<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ Gemeente Voorschoten 2012

Registratienummer: 2326c


De raad van de gemeente Voorschoten


gelezen het voorstel van het college, nr…., inzake de Wet werk en bijstand


gelet op; artikel 8, eerste lid, onderdelen b en h, artikel 9a, twaalfde lid en artikel 18, eerste, tweede en
derde lid van de Wet werk en bijstand, de artikelen 20 en 35 van de Wet inkomensvoorziening oudere en
gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers en de artikelen 20 en 35 van de Wet inkomens-
voorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen,


besluit vast te stellen de volgende verordening:


       AFSTEMMINGSVERORDENING WWB, IOAW EN IOAZ GEMEENTE VOORSCHOTEN 2012


§ 1.         ALGEMENE BEPALINGEN
Artikel 1    Begripsomschrijvingen
1. Alle begrippen die in deze verordening worden gebruikt en die niet nader worden omschreven hebben
   dezelfde betekenis als in de WWB, de IOAW, de IOAZ en de Awb.
2. In deze verordening wordt verstaan onder:
   a. de Awb: de Algemene wet bestuursrecht;
   b. de WWB: de Wet werk en bijstand;
   c. de IOAW: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werk-
       nemers;
   d. de IOAZ: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelf-
       standigen;
   e. SUWI: Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen;
   f. bijstandsnorm: de bijstandsnorm bedoeld in artikel 5, onderdeel c, van de WWB;
   g. grondslag: de grondslag als bedoeld in artikel 5 van de IOAW en artikel 5 van de IOAZ;
   h. maatregel: het tijdelijk verlagen dan wel geheel of gedeeltelijk weigeren van de uitkering op grond
       van artikel 18, tweede lid, van de WWB, of het verlagen van de uitkering op grond van artikel 20,
       tweede lid, van de IOAW en artikel 20, tweede lid, van de IOAZ;
   i. weigering: het weigeren van de uitkering op grond van artikel 20, eerste lid, van de IOAW of artikel
       20, eerste lid, van de IOAZ;
   j. waarschuwing: een schriftelijke mededeling inzake de vaststelling van een verwijtbare gedraging
       zonder dat een maatregel wordt opgelegd;
   k. het college: het college van de gemeente Voorschoten;
   l. benadelingsbedrag: het bruto bedrag dat teveel of ten onrechte is verstrekt;
   m. algemeen geaccepteerde arbeid: iedere vorm van betaalde arbeid die algemeen maatschappelijk
       geaccepteerd is, niet zijnde werk in de WSW of werk dat gewetensbezwaren oproept.
   n. participatievoorziening: opleiding, educatie, inburgeringsvoorziening, taalkennisvoorziening of re-
       integratievoorziening.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                                                        2
Artikel 2    Het opleggen van een maatregel
1. Als de belanghebbende naar het oordeel van het college tekortschietend besef van verantwoordelijk-
   heid betoont voor de voorziening in het bestaan dan wel de uit de WWB, IOAW, IOAZ of artikel 30 c,
   tweede en derde lid van de Wet SUWI voortvloeiende verplichtingen niet of onvoldoende nakomt,
   waaronder begrepen het zich jegens het college zeer ernstig misdragen, wordt overeenkomstig deze
   verordening een maatregel opgelegd.
2. Een maatregel wordt afgestemd op de ernst van de gedraging, de mate waarin de belanghebbende
   de gedraging kan worden verweten en de omstandigheden waarin hij verkeert.

Artikel 3    Berekeningsgrondslag
1. Voor belanghebbenden met een bijstandsuitkering: de maatregel wordt toegepast op de bijstands-
   norm.
2. Voor belanghebbenden met een uitkering op grond van de IOAW of de IOAZ: de maatregel wordt toe-
   gepast op de bijstandsnorm die overeenkomt met zijn leefsituatie, indien hij recht zou hebben op een
   uitkering op grond van de WWB.
3. In afwijking van het eerste lid kan de maatregel ook worden toegepast op de bijzondere bijstand indien
   aan de belanghebbende bijzondere bijstand wordt verleend met toepassing van artikel 12 van de
   WWB en de verwijtbare gedraging van belanghebbende, in relatie met zijn recht op bijzondere bij-
   stand, daartoe aanleiding geeft.

Artikel 4    Het besluit tot het opleggen van een maatregel of een weigering
1. In het besluit tot opleggen van een maatregel worden in ieder geval vermeld: de reden van de maat-
   regel, de duur van de maatregel, het bedrag en het percentage waarmee de uitkering op grond van de
   WWB, IOAW of IOAZ wordt verlaagd en, indien van toepassing, de reden om af te wijken van een
   standaardmaatregel.
2. In het besluit tot het opleggen van een weigering worden in ieder geval vermeld: de reden van de wei-
   gering en de duur van de weigering.

Artikel 5    Horen van belanghebbende
1. Voordat een maatregel of een weigering wordt opgelegd, wordt de belanghebbende in de gelegenheid
   gesteld zijn zienswijze naar voren te brengen.
2. Het horen van belanghebbende kan achterwege worden gelaten indien:
   a. de vereiste spoed zich daartegen verzet;
   b. de belanghebbende reeds eerder in de gelegenheid is gesteld zijn zienswijze naar voren te bren-
      gen en zich sindsdien geen nieuwe feiten of omstandigheden hebben voorgedaan;
   c. de belanghebbende niet heeft voldaan aan een verzoek van het college of van een derde aan wie
      het college met toepassing van artikel 7 van de WWB, artikel 34 van de IOAZ of artikel 34 van de
      IOAZ werkzaamheden in het kader van de wet heeft uitbesteed, om binnen een gestelde termijn in-
      lichtingen te verstrekken als bedoeld in artikel 17 van de WWB, artikel 13 van de IOAW en artikel
      13 van de IOAZ; of
   d. het college het horen niet nodig acht voor het vaststellen van de ernst van de gedraging of de mate
      van verwijtbaarheid.

Artikel 6    Afzien van het opleggen van een maatregel of een weigering
1. Het college ziet af van het opleggen van een maatregel of een weigering indien:

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                        Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                                                         3
   a. elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt; of
   b. de gedraging meer dan één jaar vóór constatering van die gedraging door het college heeft plaats-
       gevonden, tenzij de gedraging een schending van de inlichtingenplicht inhoudt en als gevolg van
       die gedraging ten onrechte uitkering is verleend. Een maatregel wegens schending van de inlich-
       tingenplicht wordt niet opgelegd na verloop van vijf jaren nadat de betreffende gedraging heeft
       plaatsgevonden.
2. Het college kan afzien van het opleggen van een maatregel of een weigering indien het daarvoor drin-
   gende redenen aanwezig acht.
3. Indien het college afziet van het opleggen van een maatregel of een weigering wordt de belangheb-
   bende daarvan schriftelijk mededeling gedaan.

Artikel 7    Ingangsdatum en tijdvak
1. De maatregel of de weigering wordt opgelegd binnen twee maanden volgend op de datum waarop het
   besluit tot het opleggen van de maatregel of de weigering aan de belanghebbende is bekendgemaakt.
2. In afwijking van het eerste lid kan de maatregel of de weigering met terugwerkende kracht worden
   opgelegd, voor zover de uitkering nog niet is uitbetaald en de ingangsdatum van de maatregel hier-
   door niet voor de verwijtbare gedraging komt te liggen.
3. Een maatregel wordt voor bepaalde tijd opgelegd. Een maatregel die voor een periode van meer dan
   drie maanden wordt opgelegd, wordt uiterlijk binnen drie maanden nadat met de tenuitvoerlegging is
   begonnen heroverwogen. Indien besloten wordt de maatregel te continueren dient steeds binnen drie
   maanden een herbeoordeling plaats te vinden. De belanghebbende ontvangt terzake van de herover-
   weging een besluit.

Artikel 8    Samenloop van gedragingen
1. Indien een belanghebbende zich tegelijkertijd schuldig maakt aan verschillende gedragingen die naar
   aard betrekking hebben op dezelfde verplichting, wordt voor het bepalen van de hoogte en duur van
   de maatregel uitgegaan van de gedraging waarop de zwaarste maatregel is gesteld.
2. Indien er sprake is van meerdere gedragingen die verschillende schendingen van de verplichtingen
   als genoemd in artikel 2 lid 1 met zich brengen, dan is sprake van cumulatie van de maatregelen of
   verlagingen.

§ 2.         GEEN OF ONVOLDOENDE MEDEWERKING VERLENEN
             AAN HET VERKRIJGEN OF BEHOUDEN VAN ALGEMEEN GEACCEPTEERDE ARBEID
Artikel 9    Indeling in categorieën
Gedragingen van belanghebbenden waardoor de verplichting op grond van artikel 9 of 55 van de WWB,
artikel 13 of 20, tweede lid, van de IOAW, of artikel 13 of 20, tweede lid, van de IOAZ niet of onvoldoende
is nagekomen, worden onderscheiden in de volgende categorieën:
1. Eerste categorie:
   a. het zich niet of niet tijdig laten registreren als werkzoekende bij het Uitvoeringsinstituut Werkne-
       mersvoorzieningen of het niet tijdig laten verlengen van de registratie.
2. Tweede categorie:
   a. het niet naar vermogen trachten algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen of te aanvaarden;
   b. het niet of in onvoldoende mate meewerken aan een onderzoek naar de mogelijkheden van een
       participatievoorziening;


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                         Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                                                                          4
   c. het niet voldoen aan de verplichtingen die strekken tot participatie en die zijn opgelegd op grond
      van artikel 55 WWB;
   d. het niet,- of in onvoldoende mate meewerken aan het opstellen, uitvoeren en evalueren van een
      plan van aanpak zoals bedoeld in artikel 44a WWB.
3. Derde categorie:
   a. Gedragingen die de inschakeling in de arbeid of participatievoorziening belemmeren;
   b. het niet of in onvoldoende mate gebruikmaken van een door het college aangeboden voorziening
      gericht op participatie, waaronder re-integratie als bedoeld in artikel 9, eerste lid, onderdeel b WWB
      en artikel 10, eerste lid, WWB, respectievelijk 38, eerste lid IOAW en artikel 38, eerste lid IOAZ,
      dan wel een verplichting die is opgelegd op grond van artikel 55 WWB;
   c. Het onvoldoende nakomen van de verplichtingen zoals bedoeld in artikel 9, eerste lid WWB, voor-
      zover het gaat om een persoon jonger dan 27 jaar, gedurende vier weken na de melding zoals be-
      doeld in artikel 43 leden 4 en 5 WWB;
   d. het niet naar vermogen trachten de mogelijkheden te onderzoeken naar uit ’s rijks kas bekostigd
      onderwijs gedurende de termijn genoemd in artikel 41, vierde lid WWB;
   e. het uit houding en gedrag ondubbelzinnig laten blijken de verplichtingen van de participatievoorzie-
      ning niet te willen nakomen, indien dit heeft geleid tot het intrekken van de ontheffing van de ar-
      beidsplicht voor een alleenstaande ouder zoals bedoeld in artikel 9a, eerste lid WWB respectieve-
      lijk 38, eerste lid IOAW en artikel 38, eerste lid IOAZ;
   f. Het niet naar vermogen verrichten van de door het college opgedragen tegenprestatie als bedoeld
      in artikel 9, eerste lid, onderdeel c WWB.
4. Vierde categorie:
   a. het niet aanvaarden,- of door eigen toedoen niet behouden van algemeen geaccepteerde arbeid;
   b. het door eigen toedoen niet behouden van een dienstbetrekking in het kader van de WSW.


