<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>    Ontwerp

Jaarstukken 2018
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave

1        Aanbieding ............................................................................................................................................... 4
1.1         Inleiding.............................................................................................................................................. 4
1.2         Leeswijzer .......................................................................................................................................... 5
2        Jaarrekening in één oogopslag ............................................................................................................... 6
2.1         Algemeen ........................................................................................................................................... 6
2.2         Jaarrekeningresultaat ........................................................................................................................ 6
2.3         Vermogenspositie .............................................................................................................................. 7
2.4         Wet normering topinkomens .............................................................................................................. 7
3     Jaarverslag .............................................................................................................................................. 8
3.1      Realisatie programma’s ..................................................................................................................... 8
3.2      Programma Toetsing en Vergunningverlening .................................................................................. 8
3.3      Programma Toezicht en Handhaving .............................................................................................. 10
3.3.1    Toezicht ........................................................................................................................................... 10
3.3.2    Overlast............................................................................................................................................ 11
3.3.3    Duurzaamheid ................................................................................................................................. 12
3.3.4    Handhaving ...................................................................................................................................... 13
3.3.5    Overige taken .................................................................................................................................. 13
3.4      Klanttevredenheidsonderzoek ......................................................................................................... 14
4      Paragrafen ............................................................................................................................................. 15
4.1       Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................................... 15
4.1.1     Weerstandscapaciteit ...................................................................................................................... 16
4.1.2     Risicoanalyse ................................................................................................................................... 16
4.1.3     Beheersmaatregelen ....................................................................................................................... 17
4.1.4     Ratio................................................................................................................................................. 18
4.1.5     Kengetallen weerstandsvermogen en risicobeheer ........................................................................ 18
4.2       Financiering ..................................................................................................................................... 18
4.2.1     Schatkistbankieren .......................................................................................................................... 18
4.2.2     Kasgeldlimiet en de renterisiconorm ............................................................................................... 18
4.2.3     Kredieten.......................................................................................................................................... 18
4.3       Bedrijfsvoering ................................................................................................................................. 19
4.3.1     Personeel en organisatie ................................................................................................................. 19
4.3.2     Klachten handelen ODH .................................................................................................................. 20
4.3.3     Informatisering en automatisering ................................................................................................... 21
4.3.3.1 Informatiebeveiliging ........................................................................................................................ 21
4.3.3.2 Digitale informatievoorziening ......................................................................................................... 21
4.4       Onderhoud kapitaalgoederen .......................................................................................................... 21
5      Jaarrekening .......................................................................................................................................... 23
5.1       Programmaverantwoording ............................................................................................................. 23
5.1.1     Toelichting programma’s ................................................................................................................. 23
5.1.2     Programma Toetsing en Vergunningverlening ................................................................................ 23
5.1.3     Programma Toezicht en Handhaving .............................................................................................. 24
5.1.4     Algemene dekkingsmiddelen ........................................................................................................... 24
5.1.4.1 Deelnemersbijdragen ....................................................................................................................... 24
5.1.4.2 Additionele projecten ....................................................................................................................... 25
5.1.4.3 Overige opbrengsten ....................................................................................................................... 25
5.1.5     Overhead ......................................................................................................................................... 25
5.1.6     Onvoorzien....................................................................................................................................... 26
5.1.7     Mutaties reserves ............................................................................................................................ 26
5.2       Overzicht incidentele lasten en baten .............................................................................................. 26
6     Balans en toelichting ............................................................................................................................. 27
6.1      Balans .............................................................................................................................................. 27
6.2      Toelichting op de balans .................................................................................................................. 27
6.2.1    Vaste activa ..................................................................................................................................... 27
6.2.2    Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar ..................................................... 28
6.2.3    Liquide middelen .............................................................................................................................. 28

                                                                             2 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>6.2.4          Overlopende activa .......................................................................................................................... 28
6.2.5          Eigen vermogen ............................................................................................................................... 28
6.2.6          Voorzieningen .................................................................................................................................. 29
6.2.7          Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar ................................ 29
6.2.8          Overlopende passiva ....................................................................................................................... 29
7     Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ............................................................................. 31
7.1      Wet- en regelgeving ......................................................................................................................... 31
7.2      Algemene waarderingsgrondslagen ................................................................................................ 31
7.3      Activa ............................................................................................................................................... 31
7.3.1    Materiële vaste activa ...................................................................................................................... 31
7.3.2    Vlottende activa ............................................................................................................................... 31
7.4      Passiva ............................................................................................................................................ 32
7.4.1    Eigen vermogen ............................................................................................................................... 32
7.4.2    Vlottende passiva ............................................................................................................................ 32
7.5      Niet uit de balans blijkende verplichtingen ...................................................................................... 32
8        Besluit Algemeen Bestuur ..................................................................................................................... 33
9      Bijlagen .................................................................................................................................................. 35
9.1        Exploitatierekening .......................................................................................................................... 35
9.2        Overzicht gerealiseerde baten en lasten per taakveld .................................................................... 37
9.3        BBV-informatie ................................................................................................................................. 38
9.4        Wet normering topinkomens ............................................................................................................ 40
9.5        Kwantitatieve verantwoording realisatie programma’s .................................................................... 41
9.5.1      Programma T&V .............................................................................................................................. 41
9.5.1.1 Milieu-inrichtingen ............................................................................................................................ 41
9.5.1.2 Bodembescherming en bodemkwaliteit ........................................................................................... 41
9.5.1.3 Natuurbescherming ......................................................................................................................... 42
9.5.1.4 Lucht, geluid en externe veiligheid .................................................................................................. 42
9.5.1.5 Omgevingswet ................................................................................................................................. 43
9.5.1.6 Overige taken .................................................................................................................................. 43
9.5.1.7 Kritische Prestatie Indicatoren T&V ................................................................................................. 44
9.5.2      Programma T&H .............................................................................................................................. 47
9.5.2.1 Toezicht ........................................................................................................................................... 47
9.5.2.2 Overlast............................................................................................................................................ 47
9.5.2.3 Duurzaamheid ................................................................................................................................. 49
9.5.2.4 Handhaving ...................................................................................................................................... 51
9.5.2.5 Overige taken .................................................................................................................................. 51
9.5.2.6 Totaalbeeld ...................................................................................................................................... 52
9.5.2.7 Kritische Prestatie Indicatoren T&H ................................................................................................. 52
9.5.3      Klanttevredenheidsonderzoek ......................................................................................................... 54
9.6        Raming en realisatie werkplan T&V ................................................................................................ 57
9.7        Raming en realisatie werkplan T&H ................................................................................................ 60
10       Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ........................................................................... 64
11       Begrippen- en afkortingenlijst ................................................................................................................ 66




                                                                              3 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1 Aanbieding
1.1 Inleiding
Voor u ligt de jaarrekening 2018. Voor de Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) was sprake van een
interessant jaar zonder dat sprake was van grote onverwachte gebeurtenissen.

De uitkomst van de gemeenteraadsverkiezingen bracht met zich mee dat veel leden van het Algemeen
Bestuur niet terugkeerden. Voorzitter Hans Horlings (Midden Delfland), vanaf het eerste uur erbij, is
opgevolgd door Robin Paalvast (Zoetermeer). Naast de nieuwe voorzitter continueren alleen beide leden
van Gedeputeerde Staten hun lidmaatschap van het bestuur.

In februari is het Koersplan ODH 2018-2021 vastgesteld: op weg naar de Omgevingswet. In het Koersplan
zijn bestuurlijke afspraken gemaakt over o.a. de wijze van nacalculatie en afrekenen tussen de
gemeenschappelijke regeling (GR) en haar deelnemers. Ook is bepaald op welke wijze loon- en
prijswijzigingen doorwerken in de lasten en baten van de GR. Deze besluiten, aangevuld met de recente
visies van de commissie BBV en de Toezichthouder BZK op de begrotingsopzet, geven tezamen met de
beslissingen over nacalculatie en afrekenen, een volwaardig toekomstig financieel kader voor de ODH. Het
Koersplan zegt tevens dat de communicatie over de werkzaamheden van de ODH aan raden en staten zal
worden geïntensiveerd.

De digitalisering heeft zoals ook in voorafgaande jaren veel inzet en ook spannende momenten met zich
meegebracht. De ontwikkelingen rond het Digitaal Stelsel Omgevingswet maken de digitale opgave
complexer. Gestreefd wordt om data te koppelen aan geografische kentallen waardoor een ruimtelijk beeld
van activiteiten wordt verkregen. Met de vier andere Zuid-Hollandse diensten wordt nauw samengewerkt. Op
landelijke schaal wordt gewerkt aan het ontsluiten van kennis en expertise vanuit de individuele dienst ten
behoeve van alle diensten.

Het financieel resultaat over 2018 komt uit op een positief resultaat van € 167.300. Een premierestitutie over
2017 is als incidentele meevaller aangewend om verplichtingen in het kader van het vertrek van enkele
medewerkers op te vangen. De opgelegde productiviteitsstijging (tot 2020) vereist een flankerend beleid om
het doel te kunnen realiseren. Ten aanzien van dit aspect blijft het streven de taakstelling te realiseren
waardoor een uiteindelijk een bezuiniging op het bij aanvang overgedragen takenpakket van ca. 15% wordt
bereikt.

Ook in 2018 is het takenpakket van de ODH toegenomen. Daarmee behoort de dienst tot de grootste niet-
BRZO diensten van ons land. Kanttekening hierbij is dat de overdracht van de ketentaken op asbestgebied
nog niet kon worden afgerond. Discussies over al of niet aanvaardbare gezondheidsrisico’s en welke
middelen hiervoor verantwoord worden geacht door de deelnemers hebben in deze discussie een
prominente rol gespeeld.

In het overleg met de Ondernemingsraad en in het Georganiseerd overleg is stilgestaan bij de aanstaande
normalisering van de rechtspositie in het kader van de komst van de Wnra. Inmiddels hebben vakbonden en
VNG in dit verband een akkoord bereikt over een kader CAO vanaf 2020. De vraag is of de afwijkingen voor
de zogenaamde G4 van dit akkoord passen bij de huidige rechtspositie voor de ODH als volger van de
gemeente Den Haag. Inmiddels zijn gedurende de jaren aanpassingen op de ARG Den Haag nodig geweest
om een aantal aspecten rond het ODH-werk te kunnen waarborgen.

2018 leek een heel ‘gewoon’ jaar, maar ook hier geldt ‘schijn bedriegt’. Baten en lasten en ook producten en
diensten zijn weliswaar in evenwicht gebleven, maar het effect van de schommelingen in vraag en aanbod
met name op het gebied van vergunningen zal meer zichtbaar worden. Daarnaast vindt het volgend
begrotingsjaar voor het eerst afrekening plaats op basis van nacalculatie.




                                                    4 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1.2 Leeswijzer
In hoofdstuk 2 vindt u een samenvatting van de financiële verantwoording van de jaarrekening. In hoofdstuk
3 is het jaarverslag opgenomen en hoofdstuk 4 behandelt de paragrafen. Hoofdstuk 5 behandelt de
jaarrekening en in hoofdstuk 6 is de balans met toelichting opgenomen. De grondslagen voor waardering en
resultaatbepaling worden behandeld in hoofdstuk 7, waarna in hoofdstuk 8 het besluit van het Algemeen
Bestuur is opgenomen. De bijlagen zijn in hoofdstuk 9 opgenomen, waarna in hoofdstuk 10 de
controleverklaring van de onafhankelijke accountant is opgenomen. De jaarrekening wordt afgesloten met
een begrippen- en afkortingenlijst.




                                                  5 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>2 Jaarrekening in één oogopslag
2.1 Algemeen
Dit hoofdstuk geeft voor de programma’s Toetsing en Vergunningverlening (T&V) en Toezicht en
Handhaving (T&H) de realisatie op de begroting 2018 weer. In paragraaf 2.2 wordt het jaarrekeningresultaat
op programmaniveau weergegeven en in paragraaf 2.3 wordt de verkorte balans van de ODH weergegeven
om inzicht te geven in de vermogenspositie.

2.2 Jaarrekeningresultaat
De jaarrekening sluit met een positief resultaat van afgerond € 167.300.

Tabel 1 Programmaverantwoording
Omschrijving                                  Realisatie         Primitieve         Indexatie          Resultaat-      VJN          NJN             Administr.        Begroting 2018       Realisatie       Verschil
                                                2017           begroting 2018         2018          bestemming 2017    2018         2018            wijzigingen        na wijziging          2018            2018

1 Programma Toetsing en Vergunningverlening       7.450.487          6.671.500            167.600                  0      263.000            900         1.407.700          8.510.700          7.295.094       1.215.606
2 Programma Toezicht en Handhaving                6.125.825          5.937.200             67.900            167.600      229.600          4.800            24.900          6.432.000          6.486.374         -54.374
Totaal lasten programma's                        13.576.312         12.608.700            235.500            167.600      492.600          5.700         1.432.600         14.942.700         13.781.468       1.161.232

3 Algemene dekkingsmiddelen                     -21.622.346         -19.970.700          -549.700                  0     -716.700          -5.700       -1.666.600         -22.909.400       -22.243.410        -665.990
4 Overhead                                        9.222.286           7.596.500           313.900                  0      248.200               0          234.000           8.392.600         8.737.051        -344.451
5 Heffing Vpb                                             0                   0                 0                  0            0               0                0                   0                 0               0
6 Onvoorzien                                              0              40.300               300                  0      -24.100               0                0              16.500                 0          16.500
Saldo van baten en lasten                         1.176.252             274.800                 0            167.600            0               0                0             442.400           275.109         167.291

7   Mutaties reserves

    Stortingen reserves
    AR: resultaat jaarrekening 2016                 336.686                     0               0                  0           0               0                  0                 0                   0               0
    AR: resultaat jaarrekening 2017                       0                     0               0              2.400           0               0                  0             2.400               2.379              21
    Onttrekking reserves
    AR: saldo jaarrekening 2016                     -336.686                 0                  0                  0           0               0                  0                 0                   0                0
    AR: saldo jaarrekening 2017                            0                 0                  0           -131.300           0               0                  0          -131.300            -131.279              -21
    AR: programma Duurzaamheid                             0                 0                  0            -38.700           0               0                  0           -38.700             -38.725               25
    AR: dekking taakstelling                        -363.594                 0                  0                  0           0               0                  0                 0                   0                0
    AR: resultaatbestemming 2016                     -84.075                 0                  0                  0           0               0                  0                 0                   0                0
    AR: restitutie projectgelden                    -689.262                 0                  0                  0           0               0                  0                 0                   0                0
    AR: project ICT/DIV                             -100.000                 0                  0                  0           0               0                  0                 0                   0                0
    AR: egalisatie deelnemersbijdrage                -70.600          -274.800                  0                  0           0               0                  0          -274.800            -274.800                0
Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves        -1.307.531          -274.800                  0           -167.600           0               0                  0          -442.400            -442.425               25

Gerealiseerd resultaat                              -131.279                    0               0                 0            0               0                  0                    0         -167.316        167.316



Resultaatbestemming
De aanvragen voor ontheffingen soortenbescherming zijn in 2018 veel hoger uitgevallen dan geraamd. De
provincie Zuid-Holland heeft via een additionele opdracht een bedrag beschikbaar gesteld van € 300.000,
welk bedrag is toegevoegd aan het werkplan 2018. De beperkt beschikbare capaciteit in de markt (o.a.
ecologen) heeft limiterend gewerkt op de werkcapaciteit, waardoor een aanzienlijk aantal aanvragen nog niet
is verwerkt. Voor de afhandeling wordt voorgesteld van het resultaat over 2018 een bedrag van € 125.400
over te hevelen naar 2019. Daarmee komt het resultaat na budgetoverheveling uit op afgerond € 41.900.
Voorgesteld wordt om het resterende resultaat van € 41.900 toe te voegen aan de algemene reserve.




                                                                                                        6 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2.3 Vermogenspositie
Tabel 2 Verkorte balans

Activa                                        31-12-2018    31-12-2017 Passiva                                       31-12-2018    31-12-2017

Vaste activa                                    1.333.206       748.577 Eigen vermogen                                 1.334.186     1.609.295
                                                                        Voorzieningen                                    362.228        75.066
Uitzettingen met een rentetypische looptijd                             Netto-vlottende schulden met een
korter dan één jaar.                           15.151.767    14.230.625 rentetypische looptijd korter dan één jaar     3.653.626     3.439.897
Liquide middelen                                    4.766         9.516
Overlopende activa                              1.007.751       763.409 Overlopende passiva                           12.147.450    10.627.869

TOTAAL ACTIVA                                  17.497.490    15.752.127 TOTAAL PASSIVA                                17.497.490    15.752.127

De post vaste activa geeft de stand van de investeringen in materiële vaste activa na afschrijvingen weer die
ten laste zijn gebracht van de door het Algemeen Bestuur (AB) in 2012 beschikbaar gestelde kredieten voor
ICT van € 1.685.000 en voor huisvesting en inventaris van € 354.000. In 2017 heeft het AB voor de
vervanging van ICT-investeringen een krediet beschikbaar gesteld van € 2.375.000.

De uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar bestaan met name uit de eind 2018
gefactureerde deelnemersbijdragen over 2019 en de rekeningcourant Schatkistbankieren. De liquide
middelen betreft het saldo dat ultimo van het jaar aan banksaldi beschikbaar was. De in de overlopende
activa opgenomen posten hebben betrekking op kosten die in 2018 zijn betaald, maar die betrekking hebben
op 2019 alsmede nog te ontvangen bijdragen in de additionele projectkosten.

Het eigen vermogen bestaat uit de reserves en het rekeningresultaat. De voorzieningen bestaan uit het
saldo van de voorziening verlofrechten latende organisatie en de voorziening werkloosheidsuitkeringen. De
netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar bestaan voornamelijk uit nog af
te dragen BTW, loonheffing, sociale premies en pensioenpremies. De overlopende passiva betreffen met
name de over het eerste halfjaar van 2019 bij de deelnemers in rekening gebrachte voorschotbijdragen. De
overige posten bestaan uit nog te ontvangen facturen van in 2018 geleverde goederen en of diensten.

Meer gedetailleerde informatie is opgenomen onder 6.1 Balans.

2.4 Wet normering topinkomens
Op 1 januari 2013 is de Wet normering topinkomens (WNT) in werking getreden. De WNT is van toepassing
op de ODH. Het voor de ODH toepasselijke bezoldigingsmaximum is in 2018 € 189.000 (het algemene
bezoldigingsmaximum).

Het WNT-maximum voor de leden van het AB bedraagt voor de voorzitter 15% en voor de overige leden
10% van het bezoldigingsmaximum, berekend naar rato van de duur van het dienstverband.

De ODH heeft in 2018 geen topfunctionarissen en leden en voorzitters van interne toezichthoudende
organen, waarvan de bezoldiging boven het bezoldigingsmaximum uitkomt.

In bijlage 9.4 is de verantwoording van de ODH op grond van de WNT opgenomen.




                                                                   7 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>3 Jaarverslag
3.1 Realisatie programma’s
Jaarlijks wordt per deelnemer een werkplan opgesteld als basis voor de uitvoering van vergunningverlening 1,
toezicht2 en handhavingstaken (VTH-taken). De taken zijn in 2018 grotendeels uitgevoerd volgens dit
werkplan. Er wordt zaakgericht gewerkt ondersteund door digitale processen en op basis van de bestuurlijk
vastgestelde PDC3 van de omgevingsdiensten in Zuid-Holland. Op de VTH-taken zijn de kwaliteitscriteria
van de Wabo van toepassing4 en de kaders die worden gesteld in de wet VTH.

Het werkaanbod is voor een groot deel vraag-gestuurd en daardoor deels afhankelijk van externe
ontwikkelingen en factoren. Het gaat dan vooral om vergunningaanvragen, meldingen, klachten en
toezichtresultaten die leiden tot verder toezicht en/of handhaving. In de diverse voortgangsrapportages (juni
en september) en de jaarrapportage is aan de deelnemers ambtelijk uitgebreid gerapporteerd over de
uitgevoerde werkzaamheden per deelnemer.

Financiering vindt plaats op basis van output, d.w.z. aan de hand van de per opdrachtgever te leveren
producten en diensten. De deelnemersbijdrage is op basis van voorcalculatie vastgesteld. Verantwoording
over 2018 vindt conform de bestuurlijke afspraak nog niet plaats op basis van nacalculatie. Over het
werkplan wordt ambtelijk gerapporteerd indien de daadwerkelijke kentallen (in uren) significant afwijken van
de kentallen (in uren) van de begroting. Deze afwijkingen worden in de Voorjaars- of Najaarsnota
gerapporteerd indien ook sprake is van een effect op de totale deelnemersbijdrage. De kwantitatieve
verantwoording (aantallen) is opgenomen in bijlage 9.5 en vindt plaats op basis van de registratie van
werkzaamheden in het zaaksysteem.

3.2 Programma Toetsing en Vergunningverlening
Het programma T&V bestaat uit de volgende werkvelden:
• Milieu-inrichtingen
• Bodembescherming en bodemkwaliteit
• Natuurbescherming
• Lucht, geluid en externe veiligheid
• Omgevingswet
• Overige taken

2018 was een intensief jaar, waarbij uiteindelijk meer zaken zijn afgehandeld dan vooraf werd verwacht.

Op het vlak van de soortenbescherming Wnb zijn er capaciteitsproblemen ontstaan en zijn er aanvragen
doorgeschoven naar 2019. Er zijn nieuwe en gewijzigde taken uitgevoerd, zoals vuurwerk, geluid bij
evenementen en groene regelgeving, die interessante uitdagingen hebben opgeleverd. De uitvoering van
taken heeft niet geleid tot bestuurlijke knelpunten.

In grafiek 1 is een grafische weergave opgenomen van het aantal zaken per werkveld en het aandeel in %
van het werkveld van het totaal werkvolume. De taken zijn grotendeels uitgevoerd conform de raming in de
werkplannen van de deelnemers (zie bijlage 9.5). Het gaat daarbij om de reguliere wettelijke taakuitvoering
(meldingen, toetsingen, vergunningen en beschikkingen) en de opgedragen taken ter ondersteuning van
bijvoorbeeld planontwikkeling of MER-procedures. Daarnaast zijn met name op het gebied van Bodem,
Externe veiligheid en Geluid op reguliere basis adviestaken verricht voor verschillende opdrachtgevers.
Verder zijn veranderingen in regelgeving opgepakt en geïmplementeerd, zoals de voorbereiding op de
Omgevingswet.




1
  Onder “vergunningverlening” wordt tevens begrepen de taken op het gebied van toetsing en advisering
2
  Onder “toezicht” wordt tevens begrepen het behandelen van overlastmeldingen
3
  Producten- en Diensten Catalogus Omgevingsdiensten Zuid-Holland, versie 1.0 d.d. 9 september 2013
4
  Voor de taakuitvoering van de ODH worden de Kwaliteitscriteria 2.1 gehanteerd.
                                                              8 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Grafiek 1 Procentuele verdeling naar cluster op basis van gerealiseerde aantallen en gerealiseerd werkvolume

               % verdeling aantal zaken naar cluster                                     % verdeling werkvolume naar cluster

                      13%           1%                                                                 9%
                                                     18%                                                                    24%
                                                                                  16%
        10%




                                                                                                                                        22%


                                                         58%                     29%


              Milieu-inrichtingen          Bodemaspecten                               Milieu-inrichtingen          Bodemaspecten
              Natuurbescherming            Geluid, Lucht, EV                           Natuurbescherming            Geluid, Lucht, EV
              Overige taken                                                            Overige taken



Het aantal uitgevoerde zaken binnen het programma T&V ligt ruim boven de raming. Dit ligt vooral op het
gebied van bodem en Milieu & RO. Fluctuaties in vraag doen zich elk jaar voor en zijn van grote invloed op
het werkaanbod. De economische situatie is van grote invloed waardoor de vraag in komende jaren weer
kan afwijken van de huidige situatie.

Veranderingen in werkprocessen hebben ook invloed op het totaal aantal zaken. Daardoor wordt het
werkaanbod soms opgedeeld in meer zaken zonder dat het volume (in uren) toeneemt.

In grafiek 2 is de ontwikkeling zichtbaar qua aantal zaken per werkveld over de periode 2015-2018. Voor het
cluster ‘natuur’ (groene taakuitvoering) is de afgelopen jaren sprake van een piek in de werklast als gevolg
van de introductie van de nieuwe Wet Natuurbescherming in 2017. Een deel van de toename van het werk
voor het programma T&V is het gevolg van overgedragen extra taken door deelnemers en een toenemende
betrokkenheid van de ODH in de voorbereiding van ruimtelijke processen.

Grafiek 2 Aantal gerealiseerde zaken per werkveld


                Milieu-inrichtingen                                           Bodemaspecten
2.000                                                      5.000

                                                           4.000
1.500
                                                           3.000
1.000
                                                           2.000
 500
                                                           1.000

   0                                                             0
         2015          2016         2017      2018                    2015        2016         2017          2018


                Natuurbescherming                                             Geluid, Lucht, EV
1.000                                                      1.000


 750                                                           750


 500                                                           500


 250                                                           250


   0                                                             0
         2015          2016         2017      2018                    2015        2016         2017          2018



                                                                     9 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>De voorbereiding op de Omgevingswet (Ow) gaat samen met de gemeenten en provincie door o.a. deel te
nemen aan diverse overleggen en werkgroepen en door documenten aangaande de nieuwe regelgeving te
beoordelen en desgevraagd van commentaar te voorzien. Verder zijn de landelijke ontwikkelingen gevolgd
en is voor enkele gemeenten deelgenomen aan een zogenaamde vergunningentafel om ervaring op te doen
met een meer integrale benadering van de afhandeling van aanvragen.

In de werkplannen 2018 is tijd ingeruimd voor een aantal ‘overige taken’ zoals ondersteuning bestuur en
beleidsafdelingen, bouwtoezicht, participatie in netwerken en/of externe overleggen, inbreng in
crisisorganisatie, als ook bezwaar en beroep. Belangrijkste oorzaak voor een intensivering op deze inzet is
de grote de vraag naar dossierinzage en dossierinformatie.

Een meer gedetailleerde verantwoording is opgenomen in bijlage 9.5.1.

