<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Jaarstukken 2023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
Inhoudsopgave ..................................................................................................... 2

Voorwoord ............................................................................................................ 4

Jaarverslag ........................................................................................................... 5

  Inleiding ............................................................................................................ 5

  Het resultaat 2023 .............................................................................................. 7

  Toelichting op het resultaat 2023 .......................................................................... 7

  Programmaverantwoording ................................................................................ 12

     Programmadeel 1: Vergunningverlening, toezicht en handhaving (basistaken) ...... 12

     Programmadeel 2: Adviezen en projecten ......................................................... 21

     Programmadeel 3: Collectieve taken ................................................................ 27

     Programmadeel 4: Overige exploitatielasten en -baten....................................... 28

     Specifieke uitkering Omgevingsdiensten ........................................................... 29

     Kosten van Bedrijfsvoering, Vennootschapsbelasting en de post Onvoorzien ......... 29

  Paragrafen ....................................................................................................... 29

     Weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................................ 29

     Financiering .................................................................................................. 33

     Bedrijfsvoering - plannen en resultaten ............................................................ 36

     Wet open overheid (WOO) .............................................................................. 41

Jaarrekening ....................................................................................................... 43

  Balans ultimo boekjaar (vóór resultaatbestemming) .............................................. 43

  Het overzicht van baten en lasten ....................................................................... 47

  Toelichtingen.................................................................................................... 51

     Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ............................................ 51

     Toelichting op de balans per 31 december 2023 ................................................ 55

     Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2023 ....................................... 65



                                                                                                                        2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>     Kengetallen .................................................................................................. 71

     Toelichting op de baten .................................................................................. 72

  Overzicht baten en lasten per taakveld 2023 ........................................................ 74

  Publicatieverplichting op grond van de WNT ......................................................... 75

  Verantwoordingsinformatie Specifieke Uitkeringen (SiSa) ...................................... 79

  Rechtmatigheidsverantwoording ......................................................................... 79

Bijlage 1: Kwaliteitscriteria 2.2 .............................................................................. 81




                                                                                                                    3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Voorwoord
Voorwoord
Voor u liggen de jaarstukken 2023 van de Omgevingsdienst Midden-en West-Brabant
(hierna OMWB). De jaarstukken vormen het sluitstuk van de Planning & Control-cyclus
en bestaan uit de volgende onderdelen:

   •   het jaarverslag 2023, bestaande uit de programmaverantwoording en de
       paragrafen;
   •   de jaarrekening 2023, bestaande uit de balans, het overzicht van baten en lasten
       over het boekjaar en de toelichtingen.

Met dit jaarverslag en de jaarrekening verantwoordt de OMWB zich aan zijn deelnemers
over het afgelopen jaar.




                                                                                          4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Jaarverslag
Inleiding
Het jaar 2023 was voor de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) wederom
een druk jaar. De vele thema’s die verbonden zijn aan een veilige, schone en duurzame
leefomgeving, staan onder grote maatschappelijke belangstelling. De werkdruk bij onze
dienst is fors en de dynamiek groot. De OMWB blijft onverminderd deze belangrijke
onderwerpen aanpakken en professionaliseert zich gaandeweg. De dienst sluit het
boekjaar 2023 af met een positief financieel resultaat van € 1,6 miljoen, grotendeels
veroorzaakt door lagere kosten. Daarnaast zien we dat we onze werkprogramma's niet
geheel gehaald hebben, onder meer door onvolledige bezetting en het inwerken van
nieuwe medewerkers. Gedurende het jaar hebben we daarover in goed overleg met onze
deelnemers keuzes gemaakt over de prioriteiten. Wat ook opvalt is dat er door
medewerkers veel verlof is gekocht en deels ook is opgenomen (meer dan andere jaren).
Dit beïnvloedt uiteraard het aantal beschikbare declarabele uren van medewerkers.

De krappe arbeidsmarkt, de vergrijzing en de toenemende vragen van onze
opdrachtgevers dwingen ons als organisatie om ons nog meer in te spannen om goed
opgeleid en competent personeel te werven. Daarnaast investeerden we het afgelopen
jaar in trajecten voor trainees. We mikken op een jonge doelgroep om een evenwichtige
balans in onze organisatie te creëren, zonder oog te verliezen voor de rol van de ervaren
krachten.

Het streven naar datagestuurd werken is één van de speerpunten bij de doorontwikkeling
van de OMWB naar een professionelere organisatie. Hoe beter het ons lukt om data te
vertalen naar waardevolle informatie en inzichten, hoe beter we kunnen bijdragen aan
een schone, veilige en duurzame leefomgeving. We zullen de komende jaren dan ook
blijven investeren in de juiste kennis, competenties en (ICT-)structuren. Een belangrijke
stap in deze ontwikkeling was in 2023 de overgang van het bestaande Vergunning-,
Toezicht- en Handhavings- (VTH) systeem, Squit, naar een nieuw systeem: RxMission.
Dit stelt ons in staat om conform de Omgevingswet te werken en gegevens beter en
gerichter op te slaan. Ook de geconstateerde tekortkomingen ten aanzien van de
archivering kunnen we hiermee beter aanpakken. Deze overgang heeft veel
(voorbereidings-)tijd en capaciteit gekost.

Ook de eerste externe visitatie, voortvloeiend uit het Interbestuurlijk Programma (IBP),
was een mijlpaal en de start van een nieuwe systematiek. Dit leverde nuttige
aanbevelingen waar we ons voordeel mee kunnen doen bij de verdere doorontwikkeling.

Inhoudelijk speelde er in 2023 een aantal belangrijke zaken die te maken hebben met de
transities klimaat en energie. Daarnaast blijft het stikstofdossier veel energie en
capaciteit vragen. Ook het PFAS-dossier en Zeer Zorgwekkende Stoffen moeten genoemd
worden. Het zijn ingewikkelde vraagstukken in een complexe politiek-bestuurlijke en
maatschappelijke omgeving. In programmadeel 1 en 2 van dit document wordt op deze
onderwerpen verder ingegaan.

Ook hebben we in 2023 belangrijke stappen gezet om de organisatie verder door te
ontwikkelen. Met het programma 'Van goed naar beter' stroomlijnen we onze processen,
zodat we efficiënter kunnen werken. Inmiddels zijn we bezig ons interne
kwaliteitssysteem op te bouwen, in samenhang met een (terugkerende)
directiebeoordeling. Het cultuur- en leiderschapstraject is in 2023 afgerond, inmiddels
zijn de eerste stappen gezet om de geleerde lessen en werkwijze goed in de organisatie
te borgen.



                                                                                           5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>De afgelopen periode heeft de OMWB veel tijd en capaciteit gestoken in de (regiobrede)
voorbereiding op de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024. Belangrijk
daarbij was de bestuurlijke afspraak in ons Algemeen Bestuur om de implementatie van
de Omgevingswet zo veel mogelijk gezamenlijk ter hand te nemen.

Naast dit jaarverslag en deze jaarrekening verantwoorden wij ons aan onze deelnemers
via de jaarlijkse werkprogramma’s en de termijnrapportages. Gezamenlijk vormen deze
documenten de basis voor het geven van inzicht en verantwoording.

Alfred Arbouw
Algemeen directeur OMWB




                                                                                         6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Het resultaat 2023
Het voordelige resultaat 2023 bedraagt € 1.643.000 (2022: € 583.000).