Artikel 10     De hoogte en de duur van de maatregel of de weigering
1. Onverminderd artikel 2, tweede lid, wordt de maatregel vastgesteld op:
   a. tien procent van de bijstandsnorm gedurende een maand bij gedragingen van de eerste categorie;
   b. twintig procent van de bijstandsnorm gedurende een maand bij gedragingen van de tweede cate-
      gorie;
   c. vijftig procent van de bijstandsnorm gedurende een maand bij gedragingen van de derde categorie;
   d. honderd procent van de bijstandsnorm gedurende een maand bij gedragingen van de vierde cate-
      gorie.
2. De hoogte van de maatregel als bedoeld in het eerste lid sub a, b en c wordt verdubbeld, indien de
   belanghebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatre-
   gel of een verlaging is opgelegd, opnieuw schuldig maakt aan een verwijtbare gedraging van dezelfde
   of hogere categorie.
3. De duur van de maatregel als bedoeld in het eerste lid sub d wordt verdubbeld, indien de belangheb-
   bende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel is opge-
   legd, opnieuw schuldig maakt aan een verwijtbare gedraging van dezelfde categorie. Bij volharding in
   dezelfde verwijtbare gedraging kan, na toepassing van het tweede en derde lid, de maatregel in hoog-
   te of duur verder worden verzwaard met dien verstande dat een maatregel altijd voor bepaalde tijd
   wordt opgelegd en binnen een maximale periode van drie maanden heroverwogen dient te worden.
4. Indien tijdens de heroverweging bij toepassing van lid 4 wordt besloten de maatregel te beëindigen en
   belanghebbende maakt zich binnen 12 maanden na het beëindigingsbesluit wederom schuldig aan

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                                                                                          5
   een verwijtbare gedraging van dezelfde of hogere categorie, kan de maatregel als genoemd in lid 4
   worden voortgezet. De totale termijn waarover de maatregel wordt opgelegd bedraagt hierbij maxi-
   maal 12 maanden.

Artikel 11     Blijvende weigering uitkering IOAW en IOAZ
1. Met inachtneming van artikel 20, vierde lid IOAW en artikel 20, vierde lid IOAZ legt het college blijvend
   een maatregel op indien de belanghebbende door eigen toedoen een inkomen uit of in verband met
   arbeid is verloren en:
   a. aan de beëindiging van zijn dienstbetrekking een dringende reden ten grondslag ligt in de zin van
       artikel 678 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek en de belanghebbende ter zake een verwijt kan
       worden gemaakt;
   b. de dienstbetrekking is beëindigd door of op verzoek van de belanghebbende zonder dat aan de
       voortzetting ervan zodanige bezwaren waren verbonden, dat deze voortzetting redelijkerwijs niet
       van hem zou kunnen worden gevergd.
2. De hoogte van de maatregel bedoeld in het eerste lid is gelijk aan het door dit gedrag verloren netto
   inkomen.
3. Het college legt blijvend een maatregel op indien de belanghebbende een uitkering ontvangt op grond
   van de IOAW/IOAZ en de belanghebbende weigert hem aangeboden algemeen geaccepteerde arbeid
   te aanvaarden.
4. De hoogte van de maatregel bedoeld in het derde lid is gelijk aan het door eigen toedoen niet verkre-
   gen netto inkomen uit deze arbeid.
5. Het college legt blijvend een maatregel op indien de belanghebbende een uitkering ontvangt op grond
   van de IOAW/IOAZ en zijn belemmerende gedragingen als bedoeld in artikel 9, derde categorie, on-
   der a en b van deze verordening, dusdanige vormen aanneemt dat gesproken moet worden van het
   door eigen toedoen niet verkrijgen van algemeen geaccepteerde arbeid.
6. De blijvende weigering als bedoeld in het vijfde lid is alleen mogelijk nadat uitvoering is gegeven aan
   de bij de betreffende gedraging behorende maatregel en de recidivebepaling als bepaald in deze ver-
   ordening.
7. De hoogte van de maatregel bedoeld in het zesde lid is gelijk aan het door eigen toedoen niet verkre-
   gen netto inkomen uit deze arbeid.

§ 3.           NIET NAKOMEN VAN DE INLICHTINGENPLICHT
Artikel 12     Het niet of te laat verstrekken van gegevens
               zonder dat hierdoor teveel uitkering is verstrekt
1. Indien de belanghebbende de verplichting op grond van artikel 17 van de WWB, artikel 13 van de
   IOAW, artikel 13 van de IOAZ, of artikel 30c, tweede en derde lid, van de Wet SUWI, niet is nageko-
   men door informatie die van belang is voor zijn arbeidsinschakeling of het recht op uitkering niet, of
   niet binnen de door het college daartoe gestelde termijn te verstrekken, wordt, onverminderd artikel
   2, tweede lid, de bijstandsnorm gedurende een maand met 10% verlaagd.
2. De hoogte van de maatregel wordt verdubbeld, indien de belanghebbende zich binnen twaalf maan-
   den na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel wordt opgelegd opnieuw schuldig maakt
   aan dezelfde als verwijtbaar aan te merken gedraging.
3. In afwijking van het eerste lid kan van het opleggen van een maatregel worden afgezien en worden
   volstaan met het geven van een waarschuwing, tenzij het niet, niet tijdig of niet volledig nakomen van


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                                                          6
   de inlichtingenplicht plaatsvindt binnen een periode van 12 maanden te rekenen vanaf de datum
   waarbij eerder aan de belanghebbende een waarschuwing is gegeven.

Artikel 13   Verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen met gevolgen voor de uitkering
1. Indien het niet of niet behoorlijk nakomen van de inlichtingenplicht bedoeld in artikel 17 van de WWB,
   artikel 13 van de IOAW, artikel 13 van de IOAZ of artikel 30c, tweede en derde lid, van de Wet SUWI
   heeft geleid tot het ten onrechte of tot een te hoog bedrag verlenen van uitkering, wordt de maatregel
   afgestemd op de hoogte van het benadelingsbedrag.
2. Onverminderd artikel 2, tweede lid, wordt de maatregel op de volgende wijze vastgesteld:
   a. bij een benadelingsbedrag tot € 1.000,00: 10% van de bijstandsnorm gedurende een maand;
   b. bij een benadelingsbedrag van € 1.000,00 tot € 2.000,00: 25% van de bijstandsnorm gedurende
       een maand;
   c. bij een benadelingsbedrag van € 2.000,00 tot € 5.000,00: 50% van de bijstandsnorm gedurende
       een maand;
   d. bij een benadelingsbedrag van € 5.000,00 of meer: 100% van de bijstandsnorm gedurende een
       maand.
3. Indien het benadelingsbedrag hoger is dan de gestelde aangiftegrens in de Aanwijzing Sociale Zeker-
   heidsfraude wordt aangifte gedaan.
4. De hoogte van de maatregel als genoemd in lid 2 onder a tot en met c wordt verdubbeld, indien de
   belanghebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatre-
   gel wordt opgelegd opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbaar aan te merken gedraging.
5. De duur van de maatregel als genoemd in lid 2 onder d wordt verdubbeld, indien de belanghebbende
   zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel wordt opgelegd
   opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbaar aan te merken gedraging.


§ 4.         OVERIGE GEDRAGINGEN DIE LEIDEN TOT EEN MAATREGEL
Artikel 14   Tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
1. Indien een belanghebbende een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening
   in het bestaan heeft betoond als bedoeld in artikel 18, tweede lid, van de WWB, wordt per maand dat
   de belanghebbende als gevolg van zijn gedraging eerder of langer recht heeft op uitkering een maat-
   regel opgelegd van 10% van de bijstandsnorm.
2. De maatregel als genoemd in lid 1 wordt voor maximaal het aantal maanden opgelegd dat de belang-
   hebbende als gevolg van zijn gedraging eerder of langer recht heeft op uitkering, met inachtneming
   van artikel 7, vierde lid van de WWB. De maatregel wordt voor maximaal 12 maanden opgelegd.

Artikel 15   Zeer ernstige misdragingen
1. Indien een belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt tegenover het college of zijn ambtenaren,
   waaronder begrepen derden, onder omstandigheden die rechtstreeks verband houden met de uitvoe-
   ring van de WWB, als bedoeld in artikel 18, tweede lid van die wet, met de uitvoering van de IOAW,
   als bedoeld in artikel 20, tweede lid van die wet, of met de uitvoering van de IOAZ, als bedoeld in arti-
   kel 20, tweede lid van die wet, wordt onverminderd artikel 2, tweede lid, een maatregel opgelegd.
2. De maatregel als bedoeld in het eerste lid wordt op de volgende wijze vastgesteld:
   a. bij verbaal geweld (schelden) en / of discriminatie: 10% van de bijstandsnorm gedurende een
       maand;


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                                                                            7
   b. bij bedreiging en intimidatie (uitoefenen van psychische druk): 25% van de bijstandsnorm geduren-
       de een maand;
   c. bij zaakgericht fysiek geweld (vernielingen): 50% van de bijstandsnorm gedurende een maand;
   d. bij mensgericht fysiek geweld en combinaties van agressievormen zoals bedoeld in de vorige leden
       van dit artikel: 100% van de bijstandsnorm gedurende een maand.
3. De hoogte van de maatregel als genoemd in lid 2 sub a tot en met c wordt verdubbeld, indien de be-
   langhebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel
   wordt opgelegd opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbare aan te merken gedraging.
4. De duur van de maatregel als genoemd in lid 2 sub d wordt verdubbeld, indien de belanghebbende
   zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel wordt opgelegd
   opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbare aan te merken gedraging.

