<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>         Voorstel Opkomsttijden 1e basisbrandweereenheid en
              afwegingskader geografische spreiding 2de
                      basisbrandweereenheid
                                    Ten behoeve van het dekkingsplan




                                                        e
Titel:                     Voorstel Opkomsttijden 1 basisbrandweereenheid en afwegingskader
                                                   de
                           geografische spreiding 2 basisbrandweereenheid
                           ten behoeve van het dekkingsplan

Versie:                    2011 - 2013

Datum:                     11 april 2011

Samenstellers:             Projectgroep Dekkingsplan

Bestandslocatie:

Status:

Vastgesteld:               Voorlopig vastgesteld door het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio
                           MWB op 31 maart 2011



Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid   1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid   2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave


Inhoud
Samenvatting ........................................................................................................................................... 4

1. ................................................................................................................................................... Inleiding
................................................................................................................................................................. 7
   1.1          Uitvoeringsdocument ............................................................................................................... 7
   1.2          Opbouw document .................................................................................................................. 7
2. ....................................................................................................................................... Uitgangspunten
................................................................................................................................................................. 8
3. ....................................................................................... Opkomsttijden eerste basisbrandweereenheid
................................................................................................................................................................. 9
   3.1          Gewenste opkomsttijden vanuit de risicobenadering .............................................................. 9
       Bundeling gebruiksfuncties .............................................................................................................. 9
       Werkwijze ......................................................................................................................................... 9
       Gebruiksfunctie voor verminderd en niet-zelfredzame personen .................................................... 9
       Gebruiksfunctie voor wonen ........................................................................................................... 10
       Gebruiksfunctie voor overnachten ................................................................................................. 11
       Gebruiksfunctie niet voor overnachten en alleen voor zelfredzame personen .............................. 11
       Uitzondering bestaande bijzondere functies .................................................................................. 12
       Afwijkende opkomsttijden op basis van risicobeheersing .............................................................. 12
   3.2          Risicocompensatieminuten en brandrisicoprofiel .................................................................. 13
       Inleiding .......................................................................................................................................... 13
       Brandrisicoprofiel en risicocompensatieminuten ............................................................................ 13
   3.3          Advies op maat ...................................................................................................................... 14
       Tool 1: Losse rookmelders ............................................................................................................. 14
       Tool 2: Brandmeldinstallatie zonder doormelding en met doormelding naar het GMK ................. 15
       Tool 3: Sprinklerinstallatie conform „life safety concept‟ ................................................................ 16
       Tool 4: Woningsprinklerinstallatie .................................................................................................. 17
       Samenvatting mogelijke verlening opkomsttijden tools ................................................................. 18
       Bestaande bijzondere functies ....................................................................................................... 18
4. ....................................................................... Geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid
............................................................................................................................................................... 19
   4.1          Inleiding ................................................................................................................................. 19
       Randvoorwaarden .......................................................................................................................... 19
       Indeling hoofdstuk .......................................................................................................................... 19
                  de
   4.2          2 TS noodzakelijk ................................................................................................................ 19
       Systematiek .................................................................................................................................... 19
       Betekenis voor brandweer Midden- en West-Brabant ................................................................... 20
   4.3          Maatwerk afweging ................................................................................................................ 21
       Inleiding .......................................................................................................................................... 21
       Systematiek .................................................................................................................................... 21
       Betekenis voor brandweer Midden- en West-Brabant ................................................................... 22
   4.4          Conclusie ............................................................................................................................... 23

Bijlage 1 Toelichting randvoorwaarden ................................................................................................. 24
Bijlage 2 opkomsttijd, ontdekkingstijd en werktijd uitgelegd .................................................................. 26




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                                                                   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Samenvatting
Inleiding
De Wet veiligheidsregio's (artikel 14, sub 2.f) bepaalt dat iedere regio een dekkingsplan voor de
brandweer moet hebben dat gebaseerd is op het risicoprofiel, inclusief de brandrisico's. Hiermee
wordt de kwaliteit van de brandweerzorg verzekerd. Het bestuur van de veiligheidsregio moet dit
dekkingsplan vaststellen. Bij het maken van het regionale dekkingsplan moeten de opkomsttijden die
in het besluit veiligheidsregio's staan, in acht genomen worden. De „zachte‟ normen uit de leidraad
repressieve brandweerzorg zijn opgenomen in het Besluit veiligheidsregio‟s en hebben daarmee een
wettelijke status gekregen. Voor de eerste basisbrandweereenheid gelden vier verschillende
normtijden, 5, 6, 8 en 10 minuten, gedifferentieerd naar verschillende gebruiksfuncties uit het
Bouwbesluit.
Overal in Nederland voldoen aan de gestelde opkomsttijden is echter duur en onnodig. Er zijn
gebieden waar het risico op brand niet opweegt tegen de investering om de gestelde opkomsttijden te
halen. Daarom krijgt het bestuur de bevoegdheid om van de opkomsttijden af te wijken, mits dat
gemotiveerd gebeurt en expliciet gemaakt wordt in het dekkingsplan. Dit wil zeggen dat het bestuur
kan besluiten voor specifieke objecten of gebieden een andere normtijd te hanteren, tot maximaal 18
minuten, “als de kosten-batenafweging, rekening houdend met het risicoprofiel, daartoe aanleiding
geeft” (Memorie van Toelichting Besluit Veiligheidsregio‟s). Het dekkingsplan is openbaar, zodat alle
burgers en bedrijven kunnen zien welke opkomsttijd zij kunnen verwachten. Ook moet het bestuur de
daadwerkelijke opkomsttijden van iedere uitruk registeren om periodiek te kunnen bepalen of de
risico-inschatting nog actueel is en het dekkingsplan bijgesteld moet worden. Zo wordt de kwaliteit van
de brandweerzorg continu verbeterd.

Uitvoeringsdocument
In voorliggend uitvoeringsdocument wordt een voorstel gedaan om te komen tot afwijkende
                                                   e
opkomsttijden voor de eerste basiseenheid, de 1 TS.
Uitgegaan is van een realistische minimale opkomsttijd van 8 minuten. Daarboven is gekeken naar de
mogelijke tijdswinst die te halen valt in de ontdekkingstijd van brand, zoals deze is beschreven in de
diverse Brandbeveiligingsconcepten. Tenslotte worden risicocompensatieminuten toegekend aan de
verschillende functies, waarmee het generieke risico van de objectsoort wordt gewaardeerd.

Daarnaast worden enkele „tools‟ aangereikt die het mogelijk maken om de opkomsttijden in specifieke
gevallen verder te verlengen. Het zogenaamde maatwerkadvies. Verder wordt er een voorstel gedaan
hoe op basis van het risicoprofiel escalatiescenario‟s de geografische spreiding van de tweede
basisbrandweereenheid op dezelfde post kan worden bepaald.

Het derde onderdeel van deze nota wordt de noodzaak van een tweede basisbrandweereenheid op
de post omschreven. Aan de hand van een afwegingskader wordt een voorstel gedaan voor de
geografische spreiding van de tweede basisbrandweereenheid.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid       4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Resultaten
                                             e
Voorstel afwijkende opkomsttijden 1 TS
Om te komen tot afwijkende opkomsttijden is allereerst onderzocht welke opkomsttijden vanuit de
risicobenadering verantwoord zijn. Vervolgens is op basis van het risicoprofiel een aantal
risicocompensatieminuten toegekend. Dit heeft geleid tot onderstaand voorstel voor afwijkende
opkomsttijden voor de gebruiksfuncties.

Functies brandrisicoprofiel basiseenheid               Afwijkende opkomsttijd
                                                       (minuten)
Woonfunctie voor 2003                                               8
Woonfunctie na 2003                                                12
Celfunctie                                                          8
Gezondheidszorgfunctie                                              8
Logiesfunctie                                                       8
Kantoorfunctie                                                     12
Winkelfunctie                                                      12
Onderwijsfunctie basisonderwijs tot 12 jaar                         8
Onderwijsfunctie overige                                           12
Industriefunctie                                                   12
Sportfunctie                                                       12
Bijeenkomstfunctie overige                                         12
Bijeenkomstfunctie bestemd voor                                     8
kinderdagopvang
Overige gebruiksfunctie                                            12
Bestaande bijzondere functies                                       8
Tabel 1 Voorstel afwijkende opkomsttijden


                                                       e
Voorstel maatwerk afwijking opkomsttijden 1 TS
Vervolgens zijn enkele „tools‟ aangedragen, welke een gelijkwaardig niveau van veiligheid bieden bij
een verdere verlenging van de afwijkende opkomsttijd, het zogenaamde maatwerk advies. Dit
resulteert in onderstaand overzicht.

