<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Riedsútstel


Ried                      :   20 juni 2024
Agindapunt                :   16
Status                    :   Besluitvormend
Program                   :   Programma 2 – Infrastructuur en Wegen
Eardere behandeling       :   N.v.t.
Portefúljehâlder          :   Mevr. T. Willemsma
Amtner                    :   Dhr. S. Bosma
Taheakke                  :   1. Kwaliteitsplan Wegen 2024 met 3 bijlagen
Saak- en stiknûmer        :   Z2022-04064 / S2024-10407


Underwerp
Kwaliteitsplan Wegen 2024


 Wy stelle jo foar te besluten om:
 1. Het kwaliteitsplan Wegen 2024 vast te stellen.
 2. Te kiezen voor scenario 3: doorzetten huidig beheerkwaliteit met daarbij de
    kanttekening dat de fietspaden naar een hoger kwaliteitsniveau worden gebracht
    binnen de huidige budgetten.


Koarte gearfetting
Uit de evaluatie in het bijgevoegde kwaliteitsplan wegen blijkt dat we op onderhoudsniveau
nog steeds in stijgende lijn zijn, ondanks hogere kwaliteitseisen die aan het onderhoud
gesteld worden. Denk hierbij aan bijvoorbeeld klimaatadaptatie en circulariteit.

De conclusie is daarmee dat wij het goed doen. Het advies is dan ook om het huidig beleid
op dit moment door te zetten en beleidsmatig de beheerkwaliteit niet te verhogen. We zien
wel mogelijkheden om binnen de huidige budgetten de fietspaden naar het gewenste
hogere niveau te brengen.

Foech ried/kolleezje
Het kwaliteitsplan dient te worden vastgesteld door de raad. Het college zorgt voor
uitvoering van het plan.

Ynlieding
De raad heeft in haar raadsprogramma 2022-2026 uitgesproken dat ze voor het
vaststellen van het wegenbeheerplan het huidige wegenbeheerplan willen evalueren en
wil gaan sturen op budgetten op langzaam verkeer en snel verkeer. Dit is de reden dat
we een kwaliteitsplan wegen hebben opgesteld waarvoor we door middel van een
knoppensessie de wensen en de mogelijkheden hebben opgehaald. Daarnaast hebben we
de raad en de andere deelnemers meegenomen in de thema’s omtrent de beheerkwaliteit
van wegen.

Histoarje
In 2014 is een integraal kwaliteitplan “Behear yn Byld” vastgesteld. De beheerkwaliteit
van wegen is sinds die tijd niet weer bijgesteld. Op 21 september 2023 is door de raad
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Ried       :   20 juni 2024
Punt       :   16
Side       :   2




een startnotitie vastgesteld om een evaluatie voor te bereiden en een kwaliteitsplan
wegen op te stellen in voorbereiding op het wegenbeheerplan.

Te berikken effekt
We willen de beheerkwaliteit continueren op het bestaande niveau en binnen de
bestaande budgetten de beheerkwaliteit van fietspaden verhogen.

Arguminten
1. Huidig kwaliteitsplan “behear yn byld” van 2014 heeft gezorgd voor
   kwaliteitsverbetering
   We willen graag ambities tonen en vooruitgaan. De evaluatie van het huidige
   kwaliteitsplan geeft aan dat we het kwaliteitsniveau van de wegen sinds 2015 met de
   huidige budgetten duidelijk verhoogd hebben (zie afbeelding Figuur 1). Er is dus geen
   noodzaak om de budgetten te verhogen. Scenario 3 volstaat.




Figuur 1

2. Kostenconsequenties verhogen kwaliteitsniveau langzaam verkeer
   Het verhogen van het kwaliteitsniveau voor langzaam verkeer (scenario 1) heeft
   kostenconsequenties. Zelfs als we hier tegenover de kwaliteit van wegen in
   industriegebieden en in het buitengebied gaan verlagen (scenario 2). In beide
   gevallen nemen de jaarlijkse vervangingskosten toe. Als we alleen de kwaliteit willen
   verhogen nemen in theorie de vervangingskosten toe omdat het hoge
   kwaliteitsniveau op termijn niet meer haalbaar is door alleen onderhoud uit te voeren.
   Als we ter compensatie wegen in industriegebieden en in het buitengebied in niveau
   gaan verlagen zullen deze eerder moeten worden vervangen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Ried   :   20 juni 2024
Punt   :   16
Side   :   3