§ 5.           SLOTBEPALINGEN
Artikel 16     Hardheidsclausule
Het college kan in bijzondere gevallen ten gunste van de belanghebbende afwijken van de bepalingen in
deze verordening, indien toepassing van de verordening tot onbillijkheden van overwegende aard leidt.


Artikel 17     Nadere regels
Voor de juiste uitvoering van de verordening kan het noodzakelijk zijn dat nadere uitvoeringsregels wor-
den vastgesteld. Het college heeft de bevoegdheid om dergelijke regels vast te stellen.


Artikel 18     Uitvoering
De uitvoering van deze verordening berust bij het college.

Artikel 19     Inwerkingtreding
Deze verordening treedt met terugwerkende kracht in werking met ingang van 1 januari 2012. De Af-
stemmingsverordening Gemeente Voorschoten wordt per 1 januari 2012 ingetrokken.

Artikel 20     Citeerartikel
De verordening kan worden aangehaald als: Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ Gemeente
Voorschoten 2012.



Ondertekening
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de
Gemeente Voorschoten van 7 juni 2012.


de griffier,                                       de voorzitter,




Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                            Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                                                                                         8
ALGEMENE TOELICHTING


De regeling in de Wet werk en bijstand (WWB)
In artikel 8, eerste lid, van de WWB staat dat de raad een verordening vaststelt voor het verlagen van de
uitkering, bedoeld in artikel 18, tweede lid van die wet. In het eerste lid van artikel 18 wordt gesproken
over het afstemmen van de uitkering en de daaraan verbonden verplichtingen op de omstandigheden,
mogelijkheden en middelen van de belanghebbende. In deze bepaling wordt benadrukt dat het vaststel-
len van de hoogte van de uitkering en de daaraan verbonden verplichtingen voor de uitkeringsgerechtig-
den maatwerk is, waarbij recht wordt gedaan aan de individuele situatie en de persoonlijke omstandighe-
den van uitkeringsgerechtigden.


In het tweede lid wordt een directe koppeling gelegd tussen de rechten en verplichtingen van uitkerings-
gerechtigden: het recht op een uitkering is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer onaf-
hankelijk van de uitkering te worden. Dit betekent dat de vaststelling van de hoogte van de uitkering niet
alleen afhangt van de toepasselijke uitkeringsnorm en de beschikbare middelen van de belanghebbende,
maar ook van de mate waarin de opgelegde verplichtingen worden nagekomen. Wanneer het college tot
het oordeel komt dat een belanghebbende zijn verplichtingen niet of in onvoldoende mate nakomt, wordt
de uitkering verlaagd. Er is dus geen sprake van een bevoegdheid, maar van een verplichting. Alleen
wanneer iedere vorm van verwijtbaarheid ontbreekt, ziet het college af van een dergelijke verlaging. Ver-
laging van de uitkering moet plaatsvinden in overeenstemming met een door de gemeenteraad vast te
stellen verordening. Dit is de Afstemmingsverordening.

De regelingen in de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werklo-
ze werknemers (IOAW) en in de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsonge-
schikte gewezen zelfstandigen (IOAZ)
Zowel de IOAW als de IOAZ kenden tot 1 juli 2010 een eigen regime van verlagingen en (tijdelijke) wei-
geringen van uitkering, wanneer uitkeringsgerechtigden zich niet aan de verplichtingen die wetten hiel-
den. De gemeente had daarin geen beleidsvrijheid. Er was sprake van dwingend recht. Met ingang van
1 januari 2010 is de Wet tot bundeling van uitkeringen inkomensvoorziening aan gemeenten (BUIG) in
werking getreden.


Deze wet heeft onder meer tot doel om de financieringsstromen en de budgettering aan gemeenten waar
het de uitvoering van de WWB, de IOAW, IOAZ en het Bbz 2004 betreft, te stroomlijnen. Het aantal fi-
nancieringsstromen wordt nu teruggebracht tot twee. De financiering van de IOAW en IOAZ wordt ge-
bundeld in het Inkomensdeel WWB. Aangezien de IOAW en de IOAZ nu geheel gebudgetteerd worden
via het I-deel, ligt het voor de hand om de beleidsinvloeden van de gemeenten op de IOAW en de IOAZ
gelijk te schakelen met die van de WWB. Dat betekent onder meer dat een aantal wettelijk verplichte be-
palingen omgezet worden in bevoegdheden van het college. Evenals dat in de WWB het geval is. Een
aantal wettelijke verplichtingen heeft betrekking op het treffen van een maatregel, wanneer de belang-
hebbende niet voldoet aan de bij de uitkering opgelegde verplichtingen, zijn inlichtingenplicht schendt, of
zich jegens het college ernstig misdraagt.


Aangezien het de bedoeling is om de beleidsvrijheid die de gemeente ten aanzien van het treffen van
maatregelen en het opleggen van (tijdelijke) weigering van uitkering dezelfde inhoud te geven als dat bij
de WWB het geval is, heeft het college ervoor gekozen om de Afstemmingsverordening WWB aan te

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                         Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>                                                                                                        9
passen en de regels die daarin staan mede van toepassing te verklaren op de IOAW en de IOAZ. Daar-
toe wordt de afstemmingsverordening nu opnieuw vastgesteld.

De term ‘maatregel’
Het verlagen van de uitkering op grond van het feit dat de belanghebbende zijn verplichtingen niet of in
onvoldoende mate is nagekomen, wordt in de terminologie van de WWB, IOAW en IOAZ aangeduid als
het afstemmen van de uitkering op de mate waarin de belanghebbende de opgelegde verplichtingen na-
komt. Met het begrip ‘afstemmen’ wordt het uitgangspunt van de WWB, IOAW en IOAZ benadrukt dat
rechten en plichten één kant van dezelfde medaille vormen.
Zonder dat uitgangspunt los te laten, is hier ervoor gekozen om het verlagen van de uitkering vanwege
het niet of onvoldoende nakomen van verplichtingen aan te duiden als het opleggen van een maatregel.
Hiermee wordt het sanctionerende karakter benadrukt. Voor ogen moet worden gehouden dat het opleg-
gen van een maatregel géén straf is, waarbij het leedtoevoegend karakter voorop staat, maar een her-
stelsanctie, gericht op het (weer) in overeenstemming brengen van de hoogte van de uitkering met de
mate waarin de belanghebbende de aan de uitkering verbonden verplichtingen nakomt.


Het verlagen van de uitkering
Op grond van artikel 18, tweede lid, WWB kan zowel de algemene bijstand als de bijzondere bijstand
worden verlaagd. Gezien het karakter van de bijzondere bijstand, ligt een verlaging van het uitkeringsbe-
drag wegens schending van een of meer verplichtingen niet in de rede. Wel kan bij de beoordeling of ie-
mand in aanmerking komt voor bijzondere bijstand een rol spelen of belanghebbende zijn verplichtingen
in voldoende mate is nagekomen. Dit geldt dan vooral voor de plicht om voldoende besef van verant-
woordelijkheid te tonen voor de voorziening in het bestaan.


De rechtsgrond voor het verlagen of (tijdelijk) weigeren van een uitkering op grond van de IOAW en de
IOAZ ligt in artikel 20, tweede lid, van die wetten. Uitgangspunt is dat maatregelen worden opgelegd over
de bijstandsnorm (de op belanghebbende van toepassing zijnde norm plus eventuele toeslagen). Voor
wat betreft de IOAW en de IOAZ geldt dat de uitkeringen op grond van die wetten gebaseerd zijn op (bru-
to) grondslagen en niet op netto bijstandsnormen. Om te voorkomen dat ongelijkheid in de percentages
(bedragen) van een verlaging zou optreden met belanghebbenden met een WWB-uitkering kiest het col-
lege ervoor om het bedrag c.q. het percentage van die verlaging af te leiden van de bijstandsnorm die op
de belanghebbende van toepassing zou zijn als die een WWB-uitkering zou ontvangen.

De relatie met de re-integratieverordening
De raad heeft ook een re-integratieverordening vastgesteld. In deze verordening is vastgelegd hoe de
belanghebbenden worden ondersteund bij de arbeidsinschakeling en wordt omgegaan met het aanbie-
den van voorzieningen gericht op arbeidsinschakeling. Voorbeelden van voorzieningen zijn: scholing,
loonkostensubsidies, gesubsidieerde arbeid, sociale activering, inburgering, premies, kinderopvang en
stages. In beginsel wordt aan iedere belanghebbende arbeidsverplichtingen opgelegd, deze worden
vastgelegd in een individuele beschikking. Indien een belanghebbende de verplichtingen niet nakomt, kan
dit tot een maatregel leiden, waarvoor de basis is gelegd in de afstemmingsverordening. Dit is van toe-
passing op zowel belanghebbenden met een WWB-uitkering als belanghebbenden met een IOAW- of
een IOAZ-uitkering.




Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                        Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                                                                                           10
Aanscherping WWB en samenvoeging WIJ
Op 1 januari 2012 treedt de “Wet tot wijziging van de Wet werk en bijstand (WWB) en samenvoeging van
die wet met de Wet investeren in jongeren (WIJ) gericht op bevordering van deelname aan de arbeids-
markt en vergroting van de eigen verantwoordelijkheid van uitkeringsgerechtigden” (kortweg: Wet Aan-
scherping WWB) in werking. Uitgangspunten van deze wetswijziging zijn:
• grotere nadruk op eigen verantwoordelijkheid burger in de voorziening in het bestaan;
• versterking van het activerende karakter van de Wet werk en bijstand;
• versterking van de vangnetfunctie van de Wet werk en bijstand.
Deze uitgangspunten leiden ertoe dat het wettelijk bijstandsregime substantieel van inhoud verandert. Zo
gaat voor jongeren een wettelijke zoektijd van vier weken gelden en hebben zij, anders dan onder het
regime van de Wet investeren in jongeren, geen recht meer op een werkleeraanbod, maar aanspraak op
ondersteuning bij de vormgeving van hun eigen verantwoordelijkheid op weg naar economische zelfstan-
digheid. De bijstand voor inwonenden wordt afgeschaft en categoriale regelingen worden genormeerd op
110% van de bijstandsnorm.
Mede vanwege intrekking van de WIJ per 1 januari 2012 hebben de genoemde ontwikkelingen aanzienlij-
ke consequenties voor het gemeentelijk beleid. Dat raakt ook de WWB-verordeningen.


ARTIKELGEWIJZE TOELICHTING
Artikel 1     Begripsomschrijving
De begrippen die in de verordening worden gebruikt hebben een gelijkluidende betekenis als de om-
schrijving in de WWB, de IOAW of de IOAZ. In de verordening wordt het begrip ‘belanghebbende’ ge-
bruikt. Dit begrip wordt in artikel 1:2 van de Algemene wet bestuursrecht omschreven als ‘degene wiens
belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken’.

