-formele trajecten aanzienlijk minder bereikt
dan Rotterdammers die in het buitenland zijn geboren. 55-plussers worden met deze trajecten
ook minder bereikt dan jongere Rotterdammers.
Voor een groter bereik onder autochtone Rotterdammers zijn in 2017 verschillende acties
ondernomen.
    1. Bij deze groep speelt schaamte en taboe een nog grotere rol dan bij allochtone
        laaggeletterden. Verder is het bekend dat de omgeving bij autochtone laaggeletterden
        een grote rol speelt in de toeleiding naar taalcursussen. Om de taboe te doorbreken
        met een positievere toonzetting en om een grote populatie in Rotterdam te bereiken
        heeft de gemeente in 2017 samen met TV Rijnmond de serie ‘Taalgehannes’
        ontwikkeld.
    2. In 2017 hebben taalambassadeurs (voormalige autochtone laaggeletterden) diverse
        organisaties (werkgevers, maatschappelijke organisaties) in de stad bezocht. Zij
        hebben als ervaringsdeskundigen een groot impact met hun persoonlijke verhalen en
        dienen als inspiratie om laaggeletterdheid aan te pakken.
Het bereiken van autochtone laaggeletterden blijft een hardnekkig probleem. In 2018 gaan we
door met inspanningen om deze groep ook vooruit te helpen met hun taalprobleem.
    - We gaan een Denktank’ instellen van ervaringsdeskundigen om samen met hen het
        bereik te vergroten.
    -   Naast de gesubsidieerde trajecten waar de Taalmonitor over gaat koopt Rotterdam
        samen met de regiogemeenten ook trajecten in vanuit het budget van de Wet
        Educatie en Beroepsonderwijs (WEB). Binnen de regionale inkoop zijn autochtone
        laaggeletterden benoemd als prioritaire doelgroep.
    -   Bij deze groep speelt de toonzetting van de communicatie een belangrijke rol in het
        doorbreken van taboe en schaamte. Door een positievere benadering van
        laaggeletterdheid en gerichte campagnes streven we ernaar om deze groep beter te
        bereiken.
Voortgang taalbeleid
Rotterdam heeft afgelopen drie jaar taal als instrument ingezet om op de gebieden zorg,
gezondheid, werk, inkomen en integratie Rotterdammers vooruitte helpen en om de
maatschappelijke kosten op deze gebieden te reduceren. In 2017 hebben 4.000
Rotterdammers een non-formeel of formeel taaltraject gevolgd. Daarnaast namen nog enkele
duizenden Rotterdammers, al dan niet gefinancierd door de gemeente, deel aan diverse
informele taalactiviteiten in de stad. De aanbieders van deze activiteiten variëren van
welzijnsorganisatie, vrijwilligers, de bibliotheek etc.
Naast het aanbieden van taaltrajecten vervult de gemeente ook een rol in het creëren van
netwerken in de stad tussen taalaanbieders onderling en met verschillende professionals op
de gebieden zorg, werk, inkomen, welzijn en integratie. Afgelopen driejaar is een behoorlijk
netwerk opgebouwd. De gemeente voert samen met de netwerkpartners diverse activiteiten uit
om laaggeletterdheid blijvend te agenderen, kennis te vergroten, uit te wisselen,
In het vervolg vindt u de belangrijkste resultaten van het beleid op de in het beleidskader
beschreven leefgebieden en een vooruitblik op 2018.
Taal, Gezondheid en Zorg
                                                                                                ROT-B-02
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Resultaten 2017
   « Afgelopen jaar is de campagne #Durftezeggen voor het eerst uitgevoerd. Tijdens de
        campagne hebben 250 zorgverleners een #Durftezeggen-pakket hebben ontvangen.2
        Daarnaast waren testdagen georganiseerd, waarbij Rotterdammers in de gebieden
        met het hoogste aantal laaggeletterden werden getest op bloedsuiker, bloeddruk en
        BMI. Tijdens de testdagen op verschillende locaties zijn in totaal 1093 Rotterdammers
        getest. Bi] 550 deelnemers was sprake van laaggeletterd. Zij zijn doorverwezen naar
        taalcursussen in het gebied waar ze wonen. 53 deelnemers hadden zorgwekkende
        metingen met hun suiker of bloeddruk. De campagne leverde lokaal en landelijk veel
        positieve publiciteit op waarmee taal en laaggeletterdheid in relatie tot zorg nogmaals
        onder de aandacht is gekomen. Daarnaast was er vanuit andere steden interesse in
        de opzet en uitvoering van de campagne.
