<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                                   adviseurs
                                                                   ingenieurs




                                                                   pagina
                                                                   1/30




                    project
                    Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer


                    betreft
                    Bouw- en installatietechnische onderzoek


                    datum                           documentcode

                    30-10-2015                      INZ1501R001



                    opdrachtgever

                    Gemeente Zoetermeer
                    Stad Vastgoedbedrijf
                    de heer B. (Bart) van der Ark




adres

Balistraat 1
2585 XK Den Haag
Lichttoren 32
5611 BJ Eindhoven
T (070) 361 55 59
F (070) 361 79 30
info@zri.nl
www.zri.nl                                                                              v0.99
                                                                                v0.99
                                                                                        W07
                                                                                W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                 documentcode       pagina
                                 INZ1501R001        2/30


                                 datum

                                 30-10-2015




Inhoud

1      Inleiding                                3
1.1    Aanleiding                               3
1.2    Doelstelling                             3
1.3    Vraagstelling                            3

2      Gebouwinspectie                          5
2.1    Algemeen                                 5
2.2    Conditiescore                            5
2.3    Aandachtspunten                          6

3      Akoestisch onderzoek                     10
3.1    Algemeen                                 10
3.2    Streefwaarden ruimteakoestiek            10
3.3    Geluidmetingen                           11
3.4    Aanbevelingen                            11

4      Technische aanpassingen                  15
4.1    Algemeen                                 15
4.2    Bouwkundige aanpassingen                 15
4.3    Installatietechnische aanpassingen       16
4.4    Bouwkostenraming                         17

Bijlage A: Conditiescores                       18

Bijlage B: Nagalmtijdberekeningen               19

Bijlage C: Foto's technische gebreken           23

Bijlage D: Thermische isolatie                  29

Bijlage E: Aanpassingen en bouwkostenraming     30




                                                             v0.99

                                                             W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                 documentcode                   pagina
                                 INZ1501R001                    3/30


                                 datum

                                 30-10-2015




1 Inleiding

1.1     Aanleiding
De gemeente Zoetermeer is voornemens de Noordwesterhal in het Buytenpark voor de komen-
de 25 jaar te gaan exploiteren. De Noordwesterhal bestaat uit drie gebouwdelen, zijnde de
sporthal, de turnhal en de laagbouw, zie figuur 1. De sporthal en de laagbouw zijn gerealiseerd
in 1982-83. Daarna is het gebouw in 1998 uitgebreid met de turnhal.




                         sporthal                                turnhal



                         laagbouw




Figuur 1 | gebouwdelen


Het gebouw wordt op dit moment nog gebruikt door verschillende (sport)verenigingen. Het ge-
bouw is echter gedateerd en voldoet niet meer aan de hedendaagse eisen en wensen. Daar-
naast zijn er klachten over de akoestiek in de sporthal. De gemeente Zoetermeer heeft om deze
reden aan ZRi gevraagd onderzoek te doen naar de bouwkundige en installatietechnische staat
en de akoestiek van de sporthal alsmede naar de mogelijkheden om het gebouw aan te passen
en op te waarderen.


1.2     Doelstelling
De doelstelling voor deze studie van de gemeente Zoetermeer is om het gebouw aan te laten
sluiten bij de hedendaagse (technische) eisen van een sporthal, zodat het gebouw de komende
25 jaar geëxploiteerd kan worden.


1.3     Vraagstelling
Voor deze studie heeft ZRi voor de gemeente Zoetermeer onderzocht of deze doelstelling haal-
baar is door in dit document de volgende vragen te beantwoorden:
-   Wat is de huidige bouwkundige– en installatietechnische staat van het gebouw?
-     Hoe is de ruimteakoestiek van de grote sporthal en welke maatregelen moeten er genomen
      worden om de akoestiek te verbeteren?




                                                                                                  v0.99

                                                                                                  W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                documentcode                 pagina
                                INZ1501R001                  4/30


                                datum

                                30-10-2015




-   Op welke manier kan het gebouw aangepast en opgewaardeerd worden om het aan te
    laten sluiten op de hedendaagse (technische) eisen, zodat de gemeente het gebouw de
    komende 25 jaar kan exploiteren en wat zijn de geraamde bouw- en installatiekosten op
    basis van kengetallen van de aanpassingen en de opwaardering?




                                                                                            v0.99

                                                                                            W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                                    documentcode                   pagina
                                    INZ1501R001                    5/30


                                    datum

                                    30-10-2015




2 Gebouwinspectie

2.1       Algemeen
ZRi heeft een inventarisatie van de bouwkundige- en installatietechnische staat van het gebouw
gemaakt op basis van een visuele inspectie en de ontvangen tekeningen en gegevens. Het doel
van de gebouwinspectie was het bepalen van de staat van het gebouw en de in het gebouw
aanwezige installaties. Tijdens de inspectie op dinsdag 13 oktober jl. zijn ook steekproefsgewijs
de bouw-en installatiedelen bekeken. Hetzelfde geldt voor installatiedelen in schachten en
technische ruimten. Tijdens de inspectie is geen inwendig of destructief onderzoek gedaan.
Tijdens de inspectie is de nodige informatie verkregen van de heer W. Monteny. De heer
Monteny is betrokken bij het beheer van het gebouw.


2.2       Conditiescore
De conditie / staat van de relevante bouw- en installatiedelen zijn tijdens de inspectie beoor-
deeld. De bouw- en installatiedelen hebben vervolgens conditiescores gekregen. De omschrij-
ving van de conditiescores zijn op basis van de norm NEN 2767 'Conditiemeting voor bouw- en
installatiedelen’ vastgesteld en in tabel 1 weergegeven:




Tabel 1| omschrijving conditiescores conform NEN 2767


De resultaten van de inspectie zijn verwerkt in een opnamelijst (zie bijlage A). Deze lijst bevat
een overzicht van de aangetroffen bouwkundige en installatietechnische bouwdelen conform de
NL-SFB codering. Daarnaast zijn op deze lijst de volgende gegevens opgenomen:
-     De huidige levensduur en de referentielevensduur van de betreffende bouwdelen.
      De referentielevensduur (uit SBR-publicatie 624) is de levensduur van uitwendige bouwde-
      len onder gemiddelde omstandigheden. Lokale factoren kunnen de werkelijke levensduur
      gunstig of juist ongunstig beïnvloeden. De vermelde levensduur van de materialen is tevens
      alleen van toepassing indien er periodiek onderhoud aan de bouwdelen plaatsvindt/heeft
      plaatsgevonden.
      Voor installaties is bij de referentielevensduur in een aantal gevallen een bandbreedte ge-
      geven, omdat de economische levensduur vaak korter is dan de technische levensduur.
-     De conditiescore van het bouwdeel, dit is een globale indicator voor de huidige staat van het
      bouwdeel. Deze score is bepaald op basis van de combinatie van de volgende factoren:
      -   de aangetroffen gebreken, de omvang ervan en de intensiteit;



                                                                                                      v0.99

                                                                                                      W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                                                        documentcode                   pagina
                                                                        INZ1501R001                    6/30


                                                                        datum

                                                                        30-10-2015




                                          -   de leeftijd van het bouwdeel en het periodieke onderhoud.
                                          Hierbij wordt de vergelijking gemaakt met de oorspronkelijke nieuwe staat van het bouwdeel
                                          (dus niet met een moderne uitvoering van het betreffende bouwdeel).


                                    2.3       Aandachtspunten
                                    Onderstaand zijn de belangrijkste aandachtspunten weergegeven die tijdens de gebouwinspec-
                                    tie naar voren zijn gekomen. De foto's van de gebreken zijn weergegeven in bijlage C.


                                    2.3.1 Metalen gevelbeplating
                                    Uit de ontvangen tekeningen en de inspectie blijkt dat de huidige gevelbekleding van de
                                    sporthal nog de oorspronkelijke beplating betreft, zijnde verzinkt stalen buitenbeplating (0,6 mm
                                    dik) met een kleurcoating. De conditie van deze afwerking is wisselend over de gevels, maar
                                    gemiddeld genomen slecht. Aan de oostzijde is de coating zelfs volledig losgekomen.
                                    Daarnaast is ca 20% van de bevestigingsmiddelen van de gevelbeplating gecorrodeerd.
                                    Omdat deze gevelbekleding nog wel zijn waterkerende functie vervuld, is het aannemelijk dat
                                    de achterliggende constructiedelen niet ernstig zijn aangetast. Er wordt aanbevolen om de
                                    metalen gevelbeplating van het sportgebouw integraal te vervangen.