Artikel 2     Het opleggen van een maatregel
Eerste lid
De WWB, de IOAW en de IOAZ verbinden aan het recht op een uitkering de volgende verplichtingen:
1. Het tonen van voldoende besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in het bestaan (artikel
   18, tweede lid WWB).
2. De plicht tot arbeidsinschakeling (artikel 9 WWB, artikel 37 IOAW, artikel 37 IOAZ). Deze plicht be-
   staat uit twee soorten verplichtingen:
   a. de plicht om naar vermogen algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en deze te aanvaarden;
   b. de plicht gebruik te maken van een door het college aangeboden voorziening gericht op onder-
      steuning bij arbeidsinschakeling. Deze verplichtingen zullen nader moeten worden uitgewerkt in
      specifieke verplichtingen die zijn toegesneden op de situatie en mogelijkheden van de belangheb-
      bende. De re-integratieverordening vormt de juridische basis voor het opleggen van deze specifie-
      ke verplichtingen. Deze verplichtingen zijn in het besluit tot het verlenen van de uitkering neerge-
      legd.
3. De informatieplicht (artikel 17, eerste lid WWB, artikel 13, eerste lid IOAW, artikel 13, eerste lid IOAZ).
   Op een uitkeringsgerechtigde rust de verplichting aan het college op verzoek of onverwijld uit eigen
   beweging mededeling te doen van alle feiten en omstandigheden waarvan hem redelijkerwijs duidelijk
   moet zijn dat zij van invloed kunnen zijn op zijn arbeidsinschakeling of het recht op uitkering.
4. De medewerkingsplicht (artikel 17, tweede lid, artikel 13, tweede lid IOAW, artikel 13, tweede lid
   IOAZ). Dit is de plicht van uitkeringsgerechtigden om desgevraagd het college de medewerking te ver-


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                            Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>                                                                                                           11
   lenen die redelijkerwijs nodig is voor de uitvoering van de wet. De medewerkingsplicht kan uit allerlei
   concrete verplichtingen bestaan, zoals:
   • het toestaan van een huisbezoek;
   • het meewerken aan een psychologisch onderzoek.
5. Artikel 18, tweede lid WWB, noemt een gedraging die in ieder geval een schending van de medewer-
   kingsplicht inhoudt: ‘het zich jegens het college zeer ernstig misdragen’. Deze gedraging is ook opge-
   nomen in de IOAW en de IOAZ en wel in artikel 20, tweede lid van die wetten.


De Wet SUWI legt ook verplichtingen op aan belanghebbenden. Het betreft de verplichting om alle ge-
vraagde gegevens en bewijsstukken aan het Uitvoeringsinstituut werknemersvoorzieningen (UWV) te
verstrekken die nodig zijn voor de beslissing door het college (artikel 30c, tweede lid van de Wet SUWI)
en de verplichting om op verzoek of onverwijld uit eigen beweging alle feiten en omstandigheden mee te
delen aan de afdeling Sociale Zaken en het UWV, waarvan hem redelijkerwijs duidelijk moet zijn dat zij
van invloed kunnen zijn op het recht op uitkering, het geldend maken van het recht op uitkering of de
hoogte of de duur van de uitkering.


Tweede lid
In de afstemmingsverordening zijn voor allerlei gedragingen die een schending van een verplichting bete-
kenen, standaardmaatregelen vastgesteld in de vorm van een vaste (percentuele) verlaging van de bij-
standsnorm. In het tweede lid is de hoofdregel neergelegd: het college dient een op te leggen maatregel
af te stemmen op de individuele omstandigheden van de belanghebbende en de mate van verwijtbaar-
heid. Deze bepaling brengt met zich dat het college bij elke op te leggen maatregel zal moeten nagaan of
gelet op de individuele omstandigheden van de betrokken uitkeringsgerechtigde afwijking van de hoogte
en de duur van de voorgeschreven standaardmaatregel geboden is. Afwijking van de standaardmaatregel
kan zowel een verzwaring als een matiging betekenen.


Dit betekent dat het college bij het beoordelen of een maatregel moet worden opgelegd, en zo ja welke,
telkens de volgende drie stappen moet doorlopen:
Stap 1: vaststellen van de ernst van de gedraging.
Stap 2: vaststellen van de mate van verwijtbaarheid.
Stap 3: vaststellen van de omstandigheden van de uitkeringsgerechtigde.


De ernst van de gedraging komt tot uitdrukking in het standaardpercentage waarmee de uitkering wordt
verlaagd. Wat betreft de beoordeling van de mate van verwijtbaarheid wordt verwezen naar de toelichting
bij artikel 6. Indien het college vanwege de persoonlijke omstandigheden van belanghebbende in het ge-
heel geen verlaging wil toepassen kan dit op grond van dringende redenen, zie toelichting bij artikel 6.
Bij matiging van de opgelegde maatregel wegens persoonlijke omstandigheden worden die persoonlijke
omstandigheden bedoeld die los staan van de gedraging, maar die individualisering rechtvaardigen. Hier-
van bijvoorbeeld in de volgende gevallen aan de orde zijn:
• het afzien van een forse verlaging indien de belanghebbende is opgenomen in een traject schuldhulp-
   verlening. Het hebben van schulden hoeft overigens alleen dan beschouwd te worden als een reden
   om een lagere verlaging toe te passen, als in de maanden waarin de verlaging wordt toegepast ook
   daadwerkelijk op die schulden wordt afgelost.
• sociale omstandigheden.


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>                                                                                                        12
Artikel 3    De berekeningsgrondslag
Eerste lid
In dit lid is het uitgangspunt vastgelegd dat een maatregel wordt opgelegd over de bijstandsnorm. Onder
de bijstandsnorm wordt verstaan de wettelijke norm, inclusief gemeentelijke toeslag of verlaging en inclu-
sief vakantietoeslag.


Tweede lid
IOAW- en IOAZ-uitkeringen worden berekend aan de hand van een bruto grondslag en niet op basis van
de bijstandsnorm. Om te voorkomen dat bij het bepalen van een maatregel ongelijkheid in percentages
en bedragen ontstaat tussen iemand met een WWB-uitkering en iemand met een IOAW- of IOAZ-
uitkering wordt in de verordening bepaald, dat voor belanghebbenden met een IOAW- of IOAZ-uitkering
de verlaging wordt gebaseerd op de bijstandsnorm die op hem van toepassing zou zijn, indien hij een
WWB-uitkering zou ontvangen.


Derde lid
De maatregel kan ook worden toegepast op de bijzondere bijstand als er sprake is van de toekenning van
bijzondere bijstand aan 18, 19 en 20 jarigen in aanvulling op de bijstandsnorm of op grond van een ande-
re gedraging die rechtstreeks verband houdt met het recht op bijzondere bijstand. De hoogte en duur van
de maatregel op de bijzondere bijstand is niet in deze verordening vastgelegd maar zal individueel be-
paald dienen te worden (met inachtneming van artikel 2, vierde lid van deze verordening).


Artikel 4    Het besluit tot opleggen van een maatregel of een weigering
Het verlagen van de uitkering omdat een maatregel dan wel een weigering wordt opgelegd, vindt plaats
door middel van een besluit waartegen belanghebbende bezwaar en beroep kan aantekenen.


In dit artikel wordt aangegeven wat in het besluit in ieder geval moet worden vermeld. Deze eisen vloeien
rechtstreeks voort uit de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Het motiveringsvereiste houdt onder andere
in dat een besluit kenbaar is en van een deugdelijke motivering wordt voorzien.


Artikel 5    Horen van belanghebbende
Op grond van afdeling 4.1.2. van de Awb is in een aantal gevallen het horen van de belanghebbende
verplicht bij de voorbereiding van beschikkingen. Deze hoorplicht geldt echter niet bij de voorbereiding
van beschikkingen die betrekking hebben op een financiële aanspraak (artikel 4:12 Awb). In dit artikel
wordt het horen van de belanghebbende voordat een maatregel wordt opgelegd in beginsel voorgeschre-
ven.


Het tweede lid bevat een aantal uitzonderingen op deze hoorplicht. De onderdelen a en b. staan ook ge-
noemd in artikel 4:11 van de Algemene wet bestuursrecht. Onderdeel d. is niet van toepassing indien de
belanghebbende aangeeft gehoord te willen worden.

Artikel 6    Afzien van het opleggen van een maatregel of een weigering
Eerste lid
Een maatregel wordt afgestemd op de ernst van de gedraging, de omstandigheden waarin de belang-
hebbende verkeert en de mate van verwijtbaarheid. Van het opleggen van een maatregel wordt afgezien
indien elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt. Deze laatste bepaling staat in artikel 18 tweede lid, van

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                         Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                                                                                                           13
de WWB, artikel 20, derde lid, van de IOAW en artikel 20, derde lid, van de IOAZ en is overgenomen in
de verordening in artikel 6 lid 1 sub a. Belanghebbenden worden op verschillende manieren op de hoogte
gesteld van hun verplichtingen en hadden op het moment dat zij hun gedrag vertoonden redelijkerwijs
moeten kunnen weten dat hun gedragingen maatregelwaardig zijn. Indien het specifieke verplichtingen
betreft moeten deze van tevoren wel voldoende kenbaar zijn gemaakt. Alleen in evidente gevallen kan
worden afgezien van het opleggen van een maatregel wegens niet-verwijtbaarheid.


Een andere reden om af te zien van het opleggen van een maatregel is dat de gedraging te lang geleden
heeft plaatsgevonden (verjaring). Omwille van de effectiviteit (‘lik op stuk’) is het nodig dat een maatregel
spoedig nadat de gedraging heeft plaatsgehad, wordt opgelegd. Om deze reden wordt onder b. geregeld
dat het college geen maatregelen oplegt voor gedragingen die langer dan één jaar geleden hebben
plaatsgevonden. Voor gedragingen die een schending van de informatieplicht inhouden en als gevolg
waarvan ten onrechte uitkering is verleend of een te hoog bedrag aan uitkering is verleend, geldt in de
verordening een verjaringstermijn van vijf jaar. Een termijn van vijf jaar ligt voor de hand gelet op de ernst
van de gedraging (fraude) en gelet op het feit dat de gemeente vaak tijd nodig zal hebben om de omvang
van de fraude (het benadelingsbedrag) vast te stellen.