3.3 Programma Toezicht en Handhaving
Het programma T&H bestaat uit de volgende werkvelden:
• Toezicht
• Overlast
• Duurzaamheid
• Handhaving
• Overige taken

2018 was een druk jaar waardoor het aantal uitgevoerde zaken binnen het programma T&H circa 5% boven
de prognose is uitgekomen. Voor één opdrachtgever is halverwege het jaar besloten om een aanvullend
incidentele opdracht te verlenen om het werk te kunnen afronden. Het programma is verder grosso modo
uitgevoerd conform de werkplannen. Voor 2018 was een aantal van 13.130 zaken gepland terwijl uiteindelijk
een aantal van 13.760 zaken is uitgevoerd. Kanttekening hierbij is dat de overdracht van de ketentaken op
asbestgebied nog niet kon worden afgerond.

Grafiek 3 Realisatiecijfers T&H 2015-2018




3.3.1    Toezicht

Toezicht wordt gepland na het doorlopen van een risicoanalyse om de schaarse capaciteit gericht in te
kunnen zetten.




                                                   10 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Tabel 3 Overzicht uitgevoerd toezicht

Toezicht                                                Gepland   Uitgevoerd
Wm planmatig toezicht (integrale controles)                 998           965
Themacontroles                                              989           946
Inventariserende controles                                  722           829
Hercontroles                                              1.457         1.425
Sanctiecontroles                                            579           615
Bodembescherming                                            181           192
Besluit Bodemkwaliteit                                      147           173
Totaal                                                    5.073         5.145

Tevens is een aantal meer specifieke en projectmatige werkzaamheden verricht zoals:
• Risico Register Gevaarlijke Stoffen (RRGS): controle van de inrichtingen die op de risicokaart staan op
   naleving van wetgeving en juistheid van gegevens in het RRGS.
• Project vuurwerk: controle op naleving van de regels rond opslag en verkoop van consumentenvuurwerk
• Controle op vuurwerkevenementen;
• Controle op bodem-energiesystemen (WKO’s);
• Ketentoezicht op grondstromen en asbest.

3.3.2       Overlast

Er zijn 2.753 overlastmeldingen geweest, bijna exact gelijk aan 2017, hetgeen ook de raming voor 2018 was.
Opvallend is dat de trend van jaarlijkse groei hiermee doorbroken is. 1.349 meldingen betreffen meldingen
van een unieke melder.

Grafiek 4 Overlastmeldingen per type overlast in 2018

                                      Overig; 241; 9%
          Opslag; 0; 0%                                                            Verontreiniging; 12; 0%

Licht; 51; 2%                                                                                    Afval; 44; 2%

        Geur; 452; 16%                                                                                           Afval
                                                                                                                 Geluid
                                                                                                                 Geur
                                                                                                                 Licht
                                                                                                                 Opslag
                                                                                                                 Overig
                                                                                                                 Verontreiniging


                                                                        Geluid; 1.953; 71%



Tabel 4 Aantal overlastmeldingen

Soort melding                       2014                   2015                 2016                  2017                    2018
Afval                                 71                     43                    36                   32                      44
Geluid                             1.243                  1.503                 1.598                1.977                   1.953
Geur                                 617                    408                   582                  577                     452
Licht                                 44                     69                    57                  108                      51
Opslag                                 9                      2                     3                    1                       0
Overig                                39                     28                    26                   19                     241
Verontreiniging                       23                     26                    12                   40                      12
Totaal                             2.046                  2.079                 2.314                2.754                   2.753




                                                            11 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>3.3.3    Duurzaamheid

De overheid wil het goede voorbeeld geven op het gebied van duurzaamheid. Dat doet zij door bijvoorbeeld
duurzaam in te kopen, door gemeentelijke gebouwen energiezuinig te maken en ook door duurzame
initiatieven te stimuleren. Duurzaamheid neemt ook een steeds belangrijkere plaats in het werkprogramma
van de ODH in. In 2018 is het volgende aan duurzaamheid gedaan.

Controles op duurzaamheid
Toezicht op duurzaamheid is regulier onderdeel van alle 965 controles op de Wet milieubeheer (Wm). Er
worden verbruiksgegevens opgevraagd en maatregelen via toezicht en handhaving afgedwongen.
Tevens zijn voor vier deelnemers deelcontroles duurzaamheid uitgevoerd als extra taak. Deze controles
bestaan uit het inventariseren van energieverbruik, besparingspotentieel en advisering t.a.v. de aankomende
informatieplicht. Gekozen is voor met name de stimulerende aanpak waarbij meerdere bezoeken aan een
bedrijf soms noodzakelijk zijn.

Programma duurzaamheid
De ODH heeft als uitgangspunt om gemeenten en provincie te ondersteunen bij het halen van
duurzaamheidsdoelstellingen. In oktober 2018 heeft de ODH in dit kader een duurzaamheidsdag
georganiseerd voor ambtenaren van gemeenten en provincie. Naast deze ambtelijke inbreng zal begin 2019
de bestuurders gevraagd worden hun behoefte ligt. De ambtelijke en bestuurlijke inbreng moeten samen
leiden tot een programma Duurzaamheid Omgevingsdienst Haaglanden 2019-2021.

EED
Sinds 2016 geldt voor veel bedrijven een auditverplichting in het kader van de Europese Energie-Efficiency
(EED). Het aantal te beoordelen locaties in Haaglanden bedraagt 2.000 waarvan per jaar van 500 bedrijven
energie-audits en plannen van aanpak moeten worden beoordeeld, steekproefsgewijs inrichtingen
gecontroleerd en gegevens vastgelegd. In totaal zijn er 735 EED-controles uitgevoerd.

Project Ondergronds Ruimtegebruik
In 2017 is gestart met het in kaart brengen van de onttrokken hoeveelheden grondwater t.b.v. het
bodemenergiesysteem (WKO) t.o.v. de vergunde hoeveelheden. Doel was om vergunningen van 250.000
m3 grondwateronttrekking te toetsen op de daadwerkelijke hoeveelheid. Daarna kunnen de vergunning
neerwaarts bijgesteld worden zodat meer bedrijven en instellingen een WKO-installatie kunnen laten
plaatsen. Hierdoor wordt een extra impuls gegeven aan de vermindering van de uitstoot van koolstofdioxide
(CO2) en stikstofoxiden (NOx). In 2018 is het project voortgezet en gekeken naar vergunningen van 150.000
m3. Voor het project zijn er 23 locaties bezocht.

Project Zorginstellingen
In 2018 is een project WKO Zorginstellingen gestart met als doel de huidige werking van de WKO-systemen
bovengronds én ondergronds te evalueren, knelpunten in kaart te brengen en maatregelen te formuleren in
het kader van optimalisatie (energiebalans, energierendement, energiebesparing etc.).
Er zijn 36 zorginstellingen geselecteerd, waarbij kansen liggen voor herstel van de energiebalans en een
goed energierendement. Dit kan leiden tot optimaal grondwaterbeheer, energiebesparing en de reductie van
CO2 en NOx.




                                                  12 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Project brijnlozingen versus WKO
Zo’n 300 glastuinbouwbedrijven in Haaglanden maken gebruik van omgekeerde osmose, waarbij grondwater
wordt onttrokken dat na zuivering mineraalarm water oplevert en gebruikt wordt als gietwater. Het afvalwater
dat vrijkomt is erg zout en wordt brijn genoemd. Dit brijn moet worden geloosd. Dit mag tot 2022, indien hier
maatwerk voor is verleend. Aangezien geloosd wordt in een watervoerend pakket dat ook intensief wordt
gebruikt door bodemenergiesystemen (WKO) is handhaving op het maximale debiet van belang. Een
doelmatig gebruik van de ondergrond is een dynamisch proces. Daarom is de ODH een project gestart
waarbij expliciet wordt gekeken naar osmose-installaties in relatie tot de nabij gelegen (open) bodemenergie-
systemen. Om een beter beeld te krijgen van deze installaties zijn in 2018 themacontroles uitgevoerd bij een
deel van deze installaties.

Ontzorgingsaanpak kantoren
In het kader van het SER-energieakkoord heeft de ODH in de afgelopen 2 jaar een “ontzorgings”-project
uitgevoerd om energiebesparing te realiseren bij de kantorensector. In Haaglanden zijn 1.600
kantoorpanden die samen verantwoordelijk zijn voor 7% van de totale CO2 uitstoot. Resultaat is dat de
controles – m.u.v. de kantoren die wel hebben meegedaan en waar advies gegeven kon worden - weinig
rendement hebben opgeleverd. Dit tegenvallend resultaat is ook eerder ervaren in projecten van de
afgelopen jaren. Het project WKO bij de glastuinbouw in 2017 is daarop een uitzondering. In de
tuinbouwsector wordt van een ontzorgingsproject de financiële meerwaarde van koeling en verwarming met
een WKO wel ingezien.

3.3.4    Handhaving

Bestuurlijke en strafrechtelijke handhaving staan in principe naast elkaar en hebben elk een eigen functie. Er
wordt gehandeld conform de sanctiestrategie waarbij de inzet van het instrumentarium afhankelijk is van
ernst van de overtreding en gedrag van de overtreder. Er waren 621 voornemens en lasten geraamd terwijl
er uiteindelijk 640 voornemens en lasten noodzakelijk zijn geweest. Het naleefgedrag bij het keuren van
stookinstallaties ligt erg laag omdat ondernemers het belang van keuren niet inzien en de keuringen voor
zich uit schuiven.

Sinds 2017 wordt de Bestuurlijke Strafbeschikking Milieu (BSB-m) in pilotvorm als handhavingsinstrument
ingezet op een limitatief aantal overtredingen. Binnen Haaglanden is in 2018 een aantal van 33 Bsbm
opgelegd voor overtredingen van de geluidsnormen (23), bodem (9) en vuurwerkopslag (1). Daarnaast zijn
23 processen verbaal opgemaakt voor geluid (18), bodem (0), vuurwerk (4) en Wm (1).

3.3.5    Overige taken

Er is tijd ingeruimd geweest voor overige taken zoals ondersteuning van bestuur en beleidsafdelingen,
bouwtoezicht, participatie in netwerken en/of externe overleggen, inbreng in crisisorganisatie. In dit kader is
de samenwerking met ketenpartners als waterschappen, ILT, ISZW, politie en OM verder uitgebouwd.

Samen met de LTO wordt informatie gegeven over milieuwet- en regelgeving. Ook is er samengewerkt met
het Haags Economisch Interventie Team (HEIT) bestaande uit gemeente, politie, douane, belastingdienst,
energiebedrijf Stedin, Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), UWV en Inspectie Sociale Zaken
en Werkgelegenheid. In 2018 is de ODH bij 57 gezamenlijke controles betrokken geweest. Hiermee wordt
een bijdrage geleverd aan het terugdringen van de zogenoemde georganiseerde en ondermijnende
criminaliteit.

Bij een aantal deelnemers is intensief geadviseerd t.a.v. evenementenbeleid en individuele
evenementenvergunningen.

Een meer gedetailleerde verantwoording is opgenomen in bijlage 9.5.2.




                                                    13 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>3.4 Klanttevredenheidsonderzoek
In het jaar 2018 heeft wederom een klanttevredenheidsonderzoek (kto) bij bedrijven en particulieren
plaatsgevonden. De response bedraagt 29%.

Bedrijven
Het betreft hier bedrijven als “aanvragers” van vergunningen en toetsingen en bedrijven waarop toezicht
wordt uitgeoefend. Uit de resultaten van het kto blijkt dat 88% van ondervraagden bedrijven tevreden is,
waarvan zelfs 29% zeer tevreden. 12% gaf aan ontevreden te zijn over de dienstverlening. De resultaten zijn
vergelijkbaar met 2017.

Burgers
Het betreft hier particulieren als melders van overlastsituaties veroorzaakt door bedrijven. Dit kunnen
bijvoorbeeld klachten zijn over geluid of geur. Uit de resultaten van het kto blijkt dat 50% van de
ondervraagden tevreden is, waarvan 14% zeer tevreden. 50% gaf aan ontevreden te zijn over de
dienstverlening. Het gaat dan vaak om overlastsituaties waarbij geen sprake blijkt te zijn van overtredingen
van wet- en regelgeving waardoor de oorzaak niet weggenomen wordt en de klager ontevreden blijft.

Een meer gedetailleerde verantwoording is opgenomen in bijlage 9.5.3.




                                                   14 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>4 Paragrafen
In het Besluit Begroting en Verantwoording zijn zeven verplichte paragrafen opgenomen voor provincies,
gemeenten en hun gemeenschappelijke regelingen. Deze zijn niet allemaal relevant voor de
omgevingsdienst. Om die reden zijn de paragrafen lokale heffingen, grondbeleid en verbonden partijen niet
opgenomen.

4.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Het weerstandsvermogen geeft een indicatie in welke mate de ODH staat is onvoorziene tegenvallers op te
vangen. Inzicht in het weerstandsvermogen van de ODH is dus bijzonder belangrijk om de continuïteit van
de organisatie te kunnen garanderen. Het weerstandsvermogen kan worden bepaald als het risicoprofiel
bekend is. Het risicoprofiel omvat alle onderkende risico’s voor de dienst, waarbij per risico de mate van
beheersing is vastgesteld om inzicht te verkrijgen in hoeverre een risico daadwerkelijk kan optreden.
Vervolgens kan een relatie worden gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico’s, waarvoor we geen
maatregelen hebben getroffen (de benodigde weerstandscapaciteit) en de middelen en mogelijkheden die
we als dienst beschikbaar hebben om niet begrote, substantiële kosten financieel op korte termijn af te
kunnen dekken (de beschikbare weerstandscapaciteit).

Als omgevingsdienst streven we na om de impact van de risico’s te minimaliseren. Dit betekent dat we een
weerstandscapaciteit beogen dat ten minste voldoende is. In de door het Algemeen Bestuur op 27 juni 2016
vastgestelde Nota Weerstandsvermogen en risicomanagement is een gewenst ratio voor de
weerstandscapaciteit vastgesteld tussen de 1,0 en 1,4. Daarnaast is bepaald dat de maximumomvang van
de incidentele weerstandscapaciteit is gebaseerd op het risicoprofiel waarbij voor de gekwantificeerde
risico’s en niet-gekwantificeerde risico’s wordt uitgegaan van een maximum van 5% van de bij begroting
geraamde structurele exploitatielasten; voor het deel dat uitgaat boven de 5% zijn de deelnemers
verantwoordelijk.

Tabel 5 Richtlijnen weerstandscapaciteit

 Betekenis ratio                                    Ratio weerstandscapaciteit
 Uitstekend                                         > 2,0
 Ruim voldoende                                     1,4 < X < 2,0
 Voldoende                                          1,0 < x < 1,4
 Matig                                              0,8 < X < 1,0
 Onvoldoende                                        0,6 < X < 0,8
 Ruim onvoldoende                                   < 0,6

Tabel 6 Weging risicoprofiel (financiële bandbreedte en waarschijnlijkheid)

Klasse Kans (waarschijnlijkheid)
Kans
1. Zeer klein                                      1-20%
2. Klein                                           21-40%
3. Gemiddeld                                       41-60%
4. Groot                                           60-80%
5. Zeer groot                                      81-100%

Klasse Financiële Bandbreedte
Financiële gevolgen
1. Zeer klein                                     Financieel risico x < € 50.000
2. Klein                                          € 50.000 < x > € 100.000
3. Gemiddeld                                      € 100.000 < x > € 200.000
4. Groot                                          € 200.000 < x > € 500.000
5. Zeer groot                                     x > € 500.000


                                                    15 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Met behulp van een risicoscore kunnen risico’s worden gerangschikt en wordt inzichtelijk welke risico’s
het meest belangrijk zijn om te worden beheerst. De risicoscore wordt bepaald door de klassen van
kans en gevolg te vermenigvuldigen volgens onderstaande formule, waarbij de maximale score 25 is
(5*5).

Tabel 7 Risicomatrix.

                                                Impact
                                              x      € 50.000       € 100.000    € 200.000          x
                                             <         <x>             <x>          <x>             >
                                          € 50.000  € 100.000       € 200.000    € 500.000     € 500.000
 Kans     Zeer groot (81-100%)                5         10              15           20            25
          Groot (61-80%)                      4          8              12           16            20
          Gemiddeld (41-60%)                  3          6               9           12            15
          Klein (21-40%)                      2          4               6            8            10
          Zeer klein (0-20%)                  1          2               3            4             5

4.1.1    Weerstandscapaciteit

De weerstandscapaciteit bestaat uit de structurele weerstandscapaciteit (de post onvoorzien) en de
incidentele weerstandscapaciteit (de algemene reserve). Voorzieningen behoren niet tot de
weerstandscapaciteit.

De weerstandscapaciteit inclusief de post onvoorzien (2019) bedraagt, rekening houdende met
onttrekkingen uit de Algemene reserve waarover reeds besluitvorming heeft plaatsgevonden, ultimo 2018
€ 1.211.300. De incidentele weerstandscapaciteit (exclusief onvoorzien) bedraagt € 1.166.900. Rekening
houdende met het voorstel een bedrag van € 125.400 uit het rekeningresultaat te bestemmen voor
budgetoverheveling ontheffingen soortenbescherming komt de incidentele weerstandscapaciteit uit op een
bedrag van € 1.071.400.

Tabel 8 Weerstandscapaciteit

                                                                                  Nog te            Restant
Weerstandscapaciteit                                             Bedrag
                                                                                 muteren           capaciteit
Algemene Reserve (stand per 31-12-2018)                            1.166.870         -95.484          1.071.386
Onvoorzien (structureel)                                              44.400               0             44.400
Totaal weerstandscapaciteit                                        1.211.270         -95.484          1.115.786

In 2019 zijn nog de volgende mutaties in de Algemene reserve te verwachten:
• Storting rekeningresultaat 2018                                                              €      167.316
• Onttrekking rekeningresultaat 2018 t.b.v. budgetoverheveling ontheffingen soorten-
    bescherming                                                                                € -/- 125.400
• Onttrekking egalisatie deelnemersbijdrage als gevolg van productiviteitsstijging 2019        € -/- 137.400
Totaal                                                                                         € -/- 95.484

4.1.2    Risicoanalyse

Het Algemeen Bestuur heeft op 27 juni 2016 de Nota Weerstandsvermogen en risicomanagement
vastgesteld. Het risicoprofiel is berekend op een kwantificeerbaar risico van € 1.020.000. De
weerstandscapaciteit bedraagt, na aftrek van onttrekkingen in de Algemene reserve waarover reeds
besluitvorming heeft plaatsgevonden en de voorstellen voortvloeiende uit deze jaarrekening
(resultaatbestemming en voorstellen budgetoverheveling), exclusief de post onvoorzien € 1.071.400.

Het AB heeft tevens besloten om de maximumomvang van de weerstandscapaciteit (algemene reserve) te
baseren op het risicoprofiel waarbij voor de gekwantificeerde risico’s en niet-gekwantificeerde risico’s wordt
uitgegaan van een maximum van 5% van de bij begroting geraamde structurele exploitatielasten. Het totaal
van de geraamde structurele exploitatielasten bedraagt over 2019 € 22.061.500 zodat de maximumomvang
kan worden bepaald op 5% van € 22.061.500 is € 1.103.100. Op basis van het risicoprofiel bedraagt de
omvang € 1.020.000. Daarmee is de in de Algemene reserve aanwezige weerstandscapaciteit € 51.400


                                                    16 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>hoger dan noodzakelijk voor een weerstandsratio van 1,0 en € 31.700 minder dan de afgesproken
maximumomvang van de weerstandscapaciteit.

4.1.3            Beheersmaatregelen

Bij de vaststelling van de Nota Weerstandsvermogen en risicomanagement in 2016 is besloten gebruik te
maken van het model Integraal risicomanagement, een standaard methodiek voor het identificeren en
beheersen van risico’s. Naar aanleiding van de controle 2017 en de interim-controle 2018 is geconstateerd
dat het riskmanagement proces rondom frauderisico’s niet is geformaliseerd en daarmee ook onvoldoende is
belegd binnen de organisatie. Daarnaast vragen de toegenomen cyberrisico’s en de privacywetgeving om
nieuwe maatregelen. In verband daarmee is de implementatie van het model Integraal risicomanagement
vertraagd als gevolg waarvan het risicoprofiel (zie tabel 9) ongewijzigd is gebleven.

De planning is erop gericht om de risico’s en de daarvoor benodigde beheersmaatregelen eind 2019 in kaart
te hebben gebracht en gekwantificeerd, waarna – indien nodig – het risicoprofiel wordt aangepast.

Tabel 9 Risicoprofiel

                                                                                                           Risico-                              Bandbreedte Benodigde weerstands-
            Soort risico                 Omschrijving risico              Effect        Impact       Kans          Beheersmaatregel
                                                                                                            score                             financieel risico   capaciteit
Bedrijfsproces                     Uitval bijzondere                Exploitatieverlies Zeer groot Gemiddeld 15 Verzuimbeleid                      € 0,8 miljoen            400.000
                                   omstandigheden
Juridisch/aansprakeljkheid         Aansprakelijkheid handelen       Exploitatieverlies Groot      Gemiddeld    12   Aansprakelijkheids-          € 0,5 miljoen             200.000
                                   ODH                                                                              verzekering
Materieel                          Uitval van hard- en              Exploitatieverlies Zeer groot Zeer klein   5    Noodstroomvoorziening        € 2,0 miljoen             200.000
                                   softwaresystemen                                                                 en uitwijk
                                   Het buiten gebruik zijn van de   Exploitatieverlies Zeer groot Zeer klein   5    -                            € 1,4 miljoen             140.000
                                   huisvesting
Product/dienst                     Verschil vraag en aanbod         Schaalnadeel      Zeer groot Zeer klein    5    Flexibele schil (nog te      € 0,8 miljoen              80.000
                                   producten en diensten                                                            vormen)
Totaal gekwantificeerde risico's                                                                                                                                         1.020.000


Ten aanzien van de in het risicoprofiel opgenomen risico’s zijn de volgende beheersmaatregelen getroffen:
1. Uitval door bijzondere omstandigheden zoals ziekteverzuim: het verzuimbeleid en de toepassing
   daarvan binnen de ODH heeft ook in 2018 nadrukkelijk aandacht gekregen. Langdurige ziektegevallen
   worden met regelmaat met de leidinggevenden besproken in het Sociaal Medisch Team (SMT) met als
   doel een zo snel mogelijke re-integratie. Tevens wordt aandacht besteed aan eventueel veelvuldig kort
   verzuim;
2. Aansprakelijkheid door handelen ODH: voor zover de dienst aansprakelijk wordt gesteld voor enige vorm
   van schade is een verzekering afgesloten. Er bestaat de mogelijkheid dat er gedeeltelijke dekking zal
   zijn. Een inschatting te maken van een orde van grootte is ondoenlijk omdat de diversiteit van mogelijke
   aansprakelijkheidsstellingen groot is. Omdat voor grote bedragen er naar verwachting een afwijkend
   proces zal worden gelopen, is in dit kader een bedrag van € 0,5 miljoen in relatie tot het
   weerstandsvermogen benoemd;
3. Uitval hard- en softwaresystemen: ten aanzien van de hardware is door middel van het realiseren van
   uitwijkmogelijkheden als mede het optimaliseren van de condities in de primaire werksituatie net als in
   2016 geïnvesteerd in het beperken van de risico’s. Bij een calamiteit zullen deze voorzieningen ervoor
   zorgdragen dat zowel het bedrijfsproces als de beschikbaarheid van gegevens niet voor lange tijd
   ontregeld zijn en er geen data verloren gaan;
4. Het buiten gebruik zijn van de huisvesting: de ODH maakt als huurder gebruik van een deel van het
   gebouw van de provincie Zuid-Holland. Bij brand of een andere calamiteit waarbij de huisvesting
   verloren gaat moet zo snel als mogelijk naar vervangende huisvesting worden gezocht;
5. Verschil vraag en aanbod producten en diensten: doel van de ODH is een dienst te zijn die in staat is
   doelmatig en doelgericht de huidige en toekomstige VTH-taken uit te voeren en integrale adviezen uit te
   brengen over ontwikkeling en behoud van een duurzame leefomgeving. Het streven is erop gericht deze
   kennis binnen de dienst beschikbaar te hebben. Incidenteel gevraagde kennis kan ‘van de markt’
   worden betrokken. De strategische personeelsplanning is daarop afgestemd. Doel is een relatief grote
   harde kern te hebben met veel kennis en expertise en daaromheen een flexibele schil om incidentele
   vragen en fluctuaties in de vraag van regulier werk op te kunnen vangen.




                                                                                      17 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>4.1.4          Ratio

De verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit wordt
weergegeven in een ratio. Deze bedraagt ultimo 2018 € 1.071.400 / € 1.020.000 = 1,1.

Op basis van de in de Nota Weerstandsvermogen en risicomanagement opgenomen waarderingstabel kan
het weerstandsvermogen ultimo 2018 als ‘voldoende’ worden beoordeeld.

4.1.5          Kengetallen weerstandsvermogen en risicobeheer

In 2015 is het Besluit begroting en verantwoording (BBV) aangepast. De aanpassing houdt in de begroting
en het jaarverslag een zestal kengetallen moeten worden opgenomen: een kengetal netto schuldquote, een
kengetal netto schuldquote gecorrigeerd voor alle leningen, een kengetal solvabiliteitsratio, een kengetal
structurele exploitatieruimte, een kengetal grondexploitatie en een kengetal belastingcapaciteit. De
laatstgenoemde twee kengetallen zijn niet van toepassing op de ODH.

Tabel 10 Kengetallen weerstandsvermogen en risicobeheer

Kengetallen                                                 Realisatie 2014 Realisatie 2015 Realisatie 2016 Realisatie 2017 Begroting 2018 Realisatie 2018
Netto schuldquote                                                    -11,3%          -13,9%          -10,5%           -4,3%          -4,8%           -1,6%
Solvabiliteitsratio                                                   19,1%           20,6%           17,1%          10,2%            8,0%            7,6%
Structurele exploitatieruimte                                          3,0%            5,5%            1,5%           -1,4%          -1,4%           -0,5%


De netto schuldquote geeft de verhouding weer van de vlottende activa minus de vlottende passiva ten
opzichte van het totaal saldo van baten, exclusief mutaties reserves. De netto schuld weerspiegelt het
niveau van de schuldenlast van de ODH ten opzichte van de eigen middelen.