3. Verhogen kwaliteitsniveau fietspaden kan binnen budget van A-B niveau naar A
   niveau.
   De wens vanuit de knoppensessie is dat kwaliteit voor langzaam verkeer omhoog
   mag. We kiezen voor het verhogen van de kwaliteit van de fietspaden. Vanaf 2022 is
   het budget voor fiets- en voetpaden verhoogd met een jaarlijks bedrag van €75.000
   naar aanleiding van een amendement van FNP en D66. Het verhogen van het
   kwaliteitsniveau van A-B niveau naar A niveau zorgt nog voor een extra benodigde
   uitzetting van €45.000 op het onderhoudsbudget waarnaast de vervangingskosten
   stijgen naar €40.000. De vervangingsbedragen zijn theoretisch opgebouwd. In de
   praktijk vervangen we niet snel. Aangezien wij voor de grotere vervangingen
   kredieten gaan aanvragen in de kadernota zien wij ruimte om deze €45.000 vrij te
   maken voor een kwaliteitsverbetering voor alleen de fietspaden.

Alternativen
Scenario 1 en 2. Hiervoor is uitzetting noodzakelijk. Dit is niet wenselijk en blijkens de
evaluatie is geen extra inzet nodig.
Verandering in kwaliteitsniveaus betekenen de volgende kostenverhogingen.

Scenario 1 leidt tot een jaarlijkse uitzetting van ca. €230.000. Daarnaast gaan de
vervangingskosten fors toenemen omdat bij een hoger niveau ook eerder vervangen
moet worden om aan de hoge kwaliteit te voldoen.

Scenario 2 leidt tot een jaarlijkse uitzetting van ca. €100.000. Echter gaan dan de
vervangingskosten ook fors toenemen omdat we het onderhoud niet meer tijdig
uitvoeren. Daarnaast lopen we risico’s dat we door de ondergrens gaan voor deze wegen,
wat ervoor zorgt dat we op het gebied van aansprakelijkheid risico’s gaan lopen.

Voor de verdere details verwijzen wij u naar pagina 15, 16 en 23 van het kwaliteitsplan
wegen.

Kanttekenings/risiko’s
1. Toekomstige tegenvallers
   Bij onvoorziene vervanging, bijvoorbeeld door weersinvloeden zoals winter of
   droogte, zullen we voor benodigde vervanging een projectbudget aanvragen. Hier is
   dan geen rekening mee gehouden in de begroting.
   In het BBV wordt het inrichten van een vervangingsvoorziening (investering) met
   klem aanbevolen. Echter hebben veel gemeenten te maken met fors achterstallig
   onderhoud waarbij men door de ondergrens is gegaan op kwaliteitsniveau, wat al
   heeft gezorgd voor kapitaalvernietiging. In Tytsjerksteradiel speelt dat op dit moment
   niet.

   Op dit moment is het zodanig overzichtelijk dat we, indien nodig, bij grote
   vervangingen kredieten op projectbasis kunnen aanvragen. Dit gebeurt via de
   reguliere planning & control cyclus (startpunt Kadernota). We maken de keuze voor
   deze werkwijze om te voorkomen om op voorhand veel investeringsruimte te claimen
   en daarmee druk op de begroting te leggen zonder dat het zeker is of er wel
   daadwerkelijk veel investeringen in vervanging noodzakelijk zijn.

2. Er worden de komende periode nog veel graafwerkzaamheden verwacht in onze
   wegen in verband met de nutsvoorzieningen.
   Door de vele plannen van nutsbedrijven binnen ons beheersgebied is het niet
   mogelijk om de voetpaden op het gewenste niveau te houden. Op dit moment wordt
   op diverse locaties glasvezel aangelegd. Door de energietransitie zullen de
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Ried   :   20 juni 2024
Punt   :   16
Side   :   4




   energiekabels in de hele gemeente worden verzwaard en extra transformatorstations
   worden geplaatst. Daardoor zal veel in de voetpaden worden geroerd en daarnaast
   wordt de rijbaan op diverse plekken overgestoken wat ten koste gaat van de
   kwaliteit. Daarnaast worden nog zware middenspanningtracé’s aangelegd door
   diverse dorpen waar de trafo’s weer uit gevoed zullen worden. Tot nadat de meeste
   werkzaamheden zijn voltooid, proberen we de (voornamelijk) voetpaden op een
   acceptabel veilig niveau te houden. Het is wenselijk de financiën beschikbaar te
   houden voor het, op termijn, realiseren van het gewenste A-B niveau.