   « In 2017 zijn de eerste stappen gezet om taal en laaggeletterdheid in de vorm van een
        module of training op te nemen in diverse zorgopleidingen. Het eerste resultaat is
        geboekt bij de HBO opleiding Klinische Verloskunde waar een module
        laaggeletterdheid is opgenomen in het curriculum.
   « In 2017 is de Toolkit Taal, Gezondheid en Zorg3 voor zorgverleners en andere
        organisaties vernieuwd. Het bevat informatie over laaggeletterdheid, onderzoeken en
        best practices.
   « Door de Stichting Voorlichters Gezondheid zijn 31 trainingen Taal en Gezondheid
        uitgevoerd. De trainingen zijn ontwikkeld voor taalaanbieders. In totaal hebben 557
        deelnemers meegedaan. De training voor taalaanbieders is erop gericht om tips en
        tools aan te reiken om taal als middel in te zetten in de taalcursussen. De training voor
        zorgverleners is gericht op het creëren van bewustwording op het gebied van
        laaggeletterdheid en cultuursensitief communiceren met laaggeletterden en
        anderstalige patiënten.
   * Het Platform Taal, Gezondheid en Zorg is in 2015 opgericht. In 2017 is het netwerk
        verder uitgebreid. In dit Platform participeren zowel maatschappelijke als
        gemeentelijke partijen en verscheidene organisaties in de gezondheidszorg Het doel
        is om kennis uit te wisselen en te delen, nieuwe initiatieven te ontplooien en aan te
        jagen. De participerende organisaties hebben verschillende acties ondernomen
        gericht op laaggeletterdheid binnen hun eigen organisatie.
        Verschillende platformleden en zorgorganisaties zoals Benu Apotheek Charlois en de
        Hart 8. Vaatgroep hebben hun communicatiemiddelen onder de aandacht gebracht
        van panels bestaande uit laaggeletterden om deze te evalueren. Bij de apotheek is
        ook een bezoek gebracht aan de locatie i.v.m. toegankelijkheid en zichtbaarheid. Het
        integreren van laaggeletterdheid in het curriculum van de HBO opleiding Klinische
        Verloskunde is via dit netwerk tot stand gekomen.
Vooruitblik 2018 Taal, gezondheid en Zorg
Samen met de Platformleden zijn de volgende acties gepland in 2018 in het kader van Taal,
Gezondheid en Zorg.
        » De Rotterdamse campagne #Durftezeggen wordt vervolgd. De campagne is
             gericht op het verbeteren van de communicatie tussen laaggeletterde en
             zorgverlener. Ook wordt met de campagne aandacht gevraagd voor taal en
             laaggeletterdheid in relatie tot zorg.
        » CJG Feijenoord: Inrichten taalpunt en in gebruik nemen van informatieschermen in
             de wachtkamer met begrijpelijke informatie voor laaggeletterden.
        » Inrichten van een taalpunt bij het Erasmus MC- Sophia Kinderziekenhuis en inzet
             van taalvrijwilligers en studenten Hogeschool Rotterdam.
2 De pakketten bevatten diverse video- en postermateriaal om aandacht te vragen voor taal en laaggeletterdheid in de
praktijk. Daarnaast bevat het pakket informatie voor de zorgverlener over het herkennen en omgaan met
laaggeletterdheid en verwijskaarten voor laaggeletterde patiënten naar taalcursussen in het gebied.