De solvabiliteitsratio geeft de verhouding weer van het eigen vermogen ten opzichte van de totale passiva
en geeft aan in welke mate de ODH het eigen vermogen kan inzetten voor de dekking van de schulden (in
hoeverre is de ODH in staat aan haar financiële verplichtingen te voldoen).

De structurele exploitatieruimte geeft de verhouding weer van de structurele lasten en baten ten opzichte
van het saldo van de baten (het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele
onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten (exclusief mutaties reserves) en
uitgedrukt in een percentage5).

In bijlage 9.3 is een berekening van de ratio’s opgenomen.

4.2 Financiering
4.2.1          Schatkistbankieren

Met ingang van 15 december 2013 is de wet Schatkistbankieren voor decentrale overheden in werking
getreden. Deelname van de decentrale overheden aan schatkistbankieren draagt bij aan een lagere EMU-
schuld van de collectieve sector (Rijk en decentrale overheden gezamenlijk). Iedere euro die decentrale
overheden aanhouden in de schatkist, vermindert de externe financieringsbehoefte van het Rijk. Voor de
ODH betekent dat de betaalrekening geen langdurig saldo groter dan € 250.000 mag hebben. Boven deze
limiet moet het bedrag afgeroomd worden naar de tussenrekening bij de BNG. Deze tussenrekening wordt
dagelijks op € 0 afgeroomd ten laste of gunste van de ‘schatkist’.

4.2.2          Kasgeldlimiet en de renterisiconorm

Gedurende het hele jaar is er een positief liquiditeitensaldo geweest. De kastgeldlimiet en renterisico-norm is
dan ook niet overschreden.

4.2.3          Kredieten

Op 22 juni 2017 heeft het Algemeen Bestuur een investeringskrediet ICT beschikbaar gesteld van
€ 2.200.000. Bij besluit van 30 november 2017 is het investeringskrediet ICT met € 175.000 verhoogd naar
€ 2.375.000. Bij Voorjaarsnota 2018 is voor de aanschaf van tablets t.b.v. een mobiele toezichts-applicatie

5
 Het percentage van -2,5% geeft de stand weer per 31-12-2018. Ultimo 2018 was sprake van een structureel exploitatietekort vanwege
het AB-besluit om in 2018 een deel van de structurele lasten te dekken middels een incidentele onttrekking aan de Algemene reserve.
                                                             18 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>een aanvullend krediet van € 75.000 beschikbaar gesteld, waarmee het totale ICT-krediet is verhoogd naar
€ 2.450.000. Voor een overzicht van de kredieten wordt verwezen naar tabel 12 bij paragraaf 4.4.

4.3 Bedrijfsvoering
De afdeling Bedrijfsvoering ondersteunt de uitvoering van de milieuprogramma’s. Het welslagen van deze
programma’s is mede afhankelijk van de doelmatigheid, transparantie en kwaliteit van de bedrijfsvoering. De
externe dienstverlening is gebaat bij een goede interne bedrijfsvoering. De paragraaf bedrijfsvoering geeft
inzicht in de stand van zaken en de realisatie van de beleidsvoornemens ten aanzien van de bedrijfsvoering.

Tot en met 2017 werden de kosten van alle ondersteunende activiteiten die niet rechtstreeks aan de
programma’s konden worden toegerekend over de programma’s verdeeld op basis van de direct aan de
programma’s toe te rekenen fte’s op begrotingsbasis. Met ingang van 2018 worden de kosten van de
ondersteunende activiteiten, hierna te noemen overhead, op één centrale plaats in de begroting vermeld.
Voor een toelichting wordt verwezen naar 5.1.5.

4.3.1    Personeel en organisatie

In 2018 hebben een aantal structurele taakuitbreidingen plaatsgevonden (ter hoogte van bijna € 0,8 miljoen).
De overhead groeit mee naar rato. De huisvesting begint hierdoor krap te worden. De ODH heeft conform
het gestelde in het huurcontract uitbreiding gevraagd per 1-1-2019 bij de verhuurder die tot op heden hier
niet op gereageerd heeft.

In 2018 is er nog sprake geweest van frictiekosten als gevolg van enkele ‘van-werk-naar werk’-trajecten die
het gevolg waren van de reorganisatie in 2016. Eind 2018 zijn deze trajecten beëindigd wat niet bij allen tot
de gewenste vervolgbaan heeft geleid. Vanaf 1-1-2019 is er sprak van enkele WW-gerechtigden, waarvoor
de ODH risicodrager is. Er resteren nog enkele boven-formatieve medewerkers in de BV-organisatie met
bijbehorende frictiekosten.

Het relatief hoge aantal vacatures zit voornamelijk in het primaire proces en is beperkt in de overhead. Er
wordt gestreefd naar een maximum van 10% bij T&V waar een groot deel van het werk vraag gestuurd en/of
additioneel, dus van tijdelijke aard is. In de rest van de organisatie wordt gestreefd naar een maximale
flexibele schil van 5%.

Het ziekteverzuimpercentage is over 2018 inclusief zwangerschappen en langdurig zieken (langer dan een
half jaar) uitgekomen op 6,77%. Het streefcijfer voor ziekteverzuim voor de ODH is 4,5%. In tabel 11 is het
verloop weergegeven over de periode 2014 t/m 2018.

Het gemiddelde ziekteverzuimpercentage in 2017 bij gemeenten landelijk is 5,4% (bron: Enquête
Personeelsmonitor 2017 A&O fonds). Bij het opmaken van de jaarrekening waren nog geen landelijke cijfers
bekend over 2018. Het ODH-verzuimpercentage 2018 afgezet tegen het landelijk gemiddelde over 2017 ligt
bij de ODH 1,4% hoger. De cijfers worden elk kwartaal besproken in het Sociaal Medisch Overleg.




                                                   19 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Tabel 11 Personeelsmonitor

Personeelsmonitor ODH                                  2014          2015          2016          2017          2018

Formatie en bezetting (ultimo jaar)
Primair proces (exclusief management)                     151,4         150,7         155,7         161,0         166,1
Ondersteuning (inclusief management)                       50,5          49,9          48,1          48,1          47,6
Formatie                                                  201,9         200,6         203,8         209,1         213,7
Bezetting                                                     -         190,5         191,7         199,3         182,4
Vacatureruimte                                                -          10,1          12,1           9,8          31,3
% overhead van totale formatie                             25,0          24,9          23,6          23,0          22,3
Gemiddelde leeftijd                                        48,0          48,6          49,0          49,6          49,4

Instroom, doorstroom, uitstroom
% vacatureruimte van gemiddelde formatie                        -             -           5,5           5,3           9,7
Instroom                                                        -             -             9            14            13
Doorstroom                                                      -             -             3            11             1
Uitstroom                                                       -             -             5             9            25
Aantal medewerkers generatiepact (ultimo jaar)                  -             -            17            24            22

Ziekteverzuim
% verzuim                                                     6,1           5,8           7,2           6,0           6,8

Opleiding en ontwikkeling
Totaal opleidingskosten                                 377.262       263.014       448.732       266.279       282.165
Gemiddelde opleidingskosten per fte                           -         1.381         2.341         1.336         1.547
% opleidingskosten van totale loonsom                         -           2,0           3,3           1,8           1,9

Strategische personeelsplanning
Salariskosten                                         13.267.416    13.428.302    13.765.214    14.897.616    15.008.714
Externe inhuur (exclusief inhuur ICT)                  1.071.138       704.226     1.801.430     1.284.143     1.905.751
Totale loonkosten                                     14.338.554    14.132.528    15.566.644    16.181.759    16.914.465
Gemiddelde loonkosten per fte                                  -             -        72.031        76.203        78.641
% externe inhuur van totale loonkosten                       7,5           5,0          11,6           7,9          11,3

4.3.2     Klachten handelen ODH

Bij de ODH komen drie soorten klachten binnen:
1. Over overlast (van bedrijven);
2. Over de wijze waarop de ODH taken uitvoert (dienstverlening als tijdigheid, inhoudelijke standpunten
     etc. dit alles buiten de scope van bezwaar en beroep);
3. Over houding en gedrag van medewerkers van de ODH (bejegening).
Klachten van de eerste soort leiden tot toezicht en mogelijk handhaving. Klachten van het tweede en derde
soort vallen onder hoofdstuk 9 van de Algemene wet bestuursrecht.

De grens tussen bezwaar, klacht of enkel ongenoegen over het feit dat er gehandhaafd wordt is in de
praktijk niet altijd even scherp. In gevallen waar concreet rechtsgevolg aan de orde is, zal bij onduidelijkheid
meestal de juridische route van bezwaarbehandeling gevolgd worden. In gevallen waarin ongenoegen over
handhaving in een gesprek met de toezichthouder tot helderheid gebracht wordt, zal ook geen sprake zijn
van een formeel klachttraject. Ook kan er sprake zijn van gevallen waarin de betrokkene alle juridische
mogelijkheden inzet om handhaving tegen overtredingen te voorkomen.

In 2018 zijn twee formele klachten over het handelen van de ODH geregistreerd. Beide klachten betroffen
handhavingszaken.
• Een klacht over de volledigheid van de beantwoording van een verzoek om informatie is gegrond
    verklaard. Naar aanleiding van de klacht is nader onderzoek verricht. De verzonden informatie bleek
    inderdaad onvolledig en is aangevuld. Naar aanleiding van de klacht is de procedure op dit punt
    aangepast.
                                                   20 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>•   Een klacht had betrekking op het vermeende weigeren in de nachtelijke uren te meten naar aanleiding
    van overlastmeldingen. Uit raadpleging van het geautomatiseerde registratiesysteem en uit gesprekken
    met intern betrokkenen bleek dat de ODH ruim aandacht aan de overlastmeldingen heeft besteed, ook
    middels een permanente meetopstelling gedurende nachtelijke uren. Daaruit was geen grondslag naar
    voren gekomen om handhavend op te treden. In nader gesprek met klager is daarover gedetailleerd
    uitleg gegeven; de ondervonden overlast kon daarmee helaas niet worden weggenomen.

De uit 2017 nog openstaande klacht is in 2018 afgerond. Het betrof een klacht van een ondernemer met
betrekking tot de formele toon in de ODH-correspondentie die leidde tot juridisering in plaats van
oplossingen. In een gesprek met klager over de historie van de betreffende locatie onder de vorige eigenaar
en de procedure omtrent periodiek toezicht en landelijke handhavingsstrategie is voorgesteld om uit de
impasse te geraken door het opnieuw starten van het toezichttraject met een andere toezichthouder. Klager
was tevreden met deze uitkomst en heeft dat na het eerstvolgend controle bezoek bevestigd.

Geen van de klachten heeft geleid tot een juridisch vervolgtraject. Wel is een intern verbeterpunt naar voren
gekomen.

4.3.3     Informatisering en automatisering

Er zijn heel veel ontwikkelingen gaande op dit vlak zoals de trend naar een steeds meer digitale overheid, de
komst van de omgevingswet, geo-gebaseerde gegevensverwerking en razendsnelle technologische
ontwikkelingen. Dit alle heeft grote consequenties daarvan voor de l-huishouding.

De ODH heeft in 2018 de volgende ontwikkelstappen gezet: vaststelling van het TMLO-metadatamodel,
vervanging van hardware (werkplekken en laptops), overgang naar Microsoft Office 365 inclusief Mobile
Device Management (informatiebeveiliging), OLO en Bodem-Energie-Online geïmplementeerd, intro
beveiligde bestanden-uitwissel applicatie File Cap (AVG-proof) ter vervanging van WeTransfer, start
aanbesteding vervanging zaaksysteem SquitXO en afronding aanbesteding nieuwe technisch beheerder.
Ook zijn er stappen gezet in de ontwikkeling van een toekomstvisie van de benodigde informatiehuishouding
(Architectuurvisie Informatievoorziening) voor Omgevingsdiensten in Nederland. De ODH heeft hier een
belangrijke bijdrage aan geleverd. In dit document is een toekomstvisie opgesteld hoe een OD zijn
huishouding moet inrichting om straks in 2021 aan te kunnen sluiten bij het Digitale Stelsel Omgevingswet
(DSO).

4.3.3.1   Informatiebeveiliging

De ODH hecht sterk aan een goede informatiebeveiliging. De security-officer is in 2018 bezig geweest met
de verdere uitrol. De projectgroep ter voorbereiding van de komst van de Algemene verordening
gegevensbescherming (AVG) heeft zijn werk afgerond. De Functionaris Gegevensbescherming (FG) is
benoemd en de nodige activiteiten zijn uitgevoerd om AVG-proof te zijn.

4.3.3.2   Digitale informatievoorziening

Het cluster Documentaire Informatie Voorziening (DlV) is verantwoordelijk voor tijdige postverwerking (zowel
inkomend als uitgaand, papier en digitaal) en voor archivering. De voormalige post en reprokamer is
ontwikkeld naar een moderne professionele Documentatie en lnformatie Voorzieningsorganisatie. De ODH
werkt volledig digitaal maar heeft nog stappen te zetten in het digitaliseren en ontsluiten van de
overgenomen archieven. De implementatie van een Document Management Systeem (DMS) en een Record
Management Applicatie (RMA) t.b.v. een adequate en rechtmatige archivering is volop bezig, heeft
vertraging gekend in 2018 in de implementatie en wordt voltooid in 2019.

4.4 Onderhoud kapitaalgoederen
Deze paragraaf heeft tot doel te laten zien hoe de ODH de instandhouding waarborgt van de
kapitaalgoederenvoorraad. De kapitaalgoederen van de ODH bestaan uit twee onderdelen: investeringen in
ICT en investeringen in huisvesting/inventaris. De kapitaallasten en onderhoudskosten van deze
investeringen zijn opgenomen in de exploitatie.

Bij besluit van 22 juni 2017 heeft het Algemeen Bestuur bij Voorjaarsnota 2017 een investeringskrediet ICT
van € 2.200.000 beschikbaar gesteld. Bij besluit van 30 november 2017 heeft het Algemeen Bestuur bij
Najaarsnota 2017 nog aanvullend bedrag van € 175.000 beschikbaar gesteld. Bij Voorjaarsnota 2018 is voor

                                                   21 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>de aanschaf van tablets t.b.v. een mobiele toezichts-applicatie een aanvullend krediet van € 75.000
beschikbaar gesteld, waarmee het totale ICT-krediet is verhoogd naar € 2.450.000. Ultimo 2018 was hiervan
nog € 1.380.000 beschikbaar.

Van het krediet huisvesting en inventaris van in totaal € 354.000 was ultimo 2018 nog een restantbudget
beschikbaar van € 25.000.

In tabel 12 is een totaaloverzicht opgenomen.

Tabel 12 Kredietoverzicht

                                                                   Uitgaven t/m                    Totaal        Restant
Materiële vaste activa                                Krediet                     Uitgaven 2018
                                                                       2017                       uitgaven       krediet
(Vervangings)investering ICT                           1.225.000            9.417       574.190        583.607      641.393
Vervangingsinvestering DMS/RMA                           925.000         298.120        188.224        486.344      438.656
Vervangingsinvestering ICT nog te bepalen                300.000                0             0              0      300.000
Totaal ICT krediet                                     2.450.000         307.537        762.414      1.069.951    1.380.049

Huisvesting en inventaris                                269.200         219.032         25.136       244.168       25.032
Gereedschappen, meet- en geluidsapparatuur                84.800          51.686         33.111        84.797            3
Totaal Krediet Huisvesting en Inventaris                 354.000         270.718         58.247       328.965       25.035

Totaal                                                 2.804.000         578.255       820.661      1.398.916    1.405.084




                                                  22 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>5 Jaarrekening
5.1 Programmaverantwoording
In dit hoofdstuk vindt u de verantwoording 2018 per programma.

Tabel 13 Programmaverantwoording
Omschrijving                                  Realisatie        Primitieve         Indexatie          Resultaat-       VJN          NJN             Administr.        Begroting 2018       Realisatie      Verschil
                                                2017          begroting 2018         2018          bestemming 2017     2018         2018            wijzigingen        na wijziging          2018           2018

1 Programma Toetsing en Vergunningverlening       7.450.487         6.671.500           167.600                  0        263.000            900         1.407.700          8.510.700          7.295.094      1.215.606
2 Programma Toezicht en Handhaving                6.125.825         5.937.200            67.900            167.600        229.600          4.800            24.900          6.432.000          6.486.374        -54.374
Totaal lasten programma's                        13.576.312        12.608.700           235.500            167.600        492.600          5.700         1.432.600         14.942.700         13.781.468      1.161.232

3 Algemene dekkingsmiddelen                     -21.622.346       -19.970.700           -549.700                 0       -716.700          -5.700       -1.666.600        -22.909.400        -22.243.410       -665.990
4 Overhead                                        9.222.286         7.596.500            313.900                 0        248.200               0          234.000          8.392.600          8.737.051       -344.451
5 Heffing Vpb                                             0                 0                  0                 0              0               0                0                  0                  0              0
6 Onvoorzien                                              0            40.300                300                 0        -24.100               0                0             16.500                  0         16.500
Saldo van baten en lasten                         1.176.252           274.800                  0           167.600              0               0                0            442.400            275.109        167.291

7   Mutaties reserves

    Stortingen reserves
    AR: resultaat jaarrekening 2016                 336.686                    0               0                 0             0               0                  0                 0                  0               0
    AR: resultaat jaarrekening 2017                       0                    0               0             2.400             0               0                  0             2.400              2.379              21
    Onttrekking reserves
    AR: saldo jaarrekening 2016                    -336.686                 0                  0                  0            0               0                  0                 0                  0                0
    AR: saldo jaarrekening 2017                           0                 0                  0           -131.300            0               0                  0          -131.300           -131.279              -21
    AR: programma Duurzaamheid                            0                 0                  0            -38.700            0               0                  0           -38.700            -38.725               25
    AR: dekking taakstelling                       -363.594                 0                  0                  0            0               0                  0                 0                  0                0
    AR: resultaatbestemming 2016                    -84.075                 0                  0                  0            0               0                  0                 0                  0                0
    AR: restitutie projectgelden                   -689.262                 0                  0                  0            0               0                  0                 0                  0                0
    AR: project ICT/DIV                            -100.000                 0                  0                  0            0               0                  0                 0                  0                0
    AR: egalisatie deelnemersbijdrage               -70.600          -274.800                  0                  0            0               0                  0          -274.800           -274.800                0
Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves       -1.307.531          -274.800                  0           -167.600            0               0                  0          -442.400           -442.425               25

Gerealiseerd resultaat                             -131.279                    0               0                 0             0               0                  0                    0        -167.316        167.316



5.1.1               Toelichting programma’s

De programma’s zijn direct gerelateerd aan de uitvoerende afdeling met dezelfde benaming.

Tabel 14 Afwijkingen per programma op kostensoort

Kostensoort                                         Programma Toetsing en Vergunningverlening      Programma Toezicht en Handhaving
                                                    Begroting 2018                             Begroting 2018
                                                     na wijziging Realisatie 2018 Verschil 2018 na wijziging Realisatie 2018 Verschil 2018

1. Personeel                                                   6.503.800                       6.250.443                253.357                 6.230.700                     6.320.273                    -89.573
2. Kapitaallasten                                                      0                               0                      0                         0                             0                          0
3. Indirecte kosten                                              270.800                         270.648                    152                   103.100                       102.920                        180
4. Additionele projecten                                       1.736.100                         774.003                962.097                    98.200                        63.180                     35.020
5. Onvoorzien                                                          0                               0                      0                         0                             0                          0
                                                               8.510.700                       7.295.094              1.215.606                 6.432.000                     6.486.374                    -54.374

5.1.2               Programma Toetsing en Vergunningverlening

Het programma T&V laat een onderschrijding zien € 1.215.600. Hiervan heeft een bedrag van € 962.100
betrekking op additionele opdrachten, waarvan op realisatiebasis minder is uitgegeven dan geraamd (zie
5.1.4.2). Van de additionele opdrachten wordt een bedrag van € 172.400 doorgeschoven naar 2019. De
reguliere exploitatie is per saldo € 253.500 lager uitgevallen dan geraamd:
• Lagere personeelslasten (salarissen, inhuur derden, opleidingskosten en
    algemene personeelskosten)                                                          €       253.400
• Lagere indirecte kosten (huisvesting, ICT, vervoer en overige bedrijfskosten)         €            100
Totaal                                                                                  €       253.500

De personeelslasten zijn lager uitgevallen dan geraamd met name de beperkte capaciteitsinzet ontheffingen
soortenbescherming en door de uitstroom van medewerkers waarvan de werving/vervanging ultimo 2018
nog niet was afgerond met lagere salariskosten tot gevolg.

De aanvragen voor ontheffingen soortenbescherming zijn in 2018 veel hoger uitgevallen dan geraamd. De
provincie Zuid-Holland heeft via een additionele opdracht een bedrag beschikbaar gesteld van € 300.000,

                                                                                                      23 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>welk bedrag is toegevoegd aan het werkplan 2018. Als gevolg van een tekort aan deskundigheid (o.a.
ecologen) op het vlak van soortenbescherming heeft de beperkt beschikbare capaciteit in de markt
limiterend gewerkt op de werkcapaciteit, waardoor een aanzienlijk aantal aanvragen nog niet is verwerkt.
Voor de afhandeling wordt voorgesteld van het resultaat over 2018 een bedrag van € 125.400 over te
hevelen naar 2019.

Voor een toelichting op de kostensoorten wordt verwezen naar bijlage 9.1.

5.1.3          Programma Toezicht en Handhaving

Het programma T&H laat een overschrijding zien € 54.400. De additionele opdrachten laten een
onderschrijding zien van € 35.000 doordat op realisatiebasis minder is uitgegeven dan geraamd (zie 5.1.4.2).
De reguliere exploitatie is per saldo € 89.400 hoger uitgevallen dan geraamd:
• Hogere personeelslasten (salarissen, inhuur derden, opleidingskosten en
    algemene personeelskosten)                                                           €      -/- 89.600
• Lagere indirecte kosten (huisvesting, ICT, vervoer en overige bedrijfskosten)          €             200
Totaal                                                                                   €      -/- 89.400

De hogere personeelslasten zijn een gevolg van de uitbetaling van verlofrechten.

Voor een toelichting op de kostensoorten wordt verwezen naar bijlage 9.1.

5.1.4          Algemene dekkingsmiddelen

De algemene dekkingsmiddelen bestaan uit de deelnemersbijdragen, opbrengsten additionele projecten en
overige opbrengsten. In totaal is in 2018 ten opzichte van de raming € 666.000 minder aan algemene
dekkingsmiddelen ontvangen:
• Deelnemersbijdragen                                                                   €            -/- 100
• Additionele opdrachten                                                                €    -/- 1.003.300
• Overige opbrengsten                                                                   €           337.200
Totaal                                                                                  €       -/- 666.000

5.1.4.1        Deelnemersbijdragen

De bijdragen van deelnemers zijn gebaseerd op de uitvoering van de werkplannen inclusief een bijdrage van
€ 35.511 voor de kosten van het abonnement Nationale Databank Flora en Fauna. In 2018 heeft een aantal
deelnemers extra taken overgedragen aan de ODH met een totaalbedrag van € 623.179. Daarnaast is voor
de uitvoering van de EED een bedrag van € 74.520 bij de gemeentelijke deelnemers in rekening gebracht.
Dit bedrag is gelijk aan het bedrag dat de gemeentelijke deelnemers via de uitkering uit het Gemeentefonds
hebben ontvangen.

Een overzicht van de deelnemersbijdrage over 2018 inclusief additionele opdrachten is opgenomen in tabel
15.

Tabel 15 Deelnemersbijdragen

Deelnemers               Bijdrage volgens    Indexering         Taakover-       EED            Bijdrage 2018        Databank        Totaal        Additionele       Totaal
                          begroting 2018        2018          drachten 2018                                      Flora en Fauna                   opdrachten       bijdrage
Delft                            1.153.542           32.119            35.141          6.063         1.226.865              4.363     1.231.228                0       1.231.228
Den Haag                         5.734.904         159.683                  0         38.213         5.932.800              7.272     5.940.072                0       5.940.072
Leidschendam-Voorburg              232.102            6.462           356.309          4.636           599.509              3.333       602.842                0         602.842
Midden-Delfland                    474.138           13.202                 0          1.332           488.672              1.515       490.187            9.680         499.867
Pijnacker-Nootdorp                 640.972           17.847            21.085          3.348           683.252              3.333       686.585                0         686.585
Rijswijk                           370.814           10.325           180.350          3.361           564.850              2.666       567.516           31.209         598.725
Wassenaar                          298.618            8.314                 0          2.055           308.987              2.121       311.108                0         311.108
Westland                         3.374.808           93.968                 0          8.732         3.477.508              5.454     3.482.962                0       3.482.962
Zoetermeer                         991.289           27.602                 0          6.780         1.025.671              5.454     1.031.125           13.950       1.045.075
Provincie Zuid-Holland           6.470.754         180.178             30.294              0         6.681.226                  0     6.681.226          801.702       7.482.928
Totaal                          19.741.941         549.700            623.179         74.520        20.989.340             35.511    21.024.851          856.541      21.881.392




                                                                                24 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>5.1.4.2        Additionele projecten

In totaal zijn in 2018 € 1.859.800 aan additionele opdrachten verstrekt. Deze wijzigingen zijn op grond van
artikel 24, lid 8b van de Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Haaglanden via een administratieve
wijziging verwerkt. Tot en met de Najaarsnota 2018 was een bedrag van € 1.806.400 aan additionele
opdrachten verstrekt. Na de vaststelling van de Najaarsnota 2018 zijn nog een viertal opdrachten verstrekt
met een totaalwaarde van € 77.600 en is één opdracht verlaagd met € 24.200:
• Impuls Omgevingsveiligheid (deelprogramma 2 en 3) PZH                                        €         11.200
• Verlaging Impuls Omgevingsveiligheid (deelprogramma 3 en 4) PZH                              €     -/- 24.200
• Geluidsmeting evenementen gemeente Midden-Delfland                                           €          9.700
• Opstellen strategisch programmaplan Datakwaliteit Omgevingsdiensten Zuid-Holland             €         25.500
• Extra toezicht en handhaving wijk Methorst gemeente Rijswijk                                 €         31.200
Totaal                                                                                         €         53.400

Doordat de lasten € 1.003.300 lager zijn uitgevallen dan geraamd komen ook de baten lager uit. De lasten
zijn voor een totaalbedrag van € 856.500 bij de opdrachtgevers in rekening gebracht (tabel 16). Van de
verstrekte opdrachten wordt een bedrag van € 178.500 doorgeschoven naar 2019.