                  Maatregel        Losse           BMI zonder       BMI met          Sprinkler Life   Woning
Gebruiksfunctie                    rookmelder      doormelding      doormelding      safety concept   sprinkler
Woonfunctie voor 2003                  10               -                -                   -            16
                                         *
Woonfunctie na 2003                    -                -                -                   -            16
Celfunctie                              -               -                -                  16             -
Gezondheidszorgfunctie                  -               -                -                  16             -
Logiesfunctie                           -               -                -                  16             -
Kantoorfunctie                          -              16               18                  18             -
Winkelfunctie                           -              16               18                  18             -
Onderwijsfunctie                        -              14               18                  18             -
basisonderwijs tot 12 jaar
Onderwijsfunctie overige                 -                 16             18                 18           -
Industriefunctie                         -                 16             18                 18           -
Sportfunctie                             -                 16             18                 18           -
Bijeenkomstfunctie overige               -                 16             18                 18           -
* Niet toepasbaar
Tabel 2 Voorstel afwijkende opkomsttijden met maatregelen




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid               5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Voorstel geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid
                                                 de
Aan de hand van het afwegingskader 2 TS kan de volgende conclusie worden getrokken:
                         Noodzaak                                          Maatwerk                                   Conclusie
Gemeente                 Gebiedstypen           BRZO       Ziekenhuis       Gevangenis           Opkomsttijd
                                                                                                      de
                                                                                                 van 2 TS
                                                                                                 (andere post)
Aalburg                         Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Alphen-Chaam                    Nee                1              0                  0               < 1 min                N
Baarle-Nassau                   Nee                1              0                  0               3- 4 min               N
Bergen op Zoom                   Ja                6              1                  0                 N.v.t.               J
Breda                            Ja                3              2                  2                 N.v.t.               J
Dongen                          Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Drimmelen                       Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Etten-Leur                      Nee                1              0                  0                <1 min                N
Geertruidenberg                 Nee                2              0                  0                <2 min                N
Gilze-Rijen                     Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Goirle                          Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Halderberge                     Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Hilvarenbeek                    Nee                1              0                  0                <1 min                N
Loon op Zand                    Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Moerdijk                         Ja               18              0                  0                 N.v.t.               J
Oisterwijk                      Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Oosterhout                      Nee                5              1                  0              >2 (nacht)              J
Roosendaal                       Ja                2              1                  0                 N.v.t.               J
Rucphen                         Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Steenbergen                     Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Tilburg                          Ja               10              2                  1                 N.v.t.               J
Waalwijk                        Nee                2              1                  0              Ca. 4 min               J
Werkendam                       Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Woensdrecht                     Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Woudrichem                      Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
Zundert                         Nee                0              0                  0                 N.v.t.               N
                                        de
Op de volgende posten is een 2               TS noodzakelijk
1. Post Breda
2. Post Bergen op Zoom
3. Post Tilburg centrum
4. Post Roosendaal
                      1
5. Post Zevenbergen
6. Post Oosterhout
7. Post Waalwijk




1
  Let op: Indien er een (al dan niet gezamenlijke) brandweer voor het industrieterrein Moerdijk komt of wanneer voor het
industrieterrein Moerdijk een specifiek blusvoertuig wordt aangeschaft, is het mogelijk dat de noodzaak voor de 2 de TS op post
Zevenbergen komt te vervallen.

Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                               6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>1. Inleiding
De Wet veiligheidsregio's (artikel 14, sub 2.f) bepaalt dat iedere regio een dekkingsplan voor de
brandweer moet hebben dat gebaseerd is op het risicoprofiel, inclusief de brandrisico's. Hiermee
wordt de kwaliteit van de brandweerzorg verzekerd. Het bestuur van de veiligheidsregio moet dit
dekkingsplan vaststellen. Bij het maken van het regionale dekkingsplan moeten de opkomsttijden die
in het besluit veiligheidsregio's staan, in acht genomen worden. De „zachte‟ normen uit de leidraad
repressieve brandweerzorg zijn opgenomen in het Besluit veiligheidsregio‟s en hebben daarmee een
wettelijke status gekregen. Voor de eerste basisbrandweereenheid gelden vier verschillende
normtijden, 5, 6, 8 en 10 minuten, gedifferentieerd naar verschillende gebruiksfuncties uit het
Bouwbesluit.
Overal in Nederland voldoen aan de gestelde opkomsttijden is echter duur en onnodig. Er zijn
gebieden waar het risico op brand niet opweegt tegen de investering om de gestelde opkomsttijden te
halen. Daarom is in het besluit tevens geregeld dat het bestuur de bevoegdheid heeft om af te wijken
van deze opkomsttijden, mits dat expliciet en gemotiveerd gebeurt en beschreven wordt in het
dekkingsplan. Dit wil zeggen dat het bestuur kan besluiten voor specifieke objecten of gebieden een
andere normtijd te hanteren, tot maximaal 18 minuten, “als de kosten-batenafweging, rekening
houdend met het risicoprofiel, daartoe aanleiding geeft” (Memorie van Toelichting Besluit
Veiligheidsregio‟s). Het dekkingsplan is openbaar, zodat alle burgers en bedrijven kunnen zien welke
opkomsttijd zij kunnen verwachten. Ook moet het bestuur de daadwerkelijke opkomsttijden van iedere
uitruk registeren om periodiek te kunnen bepalen of de risico-inschatting nog actueel is en het
dekkingsplan bijgesteld moet worden. Zo wordt de kwaliteit van de brandweerzorg continu verbeterd.

1.1 Uitvoeringsdocument
In voorliggend uitvoeringsdocument wordt een voorstel gedaan om te komen tot afwijkende
                                                e
opkomsttijden voor de eerste basiseenheid, de 1 TS. Daarnaast worden enkele „tools‟ aangereikt die
het mogelijk maken om de opkomsttijden in specifieke gevallen verder te verlengen. Het zogenaamde
maatwerkadvies. Verder wordt er een voorstel gedaan hoe op basis van het risicoprofiel
escalatiescenario‟s de geografische spreiding van de tweede basisbrandweereenheid op dezelfde
post kan worden bepaald.

1.2 Opbouw document
                                                                                        e
In dit document gaat hoofdstuk 3 over de afwijkende opkomsttijden voor de 1 TS. Hierin zal allereerst
onderzocht worden welke opkomsttijden vanuit de risicobenadering verantwoord zijn. Vervolgens
wordt op basis van het risicoprofiel een aantal risicocompensatieminuten toegekend. Dit leidt tot een
voorstel voor afwijkende opkomsttijden voor de gebruiksfuncties. Vervolgens worden in hoofdstuk 3.3
enkele maatregelen aangedragen, welke een gelijkwaardig niveau van veiligheid bieden bij een
verdere verlenging van de afwijkende opkomsttijd.
                                                                  de
Hoofdstuk 4 gaat over de geografische spreiding van de 2 TS. In dit hoofdstuk zal eerst een
afwegingskader op basis van het risicoprofiel worden gegeven. Vervolgens worden er handvaten
                                                                                                 de
gegeven, hoe in de „iets minder risicovolle situaties‟ de noodzaak van de aanwezigheid van een 2
TS op een post kan worden afgewogen.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid     7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>2. Uitgangspuntene                                                               de
De afwijkende opkomsttijden 1 TS en geografische spreiding van de 2 TS moeten, net als het
uiteindelijke dekkingplan zijn gebaseerd op het brandrisicoprofiel. Dit brandrisicoprofiel alleen geeft
echter onvoldoende aanknopingspunten om goed gemotiveerd te komen tot de gewenste
beslissingen. Voor een goede motivatie moeten ook uitgangspunten uit de risicobeheersing worden
meegewogen.

Door de projectgroep zijn de volgende uitgangspunten vanuit de risicobeheersing aangenomen.

1. Brandbeveiligingsconcepten en de standaard brandkromme
Op de eerste plaats wordt er vanuit gegaan dat binnen 30 minuten na het ontstaan van een brand, de
slachtoffers zijn gered en een eerste aanvang is gemaakt met de bluswerkzaamheden. Deze
aanname is algemeen aanvaard in de brandbeveiligingsconcepten die gebruikt worden in de
risicobeheersing. De basis van deze aanname is de standaard brandkromme. Een uitzondering op de
30 minuten wordt gemaakt voor gebruiksfuncties ten behoeve van overnachten en/of verminderd en
niet-zelfredzame personen. Hiervoor wordt (conform de brandbeveiligingsconcepten) een tijdslijn van
20 minuten aangehouden. De tijdslijnen van 20 en 30 minuten zijn verdeeld in een drietal afzonderlijke
processen: de ontdekkingstijd, de opkomsttijd en de werktijd (ook wel de inzettijd genoemd).




Figuur 1 brandbeveiligingsconcept 30 minuten

Nadere toelichting over de brandbeveiligingsconcepten staat in bijlage 1. In bijlage 2 wordt een
toelichting gegeven op de ontdekkingstijd, opkomsttijd en werktijd.

2. Minimale en maximale opkomsttijd
Verder is er een minimale en maximale opkomsttijd als uitgangspunt aangenomen. Minimaal is deze
gesteld op 8 minuten. Op basis van ervaring is het niet realistisch opkomsttijden lager dan 8 minuten
aan te nemen. In de uitvoeringspraktijk kunnen deze alleen worden behaald voor objecten die in de
directe nabijheid van een continue bemande brandweerpost zijn gelegen. Ook vanuit het oogpunt
risicobeheersing is een generieke opkomsttijd korter dan 8 minuten niet noodzakelijk, zeker gezien de
investeringen die de laatste jaren op dit gebied zijn gedaan. De maximale opkomsttijd wordt op 18
minuten vastgesteld. Deze tijd is overgenomen uit het Bvr waarin deze wordt omschreven als tijd die
nimmer mag worden overschreden.
In bijlage 1 is en verder onderbouwing gegeven voor dit uitgangspunt.

3. TS6
Voor het vaststellen van afwijkende opkomsttijden is in deze notitie uitgaan van een voertuigbezetting
voor de TS van zes personen, TS6 genoemd. Reden hiervoor is, dat uit is gegaan van de
brandbeveiligingsconcepten. Hierin is geen rekening gehouden met kleinere bezetting van een
basisbrandweereenheid. De vast te stellen opkomsttijden zijn dan ook alleen geldend voor een TS6.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid       8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>3. Opkomsttijden eerste basisbrandweereenheid
In dit hoofdstuk zal allereerst onderzocht worden welke opkomsttijden vanuit de risicobenadering
verantwoord zijn. Vervolgens wordt op basis van het risicoprofiel een aantal risicocompensatieminuten
toegekend. Dit leidt tot een voorstel voor afwijkende opkomsttijden voor de gebruiksfuncties.
Vervolgens worden in hoofdstuk 3.3 enkele maatregelen aangedragen, welke een gelijkwaardig
niveau van veiligheid bieden bij een verdere verlenging van de afwijkende opkomsttijd, het
zogenaamde maatwerk advies.

3.1 Gewenste opkomsttijden vanuit de risicobenadering
Bundeling gebruiksfuncties
In het brandrisicoprofiel basisbrandweereenheid is uitgegaan van 13 functies. Omdat veel functies
vanuit de risicobenadering op een zelfde manier worden beoordeeld, zal worden gewerkt met bundels.