3 De Toolkit is beschikbaar gesteld op een USB-stick en is verder te vinden op de website van de gemeente:
https://www.rotterdam.nl/wonen-leven/taal-en-qezondheid/. De toolkit bestaat uit vier onderdelen gericht op: Kennis en
informatie: Inspiratie en voorbeelden; Zelf aan de slag; Ondersteuning Organisaties.
                                                                                                                         ROT-B-02
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>         9
              St. Voorlicnters gezondheid gaat taalvrijwilligers selecteren en verder opleiden in
              de Nederlandse Taal en gezondheidsvaardigheden zodat zij kunnen worden
              ingezet als nieuwe voorlichters gezondheid.
         9    St. Gezond op Zuid (eerstelijnsgezondheidscentra in Rotterdam Zuid:
              Afrikaanderwijk, Katendrecht, Lange Hille, t Slag, Tarwewijk Zuidplein)
              organiseert i s.m. de Voorlichters Gezondheid op het Gezondheidscentrum
              Zuidplein voorlichtingsbijeenkomsten gericht op preventie voor patiënten.
         9    In 2018 voert Gezondheidscentrum t Slag een pilot uit met huisartsen en
              apothekers. In het verwijssysteem (Zorgdomein) tussen ziekenhuis en huisarts is
              een mogelijkheid om aan te geven of een patiënt laaggeletterd is Nu wordt
              ingezet op een uitbreiding naar huisartsen en apotheken. Deze was gepland in
              2017 maar is door personeelstekort is de planning opgeschoven naar 2018.
              In 2018 gaan we door met de gesprekken met de Erasmus Universiteit over de
              inzet van studenten geneeskunde als vrijwilligers bij de activiteiten in de stad
              gencht op het bestrijden van laaggeletterdheid. Een aantal studenten heeft in 2017
              deelgenomen aan de campagne #Durftezeggen.
              In 2018 gaan we samen met onderwijsinstellingen door om taal en
              laaggeletterdheid in de vorm van een module of training op te nemen in diverse
              zorgopleidingen zoals:
              - Erasmus MC Geneeskunde opleiding
              - HBO Verpleegkunde
              - MBO opleidingen Apothekersassistente en Doktersassistente
              - MBO Zorgopleidingen.
Taal, Werk en Inkomen
Resultaten 2017
Binnen dit leefgebied richten wij ons op het inzetten van taal als instrument op net gebied van
schulodienstverlening en het bevorderen van de arbeidsmarktkansen van werkzoekenden of
werkenden Binnen de gemeente is een relatie met het beleid schuidaienstverlening, werk en
inkomen en de Wet Taaleis. Daarnaast voeren wij een intensieve campagne gencht op
samenwerking met werkgevers. Resultaten:
    » In 2017 zijn 666 werkzoekenden met een grote afstand tot de arbeidsmarkt (doelgroep
        Tegenprestatie) die niet voldoen aan de Wet Taaleis gestart met een taaltraject.
        Daarnaast Z'jn 73 werkzoekenden in 2017 gestart met een taaltraject om hun kansen
        op werk te vergroten.
    » In 2017 is via de methodiek service design’ hel proces in kaart gebracht dat iemand
        doorloopt om zijn schulden te kunnen saneren en waar de Nederlandse taal in dit
        proces een rol speelt.
    » Ontwikkeling organisatiescan.4 Ruim 300 bedrijven hebben de scan ingevuld.
    » Verschillende bijeenkomsten en evenementen in de stad gericht op het werven van
        bondgenoten en delen van kennis:
    -   Bijeenkomst 'Klantklare taal’ in het Havenziekenhuis waarbij 45 bedrijven en
        organisaties aanwezig waren.
    -   Ondememersontbijt, taal op de werkvloer 250 mensen waren aanwezig, 119
        organisaties hebben de organisatiescan ingevuld.
    - Vlaggenparade in de week van de alfabetisering: 34 bedrijven hebben hun vlag
        gehesen om het belang van geletterdheid te onderstrepen.