                                    De turnhal is voorzien van hetzelfde type gevelafwerking als de sporthal en hoewel de coating
                                    is verbleekt, is er nog geen corrosie of delaminatie waargenomen. Deze beplating zal nog enke-
                                    le jaren meegaan maar zal naar verwachting geen verlenging van 25 jaar halen. Aanbevolen
                                    wordt om deze beplating voorlopig te handhaven en in een later onderhoudstraject mee te ne-
                                    men. De metalen afdekkapbeplating is wel gecorrodeerd en dient op korte termijn te worden
                                    vervangen.


                                    2.3.2 Gevelisolatie
Figuur 2 | huidige gevel- en        Uit de ontvangen tekeningen van de sporthal blijkt dat er 60 mm dikke minerale wolplaten zijn
dakisolatie sportgebouw             aangebracht in de stalen binnendozen (figuur 2). Hoewel de conditie van deze isolatie
                                    tijdens de inspectie niet kon worden vastgesteld, is onze verwachting dat de kwaliteit en de
                                    prestatie hiervan zal tegenvallen door de o.a. de volgende effecten:
                                    - De isolatie is na 35 jaar mogelijk uitgezakt waardoor er onbedoelde convectie rondom de
                                          isolatie kan ontstaan. De isolerende werking van de gevel is hierbij sterk gereduceerd.
                                    -     De isolatie is mogelijk lokaal verweerd t.p.v. zones die sterke luchtcirculatie hebben gehad
                                          in de spouw (b.v. dak- en vloerranden).
                                    Als bij nader onderzoek blijkt dat de huidige isolatie niet meer geschikt is om te handhaven dan
                                    moet worden overwogen om deze integraal te vervangen. Als de isolatie echter nog intact blijkt
                                    te zijn dan kan worden overwogen om deze te laten zitten en - gelijktijdig met het vernieuwen
                                    van de gevelbeplating - te voorzien van een extra isolatielaag (figuur 3). Hierdoor wordt de
                                    koudebrugwerking van de flenzen van de binnendozen gereduceerd en wordt de totale thermi-
                                    sche isolatie opgewaardeerd.




       Figuur 3 | voorstel nieuwe
       isolatie en gevelbeplating



                                                                                                                                         v0.99

                                                                                                                                         W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                                               documentcode                   pagina
                                                               INZ1501R001                    7/30


                                                               datum

                                                               30-10-2015




                             Uit de tekeningen blijkt tevens dat er geen luchtdichtingsvoorzieningen zijn opgenomen in deze
                             gevels waardoor er relatief veel buitenlucht kan infiltreren. Voor het bereiken van een goede
                             energiezuinigheid dient de luchtdichtheid van de gevel te worden verbeterd.
                             Dit zou gelijktijdig met de vervanging van de gevelbeplating kunnen worden bereikt door een
                             waterkerend en luchtdicht folie tussen de isolatie en de metaalplaat op te nemen.


                             Het gevelsysteem van de turnhal is vergelijkbaar met die van de sporthal (figuur 4), maar de
                             isolatielaag is aanmerkelijk dikker uitgevoerd (120 mm minerale wol). De conditie van deze
                             isolatie is niet bekend omdat dit niet kon worden geïnspecteerd. Naar verwachting is de conditie
                             grotendeels nog goed en kan dit naar verwachting nog 25 jaar mee.


                             2.3.3 Dakbedekking
                             Alle gebouwdelen zijn voorzien van bitumineuze dakbanen (niet-geballasteerd). De dakbedek-
                             king van de sporthal en de turnhal schijnt in het verleden nog niet te zijn vervangen en vertonen
                             veroudering (zoals verharding toplaag, haarscheuren). Grote gebreken zoals lekkages doen
                             zich echter nog niet voor. De referentielevensduur van gemodificeerde bitumen daken is 30
                             jaar. Hierdoor wordt aanbevolen om de dakafwerking van de sporthal binnenkort te vervangen.


                             De dakbedekking van de turnhal zou in principe nog 10 jaar mee moeten kunnen gaan.
                             Aanbevolen wordt om deze afwerking in een later stadium te vervangen. De dakbedekking van
                             de laagbouw is recentelijk (2013) nog vernieuwd (bovenop de oude dakbedekking aangebracht)
                             en zou in principe nog 25 jaar mee moeten kunnen gaan.


                             2.3.4 Dakisolatie
                             Ten behoeve van de vernieuwing van de dakbedekking van de sporthal dienen tevens twee
                             extra maatregelen overwogen te worden om de dakconstructie op te waarderen. Bij het verwij-
Figuur 4| huidige gevel en   deren van de huidige afwerking zou tevens de huidige dunne EPS-dakisolatie kunnen worden
dak turnhal                  vervangen door een dikkere uitvoering. Dit is een geringe meerinvestering die zich naar ver-
                             wachting snel zal terugbetalen.


                             Gelijktijdig hieraan dient een dampremmend folie te worden aangebracht onder deze nieuwe
                             dakisolatie. De reden hiervoor is dat er van de beheerder is vernomen dat er bij hoge interne
                             persoonsbezettingen (hoge vochtproductie) incidenteel water van het plafond druipt. Vermoede-
                             lijk betreft dit condensvocht dat een schadelijke uitwerking kan hebben op de dakconstructie. Bij
                             toepassing van een dampremmend folie kan dat worden voorkomen.


                             Het voordeel om alle scheidingsconstructies van de sporthal beter te isoleren is dat ook de - te
                             vernieuwen - klimaatinstallaties kleiner kunnen worden gedimensioneerd. Dit leidt zowel tot een
                             verlaging van de investeringskosten als een verlaging van de exploitatie-(energie)kosten.


                             2.3.5 Asbest
                             Bij de opname zijn geen materialen waargenomen die mogelijk asbest bevatten. Er is echter
                             tijdens de opname niet actief naar dergelijke materialen gezocht en er heeft geen inwendig of
                             destructief onderzoek plaatsgevonden. Als er asbesthoudende bouwmaterialen in de bouw zijn



                                                                                                                                 v0.99

                                                                                                                                 W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>                                  documentcode                   pagina
                                  INZ1501R001                    8/30


                                  datum

                                  30-10-2015




toegepast dan zullen deze zich alleen in de bouwdelen uit 1982 bevinden. Vanaf 1 juli 1993 is
het beroepsmatig gebruik van asbest verboden. In de turnhal uit 1998 zullen geen asbesthou-
dende bouwmaterialen zijn toegepast. Als het gebouw verbouwd gaat worden, is het advies om
een asbestinventarisatie uit te laten voeren.


2.3.6 Ventilatieniveau in kleedkamers en hal
Zowel in de kleedkamers als in de hal zijn dakventilatoren geplaatst voor mechanische afzui-
ging. Toevoer van lucht vindt plaats via natuurlijke toevoer, in de kleedkamers zijn hiervoor
dakdoorvoeren gemaakt voorzien van een rozet. Luchttoevoer naar de sporthal is niet specifiek
aanwezig, deze vindt dus ongecontroleerd plaats via kieren en of gevelopeningen in het ge-
bouw. Verder zijn in de kantine enkele afzuigventilatoren in de gevel opgenomen en een afzuig-
kap met aparte dakventilator


Het ventilatieniveau in de kleedkamers voldoet niet aan de eisen, de capaciteit is te laag. In de
sporthal is bij hoge bezetting de ventilatie ook onvoldoende. Door de beheerder is gemeld dat
luchtkwaliteitsmetingen door de GGD zijn uitgevoerd, de eerste resultaten waren zeer slecht,
van een recente meting is men in afwachting van de resultaten/rapportage.


2.3.7 Vervanging van de CV-ketel
In 1998 is een centrale verwarmingsruimte in de turnhal gemaakt. In de turnhal is een CV-ketel
met toebehoren geïnstalleerd. Deze CVketel voorziet het hele gebouw van warmte. Technisch
functioneert de ketel en bijbehorende regelingen, verdelers etc. nog naar behoren, maar qua
comfort en economisch gezien is de installatie aan vervanging toe. De huidige installaties vol-
doen niet aan de huidige eisen en maatstaven voor energiezuinigheid, ventilatiecapaciteit, ge-
zondheid en behaaglijkheid. De bijbehorende regelinstallatie is recent vervangen en voorzien
van een digitaal gebouwbeheersysteem. Afhankelijk van de nieuwe installatie kan het gebouw-
beheer worden aangepast.