  Bundel 1: gebruiksfunctie voor verminderd en/of niet-zelfredzame personen
             Hieronder vallen de volgende gebruiksfuncties: Celfunctie, gezondheidszorgfunctie, en
             bijeenkomstfunctie voor kinderdagopvang. Ook onderwijsfunctie -basisonderwijs (tot 12
             jaar) valt hieronder.

  Bundel 2: gebruiksfunctie voor wonen
             Woonfunctie

  Bundel 3: gebruiksfunctie voor overnachten
             Logiesfunctie

  Bundel 4: gebruiksfunctie niet voor overnachten en alleen voor zelfredzame personen
             Industriefunctie, kantoorfunctie, bijeenkomstfunctie -overig,onderwijsfunctie -overig,
             sportfunctie, winkelfunctie en overige gebruiksfunctie.

Werkwijze
Voor de vier gebundelde functies kan vanuit de risicobenadering onderzocht worden welke
opkomsttijd minimaal noodzakelijk is.

Binnen risicobeheersing zijn de brandbeveiligingsconcepten algemeen aanvaard als uitgangspunt
voor het normatief brandverloop en de gebeurtenissen die plaatsvinden bij brand. De
brandbeveiligingsconcepten voor de diverse gebruiksfuncties van bouwwerken, gaan meestal uit van
een ontdekkingstijd van 15 minuten, een opkomsttijd van 8 minuten en een werktijd van 7 minuten.
Deze tijden zijn gebaseerd op de totaaltijd van 30 minuten waarin de brandweer nog een effectieve
inzet kan doen ten aanzien van redding en/of blussing. Voor gebruiksfuncties bedoeld voor
verminderd of niet zelfredzame personen wordt een tijdslijn van 20 minuten aangehouden.

Een uitgebreide technische uitleg over deze tijden en de concepten de staat gegeven in Bijlage 2
opkomsttijd, ontdekkingstijd en werktijd uitgelegd. Zoals uit deze uitleg blijkt, kan de werktijd niet als
variabele worden beschouwd. De opkomsttijd is de tijd die in het dekkingsplan centraal staat.
Daardoor blijft de ontdekkingstijd over als enige variabele om de opkomsttijd te verlengen.

In de volgende paragrafen wordt per gebundelde functie beschreven welke opkomsttijd wenselijk is
vanuit de benadering risicobeheersing.

Gebruiksfunctie voor verminderd en niet-zelfredzame personen
Uit de brandbeveiligingsconcepten voor gebruiksfuncties ten behoeve van verminderd en niet-
zelfredzame personen blijkt dat de brandweer binnen 20 minuten reddend moet kunnen optreden.

Op grond van de geldende regelgeving moet er bij de gebruiksfuncties gezondheidszorg, cel en
bijeenkomst gebouw voor kinderdagopvang een brandmeldinstallatie aanwezig zijn met volledige
bewaking en een rechtstreekse doormelding naar de alarmcentrale van de brandweer (GMK). De
ontdekkingstijd is daarmee wettelijk bepaald op maximaal 5 minuten. In beginsel zijn er voor deze
gebruiksfuncties daarom geen argumenten om de minimale opkomsttijd van 8 minuten zonder meer

Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid          9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>te verlengen. Een ontdekkingstijd van 5 minuten en een werktijd van 7 minuten zorgt er voor dat er
een opkomsttijd overblijft van maximaal 8 minuten, waarmee recht wordt gedaan aan het
uitgangspunt reddend optreden binnen 20 minuten.

Voor de functie onderwijs voor kinderen tot 12 jaar, is geen brandmeldinstallatie verplicht. Voor deze
functie geldt een brandbeveiligingsconcept met een tijdslijn van 30 minuten (er wordt op deze scholen
niet geslapen). Hierbij is de ontdekkingstijd 15 minuten en de werktijd 7 minuten. Hierdoor blijft een
opkomsttijd over van maximaal 8 minuten. Omdat de meerderheid van de aanwezig personen (de
kinderen) niet in staat worden geacht een brand te ontdekken en adequaat te alarmeren zijn er geen
redenen om aan te nemen dat de ontdekkingstijd verkort kan worden.

  Gebouwen met een gebruikersfunctie ten behoeve van verminderd en niet zelfredzame personen
  (Gezondheidszorg, cel en bijeenkomst bedoeld voor kinderdagopvang), moeten conform wettelijk
  eisen een brandmeldinstallatie hebben die is aangesloten op de meldkamer van de brandweer.
  Hierdoor kan de ontdekkingstijd van 15 minuten naar 5 minuten worden teruggebracht. Uitgaande
  van de 20 minuten waarin de brandweer bij dergelijke objecten reddend moet kunnen optreden en
  een werktijd van 7 minuten blijven er nog 8 minuten over voor de opkomsttijd. De maximale
  afwijkende opkomsttijd voor deze gebruiksfuncties wordt gesteld op 8 minuten.

  Voor onderwijsfunctie voor kinderen tot 12 jaar zijn geen argumenten om de ontdekkingstijd van
  15 minuten te verkorten. Hiervoor wordt de maximale afwijkende opkomsttijd voor deze
  gebruiksfunctie eveneens gesteld op 8 minuten


Tot slot wordt opgemerkt dat voor gebruiksfuncties waarvoor door hiaten in de regelgeving de
verplichting van het hebben van een volledige brandmeldinstallatie met doormelding niet direct geldt,
het gelet op de zorgplicht van de gebruiker een dergelijke installatie wel noodzakelijk is om een
adequaat brandveiligheidniveau te bereiken. Voor wat betreft de norm voor de opkomsttijd hoeft en
kan dan ook met deze uitzonderingen geen rekening worden gehouden.

Gebruiksfunctie voor wonen
Voor woonfuncties is in de brandbeveiligingsconcepten een ontdekkingstijd van 15 minuten en een
opkomsttijd van 8 minuten als uitgangspunt aangenomen. Dit is echter gebaseerd op
omstandigheden en bouwstijlen zoals die circa 20 jaar geleden gewoon waren.

Een belangrijke wijziging in de brandveiligheidsituatie in woningen, is het intussen ook in Nederland
breed onderkende effect van rookmelders, de structurele voorlichting daarover en de sinds 1 januari
2003 verplichte aanwezigheid van rookmelders in nieuw te bouwen woningen.

In haar rapport Operationele Prestaties Brandweer Opkomsttijden van de Inspectie Openbare Orde
en Veiligheid, wordt gesteld dat uit onderzoek blijkt dat de aanwezigheid van rookmelders in
woningen de ontdekkingstijd van een brand in een woning gemiddeld met 6 à 7 minuten wordt verkort
(pagina 39):

“Als de brand eerder ontdekt wordt, dan kan ook eerder de brandweer gebeld worden en staat de brandweer dus
ook sneller voor de deur. Theoretisch gezien verschuift de opkomsttijd naar voren door het eerder ontdekken en
vervolgens melden van de brand. Onderzoek toont aan dat daarbij vaak 6 á 7 minuten tijdswinst kan worden
geboekt door een eerdere melding aan de brandweer. Met andere woorden: bij woningen met werkende
rookmelders komt een (maximale) opkomsttijd van 15 minuten overeen met de „oude‟ norm van 8 minuten.”

Hoewel de resultaten van het onderzoek aannemelijk zijn, is het oorspronkelijke onderzoek bij het
opstellen van deze notitie niet geraadpleegd en beoordeeld. Zo is vooralsnog niet bekend of het
hierbij gaat over bij de bouw geïnstalleerde rookmelders conform de specificaties van het
Bouwbesluit 2003 (aangesloten op het lichtnet en onderling doorgekoppeld) of dat het ook om
situaties kan gaan met losse rookmelders op batterij zoals bij bouwmarkten en dergelijke verkrijgbaar
zijn. Mede dit feit maakt het noodzakelijk om enige terughoudendheid te betrachten bij het toepassen
van de veronderstelde tijdswinst voor generiek alle woningen.

Een verkorting van de ontdekkingstijd met 6 minuten voor woningen, gebouwd na 1 januari 2003,
naar 9 minuten wordt op basis van expert-judgement acceptabel geacht.


Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid              10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Voor woningen van voor 2003 kan niet zonder meer worden uitgegaan van de aanwezigheid van een
rookmelder. In de paragraaf „advies op maat‟ wordt voor deze woningen aangegeven hoe, onder
voorwaarden, de ontdekkingstijd kan worden verkort en daarmee de opkomsttijd kan worden
verlengd.

  Uitgaande van de 30 minuten die na het ontstaan van een brand nodig zijn om een blussing ter
  hand te nemen, kunnen er voor woonfuncties een tweetal verschillende afwijkende opkomsttijden
  worden onderscheiden.

  Voor woningen zonder gegarandeerde rookmelder geldt een ontdekkingstijd van 15 minuten.
  Hierbij opgeteld de werktijd van 7 minuten maakt dat de brandweer nog 8 minuten heeft om ter
  plaatse te komen bij het incident.

  Tenslotte kan voor woningen die zijn voorzien van rookmelders conform de NEN 2555 als bedoeld
  in het Bouwbesluit 2003 de ontdekkingstijd met 6 minuten worden verkort tot 9 minuten. Een
  werktijd van 7 minuten maakt dat de brandweer voor deze woningen een maximale afwijkende
  opkomsttijd van 14 minuten mag hebben.



Gebruiksfunctie voor overnachten
Uit het brandbeveiligingsconcept voor de gebruiksfunctie logies blijkt dat deze overeen komt met die
van verminderd en niet-zelfredzame personen. Van de brandweer wordt, volgens het concept,
verwacht dat ze binnen 20 minuten reddend/blussend kan optreden. Aangezien voor logiesfuncties
een brandmeldinstallatie met volledige bewaking verplicht is, geldt dezelfde redenering als voor die
voor functies voor verminderd- of niet zelfredzame personen.