Bestemming resultaat
Bij de vaststelling van de jaarrekening 2023 wordt aan het Algemeen Bestuur een
voorstel gedaan voor de bestemming van het resultaat.


Toelichting op het resultaat 2023
Het jaarrekeningresultaat 2023 laat een positief resultaat zien van € 1.643.000. Het
operationele resultaat 2023 bedraagt € 2.550.000. Het verschil tussen het
jaarrekeningresultaat en operationeel resultaat (€ 907.000) wordt veroorzaakt door de
dotatie aan de voorziening verlofrechten (€ 742.000), aanvullende dotatie aan de
egalisatiereserve meetstations ten opzichte van de begroting (€ 8.000) en reserveringen
voor verplichtingen aan medewerkers in 2024 (€ 156.000).

Het positieve operationele resultaat van € 2.550.000 wordt voornamelijk gerealiseerd
doordat de besteding van kosten achter blijft bij de begroting. Daarnaast zijn enkele
kostenbudgetten niet aangesproken, waarmee in de begroting wel rekening wordt
gehouden. Tenslotte zorgen niet-begrote baten als rente, detacheringsopbrengsten en de
restitutie fee FWB voor een positief effect. Hieronder treft u een overzicht aan per
onderdeel met daarna een toelichting op de voornaamste voor het jaarrekeningresultaat
2023 ten opzichte van de begroting 2023 na wijzigingen.

Niet gerealiseerde kostenbudgetten

In de tabel hieronder worden de 'Niet gerealiseerde kostenbudgetten' weergegeven.
Toelichting volgt onder de tabel.


 Nr.                     Rubriek                                     Bedragen in euro

 1.                       Reiskosten                                              68.000

                          Overige personele
 2.                                                                             628.000
                         kosten

                         Huisvesting &
 3.                                                                             409.000
                         Organisatie

 4.                       Onderzoek & Analyse                                   231.000

 5.                       Onvoorzien                                            150.000

                          Subtotaal                                          1.486.000



1) Reiskosten en thuiswerkvergoeding
Door verminderde aanwezigheid op kantoor is er sprake van lagere reiskosten; waarmee
een voordeel is gerealiseerd van € 68.000. Hiertegenover staan de kosten voor
thuiswerkvergoeding (€ 63.000), welke zijn opgenomen onder de ‘Overige personele
kosten’.




                                                                                      7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>2) Overige personele kosten
Op ‘Overige personele kosten’ is een onderbesteding gerealiseerd van in totaal €
628.000. De voornaamste posten hiervoor verantwoordelijk betreffen het ontbreken van
mobiliteitstrajecten in 2023 (€ 290.000), het niet volledig aanspreken van het budget
voor ‘Opleiding en vorming’ (€ 178.000) en lagere gerealiseerde kosten voor
‘Organisatieontwikkeling’ dan begroot (€ 266.000).

3) Huisvesting en organisatie
De kosten van ‘Huisvesting en organisatie’ zijn € 409.000 lager dan begroot. Deze
onderbesteding is vooral toe te schrijven aan lagere uitgaven voor advies (onderdeel van
de post Algemeen beheer). De sub-rubrieken ‘Huisvesting en facilitaire kosten’,
‘Tractiekosten’ en ‘Automatisering’ kennen marginale voordelen.

4) Onderzoek en analyse
Op de kosten van ‘Onderzoek en analyse’ is een voordeel gerealiseerd van € 231.000. Dit
betreft de kosten die corresponderen met de opbrengsten van doorbelaste
kostenfacturen die binnen Programma 4 (‘Buiten werkprogramma’) vallen. Deze kosten
hebben een resultaatneutraal effect.

5) Onvoorzien
In de begroting is een bedrag van € 150.000 voor onvoorziene kosten opgenomen. In
2023 is dit bedrag niet aangesproken. Dit levert een voordeel van € 150.000 ten opzichte
van de begroting op.

Niet begrote opbrengsten

In de tabel hieronder worden de 'Niet begrote opbrengsten' weergegeven. Toelichting
volgt onder de tabel.


 Nr.                     Rubriek                                      Bedragen in euro

 1.                       Detacheringsinkomsten                                  142.000

 2.                       Rentebaten                                             499.000

                          Diverse baten en
 3.                                                                               72.000
                         vennootschapsbelasting

                          Subtotaal                                             713.000



1) Detacheringsopbrengsten
De detacheringsopbrengsten voor uitleen van personeel bedragen € 142.000. Deze
opbrengsten worden niet begroot aangezien ze niet of nauwelijks zijn in te schatten.

2) Rentebaten
De OMWB heeft rentebaten ontvangen voor een bedrag van € 499.000. In eerdere jaren
heeft de OMWB geen rentebaten ontvangen en conform de bestendigde gedragslijn zijn
deze opbrengsten niet begroot. Omdat verwacht wordt dat de baten een structureel
karakter gaan krijgen, zijn voor 2024 rentebaten in de begroting 2024 opgenomen.

3) Diverse baten
Onder de ‘Diverse baten' van € 65.000 is voornamelijk een bedrag van € 64.000 inzake
‘Restitutie Fee 2022’ opgenomen; ontvangen van het Mobiliteitscentrum West-Brabant.

                                                                                        8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Aangezien deze ontvangsten moeilijk zijn in te schatten en over de jaren fluctueren,
worden deze niet in de begroting meegenomen. Daarnaast zijn kosten
vennootschapsbelasting lager uitgevallen dan begroot, wat per saldo een voordeel ten
opzichte van de begroting oplevert van € 7.000.

Personele inzet Primair proces

In de tabel hieronder wordt de 'Personele inzet Primair proces' weergegeven. Toelichting
volgt onder de tabel.


 Nr.                      Rubriek                                      Bedragen in euro

 1.                       Baten Werkprogramma                                  -2.932.000

                          Baten Buiten
                                                                                1.597.000
                          Werkprogramma

                          Baten SPUK-gelden                                    -1.115.000

                          Subtotaal                                           -2.450.000

 2.                       Lonen en salarissen                                   1.629.000

 3.                       Inhuur                                                  919.000

                           Subtotaal                                               98.000



1) Baten
De opbrengsten binnen het werkprogramma zijn € 2.932.000 lager dan begroot. Ook de
opbrengsten van de Specifieke Uitkeringen lopen achter op de begroting en zijn €
1.115.000 lager; voornamelijk als gevolg van het niet kunnen invullen van de specifieke
vacatureruimte. De opbrengsten buiten werkprogramma zijn daarentegen hoger dan
begroot (€ 1.597.000). Per saldo is € 2.450.000 minder omzet gerealiseerd dan begroot.


Declarabele uren
In totaliteit zijn 341.000 declarabele uren gerealiseerd in 2023 (realisatie 2022: 332.200
uur). Per fte bedraagt dit circa 1.255 uur (norm 1.300 uur).

De declarabiliteit heeft in 2023 door diverse oorzaken onder druk gestaan. Zo zijn er veel
uren besteed aan het inwerken van nieuwe medewerkers en verbeteringen van interne
processen en systemen. Ook zijn veel uren besteed aan opleidingen ten behoeve van de
inwerkingtreding van de Omgevingswet en de implementatie van ‘Rx.Mission’. De totale
besteding van concernuren blijft over 2023 evenwel binnen de gestelde norm. Daar staat
tegenover dat er meer verlof is opgenomen dan waarmee in de berekening van de
declarabiliteitsnorm rekening is gehouden.