    -   Business Challenge Rotterdam: persoonlijke gesprekken over laaggeletterdheid met
        53 bedrijven, 37 bedrijven hebben de organisatiescan ingevuld.
        Taaltoer, van september tot en met halt december met de Taalbus naar verschillende
        bedrijfsterreinen Waaronder Waalhaven Spaanse Polder, Zestienhoven en Pernis.
4 Met deze taalscan Kunnen bedrijven erachter komen op welke gebieden zij goed scoren op taal en waar nog winst te
behalen valt Onderdelen van de scan zijn: aandacht, herkenning, openheid, draagvlak, taalvriendelijk communiceren
matching, strategie en borging. Aan de hand van de score krijgen bedrijven meteen een advies op maat hoe om te
gaan met laaggeletterdheid binnen hun bedrijf.
                                                                                                                     ROT-B-02
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>          De bedrijven werden uitgenodigd in de bus om de organisatiescan in te vullen 166
          bedrijven zijn bezocht, 86 bedrijven hebben de organisatiescan ingevuld.
     »    Het Taalakkoord, 12 Rotterdamse bedrijven zijn in 2017 aangesloten bij het
          Taalakkoord (Centrum voor Jeugd en Gezin, Voorlichters Gezondheid, Unique
          Uitzendbureau, Antesgroep. Bibliotheek Rotterdam, Hago Zorg, Aatje Thuiszorg,
          Excelsior4AII, het KNMP Stichting Humanitas, Flanderijn Incasso en
          Gerechtsdeurwaarders en DM Perspectief)
Vooruitblik 2018 Taal, Werk en Inkomen
In 2018 gaan we door op de ingeslagen weg en zetten we taal met onze netwerkpartners op
de kaart.
     » Door actieve bijdrage aan bijeenkomsten van intermediairs en netwerkpartners
          bijvoorbeeld:
- de beurs People's Business);
- Presentatie van taal tijdens het ondernemersontbijt van de Business Breakfastclub van het
Ronald McDonaldhuis;
- presentatie van de relatie tussen taal en schulden bij de nieuwjaarsbijeenkomst van het
Fonds bijzondere Noden Rotterdam.
     »    Het netwerk in het Platform Werk en Inkomen komt dit jaar ook bij elkaar. Net als bij
          Taal, Gezondheid en Zorg is het doel van dit netwerk om kennis uit te wisselen en te
          delen, nieuwe initiatieven te ontplooien en aan te jagen. De participerende
          organisaties hebben verschillende acties ondernomen gericht op laaggeletterdheid
          binnen hun eigen organisatie.
     «    Op grond van de ervaring opgedaan in 2016 en 2017 blijkt dat bedrijven onderling met
          elkaar in gesprek willen komen/blijven rondom een bepaald thema en vooral te
          netwerken. Om die reden worden er in 2018 netwerkbijeenkomsten georganiseerd met
          verschillende thema’s: Veilig met vaktaal, Uit de schulden met taal, Resultaten
          ophalen, wat doen bedrijven met taal. De bijeenkomst ‘Veilig met vaktaal’ wordt voor
          de zomer georganiseerd in samenwerking met de Fihuma Groep.
Taal en Integratie
Resultaten 2017
Naast de taaltrajecten die gericht zijn op taal als middel om te integreren, richten de
activiteiten binnen dit leefgebied zich ook op de brede inzetbaarheid van taal als instrument
zowel binnen als buiten de gemeente.
Dit doen we door:
     -    Onderzoek en ontwikkeling van instrumenten voor laaggeletterden en over
          laaggeletterdheid voor professionals;
     -    Deskundigheidsbevordering en het beschikbaar stellen van een aanbod aan
          Rotterdamse organisaties gericht op het herkennen van laaggeletterdheid en
          verbeteren van de communicatie met laaggeletterden;
     -    Toegankelijk maken van informatie voor laaggeletterden en voor professionals over
          laaggeletterdheid;
     -    Netwerkvorming en agenderen van het onderwerp laaggeletterdheid. 2017 Taal en
          Integratie.