  Gebouwen met een gebruikersfunctie ten behoeve van overnachten, moeten conform wettelijk
  eisen een brandmeldinstallatie hebben die is aangesloten op de meldkamer van de brandweer.
  Hierdoor kan de ontdekkingstijd van 15 minuten naar 5 minuten worden teruggebracht. Uitgaande
  van de 20 minuten waarin de brandweer bij dergelijke objecten reddend moet kunnen optreden en
  een werktijd van 7 minuten blijven er nog 8 minuten over voor de opkomsttijd.


Gebruiksfunctie niet voor overnachten en alleen voor zelfredzame personen
Bij deze gebruiksfuncties zijn er beperkt argumenten om de opkomsttijd van 8 minuten te verlengen.
Een legitimatie voor de verlening van de opkomsttijd van 8 minuten naar 10 minuten kan worden
gevonden in de tijdnorm van 10 minuten die het Besluit veiligheidsregio‟s (Bvr) voor een deel van
deze gebruiksfuncties stel. In deze gebruiksfuncties zijn personen wakend aanwezig. Bij
aanwezigheid van personen in een bouwwerk, die in staat zijn een brand te herkennen, wordt de
kans op eerdere ontdekking van een brand dan de in de brandbeveiligingsconcepten veronderstelde
tijd van 15 minuten vergroot. Dit geldt uiteraard niet voor de situatie dat er geen personen aanwezig
zijn (bijvoorbeeld nacht en weekend). Met het oog op de persoonlijke veiligheid is een beperkte
verkorting van de ontdekkingstijd van 15 naar 13 minuten voor deze gebruiksfuncties zonder
aanvullende voorzieningen acceptabel.

  Uitgaande van de 30 minuten die na het ontstaan van een brand nodig zijn om een blussing ter
  hand te nemen, kunnen er voor gebruiksfuncties waar niet wordt overnacht en waar alleen
  zelfredzame personen aanwezig de volgende redenering worden gevolgd.

  Er wordt vanuit gegaan dat er in dergelijke objecten, personen wakend aanwezig zijn. Hierdoor
  kan de ontdekkingstijd met 2 minuten worden gereduceerd naar 13 minuten. Met een werktijd van
  7 minuten blijft er een opkomsttijd van maximaal 10 minuten voor de brandweer over.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid     11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Uitzondering bestaande bijzondere functies
Voor enkele bestaande bijzondere functies kan het voorkomen dat er reeds afspraken zijn gemaakt
over opkomsttijden. Het gaat hierbij met name om de volgende functies:
 Industriefuncties bedoeld voor opslag van gevaarlijke stoffen, welke voldoen aan PGS 15
    beschermingsniveau 2;
 Bedrijven waar afspraken zijn gemaakt over opkomsttijden

In de scenario‟s van deze functies waarop de bouw- of milieuvergunning is afgegeven, kan rekening
zijn gehouden met een kortere opkomsttijd dan 10 minuten. Vaak voorkomend is een opkomsttijd van
8 minuten. Voor bestaande situaties moet hiermee rekening worden gehouden. In flankerend beleid
(reeds in voorbereiding) moet worden vastgelegd dat nieuwe situaties met een opkomsttijd van 8
minuten niet garandeert.
Afwijkende opkomsttijden op basis van risicobeheersing
Geredeneerd vanuit de brandbeveiligingsconcepten en de inzichten vanuit risicobeheersing,
preparatie en repressie kan er een maximale afwijkende opkomsttijd worden berekend. Dit door van
de 30 minuten uit het brandbeveiligingsconcept (20 minuten voor gebruiksfunctie logies en voor de
functie voor verminderd en niet-zelfredzame personen) de ontdekkingstijd en de werktijd af te halen.
De tijd die overblijft vormt de afwijkende opkomsttijd die redelijkerwijs maximaal mag worden gehaald.
Deze tijden kunnen zonder meer worden toegepast, nadat ze zijn vastgesteld.

Op basis van de in hierboven beschreven inzichten kunnen we een drie verschillende afwijkende
opkomsttijden definiëren. Deze zijn weergegeven in de volgende opsomming:


  1. Maximaal 8 minuten opkomsttijd
     Geldend voor gebruiksfunctie voor wonen gebouwd voor 2003;
     Gebruiksfunctie voor overnachten;
     Gebruiksfunctie voor verminderd en niet-zelfredzame personen.
     Bestaande bijzondere functies

  2. Maximaal 10 minuten opkomsttijd
     Geldend voor gebruiksfunctie niet voor overnachten en alleen voor zelfredzame
     personen.

  3. Maximaal 14 minuten opkomsttijd
     Gebruiksfunctie voor wonen die voorzien is van rookmelders conform NEN 2555
     als bedoeld in het Bouwbesluit 2003.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid      12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>3.2 Risicocompensatieminuten en brandrisicoprofiel
Inleiding
Het brandrisicoprofiel geeft aan hoe het zit met de waarschijnlijkheid van het optreden van een „uit de
hand gelopen‟ incident en wat de maatschappelijke impact hiervan is. Het geeft met andere woorden
de (bestuurlijke) risico‟s aan van incidenten die in eerste aanleg bestrijdbaar moeten zijn met één
basisbrandweereenheid. Dit brandrisicoprofiel moet daarom meegewogen worden in de motivering om
te komen tot afwijkende opkomsttijden.
Brandrisicoprofiel en risicocompensatieminuten
Uit het risicodiagram van het brandrisicoprofiel basisbrandweereenheid is af te lezen voor welke
gebruiksfuncties het grootste risico aanwezig is.




Figuur 2 Risicodiagram gebruiksfuncties

Functies uit categorie 1 hebben hoge waarschijnlijkheid en een hoge impact.
Functies uit categorie 2 hebben een hoge waarschijnlijkheid en een beperkte impact
Functies uit categorie 3 hebben een lage waarschijnlijkheid en een hoge impact
Functies uit categorie 4 hebben een lage waarschijnlijkheid en een lage impact.

Deze categorieën kunnen worden gewaard middels het toekennen van minuten verkorting of juist
verlenging van de opkomsttijd. Zogenaamde risicocompensatie minuten. Hierbij moet opgemerkt
worden dat het uitgangspunt (hoofdstuk 2) van een minimale opkomsttijd van 8 minuten blijft staan.
Een opkomsttijd van minder dan 8 minuten, is niet wenselijk.

Categorie                         Risicocompensatieminuten
1                                 Min 2 minuten
2                                 Geen
3                                 Geen
4                                 Plus 2
Tabel 3 risicocompensatieminuten




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid       13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Na het toepassen van deze risicocompensatieminuten kan een voorstel worden gedaan voor
afwijkende opkomsttijden ten aanzien van de in het Bvr voorgestelde opkomsttijden. In onderstaande
tabel is het voorstel samengevat.

Functies brandrisicoprofiel basiseenheid                         Opkomsttijd RB             Risico                Afwijkende opkomsttijd
                                                                                            compensatie
Woonfunctie voor 2003                                            8                          -2                                    8
Woonfunctie na 2003                                              14                         -2                                   12
Celfunctie                                                       8                          -2                                    8
Gezondheidszorgfunctie                                           8                          -2                                    8
Logiesfunctie                                                    8                          0                                     8
Kantoorfunctie                                                   10                         +2                                   12
Winkelfunctie                                                    10                         +2                                   12
Onderwijsfunctie basisonderwijs tot 12 jaar                      8                          0                                     8
Onderwijsfunctie overige                                         10                         +2                                   12
Industriefunctie                                                 10                         +2                                   12
Sportfunctie                                                     10                         +2                                   12
Bijeenkomstfunctie overige                                       10                         +2                                   12
Bijeenkomstfunctie bestemd voor                                  8                          -2                                    8
kinderdagopvang
Overige gebruiksfunctie                                          10                         +2                                   12
Bestaande bijzondere functies                                    n.v.t.                     n.v.t.                                8
Tabel 4 Voorstel afwijkende opkomsttijden



3.3 Advies op maat
De afwijkende opkomsttijden, zoals genoemd in dit hoofdstuk zijn de tijden geldend bij een
basisniveau van preventieve maatregelen. Het kan voorkomen dat deze afwijkende opkomsttijd in de
praktijk niet kan worden gehaald. Er zal dan gelijk niveau van veiligheid moeten worden gerealiseerd,
zodat een langere opkomsttijd verantwoord is.

In deze paragraaf zullen een aantal mogelijke voorzieningen in het kader van risicobeheersing worden
beschreven waardoor de (afwijkende) opkomsttijd verder kan worden verlengd. Hierbij zal een per
maatregel een waardeoordeel worden gegeven, hoeveel minuten verlenging van opkomsttijd nog
verantwoord is. Vervolgens worden de risicocompensatieminuten verwerkt, zodat de afwijkende
opkomsttijd van de maatregel kan worden vastgesteld.

De maatregelen vormen samen een toolbox. De tools die in deze paragraaf worden uitgewerkt, zijn
alleen de meest voor de hand liggende en ondubbelzinnige maatregelen. Er zijn echter meer tools
denkbaar. Voor deze tools is nader onderzoek nodig ten aanzien van de haalbaarheid en het al dan
niet toekennen van verkortingsminuten. Meer tools zullen in de toekomst worden uitgewerkt in het
kader van het landelijke project IBDB.

Tool 1: Losse rookmelders
Toepasbaarheid
Deze maatregel is toepasbaar voor de gebruiksfunctie wonen.

Beschrijving
Voor rookmelders conform de NEN 2555 zoals voorgeschreven in het bouwbesluit geldt een
verkorting van de ontdekkingstijd van een brand van 6 minuten. De betrouwbaarheid van losse
rookmelders is iets minder, omdat deze door de bewoners zelf moeten worden geplaatst. Verder moet
de batterij jaarlijks worden vervangen terwijl de NEN 2555 rookmelders zijn aangesloten op het
elektriciteitsnet. Om deze mindere betrouwbaarheid te compenseren, moet een veiligheidsmarge van
           2
factor 1,5 worden gehanteerd, op de ontdekkingstijd van een brand. Dit leidt tot een verkorting van de
ontdekkingstijd met 4 minuten (i.p.v. 6 miniten) voor woningen die niet voldoen aan de
nieuwbouwvoorschriften uit het Bouwbesluit 2003, maar waar naar verwachting een rookmelder
aanwezig is. De ontdekkingstijd wordt daarmee verlaagd van 15 minuten naar 11 minuten.