Tabel 16 Additionele projecten

Projectomschrijvng                                                       Opdrachtgever                   Budget       Kosten       Verschil      Naar 2019     Vrijval budget
E-PRTR (European Pollutant Release and Transfer Register)                Provincie Zuid-Holland               7.300        7.291             9             0                 0
Advisering BRIKS gemeenten                                               Provincie Zuid-Holland             100.000       34.500        65.500             0            65.500
Impuls Omgevingsveiligheid (deelprogramma 2 en 3)                        Provincie Zuid-Holland              33.000       21.500        11.500         9.300             2.200
Impuls Omgevingsveiligheid (deelprogramma 3 en 4)                        Provincie Zuid-Holland             115.200      107.416         7.784             0             7.800
Werkplan Spoed en Nazorg                                                 Provincie Zuid-Holland             974.000      224.839       749.161             0           749.200
Uitvoering ontheffingverlening soortenbescherming                        Provincie Zuid-Holland             300.000      300.000             0             0                 0
Update bodemdata                                                         Provincie Zuid-Holland             249.900       86.798       163.102       163.100                 0
Strategisch programmaplan Datakwaliteit Omgevingsdiensten Zuid-Holland   Provincie Zuid-Holland              25.500       19.358         6.142         6.100                 0
Advisering Stedelijke ontwikkeling Zoetermeer                            Gemeente Zoetermeer                 14.000       13.950            50             0               100
Geluidsmeting evenementen Midden-Delfland                                Gemeente Midden-Delfland             9.700        9.680            20             0                 0
Extra toezicht en handhaving Methorst Rijswijk                           Gemeente Rijswijk                   31.200       31.209            -9             0                 0
Totaal                                                                                                    1.859.800      856.541     1.003.259       178.500           824.800


5.1.4.3        Overige opbrengsten

De overige opbrengsten zijn € 337.200 hoger uitgevallen dan geraamd. Ten opzichte van de Najaarsnota
2018 is nog een detacheringsvergoeding van € 63.000 ontvangen. Daarnaast is over 2017 een bedrag van
€ 272.100 aan premierestitutie in het kader van de werkloosheidswet ontvangen, die is ingezet om
werkloosheidsverplichtingen in het kader van het vertrek van enkele medewerkers op te vangen. Hiertoe is
een bedrag van € 324.000 in een voorziening werkloosheidsuitkeringen gestort. Het restantverschil van
€ 2.100 heeft betrekking op de afrekening van transitoria voorgaande dienstjaren.

5.1.5          Overhead

Tabel 17 Bedrijfsvoering (overhead)

Kostensoort                                                               Overhead
                                               Begroting 2018
                                                na wijziging Realisatie 2018 Verschil 2018

1. Personeel                                            6.164.700               6.192.696            -27.996
2. Kapitaallasten                                         236.100                 236.032                 68
3. Indirecte kosten                                     1.966.300               2.288.965           -322.665
4. Additionele projecten                                   25.500                  19.358              6.143
5. Onvoorzien                                              16.500                       0             16.500
                                                        8.409.100               8.737.051           -327.951

De overhead bestaat uit de personele lasten van het management, de kosten van inhuur (waaronder ICT),
algemene personeelskosten, kapitaallasten, indirecte kosten en de post onvoorzien.

De overhead laat in totaal een overschrijding zien van € 328.000. Exclusief de post onvoorzien gaat het om
een bedrag van € 344.500.


                                                                                   25 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>De personele lasten, bestaande uit de personele lasten van het management en de inhuur, zijn € 28.000
hoger uitgekomen dan geraamd. Hogere salariskosten vanwege de uitbetaling van verlofrechten zijn hier de
oorzaak van.

De indirecte kosten bestaan uit huisvestingskosten, materiële kosten ICT (licenties en kosten dataverkeer),
vervoerskosten en overige diverse bedrijfskosten (zoals publicatiekosten, kantoorkosten, kosten
verzekeringen, accountantskosten etc.). De overschrijding van € 322.600 wordt met name veroorzaakt door
de storting in een voorziening werkloosheidsuitkeringen van € 324.000 voor de dekking van toekomstige
werkloosheidsverplichtingen (de ODH is eigen risicodrager) van voormalige werknemers waarvan het ‘werk-
naar-werk-traject’ uiteindelijk niet tot het gewenste resultaat heeft geleid.

Voor het opstellen van een strategisch programmaplan Datakwaliteit is door de provincie Zuid-Holland een
opdracht verstrekt van € 25.500. Van deze opdracht was ultimo 2018 € 19.400 uitgegeven. Het
restantbedrag van € 6.100 wordt doorgeschoven naar 2019 (zie tabel 16 Additionele projecten).

5.1.6               Onvoorzien

Van de post onvoorzien is in 2018 een bedrag van € 24.100 aangewend voor het onderzoek ambtelijke
‘Governance’. Ultimo 2018 resteerde nog een saldo van € 16.500.

5.1.7               Mutaties reserves

Van het rekeningresultaat 2017 van € 131.300 is een bedrag van € 128.900 aangewend voor de uitvoering
van in 2017 niet uitgevoerde controles. Het restantbedrag van € 2.400 is in de Algemene reserve gestort.
Daarnaast is voor de uitvoering van het programma Duurzaamheid op basis van eerdere besluitvorming een
bedrag van € 38.700 uit de Algemene reserve onttrokken alsmede een bedrag van € 274.800 voor de
egalisatie deelnemersbijdrage als gevolg van de afgesproken productiviteitsstijging in 2018.

5.2 Overzicht incidentele lasten en baten
De in dit overzicht opgenomen lasten en baten zijn als incidenteel bestempeld, omdat deze lasten en baten
alleen in 2018 zijn gerealiseerd. De andere lasten en baten hebben een meer structureel karakter en zijn
daarom niet opgenomen in dit overzicht.

Tabel 18 Incidentele lasten en baten
                                                                                                                             Programma                      Algemene
                            Omschrijving                                                                                                                                      Reserves        Totaal
Kostensoort                                                                                                           T&V                T&H             dekkingsmiddelen
Personeel                   Programma Duurzaamheid                                                                               0              38.725                   0               0             38.725
Personeel                   Uitgevoerde controles 2017                                                                           0             128.900                   0               0         128.900
Personeel                   Inhuur onderzoek 'ambtelijke Governance"                                                         12.498             12.860                   0               0             25.358
Personeel                   Inhuur capaciteit i.v.m. uitvoering EED                                                              0              74.520                   0               0             74.520
Indirecte kosten            Donatie in voorziening werkloosheidsuitkeringen                                                 159.694            164.306                   0               0         324.000
Additionele projecten       Kosten additionele projecten                                                                    783.544             72.997                   0               0         856.541
Totaal incidentele lasten                                                                                                   955.736            492.308                   0               0       1.448.044


Algemene dekkingsmiddelen   Bijdragen additionele projecten                                                                      0                  0             -856.541               0        -856.541
Algemene dekkingsmiddelen   Vergoedingen detacheringen en uitkeringsinstanties                                                   0                  0              -63.022               0         -63.022
Algemene dekkingsmiddelen   Afwikkelingsverschillen voorgaande dienstjaren (waardonder restitutie premie WW 2017)                0                  0             -284.536               0        -284.536
Algemene dekkingsmiddelen   Afrekening transitoria en overige opbrengsten                                                        0                  0              -14.460               0         -14.460
Algemene dekkingsmiddelen   Bijdragen EED-gelden                                                                                 0                  0              -74.520               0         -74.520
Reserves                    Onttrekking algemene reserve (programma Duurzaamheid)                                                0                  0                    0          -38.725        -38.725
Reserves                    Onttrekking algemene reserve (uitgevoerde controles 2017)                                            0                  0                    0         -128.900       -128.900
Reserves                    Onttrekking algemene reserve (egalisatie deelnemersbijdrage ikv productivieitsstijging)              0                  0                    0         -274.800       -274.800
Totaal incidentele baten                                                                                                         0                  0            -1.293.079        -442.425      -1.735.504




                                                                                                        26 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>6 Balans en toelichting

6.1 Balans
Activa                                        31-12-2018    31-12-2017 Passiva                                          31-12-2018    31-12-2017

Vaste activa                                    1.333.206      748.577 Eigen vermogen                                     1.334.186     1.609.295

Totaal materiële activa                         1.333.206      748.577 Algemene reserve                                   1.334.186     1.609.295
Materiële vaste activa                          1.333.206      748.577 - opgebouwd rekeningresultaat                        146.870       458.016
                                                                       - weerstandsvermogen                               1.020.000     1.020.000
                                                                       - resultaat boekjaar                                 167.316       131.279

                                                                          Voorzieningen                                    362.228        75.066
                                                                          Verlofrechten latende organisatie                 38.228        75.066
                                                                          Werkloosheidsuitkeringen                         324.000             0

TOTAAL VASTE ACTIVA                             1.333.206      748.577 TOTAAL VASTE PASSIVA                               1.696.414     1.684.361

Uitzettingen met een rentetypische looptijd                             Netto-vlottende schulden met een
korter dan één jaar.                           15.151.767    14.230.625 rentetypische looptijd korter dan één jaar        3.653.626     3.439.897
Vorderingen openbare lichamen                  13.376.240    12.317.610 Crediteuren                                         510.631       316.616
Overige vorderingen                               254.075       102.925 Af te dragen BTW                                  1.802.443     1.843.958
Rekening courant schatkistbankieren             1.521.452     1.810.090 Af te dragen loonheffing en soc. premies          1.340.552     1.279.323

Liquide middelen                                    4.766         9.516
Banksaldi                                           4.766         9.516

Overlopende activa                              1.007.751      763.409 Overlopende passiva                               12.147.450    10.627.869
Vooruitbetaalde bedragen                          455.149            0 Vooruit gefactureerde deelnemersbijdragen         11.030.748     9.888.726
Overige overlopende activa                        552.602      763.409 Vooruit gefactureerde dwangsommen                    386.677       221.800
                                                                       Overige overlopende passiva                          730.025       517.343

TOTAAL VLOTTENDE ACTIVA                        16.164.284    15.003.550 TOTAAL VLOTTENDE PASSIVA                         15.801.076    14.067.766

TOTAAL ACTIVA                                  17.497.490    15.752.127 TOTAAL PASSIVA                                   17.497.490    15.752.127


6.2 Toelichting op de balans
6.2.1          Vaste activa

                                                                      Boekwaarde       Investering     Afschrijving      Extra      Boekwaarde
Materiële vaste activa
                                                                       begin 2018         2018             2018       afschrijving einde 2018
Hardware servers, werkplekken en ondersteundende voorzieningen               95.119                0          61.705              0       33.414
Hardware mobiele voorzieningen                                                3.759                0           3.759              0            0
Software Infrastructuur                                                      17.841                0          12.399              0        5.442
Software kantoorautomatisering                                               47.298                0          27.754              0       19.544
Software ondersteunende systemen                                             37.824                0          31.618              0        6.206
Software functionele systemen                                                10.218                0          10.218              0            0
Vervangingsinvestering ICT                                                    9.417          574.190           1.883              0      581.724
Vervangingsinvestering DMS/RMA                                             298.120           188.224          59.624              0      426.720
Vervangingsinvestering ICT nog te bepalen                                         0                0                0             0            0
Totaal ICT krediet                                                         519.596           762.414         208.960              0    1.073.050

Huisvesting en inventaris                                                    177.295          25.136           21.903            0       180.528
Gereedschappen, meet- en geluidsapparatuur                                    51.686          33.111            5.169            0        79.628
Totaal Krediet Huisvesting en Inventaris                                     228.981          58.247           27.072            0       260.156

Totaal                                                                       748.577         820.661          236.032            0      1.333.206




                                                                  27 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>6.2.2         Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar

Kortlopende vorderingen                                                            Boekwaarde                      Boekwaarde
                                                                                    31-12-2018                      31-12-2017
Vorderingen openbare lichamen                                                            13.376.240                      12.317.610
Overige vorderingen                                                                         254.075                         102.925
Rekening courant schatkistbankieren                                                       1.521.452                       1.810.090
Totaal                                                                                   15.151.767                      14.230.625

De vorderingen op openbare lichamen betreft nog te ontvangen bijdragen in projectkosten van € 29.035 en
de vooruit gefactureerde deelnemersbijdrage over de 1e helft van 2019 voor een bedrag van € 13.347.205
(inclusief BTW). De overige vorderingen heeft betrekking op nog te ontvangen dwangsommen voor een
bedrag van € 254.075.

In het kader van de wet Schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden vanaf 15 december 2013 verplicht
hun overtollige6 liquide middelen op een rekening courant bij het Ministerie van Financiën te storten.

6.2.3         Liquide middelen

Liquide middelen                                                                   Boekwaarde                    Boekwaarde
                                                                                    31-12-2018                    31-12-2017
Banksaldi                                                                                    4.766                          9.516
Totaal                                                                                       4.766                          9.516

6.2.4         Overlopende activa

Overlopende activa                                                                 Boekwaarde                    Boekwaarde
                                                                                    31-12-2018                    31-12-2017
Vooruitbetaalde bedragen                                                                    455.149                                  0
Overige overlopende activa                                                                  552.602                            763.409
Totaal                                                                                    1.007.751                            763.409

De overlopende activa bestaat uit door leveranciers vooruit gefactureerde bedragen die betrekking hebben
op 2019 (vooruitbetaalde bedragen). Van de overige overlopende activa heeft een bedrag van € 542.664
betrekking op nog te ontvangen projectkosten additionele opdrachten.

6.2.5         Eigen vermogen

Reserves 2018                                               Beginstand 2018        Stortingen     Onttrekkingen  Eindstand 2018
Algemene Reserve                                                   1.478.016                2.379        313.525        1.166.870
Resultaat boekjaar 2017                                              131.279                             131.279                0
Resultaat boekjaar 2018                                                    0              167.316                         167.316
Totaal                                                             1.609.295              169.695        444.804        1.334.186

De jaarrekening 2017 sloot met een positief resultaat van € 131.279. Bij besluit van 28 juni 2018 heeft het
Algemeen Bestuur besloten om van het rekeningresultaat 2017 van € 131.279 via budgetoverheveling
€ 128.900 in te zetten voor de uitvoering van in 2017 niet uitgevoerde controles en het restantbedrag van
€ 2.379 in de Algemene reserve te storten.

Bij besluit van 22 juni 2017 heeft het AB besloten een deel van het resultaat aan de Algemene reserve te
onttrekken t.b.v. het programma Duurzaamheid. Van het restantbudget was ultimo 2017 nog een bedrag
beschikbaar van € 38.725. Dit bedrag is in 2018 volledig aan de Algemene reserve onttrokken.




6
    Het woord ‘overtollig’ verwijst naar alle middelen die decentrale overheden niet onmiddellijk nodig hebben voor de publieke taak.
                                                                  28 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>In de primitieve begroting 2018 is rekening gehouden met een onttrekking uit de Algemene reserve van
€ 274.800 ten behoeve van de egalisatie van de deelnemersbijdragen als gevolg van het besluit van het
Algemeen Bestuur de productiviteit in de periode 2017 tot en met 2020 te verhogen naar ca. 1.400 uur per
productieve fte.

Onttrekkingen:
• Programma Duurzaamheid                                                                    €         38.725
• Verhoging pensioenpremies en opleidingskosten                                             €        274.800
Totaal onttrekking                                                                          €        313.525

6.2.6    Voorzieningen

Voorzieningen 2018                           Beginstand 2018    Stortingen      Onttrekkingen Eindstand 2018
Verlofrechten latende organisatie                     75.066                0            36.838        38.228
Werkloosheidsuitkeringen                                   0          324.000                 0       324.000
Totaal                                                75.066          324.000            36.838       362.228

T.b.v. de verlofsaldi, die zijn meegebracht door de medewerkers, is in 2013 in een voorziening ‘verlofrechten
latende organisatie’ in het leven geroepen. In 2018 is een bedrag van € 36.838 aan verlofrechten
opgenomen. Het restant moet uiterlijk eind 2019 zijn opgenomen.

Voor een tweetal medewerkers heeft het ‘van werk naar werk’ traject als gevolg van de in 2016 besloten
wijzigingen en aanvullingen op het inrichtings- en personeelsplan (I&P-plan) niet tot het gewenste resultaat
geleid. Zij hebben vanaf 1 januari 2019 recht op een werkloosheidsuitkering. De ODH heeft als risicodrager
een voorziening gevormd voor de dekking van de (bovenwettelijk) werkloosheidsuitkering waardoor de
kosten van de werkloosheidsuitkeringen niet op de exploitatie in toekomstige jaren drukken.

6.2.7    Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar

Kortlopende schulden                                            Boekwaarde                Boekwaarde
                                                                 31-12-2018                31-12-2017
Crediteuren                                                              510.631                   316.616
Af te dragen BTW                                                       1.802.443                 1.843.958
Af te dragen loonheffing en soc. premies                               1.340.552                 1.279.323
Totaal                                                                 3.653.626                 3.439.897

Het crediteurensaldo betreft de nog openstaande facturen per 31 december 2018. Voorts was ultimo 2018
nog een bedrag aan BTW af te dragen van € 1.802.443 en een bedrag van € 1.340.552 aan loonheffing,
sociale premies en pensioenpremies.

6.2.8    Overlopende passiva

Overlopende passiva                                             Boekwaarde               Boekwaarde
                                                                 31-12-2018               31-12-2017
Vooruit gefactureerde deelnemersbijdragen                             11.030.748                9.888.726
Vooruit gefactureerde dwangsommen                                        386.677                  221.800
Overige overlopende passiva                                              730.025                  517.343
Totaal                                                                12.147.450               10.627.869

De vooruit gefactureerde deelnemersbijdrage bevat de in 2018 gefactureerde deelnemersbijdrage over het
eerste halfjaar van 2019.

Ultimo 2017 was een bedrag van € 221.800 aan dwangsommen gefactureerd. In 2018 is een bedrag van
€ 302.250 aan nieuwe dwangsommen gefactureerd en is een bedrag van € 100.500 aan ontvangen
dwangsommen aan de deelnemende gemeenten uitbetaald. In overleg met de opdrachtgevers is een bedrag
van € 36.873 afgeboekt. Van het saldo van € 386.677 is ultimo 2018 een bedrag van € 132.602 ontvangen.

                                                   29 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Dit bedrag wordt nadat het volledige bedrag van de dwangsom is geïnd aan de deelnemende gemeenten
uitbetaald.

De overige overlopende passiva bestaan uit nog te ontvangen facturen van in 2018 geleverde goederen en
of diensten voor een bedrag van € 730.025.




                                                30 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>7 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
7.1 Wet- en regelgeving
De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en
verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft.

7.2 Algemene waarderingsgrondslagen
De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van
historische kosten. Tenzij anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale
waarden. Voor zover relevant wordt met oninbaarheid rekening gehouden. De baten en lasten worden
toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben (met uitzondering van de opgebouwde
vakantiegelden). Lasten en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden
in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. De gehanteerde
valuta is de Euro.

Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als
gevolg van het wettelijke verbod op het opnemen van voorzieningen c.q. schulden uit hoofde van jaarlijks
terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, worden sommige
personele lasten echter toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Daarbij moet worden
gedacht aan componenten zoals vakantiegelden en vakantiedagen.

Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen
voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. Op basis van de aanbevelingen van
de commissie BBV geldt hetzelfde voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen met een jaarlijks
constante ontwikkeling.

7.3 Activa
7.3.1    Materiële vaste activa

Materiele vaste activa met economisch nut zijn gewaardeerd tegen de verkrijgings- of vervaardigingsprijs.
Specifieke investeringsbijdragen van derden worden op de desbetreffende investering in mindering
gebracht; in die gevallen wordt op het saldo afgeschreven. Afschrijving vindt op lineaire wijze plaats met
ingang van het jaar volgend op het jaar waarin de investering is gedaan op basis van de verwachte
gebruiksduur. Op grondbezit met economisch nut wordt niet afgeschreven.

De ODH kent geen vaste activa met maatschappelijk nut.

Bij de waardering wordt in voorkomende gevallen rekening gehouden met een bijzondere vermindering van
de waarde, indien deze naar verwachting duurzaam is. In het begrotingsjaar heeft een dergelijke
vermindering overigens niet plaatsgevonden. De gehanteerde afschrijvingstermijnen zijn:
a. Kosten onderzoek en ontwikkeling                                                              4 jaar
b. Gereedschappen, meet- en geluidsapparatuur                                                    5 jaar
c. Hardware en software automatisering                                                           5 jaar
d. Huisvesting en Kantoorinventaris                                                             10 jaar

Specifieke investeringsbijdragen van derden, evenals aangewezen reserves worden op de desbetreffende
investering in mindering gebracht. In die gevallen wordt op het saldo afgeschreven, conform de door het
algemeen bestuur besloten wijze en termijnen. Bij de waardering wordt in voorkomende gevallen rekening
gehouden met een bijzondere vermindering van de waarde, indien deze naar verwachting duurzaam is.

7.3.2    Vlottende activa

Vorderingen worden gewaardeerd op de nominale waarde onder aftrek van een voorziening voor
oninbaarheid. Voorzieningen worden bepaald op basis van individuele beoordeling (statische methode) van
de inbaarheid van de vorderingen. Op basis hiervan zijn vorderingen uit hoofde van sociale voorzieningen
geheel voorzien. De overlopende activa en liquide middelen zijn eveneens op basis van de nominale
waarden gewaardeerd.
                                                   31 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Onder de overlopende activa worden opgenomen:
1. de van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die
   ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel;
2. overige nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende
   begrotingsjaren komen.

7.4 Passiva
7.4.1    Eigen vermogen

Het totale eigen vermogen is gelijk aan het eigen vermogen van voorgaand jaar vermeerderd of verminderd
met het resultaat voor bestemming. Voor zover het bestuur gedurende het jaar al besluiten over
bestemmingsreserves heeft genomen, zijn de effecten van deze besluiten in de stand van die reserves per
jaareinde verwerkt. Uit het resultaat voor reservemutaties en de effecten van genoemde bestuursbesluiten
betreffende goedgekeurde reservemutaties volgt een resultaat voor bestemming, dat als een gescheiden
post van het eigen vermogen is gepresenteerd. De reserves van het eigen vermogen worden onderscheiden
in een algemene reserve en bestemmingsreserves. De overige bestemmingsreserves zijn door het bestuur
ingesteld voor specifieke doeleinden, zoals de financiering van activa, verwachte bijdrage in projecten of
relevante risico’s. Voor alle bestemmingsreserves geldt dat het bestuur over de aard en omvang kan
beslissen.

7.4.2    Vlottende passiva

De vlottende passiva zijn op basis van de nominale waarden gewaardeerd. Onder de overlopende passiva
worden afzonderlijk opgenomen:
a) verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling
    komen, met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van
    vergelijkbaar volume;
b) de van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen
    met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren;
c) overige vooruit ontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen.

7.5 Niet uit de balans blijkende verplichtingen
Artikel 53 van de BBV verplicht de ODH om in de toelichting op de balans inzicht te geven in de financiële
verplichtingen waaraan de ODH is verbonden, voor zover die verplichtingen financiële consequenties
hebben voor toekomstige jaren en deze verplichtingen niet zijn opgenomen in een balanspost. In de
uitwerkingen van dit artikel is aangegeven dat alleen politiek-bestuurlijke en financieel gezien belangrijke
verplichtingen dienen worden opgenomen:
• Huurcontract en dienstverleningsovereenkomst met de provincie Zuid-Holland ca. € 628.700 per jaar;
• Contract/SLA printers met Canon ca. € 22.000 per jaar);
• Leasecontract wagenpark met Multilease ca. € 68.000 per jaar;
• Contract Skilled Servicedesk met KPN/Call2 ca. € 226.000 per jaar;
• Uitwijkvoorziening met 5W Storage € € 58.000 per jaar;
• Licentiekosten Roxit zaaksysteem Squit ca. € 250.000 per jaar;
• Licentiekosten Circle Software Group post- en archiefsysteem ca. € 83.000 per jaar;
• Licentiekosten Crayon Windows 10 en Microsoft Office 365 ca. € 112.000 per jaar;
• Licentiekosten Afas geïntegreerd salaris-, financieel-, en HRM-systeem Profit ca. € 63.000 per jaar;
• Verlofrechten (exclusief verlofrechten latende organisatie) € 504.200.




                                                    32 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>8 Besluit Algemeen Bestuur

Het Algemeen Bestuur van de Omgevingsdienst Haaglanden;

Gelezen het voorstel van het Dagelijks Bestuur van 11 april 2019;

Gelezen het verslag van bevindingen van de onafhankelijke accountant;

Gelezen het verslag en het advies van de rekeningcommissie;

Gelezen de reactie van het Dagelijks Bestuur van 13 juni 2019;


BESLUIT:



−   De jaarstukken 2018 vast te stellen;
−   Een voorziening werkloosheidsuitkeringen in te stellen;
−   Het jaarrekeningresultaat vast te stellen op € 167.316;
−   Van het jaarrekeningresultaat € 125.400 te bestemmen voor budgetoverheveling 2019 ten behoeve van
    in 2018 niet afgehandelde ontheffingsaanvragen soortenbescherming Wet natuurbescherming;
−   Het jaarrekeningresultaat na budgetoverheveling van € 41.916 toe te voegen aan de Algemene Reserve.

Aldus besloten in de openbare vergadering van het algemeen bestuur op 26 juni 2019.