2.3.8 Elektrotechnische installaties
De elektrotechnische installaties zijn in de loop van de jaren verschillende keren aangepast. De
onderdelen verschillen dan ook van leeftijd. De hoofdstructuren in de oud- en nieuwbouw zijn
nog aanwezig, verder zijn er aanpassingen en uitbreidingen uitgevoerd, zie figuur 5.




Figuur 5 | afbeelding van elektrotechnische infrastructuur



                                                                                                    v0.99

                                                                                                    W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>                                  documentcode                   pagina
                                  INZ1501R001                    9/30


                                  datum

                                  30-10-2015




Tijdens de inspectie was het onduidelijk of alle aanpassingen volgens normen en eisen zijn
uitgevoerd. Ook tekeningen van de installaties waren niet op de locatie aanwezig. Op basis van
de gegevens van de beheerder gaan wij ervan uit dat de veiligheidsinstallaties, zoals noodver-
lichting en brandmeldvoorzieningen, periodiek zijn gekeurd. Het is op dit moment niet bekend of
de overige veiligheidskeuringen (zoals inspecties volgens NEN 3140) worden uitgevoerd. Er zijn
geen inspectierapporten, goedkeuringsstickers etc. aangetroffen.


Gezien de ouderdom van de hoofdinfrastructuur, de schakel- en verdeelinrichtingen, schakel-
materiaal, armaturen en de onoverzichtelijke installatie-uitbreidingen is een vervanging van
deze installatiedelen bij het verlengen van de levensduur voor 25 jaar sterk aan te bevelen.
Bepaalde onderdelen van de leidingwegen kunnen worden hergebruikt evenals een deel van de
armaturen. In verband met garanties wordt echter geadviseerd geen onderdelen her te gebrui-
ken maar de gehele elektrotechnische installatie te vervangen.




                                                                                                  v0.99

                                                                                                  W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                    documentcode                  pagina
                                    INZ1501R001                   10/30


                                    datum

                                    30-10-2015




3 Akoestisch onderzoek

3.1      Algemeen
Als onderdeel van de onderzoeksopdracht is tijdens de gebouwinspectie de ruimteakoestiek
van de sporthal onderzocht. Van de beheerder is vernomen dat de gebruikers van deze ruimte
klagen over de lawaaiigheid en slechte spraakverstaanbaarheid. Dit geldt voor zowel het ge-
bruik van de totale hal als voor de twee zaaldelen. In de turnhal zijn er geen klachten over de
ruimteakoestiek reden waarom deze zaal tijdens de inspectie niet is onderzocht.


Voor de akoestische kwaliteit van sportzalen zijn de nagalmtijd en het achtergrondgeluid van
primair belang. De nagalmtijd is een aanduiding voor de snelheid waarmee geluid in een ruimte
uitdooft. Dit beïnvloedt zowel de lawaaiigheid als de spraakverstaanbaarheid in ruimten. Het
achtergrondgeluid beïnvloedt vooral de spraakverstaanbaarheid en het concentratievermogen
van personen.


3.2      Streefwaarden ruimteakoestiek
In Nederland zijn er voor sporthallen geen wettelijke eisen aan de ruimteakoestiek. Wel wordt
bij de ontwikkeling van sporthallen vaak de akoestische richtlijn van de NOC-NSF gehanteerd.
Deze richtlijn wordt tevens in de Arbocatalogus aangehouden voor instellingen in het voorgezet
onderwijs.
In de NOC-NSF richtlijn worden eisen gesteld aan de nagalmtijd en het achtergrondgeluidni-
veau, zodat lawaai wordt beperkt en een acceptabele spraakverstaanbaarheid wordt gereali-
seerd. Op basis van deze richtlijn zouden voor de sporthal (binnenafmetingen 48 x 33 x 9 m) en
de sporthaldelen de volgende prestatie-eisen van toepassing zijn:
- De gemiddelde nagalmtijd in de octaafbanden van 125 - 4000 Hz moet voor de totale sport-
      hal ≤ 1,9 seconde zijn en voor de individuele zaaldelen ≤ 1,5 seconde;
-     De nagalmtijd mag per octaafband maximaal 30% afwijken (hoger of lager) van de gemid-
      delde waarde voor alle octaafbanden;
-     Het achtergrondgeluidsniveau LAeq ≤ 40 dB(A). Dit geldt zowel voor externe geluiden (ver-
      keer van buiten) als voor interne geluidsbronnen als ventilatie- en verwarmingssystemen.


Deze eisen van het NOC-NSF zijn relatief streng en zijn - afhankelijk van de gebruiksvormen -
ook niet altijd noodzakelijk om de gymzalen goed te kunnen gebruiken. Iets langere nagalmtij-
den bij een laag achtergrondgeluidniveau (< 30 dB(A) ) zijn vaak nog acceptabel.


Voor de Noordwesterhal zijn veel extra akoestische voorzieningen nodig om aan de NOC-NSF
richtlijn voor de nagalmtijd te voldoen. Hierdoor wordt aanbevolen om deze eisen niet één op
één over te nemen.




                                                                                                  v0.99

                                                                                                  W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>                                     documentcode                       pagina
                                     INZ1501R001                        11/30


                                     datum

                                     30-10-2015




3.3    Geluidmetingen
Tijdens de inspectie zijn de nagalmtijd en het achtergrondgeluid indicatief gemeten met een
geluidmeter (Bruel en Kjaer type 2250 en met een alarmpistool). De meetresultaten zijn in tabel
2 en 3 weergeven.


                                         Achtergrondgeluid per octaafband [ dB(A) ]
                              63        125        250     500    1000     2000        4000     8000    LAeq
Sporthal en zaaldelen         31,4     45,2        41,7    44,7   45,9     43,5        38,1     29,7    51,7
Tabel 2| gemiddelde achtergrondgeluidniveaus in de sporthal (t.g.v. de ventilatie-installatie)


Het achtergrondgeluidniveau in de sporthal is gemeten bij de ingeschakelde ventilatie-
installatie. Deze installatie kan slechts aan/uit worden gezet en heeft geen variabele regeling.


                                                   Nagalmtijd per octaafband [ sec ]
                               125           250          500     1000       2000         4000         Gem.
Totale sporthal                >5            4,4          3,7     4,2            3,8          2,8      4,0
Linker zaaldeel                >5            3,8          3,8     4,2            3,8          2,8      3,9
Tabel 3 | gemeten nagalmtijden in de sporthal


Uit de metingen blijkt dat het achtergrondgeluid (veel) te hoog is en de nagalmtijd aanzienlijk
langer is dan gewenst. Om de ruimteakoestiek in de gymzalen te verbeteren dient de nagalmtijd
gereduceerd te worden en het achtergrondgeluidniveau (t.g.v. de ventilatie-installaties) verlaagd
te worden.


3.4    Aanbevelingen
In deze paragraaf worden maatregelen beschreven om de huidige problemen op te lossen.
Het uitgangspunt voor de verbeteringsmaatregelen is dat de huidige wanden/daken en vloeren
gehandhaafd blijven. Indien er in het kader van een renovatie voor wordt gekozen om de be-
staande wanden of daken van de sporthal te vervangen dan kunnen deze nieuwe constructie-
delen ook geluidabsorberend worden uitgevoerd (b.v. geperforeerde stalen dakplaten/binnen-
dozen). Dergelijke scenario's vormen echter geen onderdeel van dit rapport.


Verlaging achtergrondgeluidniveau
Om het achtergrondgeluidniveau in de sporthal te verlagen zal de ventilatie-installatie moeten
worden aangepast. Hierbij kan worden gekozen om de huidige geluidbronnen van de installatie
beter akoestisch af te schermen, of door deze te vervangen door een stillere uitvoering.
Om aan te sluiten bij de andere inspectiebevindingen van de installaties, wordt aanbevolen om
de ventilatie-installatie te vervangen door een geluidarme uitvoering.


Verlaging van de nagalmtijd
In de huidige situatie is de sporthal rondom uitgevoerd met akoestisch harde materialen die
nauwelijks bijdragen aan de geluidabsorptie. Om de nagalmtijd in de sporthal significant te
verlagen zijn grote hoeveelheden aanvullende geluidabsorberende voorzieningen nodig.