Tweede lid
Hierin wordt geregeld dat het college kan afzien van het opleggen van een maatregel indien het daarvoor
dringende redenen aanwezig acht. Dringende redenen om van het toepassen van een verlaging af te
zien, kunnen gevonden worden in bijzondere omstandigheden van financiële of sociale aard. Het moet
dan gaan om zeer ernstige gevolgen voor belanghebbende of diens gezin. Het feit dat een belangheb-
bende financieel zwaar getroffen wordt door een verlaging is op zichzelf nog geen dringende reden, om-
dat dit voor elke belanghebbende geldt. Het ontbreken van elke vorm van verwijtbaarheid is geen drin-
gende reden, maar een ander criterium waaraan een gedraging getoetst dient te worden, zie ook toelich-
ting onder lid 1.


Dringende redenen zijn redenen die op zich niets van doen hebben met de maatregel. Wat onder drin-
gende redenen verstaan moet worden, is niet in de wet aangegeven. Wel is duidelijk dat het moet gaan
om uitzonderingen en bijzondere omstandigheden en dat de omstandigheden los staan van de maatre-
gelwaardige gedraging zelf. Hierbij spelen zowel materiële als immateriële factoren een rol. Steeds gaat
het om een individuele afweging van alle relevante omstandigheden van de belanghebbende. Het opleg-
gen van de maatregel zou leiden tot onaanvaardbare consequenties. Uiteraard gaat het om incidentele
en individuele gevallen.

Derde lid
Het doen van een schriftelijke mededeling dat het college afziet van het opleggen van een maatregel we-
gens dringende redenen is van belang in verband met eventuele recidive. Gemeenten hebben de op-
dracht hun klanten zo goed mogelijk te informeren over de verplichtingen die aan de uitkering verbonden
zijn.


Artikel 7     Ingangsdatum en tijdvak
Eerste lid
Het opleggen van een maatregel vindt plaats door het verlagen van de uitkering. Verlaging van de uitke-
ring kan in beginsel op twee manieren:

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                            Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>                                                                                                         14
1. met terugwerkende kracht, door middel van een herziening van de uitkering; of
2. door middel van verlaging van het uitkeringsbedrag in de eerstvolgende maand(en).


Het verlagen van de uitkering die in de nabije toekomst wordt verstrekt, is de gemakkelijkste methode. In
dat geval hoeft niet over te worden gegaan tot herziening van de uitkering en terugvordering van het te
veel betaalde bedrag aan uitkering. Om deze reden is in dit lid vastgelegd dat een maatregel wordt opge-
legd binnen twee maanden volgend op de datum waarop het besluit tot het opleggen van de maatregel
aan de belanghebbende is kenbaar gemaakt.

Tweede lid
Wanneer een uitkeringsbedrag nog niet (volledig) aan de belanghebbende is uitbetaald, bijvoorbeeld als
gevolg van een tijdelijke opschorting of tijdens de toekenningsfase van de uitkering, kan het praktisch zijn
om de uitkering die nog moet worden uitbetaald te verlagen. Van deze mogelijkheid kan alleen gemoti-
veerd gebruik worden gemaakt en alleen wanneer de maatregel niet voor de verwijtbare gedraging komt
te liggen (rechtzekerheidsbeginsel)


Derde lid
Dit lid regelt dat een maatregel voor bepaalde tijd wordt opgelegd. Door een maatregel voor een bepaal-
de periode op te leggen, weet de uitkeringsgerechtigde die met een maatregel wordt geconfronteerd waar
hij aan toe is. Het college kan binnen de periode waarvoor de maatregel is getroffen opnieuw een maat-
regel opleggen. Hiervoor is dan wel weer een apart besluit nodig. Artikel 18, derde lid van de WWB be-
paalt dat de gemeente een besluit tot het treffen van een maatregel binnen een door haar te bepalen
termijn moet heroverwegen. Dit is een dwingendrechtelijke bepaling. Dat betekent feitelijk dat elk besluit
tot het opleggen van een maatregel moet worden heroverwogen. Een dergelijke verplichting is niet in de
IOAW en de IOAZ opgenomen, maar in verband met een uniforme uitvoering van de verordening voor
zowel de WWB, de IOAW als de IOAZ is de bepaling betreffende het heroverwegen van een maatregel
ook van toepassing op de IOAW en de IOAZ.


Een maatregel die voor een periode van meer dan drie maanden wordt opgelegd, wordt binnen drie
maanden nadat met de tenuitvoerlegging is begonnen, heroverwogen. Het college moet beoordelen of de
omstandigheden en het gedrag van de belanghebbende aanleiding geven om de beslissing te herzien.
Daarbij moeten de algemene beginselen van behoorlijk bestuur in acht genomen worden. Omwille van de
rechtszekerheid dienen de rechten en plichten die voor de belanghebbende van toepassing zijn, in de
beschikking te worden opgenomen.
Bij de heroverweging dient het college zowel te kijken naar het gedrag van belanghebbende als de om-
standigheden van belanghebbende. Het oordeel van het college naar aanleiding van deze heroverweging
kan zijn dat:
• de verlaging conform het oorspronkelijke besluit tot verlaging wordt voortgezet;
• de verlaging vanaf het moment van heroverweging wordt beëindigd, of;
• de hoogte of de duur van de verlaging wordt gewijzigd voor de resterende tijd waarop de afstem-
   mingsbeschikking betrekking had.
De heroverweging leidt tot een beschikking, waartegen de mogelijkheid van bezwaar en beroep open-
staat. Door middel van bezwaar en/of beroep tegen deze beschikking is het niet mogelijk ook bezwaar of
beroep in te stellen tegen het primaire besluit indien dit al rechtens onaantastbaar is geworden. Indien
belanghebbende zich tussentijds zodanig gedragen heeft dat er aanleiding is voor een verdere verlaging,

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                                                                                             15
kan deze verlaging niet worden bereikt door naar aanleiding van de heroverweging de al opgelegde ver-
laging te verlengen of te verhogen. In dat geval dient het college ten aanzien van de nieuwe gedraging
een nieuw besluit te nemen, omdat anders de ingangsdatum van de verlaging gelegen is voor de datum
van de gedraging.

Artikel 8    Samenloop van gedragingen
De regeling voor de samenloop van gedragingen heeft betrekking op verschillende gedragingen van een
belanghebbende die (min of meer) gelijktijdig plaatsvinden. Indien sprake is van schending van meerdere
verplichtingen door één gedraging, dan dient voor het toepassen van de maatregel te worden uitgegaan
van de gedraging waarop de zwaarste maatregel van toepassing is. Hierbij kan bijvoorbeeld worden ge-
dacht aan iemand die te weinig solliciteert en die zich tijdens sollicitatiegesprekken negatief opstelt. In-
dien sprake is van schending van de meerdere verplichtingen door meerdere gedragingen, dan moeten in
principe de afzonderlijke maatregelen opgeteld worden. Hierbij kan worden gedacht aan iemand die niet
meewerkt aan een scholingstraject en tegelijkertijd niet voldoet aan de informatieplicht.


Artikel 9    Indeling in categorieën
De gedragingen die verband houden met het geen of onvoldoende medewerking verlenen aan het ver-
krijgen of behouden van algemeen geaccepteerde arbeid, worden in vier categorieën onderscheiden.
Hierbij is de ernst van de gedraging het onderscheidend criterium. Een gedraging wordt ernstiger geacht
naarmate de gedraging concretere gevolgen heeft voor het niet verkrijgen of behouden van betaalde ar-
beid.


De eerste categorie betreft de formele verplichting om zich als werkzoekende in te schrijven bij het Uit-
voeringsinstituut werknemersvoorzieningen en ingeschreven te doen blijven.


De tweede categorie betreft diverse verplichtingen ten aanzien van een actieve opstelling op het gebied
van participatie. Hieronder worden diverse verplichtingen verstaan:
• het naar vermogen trachten algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen of te aanvaarden (bijvoor-
   beeld voldoende solliciteren en voldoen aan een oproep van de gemeente of in het kader van arbeids-
   inschakeling);
• het meewerken aan een onderzoek naar de mogelijkheden voor een participatievoorziening. Voor wat
   betreft de definitie van participatievoorziening is aangesloten bij de definitie zoals opgenomen in de
   Wet Participatiebudget.


Nieuw is de mogelijkheid een maatregel op te leggen bij het niet meewerken aan het opstellen, uitvoeren
en evalueren van een plan van aanpak als bedoeld in art. 44a WWB (Wet aanscherping WWB).


De derde categorie betreft gedragingen die de inschakeling in het arbeidsproces belemmeren waardoor
een beroep op uitkering moet worden gedaan of het voortduren daarvan langer is dan noodzakelijk. Het
gaat hier om het stellen van niet verantwoorde beperkingen ten aanzien van algemeen aanvaardbare
arbeid en om gedragingen die de kansen op participatie verminderen. Voorbeeld van deze categorie zijn
negatieve gedragingen bij sollicitaties. Verplichtingen op grond van artikel 55 van de WWB of Hoofdstuk
III van de IOAW of de IOAZ, zoals het zich onderwerpen aan een medische behandeling, worden ook
onder de bepalingen van dit lid verstaan.


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                              Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>                                                                                                         16
De derde categorie betreft ook zoals reeds kort hierboven aangegeven het onvoldoende gebruikmaken
van een voorziening gericht op participatie, waarbij tevens WorkFirst, sociale activering en inburgering
verplicht kunnen worden gesteld. Gedragingen als het niet of in onvoldoende mate gebruikmaken van
een voorziening gericht op participatie, waaronder re-integratie, als bedoeld in artikel 37, eerste lid, on-
derdeel e, van de IOAW en de IOAZ worden beschouwd als gedragingen van de derde categorie.


In het kader van de Wet aanscherping WWB dienen jongeren na de meldingsdatum voor een uitkering
gedurende de zogeheten wachttijd van 4 weken te zoeken naar alle denkbare mogelijheden voor werk en
scholing. Meldt een jongere zich gedurende de wachttijd dan dient de aanvraag niet in behandeling te
worden genomen op grond van art. 41 lid 4 WWB.


Voor de alleenstaande ouder die vrijstelling van de arbeidsplicht heeft in combinatie met een scholings-
plicht geldt dat een maatregel wordt opgelegd wanneer ondubbelzinnig uit houding en gedragingen blijkt
niet de verplichtingen te willen nakomen van de participatievoorziening en indien dit heeft geleid tot het
intrekken van de vrijstelling van de arbeidsplicht.


Het college is voorts bevoegd om van mensen met een WWB,- IOAW of IOAZ uitkering een tegenpresta-
tie te verlangen voor de verleende uitkering. Het niet nakomen van deze verplichting is vergelijkbaar met
gedragingen die de inschakeling in de arbeid of participatievoorziening belemmeren en wordt in deze
verordening bestraft met een maatregel uit de derde categorie.