Gerealiseerde acties in 2017:
     » Thematische bijeenkomsten gericht op netwerkvorming, kennis opdoen, kennis delen
          en kennis uitdragen. De thema’s varieerden van het bereiken van autochtone
          laaggeletterden tot input voor het beleid.
     » In 2017 een netwerkapp gelanceerd om vraag en aanbod bij elkaar te brengen.
     » In december is het Rotterdamse Verhaal gepresenteerd. Dit is een bundeling van
          inspirerende voorbeelden over het onderwerp Taal in Rotterdam. Het doel was iets
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>        blijvends te creëren en te inspireren door verhalen van Rotterdam en Rotterdammers
        op het gebied van taal te vertellen. Daarnaast was dit de eerste stap om een positievere
        toonzetting te creëren rondom het onderwerp laaggeletterdheid om daarmee de
        schaamte die rondom dit onderwerp heerst te doorbreken. De bijeenkomst was in
        samenwerking met de bibliotheek georganiseerd.
    »   In 2017 is door diverse organisaties veelvuldig gebruik gemaakt van het aanbod van
        de Stichting ABC om de eigen communicatie-instrumenten te testen voor
        begrijpelijkheid voor laaggeletterden. De gemeente Rotterdam heeft ook gebruik
        gemaakt van dit aanbod. Daarnaast zijn de ambassadeurs ook ingeschakeld om de
        fysieke toegankelijkheid van gebouwen voor laaggeletterden te testen. Tenslotte
        hebben zij bij diverse bedrijven als inspirerende voorbeelden en ervaringsdeskundigen
        voorlichting gegeven.
    »   Het aanbod van het Rotterdams Centrum voor Theater met de voorstelling Taal in de
        stad' is gecontinueerd. Deze educatieve voorstelling werd in 2017 ingezet voor
        inburgeraars en als onderdeel van de afsluiting van het participatieverklaringstraject
    «   Het werven en toeleiden van vrijwilligers naar de opleiding tot taalverwijzers is als een
        van de stedelijke KPľs opgenomen in het welzijnsopdracht. Ondertussen zijn 16
        taalverwijzers opgeleid. Zij worden binnenkort geplaatst op de Vraagwijzers. In 2018
        worden nog 12 taalverwijzers opgeleid.
    »   Uitvoering van de Taalmonitor.
Vooruitblik 2018
Naast het aanbieden van taaltrajecten gericht op taal en integratie zijn de volgende acties
gepland voor 2018.
    -   Instellen van een 'Denktank’ van autochtone laaggeletterden om met hen het bereik
        onder deze groep te vergroten.
    -   Organiseren van netwerkbijeenkomsten gericht op het verzamelen van input vanuit de
        stad voor het nieuwe beleidskader die met ingang van 2019 het huidige beleidskader
        'Met taal versta je elkaar’ zal opvolgen.
    - Verankering doorlopende leerlijn in de gebieden samen met interne en externe
        partners. Op 15 mei vindt de eerste bijeenkomst plaats samen met Werk en Inkomen,
        Tegenprestatie, Welzijn, taalaanbieders en welzijnsorganisaties.
    -   Continueren aanbod van het Rotterdams Centrum voor Theater Taal in de stad’.
    -   Continueren aanbod van de taalambassadeurs van de Stichting ABC om de fysieke
        toegankelijkheid en de toegankelijkheid van communicatiemiddelen van organisaties
        in de stad te testen.
    -   Agenderen van laaggeletterdheid onder andere door 10 bijeenkomsten binnen de
        Integratietour geheel te wijden aan laaggeletterdheid.
    -   Ontwikkeling van een online module samen met de andere grote steden voor
        laaggeletterden gericht op het aanvragen van huur-, zorg- en kinderopvangtoeslag.
         Ervaring leert dat er bij laaggeletterden het niet kunnen aanvragen of foutief
        aanvragen van deze toeslagen vaak tot schulden leidt.