                                                                                                               v0.99

                                                                                                               W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>                                                                      documentcode                    pagina
                                                                      INZ1501R001                     12/30


                                                                      datum

                                                                      30-10-2015




                                    Het uitgangspunt is dat de toe te voegen geluidabsorberende voorzieningen zonder sloopwerk-
                                    zaamheden tegen de bestaande wanden en daken worden aangebracht. Hieronder worden
                                    enkele voorbeelden gegeven van op de markt beschikbare systemen.


                                    Wandsystemen
                                    Voor sporthallen zijn er diverse geluidabsorberende (balvaste) wandsystemen beschikbaar.
                                    Hieronder worden drie systemen toegelicht met verschillende visuele eigenschappen. Al deze
                                    systemen hebben een goede tot zeer goede geluidabsorptie.
                                    1. Gestoffeerde schuimachtige wandplaten (bijvoorbeeld het product Sportwall).
                                    2. Geperforeerde houten platen op luchtspouw (≥50 mm), met firetdoek en geluidabsorberende
                                       spouwvulling. Dergelijke systemen worden door veel marktpartijen geleverd. In dit rapport is
                                       het product Colorvlok als referentie gebruikt. Voor de geluidabsorptie is uitgegaan van OSB-
                                       platen, dikte 16 mm met perforaties van Ø 8 mm, h.o.h. 16 mm. Aan de achterzijde van de-
                                       ze platen is een geluidabsorberend firetdoek verlijmd.
                                    3. Harde (geperste) viltplaten op een luchtspouw, met geluidabsorberende spouwvulling.
                                       In dit rapport is het product IVI akoestieksysteem (leverancier Nevima) als referentie
                                       gebruikt. Deze viltplaten zijn iets minder sterk dan geperforeerde houten platen maar zijn
                                       wel voordeliger (figuur 6).
                                    Voor al deze producten geldt dat ze een systeemdikte van ca 50-80 mm vereisen om het geluid
                                    in de relevante octaafbanden effectief te kunnen dempen. Daarnaast moeten deze wandmateri-
Figuur 6 | geluidabsorberende       alen - voor een optimaal effect – ten minste worden aangebracht tussen 0 m en 3 m boven de
wandbekleding ref. IVI akoestiek-   vloer.
systeem
                                                                                   αw   akoestische kwaliteit     Prijs* per m²
                                    Wandsysteem
                                    1. Sportwall (d = 80 mm)                   0,90             zeer goed            € 175,-
                                    2. Colorvlok (d = 60 mm)                   0,75               goed               € 150,-
                                    3. IVI akoestieksysteem (d = 60 mm)        0,90             zeer goed            € 120,-
                                    * inclusief montage, excl. BTW


                                    Deze materialen kunnen ook gebruikt worden om de stalen (HEA-) kolommen af te schermen
                                    zodat sporters zich hier niet aan blesseren.


                                    Plafondsystemen
                                    Met uitsluitend wandabsorptie kan de nagalmtijd maar beperkt worden verlaagd. Het toevoegen
                                    van extra absorptie tegen het dak/plafond kan de nagalmtijd verder verlagen en kan mogelijk
                                    kosteneffectiever zijn dan wandabsorptie. Voor de plafondabsorptie is het van belang dat er zo
                                    min mogelijk gewicht wordt toegevoegd en dat dit gewicht zo min mogelijk aan de stalen dak-
                                    platen wordt afgehangen. Ook hiervoor geldt dat een kosteneffectieve oplossing de voorkeur
                                    heeft (esthetische kwaliteit is minder van belang). Hierbij kan o.a. worden gedacht aan het vol-
                                    gende systeem:
                                    1. IVI absorptiesysteem van Nevima. Dit systeem betreft een lichtgewicht stalen traliewerk
                                       (betonnet) dat aan de dakplaten wordt opgehangen. Hier bovenop worden geluidabsorbe-
Figuur 7 | IVI absorptiesysteem


                                                                                                                                       v0.99

                                                                                                                                       W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                                   documentcode                      pagina
                                   INZ1501R001                       13/30


                                   datum

                                   30-10-2015




   rende dekens van kunststofvezels aangebracht. Deze voorziening is snel en goedkoop aan
   te brengen. Een grotere luchtspouw boven de deken kan de laagfrequente absorptie verder
   verbeteren.


plafondsysteem                              αw       akoestische kwaliteit      Prijs* per m²
1. IVI absorptiesysteem (d = 50 mm)         0,80           zeer goed                 € 35,-
* inclusief montage, excl. BTW


Geadviseerd wordt om voor het gewenste systeem voor wand- en plafondabsorptie een offerte
op te vragen bij meerdere leveranciers/aannemers. Dit kan tot scherpere prijzen leiden dan de
prijsindicaties van leveranciers. Alternatieve producten voor wandabsorptie in gymzalen kunnen
hierbij ook eventueel voorgesteld worden.


Benodigde hoeveelheid voorzieningen
Om te benodigde hoeveelheid geluidabsorberende voorzieningen te bepalen voor het bereiken
van een acceptabele nagalmtijd in de sporthal, zijn nagalmtijdberekeningen uitgevoerd conform
NEN-EN 12354-6 (methode Sabine en Annex D). Hierbij is de ter plaatse gemeten nagalmtijd
verwerkt en is onderzocht wat het effect van de absorberende voorzieningen is op de nagalm-
tijd. Dit is aan de hand van twee scenario's inzichtelijk gemaakt.


Scenario 1: uitsluitend wandabsorptie.
Hierbij is als uitgangspunt gesteld dat het IVI-akoestieksysteem tegen alle wanddelen met de
rode baksteen (gevels tot 4 m hoogte) wordt aangebracht (ca 500 m²).


Scenario 2: wandabsorptie en plafondabsorptie.
Hierbij is aangehouden dat in aanvulling op scenario 1, ook 45% van de plafondoppervlakte
wordt voorzien van het IVI-absorptiesysteem (700 m²).


Het resultaat van deze berekeningen is weergegeven in tabel 4. In bijlage B zijn deze bereke-
ningen weergeven.


                                                    Nagalmtijd per octaafband [ sec ]
                                            125     250     500       1000    2000    4000    Gem.
Totale sporthal (benadering huidige)        5,5     4,3      4,2       4,1    3,7      2,9      4,1
Scenario 1 (wandabsorptie)                  5,0     3,8      2,9       2,6    2,4      2,1      3,1
Scenario 2 (wand- & plafondabsorptie)       4,4     2,9      2,1       1,8    1,6      1,3      2,4
Linker zaaldeel (benadering huidige)        4,6     4.3      4.3       4,3    3,8      3,0      4,1
Scenario 1 (wandabsorptie)                  3,8     3,5      2,9       2,5    2,3      2,0      2,8
Scenario 2 (wand- & plafondabsorptie)       3,4     2,7      2,0       1,8    1,5      1,3      2,1
Tabel 4 | Berekende nagalmtijden met maatregelen


Uit berekeningen blijkt dat zelfs bij scenario 2 de waarden van de NOC-NSF richtlijn niet worden
bereikt. Het verschil is relatief klein en de akoestische kwaliteit wordt er aanmerkelijk mee ver-




                                                                                                      v0.99

                                                                                                      W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>                                   documentcode                   pagina
                                   INZ1501R001                    14/30


                                   datum

                                   30-10-2015




beterd. Onze aanbeveling is dan ook om ten minste de maatregelen (qua omvang) van scenario
2 uit te voeren. Het installatiegeluidniveau in de ruimte wordt verlaagd tot ≤ 40 dB(A). Het huidi-
ge geluidniveau wordt met circa 12 dB gereduceerd. In dit rapport wordt aanbevolen om de
ventilatie-installatie van de sporthal geheel te vernieuwen (zie hoofdstuk 4).


De nagalmtijd van de sporthal kan worden gereduceerd tot gemiddeld 2,1 seconde. Vanwege
de omvang van de ruimte zijn hiervoor aanzienlijke hoeveelheden geluidabsorberende voorzie-
ningen nodig. Om dit op een kosteneffectieve manier te bereiken wordt aanbevolen om een
combinatie van wand- en plafondsystemen toe te passen.. Als uitgangspunt geldt dat tegen alle
                             2             2
baksteen wanden (± 500 m ) en ca 700 m van het plafond een goed absorberende afwerking
moet worden aangebracht. De kosten hiervoor bedragen - bij toepassing van de voorgestelde
afwerking - ca € 85.000,-.