De secretaris,                                                   De voorzitter,




Ir. L.P. Klaassen                                                Drs. ing. R.C. Paalvast




                                                  33 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>34 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>9 Bijlagen
9.1 Exploitatierekening
Exploitatie-overzicht                        Realisatie       Primitieve     Indexatie          Resultaat-      VJN         NJN             Admin.          Begroting 2018   Realisatie        Verschil
                                               2017         begroting 2018      2018         bestemming 2017                              wijzigingen        na wijziging      2018              2018

1 Personeel                                    18.228.965       17.522.300       365.300             167.600      733.000         5.700         105.300         18.899.200       18.763.412        135.788
2 Kapitaallasten                                  314.362          482.700        40.600                   0     -287.200             0               0            236.100          236.032             68
3 Indirecte kosten                              2.905.575        2.007.000       143.500                   0      295.000             0        -105.300          2.340.200        2.662.534       -322.334
5 Additionele projecten                         1.349.696          193.200             0                   0            0             0       1.666.600          1.859.800          856.541      1.003.259
6 Onvoorzien                                            0           40.300           300                   0      -24.100             0               0             16.500                0         16.500
Totaal lasten                                  22.798.598       20.245.500       549.700             167.600      716.700         5.700       1.666.600         23.351.800       22.518.519        833.281

8 Algemene dekkingsmiddelen                   -21.622.346      -19.970.700       -549.700                  0     -716.700     -5.700         -1.666.600        -22.909.400       -22.243.410      -665.990
Totaal baten                                  -21.622.346      -19.970.700       -549.700                  0     -716.700     -5.700         -1.666.600        -22.909.400       -22.243.410      -665.990

Gerealiseerd totaal van baten en lasten         1.176.252          274.800               0           167.600           0             0                  0          442.400          275.109        167.291

9  Mutatie reserves
   Storting                                       336.686                0               0              2.400          0             0                  0            2.400            2.379               21
   Onttrekking                                 -1.644.217         -274.800               0           -170.000          0             0                  0         -444.800         -444.804                4
Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves     -1.307.531         -274.800               0           -167.600          0             0                  0         -442.400         -442.425               25

Gerealiseerd resultaat                           -131.279                0               0                 0           0             0                  0                0         -167.316        167.316



De totale lasten (inclusief additionele projecten) komen in 2018 uit op € 22.518.519 en dat is € 833.281 lager
dan geraamd. De totale baten (inclusief additionele projecten) komen in 2018 uit op € 22.243.410 en dat is
€ 665.990 lager dan geraamd.

De post personeel bestaat uit de salariskosten van het eigen personeel, de inhuur van derden,
opleidingskosten en algemene personeelskosten. De inhuur en inkoop diensten t.b.v. ICT (o.a. servicedesk
en uitwijkvoorziening), die in de begroting, voorjaarsnota en najaarsnota waren verantwoord onder de post
indirecte kosten zijn in de jaarrekening verantwoord onder de post personeel.

Hierna is per hoofdkostensoort een toelichting opgenomen van de verschillen (afgerond op honderdtallen).

Personeel
De post personeel is in totaal € 135.900 lager uitgevallen dan geraamd door:
• Minder personele lasten T&V o.a. door beperkte capaciteitsinzet ontheffingen
    soortenbescherming                                                                                                                                                       €            253.400
• Hogere personele lasten T&H door uitbetaling verlof                                                                                                                        €         -/- 89.600
• Hogere personele lasten BV (overhead) door uitbetaling verlof                                                                                                              €         -/- 28.000
Totaal                                                                                                                                                                       €            135.800

De personeelslasten bij T&V zijn lager uitgevallen dan geraamd met name door de beperkte capaciteitsinzet
ontheffingen soortenbescherming. Doordat de aanvragen voor ontheffingen soortenbescherming in 2018
veel hoger zijn uitgevallen dan voorzien heeft de provincie Zuid-Holland via een additionele opdracht een
bedrag beschikbaar gesteld van € 300.000, welk bedrag is toegevoegd aan het werkplan 2018. Als gevolg
van een tekort aan deskundigheid (o.a. ecologen) op het vlak van soortenbescherming heeft de beperkt
beschikbare capaciteit in de markt limiterend gewerkt op de werkcapaciteit, waardoor een aanzienlijk aantal
aanvragen nog niet is verwerkt. Voor de afhandeling wordt voorgesteld van het resultaat over 2018 een
bedrag van € 125.400 over te hevelen naar 2019.

Daarnaast heeft de uitstroom van medewerkers waarvan de werving ultimo 2018 nog niet was afgerond
geleid tot lagere salariskosten.

De personeelslasten bij T&H zijn hoger uitgevallen dan geraamd als gevolg van de uitbetaling van
verlofrechten.

De personeelslasten bij BV zijn eveneens hoger uitgevallen door de uitbetaling van verlofrechten.

Kapitaallasten
In de primitieve begroting was een post kapitaallasten opgenomen van € 482.700, die na indexatie is
opgehoogd met € 40.600 tot € 523.300. Bij Voorjaarsnota 2018 is de post kapitaallasten verlaagd met
€ 287.200. De vrijkomende middelen zijn incidenteel ingezet voor het verder operationeel maken van de
ondersteunende systemen t.b.v. het borgen van kennis en vaardigheden, de ontwikkelopgave in het kader

                                                                                              35 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>van de Omgevingswet, de uitvoering van het beveiligingsbeleid en de extra middeleninzet in verband met de
inwerkingtreding van de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) per 25 mei 2018.

In 2018 zijn geen financieringsmiddelen aangetrokken.

Indirecte kosten
De indirecte kosten bestaan uit huisvestingskosten, ICT-kosten, vervoerskosten en overige bedrijfskosten.

De indirecte kosten zijn in 2018 € 322.300 hoger uitgevallen dan geraamd. Dit is met een gevolg van de
storting van € 324.000 in een voorziening werkloosheidsuitkeringen voor de dekking van toekomstige
werkloosheidsverplichtingen (de ODH is risicodrager) van voormalige werknemers waarvan het ‘werk-naar-
werk-traject’ uiteindelijk niet tot het gewenste resultaat heeft geleid.

Additionele projecten
Na de vaststelling van de Najaarsnota 2018 bedroeg het totaal aan additionele projecten € 1.806.400. Na de
vaststelling van de Najaarsnota 2018 zijn nog een viertal opdrachten verstrekt met een totaalwaarde van
€ 77.600 en is één opdracht verlaagd met € 24.200. Het totaal komt daarmee uit op een bedrag van
€ 1.859.800.

In totaal is een bedrag van € 856.500 uitgegeven, zodat een verschil resteert van € 1.003.300. Van dit
bedrag heeft € 178.500 betrekking op opdrachten die in 2019 doorlopen. Het restantbedrag van € 824.300
wordt aan de betreffende opdrachtgevers gerestitueerd en/of afgerekend (zie 5.1.4.2, tabel 16).

Onvoorzien
In de primitieve begroting 2018 was een post voor onvoorzien opgenomen van € 40.300, welke na
indexering is opgehoogd naar € 40.600. Bij Voorjaarsnota 2018 is de post onvoorzien met € 24.100 verlaagd
ten behoeve van het onderzoek ambtelijke ‘Governance’.

Algemene dekkingsmiddelen
De algemene dekkingsmiddelen bestaan uit de deelnemersbijdragen, opbrengsten additionele projecten en
overige opbrengsten. In totaal is in 2018 ten opzichte van de raming € 666.000 minder aan algemene
dekkingsmiddelen ontvangen:
• Deelnemersbijdragen                                                                   €            -/- 100
• Additionele opdrachten                                                                €    -/- 1.003.300
• Overige opbrengsten                                                                   €           337.200
Totaal                                                                                  €       -/- 666.000

Doordat de additionele projectkosten lager uitvallen dan geraamd komen de bijdragen van de
opdrachtgevers eveneens lager uit. Als gevolg daarvan blijft de opbrengst € 1.003.300 achter bij de raming
(zie 5.1.4.2).

De overige opbrengsten zijn € 337.200 hoger uitgevallen dan geraamd met name door de premierestitutie in
het kader van de werkloosheidswet van € 272.100 en een detacheringsvergoeding van € 63.000 (zie
5.1.4.3).

Mutatie reserves
In de primitieve begroting 2018 is rekening gehouden met een onttrekking uit de Algemene reserve van
€ 274.800 ten behoeve van de egalisatie van de deelnemersbijdragen als gevolg van het besluit van het
Algemeen Bestuur de productiviteit in de periode 2017 tot en met 2020 te verhogen naar ca. 1.400 uur per
productieve fte.

Voorts is op basis van het besluit van het Algemeen Bestuur van 22 juni 2017 een bedrag van € 38.725 aan
de Algemene reserve onttrokken voor de uitvoering van het programma Duurzaamheid.

Bij besluit van 28 juni 2018 heeft het Algemeen Bestuur besloten om van het rekeningresultaat 2017 van
€ 131.279 via budgetoverheveling € 128.900 in te zetten voor de uitvoering van in 2017 niet uitgevoerde
controles en het restantbedrag van € 2.379 in de Algemene reserve te storten.




                                                   36 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>9.2 Overzicht gerealiseerde baten en lasten per taakveld
In de gewijzigde BBV is opgenomen dat in de begroting en jaarrekening een overzicht moet worden
opgenomen van de geraamde en gerealiseerde baten en lasten per taakveld. In tabel 19 is dit overzicht
weergegeven.

Voorts zijn in tabel 20 de beleidsindicatoren weergegeven van het taakveld bestuur en ondersteuning. Voor
de inwoneraantallen is uitgegaan van de aantallen per 1-1-2018 (bron: CBS Statline).

Voor het taakveld volksgezondheid en milieu zijn vooralsnog geen beleidsindicatoren opgenomen.
Het hanteren van streefcijfers voor activiteiten van de ODH, waarbij er interactie is met partijen uit de
samenleving, heeft weinig waarde omdat juist overleg en het trachten van het bereiken van consensus van
groter belang kunnen zijn dan een streefgetal voor bijvoorbeeld tijdsbesteding. De ODH kan in het geval van
wettelijke normen wanneer sprake is van bijvoorbeeld incomplete aanvragen of te laat verkregen externe
adviezen, ‘op tijd’ weigeren. Echter bevoegde gezagen geven aan soms de voorkeur te geven aan een
zorgvuldig proces boven het halen van een tijdslimiet.

Uit bovenstaande aspecten moge blijken dat naast een kwantitatieve kant ook de kwaliteit van het proces
naar de maatschappij aandacht verdient. De aandacht die ook onze opdrachtgevers hiervoor vragen spreekt
boekdelen. Het spreekt voor zich dat het halen van termijnen uitgangspunt blijft.

Tabel 19 Overzicht gerealiseerde baten en lasten per taakveld
Overzicht van baten en lasten                               Primitieve begroting 2018               Gewijzigde begroting 2018                    Realisatie 2018                            Verschil 2018
per taakveld                                            Lasten        Baten        Saldo        Lasten        Baten        Saldo        Lasten        Baten         Saldo       Lasten         Baten         Saldo

0.4    Overhead                                         7.596.500           0   7.596.500       8.392.600           0   8.392.600       8.737.051           0   8.737.051        -344.451              0      -344.451
0.8    Overige baten en lasten                             40.300 -19.970.700 -19.930.400          16.500 -22.909.400 -22.892.900               0 -22.243.410 -22.243.410          16.500       -665.990      -649.490
0.9    Vennootschapsbelasting (VpB)                             0           0           0               0           0           0               0           0           0               0              0             0
0.10   Mutaties reserves                                        0    -274.800    -274.800           2.400    -444.800    -442.400           2.379    -444.804    -442.425              21              4            25
0.11   Resultaat van de rekening van baten en lasten            0           0           0               0           0           0         167.316           0     167.316        -167.316              0      -167.316
       Bestuur en ondersteuning                         7.636.800 -20.245.500 -12.608.700       8.411.500 -23.354.200 -14.942.700       8.906.746 -22.688.214 -13.781.468        -495.246       -665.986    -1.161.232

7.4    Milieubeheer                                    12.608.700            0   12.608.700    14.942.700            0   14.942.700    13.781.468            0     13.781.468   1.161.232              0    1.161.232
       Volksgezondheid en milieu                       12.608.700            0   12.608.700    14.942.700            0   14.942.700    13.781.468            0     13.781.468   1.161.232              0    1.161.232

       Totaal                                          20.245.500 -20.245.500              0   23.354.200 -23.354.200              0   22.688.214 -22.688.214               0    665.986        -665.986             0


Tabel 20 Beleidsindicatoren bestuur en ondersteuning

Naam indicator          Eenheid                                                                             Bron                       Begroting 2018                               Realisatie 2018
Formatie                Fte per 1.000 inwoners                                                              CBS Statline           209,1      1.070                  0,20       213,7       1.093                0,20
Bezetting               Fte per 1.000 inwoners                                                              CBS Statline           194,2      1.070                  0,18       183,5       1.093                0,17
Apparaatskosten         Kosten per inwoner                                                                  Eigen bron         6.224.400 1.070.292                   5,82   7.201.918 1.093.212                  6,59
Externe inhuur          Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen                     Eigen bron           860.300 16.919.300                  5,08   1.905.751 16.914.465                 11,3
Overhead                % van totale lasten                                                                 Eigen bron         7.636.800 20.245.500                  37,7   8.737.051 22.518.519                 38,8


Onder apparaatskosten wordt verstaan alle noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van
personeel (salarissen), organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering
van de organisatorische taken. Dat zijn dus alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het
functioneren van de organisatie.

Onder overhead wordt verstaan alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de
medewerkers in het primaire proces. De overhead bestaat dus naast de loonkosten van de zogenaamde
PIOFACH-functies uit ICT-kosten, huisvestingskosten, kosten wagenpark etc., kapitaallasten en personele
kosten die niet rechtstreeks zijn toe de delen aan de taakvelden in het primaire proces.

Het percentage overhead bedraagt over 2018 38,8% tegenover een raming van 37,7%. Exclusief de
materiële lasten komt het percentage overhead uit op 27,5%.




                                                                                                   37 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>9.3 BBV-informatie
Tabel 21 Vertegenwoordiging bestuur

                                                                                             Algemeen Bestuur                Dagelijks Bestuur
Artikel 15, lid 2 a                                                     Aantal leden           Stemverdeling Stemverhouding
                                                                             A                      B             AxB
Delft                                                                                      1               16             16                 0
Den Haag                                                                                   2               27             54                 1
Leidschendam-Voorburg                                                                      1                4              4                 0
Midden-Delfland                                                                            1                4              4                 0
Pijnacker-Nootdorp                                                                         1                8              8                 1
Rijswijk                                                                                   1                8              8                 0
Wassenaar                                                                                  1                4              4                 0
Westland                                                                                   2               14             28                 1
Zoetermeer                                                                                 1               16             16                 1
Provincie Zuid-Holland                                                                     2               29             58                 1
Totaal                                                                                    13              130           200                  5

Tabel 22 Bekostiging

                                                                                                                                             Bekostiging
Artikel 15, lid 2 b
                                                                                                                                    Begin                        Eind
Delft                                                                                                                                 1.157.905                    1.231.228
Den Haag                                                                                                                              5.742.176                    5.940.072
Leidschendam-Voorburg                                                                                                                   235.435                      602.842
Midden-Delfland                                                                                                                         475.653                      490.187
Pijnacker-Nootdorp                                                                                                                      644.305                      686.585
Rijswijk                                                                                                                                373.480                      567.516
Wassenaar                                                                                                                               300.739                      311.108
Westland                                                                                                                              3.380.262                    3.482.962
Zoetermeer                                                                                                                              996.743                    1.031.125
Provincie Zuid-Holland                                                                                                                6.470.754                    6.681.226
Totaal                                                                                                                               19.777.452                   21.024.851

Tabel 23 Omvang vermogen, financieel resultaat en risico’s

                                                                                                                                                Omvang
Artikel 15, lid 2 c t/m e
                                                                                                                                    Begin                        Eind
Eigen vermogen                                                                                                                        1.609.295                    1.334.186
Vreemd vermogen                                                                                                                               0                            0
Verwachte omvang financiële resultaat                                                                                                         0                      167.316
Risico's                                                                                                                              1.020.000                    1.020.000

Tabel 24 Netto schuldquote

                                                                                                                     Verloop van de kengetallen
Netto schuldquote
                                                                                    Realisatie 2014 Realisatie 2015 Realisatie 2016 Realisatie 2017 Begroting 2018 Realisatie 2018
A. Totaal van de vaste schulden                                                                    0               0               0              0              0               0
B. Totaal van de netto vlottende schulden                                                 2.485.408       2.528.033       2.488.636       3.439.897      2.691.500       3.653.626
C. Totaal van de overlopende passiva                                                    10.568.465      11.205.363      10.918.347      10.627.869      10.728.800     12.147.450
D. Totaal financiële activa met een rentetypische looptijd van één jaar of langer                  0               0               0              0              0               0
E. Totaal uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar               14.981.365      16.163.713      15.190.240      14.230.625      14.166.000     15.151.767
F. Totaal van alle liquide middelen                                                            6.407           6.759           5.276          9.516          7.000           4.766
G. Totaal van de overlopende activa                                                         316.938         427.463         470.058         763.409        200.000       1.007.751
H. Totaal saldo van de baten, exclusief mutaties reserves                               19.849.009      20.585.834      21.599.908      21.622.346      19.777.500     22.243.410
Netto schuldquote (A+B+C-D-E-F-G)/H)                                                         -11,3%          -13,9%          -10,5%           -4,3%          -4,8%           -1,6%




                                                                                      38 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Tabel 25 Solvabiliteitsratio

                                                                                          Verloop van de kengetallen
Solvabiliteitsratio
                                                         Realisatie 2014 Realisatie 2015 Realisatie 2016 Realisatie 2017 Begroting 2018 Realisatie 2018
A. Eigen vermogen                                              3.137.148       3.610.192       2.785.547       1.609.295      1.164.500       1.334.186
B. Totaal alle passiva                                       16.437.899      17.499.482      16.280.708      15.752.127      14.584.800     17.497.490
Solvabiliteitsratio (A/B)                                         19,1%           20,6%           17,1%           10,2%            8,0%            7,6%


Tabel 26 Structurele exploitatieruimte

                                                                                          Verloop van de kengetallen
Structurele exploitatieruimte
                                                         Realisatie 2014 Realisatie 2015 Realisatie 2016 Realisatie 2017 Begroting 2018 Realisatie 2018
Totaal lasten programma's                                    19.189.151      20.112.790      22.424.553      22.798.598      20.245.500     22.518.519
Totaal incidentele lasten programma's                           603.293        2.051.991       2.643.595       2.903.339        193.200       1.448.044
A. Structurele lasten                                        18.585.858      18.060.799      19.780.958      19.895.259      20.052.300     21.070.475

Totaal baten programma's                                      19.849.009     20.585.834      21.599.908      21.622.346      19.970.700      22.243.410
Totaal incidentele baten programma's                             661.295      1.391.973       1.494.017       2.022.680         193.200       1.293.079
B. Structurele baten                                          19.187.714     19.193.861      20.105.891      19.599.666      19.777.500      20.950.331

C. Totaal structurele toevoegingen aan reserves                        0              0               0               0               0               0
D. Totaal structurele ontrekkingen aan reserves                        0              0               0               0               0               0
E. Het totaal van de baten exclusief mutaties reserves        19.849.009     20.585.834      21.599.908      21.622.346      19.777.500      22.243.410
Structurele exploitatieruimte((B-A)+(D-C))/E x 100%                3,0%           5,5%            1,5%            -1,4%           -1,4%           -0,5%




                                                           39 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>9.4 Wet normering topinkomens
WNT-verantwoording 2018 Omgevingsdienst Haaglanden
Op 1 januari 2013 is de Wet normering topinkomens (WNT) in werking getreden. De WNT is van toepassing
op de Omgevingsdienst Haaglanden. Het voor de Omgevingsdienst Haaglanden toepasselijke
bezoldigingsmaximum is in 2018 € 189.000 (het algemene bezoldigingsmaximum).

Het WNT-maximum voor de leden van het Algemeen Bestuur bedraagt voor de voorzitter 15% en voor de
overige leden 10% van het bezoldigingsmaximum, berekend naar rato van de duur van het dienstverband.
De toezichthoudende topfunctionarissen bij de ODH (leden van het Algemeen en Dagelijks Bestuur)
ontvangen geen vergoeding voor hun werkzaamheden. In verband daarmee is volstaan met het opnemen
van de naam en de functie van de toezichthoudende topfunctionarissen.

Bezoldiging topfunctionarissen

Bedragen x € 1                                                               L.P. Klaassen
Functiegegevens                                                       Directeur/Secretaris
Aanvang en einde functievervulling in 2018                                      1/1 - 31/12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)                                        1,0
Dienstbetrekking?                                                                        ja

Bezoldiging
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen                                         122.946
Beloningen betaalbaar op termijn                                                       18.954
Subtotaal                                                                             141.900

Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum                                          189.000

-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag                             N.v.t.
Totale bezoldiging                                                                     141.900

Reden waarom de overschrijding al dan niet is toegestaan                                 N.v.t.
Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling                              N.v.t.

Gegevens 2017
Aanvang en einde functievervulling in 2016                                         1/1 - 31/12
Deeltijdfactor 2016 in fte                                                                 1,0
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen                                         140.240
Beloningen betaalbaar op termijn                                                        17.199
Totale bezoldiging 2017                                                               157.439


Toezichthoudende topfunctionarissen

                                                        Aanvang en einde
Naam topfunctionaris                                                             Organisatie             Functie
                                                     functievervulling in 2018
H. Horlings                                                  1/1 - 27/6          Midden-Delfland         Voorzitter AB/DB
S. Smit                                                     28/6 - 31/12         Midden-Delfland         Lid AB
R. Paalvast                                                  1/1 - 27/6          Zoetermeer              Lid AB/DB
R. Paalvast                                                 28/6 - 31/12         Zoetermeer              Voorzitter AB/DB
T. de Bruijn                                                 1/1 - 27/6          Den Haag                Lid AB/DB
L. van Tongeren                                             28/6 - 31/12         Den Haag                Lid AB/DB
P. Ouwendijk                                                 1/1 - 27/6          Westland                Lid AB/DB
L. Snijders                                                 28/6 - 31/12         Westland                Lid AB/DB
R. Janssen                                                  1/1 - 31/12          Zuid-Holland            Lid AB/DB
J. van Staalduine                                            1/1 - 27/6          Pijnacker-Nootdorp      Lid AB
F. van Kuppeveld                                            28/6 - 31/12         Pijnacker-Nootdorp      Lid AB/DB
A. Hekker                                                    1/1 - 27/6          Delft                   Lid AB
B. Vollebregt                                               28/6 - 31/12         Delft                   Lid AB
R. Revis                                                     1/1 - 27/6          Den Haag                Lid AB
R. de Mos                                                   28/6 - 31/12         Den Haag                Lid AB
F. Kist                                                      1/1 - 27/6          Leidschendam-Voorburg   Lid AB
A. van Eekelen                                              28/6 - 31/12         Leidschendam-Voorburg   Lid AB
N. Dierdorp                                                  1/1 - 27/6          Rijswijk                Lid AB
M. Borsboom                                                 28/6 - 31/12         Rijswijk                Lid AB
L. Maat                                                      1/1 - 27/6          Wassenaar               Lid AB
K. Wassenaar                                                28/6 - 31/12         Wassenaar               Lid AB
F. Rijneveen                                                 1/1 - 27/6          Westland                Lid AB
B. van der Stee                                             28/6 - 31/12         Westland                Lid AB
J. Baljeu                                                   1/1 - 31/12          Zuid-Holland            Lid AB



Overige rapportageverplichtingen op grond van de WNT
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met een
dienstbetrekking die in 2018 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke drempelbedrag hebben
ontvangen.


                                                                                      40 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>9.5 Kwantitatieve verantwoording realisatie programma’s
9.5.1       Programma T&V

9.5.1.1     Milieu-inrichtingen

Het aantal zaken voor milieu-inrichtingen is iets lager uitgekomen dan geraamd. Dat lag met name op het
vlak van vergunningaanvragen, milieumeldingen indirecte lozingen en maatwerkaanvragen. Het aantal
maatwerkvoorschriften met name in de glastuinbouw daarentegen is boven de raming uitgekomen. De trend
naar meer (centraal) georganiseerde vuurwerkevenementen heeft zich ook in 2018 doorgezet. In 2018 zijn
voor de gemeente Den Haag ook de vuurwerkverkoopvergunningen verzorgd.

Binnen het cluster milieu-inrichtingen heeft het leeuwendeel van het aantal zaken betrekking op activiteiten
van bedrijven. Slechts een klein deel heeft betrekking op vuurwerkactiviteiten. De realisatie 2018 wijkt daarin
niet significant af van de werkplanraming 2018 (grafiek 5).

Grafiek 5 Aantal zaken milieu-inrichtingen


                Aantal zaken milieu-inrichtingen 2018
 1500



 1000



  500



    0
                Bedrijven                     Vuurwerk                  Totaal

                            Werkplan Raming       Werkplan Realisatie



9.5.1.2     Bodembescherming en bodemkwaliteit

Het aantal zaken op gebied van bodembescherming en -kwaliteit is groter geweest dan gepland. Vooral het
aantal zaken bodemverontreiniging kwam fors hoger uit. Dit is mede het gevolg van de aantrekkende
economie waarbij er meer ontwikkelingen van gebieden en locaties plaatsvinden. Er waren ook meer zaken
op het vlak van grondwateronttrekking, bodemenergie en WKO. Het aantal zaken voor de Provinciale Milieu
verordening en ontgrondingen lag rond de raming

Voor de verdeling van de zaken zie grafiek 6.

Grafiek 6 Aantal zaken bodembescherming en bodemkwaliteit

                 Aantal zaken bodembescherming en
                        bodemkwaliteit 2018
 5000

 4000

 3000

 2000

 1000

    0
          Verontreiniging           WKO                   PMV              Totaal

                            Werkplan Raming       Werkplan Realisatie




                                                                         41 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>9.5.1.3        Natuurbescherming

Dit is een zogenaamde geconcentreerde provinciale taak waarbij werkzaamheden voor de hele provincie
worden uitgevoerd. Hier is een groei van het aantal zaken waarneembaar. Dit is vooral het gevolg geweest
van de wijzigingen in regelgeving als gevolg van de nieuwe Wet natuurbescherming (Nbw) en de daaraan
verbonden taakoverdracht voor de soortenbescherming. Het aantal ontheffingsaanvragen soorten-
bescherming was dan ook aanzienlijk hoger dan geraamd. De PZH heeft gedurende het jaar een
aanvullende opdracht verstrekt voor het afhandelen van deze extra taken. Als gevolg van een krapte in de
markt van ecologen en de omvang van de toename van het aantal aanvragen is het niet mogelijk gebleken
alle ontheffingsaanvragen soortenbescherming af te handelen. Een deel van dit werk wordt doorgeschoven
naar 2019. Bij schadebestrijding en gebiedsbescherming (Natura 2000) is het aantal zaken kleiner geweest
dan verwacht.