    -    Inzetten van 28 taalverwijzers op de Vraagwijzers
    -   Ontwikkeling en uitvoering van een campagne met een positieve toonzetting gericht
        op het vergroten van het bereik van autochtone laaggeletterden. In dit kader wordt in
        juli de eerste editie van het magazine 'Geen punt' gelanceerd. Hoofdredacteur is de
        staddichter, Derek Otte 'Geen punt' gaat over taal in de brede zin met verhalen,
         interviews, gedichten en informatie over het taalaanbod in de stad. 'Geen punt’ oftewel
        'De Rotterdamse taalglossie’ wordt met medewerking van bedrijven, journalisten,
         Rotterdamse dichters en jonge en oude Rotterdammers gemaakt.
    -   Ontwikkeling van een pilot gericht op het doorbreken van de armoedecirkel binnen
        gezinnen. Een samenhangende aanpak laaggeletterdheid en schulden is tot nu toe
        onderdeel geweest van het taalbeleid. Afgelopen járen is steeds meer bekend
        geworden hierover door diverse onderzoeken. Op dit moment lopen gesprekken met
        deskundigen op dit gebied om tot een aanpak te komen.
    -    Onderzoek, waaronder de Taalmonitor 2017.
                                                                                                    ROT-B-02
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Wet Educatie en Beroepsonderwijs (WEB)
Resultaten 2017
Met de gezamenlijke inkoop van de WEB-middelen hebben in 2017 in totaal circa 2.700
mensen een taaltraject gevold gericht op taal en arbeid, taal en gezin en taal en integratie.
Daarnaast hebben via de lokale inzet van de regiogemeenten nog circa 1.500 mensen een
traject gevolgd.
In 2017 is door OBI (Onderzoek en Business Intelligence) van de gemeente Rotterdam een
Maatschappelijke Kosten-baten Analyse (MKBA) uitgevoerd. Met een MKBA wordt het
rendement van de taaltrajecten berekend en waar mogelijK in geld uitgedrukt Het eindrapport
is eind mei dit jaar beschikbaar.
De MKBA is uitgevoerd over de trajecten die in 2015 en 2016 zijn ingekocht. Op grond van de
oereikte niveauverhoging worden per deelnemer de baten berekend op het gebied van stijging
van de arbeidsproductiviteit, sociale participatie, gezondheidswinst, besparingen in de
gezondheidszorg. Ornaat niveauverhoging de basis is van de berekeningen, zijn de conclusies
gebaseerd op de formele taaltrajecten. Non-formele taaltrajecten worden hierin niet
meegerekend. De maatschappelijke effecten van de gesubsidieerde non-formele taaltrajecten
worden met de Taalmonitor gemeten.
Op grond van de voorlopige resultaten van de MKBA kunnen we concluderen dat de
investeringen in de formele WEB-trajecten een positief rendement opleveren. Elk
geïnvesteerde euro levert minimaal é 3,99 en maximaal C 8,30 op. Q7X van de baten komt ten
gunste van de participant en 1307o komt ten gunste van de maatschappij.
 Vooruitblik 2018
Met ingang van 2018 heeft de regio Rijnmond in een nieuwe Samenwerkingsovereenkomst de
samenwerking op het geb'ea van de volwasseneneducatie verlengd. Met deze overeenkomst
is voldaan aan de wens van de wetgevei om de samenwerking in de regio te formaliseren.
Daarnaast sluit het aan bij de situatie dat de WEB voor onbepaalde tijd is verleend.