2
 Factor 1,5 is algemeen aanvaard door het werkveld van risicobeheersing en gebruikelijk in de toepassing van maatregelen op het gebied van
Fire Safety Engineering.


Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                                          14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Voorwaarden
Voorwaarde van het toepassen van deze gelijkwaardige vaardigheid is dat er vanuit de brandweer en
de gemeenten structureel aandacht moet zijn voor de aanwezigheid en functionaliteit van
rookmelders in woningen. Dit kan door structurele voorlichting en het stimuleren van de aanwezigheid
door bijvoorbeeld het (gratis) aanbrengen van rookmelders of batterijen. Er kan ook gekozen worden
voor een minder vrijblijvende aanpak. Hierbij kan de brandweer (bijvoorbeeld samen met
verzekeraars) de maatschappelijke discussie blijven voeren over verplichte rookmelders in bestaande
woningen.

Risicocompensatieminuten
Woningen vallen in brandrisicoprofiel categorie 1. Hiervoor geldt dat er min 2
risicocompensatieminuten zijn.

  Voor woningen die zijn voorzien van een standaard rookmelder kan de ontdekkingstijd
  met 4 minuten worden verkort naar 11 minuten. Een werktijd van 7 minuten maakt dat de
  brandweer voor deze woningen een maximale opkomsttijd van 12 minuten mag hebben.
  Na het aftrekken van 2 risicocompensatieminuten kan een afwijkende opkomsttijd van 10
  minuten worden vastgesteld.


Tool 2: Brandmeldinstallatie zonder doormelding en met doormelding naar het GMK
Toepasbaarheid
Deze maatregel is toepasbaar voor alle functies waarbij een brandmeldinstallatie niet tot het standaard
voorzieningen niveau behoort. Dit zijn de volgende functies: Kantoorfunctie, Winkelfunctie,
Onderwijsfunctie basisonderwijs tot 12 jaar, Onderwijsfunctie overige, Industriefunctie, Sportfunctie en
Bijeenkomstfunctie overige

Beschrijving
Het toepassen van een brandmeldinstallatie met volledige bewaking leidt, (uitgaande van de
brandbeveiligingsconcepten) tot een ontdekkingstijd van 5 minuten. Bij een directe doormelding naar
het GMK, wordt de melding automatisch gedaan. Bij een installatie zonder doormelding moet de
eigenaar eerst controleren of er daadwerkelijk brand is en vervolgens via de telefoon melden bij de
brandweer. Hiermee is ongeveer 4 minuten gemoeid.

Voorwaarde
Aandachtspunt is, dat het hier gaat om brandmeldsystemen die niet verplicht zijn op grond van de
bouw- en gebruiksregelgeving en dus op basis van een andere rechtsgrond zullen moeten worden
toegepast (bestemmingsplan, op basis van vrijwilligheid of dergelijke). Hierbij moeten onterechte
(combinaties van) gelijkwaardigheden voorkomen worden. Op de kwaliteit van deze
brandmeldsystemen en het juiste beheer ervan moet wel worden toegezien om nodeloze meldingen
en uitrukken tegen te gaan. Indien aan deze laatste voorwaarde niet wordt voldaan, moet een andere
maatregel uit de toolbox worden gekozen.

Risicocompensatieminuten
De gebruiksfuncties niet voor overnachten en alleen voor zelfredzame personen (inclusief
onderwijsgebouwen voor leerlingen vanaf 12 jaar) vallen in brandrisicoprofiel categorie 4. Hiervoor
geldt dat er plus 2 risicocompensatieminuten zijn. De functie onderwijs voor kinderen jonger dan 12
jaar valt in categorie 3, hiervoor geldt dat er geen risicocompensatieminuten zijn.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid        15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>  Om de opkomsttijd te verlengen kunnen er brandmeldinstallaties worden geïnstalleerd welke
  alleen intern melden, en niet zijn aangesloten op de meldkamer of welke wel rechtstreeks zijn
  aangesloten op de meldkamer van de brandweer. Respectievelijk brengt dit een
  ontdekking/meldingstijd met zich mee van 5 en 9 minuten. Met een werktijd van 7 minuten blijven
  er dan opkomsttijden over van respectievelijk maximaal 14 en 18 minuten.
  Na het toepassen van de risicocompensatieminuten komt dit neer op een afwijkende opkomsttijd
  van 16 minuten voor een BMI zonder doormelding en 18 minuten voor een BMI met doormelding

  Voor onderwijsfunctie voor kinderen jonger dan 12 jaar geldt na het toepassen van
  risicocompensatieminuten een afwijkende opkomsttijd van 14 minuten voor een BMI zonder
  doormelding en 18 minuten voor een BMI met doormelding.


Tool 3: Sprinklerinstallatie conform ‘life safety concept’
Toepasbaarheid
Voor alle gebruiksfuncties met uitzondering van wonen.

Beschrijving
Om een gelijkwaardige veiligheid te creëren kan het toepassen van een sprinklerinstallatie uitkomst
bieden. Het doel van een sprinklerinstallatie is primair het beperken van een beginnende brand.
Echter zijn er tevens zogenaamde „life safety sprinklersystemen‟ waarbij sprinklers met een snelle
responstijd worden toegepast. Hierdoor hebben aanwezige personen langere tijd om het gebouw
veilig te verlaten, dan wel ontruimd te worden in geval van verminder- of niet zelfredzame personen.
De kans op slachtoffers wordt door het toepassen van dit systeem significant kleiner.

Deze maatregel is minder gevoelig voor „onnodige meldingen‟ en heeft daarom in bepaalde gevallen
de voorkeur boven het toepassen van de maatregel brandmeldinstallatie met doormelding.

Op basis van expert judgement wordt bij het toepassen van een sprinklerinstallatie overeenkomstig
het „life safety concept‟ als goede maatregel ingeschat. Bij gebruiksfuncties waarbij het
brandbeveiligingsconcept een tijdlijn van 20 minuten aanhoudt, komt door het toepassen van dit
systeem de noodzaak om binnen deze tijd aanwezig te zijn en reddend en blussend op te treden te
vervallen. Er kan worden teruggevallen op de standaardtijd van 30 minuten. Voor de overige functies
geldt dat er snelle alarmering is en een beginnende brand wordt beperkt.

Voorwaarde
Aandachtspunt is, dat het hier gaat om sprinklersystemen die niet verplicht zijn op grond van de
bouw- en gebruiksregelgeving en dus op basis van een andere rechtsgrond zullen moeten worden
toegepast (bestemmingsplan, op basis van vrijwilligheid of dergelijke). Hierbij moeten onterechte
(combinaties van) gelijkwaardigheden voorkomen worden. Op de kwaliteit van deze
sprinklerinstallaties en het juiste beheer ervan moet wel worden toegezien. Ook de doelstelling van
de installaties moet goed worden vastgelegd.

Risicocompensatieminuten
De volgende gebruiksfuncties vallen in brandrisicoprofiel categorie 1: Gezondheidszorgfunctie,
celfunctie en bijeenkomstgebouw bedoeld voor verminderd zelfredzaam. Hiervoor geldt dat er plus 2
risicocompensatieminuten zijn.
De volgende gebruiksfuncties vallen in brandrisicoprofiel categorie 2 of 3: Logiesfunctie en
onderwijsfunctie voor kinderen jonger dan 12 jaar. Hievoor geldt dat er geen
risicocompensatieminuten zijn.
De overige functies vallen in categorie 4, waarbij geldt dat er plus 2 risicocompensatieminuten zijn.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid     16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>  Een sprinklerinstallatie heeft een inwerkingtredingtijd van maximaal 5 minuten. Daarbij opgeteld de
  werktijd van 7 minuten, blijft er 18 minuten opkomsttijd over bij het uitgangspunt dat de brandweer
  binnen 30 minuten aanwezig moet zijn. Na toepassing van de risicocompensatieminuten komt dit
  neer op een afwijkende opkomsttijd van 16 minuten voor de gebruiksfuncties gezondheidszorg, cel
  en bijeenkomst voor kinderdagopvang.
  Voor de gebruiksfuncties logies en onderwijs voor kinderen jonger dan 12 jaar geldt 18 minuten.
  Ook voor de overige functies geldt 18 minuten (maximum)



Tool 4: Woningsprinklerinstallatie
Toepasbaarheid
Voor de gebruiksfunctie wonen.

Beschrijving
Om een gelijkwaardige veiligheid te creëren bij een te lange opkomsttijd, kan het toepassen van een
sprinklerinstallatie uitkomst bieden. Het doel van een woningsprinklerinstallatie is primair het veilig
vluchten en secundair het beperken van een beginnende brand. De kans op slachtoffers wordt door
het toepassen van dit systeem significant kleiner. Ook de kans op branduitbreiding tot buiten het
brandcompartiment wordt aanzienlijk kleiner.

Op basis van expert judgement wordt bij het toepassen van een woningsprinkler als goede maatregel
ingeschat. De ontdekkingstijd wordt verkort tot maximaal 5 minuten, de mogelijkheid tot ontvluchten
wordt verbeterd en de kans op branddoorslag wordt verkleind. Met een werktijd van 7 minuten is het
acceptabel om als brandweer op te komen met de maximaal vastgestelde opkomsttijd van 18 minuten.

Voorwaarde
Aandachtspunt is, dat het hier gaat om een sprinklersysteem dat niet verplicht is op grond van de
bouw- en gebruiksregelgeving en dus op basis van een andere rechtsgrond zullen moeten worden
toegepast (bestemmingsplan, op basis van vrijwilligheid of dergelijke). Hierbij moeten onterechte
(combinaties van) gelijkwaardigheden voorkomen worden. Op de kwaliteit van de sprinklerinstallaties
en het juiste beheer ervan moet worden toegezien.