2) Lonen en salarissen
Het verschil in de post ‘Lonen & salarissen’ wordt vooral veroorzaakt door het groeiende
takenpakket in relatie met de krapte op arbeidsmarkt. Hierdoor konden functies niet
(tijdig) ingevuld worden.




                                                                                           9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>3) Kosten voor inhuur van derden
Gelijk aan de toelichting onder ‘Lonen en salarissen’ zorgt het toegenomen takenpakket
in relatie tot de beschikbaarheid van deskundige inhuurkrachten voor een onderuitputting
van de begroting.

Contributiemarge
Als contributiemarge wordt het verschil tussen het gemiddelde (nacalculatorisch)
verkooptarief en het ‘inkooptarief’ van personeel gehanteerd. Het verkooptarief is ten
opzichte van 2022 toegenomen met 8% (2022: € 99,18 en 2023: € 107,14). Vergeleken
met de ‘inkoopkosten’ van eigen personeel bedraagt de contributiemarge € 62 en voor
inhuur € 30. De kosten zijn met 5% (eigen personeel) respectievelijk 4% (inhuur)
toegenomen en daarmee minder dan het verkooptarief. Aanname was dat met name de
kosten van inhuur per uur een grotere toename zouden kennen dan uiteindelijk
geëffectueerd.

Personele kosten Bedrijfsvoering

In de tabel hieronder worden de afwijkingen van de 'Personele kosten Bedrijfsvoering'
ten opzichte van de begroting weergegeven. Toelichting volgt onder de tabel.


 Nr.                         Rubriek                              Bedragen in euro

 1.                          Lonen en salarissen                             631.000

 2.                          Inhuur                                          139.000

                             Subtotaal                                      770.000



1)     Lonen en salarissen

De kosten voor eigen personeel van de afdeling Bedrijfsvoering vallen € 631.000 lager uit
dan begroot. Dit wordt vooral veroorzaakt door het niet (tijdig) invullen van vacatures
lopende het jaar en door de gehanteerde begrotingssystematiek; de salariskosten van
medewerkers worden begroot op het maximum van de schaal. Vanaf 2024 wordt de
werkelijke salarisschaal van medewerkers als uitgangspunt voor de begroting
gehanteerd.

2) Kosten voor inhuur van derden
De kosten voor inhuur van derden bedragen € 139.000 lager dan begroot. Enerzijds zijn
lagere indexaties met inhuurbureaus overeengekomen, anderzijds is voor sommige
functies eigen personeel geworven en daarmee minder/ geen inzet van inhuurkrachten
nodig.

Overig


 Nr.                         Rubriek                               Bedragen in euro

 1.                          Van goed naar beter                             -478.000

 2.                          Diverse lasten                                   -39.000

                             Subtotaal                                      -517.000


                                                                                        10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>1) Programma ‘Van goed naar beter’
In de begroting is een besparing van € 478.000 opgenomen in het kader van het project
‘Van goed naar beter’. Deze post is niet verder naar begrotingsposten gespecificeerd,
maar komt wel in de diverse begrotingsposten tot uiting in een lagere realisatie van
kosten.

2) Diverse lasten
Het saldo op de diverse lasten betreft voornamelijk het negatieve resultaat SSIB over
2023 voor een bedrag van ongeveer € 17.000 en de BTW-bijtelling voor privégebruik van
de bedrijfsauto's voor een bedrag van afgerond € 14.000.




                                                                                   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Programmaverantwoording
In dit hoofdstuk wordt per onderdeel toegelicht wat de OMWB heeft gerealiseerd in
relatie tot de begroting. Aan het einde van ieder deelprogramma staan de baten vermeld.
De programmalasten worden op totaalniveau verantwoord; hiervoor verwijzen we u naar
de paragraaf 'Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2023'.

Basistaken, verzoektaken en collectieve taken
In de gemeenschappelijke regeling hebben de deelnemers afgesproken dat in de P&C-
cyclus onderscheid gemaakt wordt tussen basis- en verzoektaken. De OMWB werkt met
vier deelprogramma’s: basistaken (programma 1), verzoektaken (programma 2),
collectieve taken (programma 3) en de overige exploitatielasten en -baten (programma
4). Programma 1 en 2 worden in de volgende paragrafen inhoudelijk toegelicht.
Programma 3 kent een afzonderlijke inhoudelijke verantwoordingscyclus met
bijbehorende documenten. In programma 4 zijn de werkzaamheden ondergebracht die
buiten voorgaande programma’s vallen. Het gaat hierbij om de levering van producten en
diensten aan zowel deelnemers als niet-deelnemers. De inhoudelijke verantwoording van
programma 4 vindt tegelijkertijd met het leveren van de dienst of het product plaats en
is daardoor niet opgenomen in dit hoofdstuk.


Programmadeel 1: Vergunningverlening, toezicht en
handhaving (basistaken)
Programmadeel 1 bestaat uit de wettelijke taken op het terrein van milieu, de
zogenaamde VTH-milieutaken. In opdracht van bevoegde gezagslichamen voert de
OMWB voor de deelnemers de volgende taken uit:

   •   Vergunningverlening op het gebied van milieu (agrarisch, procesindustrie, afval,
       horeca, en asbest(melding));
   •   toezicht op het gebied van milieu (agrarisch, procesindustrie, afval, horeca,
       Seveso en asbest);
   •   klachtenbehandeling en repressieve handhaving (agrarisch, procesindustrie, afval,
       horeca, evenementen en Seveso);
   •   niet-inrichtinggebonden taken: asbest-, bodem- en ketengericht milieutoezicht;
   •   energiecontroles en beoordelingen.

Net als andere jaren vormden in 2023 de werkprogramma’s van gemeenten en provincie
en de afspraken met de andere Brabantse omgevingsdiensten het uitgangspunt van het
‘gelijke speelveld’. De afspraken voor de landelijke uitvoering van Seveso- en VTH-taken
van de gezamenlijke Seveso-omgevingsdiensten vormen de basis voor dit
programmadeel.


Ontwikkelingen van invloed op de resultaten
Vergunningverlening
De instroom van vergunningaanvragen is eind 2023 toegenomen. Oorzaken hiervan
waren het Provinciaal beleid en de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari
2024. De verwerking en de doorlooptijden van de vergunningen stonden onder druk,
mede door krapte op de arbeidsmarkt. Het was moeilijk en soms onmogelijk om
bepaalde functies in te vullen door mensen met de juiste kennis en ervaring. Het
aannemen van minder ervaren mensen vroeg om extra inwerktijd en dat ging ten kosten
van de productie.