Finânsjes
Bij de keuze voor scenario 3 blijven we binnen het bestaande budget.
Vervangingsbudget
In de doorrekening van de scenario’s wordt de theoretische levensduur van de wegen
daadwerkelijk afgeschreven. Uit deze berekening komt dat we jaarlijks een
vervangingsbudget nodig zouden hebben van ca. €2.500.000. Echter komt in de praktijk
volledige vervanging van een weg niet vaak voor, omdat we met juiste regelmaat
onderhoud uitvoeren en daarmee kapitaalvernietiging voorkomen. De wegen in veen- en
kleigebied zorgen nog wel voor een risico in verband met de vaker voorkomende droge
periodes, waardoor de ondergrond inklinkt, wat aanzienlijke schade aan de wegen kan
veroorzaken. Daarnaast zien we dat de bestratingsmaterialen in veel jaren ‘60 wijken
niet meer geschikt zijn voor hergebruik bij herstraten. Op dit moment nemen we
incidentele vervangingen mee in het onderhoudsbudget. Dit verklaart dat het huidige
onderhoudsbudget €1.650.000 hoger is dan de benodigde €1.350.000 uit de
berekeningen.

Ynwenners- en oerheidspartisipaasje
Voor het opstellen van het kwaliteitsplan zijn de seniorenraad, dorpsbelangen,
winkeliersverenigingen en Cumela uitgenodigd om mee te doen aan de knoppensessie.
Doel van de knoppensessie was om de raad mogelijkheden te geven om te sturen op
budgetten voor langzaam- en snel verkeer.

In de knoppensessie is informatie opgehaald en gedeeld over de kwaliteit en het gebruik
van de wegen en de thema’s waar we tegenwoordig mee te maken hebben zoals
klimaatadaptatie, hittestress, circulariteit, biodiversiteit, veiligheid en inclusiviteit

Uit de knoppensessie bleek dat de aanwezigen zich gemiddeld prima konden vinden in
het huidige onderhoudsniveau voor klinkerwegen, woon/werkstraten en winkelgebieden.
De meeste deelnemers waren wel van mening dat het onderhoudsniveau voor langzaam
verkeer verhoogd mag worden. In bijlage 2 van het kwaliteitsplan staat het verslag van
deze knoppensessie.

Vanuit de knoppensessie hebben we voor het kwaliteitsplan doorrekeningen van de
scenario’s gemaakt die zijn verwerkt in het kwaliteitsplan. Hieruit bleek dat het draaien
aan de knoppen negatieve gevolgen kan hebben. Dit betekent dat bepaalde wegen tegen
hoge kosten eerder moeten worden vervangen.

Kommunikaasje
Na uitkomst van de vaststelling van het kwaliteitsplan zullen de stakeholders schriftelijk
worden geïnformeerd.

Yntegraliteit
Onze wegen, straten en pleinen spelen een belangrijke rol in de openbare ruimte. Er
wordt veel samengewerkt met de collega’s van water, groen en verkeer. De besproken
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Ried    :   20 juni 2024
Punt    :   16
Side    :   5




thema’s zoals klimaatadaptatie, hittestress, circulariteit, biodiversiteit, veiligheid en
inclusiviteit raken al deze vakgebieden.

Previnsje
N.v.t.

Gearwurking
N.v.t.

Ferfolchtrajekt
In november 2024 wordt het wegenbeheerplan ter besluitvorming aan de raad
voorgelegd.

Evaluaasje
Het is nog niet volledig duidelijk wanneer Liander haar plannen voor netverzwaring zal
hebben voltooid. Wel kunnen in de dorpen waar de netverzwaringen zijn uitgevoerd
fasegewijs de trottoirs worden aangepakt om het kwaliteitsniveau weer naar A-B niveau
of A niveau te brengen. Een nieuwe evaluatie kan worden gemaakt in 2029 voor het
opstellen van een nieuw wegenbeheerplan.


Burgum, 21 mei 2024


Het college van burgemeester en wethouders van Tytsjerksteradiel,

secretaris a.i.,                      burgemeester,



dhr. drs. J. Krul                     dhr. drs. L.J. Gebben
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Riedsbeslút

De raad van de gemeente Tytsjerksteradiel;

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 21 mei 2024,
punt nummer: 16;


Beslút:

1. Het kwaliteitsplan Wegen 2024 vast te stellen.
2. Te kiezen voor scenario 3: doorzetten huidig beheerkwaliteit met daarbij de
   kanttekening dat de fietspaden naar een hoger kwaliteitsniveau worden gebracht
   binnen de huidige budgetten.


 Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente
 Tytsjerksteradiel van 20 juni 2024.




 De griffier,                                De voorzitter,



 Mevr. mr. A. Dam                            Dhr. drs. L.J. Gebben
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>