Grafiek 7 Aantal zaken natuurbescherming


                  Aantal zaken natuurbescherming 2018
 750



 500



 250



   0
           Natura 2000       Schade           Soorten          Overig         Totaal

                            Werkplan Raming       Werkplan Realisatie



9.5.1.4        Lucht, geluid en externe veiligheid

Het aantal zaken binnen dit werkveld is groter gebleken dan verwacht. Zwaartepunt hierin ligt bij toetsen en
adviezen op deze aspecten ten behoeve van milieu-inrichtingen en ruimtelijke plannen. Het groter aantal
zaken op het vlak milieu & RO is een gevolg van aantrekken van de economie en de woningbouw die
hebben geleid tot meer ontwikkel- en bouwactiviteiten. Omvangrijke en complexe ruimtelijke plannen die
veel inzet vergen zijn b.v. bedrijventerreinen Binckhorst in Den Haag en Honderdland II in Westland.
Afgelopen jaar is ook sprake geweest van een grotere inzet van geluidexpertise voor het toetsen en
adviseren rond evenementen en festiviteiten in een aantal gemeenten. De geprognotiseerde inzet op het
provinciale programma Impuls Omgevingsveiligheid is separaat op projectniveau verantwoord.

Grafiek 8 Aantal zaken lucht, geluid en externe veiligheid


                            Aantal zaken lucht, geluid
                            en externe veiligheid 2018
 1000

  750

  500

  250

       0
              Milieu & RO        Hogere waarde          Route gevaarlijke       Totaal
                                     geluid                 stoffen

                             Werkplan Raming        Werkplan Realisatie




                                                                            42 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>9.5.1.5      Omgevingswet

De voorbereiding op de Omgevingswet (Ow) is in samenspraak met de gemeenten en provincie opgepakt
door deel te nemen aan diverse overleggen, werkgroepen en door documenten aangaande de nieuwe
regelgeving te beoordelen en desgevraagd van commentaar te voorzien. Verder zijn de landelijke
ontwikkelingen gevolgd en is voor enkele gemeenten deelgenomen aan een zogenaamde vergunningentafel
om ervaring op te doen met een meer integrale benadering van de afhandeling van aanvragen. Er is in dit
traject sprake van een goede samenwerking tussen deelnemers en Omgevingsdienst.

9.5.1.6      Overige taken

In de werkplannen 2018 is tijd ingeruimd voor een aantal ‘overige taken’ zoals ondersteuning bestuur,
beleidsafdelingen, bouwtoezicht, participatie in netwerken en/of externe overleggen, inbreng in
crisisorganisatie, als ook bezwaar en beroep. Er is hier stevig op ingezet.

Belangrijkste oorzaak voor een intensivering op deze inzet is de grote de vraag naar dossierinzage en
dossierinformatie. De behoefte aan deze informatie is al jaren groot. Ten opzichte van 2017 is in 2018 het
aantal verzoeken om informatie uit bodem en milieudossiers afgenomen (grafiek 9).

Grafiek 9 Inzet helpdesk en informatie-ontsluiting


                Uren helpdesk en informatie-ontsluiting
 15000

 12500

 10000

  7500

  5000

  2500

      0
                 2015                 2016             2017                  2018


Hieronder is een grafische weergave opgenomen van de verdeling per deelnemer van de inzet op
informatie-ontsluiting en helpdeskvragen. Met afstand de grootste afnemer is Den Haag, gevolgd door de
PZH. Uit de grafische weergave blijkt dat de toename zich bij de meeste deelnemers voordoet.

Grafiek 10 Inzet helpdesk en informatie-ontsluiting per deelnemer

            Uren helpdesk en informatie-ontsluiting 2018
                          per deelnemer
                             0       1000      2000       3000        4000          5000

                     Delft
                Den Haag
 Leidschendam-Voorburg
         Midden-Delfland
      Pijnacker-Nootdorp
   Provincie Zuid-Holland
                  Rijswijk
               Wassenaar
                Westland
              Zoetermeer

                             Werkplan Raming   Werkplan Realisatie



Uit de grafieken 11 en 12 blijkt dat het om grote aantallen informatieverzoeken gaat. In bijna 90% van de
gevallen betreft het informatie uit bodemdossiers.


                                                                     43 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Grafiek 11 Aantal dossier/documentverzoeken

               Aantal dossier/document verzoeken 2018: 3.623

                                  3%    2%
                     8%




                                                                 87%


          Bodem                              Overig
          Wet Milieubeheer                   Landelijk Grondwater Register


Grafiek 12 Aantal dossiers gecheckt en inzage


                          Aantal dossiers gecheckt: 10.839
                                   3%     2%
                             3%




                                                                       92%

           Digitaal afgedaan              Fysieke inzage
           Dossier gezocht, geen inzage   Overig


Om de nog steeds toenemende vraag naar milieu- en bodeminformatie efficiënter af te kunnen handelen is
het wenselijk dit proces meer te digitaliseren en informatiezoekers te helpen zelf hun informatie te vinden. In
2018 zijn voorbereiding getroffen om dit voor bodeminformatie in 2019 mogelijk te maken.

9.5.1.7    Kritische Prestatie Indicatoren T&V

Monitoring en rapportage van de taakuitvoering gebeurt aan de hand van door het bestuur vastgestelde
KPI’s. Het betreft voor het programma T&V een drietal KPI’s, te weten gerealiseerd werkvolume
(opgenomen in bijlage 9.6), tijdigheid en resultaat van bezwaar- en beroepszaken.

Gerealiseerd werkvolume
Het aantal uitgevoerde zaken binnen het programma T&V ligt ruim boven de raming. Dit ligt vooral op het
terrein van bodem en Milieu & RO. Fluctuaties in vraag doen zich elk jaar weer voor en zijn van grote invloed
op het werkaanbod. De eigen invloed op het werkvolume is relatief beperkt. De economische situatie is van
grote invloed waardoor de vraag in komende jaren weer kan afwijken van de huidige situatie.

Ook hebben veranderingen in werkprocessen invloed op het totaal aantal zaken. Daardoor wordt het
werkaanbod soms opgedeeld in meer zaken zonder dat het volume toeneemt.




                                                               44 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>In grafiek 13 is het aantal zaken per cluster of werkveld gepresenteerd over de afgelopen jaren qua realisatie
en over 2018 qua werkplanraming. Voor het cluster ‘natuur’ (groene taakuitvoering) is de afgelopen jaren
sprake van een piek in de werklast als gevolg van de nieuwe Natuurbeschermingswet. Een deel van de
volumetoename voor het programma T&V houdt verband met een gestage overdracht van taken door
deelnemers en een toenemende betrokkenheid van de ODH in de voorbereiding van ruimtelijke processen.

Grafiek 13 Aantal gerealiseerde zaken per cluster


                  Milieu-inrichtingen                                 Bodemaspecten
 2.000                                               5.000

                                                     4.000
 1.500
                                                     3.000
 1.000
                                                     2.000
  500
                                                     1.000

    0                                                    0
           2015        2016     2017      2018                 2015       2016     2017       2018


              Natuurbescherming                                       Geluid, Lucht, EV
 1.000                                               1.000


  750                                                  750


  500                                                  500


  250                                                  250


    0                                                    0
           2015        2016     2017      2018                 2015       2016     2017       2018


Tijdigheid
De indicator tijdigheid van de taakuitvoering is uitgewerkt voor die procedures waarvoor wettelijk
vastgestelde termijnen gelden. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in reguliere en uitgebreide procedures. Uit
het overzicht blijkt dat de tijdigheid over 2018 vergelijkbaar is met 2017 en dat de tijdigheid voor reguliere
procedures hoger scoort dan die voor de uitgebreide procedures. Bij de uitgebreide procedure geldt voor het
product omgevingsvergunning dat de ingediende aanvragen met regelmaat van een onvoldoende niveau
zijn. In veel gevallen kost het zorgen dat een aanvraag compleet, volledig en van voldoende niveau is meer
tijd dan binnen de procedure beschikbaar is. Er vindt dan een afweging plaats of een bedrijf meer tijd krijgt
om tot een vergunbare aanvraag te komen of dat ten behoeve van de afronding binnen de
behandelingstermijn een weigering of buiten behandeling wordt afgegeven. Er kunnen omstandigheden zijn
waarbij aanvragers meer tijd krijgen hun aanvraag op orde te maken of om een zorgvuldig (bestuurlijk)
afwegingsproces te doorlopen.

Voor de KPI tijdigheid is geen absolute norm vastgesteld. In het algemeen moeten aanvragen tijdig, dat wil
zeggen binnen de wettelijk geldende termijnen, worden afgehandeld. Voor sommige procedures is sprake
van een van rechtswege positief besluit (Lex Silencio Positivo) indien niet tijdig een besluit wordt genomen.
Voor de meeste procedures geldt dat niet, maar een aanvrager kan bij niet tijdig besluiten de overheid wel
via een dwangsomprocedure dwingen alsnog een besluit te nemen. Die situatie heeft zich in 2018 niet
voorgedaan.




                                                    45 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Tabel 27 Tijdigheid zaaktypen T&V

                        ODH Regulier                                       2016                               2017                               2018
PDC Code        Zaaktypenaam                                    Aantal Aantal tijdig    % Tijdig   Aantal Aantal tijdig    % Tijdig   Aantal Aantal tijdig    % Tijdig
R01.1 - R02.1   Omgevingsvergunning                                 31             26      84%         33             29      88%         18             17      94%
R10.1           Ontbrandingstoestemming vuurwerkbesluit             28             23      82%         17             16      94%         24             23      96%
R06.1 - R12.1   Overige vergunningen                                 -              -         -        25             23      92%          7              5      71%
R10.2           Vuurwerkverkoopvergunning (APV)                      -              -         -         -              -         -         7              7     100%
R13.1           Beschikking ernstige bodemverontreiniging           17             17     100%         31             31     100%         15             15     100%
R13.1           Beschikking op nazorgplan                            -              -         -         2              2     100%          1              0       0%
R13.1           Beschikking op saneringsplan                        16             16     100%         22             22     100%         14             14     100%
R13.1           Beschikking op saneringsverslag                     31             29      94%         19             19     100%         17             17     100%
R13.1           Beschikking op saneringsverslag BUS                121            120      99%        143            142      99%        108            107      99%
R19.1           Vergunning Waterwet                                 44             33      75%         55             48      87%         39             38      97%
R20.1           Ontheffing grondwaterbeschermingsgebied             68             67      99%         37             37     100%         33             31      94%
Eindtotaal 2016                                                    357            332       93%       384            369       96%       283            274       97%


                       ODH Uitgebreid                                      2016                               2017                               2018
PDC Code        Zaaktypenaam                                    Aantal Aantal tijdig    % Tijdig   Aantal Aantal tijdig    % Tijdig   Aantal Aantal tijdig    % Tijdig
R01.1 - R02.1   Omgevingsvergunning                                 36            19       53%         26            11       42%         18            12       67%
R13.1           Beschikking ernstige bodemverontreiniging           12            12      100%         12            12      100%          2             2      100%
R13.1           Beschikking op saneringsplan                        14            14      100%         14            14      100%          7             7      100%
R13.1           Beschikking op saneringsverslag                      1             1      100%          2             2      100%          -             -          -
R16.1           Vergunning Ontgrondingswet                           2             1       50%          2             2      100%          1             1      100%
R19.1           Vergunning Waterwet                                  8             7       88%         15            15      100%          -             -          -
Eindtotaal 2016                                                     73            54        74%        71            56        79%        28            22        79%


NB: Voor zowel reguliere als uitgebreide procedures zijn de producten voor de natuurbeschermingswet buiten beschouwing gelaten omdat daarvoor in
2018 bijzondere omstandigheden buiten de invloedsfeer van de ODH aan de orde zijn waardoor tijdig afhandelen onmogelijk was (onder andere sluiting
AIRIUS-register en juridische issues PAS).


Voor de overige producten geldt geen termijn of een servicetermijn, zoals b.v. voor toetsing en advisering als
onderdeel van een Wabo procedure. In het zaaksysteem worden de producten per soort geregistreerd
(bijvoorbeeld als toets of advies) zonder een nader onderscheid op basis van de behandelingstermijnen.
Uitgezocht wordt of het haalbaar is om uit alle toets- of advieszaken alleen die zaken te destilleren waarvoor
een servicetermijn geldt.

Bezwaar- en beroepszaken
In tabel 28 is een overzicht opgenomen van de bezwaar- en beroepszaken binnen het programma T&V. Ten
opzichte van het jaar 2017 is vooral het aantal beroepszaken in 2018 beduidend lager. Het aandeel
provinciale dossiers in bezwaar- en (hoger)beroepszaken is zo’n 63% en dat is lager dan in 2017 (85%).
Beide ontwikkelingen zijn te herleiden uit het lagere aantal zaken voor de provinciale taakuitvoering voor de
Wet natuurbescherming.

Tabel 28 Overzicht bezwaar- en beroepszaken T&V

                                                                         2016                 2017                     2018
Programma T&V                                                                Hoger                    Hoger                    Hoger
                                                            Bezwaar Beroep           Bezwaar Beroep           Bezwaar Beroep
                                                                            beroep                   beroep                   beroep
Ongegrond                                                        21      13        2       9      11        3      19       4        4
Deels gegrond, deels ongegrond                                   10                                1        1                        2
Deels niet ontvankelijk/deels ongegrond                                                    2
Gegrond                                                          32       3                1       6                        2
Ingestemd met rechtstreeks beroep                                 4                        1
Niet-ontvankelijk                                                 4       1                7                        5       6
Ingetrokken                                                      28       9        1      14       6               14       5
Ingetrokken/afgewezen                                                                              2
Overgedragen                                                      1       1
Toegekend (vovo)
Afgewezen (vovo)                                                                                      2            5                                     1
Totaal                                                          100            27            3       36           31            4       38              18          6

De (hoger) beroepszaken die in 2018 gegrond en deels gegrond zijn verklaard, betroffen twee zaken rond de
schadebestrijding van ganzen (Wet natuurbescherming) en twee uitspraken voor eenzelfde benzinestation in
Den Haag.




                                                                                  46 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>9.5.2     Programma T&H

9.5.2.1   Toezicht

In de planning stonden 998 integrale controles en 989 themacontroles bij bedrijven. Uiteindelijk zijn er 965
integrale controles en 946 themacontroles uitgevoerd en afgerond. Er zijn 829 inventariserende controles
uitgevoerd, meer dan geraamd (722) i.v.m. de uit 2017 doorgeschoven inventarisaties.

Er werd rekening gehouden met 1.457 uit te voeren hercontroles en dat zijn er 1.425 geworden. Er stonden
579 sanctiecontroles gepland; er zijn uiteindelijk 615 sanctiecontroles uitgevoerd moeten worden.

Daarnaast is een aantal meer specifieke en projectmatige werkzaamheden verricht zoals:
• Risico Register Gevaarlijke Stoffen (RRGS): de invoer van het RRGS is door alle deelnemers
   overgedragen. De ODH controleert de inrichtingen die op de risicokaart staan vermeld jaarlijks op
   naleving van de wetgeving alsmede op de juistheid van de gegevens in het RRGS. Daarnaast kan met
   dossieronderzoek (mogelijk) vastgesteld worden of gegevens juist zijn ingevoerd;
• Project vuurwerk: controle op de naleving van de regels rond opslag en verkoop van
   consumentenvuurwerk in het laatste kwartaal;
• Controle op vuurwerkevenementen;
• Controle op bodem-energiesystemen (WKO’s);
• Ketentoezicht op grondstromen en asbest.

De inzet op toezicht bodemsanering is iets groter geweest dan geraamd. Bij elkaar genomen zijn er 192
controles uitgevoerd bij ernstige en niet-ernstige saneringen (raming controles 181). Controles in het kader
van het Besluit Bodemkwaliteit vonden ook vaker plaats: 173 keer plaats versus een raming van 147. De
inzet op de sanering van verontreinigingen die naar aanleiding van een calamiteit of een eindsituatie
onderzoek zijn aangetoond (herstelplicht Wm) en ondergrondse tanksanering was minder dan geraamd.

9.5.2.2   Overlast

De ODH heeft in 2018 totaal 2.753 overlastmeldingen ontvangen, ééntje minder dan in 2017. Deze
meldingen komen bij nog lopende zaken waar al overlastmeldingen in behandeling zijn. Daarmee is het
aantal meldingen conform verwachting voor 2018. Van de 2.753 meldingen zijn 1.349 meldingen een
melding van een unieke melder.

Tabel 29 Toezicht en overlastmeldingen 2015-2018

Toezicht en overlastmeldingen                                 2015         2016           2017            2018
Wm planmatig toezicht (integrale controles)                   2.608       1.194           1.085            965
Themacontroles                                                    0         716             714            946
Inventariserende controles                                      242         440             479            829
Hercontroles                                                  1.624       1.592           1.437          1.425
Sanctiecontroles                                                438         390             599            615
Bodem (Wbb en Bbk)                                              316         367             336            365
Overlastmeldingen                                             2.079       2.314           2.754          2.753
Overlasttoezicht                                                829       1.047           1.157          1.359
Voornemen last                                                  300         419             483            386
Last onder dwangsom                                             161         227             287            235
Totaal                                                        8.597       8.706           9.331          9.878




                                                    47 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Grafiek 14 Overlastmeldingen per type overlast in 2018

                                 Overig; 241; 9%
         Opslag; 0; 0%                                                Verontreiniging; 12; 0%

Licht; 51; 2%                                                                         Afval; 44; 2%

    Geur; 452; 16%                                                                                    Afval
                                                                                                      Geluid
                                                                                                      Geur
                                                                                                      Licht
                                                                                                      Opslag
                                                                                                      Overig
                                                                                                      Verontreiniging



                                                                 Geluid; 1.953; 71%



In tabel 30 zijn de aantallen overlastmeldingen van 2014, 2015, 2016, 2017 en 2018 naast elkaar gezet.

Tabel 30 Aantal overlastmeldingen

Soort melding             2014           2015            2016         2017              2018
Afval                       71             43               36          32                44
Geluid                   1.243          1.503            1.598       1.977             1.953
Geur                       617            408              582         577               452
Licht                       44             69               57         108                51
Opslag                       9              2                3           1                 0
Overig                      39             28               26          19               241
Verontreiniging             23             26               12          40                12
Totaal                   2.046          2.079            2.314       2.754             2.753


Naar aanleiding van overlastmeldingen zijn er 1.359 controles uitgevoerd op het specifieke overlastaspect
van de melding. Dat is 30% meer dan gepland. Ongewone voorvallen zijn 69 maal ingediend. Dit is minder
dan gepland (80). Dit betreft vaak storingsmeldingen van bedrijven waardoor overlast is ontstaan. Naar
aanleiding van 20 van deze voorvallen is toezicht uitgevoerd.

In tabel 31 zijn de aantallen overlastmeldingen over 2016, 2017 en 2018 opgesplitst per deelnemer
weergegeven.
Tabel 31 Aantal overlastmeldingen per deelnemer




Net als in voorgaande jaren is een beperkt aantal bedrijven verantwoordelijk is voor een groot deel van de
overlastsituaties. Veel van deze klachten zijn niet te voorkomen omdat de ODH over een langere periode
een beeld moeten vormen over de ernst en omvang van de gemelde overlast om als basis te dienen voor

                                                   48 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>besluiten over eventueel te nemen maatregelen en handhaving. De ODH streeft er altijd naar dergelijke
‘probleemdossiers’ snel maar ook zorgvuldig af te sluiten. Hierbij is niet uit te sluiten dat zich nieuwe situaties
aandienen. Tot slot is er een beperkt aantal zaken waar bewoners zich niet wensen neer te leggen bij de
uitkomst van klachtenonderzoek door de ODH en op dagelijkse basis klachten blijven indienen. Om
dergelijke situaties te beslechten, stuurt de ODH in de regel aan op voor bezwaar- en beroep vatbare
besluiten en in overleg met het bevoegd gezag het naar de toekomst buiten behandeling laten van deze
klachten.

9.5.2.3   Duurzaamheid

Controles op duurzaamheid
Toezicht op basis van artikel 2.14/2.15 Activiteitenbesluit is -daar waar van toepassing- standaard onderdeel
geweest van de 965 reguliere integrale Wm-controles. Verbruik gegevens worden opgevraagd en indien
nodig worden maatregelen via toezicht en handhaving afgedwongen.

Naast deze reguliere toezichtstaak zijn voor 4 deelnemers als plusstaak deelcontroles duurzaamheid
uitgevoerd. Deze uitgebreide controles bestaan uit het inventariseren van energieverbruik, te treffen
maatregelen (besparingspotentieel) en vooral ook advisering t.a.v. de aankomende informatieplicht.
Daarnaast kunnen deze controles gebruikt bij bedrijven die meer uitgebreide advisering/uitleg voor de
EED/MJA nodig hebben. Duurzaamheidscontroles nemen in tegenstelling tot reguliere controles meer tijd in
beslag; fysieke controle, administratieve ondersteuning, beoordeling rapportages en plannen van aanpak en
handhaving. Tevens dient er monitoring van de voortgang op het gebied van duurzaamheid (energie en
vervoersmanagement) bij de bezochte bedrijven plaats te vinden. Gekozen is voor met name de
stimulerende aanpak waardoor soms meerdere bezoeken aan een bedrijf noodzakelijk zijn al uitgevoerde
energie/duurzaamheidscontroles is ogenschijnlijk hoger dan geraamd (93 versus 57). Het betreft echter
deels controles uit 2017 die pas in 2018 verder administratief afgerond zijn.

Programma duurzaamheid
De ODH bewandelt diverse paden om vanuit de kerntaken meer bij te dragen aan een duurzamere
leefomgeving. Duurzame ontwikkeling is op veel thema’s een integrale opgave voor de regio. Uitgangspunt
is om gemeenten en provincie te ondersteunen bij het halen van duurzaamheidsdoelstellingen. Te denken
valt aan thema’s die lokale grenzen overschrijden zoals
milieurendement (energie en grondstoffen) en de milieudruk (op
klimaat en kwaliteit lucht, water en bodem). Een gezonde
leefomgeving draagt bij aan een aantrekkelijke vestigings- en
verblijfsregio. Ook mogen duurzaamheidsambities niet belemmerd
worden door wet- en regelgeving. In oktober 2018 organiseerde de
ODH een duurzaamheidsdag waar na een aantal presentaties van
o.a. VNG en EZK de deelnemers van o.a. gemeenten en provincie in werksessies aan de slag gingen
met duurzame onderwerpen. Door te brainstormen selecteerden de deelnemers diverse onderwerpen
voor projecten. Naast deze ambtelijke inbreng zal begin 2019 de bestuurders gevraagd worden hun
behoefte ligt. De ambtelijke en bestuurlijke inbreng moeten samen leiden tot een programma Duurzaamheid
Omgevingsdienst Haaglanden 2019-2021 waarin die onderwerpen zijn opgenomen waar voldoende
draagvlak voor bestaat.

EED
Sinds 2016 geldt voor veel bedrijven een auditverplichting in het kader van de Europese Energie-Efficiency
(EED). De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft in 2016 alle ondernemingen aangeschreven die
volgens gegevens uit de Kamer van Koophandel onder de werkingssfeer van de Tijdelijke Regeling EED
vallen. Om een inschatting te maken welke van de aangeschreven ondernemingen individuele bedrijven zijn
en welke concerns met meerdere vestigingen, is in 2017 een rekenmethode bedacht om een inschatting te
kunnen maken van de werklast voor de ODH voor de komende jaren. Bij een conservatieve schatting wordt
het aantal te beoordelen locaties afgerond op 2.000 vestigingen (som van Concernhoofdkantoren in
Haaglanden, filialen in Haaglanden en individuele bedrijven).
De EED-cyclus heeft een termijn van 4 jaar waarna opnieuw een energie-audit moet worden uitgevoerd en
aangeboden aan het bevoegd gezag. Dit betekent dat gemiddeld voor 500 inrichtingen in Haaglanden per
jaar de energie-audits en eventuele plannen van aanpak moeten worden beoordeeld, steekproefsgewijs
inrichtingen gecontroleerd en gegevens vastgelegd. Het aantal EED-controles en te beoordelen rapportages
is daarmee aanmerkelijk hoger dan verwacht. De tijdsbesteding was echter minder dan geraamd i.v.m. het
verwerken van een groot aantal “filialen” van concerns. In totaal zijn er 735 EED-controles uitgevoerd.


                                                     49 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>Project Ondergronds Ruimtegebruik
Begin 2017 is gestart met het in kaart brengen van de onttrokken hoeveelheden grondwater ten behoeve
van het bodemenergiesysteem (WKO) in relatie tot hetgeen in de vergunningen zijn opgenomen. Doel van
dit project was om de gebruikers die volgens haar vergunningvoorschriften meer dan 250.000 m3
grondwater onttrekken en daar bij lange na geen gebruik van maken, te bewegen om op hun verzoek de
vergunning (vermindering) aan te laten passen zodat meer bedrijven en instellingen een WKO-installatie
kunnen laten plaatsen. Hierdoor wordt op een positieve manier een extra impuls gegeven aan de
vermindering van NOx, CO2 uitstoot. In 2018 is het project doorgezet en gekeken naar gebruikers die
volgens haar vergunningvoorschriften meer dan 150.000 m3 grondwater onttrekken en daar geen gebruik
van maken.
Voor het project zijn er 23 locaties gekozen die voldeden aan de criteria van minder dan 40% van het
maximale debiet. Twee beheerderseigenaren (meerdere systemen op meerdere locaties) staan open voor
verlaging van het maximaal debiet voor de onder hen vallende bodemenergiesystemen. In een constructief
gesprek met beide partijen zijn meerdere locaties naar voren gekomen waar een verlaging van het maximaal
debiet mogelijk is. Voor een aantal locaties is het technisch mogelijk om het maximale debiet te verlagen
maar spelen nog commerciële belangen een rol die dit mogelijk tegen houden. Eén bedrijf doet intern
onderzoek naar het vervolg. Het andere gaat voorstellen doen om voor in totaal 10 locaties het maximaal
debiet te verlagen.