                                                                                      12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>Vergunningverlening Agrarisch
Inmiddels is de hausse aan vergunningaanvragen voor veehouderijen ten gevolge van
provinciaal beleid gekomen. Vlak voor 1 oktober 2023 zijn ongeveer zestig aanvragen en
meldingen ingediend. Dit ondanks de onduidelijkheid over de toepasbaarheid van
emissiearme stalsystemen door jurisprudentie, het rapport van Wageningen University &
Research (WUR) over de systematiek van de Regeling ammoniak en veehouderij (RAV),
de kamerbrief van minister Van der Wal en aanvullende onderzoeken van de WUR over
onzekerheden in emissies uit emissiearme stalsystemen. Debet hieraan is de door het
provinciaal bestuur opgelegde deadline voor het voldoen aan stengere eisen met
betrekking tot emissiearme stalsystemen van 1 juli 2024. Aanvragen ingediend voor 1
oktober 2023 zullen voor natuur behandeld worden volgens de toen geldende emissie-
eisen en zullen coulant behandeld worden in het kader van toezicht en handhaving. Door
het stikstofvraagstuk, de wijzigingen in beleid en regelgeving en de relatie met
vergunningen in het kader van de Wet natuurbescherming is de complexiteit van
procedures toegenomen. Dit vraagt om extra capaciteit en deskundigheid. Daarnaast zijn
eind 2023 nog meerdere aanvragen ingediend om daarmee nog onder het regime van de
Wabo te vallen. Tegelijkertijd ligt de Wnb-vergunningverlening door de provincie
nagenoeg stil in afwachting van een handreiking van het Rijk over het toetsen van een
Passende Beoordeling voor emissiearme stalsystemen. Het Rijk heeft inmiddels nieuwe
beëindigingsregelingen opengesteld. Dit zal vermoedelijk leiden tot het stoppen van een
aantal bedrijven met bijbehorende intrekkingsprocedures.

Vergunningverlening Afvalverwerking
In 2023 is de werkdruk bij vergunningverlening voor afvalwerkende bedrijven nog steeds
erg hoog. Deels door ziekteverzuim, maar ook door het niet kunnen invullen van een
openstaande vacature. Begeleiding van nieuwe instroom van collega's draagt in eerste
instantie niet bij aan een verlaging van de werkdruk. Ook de aanloop naar de
Omgevingswet en nieuwe vraagstukken vanuit de circulaire economie zijn items die
drukken op de output van het cluster afval. Op juridisch vlak wordt een flink beroep
gedaan op de juristen om te anticiperen op de aankomende wijzigingen vanuit de
Omgevingswet. De extra inspanning om brandbaar afval op stortplaats De Spinder in
Tilburg te bufferen, als gevolg van de brand bij AVR, wordt zeer gewaardeerd vanuit de
gemeente Den Haag, maar zorgt ook voor 'verdringing' van werkzaamheden. Daarnaast
vraagt de mestvergister op De Spinder veel extra inspanning, vanwege het verzet vanuit
onder andere de gemeente Tilburg en de Brabantse Milieu Federatie. Dit duurt ook in
2024 nog voort.

Circulaire economie
 De transitie naar een circulaire economie (CE) vereist een omschakeling van een lineaire
naar een circulaire keten voor grond- en afvalstoffen. Dit betekent dat hoogwaardiger
moet worden omgaan met grond- en afvalstoffen, wat gevolgen heeft voor bedrijven die
hun bedrijfsvoering en vaak ook hun vergunningen moeten aanpassen. Dit raakt direct
aan de kerntaak van de dienst.

Vergunningverlening bodem en gesloten bodemenergiesystemen (gBES)
In 2023 bleef de vraag naar vergunningverlening voor bodemsaneringen onder de Wet
bodembescherming (Wbb) in de provincie Noord-Brabant en de gemeenten Tilburg en
Breda groot. Vooral in de laatste weken van het jaar, voorafgaand aan de
inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024, ontving de OMWB een
behoorlijk aantal meldingen. Dit kwam voort uit de dieptebeperkingen die in 2024 van
kracht worden. Initiatiefnemers probeerden, door hun melding voor 1 januari 2024 in te
dienen, deze beperking te omzeilen. Veel van deze meldingen waren onvolledig
ingediend, dit leidt ertoe dat we vaak om aanvullende gegevens moeten vragen, wat
waarschijnlijk zal resulteren in een langere beoordelingstijd.

Bovendien merken we een toename in het aantal complexere meldingen, waarbij
meerdere systemen tegelijk worden aangemeld. We behandelen deze meldingen voor 24

                                                                                      13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>van de 25 gemeenten in ons werkgebied en registreren de systemen in het Landelijk
Grondwater Register. Daarnaast hebben we namens de gemeenten meer dan
driehonderd vragen over gBES-systemen beantwoord.

Vergunningverlening Seveso-bedrijven (voorheen Brzo-bedrijven)
In 2023 is er een aanzienlijk aantal aanvragen voor revisievergunningen ingediend, deels
als voorbereiding op de Omgevingswet die op 1 januari 2024 in werking treedt. Het
aantal uitgevoerde uitgebreide procedures kwam overeen met de jaarprognose, wat
betekent dat een groeiend aantal bedrijven nu beschikt over volledig geactualiseerde
vergunningen. Voor de meest complexe Seveso-bedrijven vond periodiek overleg plaats
om relevante bedrijfsontwikkelingen en wet- en regelgeving te bespreken.

Hoewel de programmatische aanpak is gevolgd, konden door de reguliere stroom aan
vergunningaanvragen niet alle geplande actualisatietoetsen in 2023 worden uitgevoerd.

De OMWB werkte, net als in 2022, mee aan het project Altijd Actuele Digitale Vergunning
(AADV) van de provincie Zuid-Holland, dat bestaat uit verschillende deelprojecten. In
2023 droeg de OMWB actief bij aan de projecten over kwaliteitsrichtlijnen voor
(juridische) normen in vergunningvoorschriften, de doorontwikkeling van de Digitale
Toepassing AADV, de ontwikkeling van een robuuste vergunning en de Altijd Actuele
Digitale Aanvraag. Daarnaast kreeg de dienst toegang tot de testomgeving van DigiV,
het Digitale Voorschriftenregister.

De Omgevingswet omvat nu het instrument voor Financiële zekerheidstelling. Voor de
implementatie hiervan nam de OMWB deel aan de werkgroep van de zes Seveso-
omgevingsdiensten en zal de dienst aansluiten bij de landelijke pilot van het
Interprovinciaal Overleg (IPO) in 2024.

Toezicht en handhaving
De werkprogramma's voor Toezicht zijn niet volledig gehaald. Oorzaken hiervan liggen in
het niet tijdig kunnen vervullen van de vacatures en de extra inwerktijd die het heeft
gekost om onervaren medewerkers op te leiden (door onze ervaren medewerkers). Met
deze investering zetten we in op het volledig verwezenlijken van de werkprogramma's in
2024.

Toezicht Brzo-bedrijven
De periodieke inspecties zijn volgens het toezichtprogramma 2023 uitgevoerd, het aantal
onaangekondigde inspecties bleef daarbij echter iets achter op de planning. De details
hiervan en de inhoudelijke rapportage zijn te vinden in het Brzo-jaarverslag 2023.

Risicorelevante bedrijven (RRB)
Binnen de provincie Noord-Brabant houden de drie Brabantse omgevingsdiensten, drie
veiligheidsregio's en drie waterschappen toezicht op ongeveer 245 zogenoemde
risicorelevante bedrijven (RRB). Deze bedrijven vallen niet onder het Besluit risico’s
zware ongevallen (Brzo) maar kunnen wel veiligheidsrisico’s met zich meebrengen. De
selectie van deze bedrijven is gebaseerd op vooraf bestuurlijk vastgestelde Brabantbrede
criteria. Om het toezicht effectief te organiseren, hebben de negen betrokken diensten
een gezamenlijke interventiestrategie ontwikkeld, gericht op preventie en effectief
toezicht, met behoud van de regionale identiteit. Deze strategie omvat een verschuiving
naar risicogericht en doelgericht toezicht, het bevorderen van een proactieve
bedrijfscultuur die gericht is op het voorkomen van problemen en overtredingen en het
stimuleren van risicobeheersing door bedrijven zelf.