Vanaf 2018 is sprake van volledige n larktwerkmg. Voor 2018 zijn aoor de regio de volgende
trajecten ingekocht.         ________________________________________ _____________
                               wat                                     wie                  begroot
  Verlenging aanbesteding      Formele en non-formele trajecten        NLeducatie           «1.133.000
  2017                         Taal en Integratie
  Aanbesteding 2018/19         Perceel 1                               ROC's                62.789.300
                               Formele trajecten Taal en
                               Participatie
                               Perceel 2                               NLeducatie           61.416.200
                               Non-formele trajecten Taal en
                               participatie
  Lokale inzet                 Subsidies en evt. inkoop                Diverse lokale       63 310.753
                                                                       Dartners
  Kosten doorloop ROC's                                                                     6 205.000
  (restant inkoop
  uitgevoerd in 2018)
  Totaal                                                                                    68.854.253s
5 Het totaalbedrag is het totale regiobudget inclusief de middelen die vanuit 2017 meegenomen zijn naar 2018. Het
aandeel van Rotterdam is 670/. 6 5.932.349.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>2018
Het beleidskader 'Met taal heb je een verhaal’ loopt tot eind 2018. In de loop van dit jaar gaan
we naast de specifieke actiepunten die hierboven per leefgebied beschreven zijn ook aan de
slag met het nieuwe beleidskader. In de eerste helft van 2018 wordt input verzameld vanuit de
stad. De planning is als volgt.
Gerealiseerde bijeenkomsten:
   - Januari: poll via de Netwerkapp;
   -    Februari: raadplegen Rotterdammers via de #Durftezeggen campagne;
   - April: raadpleging netwerk Taal, Werk en Inkomen;
Geplande bijeenkomsten:
     -   Mei: raadpleging Platform Taal, Gezondheid en Zorg;
     -   Juni: kleine expertmeeting van professionals op de gebieden Zorg, Werk, Armoede en
         Integratie
Naast de raadpleging van de stad wordt bij het vormgeven van het nieuwe beleidskader
rekening gehouden de resultaten en ervaringen van het huidige taalbeleid en met landelijke
ontwikkelingen en trends Hieronder treft u een aantal voorbeelden.
     -   De huidige situatie binnen de WEB waarbij sprake is van een verplichte regionale
         inkoop van de volwasseneneducatie is voor onbepaalde tijd verlengd.
     -   De WEB is verruimd met de mogelijkheid om naast trajecten gericht op taal- en
         rekenvaardigheden ook trajecten gericht op digitale vaardigheden in te kopen.
     -   Dit past in de trend om in plaats van laaggeletterdheid steeds meer uit te gaan van
         'basisvaardigheden’: taal, rekenen, digitale vaardigheden en mediawijsheid. De
         Algemene Rekenkamer heeft een nieuwe berekening gemaakt van het aantal
         laaggeletterden in Nederland. Volgens deze nieuwe berekening zijn in Nederland niet
         1,3 miljoen, maar 2,5 miljoen mensen laaggeletterd. De toename komt door de
         toevoeging van rekenvaardigheid (laaggecijferdheid) en toevoeging van 65-plussers.
         Op grond van deze cijfers heeft PricewaterhouseCoopers een nieuwe berekening
         uitgevoerd over de maatschappelijke kosten van laaggeletterdheid. Gebaseerd op de
         verruimde definitie komen de kosten nu op E 1,13 miljard uit in plaats van E 560
         miljoen. De meeste kosten komen door inkomensverlies voor rekening van de
         laaggeletterden zelf: E 572 miljoen. De rest komt voor rekening van de samenleving
         door hogere kosten van de gezondheidszorg, een groter beroep op sociale zekerheid,
         gemiste belastinginkomsten en meer armoede.
De nieuwe berekening laten zien dat de situatie uitgaande van de ruimere definitie van
basisvaardigheden nog nijpender is dan voorheen gedacht. Anderzijds wordt bevestigd dat
laaggeletterdheid nauw samenhangt met zorg, gezondheid, armoede en werk. Het huidige
taalbeleid is al gestoeld op deze gedachte en heeft veel resultaten geboekt door taal als
instrument in te bedden in genoemde gebieden zowel binnen de gemeente als extern. Deze
resultaten kunnen in de toekomst verder verankerd worden in de dagelijkse praktijk van
diverse stakeholders.
Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
 let/vriéndelijke groet,
         ■imoRS"
                            ìkkeling en Integratie
                                                                                                   ROT-B-02
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>