Risicocompensatieminuten
De gebruiksfunctie wonen valt in brandrisicoprofiel categorie 1.. Hiervoor geldt dat er plus 2
risicocompensatieminuten zijn.

  Een woningsprinklerinstallatie heeft een inwerkingtredingtijd van maximaal 5 minuten. Daarbij
  opgeteld de werktijd van 7 minuten, blijft er 18 minuten opkomsttijd over bij het uitgangspunt dat de
  brandweer binnen 30 minuten aanwezig moet zijn. Na toepassing van de risicocompensatieminuten
  komt dit neer op een afwijkende opkomsttijd van 16 minuten




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid       17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Samenvatting mogelijke verlening opkomsttijden tools
Op basis van het bovenstaande maatregelen, kan er voor verder afwijken van de norm voor
opkomsttijd het volgende worden geformuleerd:

In onderstaande tabel zijn de maatregelen en bijbehorende afwijkende opkomsttijden samengevat

                  Maatregel        Losse           BMI zonder       BMI met          Sprinkler Life   Woning
Gebruiksfunctie                    rookmelder      doormelding      doormelding      safety concept   sprinkler
Woonfunctie voor 2003                  10               -                -                   -            16
Woonfunctie na 2003                    -*               -                -                   -            16
Celfunctie                              -               -                -                  16             -
Gezondheidszorgfunctie                  -               -                -                  16             -
Logiesfunctie                           -               -                -                  16             -
Kantoorfunctie                          -              16               18                  18             -
Winkelfunctie                           -              16               18                  18             -
Onderwijsfunctie                        -              14               18                  18             -
basisonderwijs tot 12 jaar
Onderwijsfunctie overige                 -               16               18                 18           -
Industriefunctie                         -               16               18                 18           -
Sportfunctie                             -               16               18                 18           -
Bijeenkomstfunctie overige               -               16               18                 18           -
* Niet toepasbaar
Tabel 5 Voorstel afwijkende opkomsttijden met maatregelen


Bestaande bijzondere functies
Voor de eerder genoemde bestaande bijzondere functies kan een verkorting van de opkomsttijd
worden gezocht in het toepassen van andere maatregelen in het kader van gelijkwaardige veiligheid.
Hierbij valt te denken aan het toepassen van brandbestrijdingsinstallaties (bij inrichtingen met een
opslag overeenkomstig PGS 15 beschermingsniveau 2). Voor de overige bedrijven zal maatwerk
noodzakelijk zijn.

Het is noodzakelijk om separaat beleid op te stellen, waardoor wordt voorkomen dat er (nieuwe)
situaties worden vergund waarbij van de brandweer wordt verwacht dat zij aanwezig is met een
opkomsttijd van maximaal 8 minuten, voor functies waar volgens het dekkingsplan 12 minuten
voldoende is. Dit beleid is momenteel in voorbereiding.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid               18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>4. Geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid
4.1 Inleiding
                                                  de
In dit hoofdstuk wordt het afwegingskader 2 TS beschreven. Hierbij staat de volgende vraag
                                                                                                de
centraal: „In welke gevallen is het noodzakelijk dat er een tweede basisbrandweereenheid, een 2 TS
op een post aanwezig is‟. Hierbij wordt uitgegaan van de risicobenadering. Bij de beantwoording van
de vraag spelen de volgende twee factoren een rol:
a. Hoe risicovol is een het verzorgingsgebied van de post?
b. Zijn er bijzondere omstandigheden in het verzorgingsgebied van de post?
                                                             de
c. Hierbij gaat het om de fysieke aanwezigheid van een 2 TS. De manier van bemannen van deze
Randvoorwaarden
                                         de
In deze notitie wordt uitgegaan van een 2 TS met een standaard bepakking en bemanning. Verder
worden ook bedrijfsvoeringaspecten niet meegenomen in de afweging.
Indeling hoofdstuk
                                                                                         de
Allereerst wordt er een systematiek aangereikt om vast te stellen op welke plaatsen een 2 TS op
basis van risico‟s zonder meer noodzakelijk is. Deze systematiek wordt toegepast op de regio, wat
                                                                       de
leidt tot een concrete afweging voor de geografische spreiding van de 2 TS.

Vervolgens wordt een systematiek aangereikt om een afweging te maken voor het plaatsen van een
 de
2 TS in gevallen waarbij sprake is van specifieke of verzwarende risico‟s, maar waar volgens de
                                            de
eerste systematiek niet zonder meer een 2 TS noodzakelijk is. Ook deze systematiek wordt
                                                                                                   de
toegepast op de regio, wat leidt tot een concrete afweging voor de geografische spreiding van de 2
TS.

Tot slot worden de conclusies gebundeld tot een concreet voorstel voor de geografische spreiding van
    de
de 2 TS.


4.2 2de TS noodzakelijk
Systematiek
                                                                        de
De vraag „In welke gevallen is het zonder meer noodzakelijk dat er een 2 TS op een post aanwezig
is‟ kan worden beantwoord met behulp van het brandrisicoprofiel.

Het brandrisicoprofiel escalatiescenario‟s bestaat uit een risicodiagram met gebiedstypen. In dit
risicodiagram kunnen de gebiedstypen in categorie 1 als het meest risicovol worden aangemerkt. Voor
                                                                                      de
deze gebiedstypen is de kans op een escalerend incident, waarbij de inzet van een 2 TS
noodzakelijk is zeer waarschijnlijk en is de impact van het escalerende incident aanzienlijk.

Voor alle posten die in hun verzorgingsgebied een gebiedstype uit categorie 1 hebben, geldt dat ze
                   de
zonder meer een 2 TS op de post aanwezig moeten hebben. Dit zijn volgende gebiedstypen:
 Binnenstedelijk gebied
 Bijzondere industrie
 Bijzondere infrastructuur




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid     19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Figuur 3: Risicodiagram brandrisicoprofiel escalatierisico's

Betekenis voor brandweer Midden- en West-Brabant
Voor alle posten die in hun verzorgingsgebied een gebiedstype uit categorie 1 hebben, geldt dat ze
                   de
zonder meer een 2 TS op de post aanwezig moeten hebben. In dit hoofdstuk zal per gebiedstype
aangegeven worden voor welke gemeenten (posten) dit geldt:

Gebiedstype binnenstedelijk gebied:
1. Post Breda
2. Post Bergen op Zoom
3. Post Tilburg centrum
4. Post Roosendaal

Dit behoeft geen verdere uitleg. De genoemde steden hebben in het centrum een combinatie van
winkels en wonen (veelal boven winkels). Er is aanwezigheid van uitgaansgelegenheden en mogelijk
aanwezigheid van historische bebouwing. Belangrijk kenmerk is teven dat de bebouwing dicht op
elkaar staat, waardoor bereikbaarheid veelal slecht is en kans op brandoverslag reëel.

Bijzondere industrie:
1. Industrieterrein Moerdijk (post Zevenbergen)
2. Theodorushaven Bergen op Zoom (post Bergen op Zoom)

Onder bijzondere industrie wordt verstaan een gebied met aanwezigheid van zware (petro)chemische
industrie en veelvuldige handling en productie van gevaarlijke stoffen. Op deze industrieterreinen is
een grote concentratie van Bevi en BRZO inrichtingen aanwezig. De risicocontouren liggen veelal
buiten de inrichting en de invloedsgebieden zijn groot. Op alle drie de genoemde industrieterreinen
bevinden zich meer dan 6 BRZO bedrijven in de zwaarste categorie en meerdere Bevi inrichtingen.
Voor industrieterrein Moerdijk geldt dat de post Moerdijk niet groot genoeg is om meerder voertuigen
                                                                    de
te huisvesten. Daarom wordt er gekozen voor het stallen van de 2 TS op post Zevenbergen. Hierbij
                                                       de
moet worden opgemerkt dat de noodzaak voor een 2 TS wellicht kan komen te vervallen, indien er
op het industrieterrein een (al dan niet gezamenlijke) brandweer komt met een industrieel voertuig.

Bijzondere infrastructuur:
Emplacementen voor gevaarlijke stoffen (aangewezen in het Bevi)
1. Moerdijk (industrieterrein en Lage Zwaluwe)
2. Roosendaal


Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid     20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Onder bijzondere infrastructuur wordt verstaan de emplacementen voor het rangeren van gevaarlijke
stoffen. Deze zijn in het Bevi door de minister zijn aangewezen. Snelwegen en knooppunten komen
zodanig verspreid in de regio voor, dat deze geen onderscheidend vermogen hebben.
                                                           de
Conclusie is dat voor de volgende posten een 2                  TS noodzakelijk is:
1. Post Breda
2. Post Bergen op Zoom
3. Post Tilburg centrum
4. Post Roosendaal
                       3
5. Post Zevenbergen


4.3 Maatwerk afweging
Inleiding
In gebiedstypen die niet in categorie 1 van het brandrisicoprofiel escalatierisico‟s vallen, kunnen toch
                                                                                         de
specifieke of verzwarende risico‟s vóórkomen waardoor de aanwezigheid van een 2 TS noodzakelijk
is.

In dit hoofdstuk worden enkele mogelijke specifieke en verzwarende risico‟s uitgewerkt die, mits in
                                                                   de
voldoende mate aanwezig, kunnen leiden tot de noodzaak van een 2 TS op de post in dat
verzorgingsgebied.

Met nadruk wordt gesteld dat het hier niet gaat om een enkel specifiek risico, maar om de cumulatie
van meerdere specifieke risico‟s en verzwarende omstandigheden. Verder zijn de in dit hoofdstuk
beschreven risico‟s goed overdacht en in principe limitatief. Het kan echter voorkomen dat er in een
verzorginggebied nog andere factoren een rol spelen. Dit zal dan nader aan de projectgroep
voorgelegd moeten worden.
Systematiek
Om te bepalen of er sprake is van specifieke en verzwarende risico‟s wordt in deze paragraaf een
beschrijving gegeven.