Voor de uitvoering van deze strategie worden specifieke instrumenten ingezet, zoals een
vragenlijst/ selfassessment voor het beoordelen van risicobeheersing, een normenkader

                                                                                      14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>voor het indelen van bedrijven op basis van hun naleefgedrag en een basisprocedure
voor het uitvoeren van beoordelingen. In 2023 is deze gezamenlijke interventiestrategie
bij ongeveer 75 van de 125 RRB's toegepast, waarbij zowel gemeentelijke als provinciale
bedrijven zijn beoordeeld op hun (naleef)managementsysteem, met classificaties
variërend van onvoldoende tot zeer goed. Bij 23 van deze bedrijven wordt het
(naleef)managementsysteem geclassificeerd als 'zeer goed' tot 'goed' en bij twaalf
bedrijven als 'onvoldoende' tot 'matig'. Bij bedrijven met een lagere score zal het toezicht
het volgend jaar intensiever zijn, gebaseerd op een risicogerichte aanpak, met periodieke
toetsing om veranderingen in naleefgedrag te monitoren.

Voor de overige RRB's is het toezicht ook risicogericht ingevuld, met reguliere,
onaangekondigde of aspectcontroles, gebaseerd op thema's of speerpunten gerelateerd
aan de omgevingsvergunning of het activiteitenbesluit.

Branche agrarisch - veehouderij
In het eerste kwartaal van 2024 lanceert de OMWB het 'Dashboard veehouderij' voor zijn
opdrachtgevers. Dit dashboard biedt een gedetailleerd overzicht van de resultaten van
toezichtsactiviteiten bij veehouderijbedrijven. Elke opdrachtgever krijgt toegang tot de
specifieke data voor zijn of haar gemeente, inclusief de mogelijkheid om deze te
vergelijken met andere gemeenten door middel van benchmarking. Bij de oplevering van
het dashboard wordt ook een handleiding verstrekt die de context en instructies voor het
gebruik ervan bevat.

Via dit dashboard kunnen gemeenten real-time de voortgang en de resultaten van het
toezicht op veehouderijen volgen. Dit omvat het aantal uitgevoerde controles ten
opzichte van het geplande totaal, het naleefpercentage, scores volgens de Landelijke
Handhavingstrategie Omgevingsrecht (LHSO), gedetailleerde informatie over eventuele
overtredingen en aanvullende statistieken en geografische data. Deze laatste biedt een
kaartweergave met filters, waarmee inzicht wordt verkregen in de geografische spreiding
en specifieke kenmerken van de veehouderijen binnen de jurisdictie van de gemeente.

Toezicht glastuinbouw
Het werkgebied van de OMWB kent ruim vierhonderd glastuinbedrijven. De teelt van
deze bedrijven is vooral gericht op groenten, fruit en potplanten. In 2023 controleerde de
OMWB 125 bedrijven integraal binnen deze branche.

In 2023 is het toezicht bij glastuinbouw bedrijven verder geprofessionaliseerd en is
overgestapt naar een efficiëntere wijze van zowel uitvoering van het toezicht als het
verzamelen van data. Het verzamelen en analyseren van de opgehaalde data geeft
inzicht in de milieurisico’s per bedrijf, het aantal overtredingen en de aard van de
overtredingen. De verkregen inzichten dragen bij aan een meer risicogerichte uitvoering
van de VTH- taken en de mogelijkheid om gericht interventies in te zetten.

Gemeentelijke afvalbedrijven
In 2023 zijn de afvalbedrijven gericht bezocht op basis van risico-inschatting, waarbij
specifiek aandacht is besteed aan bedrijven die achterblijven in naleving en aan
bedrijven die door gemeenten zijn aangedragen. Van de 141 afvalverwerkende bedrijven
die onder het bevoegd gezag van de colleges van B&W vallen, zijn 59 bedrijven
gecontroleerd. Bij deze controles zijn diverse overtredingen vastgesteld, variërend in
aard.

De groep achterblijvers omvat bedrijven uit verschillende subbranches, wat het moeilijk
maakt om een algemeen beeld te schetsen van hun naleefgedrag. Deze bedrijven blijven
de aandacht vragen vanwege diverse kwesties zoals incorrecte meldingen van
afvalstoffen, onjuiste opslag van afval, en het accepteren van niet-vergunde



                                                                                         15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>afvalstromen. Deze bedrijven zijn niet actief bezig met het naleven van wet- en
regelgeving, wat het noodzakelijk maakt om de toezichtdruk hoog te houden.

De laatste jaren zijn toezichthouders voor het uitvoeren van diepgaand administratief
toezicht (DAT) opgeleid. In 2023 hebben we enkele DAT-onderzoeken gedaan bij
bedrijven. Dit betroffen bedrijven die zich verspreid over het werkgebied bezig houden
met het opruimen van milieu-incidenten zoals vervuild wegdek maar ook verschillende
bedrijven in de asbestbranche. Tijdens deze onderzoeken zijn diverse overtredingen
geconstateerd. Bij de incidentenbedrijven gaat het bijvoorbeeld om het onjuist verwerken
van afval of het afgeven van afval aan bedrijven zonder de juiste vergunning. Bij
bedrijven in de asbestbranche gaat het melden van ingenomen asbest vaak mis. Gezien
de opgeleverde resultaten gaan we ook in 2024 verder met DAT-onderzoeken bij
geselecteerde bedrijven.

Daarnaast hebben we in 2023 een uitvraag gedaan om illegale inzamelaars van
afvalstoffen in beeld te krijgen. Hierop volgden behoorlijk wat reacties. We hebben ook
digitaal onderzoek en waarnemingen in de regio gedaan. Deze informatie wordt nu
verwerkt en waar nodig vinden in 2024 controles plaats bij deze locaties. Wellicht samen
met de politie en/ of gemeente.

Vuurwerkverkoop
De OMWB hield ook in 2023 weer toezicht bij de vuurwerkverkooppunten en
opslagplekken van vuurwerk. Dit toezicht vond plaats op basis van de voorschriften uit
het Vuurwerkbesluit en tegelijkertijd met een doorkijk naar de regels uit het Besluit
Activiteiten Leefomgeving onder de Omgevingswet. In 2023 jaar constateerden we
minder overtredingen dan in 2022. De controles werden in twee fasen uitgevoerd: de
voorcontroles in oktober en november, gericht op keuringen en certificaten, en de
controles tijdens de verkoopdagen, met aandacht voor gedrag, houding en de correcte
opslag van het vuurwerk. Binnen het werkgebied van de OMWB is een trend waar te
nemen waarin steeds meer ondernemers stoppen met de verkoop en opslag van
consumentenvuurwerk. Dit leidt mogelijk tot meer drukte bij de nog bestaande
verkooppunten.

Metaalbedrijven
De OMWB ging in 2023 verder met het project 'Metaal' waarbij binnen het werkgebied
van de OMWB ongeveer achthonderd inrichtingen worden gecontroleerd. In 2023 zijn
184 metaalbedrijven geselecteerd, verdeeld onder alle deelnemende gemeenten.
Toezichthouders hebben bij deze bedrijven een fysieke integrale milieucontrole
uitgevoerd. Dit betreffen bedrijven met activiteiten als het smeden, stralen, coaten of
lassen van metalen. Het doel van het project is om informatie te verzamelen om gericht
te kunnen programmeren of interventies te plegen op veelvoorkomende overtredingen.