De vierde categorie betreft het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde arbeid alsmede door eigen
toedoen voorafgaand aan de aanvraag algemeen geaccepteerde arbeid niet behouden dan wel tijdens de
uitkering deeltijdarbeid niet behouden. Hoewel WSW niet als algemeen geaccepteerde arbeid beschouwd
dient te worden, gelden er zodra een belanghebbende een WSW betrekking heeft aanvaard een aantal
verplichtingen. Indien de persoon met een WSW dienstbetrekking door eigen toedoen deze dienstbetrek-
king niet behoudt kan op grond van dit lid een afstemming plaatsvinden.

Artikel 10   De hoogte en duur van de maatregel of de weigering
Eerste lid
Deze bepaling bevat de standaardmaatregelen voor de vier categorieën van gedragingen die verband
houden met het geen of onvoldoende medewerking verlenen aan het verkrijgen of behouden van alge-
meen geaccepteerde arbeid. Bij het vaststellen van de percentages waarmee de uitkering wordt ver-
laagd, is zowel rekening gehouden met eisen van proportionaliteit en evenredigheid bij de beoordeling
van de gedraging als met de mate waarin de maatregel effectief zal zijn, in die zin dat de maatregel de
beoogde gedragsverandering bij de belanghebbende zal bewerkstelligen.

Tweede en derde lid
Indien binnen één jaar na een eerste verwijtbare gedraging sprake is van een herhaling van de verwijtba-
re gedraging, wordt de grotere mate van verwijtbaarheid tot uitdrukking gebracht in een verdubbeling van
de hoogte van de maatregel indien de maatregel 10%, 20% of 50% is.
Indien er sprake is van recidive bij een maatregel van 100% wordt de duur van de maatregel verdubbeld.
Met eerste verwijtbare gedraging wordt de eerste gedraging verstaan die aanleiding is geweest tot een
maatregel, ook indien de maatregel wegens dringende redenen niet is geëffectueerd. Voor het bepalen
van de aanvang van de termijn van 12 maanden, geldt het tijdstip waarop het besluit waarmee de maat-

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>                                                                                                         17
regel is opgelegd, bekend is gemaakt. Opgemerkt wordt dat ook het besluit om te volstaan met een
waarschuwing meetelt voor de recidive.

Vierde lid
De recidivebepaling kan eenmalig worden toegepast. Als de belanghebbende na het toepassen van de
standaardmaatregel en de recidivebepaling blijft volharden in zijn gedraging(en) bestaat op grond van het
vierde lid van dit artikel de mogelijkheid om de hoogte of de duur van de maatregel verder te verzwaren
(individualiseren). Daarbij dienen, onverlet artikel 2, vierde lid, van deze verordening, de eisen van even-
redigheid en proportionaliteit, alsmede effectiviteit van de maatregel extra te worden meegewogen. Te-
vens dient de verdere maatregel altijd voor een bepaalde periode opgelegd te worden en als deze perio-
de langer is dan drie maanden, dient in ieder geval binnen een periode van drie maanden de maatregel
te worden heroverwogen.

Vijfde lid
Indien tijdens de heroverweging blijkt dat bijvoorbeeld de verwijtbare gedraging is opgeheven kan beslo-
ten worden om de maatregel zoals genoemd in lid 4 te beëindigen. Dit lid maakt het mogelijk om de
maatregel zoals genoemd in lid 4 voort te zetten indien de belanghebbende zich binnen 12 maanden na
het besluit tot beëindiging van de maatregel wederom schuldig maakt aan een verwijtbare gedraging van
dezelfde of hogere categorie. De totale termijn waarover de maatregel wordt opgelegd bedraagt hierbij
maximaal 12 maanden, de maatregel dient evenredig te zijn aan de verwijtbare gedraging. De maatregel
dient dan ook te worden getoetst aan de ernst van de gedraging, mate van verwijtbaarheid en de om-
standigheden waarin de belanghebbende verkeert. In het besluit waarmee de afstemming wordt beëin-
digd dient de belanghebbende over bovenstaande te worden geïnformeerd, zodat belanghebbende op de
hoogte is van een eventuele voortzetting van de afstemming.


Artikel 11   Blijvende weigering uitkering IOAW / IOAZ
Naast het (tijdelijk) verlagen van de uitkering geven de IOAW en IOAZ de bevoegdheid aan het college
om de uitkering tijdelijk of blijvend te weigeren naar de mate waarin de belanghebbende inkomen zou
hebben kunnen verwerven. Deze weigering ligt ook wel in de aard van de actuele tekst van de IOAW en
de IOAZ omdat in artikel 20, tweede lid, van de IOAW en artikel 20, eerste lid, van de IOAZ, gesproken
wordt over het tijdelijk verlagen van de uitkering behoudens als de belanghebbende nalaat algemeen ge-
accepteerde arbeid te aanvaarden of door eigen toedoen geen algemeen geaccepteerde arbeid verkrijgt.
Daarnaast kan de uitkering blijvend worden geweigerd als de belanghebbende op staande voet is ontsla-
gen en hem dit verweten kan worden of als de dienstbetrekking is beëindigd door of op verzoek van de
belanghebbende zonder dat aan de voortzetting ervan zodanige bezwaren waren verbonden, dat deze
voortzetting redelijkerwijs niet van hem zou kunnen worden gevergd.
In deze verordening is gekozen voor een blijvende weigering van de IOAW/IOAZ uitkering in bovenge-
noemde situaties. Hieraan liggen de volgende uitgangspunten ten grondslag:
• De IOAW en IOAZ zijn inkomensvoorzieningen die bedoeld zijn voor personen die buiten hun eigen
   toedoen hun arbeid niet hebben kunnen behouden;
• De IOAW en IOAZ zijn in verhouding gunstigere regelingen dan de WWB, hierbij valt te denken aan
   het ontbreken van de vermogenstoets, een ruimer inkomensbegrip en geen verlaging van de grond-
   slag als de noodzakelijke kosten van het bestaan gedeeld kunnen worden met een ander. Als een
   persoon door eigen toedoen werkloos is geworden of blijft, heeft hij feitelijk geen recht op deze be-
   voordeelde positie;

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>                                                                                                         18
• Een tijdelijke weigering van de uitkering zou inhouden dat het college deze maatregel periodiek zal
   moeten heroverwegen / de uitkering opnieuw zou moeten worden aangevraagd;
• Bij een blijvende weigering kan de persoon, indien noodzakelijk, direct een beroep doen op de Wet
   werk en bijstand en valt zijn gedraging in de vierde categorie van artikel 9 van deze verordening het-
   geen in principe een standaardmaatregel van 100% verlaging gedurende één maand oplevert.


In het vijfde lid van dit artikel is nog bepaald dat aan de blijvende weigering van de uitkering een traject
van (tijdelijke) verlaging van de uitkering vooraf kan gaan in de situatie dat de belanghebbende dusdanig
belemmerende gedragingen laat zien dat er gesproken kan worden van het door eigen toedoen niet ver-
krijgen van algemeen geaccepteerde arbeid. Bij een opzichzelfstaande gedraging leidt dat tot een maat-
regel op grond van artikel 9 van deze verordening maar als er vervolgens sprake is van recidive en de
gedragingen dusdanige vormen aannemen dat gesproken kan worden van het door eigen toedoen geen
niet verkrijgen van algemeen geaccepteerde arbeid, kan uiteindelijk de uitkering blijvend geweigerd wor-
den.


Nog enkele opmerkingen bij dit artikel:
• Er wordt gesproken van een blijvende weigering van de IOAW/IOAZ uitkering en niet van een weige-
   ring voor onbepaalde duur. De term blijvende weigering wordt ook genoemd in de wetteksten en de
   terminologie voor onbepaalde duur zou mogelijk de rechtelijke toetsing niet doorstaan omdat dat in de
   jurisprudentie ook niet is toegestaan;
• Een blijvende weigering van de uitkering hoeft niet heroverwogen te worden. Een dergelijke bepaling
   is ook niet in de IOAW/IOAZ opgenomen;
• De blijvende weigering kan nooit hoger zijn dan het netto inkomen dat verloren is gegaan of niet is
   verkregen als gevolg van de verwijtbare gedraging van de belanghebbende;
• In artikel 20, vierde lid, van de IOAW/IOAZ is bepaald dat het feit dat een belanghebbende geen ver-
   weer voert tegen of het instemmen van de belanghebbende met een beëindiging van de dienstbetrek-
   king door of op verzoek van de werkgever niet leidt tot het opleggen van een blijvende weigering van
   de uitkering.


§ 3.         NIET NAKOMEN VAN DE INLICHTINGENPLICHT
In deze paragraaf worden twee vormen van het niet nakomen van de informatieplicht onderscheiden:
1. Artikel 12: het niet tijdig verstrekken van inlichtingen aan de gemeente. In deze situatie is artikel 54
   WWB van toepassing. Het college kan in dat geval het recht op uitkering opschorten en belangheb-
   bende in de gelegenheid stellen binnen een door hem te stellen termijn het verzuim te herstellen.
2. Artikel 13: het verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen aan de gemeente, waardoor er ten
   onrechte een uitkering is verstrekt of een te hoog bedrag aan uitkering is verstrekt. In deze situatie
   heeft de belanghebbende niet voldaan aan de inlichtingenplicht van artikel 17 WWB, artikel 13 van de
   IOAW of artikel 13 van de IOAZ. Het opzettelijk verzwijgen van relevante informatie tegenover de ge-
   meente, met het oogmerk een (hogere) uitkering te krijgen (fraude) vormt een schending van de in-
   formatieplicht.


Het kan ook voorkomen dat bepaalde gevraagde gegevens niet aan de gemeente worden verstrekt. In
dat geval kan het college de rechtmatigheid van de uitkering niet vaststellen. Het besluit tot toekenning
van de uitkering moet dan worden ingetrokken (bij een lopende uitkering). Bij het beëindigingsbesluit kan


Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>                                                                                                         19
tevens een maatregel worden opgelegd. Indien belanghebbende binnen 12 maanden opnieuw recht heeft
op een uitkering kan dit besluit ten uitvoer worden gelegd (zie ook artikel 7 lid 3).