                                                                                                      v0.99

                                                                                                      W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                    documentcode                 pagina
                                    INZ1501R001                  15/30


                                    datum

                                    30-10-2015




4 Technische aanpassingen

4.1      Algemeen
Tijdens de inspectie is van diverse technische bouwdelen vastgesteld dat deze, zonder ingrij-
pend herstel of vervanging, een resterende levensduur minder dan 25 jaar hebben. Deze
bouwdelen zijn meegenomen in de voorgestelde technische aanpassingen. De aanpassingen
zijn puntsgewijs benoemd. In bijlage E is een beschrijving, inclusief bouwkosten, gegeven. In
bijlage E zijn ook kosten meegenomen voor diverse sloopwerkzaamheden.


Verder is geconstateerd dat de prestaties van de thermische schil (gevels, daken en vloeren)
van het gebouw niet meer aansluiten bij de huidige maatstaven (zie bijlage D). Bij een exploita-
tiehorizon van 25 jaar kan het financieel gezien interessant zijn om de thermische prestaties
van enkele gebouwdelen te verbeteren, zeker wanneer dit wordt gecombineerd met groot on-
derhoud aan deze gebouwdelen. Deze verbeteringopties zijn in dit rapport opgenomen.


Bij deze technische aanpassingen zijn esthetische verbeteringen / aanpassingen niet meege-
nomen. De afwerking van het gebouw en het interieur zijn echter duidelijk gedateerd en verou-
derd. Als wordt gekozen voor een technische opwaardering is het advies om deze aspecten
mee te nemen in een eventuele verbouwing.

4.2      Bouwkundige aanpassingen
Aan de hand van de conditiemeting (bijlage A) dienen de bepaalde bouwkundige werkzaamhe-
den op korte termijn uitgevoerd te worden (urgent). Deze werkzaamheden zijn hieronder opge-
somd. Daarnaast zijn er werkzaamheden die niet direct noodzakelijk zijn, maar binnen een
exploitatietermijn van 25 jaar wel moeten plaatsvinden. Ook zijn er aanbevolen werkzaamheden
aangeven. Al deze noodzakelijke aanpassingen zijn meegenomen in de kostenraming.


Noodzakelijke aanpassingen (urgent)
-     Vervangen van de dakbedekking op de sporthal en turnhal.
-     Vervangen van de metalen gevelbekleding en toebehoren bij de sporthal.
-     Vervangen van de metalen afdekkapbeplating bij de sporthal en turnhal.
-     Vervangen van bevestigingsmiddelen van de HWA's.
-     Vervangen van enkele buitenkozijnen (bij alle gebouwdelen).
-     Buitenschilderwerk voor de houten kozijnen, ramen en deuren (alle gebouwdelen).
-     Vervangen dorpelstenen bij enkele buitenkozijnen van de laagbouw.
-     Herstel van enkele brandwerende afdichtingen.
-     Diverse bouwkundige werkzaamheden t.b.v. het opwaarderen van de gebouwinstallaties.
-     Aanbrengen van geluidabsorberende wand- en plafond voorzieningen in de sporthal (akoes-
      tische aanpassingen uit hoofdstuk 2).
-     Onderzoek stalen draagconstructies op corrosieschade (i.v.m. condensvorming en mogelij-
      ke lekkages), vooral ter plaatse van de vochtige ruimten (doucheruimten).
-     Mogelijke aanpassing dakbedekking laagbouw (boven toestelberging) naar aanleiding van
      waterblazen (tijdens de inspectie geconstateerd).
-     Vervangen/verbeteren van de thermische isolatie in de gevel en het dak van de sporthal.




                                                                                                   v0.99

                                                                                                   W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>                                     documentcode                    pagina
                                     INZ1501R001                     16/30


                                     datum

                                     30-10-2015




       Gelijktijdig ook verbeteren luchtdichtheid van de metalen gevel van de sporthal.

Noodzakelijke aanpassingen (niet urgent)
-      Vervangen metalen gevelbekleding turnhal (over ca 10 jaar).
-      Vernieuwen ruimteafwerking kleedkamers, toiletten en douches (over 5-10 jaar).
-      Vernieuwen ruimteafwerking bedrijfskeuken.
-      Na-isoleren van de begane grondvloer van de laagbouw.
-      Vernieuwen van de (tegel)vloerafwerking in de laagbouw.
-      Vervangen van de systeemplafonds in de laagbouw.


Aanbevolen aanpassingen
- Divers binnenschilderwerk (conservering).
-      Opwaarderen kwaliteit brandscheidingen.
-      Lokaal herstel van het voegwerk bij betonsteen buitenblad (lokale scheurvorming).
-      Behandelen betonsteengevel (laagbouw) t.b.v. eenvoudiger reinigbaarheid van graffiti.
-      Aanbrengen van zachte afscherming tegen de stalen kolommen in de sporthal (ter be-
       scherming van de sporters).


4.3       Installatietechnische aanpassingen
Uit de conditiemeting (bijlage A) blijkt dat de huidige installaties verouderd zijn en niet voldoen
aan de huidige eisen en maatstaven voor energiezuinigheid, ventilatiecapaciteit, gezondheid en
behaaglijkheid. Met het oog op langdurige exploitatie (25 jaar) van het gebouw adviseren wij om
de beperkte voorzieningen te vervangen door een centraal luchtbehandelingssysteem (LBK)
waarmee aanvoer, afvoer, warmteterugwinning en overige prestaties geheel volgens de huidige
eisen en normen zijn en een gezond binnenklimaat kan worden gerealiseerd. De LBK komt op
het dak van de laagbouw te staan. Hiervoor zijn ook enkele aanpassingen nodig in de construc-
tie.


Gezien de ouderdom van de ketel en toebehoren en het lage verwarmingsrendement is het
voorstel om de CV-opstelling te vervangen. Een grote besparing op energieverbruik en stook-
kosten zijn te behalen. Verder zullen de exploitatiekosten (storingen/onderhoud) van de nieuwe
installatie dalen. De CV-leidingen, radiatoren en stralingspanelen in de gebouwen zijn technisch
in voldoende staat en kunnen worden gehandhaafd. Het gebouwbeheersysteem is recentelijk
vernieuwd en kan waarschijnlijk worden aangepast aan de nieuwe installatie.


Het merendeel van de elektrotechnische installatie is verouderd. Gezien de wens om het ge-
bouw 25 jaar te exploiteren is het voorstel om de volledige elektrotechnische installatie te ver-
vangen. Het lokale hergebruik van installatiedelen kan kostbaarder zijn dan het totaal vervan-
gen van de installaties. Daarnaast worden “verborgen gebreken” of onverwachte storingen
uitgesloten en kunnen leveranciers garantie geven.


Wat betreft de communicatie en beveiligingsinstallaties zijn ook deze, gezien ouderdom en
bedrijfszekerheid, aan vervanging toe. Het voorstel is dan ook om de omvang en functionalitei-
ten van deze installaties uit te breiden.




                                                                                                      v0.99

                                                                                                      W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>                                     documentcode                 pagina
                                     INZ1501R001                  17/30


                                     datum

                                     30-10-2015




De installatietechnische werkzaamheden die uitgevoerd moeten worden zijn hieronder weerge-
geven (urgent).


Noodzakelijke aanpassingen (urgent)
-     Vervangen van CV-ketel en toebehoren.
-     Kleine onderdelen vervangen aan de rioolinstallatie (o.a. vervangen bevestigingen HWA).
-     Kleine onderdelen vervangen aan de waterinstallatie.
-     Plaatsen nieuwe luchtbehandelingskast (LBK) voorzien van warmteterugwinning, inclusief
      kanalen en roosters.
-     Het klimaat-/gebouwbeheersysteem aanpassen aan nieuwe ketel en luchtbehandeling.
-     Vervangen elektrotechnische voorzieningen (incl. kerachtstrooninstallaties).
-     Vervangen verlichtingsinstallaties, inclusief armaturen.
-     Update van de communicatie installatie.
-     Vernieuwen brandmeld-/ontruimingsinstallatie en inbraakdetectie-installatie.