1. Specifieke risicovolle objecten
    Ziekenhuis
    Gevangenis
    Meerdere BRZO inrichtingen

Er is gekozen voor ziekenhuis en gevangenis, omdat deze in het risicodiagram gebruiksfuncties als
meest risicovol worden aangewezen. Dit uiteraard naast de functies wonen en kinderopvang. Deze
laatste twee functies kunnen echter als redelijk „standaard‟ worden beschouwd. De inzet bij een hier
aangewezen functie vraagt sneller om grootschalig inzet.
De aanwezigheid van en BRZO inrichting kan eveneens vragen om een minder standaard inzet en
daarom meewegen in het bepalen van specifieke risico‟s van een verzorgingsgebied.
                      de
2. Opkomsttijd 2 TS van een nabijgelegen post, in relatie tot de te verwachten scenario‟s
De aanwezigheid van één of twee specifieke risicovolle objecten is geen directe reden tot het hebben
             de
van een 2 TS op de post. Als nu blijkt dat een TS van een nabijgelegen post ook binnen acceptabele
                 de
tijd als zijnde 2 TS ter plaatse kan zijn.

Wat is nu een acceptabele tijd?
In de leidraad operationele prestaties wordt bij gelijktijdige alarmering een opkomsttijd van 2 minunten
                e                                                           e
langer dan de 1 TS aangehouden. Dit is te verklaren uit het feit dat de 1 TS in deze 2 minuten een
                                         de
verkenning kan uitvoeren, alvorens de 2 TS ter plaatse is.

In dit afwegingskader wordt deze redenering gevolgd en is een acceptabele opkomsttijd 2 minuten
                                   e
langer dan de opkomsttijd van de 1 TS.


3
  Let op: Indien er een (al dan niet gezamenlijke) brandweer voor het industrieterrein Moerdijk komt of wanneer voor het
industrieterrein Moerdijk een specifiek blusvoertuig wordt aangeschaft, is het mogelijk dat de noodzaak voor de 2de TS op post
Zevenbergen komt te vervallen.

Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                              21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Betekenis voor brandweer Midden- en West-Brabant
In onderstaande tabel is af te lezen in welke gemeenten zich specifiek risicovolle objecten bevinden
                             e        de
en hoeveel minuten na de 1 TS de2 TS ter plaatse kan zijn.
                                                                                                                    de
Gemeente                                BRZO                  Ziekenhuis       Gevangenis         Opkomsttijd 2
                                        aantal en soort                                           TS in minuten na
                                                                                                      e
                                                                                                  de 1 TS
Moerdijk    *                           18 VR en PBZO                                             Nvt**
Tilburg                                 10 VR en PBZO         2                1                  Nvt
Bergen op Zoom                          6 VR en PBZO          1                                   Nvt
Breda                                   3 VR en PBZO          2                2                  Nvt
Roosendaal                              2 VR                  1                                   Nvt
Oosterhout                              5 VR en PBZO          1                                   < 2 min (dag)
                                                                                                  > 2 min (nacht)
Waalwijk                                2   VR                1                                   Ca. 4 min
Geertruidenberg                         2   VR                                                    < 2 min
Etten-Leur                              1   VR                                                    < 1 min
Baarle Nassau                           1   VR                                                    3-4 min
Hilvarenbeek                            1   PBZO                                                  < 1 min
Alphen-Chaam                            1   PBZO                                                  < 1 min
* De grijs gemarkeerde gemeenten moeten op basis van de gebiedstypen reeds een 2de TS op de post aanwezig hebben.
** Nvt omdat hier een tweede TS op de post toch al noodzakelijk is

Oosterhout en Waalwijk
Deze posten hebben meerdere specifieke risicovolle objecten in hun verzorgingsgebied. De
                    de
opkomsttijd van de 2 TS ligt niet altijd binnen de vastgestelde 2 minuten. Om deze redenen is een
 de
2 TS op deze posten noodzakelijk

Geertruidenberg, Hilvarenbeek, Alphen-Chaam
                                                                                 de
Deze posten verzogen 1 of 2 specifieke risicovolle objecten. De opkomsttijd van 2 TS vanaf een
                                                         de
andere post ligt binnen de vastgestelde 2 minuten. Een 2 TS op de post is wordt daarom als niet
noodzakelijk beoordeeld.

Etten-Leur
Het specifieke risicovolle object in Etten-Leur is de BRZO inrichting Synbra, gelegen aan de Zeedijk.
                                                                                   de
Deze locatie wordt bediend vanaf de post Zevenbergen. Op deze post komt een 2 TS te staan
                                                        de
(Moerdijk). Daarom is er op de post Etten-Leur geen 2 TS noodzakelijk.

Baarle-Nassau
Het specifieke risicovolle object in deze gemeente is het Defensieterrein. Hier vindt opslag van
afgekeurd vuurwerk plaats. Dit vindt in de regel alleen gedurende een paar maanden per jaar plaats.
Mede gezien het feit dat Baarle-Nassau als bijzonder gebied is aangewezen en omdat het om slechts
1 specifiek risicovol object gaat dat slechts gedurende een deel van het jaar „gevaarlijk‟ is, wordt een
 de
2 TS vanuit de risicobenadering niet noodzakelijk geacht.




Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                      22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>4.4 Conclusie
                                                                                                                          de
In onderstaande tabel is per gemeente aangegeven of er noodzaak is voor het plaatsen van een 2
TS op de post. De voorgaande deelconclusies zijn in deze tabel verwerkt en opgeteld.

                         Noodzaak                                         Maatwerk                                   Conclusie
Gemeente                 Gebiedstypen          BRZO        Ziekenhuis      Gevangenis            Opkomsttijd
                                                                                                      de
                                                                                                 van 2 TS
                                                                                                 (andere post)
Aalburg                         Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Alphen-Chaam                    Nee                1              0                 0               < 1 min                N
Baarle-Nassau                   Nee                1              0                 0               3- 4 min               N
Bergen op Zoom                   Ja                6              1                 0                 N.v.t.               J
Breda                            Ja                3              2                 2                 N.v.t.               J
Dongen                          Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Drimmelen                       Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Etten-Leur                      Nee                1              0                 0                <1 min                N
Geertruidenberg                 Nee                2              0                 0                <2 min                N
Gilze-Rijen                     Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Goirle                          Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Halderberge                     Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Hilvarenbeek                    Nee                1              0                 0                <1 min                N
Loon op Zand                    Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Moerdijk                         Ja               18              0                 0                 N.v.t.               J
Oisterwijk                      Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Oosterhout                      Nee                5              1                 0              >2 (nacht)              J
Roosendaal                       Ja                2              1                 0                 N.v.t.               J
Rucphen                         Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Steenbergen                     Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Tilburg                          Ja               10              2                 1                 N.v.t.               J
Waalwijk                        Nee                2              1                 0              Ca. 4 min               J
Werkendam                       Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Woensdrecht                     Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Woudrichem                      Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N
Zundert                         Nee                0              0                 0                 N.v.t.               N

Tweede TS nodig voor de volgende gemeenten:
1. Post Breda
2. Post Bergen op Zoom
3. Post Tilburg centrum
4. Post Roosendaal
                      4
5. Post Zevenbergen
6. Post Oosterhout
7. Post Waalwijk




4
  Let op: Indien er een (al dan niet gezamenlijke) brandweer voor het industrieterrein Moerdijk komt of wanneer voor het
industrieterrein Moerdijk een specifiek blusvoertuig wordt aangeschaft, is het mogelijk dat de noodzaak voor de 2de TS op post
Zevenbergen komt te vervallen

Voorstel Opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid                              23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Bijlage 1 Toelichting randvoorwaarden
Brandbeveiligingsconcepten en de standaard brandkromme
De brandbeveiligingsconcepten zijn in 1996 ontwikkeld door het ministerie van binnenlandse zaken.
Ze zijn ontstaan uit de behoefte bij de overheid en gebruikers aan een integrale benadering van de
brandveiligheid. Ze zijn bedoeld als kader voor de regelgeving en als leidraad voor ontwerpers,
bouwers en gebruikers. Ze geven inzicht in de samenhang tussen de geëiste maatregelen en
voorzieningen. Daardoor zijn ze geschikt om te bepalen op welke manier de opkomsttijd van de
brandweer invloed uitoefent op het veiligheidsniveau van een gebouw.

Er zijn brandbeveiligingsconcepten ontwikkeld voor verschillende gebruiksfuncties. Voor deze notitie is
gebruik gemaakt van de volgende concepten:

  Gebruiksfunctie voor wonen
   Woningen en woongebouwen
  Gebruiksfuncties voor niet- en/of verminderd zelfredzame personen
   Cellen en celgebouwen
   Gezondheidszorggebouwen
  Gebruiksfunctie voor overnachten
   Logiesgebouwen
  Overige gebruiksfuncties
   Kantoorgebouwen en onderwijsgebouwen
   Gebouwen met een publieksfunctie
   Industriegebouwen

Minimale opkomsttijd van 8 minuten
Bij het bepalen van mogelijke afwijking van de in de Wvr voorgestelde normtijden wordt in deze notitie
gebruik gemaakt van de brandbeveiligingsconcepten. Opkomsttijden van 5 en 6 minuten komen in de
brandbeveiligingsconcepten niet voor en kunnen dus ook niet hieraan gerelateerd worden.

Opkomsttijden van 5 en 6 minuten komen wel voor in de Handleiding Brandweerzorg (1992) en de
concept Leidraad Repressieve Basisbrandweerzorg (2006). Deze tijden zijn bedoeld voor
gebruiksfuncties die niet voldoen aan het veiligheidsniveau wat met de regelgeving omtrent het
bouwen van bouwwerken, de staat van bouwwerken en het gebruik van bouwwerken is beoogd en
haalbaar is. Het gaat dan bij de meeste gebruiksfuncties om het ontbreken van adequate
branddetectie- en brandmeldsystemen die op grond van de huidige regelgeving voor die functies wel
zijn voorgeschreven.