Rubber en kunststof
De rubber- en kunststofbranche is in 2021 en 2022 projectmatig aangepakt. In 2023 is
deze branche in het reguliere programma opgenomen zonder projectmatige aanpak. De
bedrijven die in de uitvoeringsprogramma's waren opgenomen ondergingen een integrale
milieucontrole. De branche wordt in de toekomst via de risicobenadering van het
Gedifferentieerd Uitvoeringsprogramma Kwaliteit (GUK) opgepakt.

LPG-tankstations
De OMWB heeft de branche LPG-tankstations sinds 2021 ondergebracht in een
meerjarenprogramma dat wordt overgenomen in de jaarlijkse, gemeentelijke
uitvoeringsprogramma’s. Het programma schrijft voor dat een LPG-tankstation om de
twee jaar wordt gecontroleerd. Hierbij wordt afgewisseld tussen een fysieke integrale
controle en een verkorte administratieve controle op alleen het LPG-aspect. Het gehele



                                                                                         16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>tankstation wordt dus eenmaal in de vier jaar geheel integraal gecontroleerd. Elk jaar
wordt op deze wijze de helft van alle LPG-tankstations gecontroleerd.

Advies en toezicht water
Het afvalwater dat bedrijven lozen kan soms tot ingrijpende schade aan de riolering
leiden. Wanneer dat niet tijdig gesignaleerd wordt, bestaat het risico dat een deel van de
riolering al op de helft van haar levensduur vervangen moet worden. In 2023 voerde de
OMWB voor zes gemeenten daarom afvalwatermonitoring uit. Dit houdt in dat de OMWB
onder andere afvalwater bemonstert bij bedrijven en beoordeelt of de kwaliteit binnen de
in wet- en regelgeving gestelde normen valt. Regelmatig blijkt dat dit niet het geval is en
dat bij bedrijven de zuiveringstechnische voorzieningen niet op orde zijn. De resultaten
leveren veel informatie op en geven vaak aanleiding voor een vervolgtraject. Het
opstellen van het afvalwatermonitoringsprogramma en vervolgtrajecten gebeurt in nauw
overleg met de rioolbeheerders van de gemeenten die hieraan deelnemen.

Toezicht bodem
De OMWB houdt voor gemeenten toezicht op het toepassen van grond- en bouwstoffen
overeenkomstig het Besluit bodemkwaliteit (Bbk). De verplichte meldingen worden
beoordeeld en risicogericht gecontroleerd. Verder vinden er vrije veldcontroles plaats op
toepassingen van grond- en bouwstoffen die niet gemeld zijn. De OMWB let met name op
nuttige toepassing van de grond en de milieuhygiënische kwaliteit hiervan. Ook ziet de
OMWB er op toe dat bouwstoffen voldoen aan het Bbk en de kwaliteit en functie van de
ontvangende bodem. Daarnaast moet zijn voldaan aan de gemeentelijke
bodembeheernota. Het aantal meldingen bedroeg in 2023 ongeveer twaalfhonderd.
Verder vonden in totaal ongeveer driehonderd controles plaats op de naleving van het
Bbk.

Actueel is de nieuwe Nota bodembeheer. Deze is door de meeste gemeenten vastgesteld.
Er volgt nog een actualisatie van de overige bodemkwaliteitskaarten.

Voor toezicht op de Wet bodembescherming is voor de provincie bij 161 saneringen
risicogericht toezicht uitgevoerd. Voor de gemeenten Breda en de gemeente Tilburg
respectievelijk 35 en 72 keer.


Handhaving en klachten
Handhaving
Ondanks het feit dat de COVID-19-crisis achter ons ligt, is de nasleep hiervan nog
duidelijk merkbaar. Tijdens repressieve trajecten is een zekere mate van
terughoudendheid te zien wanneer het gaat over het doen van investeringen of
aanpassingen na geconstateerde overtredingen. Met name de kleinere bedrijven gaan
gebukt onder de hoge kosten, lage(re) inkomsten, onzekerheid over de toekomst en de
hoge energieprijzen. Dwangsommen kunnen nog steeds de doodsteek zijn voor
eenmanszaken en kleinere ondernemingen. Zodra ondernemers aanpassingen willen
doen, worden zij geconfronteerd met hoge kosten van materialen en lange levertijden
omdat materialen niet voorradig zijn.

Verplichte keuringen van stookinstallaties kennen een zeer lange wachttijd bij erkende
installateurs. In deze gevallen kiest de OMWB voor het informeel verlengen van de
termijn zodat de ondernemer de tijd krijgt om de overtredingen op te heffen. In het
geval van zo’n informele termijnverlenging vindt zorgvuldige afweging en afstemming
plaats tussen handhaving, juristen en gemeenten.

Naast bovenstaande factoren speelt de komst van de Omgevingswet een grote rol als het
gaat om langer lopende handhavingstrajecten. Dit geldt met name bij overtredingen of
het doen van de benodigde aanpassingen die in de wetgeving van 2023 gelden en bij de

                                                                                         17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>invoering van de Omgevingswet komen te vervallen, of waarbij kan worden
teruggevallen op bijvoorbeeld het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). In dit soort
gevallen wordt altijd gekeken of er kan worden geanticipeerd op de Omgevingswet, zodat
bedrijven niet onnodig kosten hoeven te maken.

Klachten
Het totaal aantal klachten en meldingen (provinciaal en gemeentelijk samen) in 2023 is
wat lager dan over 2022. Onderstaande grafiek is een weergave van het totaal aantal
klachten en meldingen per jaar, gedurende de laatste vijf jaar.




Onderstaande grafiek geeft een weergave van het aantal klachten en meldingen per
categorie over 2023.




In 2023 is in vergelijking met 2022 het aantal klachten per categorie afgenomen. Het
grootste verschil (ca. 15%) is terug te zien in de categorie “Ik ruik…”. Dit komt
voornamelijk doordat er over twee bedrijven minder geurklachten zijn ontvangen dan in
2022.

Het aantal klachten dat anoniem is ingediend, 1.231 klachten in 2023, is iets hoger dan
in 2022 (1.182 klachten). We proberen melders te bewegen om niet anoniem te melden.
Dit omdat we anonieme klachten alleen risicogericht, dus bij een (dreigende)
milieugevaarlijke situatie (bijvoorbeeld bij een (grote) lekkage van een gevaarlijke stof)


                                                                                        18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>in behandeling nemen. Dit betekent in de praktijk dat we het merendeel van de
anonieme milieuklachten niet (direct) behandelen.

Eind 2023 zijn de (4) omgevingsdiensten van Brabant en Zeeland overgestapt naar een
ander klachtensysteem, de MilieuKlachtenApplicatie (MKA). Ook is in 2023 een begin
gemaakt met het bouwen van een nieuwe website: www.milieuklachtencentrale.nl. In
2024 wordt deze website gevuld met informatie omtrent de werkzaamheden van de
Omgevingsdiensten bij de verschillende soorten overlast. Dit ter informatie voor de
leefomgeving.