4.4      Bouwkostenraming
De technische aanpassingen in het gebouw zijn beschreven in bijlage E van dit rapport. In deze
bijlage zijn ook de bouwkosten geraamd op basis van ken- en ervaringsgetallen. Als alle nood-
zakelijke aanpassingen (urgent en niet urgent) worden uitgevoerd komen de totale bouwkosten
uit op € 1.422.365, -. In de onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de totale bouwkos-
ten.


Omschrijving                                        Kostenraming
Bouwkundige werken                                         € 713.787
Werktuigbouwkundige installaties                           € 305.283
Elektrotechnische installaties                             € 182.378
Indirecte bouwkosten                                       € 220.917
Totale bouwkosten excl. btw                              € 1.422.365
Tabel 4 | overzicht totale bouwkosten


Omdat het uitgangspunt is dat het gebouw voor 25 jaar wordt geëxploiteerd, worden in de ra-
ming bepaalde gebouw- en installatiedelen volledig vervangen. Bij het vervangen van onderde-
len is het uitgangspunt dat er kwalitatief hoogwaardige producten worden gebruikt die het ge-
bouw energiezuiniger, duurzamer, gezonder en behaaglijker maken. Indien de levensduur kor-
ter is of dat er minder geïnvesteerd wordt in bovenstaande aspecten, kan er ook voor gekozen
worden om bepaalde gebouw- en installatiedelen deels of niet te vervangen.




                                                                                                  v0.99

                                                                                                  W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>                            documentcode   pagina
                            INZ1501R001    18/30


                            datum

                            30-10-2015




Bijlage A: Conditiescores




                                                    v0.99

                                                    W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage A: Conditiescores
Datum: 21-9-2015

              gebouwinspectie

 NL-SFB                                                            bouw-      referentie-   conditie
                                                                    jaar
  Code    Omschrijving                                                        levensduur     score                       toelichting conditie
   10     ONDERBOUW


   11     Bodemvoorzieningen
              n.v.t.
   13     Vloeren op grondslag
          1 sporthal - i.h.w. gestorte betonvloer met randbalken   1982         100+                   (ongeisoleerd)
          2 turnhal - i.h.w. gestorte betonvloer met randbalken    1998         100+

   16     Funderingsconstructie
          1 laagbouw - betonnen funderingsbalken                   1982         100+

   17     Paalfundering
          1 alle bouwdelen - betonnen paalfundering                1982-        100+
                                                                   1998

   19     Onderbouw algemeen
             n.v.t.

   20      BOVENBOUW


   21     Buitenwanden
          1 sporthal - metaalbouw systeem (4-9 m)                  1982          50
          2 sporthal - gemetseld baksteen (1-4 m)                  1982          75                    45 mm isolatie (Rc ≈ 1,5 m².W/K)
          3 turnhal - metaalbouwsysteem (deels geperforeerd)       1998          75                    130 mm steenw.isolatie (Rc ≈ 2,5 m².W/K)
          4 turnhal - betonsteen                                   1998         100+           2       85 mm steenw.isolatie (Rc ≈ 2,5 m².W/K)
          5 laagbouw - spouwmuur betonsteen                        1982         100+           3       45 mm isolatie (Rc ≈ 1,5 m².W/K)

   22     Binnenwanden
          1 sporthal + laagbouw - betonsteen                       1982                        3
          2 sporthal - gemetseld baksteen                          1982                        3

   23     Vloeren, galerijen
          1 laagbouw - systeemvloer (ongeisoloeerd)                1982         100+           2       type niet vastgesteld

   24     Trappen, hellingen

   27     Daken
          1 sporthal - plaatsstalen dak + EPS-isolatie             1982           75           3
          2 turnhal - plaatsstalen dak + PS-isolatie               1998           75           3       90 mm PS isolatie (Rc ≈ 1,5 m².W/K)
          3 laagbouw- plaatstalen dak + EPS-isolatie               1982           75           2

   28     Hoofddraagconstructies
          1 sporthal - gecoate staalconstructie                    1982           75           3       lichte corrosie op beschadigde coatingzones
          2 turnhal - gecoate staalconstructie                     1998           75           2
          3 laagbouw - gecoate staalconstructie + metselwerk       1982           75           2

   30      AFBOUW


   31     Wandopeningen, buiten
          1 sporthal - houten kozijnen + vluchtdeuren              1982           50           4
          2 turnhal - houten kozijnen + ramen & deuren             1998           50          4-5
          3 laagbouw - houten kozijnen + ramen & deuren            1982           50           4

   32     Wandopeningen, binnen
          1 sporthal & laagbouw - houten kozijnen                  1982                        3

   33     Vloeropeningen
              n.v.t

   34     Balustrades e.d.
          1 turnhal - stalen balustrade entresol                   1998                        2

   35     Plafonds
          1 laagbouw - systeemplafond: mineraal vezel              1982                        3       plafondtegels tussentijds vervangen
          2 turnhal - systeemplafond kantoorzone                   1998                        3




                                                                           21-10-2015                                                                1/3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage A: Conditiescores
Datum: 21-9-2015

              gebouwinspectie

 NL-SFB                                                              bouw-      referentie-   conditie
                                                                      jaar
  Code    Omschrijving                                                          levensduur     score                       toelichting conditie
   40     AFWERKINGEN


   41     Buitenwandafwerkingen
          1 sporthal - stalen beplating                              1982          30           4-6
          2 turnhal - stalen beplating                               1998          30            4
          3 laagbouw - betonsteen                                    1982         100+           2

   42     Binnenwandafwerkingen
          1 sporthal + laagbouw - schilderwerk wit betonsteenmuren    div.                       3
          2 sporthal + laagbouw - tegelwerk kleedruimten             2013                        2

   43     Vloerafwerkingen
          1 sporthal - sportvloer                                    2015                        1
          2 turnhal - div. verend                                    1998                        3
          3 laagbouw - keramische tegels                             1982                        4
          4 laagbouw - douches                                       2013                        2

   44     Trap- en hellingafwerkingen

   45     Plafondafwerkingen


   47     Dakafwerkingen
          1 sporthal - bitumen                                       1982           30           4
          2 turnhal - bitumen                                        1998           30           4
          3 laagbouw - bitumen                                       2015           30           2       watergevulde blazen aanwezig

   48     Afwerkingspakketten
             -
   49     Afwerking algemeen
             -
   50     MECHANISCHE INSTALLATIES


   51     Warmte-/koudeopwekking
          1 HR-ketel                                                 1998           25           5
          2 buffervat 500L                                           1998           15           4

   52     Rioleringsinstallaties
          1 vuilwaterafvoeren                                        1992           30          3-4      inschatting, rioolinspectie aan te bevelen
          2 hemelwaterafvoeren                                       1992           30           4       bevestigingsmiddelen sterk gecorrodeerd

   53     Waterinstallaties
          1 warm tapwater                                            1992         15-30          3       legionella-maatregelen tussentijds toegevoegd

   55     Warmtedistributie- en -afgifte-installaties
          1 sporthal + laagbouw - stalen en kunststof CV-leidingen   1982         15-30          3       in 1998 kunstsof leidingen aangelegd in oude laagbouw

          2   turnhal                                                1998         15-30          3
          3   stralingspanelen, radiatoren                                                       3

   57     Luchtbehandelingsinstallaties
          1 sporthal - dakventilatoren afzuig                        2015           20           1       geluidsproductie te hoog, onvoldoende capaciteit
          2 turnhal - dakventilatoren afzuig                         1998           20           3       geluidsproductie te hoog, onvoldoende capaciteit
          3 lokale ventilatoren op dak en in gevel laagbouw                         20           3       onvoldoende capaciteit

   58     Klimaatregelingsinstallaties
          1 GebouwBeheerSysteem                                      2012           15           2       Digitaal regelsysteem inclusief monitoring en datalogging




                                                                             21-10-2015                                                                              2/3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage A: Conditiescores
Datum: 21-9-2015

              gebouwinspectie

 NL-SFB                                             bouw-      referentie-   conditie
                                                     jaar
  Code    Omschrijving                                         levensduur     score                       toelichting conditie
   60     ELEKTRISCHE INSTALLATIES