Er is de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in de verbetering van de brandveiligheid in gebouwen.
Daarom mag er van worden uitgegaan dat het aantal gebouwen waarin elementaire
brandveiligheidsvoorzieningen ontbreken de afgelopen jaren kleiner is geworden. Voor
gebruiksfuncties die voldoen aan de minimale eisen uit het Bouwbesluit 2003 en het Gebruiksbesluit
worden opkomsttijden korter dan 8 minuten op basis van de actuele visie op brandveiligheid niet
noodzakelijk geacht.

Overweging
In het ontwerp voor het Besluit veiligheidsregio‟s staat in de nota van toelichting dat een opkomsttijd
van 8 minuten door bestuurders en de brandweerprofessie als acceptabel wordt beschouwd. In de
toelichting wordt ook vermeld dat de mate van zelfredzaamheid van de gebruikers van een object een
belangrijke factor is die bepalend is voor de mogelijkheid om de opkomsttijd te verlengen of de
noodzaak om de opkomsttijd te verkorten.

Bij het bovenstaande uitgangspunt en bij de in de toelichting beschreven onderbouwing van de
noodzaak van het verkorten van de opkomsttijd voor gebruiksfuncties voor overnachten en/of voor



Voorstel afwijkende opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid V 1.2   24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>verminderd en niet-zelfredzame personen, worden vanuit risicobeheersing de volgende
kanttekeningen geplaatst:

   De belangrijkste taak van de brandweer bij een brand is het redden van personen. Toch ligt de
    verantwoordelijkheid voor het in veiligheid brengen van personen bij brand bij de gebruiker van
    het bouwwerk. Deze verantwoordelijkheid van de gebruiker wordt in de
    brandbeveiligingsconcepten benoemd en in het meer recente Actieprogramma Brandveiligheid
    van de Rijksoverheid nog eens benadrukt.
   Algemeen kan gesteld worden dat wanneer de brandweer in actie moet komen voor het redden
    van personen bij brand, er veiligheidsvoorschriften in de vorm van bouwkundige en
    installatietechnische voorzieningen en organisatorische maatregelen hebben gefaald. Resultaten
    van brandonderzoeken laten zien dat de brandweer bij de uitvoering van de brandweerzorg en de
    voorbereiding daarop, rekening moet houden met het falen van, op grond van regelgeving
    verplicht gestelde of uit een algemene zorgplicht voortvloeiende maatregelen en voorzieningen
    (vangnet).
   Het is gelet op bovenstaande punten minder realistisch om de noodzakelijke opkomsttijd van de
    brandweer te relateren aan de eerste 30 minuten van het normatief brandverloop. De brandweer
    heeft namelijk niet alleen de taak om binnen de eerste 30 minuten van een brand water op vuur te
    hebben, maar ook om in een veel eerder stadium al te kunnen optreden in situaties waarin
    personen zichzelf nog niet in veiligheid hebben kunnen brengen of nog niet door derden in
    veiligheid zijn gebracht.

Omdat opkomsttijden van 5 en 6 minuten op grond van de uitgangspunten voor brandbeveiliging niet
noodzakelijk zijn (zie eerder) en in de uitvoeringspraktijk alleen kunnen worden behaald voor objecten
die in de directe nabijheid van een continue bemande brandweerpost zijn gelegen, wordt het niet
realistisch geacht om (ondanks dat deze in het ontwerp voor het Besluit veiligheidsregio‟s wel gesteld
worden) dergelijke grenswaarden voor de opkomsttijd te hanteren. Dit kan in ieder geval worden
gesteld voor de gebruiksfuncties waarvoor in het ontwerp besluit een tijdnorm van 5 respectievelijk 6
minuten is voorgeschreven.

Als basisnorm voor de opkomsttijd is het (gelet op de uitgangspunten van de
brandbeveiligingsconcepten en wat door bestuurders en de brandweerprofessie als acceptabel wordt
beschouwd) gerechtvaardigd een minimale grenswaarde van 8 minuten te hanteren.




Voorstel afwijkende opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid V 1.2   25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Bijlage 2 opkomsttijd, ontdekkingstijd en werktijd uitgelegd
Opkomsttijd
Om iets te kunnen zeggen over de normering van de opkomsttijden, is het allereerst noodzakelijk in te
gaan hoe deze tijden (in het verleden) tot stand zijn gekomen. Deze bijlage definieert de opkomsttijd,
de ontdekkingstijd en de werktijd en geeft weer hoe deze wordt toegepast binnen het perspectief van
brandbeveiligingsconcepten.

Definitie opkomsttijd
Globaal is de opkomsttijd te definiëren als de tijd tussen het moment dat een incident wordt gemeld bij
de meldkamer en het moment dat de brandweer ter plaatse is. De Inspectie Openbare Orde en
Veiligheid hanteert in haar rapport Operationele Prestaties Brandweer Opkomsttijden (2007) de
volgende omschrijving voor het begrip opkomsttijd (pagina 12):

“De opkomsttijd is opgebouwd uit een aantal „bouwstenen‟. De verwerkingstijd is de tijd tussen de melding aan
de meldkamer van de burger in nood en het alarmeren van de brandweer. De uitruktijd is de tijd tussen het
alarmeren van de brandweer door de meldkamer en het tijdstip dat het eerste voertuig de kazerne verlaat op weg
naar het brandadres. De rijtijd ten slotte is de tijd die het eerste voertuig nodig heeft om van de kazerne naar de
plaats incident te gaan.”

In het ontwerp voor het Besluit veiligheidsregio‟s worden de onderstaande opkomsttijden gehanteerd
voor de verschillende type gebruiksfuncties (originele artikel uit bijlage 1 van het genoemde besluit):




                      Figuur 4 artikel 3.2.1. Bvr

Brandbeveiligingsconcepten
Binnen risicobeheersing zijn brandbeveiligingsconcepten algemeen aanvaard als uitgangspunt voor
het brandverloop en bijbehorende gebeurtenissen. De opkomsttijd maakt hiervan onderdeel uit en
mag niet worden overschreden om zo nodig nog een effectieve redding van een slachtoffer te kunnen
uitvoeren of effectief blussend te kunnen optreden. Het eerder genoemde rapport van de Inspectie
Openbare Orde en Veiligheid zegt hierover het volgende (pagina 48):

“In het Brandbeveiligingsconcept „Woningen en woongebouwen‟ wordt ervan uitgegaan dat, behoudens
bijzondere voorwaarden, de brandweer (ruim) binnen 30 minuten na aanvang van een brand (zie onderstaande
tijdbalk uit het brandbeveiligingsconcept) ter plaatse is om de redding/brandbestrijding ter hand te nemen. Op
basis van ervaringscijfers en statistische gegevens is bekend dat de eerste 15 minuten „verloren‟ gaan aan de
ontdekking van het vuur. Dat maakt dat de brandweerorganisatie nog circa 15 minuten (afhankelijk van het type
gebouw) beschikbaar heeft om een effectieve inzet te plegen. In deze 15 minuten moet de brand gemeld worden,
de brandweer gealarmeerd worden,de brandweer (in het geval van vrijwilligers) zich naar de kazerne begeven,
dan zich omkleden, het voertuig bemensen en naar het incident rijden. Daar ter plaatse dient een eerste snelle
verkenning uitgevoerd te worden en vervolgens de redding/bestrijding ter hand genomen te worden. Wil dat
allemaal nog effectief kunnen dan dient de brandweer in het merendeel van de gevallen binnen circa 8 minuten


Voorstel afwijkende opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid V 1.2   26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>ter plaatse te zijn (soms sneller zoals in oude binnensteden, soms minder snel zoals bij grote ruimten). De
brandweer heeft dan nog circa 7 minuten om ter plaatse een adequate inzet (verkenning; redding en/of
brandbestrijding) te doen.”

Als voorbeeld:




Figuur 5 brandbeveiligingsconcept 30 minuten

Bovenstaande betreft een voorbeeld van een standaard en meest voorkomend
brandbeveiligingsconcept. Het kent daarbij een opkomsttijd van 8 minuten.

Op bovenstaande beschrijving uit het rapport van de Inspectie geldt één uitzondering. In de
brandbeveiligingsconcepten voor gebruiksfuncties voor overnachten en/of verminderd en niet-
zelfredzame personen geldt dat de brandweer binnen 20 minuten reddend moet kunnen optreden.
Reden hiervoor is het maatschappelijke vangnet dat de brandweer wordt geacht te zijn.

Uit figuur 4 blijkt, dat wil de opkomsttijd veranderd worden, de werktijd of de ontdekkingstijd verkort
zullen moeten worden. Door deze tijden te verkorten, kan de opkomsttijd worden verlengd, zonder dat
onrecht wordt gedaan aan het uitgangspunt van de brandbeveiligingsconcepten.

De werktijd
In het ontwerp voor het Besluit veiligheidsregio‟s en de brandbeveiligingsconcepten gaat men er van
uit dat wanneer de brandweer ter plaatse is, gemiddeld nog 7 minuten nodig zijn om een adequate
inzet te kunnen plegen, de zogenaamde werktijd. Anders gezegd, binnen 7 minuten nadat de
brandweer voor de deur staat, zijn de slachtoffers gered en de brandbestrijding ter hand is genomen.
In de werktijd moet een verkenning worden uitgevoerd, slangen worden uitgerold en persoonlijke
veiligheid word gewaarborgd.

De werktijd van 7 minuten is binnen de brandweer als gegeven aanvaard. Bij het komen tot afwijkende
opkomsttijden is de werktijd in dit stadium geen variabele.

De ontdekkingstijd
De ontdekkingstijd is de tijd tussen het ontstaan van een brand en het moment dat de brand ontdekt
wordt. Hierbij maakt het niet uit of de brand ontdekt wordt door mensen of door een installatie die
hiervoor is ontworpen. Aangezien de werktijd een vast gegeven is en de opkomsttijd onderwerp van
discussie is, maakt dat de ontdekkingstijd de „knop om aan te draaien‟.




Voorstel afwijkende opkomsttijden basisbrandweereenheid en geografische spreiding tweede basisbrandweereenheid V 1.2   27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>