Niet-inrichting gebonden taken
Asbest
Het afgelopen jaar was een voortzetting te zien van de bedrijfsmatig gemelde
asbestsaneringen (ongeveer 3.500) waarop risicogericht toezicht is uitgevoerd. De
OMWB ziet hier over het algemeen een goed naleefgedrag bij de gecertificeerde
bedrijven. Zogenaamde achterblijvers en notoire overtreders worden steeds meer in
gezamenlijkheid met andere omgevingsdiensten en ketenpartners benaderd in
combinatie met nieuwe toezichtstrategieën.

Afgelopen jaar hebben meer gemeenten de particuliere asbesttaak ondergebracht bij de
OMWB. Het naleefgedrag van deze doelgroep binnen het asbestwerkveld laat door
financiële motieven en door onbekendheid met de regels een aanzienlijk slechter
naleefgedrag zien dan de gecertificeerde asbestverwijderingsbedrijven. Om dit te
verbeteren is extra geïnvesteerd in toezicht en preventie en is het instrumentarium
uitgebreid.

De stijgende trend met betrekking tot verzoektaken die binnen het werkprogramma
worden behandeld, heeft zich doorgezet. We zien ook dat we meer andere typen
verzoektaken krijgen zoals de nazorg bij incidenten en het geven van (beleids)advies,
bijvoorbeeld over saneringsinitiatieven vanuit een gemeente. Uit de verzoektaken en uit
analyses is weer gebleken dat er nog vele asbestsaneringen illegaal dan wel ondeskundig
worden uitgevoerd. Om dit te beperken is nog meer ingezet op preventie door
bijvoorbeeld het geven van voorlichting door middel van de 'asbesttelefoon' en hebben
we vooral geïnvesteerd in het delen van de inzichten en kennis met de gemeenten om
met elkaar tot nieuwe effectieve aanpakken te komen.

Totaalsloop
In 2023 werden voor vijftien gemeenten de meldingen totaalsloop behandeld en werd
risicogericht toezicht gehouden op de uitvoering daarvan. In december constateerden we
een verdubbeling van het aantal ingediende sloopmeldingen, waarschijnlijk vanwege de
aanstaande inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 en eventuele
onzekerheden die gepaard zouden gaan met deze nieuwe wet. Meer dan de helft van die
meldingen was overigens van discutabele kwaliteit, waardoor nieuwe sloopmeldingen
onder de Omgevingswet hiervoor alsnog plaats moeten vinden.

Bouwen
Het volume van de provinciale BRIKS (bouwen, reclame, inritten, kappen en slopen)-
taken, met als belangrijkste onderdeel bouwplantoetsing en bouwtoezicht, is dit jaar in
vergelijking met voorgaande jaren globaal gelijk gebleven. Door een bestaande
dienstovereenkomst met de ODZOB kon in nood op hen worden teruggevallen en
omgekeerd. Hier is een enkele keer gebruik van gemaakt voor constructieve aspecten,
omdat de OMWB slechts één constructeur in dienst heeft en deze niet altijd beschikbaar
is. Door deze constructie wordt tevens de kwaliteit van het geleverde werk gewaarborgd
en voldaan aan de kwaliteitscriteria 2.2.



                                                                                     19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Ook enkele van onze gemeentelijke deelnemers namen bouwtaken van de OMWB af. Het
gaat dan om het onderdeel bouwen bij meervoudige vergunningaanvragen. Het volume
daarvan was echter eerder beperkt in omvang. De gemeente Zundert was daarop een
uitzondering. De bouwunit van de OMWB was in deze gemeente als casemanager en als
toezichthouder bouw betrokken bij een complexe (meerjarige) gebiedsontwikkeling.

In 2023 is het bouwtoezicht op bestaande bebouwing voortgezet. Daarbij is nagegaan of
alles nog voldoet aan de eerder afgegeven omgevingsvergunning (voor de activiteit
bouwen), ook met het oog op brandveiligheidsaspecten.

Totaalsloop
Het beoordelen van sloopmeldingen en het risicogericht toezicht op de uitvoering
daarvan werd voor vijftien gemeentes (en de provincie) uitgevoerd. Hoogstwaarschijnlijk
als gevolg van het in werking treden van de Omgevingswet per 1 januari 2024 zag de
bouwunit in december bijna een verdubbeling van het aantal ingediende sloopmeldingen.
Het merendeel echter van discutabele kwaliteit; beduidend meer dan gangbaar.

Energie
In opdracht van gemeenten en provincie heeft de OMWB toezicht uitgevoerd op de
energiebesparingsplicht en de informatieplicht energiebesparing. Daarbij is ook gebruik
gemaakt van extra toezichtcapaciteit die kosteloos door het Rijk beschikbaar is gesteld in
het kader van het programma Versterkte Uitvoering Energiebesparingsplicht. Dit
programma is eind 2023 afgesloten. In opdracht van een aantal gemeenten is toezicht
uitgevoerd op de energielabel C-verplichting die sinds 1 januari 2023 geldt voor
kantoren.

Op 1 juli 2023 is de wet- en regelgeving op het gebied van energie aangescherpt en
uitgebreid met nieuwe doelgroepen. Vergunningplichtige bedrijven en de glastuinbouw
vallen nu ook onder de energiebesparingsplicht. Ook geldt er een nieuwe
onderzoeksplicht voor bedrijven met een zeer hoog energiegebruik. Tevens is het
energietoezicht toegevoegd aan het basistakenpakket van de omgevingsdiensten. Deze
wijzigingen betekenen een taakverzwaring voor de OMWB. Om hieraan invulling te
kunnen geven ontvangen omgevingsdiensten sinds eind 2022 extra budget rechtstreeks
vanuit het Rijk. Dit zogeheten SPUK-budget is aanvullend op de budgetten van
gemeenten en provincie voor energietoezicht en is beschikbaar tot en met 2026. Om dit
budget te kunnen besteden zijn extra energietoezichthouders geworven. Deze werving
wordt in 2024 voortgezet.

De afstemming met andere omgevingsdiensten is in 2023 verder geïntensiveerd, zowel
op landelijk als op provinciaal niveau. Dit draagt bij aan een efficiënte uitvoering en een
uniforme werkwijze.

In 2023 is opnieuw geïnvesteerd in dataopbouw en de ontwikkeling van dashboards om
deze data te ontsluiten. Als basis voor informatiegestuurd toezicht wordt steeds meer
informatie verzameld over het energieverbruik van bedrijven. Daardoor is de OMWB ook
steeds beter in staat om gemeenten en de provincie te informeren over de CO2-reductie
die met het energietoezicht gerealiseerd wordt.

Ketengericht milieutoezicht
In 2023 is het werkprogramma 'ketenaanpak' projectmatig uitgevoerd op de thema’s
afval, asbest en bodem. Tussentijds zijn gemeenten op de hoogte gehouden over de
voortgang door middel van een digitaal platform waarin ook de inhoudelijke resultaten
zijn opgenomen.

Door niet alleen het instrument (ketengericht) toezicht in te zetten maar ook te kiezen
voor preventieve maatregelen en beleidsadvies is er meer recht gedaan aan de

                                                                                          20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>benodigde aanpak om lastige milieuproblemen te verkleinen. Dit is gedaan aan de hand
van barrièremodellen.

Het jaar 2023 stond ook in het teken van het doorontwikkelen van het instrument
diepgaand administratief toezicht (DAT). Onder andere met de ondersteuning van een
forensisch accountant zijn diverse onderzoeken uitgevoerd met als resultaat een
overdracht aan de politie en eigen handhavingsinterventies.