   61     Centrale elektrotechnische-installaties
          1 elektriciteitsmeter                     1982         20-30          3       eigendom nutsbedrijf
          2 hoofdverdeelkast                        1982         20-30          4       in hoofdmeterkast laagbouw
          3 onderverdeelinrichtingen                1998         20-30          4       in turnhal
          4 primaire leidingtracees
               hoofdbekabeling                                   20-30          4
          5 secundaire leidingtracees
              kabelgoten (boven plafond)                         20-30
             schakelmateriaal                                    20-30          4       verlichtingschakelingen aangepast en deels werkend

              overigen, buisleidingen                                                   onoverzichtelijk, leidingloopen tussentijdse uitbreidingen
                                                                                        onbekend

   62     Krachtstroom installaties

   63     Verlichtingsinstallaties
          1 verlichtingsarmaturen
              algemene verlichting                  1982-        15-30          3
                                                    1998
              noodverlichting                       1982-        15-30          3
                                                    1998
              vluchtwegverlichting                  1982-        15-30          3
                                                    1998

   64     Communicatie installaties
          1 telefoon en data-installatie            1982-          15           4       beperkt telefoon, internet en tv met standaard aanluiting
                                                    1998

   65     Beveiliging installaties
          1 brandmeld-/ ontruimingsinstallatie      1982-          15           4       niet automatische installatie zonder doormelding
                                                    1998
          2   inbraakdetectie-installatie           1982-          15           4
                                                    1998




                                                            21-10-2015                                                                               3/3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>                          documentcode   pagina
                          INZ1501R001    19/30


                          datum

                          30-10-2015
Bijlage B: Nagalmtijdberekeningen




                                                  v0.99

                                                  W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>documentcode   pagina
INZ1501R001    20/30


datum

30-10-2015




                        v0.99

                        W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>                         documentcode   pagina
                         INZ1501R001    21/30


                         datum

                         30-10-2015


Linker zaaldeel (halve sporthal)




                                                 v0.99

                                                 W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>documentcode   pagina
INZ1501R001    22/30


datum

30-10-2015




                        v0.99

                        W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>                                                   documentcode               pagina
                                                   INZ1501R001                23/30


                                                   datum

                                                   30-10-2015




                 Bijlage C: Foto's technische gebreken




Foto c1 | Verweerde gevel sporthal (rechts) en overschilderde gevel (links)




Foto's C2 | Diverse corrosieschades metalen geveldelen.


                                                                                       v0.99

                                                                                       W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                                               documentcode   pagina
                                               INZ1501R001    24/30


                                               datum

                                               30-10-2015




Foto C3 | Sterk gecorrodeerde bevestigingsmiddelen HWA's




Foto C4 | Beschadigingen kozijnen en raamdorpelstenen




                                                                       v0.99

                                                                       W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>                                        documentcode    pagina
                                        INZ1501R001     25/30


                                        datum

                                        30-10-2015




Foto C5 | corrosie op staalconstructiedelen laagbouw




Foto C6 | corrosie op koppelstukken stralingsplafonds




                                                                 v0.99

                                                                 W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>                                                documentcode       pagina
                                                INZ1501R001        26/30


                                                datum

                                                30-10-2015




Foto C7 | Verweerde dakbedekking sporthal




Foto C8 | huidige luchttoevoer/afvoervoorzieningen dak laagbouw.




                                                                            v0.99

                                                                            W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>                                                   documentcode   pagina
                                                   INZ1501R001    27/30


                                                   datum

                                                   30-10-2015




Foto C9 | daktoevoeren en afvoeren op de laagbouw




Foto C10 | verouderde en verweerde dakventilator




                                                                           v0.99

                                                                           W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>                                              documentcode            pagina
                                              INZ1501R001             28/30


                                              datum

                                              30-10-2015




       Foto C12 | kapotte brandwerende afdichting in de stookruimte




Foto C13 | De nieuwe (lawaaiige) afzuigventilatoren van de sporthal




                                                                               v0.99

                                                                               W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>                                                                 documentcode                pagina
                                                                 INZ1501R001                 29/30


                                                                 datum

                                                                 30-10-2015




                               Bijlage D: Thermische isolatie


Sporthal                        opbouw (binnen naar buiten)                         thermische isolatie (Rc-waarde)
                                                                                     momenteel        nieuwbouweisen
Dakconstructie sporthal         geprofileerde stalen dakplaten                      ≈ 1,5 m².K/W         ≥ 6,0 m².K/W
                                60 mm EPS, ca 4 mechanische ankers per m²
                                bitumen dakbedekking
Gevelconstructie 1-4 m          baksteen metselwerk,                                ≈ 1,6 m².K/W        ≥ 4,5 m².K/W
                                houten stijl-en regelwerk,
                                onbekend, vemoedelijk 60 mm minerale wol
                                geprofileerde stalen gevelbeplating
Gevelconstructie, 4-9 m hoog    stalen binnendozen 0,70 mm dikte,                   ≈ 1,4 m².K/W        ≥ 4,5 m².K/W
                                60 mm min. wol, flenzen binnendozen koudebrug
                                geprofileerde stalen gevelbeplating
Begane grondvloer               sportvloer                                          ≈ 0,2 m².K/W        ≥ 3,5 m².K/W
                                afwerkvloer 3 cm
                                i.h.w. gestorte constructieve betonvloer
                                werkvloer ca 5 cm op de grond (geen kruipruimte)


Turnhal                         opbouw (binnen naar buiten)                         thermische isolatie (Rc-waarde)
                                                                                     momenteel        nieuwbouweisen
Dakconstructie sporthal         geprofileerde stalen dakplaten                      ≈ 2,4 m².K/W         ≥ 6,0 m².K/W
                                95 mm PS, ca 4 mechanische ankers per m²
                                bitumen dakbedekking
Gevelconstructie                stalen binnendozen 0,70 mm dikte, geperforeerd      ≈ 2,6 m².K/W        ≥ 4,5 m².K/W
                                120 mm min. wol, flenzen binnendozen koudebrug
                                geprofileerde stalen gevelbeplating
Begane grondvloer               i.h.w. gestorte constructieve betonvloer (150 mm)   ≈ 2,1 m².K/W        ≥ 3,5 m².K/W
                                80 mm (EPS-) isolatie
                                werkvloer ca 5 cm op de grond (geen kruipruimte)




                                                                                                                        v0.99

                                                                                                                        W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>                         documentcode         pagina
                         INZ1501R001          30/30


                         datum

                         30-10-2015




Bijlage E: Aanpassingen en bouwkostenraming




                                                       v0.99

                                                       W07
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage E: technische aanpassingen en bouwkosten
Datum: 21-9-2015


              Technische aanpassingen
                                                                                                                                              Kostenraming
 NL-SFB                                                                                                                      Eenheids-prijs    Hoeveel-               Totaal
                                                                                                                                  (€)            heid
  Code    Omschrijving                                      Technische aanpassing t.b.v. verlenging levensduur met 25 jaar                                           kosten (€)
   10     ONDERBOUW


   11     Bodemvoorzieningen

   13     Vloeren op grondslag

   16     Funderingsconstructie
            1 Fundering                                     Extra funderingsstrook (voor dakopbouw t.b.v. LBK's)                    € 5.000       1 stelpost               € 5.000

   17     Paalfundering
           1 Paalfundering                                  Extra buispalen voor verzwaring fundering t.b.v. LBK's                 € 10.000       1 stelpost             € 10.000

   19     Onderbouw algemeen

   20     BOVENBOUW


   21     Buitenwanden
          1 sporthal                                        vervangen gevelisolatie (verhoogde Rc) en luchtdicht folie                 € 15   1.258 m²                   € 18.870

   22     Binnenwanden

   23     Vloeren, galerijen
            1 laagbouw                                      Na-isoleren beganegrondvloer laagbouw.                                     € 65     550 m²                   € 35.750

   24     Trappen, hellingen

   27     Daken

   28     Hoofddraagconstrukties
           1 sporthal - staalconstructie                    controle op corrosie en conservering evt. aangetaste plekken            € 2.000       1       stelpost         € 2.000
           2 laagbouw                                       aanvullende staalconstructie t.b.v. opstelling LBK's op dak             € 5.000       1       stelpost         € 5.000




                                                                                           21-10-2015                                                                             1/5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage E: technische aanpassingen en bouwkosten
Datum: 21-9-2015


             Technische aanpassingen
                                                                                                                                                Kostenraming
 NL-SFB                                                                                                                        Eenheids-prijs    Hoeveel-       Totaal
                                                                                                                                    (€)            heid
  Code    Omschrijving                                      Technische aanpassing t.b.v. verlenging levensduur met 25 jaar                                     kosten (€)
   30     AFBOUW