Project Zorginstellingen
In 2018 is een project WKO Zorginstellingen gestart. Doel van het project is de huidige werking van de
WKO-systemen bovengronds én ondergronds te evalueren, knelpunten in kaart te brengen en maatregelen
te formuleren in het kader van optimalisatie (energiebalans, energierendement, energiebesparing etc.).
In de praktijk blijkt dat bij het klimatiseren van zorginstellingen sprake is van een onevenwichtige vraag naar
warmte en koude, die in de meeste gevallen leidt tot een energetische onbalans in de bodem en een slecht
energierendement. Om deze reden zijn 36 zorginstellingen geselecteerd, waarbij kansen liggen voor herstel
van de energiebalans en een goed energierendement. In het kader van duurzaamheid zal dit leiden tot
optimaal grondwaterbeheer, energiebesparing en de reductie van CO2 en NOx. Tijdens een reguliere WKO-
controle richt de toezichthouder zich alleen op de voorschriften in de vigerende vergunning die betrekking
hebben op het ondergrondse deel van de WKO en blijft de vergunninghouder verantwoordelijk voor de
naleving hiervan. Omdat deze aanpak niet altijd zorgt voor het gewenste effect, blijft er
energiebesparingspotentieel liggen. De ODH doet onderzoek bij de geselecteerde instellingen. Instellingen
zijn per brief in kennis gesteld over nut en noodzaak van het project. Aanvullende vragen zijn telefonisch
afgedaan en werden controles uitgevoerd. Uit het project is naar voren gekomen dat het gebruik van de
bodemenergie-installaties zeer uiteenlopend was. Over het algemeen kan worden geconcludeerd, dat in veel
gevallen de energiebalans wordt gestuurd op basis van de maximaal geleverde hoeveelheid koude of
warmte. Ten aanzien van het beheer van de installatie is gebleken dat meer aandacht aan de werking van
de installatie ook resulteert in een beter rendement. Daar waar beheerspartijen een actieve rol spelen bij de
werking van de installatie worden ook betere resultaten gehaald.

Project brijnlozingen versus WKO
Diverse (tuinbouw)bedrijven (circa 300) in ons werkgebied maken gebruik van omgekeerde osmose. Bij
omgekeerde osmose wordt er grondwater onttrokken dat na zuivering mineraalarm water oplevert en
gebruikt wordt als gietwater voor de teelt. Deze onttrekking vindt plaats uit het eerste watervoerende pakket.
Het afvalwater wat daarbij vrijkomt is vrij zout en wordt ook wel brijn genoemd. Dit brijn kan niet meer worden
gebruikt en moet worden geloosd. Deze brijnlozing vindt momenteel veelvuldig plaats in de bodem, in het
tweede watervoerende pakket. Dit mag in principe niet, maar mag - indien hier maatwerk voor is verleend -
tot 2022 plaats vinden bij agrarische bedrijven.
In de maatwerkbesluiten staan specifieke eisen genoemd met betrekking tot het maximale lozingsdebiet van
de brijnlozing. Met deze eisen wordt een ruimte in de ondergrond ingeruimd voor deze installaties.
Aangezien deze installaties lozen in een watervoerend pakket dat ook intensief wordt gebruikt door
bodemenergiesystemen (WKO) is handhaving op het maximale debiet van belang. Een doelmatig gebruik
van de ondergrond is een dynamisch proces. Mede daarom is de ODH een project gestart waarbij expliciet
wordt gekeken naar osmose-installaties in relatie tot de nabij gelegen (open) bodemenergie-systemen.
Als omgekeerde osmose installaties niet meer worden gebruikt moeten ze op een juiste manier worden
afgedicht. Hiervoor zijn duidelijke voorschriften in de maatwerkbesluiten opgenomen die aangeven dat de
oorspronkelijke bodemlagen moeten worden hersteld bij afdichting. Om een beter beeld te krijgen van deze
installaties zijn in 2018 themacontroles uitgevoerd bij een deel van deze installaties.

Tijdens de themacontroles is vastgesteld dat in het dossier nog niet alle benodigde documenten aanwezig
waren. Daarom zijn tijdens deze controles alle boorstaten bemachtigd en geregistreerd zodat wij een beter
                                                    50 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>beeld hebben van het bodemprofiel van de installaties. Zodra deze worden afgedicht kunnen de
afdichtingswerkzaamheden worden gecontroleerd. Tevens zijn alle bronnen ingemeten met een GPS-meter.
Deze coördinaten worden toegevoegd aan het programma BodemenergieOnline (of BOL). In BOL worden
momenteel alle bodemenergiesystemen geregistreerd. Zodra de coördinaten van de overige onttrekkingen
zoals de osmose installatie daar ook aan worden toegevoegd hebben we een nog overzichtelijker beeld van
de ondergrond. Uit het project blijkt dat momenteel geen retour bronnen aanwezig zijn in de nabijheid van
bodemenergiesystemen. Om dit in de toekomst te blijven voorkomen is een adequate registratie
noodzakelijk.

Ontzorgingsaanpak kantoren
In het kader van het SER-energieakkoord heeft de ODH in de afgelopen 2 jaar een “ontzorgings”-project
gedraaid om energiebesparing te realiseren bij de kantorensector. Er is gekozen voor kantoren omdat de
kantorensector ruim vertegenwoordigd is in de provincie. In de regio Haaglanden alleen al staan 1600
kantoorpanden. Binnen regio Haaglanden is de kantorensector verantwoordelijk voor 7% van de totale CO2
uitstoot, hetgeen overeenkomt met een energieverbruik van 10 PJ per jaar.
Voor de realisatie van energiebesparing bij de kantorensector is in samenwerking met de brancheorganisatie
voor ondernemers VNO-NCW – Middin en het adviesbureau CCS Energieadvies B.V. een
ontzorgingsaanpak ontwikkeld. De ontzorgingsaanpak is gebaseerd op de lijst met erkende maatregelen
voor kantoren, die in de Activiteitenregeling is opgenomen en primair gericht is op kantoren met
huurdergebruikers. Hier speelt het zogenaamde split incentive tussen eigenaar en gebruiker.
Op verzoek van de ODH hebben de gemeenten namen van inrichtingen voor dit project aangeleverd.
Gedurende dit project is na onderzoek vastgesteld dat een aantal kantoren buiten de scope van het project
vielen vanwege het hoge(re) energieverbruik en zij gebruik maken van een MJA of MEE regeling. Daarnaast
was de bereidheid om deel te nemen aan het project door verschillende directies – om door hen
aangedragen redenen - heel klein. Tenslotte bleek dat 7 geselecteerde kantoorpanden te huur of te koop
stonden. In het kort komt het erop neer dat de controles – met uitzondering van de kantoren die wel hebben
meegedaan en waar advies gegeven kon worden - weinig rendement hebben opgeleverd. Dit tegenvallend
resultaat bij een dergelijke ontzorgingsaanpak is ook eerder ervaren in projecten van de afgelopen jaren.
Alleen het project WKO bij de glastuinbouw in 2017 is daarop een uitzondering. Wanneer het functioneren
van WKO bij kantoren wordt vergeleken met WKO in de tuinbouwsector, komt duidelijk naar voren dat men
in een ontzorgingsproject in de tuinbouw de financiële meerwaarde van koeling en verwarming met een
WKO daadwerkelijk inziet.

9.5.2.4   Handhaving

Bestuurlijke en de strafrechtelijke handhaving staan in principe naast elkaar en hebben elk een eigen functie.
Er wordt gehandeld conform de sanctiestrategie waarbij de inzet van het instrumentarium afhankelijk is van
de ernst van de overtreding in relatie tot het gedrag van de overtreder.

De inzet op de handhaving is lager uitgevallen dan van tevoren is ingeschat en is ook iets afgenomen t.o.v.
vorig jaar. Er waren 621 voornemens en lasten geraamd terwijl er uiteindelijk 640 voornemens en lasten
noodzakelijk zijn geweest. Een licht verbeterd naleefgedrag in een aantal branches draagt daaraan bij.
Nog steeds blijken vaak grotere stookinstallaties (gedeeltelijk) niet te zijn gekeurd en zien ondernemers het
belang van keuren niet in en schuiven de keuringen voor zich uit.

Bij de ODH is een aantal Buitengewone opsporingsambtenaren (Boa’s) in dienst. De Boa’s voeren
zelfstandig of in samenwerking met politie en justitie strafrechtelijke onderzoeken uit op het gebied van de
milieuwetgeving. Vanaf 1 januari 2014 wordt de Bestuurlijke Strafbeschikking Milieu (BSB-m) in pilotvorm als
handhavingsinstrument ingezet op een limitatief aantal soorten overtredingen. Binnen Haaglanden zijn
gedurende 2018 totaal 33 Bsbm’n opgelegd voor overtredingen van de geluidsnormen (23), bodem (9) en
vuurwerkopslag (1). Daarnaast zijn 23 processen verbaal opgemaakt voor geluid (18), bodem (0), vuurwerk,
(4) en Wm (1).

9.5.2.5   Overige taken

In de werkplannen 2018 is tijd ingeruimd geweest voor een aantal zogenaamde overige taken waaronder
o.a. ondersteuning van bestuur en beleidsafdelingen, bouwtoezicht, participatie in netwerken en/of externe
overleggen, inbreng in crisisorganisatie. In dit kader is de samenwerking met ketenpartners als
waterschappen, ILT, ISZW, politie en OM verder uitgebouwd.



                                                    51 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Samen met de LTO wordt informatie gegeven over milieuwet- en regelgeving. Glastuinbouwondernemers
die gebruik maken van assimilatiebelichting kunnen gebruik maken van een SMS-berichtenservice.
Abonnees ontvangen verspreid over het assimilatieseizoen diverse gratis SMS berichten die hen herinneren
aan de juiste toepassing van de wet- en regelgeving. Ook WKO-eigenaren hebben een dergelijke SMS
service i.v.m. hun rapportageverplichtingen.

Het Haags Economisch Interventie Team (HEIT) is een samenwerkingsverband tussen gemeente, politie,
douane, belastingdienst, energiebedrijf Stedin, Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), UWV en
Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid. In 2018 is de ODH bij 57 gezamenlijke controles aanwezig
geweest. Hiermee levert de ODH een bijdrage aan het terugdringen van de zogenoemde georganiseerde en
ondermijnende criminaliteit.

Bij een aantal deelnemers is intensief geadviseerd t.a.v. evenementenbeleid en individuele
evenementenvergunningen.

9.5.2.6    Totaalbeeld

Het jaar 2018 was qua taakuitvoering een druk jaar. Het totaal aantal uitgevoerde zaken binnen het
        programma T&H ligt circa 5% boven de prognose. Voor één opdrachtgever is halverwege het jaar
        besloten om een aanvullend incidentele opdracht te verlenen teneinde het planmatig werk te kunnen
        afronden. Overall is het planmatig toezicht uitgevoerd conform prognose.

9.5.2.7    Kritische Prestatie Indicatoren T&H

Monitoring van de taakuitvoering gebeurt aan de hand van een door het bestuur vastgesteld dashboard met
indicatoren (KPI). Het betreft voor het programma T&H een viertal KPI’s, te weten het gerealiseerde
werkvolume, overlastmeldingen uitgesplitst naar oorzaak, naleefgedrag en het resultaat van bezwaar- en
beroepszaken. Het naleefgedrag wordt in deze rapportage gedefinieerd als het percentage bedrijven waarbij
bij de eerste controle geen overtredingen wordt geconstateerd. Monitoring en analyse t.a.v. trends zal in de
komende jaren uiteraard plaatsvinden vooral in relatie tot de jaarlijkse evaluatie van de risicomethodiek.

In tabel 32 is een overzicht opgenomen van de bezwaar- en beroepszaken binnen het programma T&H en in
de tabellen 33 en 34 een overzicht van het naleefgedrag.

Tabel 32 Overzicht bezwaar- en beroepszaken T&H

                                                  2016                    2017                    2018
Programma T&H                                            Hoger                   Hoger                   Hoger
                                         Bezwaar Beroep          Bezwaar Beroep          Bezwaar Beroep
                                                         beroep                  beroep                  beroep
Ongegrond                                     21       2              18       6              19       4       1
Deels gegrond                                                                                  1
Deels niet-ontvankelijk, deels gegrond                                                         1
Gegrond                                        4       1               1       2               2       1
Niet-ontvankelijk                              6       1       1       1                       1
Ingetrokken                                    6                       6       2       1      12       1
Totaal                                        37       4       1      26      10       1      36       6       1




                                                         52 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Tabel 33 Naleefgedrag

Product-                        Product                                 Onderdeel               Cat.   Percentage naleving na eerste controle
  code
                                                                                                       2016            2017             2018


Toezicht - Controle Inrichting (preventief)
T01.5      Integrale controle                          Wm-regulier                               1          90%              91%             84%
                                                                                                 2          71%              68%             68%
                                                                                                 3          48%              53%             49%
                                                                                                 4          48%              57%             45%
                                                                                                            96%              95%             96%
                                                       Gestapeld toezicht                                   52%              39%             39%
T01.6      Opleveringscontrole                         Opleveringscontrole                                  80%              55%             66%
T03.1      Inventarisatie bedrijven                    Inventarisatie bedrijven                             81%              93%             72%
T01.4      Deelcontrole                                Asbest                                                  -                -            67%
                                                       Assimilatie                                          78%              60%             28%
                                                       Energie/duurzaamheid                                100%             100%             99%
                                                       Externe veiligheid                                   70%              50%            100%
                                                       Grondwateronttrekking                                93%             100%             95%
                                                       Índirecte lozingen PZH                               96%              50%             79%
                                                       Meten/Verificatie                                   100%                 -               -
                                                       Nazorg stortplaatsen                                100%              79%            100%
                                                       Thema controle Acceptatiebeleid                         -                -            91%
                                                       Thema controle Afscheiders-GA                           -             95%                -
                                                       Thema controle Afvalbeheer                           99%              83%             90%
                                                       Thema controle Afvalstoffen                          96%              97%             97%
                                                       Thema controle Afvalwater                            63%              90%             86%
                                                       Thema controle Asbest                                   -             72%                -
                                                       Thema controle Asbestdaken                              -            100%            100%
                                                       Thema controle Basisonderwijs                           -             89%             75%
                                                       Thema controle Brandveiligheid                          -                -            88%
                                                       Thema controle Duurzaamheid                         100%             100%             91%
                                                       Thema controle Grondverzet                           97%             100%                -
                                                       Thema Koeling-Energieverbruik                         0%             100%            100%
                                                       Thema controle Limiter                                  -                -            79%
                                                       Thema controle Loodemmissie                             -                -           100%
                                                       Thema controle Mest                                  90%              87%             89%
                                                       Thema controle Opslag stoffen                        69%              69%             87%
                                                       Thema controle Opslagtanks-Wasplaatsen                  -             67%            100%
                                                       Thema controle Spuitcabines-VOS                         -             90%                -
                                                       Thema controle Stookinstallaties                     56%              75%             69%
                                                       Thema controle Veiligheid                               -             84%             77%
                                                       Thema controle Voortgezet onderwijs                     -             55%            100%
                                                       Vuurwerkopslag                                       93%              94%             88%
                                                       WKO-afdichting                                       90%             100%            100%
                                                       WKO-boorcontrole                                    100%              90%             87%
                                                       WKO-gesloten                                         96%              76%             93%
                                                       WKO-regulier                                         68%              70%             76%
                                                       WKO-start-up                                         46%              71%             86%
T01.1      Administratieve controle preventief         Administratief toezicht                              74%              71%             51%
Toezicht - Overig
T05.1      Beoordeling rapportage verplichting         EED                                                 100%             100%             97%
                                                       MJA                                                     -            100%            100%
                                                       Natte koeltorens                                     92%              95%             98%
                                                       Programma van eisen upd                              80%              85%             85%
                                                       WKO-administratief                                   62%              62%             65%
T05.2      Beoordeling E-PRTR-rapportage               E-PRTR                                              100%              90%             88%
T04.1      Controle mobiele puinbreker                 Mobiele puinbreker                                  100%             100%            100%
T04.2      Controle vuurwerkevenement                  Vuurwerkevenement                                   100%              95%             99%
T03.3      Gebiedscontrole specifieke wetgeving        Controle PMV                                        100%              89%             83%
Overlast
T01.2      Aspectcontrole                              Handhavingsverzoek                                  100%              75%             78%
                                                       Melding overlast (klacht)                            69%              70%             68%
                                                       Ongewoon voorval                                     78%              64%             93%
T12.1      Controle geluidhinder                       Evenementen                                             -            100%            100%
                                                       Overig                                                  -                -           100%
Bodem bescherm ing- en kw aliteit
T09.1      Controle bodemsanering wbb                  Bodemsanering ernstig                                87%               89%            91%
                                                       Bodemsanering niet ernstig                           81%               84%            84%
                                                       Nazorglocatie actief                                100%                  -              -
                                                       Nazorglocatie passief                               100%               94%           100%
T09.2      Controle bodemsanering niet wbb             Herstelplicht Wm                                     60%               69%            55%
                                                       Tanksanerijng ondergronds                            86%               70%            88%
T09.4      Controle toepassing grond- en bouwstoffen   Besluit Bodemkwaliteit                               74%               78%            69%
T09.5      Controle ontgrondingen                      Ontgrondingen                                       100%                  -              -
T09.6      Controle lozen buiten inrichting            Lozingen buiten inrichting                           90%               83%           100%
T10.1      Gebiedscontrole bodembescherming            Gebiedscontrole bodembescherming                     73%               48%               -


Het naleefgedrag wordt in deze rapportage gedefinieerd als het percentage bedrijven waarbij bij de eerste
controle geen overtredingen wordt geconstateerd.

                                                                                   53 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>Tabel 34 Naleefgedrag belangrijkste producten 2015-2018

                                                                                                    Percentage
Product-                 Product                            Onderdeel              Cat.             naleving na
  code                                                                                            eerste controle
                                                                                          2015    2016       2017       2018

Toezicht - Controle Inrichting (preventief)
T01.5      Integrale controle                 Wm-regulier                           1       83%     90%           91%     84%
                                                                                    2       74%     71%           68%     68%
                                                                                    3       52%     48%           53%     49%
                                                                                    4       74%     48%           57%     45%
                                           Gestapeld toezicht                               30%     52%           39%     39%
T01.2      Aspectcontrole                  Melding overlast (klacht)                        55%     69%           70%     68%
T09.1      Toezicht bodemtaken (gemiddeld) Wet Bodembescherming (ernstig en niet            71%     81%           84%     81%
T09.2                                      ernstig) en Besluit Bodemkwaliteit
T09.4


Sinds 2016 wordt op een meer gedetailleerd niveau per branche gekeken naar trends in het naleefgedrag.
Op basis hiervan wordt jaarlijks de risicomethodiek en daarmee het planbare toezicht bijgesteld. De
volgende branches stijgen in de prioritering:
• Voortgezet Onderwijs                           van zeer laag naar hoog
• Metaalbewerking                                van laag naar hoog
• Afvalverwerking/bewerking                      van laag naar hoog

De onderstaande branches dalen in de prioritering
• Jachthaven/Werf                              van zeer hoog naar zeer laag
• Akkerbouw                                    van zeer hoog naar laag

De uitkomsten van de bijstelling van de regionale prioriteiten laten een verschuiving zien van de branches
met als gevolg dat er in 2019 meer thematisch toezicht zal plaatsvinden. Waar in 2018 veertien branches in
de prioriteit gemiddeld en laag stonden zijn dat er na de bijstelling vijfentwintig. Dit betekend concreet dat er
ten opzichte van 2018 meer thematische controles zullen plaatsvinden en dat er minder integrale controles
zullen worden uitgevoerd. De kleine hoeveelheid capaciteit die hierdoor beschikbaar komt zal deels worden
gebruikt om bij gemeenten meer incidenteel toezicht mogelijk te maken en deels zal deze worden ingezet op
specifieke gemeentelijke toezichtprojecten.

9.5.3          Klanttevredenheidsonderzoek

In het jaar 2018 zijn klanttevredenheidsonderzoeken (kto) verstuurd. Het responsepercentage bedraagt
29%. Dit betreft zowel bedrijven als particulieren (overlastmelding).

Bedrijven
De doelgroep: bedrijven bestaan uit “aanvragers” van vergunningen en toetsingen en uit bedrijven waarop
toezicht wordt uitgeoefend. Uit de resultaten van het klanttevredenheidsonderzoek blijkt dat 88% van
ondervraagden bedrijven tevreden is, waarvan zelfs 29% zeer tevreden. Van de ondervraagden gaf 12%
aan ontevreden te zijn met de dienstverlening. De resultaten zijn vergelijkbaar met 2017. In de onderstaande
figuur is het resultaat van het klanttevredenheidsonderzoek ten aanzien van de ondervraagde bedrijven
schematisch weergegeven.

Figuur 1: Resultaat klanttevredenheidonderzoek 2018 bedrijven




                                                                        54 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Analyse respons bedrijven
Als motivatie voor de ontevreden reacties worden onder andere de aspecten tijdigheid, contact
communicatie, deskundigheid en kwaliteit genoemd. De zeer tevreden reacties worden veelal veroorzaakt
door aspecten oplossings- en resultaatgerichtheid, contact communicatie, deskundigheid en kwaliteit van de
medewerker.

In de onderstaande figuur zijn de oorzaken van de respons zeer tevreden en ontevreden illustratief
weergegeven.

Figuur 2: Oorzaken ontevreden en zeer tevreden bedrijven




Burgers
De doelgroep: burgers bestaat uit melders van overlastsituaties veroorzaakt door bedrijven. Dit kunnen
bijvoorbeeld klachten zijn over geluid of geur. Uit de resultaten van het klanttevredenheidsonderzoek blijkt
dat 50% van ondervraagde particulieren tevreden is, waarvan zelfs 14% zeer tevreden. Van de
ondervraagden gaf 50% aan ontevreden te zijn met de dienstverlening. In de onderstaande figuur is het
resultaat van het klanttevredenheidsonderzoek ten aanzien van de ondervraagde particulieren schematisch
weergegeven.

Figuur 3: Resultaat klanttevredenheidonderzoek 2018 burgers




Analyse respons burgers
Als motivatie van de ontevreden reacties worden onder andere de aspecten tijdigheid van het ontvangen van
een reactie en contact/communicatie. Ook wordt in een aantal gevallen de ontevreden reactie veroorzaakt
doordat in sommige gevallen de ervaren overlast niet door de Omgevingsdienst Haaglanden kan worden
opgelost. Enerzijds omdat dit niet binnen de bevoegdheden van de Omgevingsdienst Haaglanden valt.
Anderzijds valt ervaren overlast wel binnen de bevoegdheden van de Omgevingsdienst Haaglanden maar
blijkt na onderzoek door ODH dat er geen sprake is van overtreding van de milieuwetgeving. In dergelijke
gevallen wordt er dus overlast ervaren, maar valt deze binnen het acceptabel geachte van de milieuwet en
regelgeving. Ten aanzien van ontevreden reacties als gevolg van het doorsturen van een klacht naar een
andere organisatie is reeds een verbetermaatregel ingevoerd. De zeer tevreden reacties worden veelal
veroorzaakt door tijdigheid van het ontvangen van een reactie, contact/communicatie en
deskundigheid/kwaliteit.



                                                              55 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>In de onderstaande figuur zijn de oorzaken van de respons zeer tevreden en ontevreden zijn illustratief
weergegeven.