Artikel 12   Niet of te laat nakomen van de inlichtingenplicht
             zonder dat hierdoor teveel uitkering is verstrekt
Eerste lid
Indien een belanghebbende de voor de verlening van de uitkering van belang zijnde gegevens of gevor-
derde bewijsstukken (bijvoorbeeld het maandelijks inkomstenformulier (MIF) niet verstrekt, kan het colle-
ge het recht op uitkering opschorten (artikel 54, eerste lid, WWB). Het college geeft de belanghebbende
vervolgens een termijn waarbinnen hij zijn verzuim kan herstellen (de hersteltermijn). Wordt de gevraag-
de informatie niet binnen de gestelde termijn aan de gemeente verstrekt, dan voldoet de belanghebbende
niet aan de informatieverplichting van artikel 17 WWB, artikel 13 van de IOAW of artikel 13 van de IOAZ
en kan het college de uitkering stopzetten (het intrekken van het besluit tot toekenning van de uitkering).
In dit geval kan de uitkering worden verlaagd gedurende de eerstvolgende maand(en) nadat aan belang-
hebbende binnen een jaar na de beëindigingdatum van de uitkering opnieuw een uitkering is toegekend.
De termijn van een jaar vangt aan op de verzenddatum van het beëindigingbesluit. Worden de gevraagde
gegevens wél binnen de hersteltermijn verstrekt, dan wordt de uitkering voortgezet, maar wordt tevens
een maatregel opgelegd. In dit artikel wordt het percentage van de maatregel op 10% bepaald.


In dit artikel wordt tevens de zogeheten ‘nulfraude’ geregeld: het verstrekken van onjuiste of onvolledige
inlichtingen, zonder dat deze gedraging gevolgen heeft voor de hoogte van de uitkering. Voorbeelden van
nulfraude zijn het niet opgeven van een vermogensbestanddeel onder de vermogensgrens of het niet
melden van structureel vrijwilligerswerk.


De verordening verwijst in dit artikel naar een verplichting op grond van artikel 17 van de WWB, artikel 13
van de IOAW en artikel 13 van de IOAZ. Het betreft de verplichting om op verzoek of ‘onverwijld uit eigen
beweging’ informatie te verschaffen die van belang is voor de verlening van uitkering of de voortzetting
daarvan. De gemeente kent verschillende vormen waarin de belanghebbende informatie die van belang
is voor de verlening van uitkering of de voortzetting daarvan kan verstrekken:
• door schriftelijke melding van de informatie bij de afdeling Sociale Zaken;
• door telefonische melding van de informatie bij de afdeling Sociale Zaken;
• door schriftelijke melding van de informatie op het maandelijks inlichtingenformulier (ROF) of de op-
   volger daarvan;
• door schriftelijke melding van de informatie op het statusformulier;
• door schriftelijke melding van de informatie op het mutatieformulier;
Ten aanzien van de termijnen waarbinnen de gevraagde informatie dient te worden overgelegd wordt
verwezen naar de termijnen zoals genoemd in de beschikking en/of formulieren.


Tweede lid
Een schriftelijke waarschuwing is geen maatregel, maar bij herhaling van de gedraging wordt in principe
een maatregel opgelegd met toepassing van de recidivemaatregel.

Derde lid
Bij het niet, niet tijdig of niet volledig nakomen van de inlichtingenplicht kan worden volstaan met het ge-
ven van een waarschuwing, tenzij schending van de inlichtingenplicht binnen een periode van 12 maan-

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>                                                                                                       20
den te rekenen vanaf de datum waarbij eerder aan de belanghebbende een waarschwuing is gegeven.
Dit is de enige waarschuwingsmogelijkheid die voorkomt in deze verordening.

Artikel 13   Verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen met gevolgen voor de uitkering
Eerste lid
In artikel 17, eerste lid van de WWB, artikel 13 van de IOAW of artikel 13 van de IOAZ, is bepaald dat
belanghebbende op verzoek of onverwijld uit eigen beweging mededeling doet van alle feiten en omstan-
digheden waarvan hem redelijkerwijs duidelijk moet zijn dat zij van invloed kunnen zijn op zijn arbeidsin-
schakeling of het recht op uitkering. Zie onder artikel 12 een toelichting ten aanzien van het begrip on-
verwijld. De ernst van de gedraging komt tot uitdrukking in de hoogte van het benadelingsbedrag. Dat is
het door de gemeente te veel betaalde bruto bedrag aan uitkering.

Tweede lid
De maatregel wegens het niet of niet behoorlijk nakomen van de inlichtingenplicht bedoeld in artikel 17
van de WWB, artikel 13 van de IOAW of artikel 13 van de IOAZ wordt afhankelijk gesteld van de hoogte
van het bedrag aan uitkering dat als gevolg van de schending van die verplichting ten onrechte of te veel
aan de belanghebbende is betaald. De maatregel wordt toegepast op de toekomstige uitkering van de
belanghebbende.

De relatie met de strafrechtelijke sanctie
Indien er sprake is van fraude en het benadelingsbedrag hoger is dan € 10.000,- (per 1 januari 2009)
dient de gemeente proces-verbaal op te maken en aangifte te doen bij het Openbaar Ministerie (de aan-
gifterichtlijn sociale zekerheid). Het is de bedoeling dat deze taakverdeling tussen gemeenten en het OM
blijft bestaan. Het ‘una via’ beginsel is van toepassing en houdt in dat er geen samenloop van sancties
mag bestaan op dezelfde onrechtmatige gedraging dan bij beslissing van één enkel overheidsorgaan. De
Centrale Raad van Beroep (CRvB) heeft zich in het (recente) verleden geregeld uitgesproken tegen ‘dub-
bele bestraffing’. Indien het OM afziet van straftoemeting kan de gemeente alsnog overgaan tot het op-
leggen van een maatregel als genoemd in lid 2 sub d.


Strafvervolging kan ook plaatsvinden bij lagere fraudebedragen dan de aangiftegrens (per 1 januari 2009
€ 10.000,00) als:
• de fraude met uitkering is gecombineerd met een of meer (andersoortige) strafbare feiten, zoals han-
   del in drugs (uitzondering 2 in de Aanwijzing Sociale Zekerheidsfraude).
• de belanghebbende een voorbeeldfunctie heeft (uitzondering 3 in de Aanwijzing Sociale Zekerheids-
   fraude). Bij een voorbeeldfunctie kan worden gedacht aan een regionaal of landelijk een maatschap-
   pelijk aansprekende persoon of iemand die een openbaar ambt bekleedt (bijvoorbeeld een lid van de
   gemeenteraad).
• een bepaalde persoon zich binnen een periode van vijf jaar voor de tweede maal heeft schuldig ge-
   maakt aan sociale zekerheidsfraude. In dit geval kan er mogelijk strafrechtelijk vervolgd worden. In
   deze gevallen is de datum van de 1e sanctionering startpunt voor de termijn van vijf jaren en dienen
   de benadelingsbedragen samen ten minste € 10.000,00 te bedragen (uitzondering 4 in de Aanwijzing
   Sociale Zekerheidsfraude).
• afstemming niet geëffectueerd kan worden (zie hiervoor: uitzondering 5 in de Aanwijzing Sociale Ze-
   kerheidsfraude). Dit doet zich bijvoorbeeld voor indien schending van de inlichtingenplicht
   tot intrekking van het recht op uitkering en volledige terugvordering van de kosten van uitke-

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                        Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>                                                                                                       21
   ring leidt. In een dergelijke situatie kan - op voorwaarde dat de afstemmingsverordening in een verla-
   ging wegens het niet nakomen van de inlichtingenplicht voorziet – de in beginsel benodigde afstem-
   ming wegens schending van de inlichtingenplicht al daarom niet geëffectueerd worden, om-
   dat belanghebbende niet langer recht op uitkering heeft. Het college kan met het Openbaar Ministe-
   rie in het eigen arrondissement afspraken maken over de wijze waarop zaken met een benadelings-
   bedrag onder de € 10.000,00 adequaat verwerkt kunnen worden. Hierbij kan gedacht worden aan een
   transactievoorstel met de verdachte.
• fraude is gepleegd met medewerking en/of medeweten van een ambtenaar voor de uitkeringsver-
   strekkende instantie. Strafrechtelijke vervolging kan dan altijd worden ingezet, ongeacht de hoogte
   van het fraudebedrag (uitzondering 6 in de Aanwijzing Sociale Zekerheidsfraude). Daarbij geldt wel als
   voorwaarde om te kunnen afwijken van de aangiftegrens, dat ook tegenover de betreffende mede-
   plichtige ambtenaar sanctionerend wordt opgetreden.


Per 1 juni 2010 is de Richtlijn voor strafvordering sociale zekerheidsfraude (2010R004) in werking getre-
den. In grote lijnen komt het erop neer dat als er een redelijk vermoeden bestaat dat het benadelingsbe-
drag Є 10.000 of hoger is, er aangifte en vervolging door het Openbaar Ministerie dient plaats te vinden.
In er sprake van zogeheten “witte fraude” (door koppeling van bestanden, etc. aan het licht gebracht),
dan is de gemeente primair verantwoordelijk tot een benadelingsbedrag van
Є 35.000. Is de benadeling groter dan is het Openbaar Ministerie altijd aan zet. Dat geldt ook voor geval-
len waarin er met de belanghebbende geen uitkeringsrelatie meer bestaat en dus geen maatregel meer
kan worden toegepast.

Derde lid
Een waarschuwing kan worden gegeven, als belanghebbende een verzuim binnen korte tijd al heeft her-
steld voor een maatregel is opgelegd en het opleggen van de maatregel contraproductief is. De waar-
schuwing wordt niet als zodanig benoemd in artikel 18 van de WWB of artikel 20, tweede lid van de
IOAW en de IOAZ. In die artikelen wordt gesproken over het afstemmen van de uitkering en over het ver-
lagen van de uitkering indien niet aan de verplichtingen wordt voldaan. In bepaalde situaties kan het
voorkomen dat gedragingen formeel gezien in strijd zijn met de verplichtingen van de WWB, de IOAW of
de IOAZ maar dat bij de beoordeling van de gedraging wordt geconstateerd dat er in de situatie van be-
langhebbende sprake is van een incident en dat het direct verlagen van de uitkering niet in verhouding
staat tot het overige goede gedrag van belanghebbende. Het afstemmen leidt in deze gevallen niet tot
een verlaging van de uitkering en kan worden volstaan met het geven van een schriftelijke waarschuwing.
De waarschuwing is geen maatregel, maar wordt wel betrokken bij de recidivebepalingen.

Vierde en vijfde lid
De hoogte van de maatregel als genoemd in lid 2 onder a tot en met c wordt verdubbeld, indien de be-
langhebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel
wordt opgelegd opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbare aan te merken gedraging. De duur
van de maatregel als genoemd in lid 2 onder d wordt verdubbeld, indien de belanghebbende zich binnen
twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel wordt opgelegd opnieuw schul-
dig maakt aan dezelfde als verwijtbare aan te merken gedraging.




Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                        Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>                                                                                                         22
Artikel 14    Tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
In artikel 18 van de WWB staat omschreven wat kan worden verstaan onder het begrip tekortschietend
besef van verantwoordelijkheid. Hierbij kan worden gedacht aan de situatie dat belanghebbende heeft
nagelaten bepaalde voorzorgsmaatregelen te treffen, waardoor hij als het ware zelf bepaalde bestaansri-
sico’s over zich afroept. Zo kan doorgaans redelijkerwijs van iemand worden verwacht dat hij zich verze-
kert tegen ziektekosten of tegen bepaalde calamiteiten. Verder mag worden verwacht dat iemand zichzelf
niet nodeloos in bijstandsbehoevende omstandigheden brengt, bijvoorbeeld door het doen van bepaalde
uitgaven, of het nalaten van bepaalde financiële reserveringen. Hierbij is ook de periode voor de aan-
vraag van een uitkering van belang. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer iemand te snel heeft in-
geteerd op zijn vermogen waardoor hij eerder een beroep moet doen op uitkering. De verplichting om
voldoende besef van verantwoordelijkheid te tonen voor de voorziening in het bestaan, geldt reeds voor-
dat een uitkering wordt aangevraagd. Dit betekent dat wanneer iemand in de periode voorafgaand aan de
aanvraag om uitkering een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid heeft getoond, waardoor hij
niet langer beschikt over de middelen om in de kosten van het bestaan te voorzien en als gevolg daarvan
een uitkering aanvraagt, de gemeente bij de toekenning van de uitkering hiermee rekening kan houden
door het opleggen van een maatregel.


Een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid kan uit allerlei gedragingen blijken, zoals:
• een onverantwoorde besteding van vermogen;
• geen of te late aanvraag doen voor een voorliggende voorziening;
• het niet nakomen van de verplichting tot instellen alimentatievordering.


De IOAW en de IOAZ kennen het begrip “tekortschietend besef van verantwoordelijkheid” niet. Het is
daarom niet mogelijk om een maatregel op deze uitkeringen te treffen vanwege het betonen van een te-
kortschietend besef van verantwoordelijkheid. Aangezien de hoogte van het vermogen geen enkele rol
speelt in de beoordeling van het recht op uitkering op grond van de IOAW of de IOAZ kan het onverant-
woord besteden van vermogen geen grond zijn voor verlaging van de uitkering.

Tweede lid
Bij de vaststelling van de duur van de maatregel dient beoordeeld te worden hoe lang belanghebbende
onafhankelijk van uitkering zou zijn gebleven, indien hij wel voldoende besef van verantwoordelijkheid
had betoond. Per maand dat de belanghebbende als gevolg van zijn gedraging eerder of langer recht
heeft op uitkering wordt een maatregel van 10% van de bijstandsnorm opgelegd. Dit laat onverlet de mo-
gelijkheid voor het college om af te wijken van duur en/of hoogte op basis van de mate van verwijtbaar-
heid en de individuele omstandigheden van de belanghebbende. De maximale termijn waarover een
maatregel op grond van dit artikel kan worden opgelegd is gesteld op 12 maanden. Hierbij is aangesloten
bij de maximale termijn die gehanteerd wordt bij de toepassing van artikel 10 lid 4 en 5 van de verorde-
ning. Zoals bepaald in artikel 7 lid 4 wordt het besluit steeds na 3 maanden heroverwogen. Het bepaalde
in het tweede lid is niet van toepassing op belanghebbenden met een IOAW- of een IOAZ-uitkering. Zie
de toelichting bij het eerste lid.

Artikel 15    Zeer ernstige misdragingen
Eerste en tweede lid
De CRvB wijst er in zijn uitspraak van 31 december 2007 (LJN BC 1811) op dat onder verlaging wegens
het zich jegens het college zeer ernstig misdragen zoals bedoeld in artikel 18, tweede lid van de WWB,

Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                          Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>                                                                                                          23
dient te worden verstaan diverse vormen van agressie, zij het dat er sprake moet zijn van verwijtbaarheid
en van gedrag jegens het college of hun ambtenaren dat in het normale menselijke verkeer in alle geval-
len als onacceptabel kan worden beschouwd. Naar het oordeel van de Raad dient een dergelijke verla-
ging te worden aangemerkt als een punitieve (bestraffende) sanctie. Het is volgens de CRvB dus niet
noodzakelijk dat er een verband dient te zijn tussen de ernstige gedraging en mogelijke belemmeringen
voor het college bij het vaststellen van de uitkering. Dit betekent dat ook indien een dergelijk verband niet
aanwezig is en de belanghebbende zich zeer ernstig heeft misdragen, de uitkering kan worden verlaagd
op grond van in de verordening vast te stellen criteria.


Op het college rust de bewijslast om voldoende aannemelijk te maken dat van agressie in de zin van arti-
kel 18, tweede lid WWB, sprake is geweest. Punitieve sancties vallen ook onder het bereik van artikel 6
EVRM. De waarborgen die hierin zijn opgenomen zijn van toepassing. De gemeente zal aan degene die
zich misdraagt de cautie moeten geven, dat wil zeggen dat ze hem moet wijzen op het zwijgrecht. Ie-
mand moet er van op de hoogte worden gesteld dat hij mag zwijgen en dat hij niet hoeft mee te werken
aan het opgelegd krijgen van een dergelijke sanctie. Daarnaast moet de procedure binnen een redelijke
termijn worden afgehandeld, dat wil zeggen dat binnen een redelijke termijn een beslissing moet zijn ge-
nomen. Wat hieronder moet worden verstaan hangt van de omstandigheden af van het geval.


In artikel 18, tweede lid WWB, wordt gesproken over ‘het zich jegens het college zeer ernstig misdragen’.
Dit betekent dat alleen (zeer) agressief gedrag tegenover leden van het college en hun ambtenaren aan-
leiding zijn voor het opleggen van een maatregel. Er kan dus op grond van dit artikel geen maatregel
worden opgelegd als een klant zich agressief heeft gedragen tegenover een medewerker van een andere
organisatie die belast is met de uitvoering van de WWB (bijvoorbeeld een re-integratiebedrijf of de GGD).
Het is in dat geval wellicht wel mogelijk om een maatregel op te leggen wegens het niet of onvoldoende
meewerken aan of gebruikmaken van een voorziening gericht op arbeidsinschakeling (artikel 9, derde lid,
van deze verordening).


De artikelen 20, tweede lid, van de IOAW en de IOAZ bieden aan het college ook de mogelijkheid om de
uitkering te verlagen in de gevallen waarin er sprake is van het zich zeer ernstig misdragen jegens het
college. Voor de toepassing van de verlaging van de uitkering in die gevallen sluit de verordening aan op
de begripsomschrijving, zoals die in artikel 18, tweede lid van de WWB is omschreven.


Bij het vaststellen van de maatregel in de situatie dat een belanghebbende zich ernstig heeft misdragen,
zal gekeken moeten worden naar de ernst van de gedraging, de mate van verwijtbaarheid en de persoon-
lijke omstandigheden van de belanghebbende. Wat betreft het vaststellen van de ernst van de gedraging,
kunnen de volgende vormen van agressief gedrag in een oplopende reeks (steeds ernstiger) worden on-
derscheiden:
a. verbaal geweld (schelden);
b. discriminatie;
c. intimidatie (uitoefenen van psychische druk);
d. zaakgericht fysiek geweld (vernielingen);
e. mensgericht fysiek geweld;
f. combinatie van agressievormen.




Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                           Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>                                                                                                        24
Voor het bepalen van verwijtbaarheid van de misdraging zal gekeken moeten worden naar de omstan-
digheden waaronder de misdraging heeft plaatsgehad. In dit verband is het relevant een onderscheid te
maken tussen instrumenteel geweld en frustratiegeweld. Van instrumenteel geweld is sprake als iemand
het toepassen van geweld bewust gebruikt om een bepaald doel te bereiken (bijvoorbeeld het verkrijgen
van een uitkering). Agressie die ontstaat door onmacht, ontevredenheid, onduidelijkheid en dergelijke kan
worden aangeduid met frustratieagressie. Het zal duidelijk zijn dat de mate van verwijtbaarheid bij instru-
menteel geweld in beginsel groter is dan bij frustratiegeweld.


Het opleggen van een maatregel staat geheel los van het doen van aangifte bij de politie. Het college legt
een maatregel op, terwijl de functionaris tegen wie de agressie zich richtte aangifte kan doen bij de poli-
tie. De afdeling Sociale Zaken beschikt daarnaast over een agressieprotocol waarin is aangegeven hoe
wordt omgegaan met agressieve klanten en wat er gedaan moet worden indien een belanghebbende zich
agressief heeft gedragen. De afdeling Sociale Zaken kan bij de bescherming tegen agressie ook zich ba-
seren op de Arbeidsomstandighedenwet (ARBO). In de ARBO is expliciet geregeld dat werkgevers hun
medewerkers moeten beschermen tegen agressie.


Hoogte en duur van de maatregel
Een maatregel voor ernstige misdragingen bedraagt op grond van lid 1 minimaal 10% gedurende een
maand. Welke maatregel wordt opgelegd is volledig afhankelijk van de ernst van de gedraging.
In het algemeen kan gesteld worden dat agressie gericht op het bereiken van een bepaald doel (bijv. ver-
krijgen van een uitkering = instrumenteel geweld) ernstiger is dan agressie die ontstaat door onmacht,
onduidelijkheid enz. (= frustratiegeweld).


Voor de goede orde zij nog vermeld dat een gedraging waarin de belanghebbende zich zeer ernstig mis-
draagt tegenover derden, onder omstandigheden die rechtstreeks verband houden met re-integratie ook
valt onder de werking van dit artikel. Bij alle overige ernstige misdragingen jegens derden is het mogelijk
om een maatregel op te leggen wegens het niet of onvoldoende meewerken aan of gebruik maken van
een voorziening gericht op participatie.


Derde en vierde lid
De hoogte en duur van de maatregel als genoemd in lid 2 wordt verdubbeld, indien de belanghebbende
zich binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit waarbij een maatregel wordt opgelegd
opnieuw schuldig maakt aan dezelfde als verwijtbare aan te merken gedraging.

Artikel 16   Hardheidsclausule
In de dagelijkse uitvoeringspraktijk kan in een incidenteel geval de toepassing van deze verordening lei-
den tot onbillijkheden van overwegende aard. Het college kan dan afwijken van deze verordening.


Artikelen 17, 18, 19 en 20
Deze artikelen behoeven geen nadere toelichting.




Afstemmingsverordening WW B, IOAW en IOAZ 2012                                         Gemeente Voorschoten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>