   31     Wandopeningen, buiten
           1 Sporthal                                       (gedeeltelijk) vervangen van houten buitenkozijnen                          € 550      12 m²             € 6.600
           2 Turnhal                                        (gedeeltelijk) vervangen van houten buitenkozijnen                          € 550      12 m²             € 6.600
           3 Laagbouw                                       (gedeeltelijk) vervangen van houten buitenkozijnen                          € 550      18 m²             € 9.900
   32     Wandopeningen, binnen

   33     Vloeropeningen

   34     Balustrades e.d.

   35     Plafonds
            1 vervangen systeemplafonds                     Vervangen systeemplafonds (rasters en tegels)                                € 35     641 m² BVO       € 22.435
            2 sporthal                                      Aanbrengen akoestische plafonds                                              € 30     700 m²           € 21.000
   37     Dakopeningen

   38     Inbouwpakketten (overig)

   39     Afbouw

   40     AFWERKINGEN


   41     Buitenwandafwerkingen
           1 Sporthal                                       Vervangen buitenbeplating en dakranden                                      € 100   1.258   m²        € 125.800
           2 Turnhal                                        Vervangen dakranden                                                          € 15     132   m¹           € 1.980
                                                            Vervangen buitenbeplating (niet urgent)                                     € 100     829   m²         € 82.850
            3 Laagbouw                                      Vervangen raamdorpelstenen                                                   € 40      10   m¹             € 400
   42     Binnenwandafwerkingen
            1 Sauswerk ondersteunende voorzieningen         noodzakelijk na bouwwerkzaamheden t.b.v. installatiewijzigingen              € 12   1.000   m²         € 12.000
            2 Aanhelen wanden (10%)                         noodzakelijk na bouwwerkzaamheden t.b.v. installatiewijzigingen              € 45      25   m²          € 1.125
            3 Sporthal                                      Aanbrengen akoestische voorzetwanden tegen baksteen binnenwanden            € 120     500   m²         € 60.000
            4 Algemeen                                      divers binnenschilderwerk, conservering (stelpost)                                    500   m²




                                                                                          21-10-2015                                                                        2/5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage E: technische aanpassingen en bouwkosten
Datum: 21-9-2015


              Technische aanpassingen
                                                                                                                                                        Kostenraming
 NL-SFB                                                                                                                                Eenheids-prijs    Hoeveel-               Totaal
                                                                                                                                            (€)            heid
  Code    Omschrijving                                      Technische aanpassing t.b.v. verlenging levensduur met 25 jaar                                                     kosten (€)
   43     Vloerafwerkingen
            1 laagbouw                                      Vervangen vloerafwerking (standaard tegel) laagbouw                                  € 75     500 m² BVO               € 37.500
   44     Trap- en hellingafwerkingen
              n.v.t.
   45     Plafondafwerkingen
              n.v.t.
   47     Dakafwerkingen
            1 Sporthal                                      Vervangen dakbedekking incl. isolatie en dampremmend folie                           € 90   1.621 m²                  € 145.890
            2 Turnhal                                       Vervangen dakbedekking (niet urgent)                                                 € 60   1.020 m²                   € 61.200
            3 Laagbouw                                      Herstel t.b.v. verwijderding huidige installatietechnische dakdoorvoeren            € 100      40 m²                     € 4.000
   48     Afwerkingspakketten
            1 Herziening brandwerende afdichtingen          herzien deuren, doorvoeren en afdichtingen                                        € 5.000       1 stelpost               € 5.000
   49     Afwerking algemeen
              -                                                                                                                                                                             €0
    #     OVERIGE VOORZIENINGEN


          Sloopwerkzaamheden
            1 Diverse sloopwerkzaamheden                                                                                                         € 10   3.289 m² BVO               € 32.887
   50     WERKTUIGBOUWKUNDIGE INSTALLATIES


   51     Warmte-opwekking
          1 Vervangen CV-ketel en toebehoren                Nieuwe CV-ketel en toebehoren                                                        € 30   3.289      m2 BVO          € 98.661
   52     Rioleringsinstallaties
          1 Vuilwaterafvoeren                               handhaven, rioolinspectie uitvoeren , kleine ingrepen.                            € 1.000       1       stelpost         € 1.000
          2 Hemelwaterafvoeren                              vervangen bevestigingen, lokaal herstellen afvoeren aan gevel                     € 1.500       1       stelpost         € 1.500
   53     Waterinstallaties
            1 Leidingen en tappunten                        controle legionella-voorzieningen, kleine vervangingen                            € 1.800       1       stelpost         € 1.800
            2 Sanitair                                      kleine vervangingen, douchekoppen vervangen                                       € 1.000       1       stelpost         € 1.000
   57     Ventilatie-installaties
          1 Centrale luchtbehandelingsinstallatie (LBK)     Nieuwe LBK voorzien van warmteterugwinning inclusief kanalen en roosters             € 60   3.289      m2 BVO         € 197.322

   58     Klimaatregelingsinstallaties
          1 GBS aanpassen                                   GBS aanpassen aan nieuwe ketel en luchtbehandeling                                € 4.000                                € 4.000




                                                                                           21-10-2015                                                                                       3/5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage E: technische aanpassingen en bouwkosten
Datum: 21-9-2015


             Technische aanpassingen
                                                                                                                                                      Kostenraming
 NL-SFB                                                                                                                              Eenheids-prijs    Hoeveel-         Totaal
                                                                                                                                          (€)            heid
  Code    Omschrijving                                      Technische aanpassing t.b.v. verlenging levensduur met 25 jaar                                             kosten (€)
   60     ELEKTROTECHNISCHE INSTALLATIES

   61     Centrale elektrotechnische voorzieningen
          1 Centrale elektrotechnische voorzieningen        vervangen verdelers, uitbreiding voor luchtbehandeling                              €7    3.289   m2 BVO       € 23.021
   62     Krachtstroom installaties
            1 Krachtstroominstallaties                      vervangen krachtstroominstallatie                                                   €4    3.289   m2 BVO       € 13.155
   63     Verlichtingsinstallaties
          1 Verlichtingsinstallaties                        Verlichtingsinstallaties inclusief armaturen                                       € 36   3.289   m2 BVO      € 118.393
   64     Communicatie installaties
            1 Telefoon, data, TV                            update bekabeling, exclusief actieve apparatuur( modems, Wifi routers)              €3      500   m2 BVO         € 1.500
   65     Beveiliging installaties
            1 Brandmeld-/ontruimingsinstallatie             nieuwe handmelders, slow whoop signaalgevers, ontruimingscentrale                   €5    3.289   m2 BVO       € 16.444
            2 Inbraakdetectie-installatie                   nieuwe Schilbeveiliging middels PIR-melders, deurcontacten.                         €3    3.289   m2 BVO        € 9.866
                                                            beveiligingsinstallaties zijn exclusief doormelding




                                                                                            21-10-2015                                                                              4/5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Project: Noord-Westerhal Buytenpark te Zoetermeer
Kenmerk: INZ1501
Betreft: Bijlage E: technische aanpassingen en bouwkosten
Datum: 21-9-2015


             Technische aanpassingen
                                                                                                                                                 Kostenraming
 NL-SFB                                                                                                                      Eenheids-prijs       Hoeveel-       Totaal
                                                                                                                                  (€)               heid
  Code    Omschrijving                                      Technische aanpassing t.b.v. verlenging levensduur met 25 jaar                                      kosten (€)
          DIRECTE BOUWKOSTEN
          1   BOUWKUNDIGE WERKEN                                                                                                                                   € 713.787
          2   WERKTUIGBOUWKUNDIGE INSTALLATIES                                                                                                                     € 305.283
          3   ELEKTROTECHNISCHE INSTALLATIES                                                                                                                       € 182.379
          #   TOTALE BOUWKOSTEN                                                                                                                                  € 1.201.449

    #     INDIRECTE BOUWKOSTEN
          1 Algemene bouwplaatskosten                                                                                                  10%    1.201.449            € 120.145
          2 Algemene bedrijfskosten                                                                                                     5%    1.321.593             € 66.080
          3 Winst & Risico                                                                                                              3%    1.387.673             € 34.692

    #     Totale bouwkosten excl.btw                                                                                                                             € 1.422.365




                                                                                        21-10-2015                                                                           5/5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>