Figuur 4: Resultaat klanttevredenheidonderzoek 2018 burgers naar mate tevredenheid

                 KTO 2018 motivatie ontevreden burgers
               Tijdigheid
 Contact/Communicatie
                            0          5          10         15          20          25

                 KTO 2018 motivatie zeer tevreden burgers
            Tijdigheid
 Contact/Communicatie
                            0          2          4           6           8          10




                                                            56 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>9.6 Raming en realisatie werkplan T&V
Program m a                                                                    Producten in uren        20.420            26.428
T&V 2018                                                                   Producten in aantallen        6.433             6.918
                                                                                                               Totaal
                                                                                   Kengetal 2018    Planning        Realisatie
PDC Code          Taak/Product
                                                                                   (uur/product)      2018            2018

                  Milieu-inrichtingen
R01.1             Oprichtingsvergunning niet-complex                                    60                     13                5
R01.1             Oprichtingvergunning complex                                          125                    5
R01.2             Revisievergunning                                                     200                    7                 3
R01.3             Veranderingsvergunning niet-complex                                   70                     17                14
R01.3             Veranderingsvergunning complex                                        150                    5
R01.4             Milieuneutrale veranderingsvergunning                                 32                     28                13
R27.1             Omgevingsvergunning BRIKS                                             32                     2                 4
                  Regie Briks                                                                              350               339
R01.6/R01.7       Intrekkingsbesluit Wm                                                 24                     3
R01.8             Geactualiseerde vergunning                                            32                     4                 3
R07.1             Actualisatietoets vergunningen niet-complex                            8                     7
R07.1             Actualisatietoets vergunningen complex                                 8                     22
R02.1/R02.2       Omgevingsvergunning beperkte milieutoets (Wm)                         32                     13                4
R03.1             Behandeling melding activiteitenbesluit                               10                 633               513
R09.1/R18.1       Behandeling melding indirecte lozing/Blbi                             14                 103               105
R04.1/R04.2       Maatw erkvoorschrift Wm / indirecte lozing                            24                 153               185
R05.1             Gelijkw aardigheidsbesluit                                                                                     1
R06.1/R06.2/R06.3Besluit verplichting Activiteitenbesluit                                8                     5
R28.1             Behandeling sloopmelding                                              16                     9
R08.2             Behandeling kennisgeving mobiele puinbreker                            8                     25                25
R10.1             Vuurw erkontbrandingstoestemming                                      32                     20                24
R11.1/R11.2       Behandeling vuurw erk melding                                         16                     53                37
                  Verlening vuurw erkverkoopvergunningen                                 8                     20                9
                  Bijzondere toestemming laden en lossen vuurw erk                       6                     20                32
R03.1/A01.5       Toetsing en advies Wm                                                 10                 260               235
A03.1             Vooroverleg Wm                                                        40                     30                41
D11.1             Beheer milieu-informatie inrichtingen                                                                          0
H01.1             Administratieve handhaving Wm                                          8
                  Bodembescherming en -kwaliteit
R13.1             Beschikking bodemsanering                                             20                 220               177
R13.1             Behandeling melding w ijziging saneringsplan                           8                     17
R14.1             Behandeling BUS-melding                                               12                 200               232
R15.1/R15.2       Behandeling melding Besluit bodemkw aliteit                            4                 715               747
T08.1/A01.5       Toetsing bodem                                                         8               1.528             1.969
D03.1             Coördinatie bodemsanering                                                                625               975
A01.5             Advies bodem                                                           6                 485               458
R16.1             Vergunning ontgronding niet-complex                                   60                     6
R16.1             Vergunning ontgronding complex                                        125                    2                 1
A01.5             Toetsing ontgronding (vrijstelling/advies)                            16                     10                15
A01.5             Advies ontgronding                                                    60                     5                 11




                                                                 57 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>Vervolg T&V

Program m a                                                                        Producten in uren        20.420            26.428
T&V 2018                                                                       Producten in aantallen        6.433             6.918
                                                                                                                   Totaal
                                                                                       Kengetal 2018    Planning        Realisatie
PDC Code      Taak/Product
                                                                                       (uur/product)      2018            2018

R19.1         Vergunning grondw ateronttrekking en -opslag                                  60                     50                39
R02.3         Omgevingsvergunning beperkte milieutoets bodemenergie                         150                    3                 2
R18.1         Behandeling melding Blbi-bodemenergie                                         24                     29                44
R04.1/R04.2   Maatw erkvoorschrift Blbi-bodemenergie                                        24                     2
A01.5         Advies WKO                                                                    12                     28                54
A01.5         Toetsing WKO                                                                  12                     5                 21
D11.1         Informatie-ontsluiting Landelijk grondw aterregister                                           1.250               737
R20.1         Ontheffing PMV                                                                32                     50                35
R20.1         Melding PMV                                                                   10                     60                64
A01.5         Toetsing PMV Wabo                                                             16                     50                2
A01.5         Advies PMV                                                                    24                     50            104
A03.1         Vooroverleg w ater/ontgronding/Pmv                                            32                     55                59
A03.1         Vooroverleg bodem                                                             12                     36                23
H01.1         Administratieve handhaving Wbb                                                 6                     1
              Implementatie regelgeving/beleid Bodem                                                               50
              Implementatie regelgeving/beleid Ontgronding/(grond)w ater/PMV                                       25
              Natuurbescherming
A01.5         Advies Natura 2000                                                            20                 100               105
A01.5         Advies Beheer en schadebestrijding (BS)                                       20
A01.5         Advies Soortenbescherming (SB)                                                20                                       54
A01.5         Advies Houtopstanden (HO)                                                     20                                       3
A01.5         Advies Natuurschoonw et (NS)                                                  20                                       18
R24.1         Bestuurlijk rechtsoordeel Natura 2000                                         24                     20
R24.1         Bestuurlijk rechtsoordeel SB                                                  24                                       1
R24.1         Bestuurlijk rechtsoordeel HO                                                  20
A01.5         Toetsing Natura 2000                                                          20                     50                33
A01.5         Toetsing Faunabeheerplan                                                      24
A01.5         Toetsing Beheerplan Natura 2000                                               20
A01.5         Toetsing BS                                                                   24                     2
A01.5         Toetsing SB                                                                   20                                       26
R21.1         Opdracht BS                                                                   60                     5                 7
R21.2         Ontheffing BS                                                                 50                     25                4
R21.2         Ontheffing SB niet-complex                                                    32                 100               136
R21.2         Ontheffing SB complex                                                         67                     10                24
R21.2         Ontheffing SB Onderzoek/Onderw ijs                                            12                     5                 1
R21.2         Ontheffing SB uitzetten of herinvoeren                                        20
R21.2         Ontheffing SB vangen of onder zich hebben                                     24
R21.2         Ontheffing SB tijdelijke natuur                                               20                                       1
R21.2         Ontheffing HO meldingsplicht                                                  24                                       1
R21.2         Ontheffing HO herplantplicht (compensatie)                                    32                                       4
R21.2         Ontheffing HO realisatietermijn herplant                                      10                                       1
R21.2         Ontheffing HO vervangen niet aangeslagen herplant                             12




                                                                 58 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>Vervolg T&V

Program m a                                                                             Producten in uren       20.420            26.428
T&V 2018                                                                        Producten in aantallen           6.433             6.918
                                                                                                                       Totaal
                                                                                           Kengetal 2018    Planning        Realisatie
PDC Code          Taak/Product
                                                                                           (uur/product)      2018            2018

R22.1             Vergunning Wnb Natura 2000 niet complex                                        60                    25                47
R22.1             Vergunning Wnb Natura 2000 complex                                             80                    2                 2
R22.1             Vergunning Wnb Natura 2000 PAS                                                 24                125                   86
R03.1             Melding Natura 2000 PAS                                                                          100                   34
R03.1             Melding HO                                                                                       250               261
R23.1             VVGB Natura 2000 niet complex                                                  40                    20                4
R23.1             VVGB Natura 2000 complex                                                       70
R23.1             VVGB Natura 2000 PAS                                                           24                    10                10
R23.1             VVGB SB niet-complex                                                           32                    6                 8
R23.1             VVGB SB complex                                                                67                    2                 2
A03.1             Vooroverleg Natura 2000                                                        24                    60                19
A03.1             Vooroverleg BS                                                                 10                    2                 3
A03.1             Vooroverleg SB                                                                 10                    25                44
D11.1             Monitoring ecologie                                                                                  0             379
                  Implementatie nieuw e w etgeving natuurbescherming                                               150               876
                  Geluid, Lucht, EV
A01.5             Samengesteld advies geluid, lucht, externe veiligheid                          24                    26                8
A01.5             Samengestelde toets geluid, lucht, externe veiligheid                          16                    39                13
A01.5             Enkelvoudig advies geluid, lucht, externe veiligheid                           12                    84            239
A01.5             Enkelvoudige toets geluid, lucht, externe veiligheid                           12                357               551
                  Enkelvoudig advies geluid evenementen                                          12                    47                6
D04.1             Zonebeheer industrielaw aai                                                                      365               402
R25.1             Beschikkingen hogere w aarde                                                   24                    54                28
R12.1             Ontheffing Route Gevaarlijke Stoffen                                           8                     21                8
D08.1             Beheer monitoringstool (luchtkw aliteit)                                                             50                46
A01.5             Advies milieu quickscan                                                        12                    49                24
A04.1/A04.2       Advies/toetsing MER                                                            32                    7                 12
A04.3             Toetsing onderzoek MER-beoordeling                                             40                    1                 2
A03.1             Vooroverleg Milieu en RO                                                      100                    7                 5
D04.3             Inpassing bedrijf                                                              10
                  Overige taken
A01.3             Advies/ondersteuning OG en Beleidsafdeling OG (diverse w erkvelden)                            3.270             2.452
A01.3             Inbreng bestuur/statenvragen                                                                     100
A02.1             Bestuurlijke ondersteuning OG                                                                    100
D14.1             Relatiebeheer                                                                                  3.150             2.444
D16.1             Deelname crisisorganisatie                                                                       240
D15.1             Behandeling Wob-verzoek                                                        24                    13                9
J0.01 t/m J02.4   Bezw aar en Beroep                                                             50                    70                59
D09.1             Helpdesk loket / informatie-ontsluiting                                                        6.370            10.898
D24.1             Planning & Control                                                                             1.400             1.347
                  Voorbereiding Omgevingsw et                                                                    2.575             3.158
                  Databank Flora en Fauna
                  Specifieke Projecten en/of niet benoemde taken (diversen)                                                        2.080




                                                                     59 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>9.7 Raming en realisatie werkplan T&H
                                                                                     Producten in uren                   11.132            14.714
Totaal alle instanties                                                           Producten in aantallen                  13.130            13.760




                                                                                                 categorie

                                                                                                             kental
Product
 code                                Product                      Onderdeel                                                  Totaal
                                                                                                                      Planning        Realisatie
Toezicht - Controle Inrichting (preventief)
T01.5     Integrale controle                     Wm-regulier                                 1                  8                              89
                                                                                             2                 10           661               587
                                                                                             3                 12           217               198
                                                                                             4                 22           120               120
                                                                                                               12           207               200
                                                 Gestapeld toezicht                                            12           449               392
T01.6     Opleveringscontrole                    Opleveringscontrole                                           15            35                32
T03.1     Inventarisatie bedrijven               Inventarisatie bedrijven                                       8           722               829
T01.4     Deelcontrole                           Asbest                                                        10                               3
                                                 Assimilatie                                                   10            19                18
                                                 Energie/duurzaamheid                                          15            57                93
                                                 Externe veiligheid                                             5             2                 1
                                                 Grondwateronttrekking                                         20            15                20
                                                 Indirecte lozingen PZH                                        12            14                14
                                                 Meten/Verificatie                                             10             9
                                                 Nazorg stortplaatsen                                          40            14                14
                                                 Thema controle Acceptatiebeleid                                6            11                11
                                                 Thema controle Afvalbeheer                                     6           153               145
                                                 Thema controle Afvalstoffen                                    6           102                93
                                                 Thema controle Afvalwater                                      6           201               200
                                                 Thema controle Asbest                                          6
                                                 Thema controle Asbestdaken                                     6                 8            13
                                                 Thema controle Basisonderwijs                                  6                               8
                                                 Thema controle Brandveiligheid                                 6                25            25
                                                 Thema controle Duurzaamheid                                    6                11            11
                                                 Thema controle Grondverzet                                     6
                                                 Thema controle Koeling-Energieverbruik                         6                               1
                                                 Thema controle Limiter                                         6           154               121
                                                 Thema controle Loodemissie                                     6            13                10
                                                 Thema controle Mest                                            6            37                37
                                                 Thema controle Opslag stoffen                                  6            37                37
                                                 Thema controle Opslagtanks-Wasplaatsen                         6                               1
                                                 Thema controle Spuitcabines-VOS                                6
                                                 Thema controle Stookinstallaties                               6           102                99
                                                 Thema controle Veiligheid                                      6           135               133
                                                 Thema controle Voortgezetonderwijs                             6                               1
                                                 Vuurwerkopslag                                                10           276               241
                                                 WKO-afdichting                                                 8             5                 3
                                                 WKO-boorcontrole                                              12            20                15
                                                 WKO-gesloten                                                   8            26                27
                                                 WKO-regulier                                                  12           150               153
                                                 WKO-start-up                                                  30            20                14
T01.1     Administratieve controle preventief    Administratief toezicht                                        7           154               158
Toezicht - Overig
T05.1     Beoordeling rapportage verplichting    EED                                                            8                             735
                                                                                                                            499
                                                 MJA                                                            8                               5
                                                 Natte-koeltorens                                               6            51                61
                                                 Programma van eisen upd                                       10            14                20
                                                 WKO-administratief                                             6           550               592
T05.2     Beoordeling E-PRTR-rapportage          E-prtr                                                        15            19                17
T04.1     Controle mobiele puinbreker            Mobiele puinbreker                                            12            17                19
T04.2     Controle vuurwerkevenement             Vuurwerkevenement                                             27            85                74
T03.3     Gebiedscontrole specifieke wetgeving   Controle PMV                                                  10             5                 7




                                                     60 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Vervolg T&H

                                                                                             Producten in uren                11.132            14.714
Totaal alle instanties                                                                   Producten in aantallen               13.130            13.760




                                                                                                      categorie

                                                                                                                  kental
Product
 code                              Product                               Onderdeel                                                Totaal
                                                                                                                           Planning        Realisatie
Overlast
T06.1     Klachtbehandeling milieu                    Afval                                                                                         16
                                                      Geluid                                                                                     1.953
                                                      Geur                                                                                         452
                                                      Licht                                                            2        2.744               51
                                                      Opslag
                                                      Verontreiniging                                                                               12
                                                      Overig                                                                                       269
T07.1     Behandeling voorvalmelding                                                                                 2                80            69
H05.1     Besluit op handhavingsverzoek                                                                             35                30            29




T01.2     Aspectcontrole                              Handhavingsverzoek                                            10             30               31
                                                      Melding overlast (klacht)                                     10          1.045            1.359
                                                      Ongewoon voorval                                              10             23               20
T12.1     Controle geluidhinder                       Evenementen                                                   22             63               52
                                                      Overig                                                        22                               2
Bodembescherming en -kwaliteit
T09.1     Controle bodemsanering Wbb                  Bodemsanering ernstig                                         18           145               161
                                                      Bodemsanering niet ernstig                                    12            36                31
                                                      Nazorglocatie actief                                          35
                                                      Nazorglocatie passief                                         10            16                16
T09.2     Controle bodemsanering niet-Wbb             Herstelplicht Wm                                              10            39                20
                                                      Tanksanering ondergronds                                      10            38                24
T09.4     Controle toepassing grond- en bouwstoffen   Besluit Bodemkwaliteit                                        12           147               173
T09.5     Controle ontgrondingen                      Ontgrondingen                                                  9             1                 1
T09.6     Controle lozen buiten inrichting            Lozingen buiten inrichting                                     7             5                 7
T10.1     Gebiedscontrole bodembescherming            Gebiedscontrole bodembescherming                              20
Bouw en gebruik
T13.1     Controle BRIKS                              BRIKS (toezicht)                                              40                10             7
T14.1     Controle brandveilig gebruik                Brandveilig gebruik                                           20                12            11
Toezicht - Controle Inrichting (repressief)
T02.3                             Hercontrole         Assimilatie                                                    8                14             7
                                                      Besluit Bodemkwaliteit                                         6                 9            13
                                                      Bodemsanering ernstig                                         10                10             3
                                                      Bodemsanering niet ernstig                                     6                 4             1
                                                      Brandveilig gebruik                                            6                              10
                                                      Energie/duurzaamheid                                          15                 4
                                                      E-prtr                                                         6                 1             2
                                                      EED                                                            6                               8
                                                      Gebiedscontrole bodembescherming                               6                               5
                                                      Gestapeld toezicht                                             6           237               317
                                                      Grondwateronttrekking                                         10             3
                                                      Handhavingsverzoek                                             6             3                 1
                                                      Herstelplicht Wm                                               6             3                 6
                                                      Indirecte lozingen PZH                                         6             2                 8
                                                      Inventarisatie bedrijven                                       6           132               181
                                                      Melding overlast (klacht)                                      6           202               157
                                                      Meten/Verificatie                                             10             3
                                                      Mobiele puinbreker                                             6             3
                                                      Natte-koeltorens                                               6                               2
                                                      Nazorg stortplaatsen                                          10                 2             2
                                                      Ongewoon voorval                                               6                 3             1
                                                      Opleveringscontrole                                            6                10            15
                                                      Programma van eisen upd                                        6                 3
                                                      Tanksanering ondergronds                                       6                 1                6
                                                      Thema controle Afvalbeheer                                     4                41                7
                                                      Thema controle Afvalstoffen                                    4                27                2




                                                              61 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>Vervolg T&H

                                                                                          Producten in uren                   11.132           14.714
Totaal alle instanties                                                                Producten in aantallen                  13.130           13.760




                                                                                                      categorie

                                                                                                                  kental
Product
 code                              Product                               Onderdeel                                                Totaal
                                                                                                                           Planning        Realisatie
                                                      Thema controle Afvalwater                                        4              53             19
                                                      Thema controle Brandveiligheid                                   4               1              3
                                                      Thema controle Basisonderwijs                                    4                              7
                                                      Thema controle Duurzaamheid                                      4                              1
                                                      Thema controle Grondverzet                                       4
                                                      Thema controle Limiter                                           4              40             7
                                                      Thema controle Loodemissie                                       4               1
                                                      Thema controle Mest                                              4               5             4
                                                      Thema controle Opslagtanks-Wasplaatsen                           4
                                                      Thema controle Opslag stoffen                                    4               6            14
                                                      Thema controle Spuitcabines-VOS                                  4                             2
                                                      Thema controle Stookinstallaties                                 4              24            23
                                                      Thema controle Veiligheid                                        4              30            10
                                                      Thema controle Voortgezetonderwijs                               4                             9
                                                      Vuurwerkopslag                                                   6          22                20
                                                      WKO-administratief                                               6         200               199
                                                      WKO-afdichting                                                   4           2
                                                      WKO-boorcontrole                                                 4           2                 2
                                                      WKO-gesloten                                                     6
                                                      WKO-regulier                                                     7              60            38
                                                      WKO-start-up                                                     7              20             2
                                                      Wm-regulier                                 1                    5                            14
                                                                                                  2                    6         166               169
                                                                                                  3                    6          55                67
                                                                                                  4                    7          36                51
                                                                                                                       6          17                10
T02.1     Administratieve controle repressief         Administratief toezicht                                          6          90                86
Toezicht - Controle Inrichting (repressief) vervolg
T02.4     Sanctiecontrole                             Administratief toezicht                                        6                 9            24
                                                      Assimilatie                                                    8                70            14
                                                      Besluit Bodemkwaliteit                                         6                 1             1
                                                      Bodemsanering ernstig                                         10                 5             4
                                                      Bodemsanering niet ernstig                                     6                               1
                                                      Energie/duurzaamheid                                           6                 1
                                                      E-prtr                                                         4
                                                      Externe veiligheid                                             6                               5
                                                      Gestapeld toezicht                                             6                76           130
                                                      Grondwateronttrekking                                          6                 2
                                                      Handhavingsverzoek                                             6                 5
                                                      Herstelplicht Wm                                               6                16
                                                      Indirecte lozingen PZH                                         6                               2
                                                      Inventarisatie bedrijven                                       6                25            37
                                                      Melding overlast (klacht)                                      6                79           126
                                                      Meten/Verificatie                                             10                 3            14
                                                      Mobiele puinbreker                                             6
                                                      Nazorg stortplaatsen                                           6
                                                      Ongewoon voorval                                               6                               1
                                                      Opleveringscontrole                                            6                 1             1
                                                      Programma van eisen upd                                        4
                                                      Thema controle Afscheiders-GA                                  6
                                                      Thema controle Afvalbeheer                                     6                12             2
                                                      Thema controle Afvalstoffen                                    6                 7
                                                      Thema controle Afvalwater                                      6                14             3
                                                      Thema controle Asbest                                          6                               4
                                                      Thema controle Basisonderwijs                                  6                               8
                                                      Thema controle Brandveiligheid                                 6                               1
                                                      Thema controle Duurzaamheid                                    6                               1
                                                      Thema controle Grondverzet                                     6
                                                      Thema controle Limiter                                         6                10
                                                      Thema controle Mest                                            6
                                                      Thema controle Opslagtanks-Wasplaatsen                         6




                                                           62 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>Vervolg T&H

                                                                                                           Producten in uren                11.132           14.714
Totaal alle instanties                                                                                 Producten in aantallen               13.130           13.760




                                                                                                                    categorie

                                                                                                                                kental
Product
 code                             Product                                             Onderdeel                                                 Totaal
                                                                                                                                         Planning        Realisatie
                                                                   Thema controle Opslag stoffen                                     6               1             15
                                                                   Thema controle Spuitcabines-VOS                                   6                              1
                                                                   Thema controle Stookinstallaties                                  6               5              3
                                                                   Thema controle Veiligheid                                         6               8              2
                                                                   Thema controle VRH                                                6
                                                                   Vuurwerkopslag                                                    6               5             7
                                                                   WKO-administratief                                                4              25            37
                                                                   WKO-afdichting                                                    7
                                                                   WKO-gesloten                                                      6
                                                                   WKO-boorcontrole                                                  7           1
                                                                   WKO-regulier                                                      7          10                 8
                                                                   WKO-start-up                                                      7           2                 1
                                                                   Wm-regulier                                                       6         186               162
Handhaving
H01.1     Handhavingsbesluit - Voornemen last onder dwangsom                                                                      14           404               386
          Handhavingsbesluit - Last onder dwangsom                                                                                12           236               235
          Handhavingsbesluit - Voornemen bestuursdwang                                                                            20
          Handhavingsbesluit - Last onder bestuursdwang                                                                           20
H02.1     Bestuursdwang                                                                                                           40
H02.2     Last onder dwangsom - Invorderen                                                                                         7            98               119
          Last onder dwangsom - Intrekken                                                                                          6           171               239
H03.1     Bestuurlijke strafbeschikking milieu                                                                                    20            31                33
H04.1     Proces verbaal                                                                                                          20            10                23
Bezwaar & Beroep
J01.2     Behandeling bezwaar zonder voorlopige voorziening                                                                       35                33            36




J01.1     Behandeling bezwaar met voorlopige voorziening                                                                          45                 1
J02.2     Behandeling beroep zonder voorlopige voorziening                                                                        35                13             6


J02.1     Behandeling beroep met voorlopige voorziening                                                                           45
J02.4     Behandeling hoger beroep zonder voorlopige voorziening                                                                  35                               1
J02.3     Behandeling hoger beroep met voorlopige voorziening                                                                     45
Advisering
A01.3     Advies milieu-aspecten beleid bevoegd gezag                                                                             10             27               18
A01.4     Advies milieu-aspecten calamiteit                                                                                       10              9                1
A01.5     Advies milieu-aspecten taakuitoefening bevoegd gezag                                                                    10             74               70
A02.1a    Beleidsadvies milieu                                                                                                                1.494            1.415
A02.1b    Beleidsadvies omgevingswet                                                                                                            925              794
Overige Taken
D09.1     Helpdesk                                                                                                                              810            1.395
D10.1     Meldkamer                                                                                                                           1.300            1.610
D11.1     Informatie-ontsluiting                                                                                                              2.018            3.623
D14.1     Relatiebeheer                                                                                                                       1.740            1.486
D15.1     Behandeling WOB-verzoek                                                                                                 20             12                4
D16.1     Deelname crisisorganisatie                                                                                                            290              199
D19       Permanente meting                                                                                                                     100                4
D13       Project bevordering milieubewustzijn                     Energie/duurzaamheid                                                                          447
                                                                   EED/MJA deel                                                                                1.272
          Projecten                                                Coordinatie toezicht project                                                105               529
                                                                   Coördinatie inventarisatie bedrijven project                                                   37
                                                                   Project Brijnlozingen vs WKO                                                350               332
                                                                   Project WKO zorginstellingen                                                350               247
                                                                   Ketentoezicht                                                               800               784
                                                                   Ondergronds ruimtegebruik                                                   200               114
                                                                   Connunicatie nieuwe regelgeving                                             530               125
                                                                   Coördinatie vuurwerkopslag/evenementen                                      120               301



                                                                        63 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>10 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant




                                64 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>65 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>11 Begrippen- en afkortingenlijst
AB            Algemeen Bestuur
ARG           Arbeidsvoorwaardenregeling gemeente Den Haag
AVG           Algemene Verordening Gegevensbescherming
A&O           Arbeidsmarkt en Opleiding
Bbk           Besluit bodemkwaliteit
BBV           Besluit begroting en verantwoording
BNG           Bank Nederlandse Gemeenten
Boa           Buitengewoon opsporingsambtenaar
BOR           Besluit Omgevingsrecht
BRIKS         Bouwen, Reclame, Inrit, Kap en Sloop
BRZO          Besluit risico’s zware ongevallen
BSBm          Bestuurlijke strafbeschikking milieu
BTW           Belasting over de toegevoegde waarde
BUS           Besluit Uniforme Saneringen
BV            Bedrijfsvoering
BZK           Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
CO2           Koolstofdioxide
DB            Dagelijks Bestuur
DIV           Documentaire Informatie Voorziening
DMS           Document Management Systeem
DSO           Digitale Stelsel Omgevingswet
EED           Europese Energy-Efficiency Richtlijn
EMU           Economische en Monetaire Unie
EV            Externe veiligheid
FG            Functionaris Gegevensbescherming
FTE           Fulltime-equivalent
GIS           Geografisch Informatiesyteem
HEIT          Haags Economisch Interventie Team
I&M           Infrastructuur en Milieu
ICT           Informatie- en communicatietechnologie
IKB           Individueel Keuze Budget
ILT           Inspectie Leefomgeving en Transport
ISO           International Organization for Standardization
ISZW          Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid
KPI           Kritische Prestatie Indicator
KPN           Koninklijke PTT Nederland BV
KvK           Kamer van Koophandel
L-dossier     Locatiedossier
LTO           Land- en tuinbouworganisatie
MER           Milieueffectrapportage
Nb            Natuurbeschermingwet
NEN           Nederlandse Norm
NJN           Najaarsnota
NOx           Stikstofoxiden
NVWA          Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
OD            Omgevingsdienst
ODH           Omgevingsdienst Haaglanden
OLO           Omgevingsloket online
OM            Openbaar Ministerie
Ow            Omgevingswet
P&C           Planning & Control
PAS           Plan van Aanpak Stikstof
PDC           Producten- en Diensten catalogus
PJ            Petajoule
PMV           Provinciale Milieuverordening
PV            Proces Verbaal
PZH           Provincie Zuid-Holland
RMA           Record Management Applicatie
RO            Ruimtelijke Ordening
RRGS          Risico Register Gevaarlijke Stoffen
RUD           Regionale Uitvoeringsdienst
SBI           Standaard Bedrijfsindeling
SER           Sociaal Economische Raad
SLA           Service level Agreement
SMT           Sociaal Medisch Team

                                            66 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>T&H    Toezicht & Handhaving
T&V    Toetsing & Vergunningverlening
TMLO   Toepassingsprofiel Metadatering Lokale Overheden
UPD    Uitgangspuntendocument
UWV    Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen
VJN    Voorjaarsnota
VNG    Vereniging van Nederlandse Gemeenten
VTH    Vergunningverlening, toezicht en handhaving
VVGB   Verklaring van geen bedenkingen
Wbb    Wet bodembescherming
Wgh    Wet geluidhinder
WKO    Warmte- en koudeopslag
Wm     Wet milieubeheer
Wnb    Wet natuurbescherming
WNT    Wet normering topinkomens
WOPT   Wet Openbaarmaking uit publieke middelen gefinancierde topinkomens
WW     Werkloosheidswet




                                     67 / 67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>