Op het gebied van samenwerking is het in gezamenlijkheid optrekken met de ODBN en
ODZOB gecontinueerd en niet verder geïntensiveerd. De OMWB heeft zijn kennis en
ervaringen ter beschikking gesteld om tot een Brabantbreed fundament te komen waar
de samenwerking verder op kan worden gebouwd. De OMWB heeft ook verder
geïnvesteerd in de samenwerking met ketenpartners met als resultaat dat naast de
Politie, de Nederlandse Arbeidsinspectie, de inspectie Leefomgeving en Transport nu ook
met de DCMR en ODZHZ wordt afgestemd over samenwerkingskansen en analyses
worden gedeeld ten einde een effectieve aanpak te realiseren.

De omzet op programmadeel 1 bedroeg over 2023 € 22.572.000 (begroot €
24.166.000). De kosten worden niet verbijzonderd naar programma; deze worden op
totaalniveau verantwoord.

Programmadeel 2: Adviezen en projecten
In programmadeel 2 brengen deelnemers aan de hand van het werkprogramma de
adviestaken op het terrein van milieu en overige taken uit het omgevingsrecht in. Deze
zogeheten verzoektaken omvatten (milieu)metingen, adviezen en projecten op het
gebied van bijvoorbeeld Brzo, geluid, bodem, (afval)water, lucht, vergunningverlening
(niet-basistaken), toezicht (niet-basistaken), asbest (niet-basistaken), ruimtelijke
planvormingsprocessen, externe veiligheid, duurzaamheid en omgevingsbeleid. Deze
taken hebben vaak een wettelijke grondslag of zijn onderdeel van beleidsambities.

De werkprogramma’s zijn indicaties van het volume van deze taken. Incidentele
verzoektaken kunnen van jaar tot jaar verschillen. Deelnemers hebben in hun
werkprogramma’s vaak enkele niet nader gespecificeerde budgetten opgenomen, waar in
de loop van het jaar opdrachten voor worden verstrekt. De realisatie van de gegeven
opdrachten in 2023 wordt per deelnemer in de (derde) termijnverantwoording
teruggekoppeld.


Ontwikkelingen van invloed op de resultaten
Advies Ruimtelijke Ordening (RO)
Een gestage groei is er bij het product advisering Ruimtelijke Ordening en Milieu.
Gemeenten doen steeds vaker een beroep op de OMWB om bijstand en (milieu)
advisering bij het opstellen en beoordelen van ruimtelijke plannen. Enerzijds komt dit
door de gebiedskennis van gemeenten die de RO-adviseurs hebben opgebouwd, met
daarbij steeds meer ondersteuning van OMWB-data. Anderzijds heeft de OMWB de
laatste jaren geïnvesteerd in de relatie met gemeenten, die op hun beurt een
oplossingsgerichte werkwijze en korte lijnen met de RO-ambtenaren waarderen.
Belangrijke marktomstandigheden die leiden tot de toenemende vraag zijn de invoering
van de Omgevingswet, de complexiteit van milieu- en gezondheidsthema’s in relatie tot
RO, de relatief nieuwe behoefte aan ecologisch advies en de woningbouwopgave die veel
gemeenten hebben.




                                                                                         21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Advies Externe Veiligheid
Met de komst van de Omgevingswet verandert de benadering van Externe Veiligheid. De
huidige beleidsvisies Externe Veiligheid van gemeenten kunnen niet meer gebruikt
worden. In 2023 is de OMWB begonnen met het opstellen van een Concept programma
Externe Veiligheid als basis voor een nieuw beleid Externe Veiligheid. Dit nieuwe beleid
kunnen gemeenten uiteindelijk in het Omgevingsplan opnemen in de vorm van regels. Bij
een paar gemeenten heeft de OMWB dit concept besproken en zijn we aan de slag
gegaan het beleid specifiek voor die gemeente te maken.

Ook de Standaard verantwoording van het groepsrisico die bij veel gemeenten werd
gebruikt is vernieuwd. De input van de Veiligheidsregio moet hierin nog meegenomen
worden. Om die reden zal dit traject doorlopen in 2024.

In het Register Externe Veiligheidsrisico's (REV) zijn stappen gemaakt zoals het
aanvullen van relevante data en het beheer van geactualiseerde vergunningen. Het
Ministerie van I&W heeft omgevingsdiensten opdracht gegeven om herberekeningen uit
te laten voeren vanwege een nieuwe rekenmethodiek. Door deze herberekeningen
kunnen de aandachtsgebieden ten opzichte van de berekeningen uit 2020 wijzigen.
Wanneer alle berekeningen zijn uitgevoerd worden deze in het REV geplaatst. De
opdracht is in 2023 gestart en zal doorlopen tot oktober 2024.


Metingen en onderzoek
Bodem
Advies
Over het jaar 2023 zijn er ruim duizend bodemzaken behandeld; het gaat hier om advies
(intern en extern) en het beoordelen van bodemonderzoeken. De adviezen en
beoordelingen betreffen ruimtelijke ordening, omgevingsvergunning aspect bouwen,
omgevingsvergunning aspect milieu en meldingen in het kader van het Activiteitenbesluit
milieubeheer en het Besluit lozen buiten inrichtingen. Ook beoordeelden we
bodemonderzoeken in het kader van provinciale en gemeentelijke grondtransacties,
herontwikkeling en civieltechnische werken. Tevens behoorde het milieukundig
begeleiden en coördineren van gemeentelijke bodemsaneringsprojecten tot die
bodemzaken.

Eind 2022 is gestart met de 2e fase voor het herzien van de Nota Bodembeheer (NBB);
deze liep door in 2023. In deze fase zijn de volgende zeven onderwerpen uitgewerkt,
waarvoor aanvullende beleidsregels voor de bodem en ondergrond in het kader van de
Omgevingswet kunnen worden vastgesteld:
1. Asbest en gevoelige bodemfunctie
2. Asbestdaken: bodemonderzoek voorafgaand aan sloop i.p.v. na sloop
3. Omgaan met nulsituatie-onderzoek bij start bedrijfsactiviteit
4. Geldigheidsduur van een bodemonderzoek omgevingsvergunning onderdeel bouwen
5. Invasieve exoten (bv. Aziatische duizendknoop) in de grond
6. Bodemenergiesystemen
7. Staalslakken en gestabiliseerd zand

Het onderwerp Staalslakken en gestabiliseerd zand bleek niet geschikt om beleidsregels
voor op te stellen. De overige zes onderwerpen zijn uitgewerkt en aangeboden aan de 24
deelnemende gemeenten. Deze onderwerpen kunnen eventueel te zijner tijd worden
opgenomen in het definitieve omgevingsplan van de gemeenten.

In 2023 is gestart met het updaten van de bodemkwaliteitskaart. Dit is regionaal
opgepakt voor 21 gemeenten. Deze update is noodzakelijk omdat de geldigheid van de



                                                                                     22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>bodemkwaliteitskaart reeds is verlopen of binnenkort zal verlopen. In 2024 zal de
bodemkwaliteitskaart zijn geactualiseerd.

Onderzoek
Tevens zijn in 2023 werkzaamheden uitgevoerd met betrekking tot het uitvoeren en
begeleiden van bodemonderzoeken, verificatieonderzoeken, vooronderzoeken, onderzoek
knolcyperus en het bepalen van de kwaliteit van grondwater (provinciaal
grondwaterkwaliteits- en grondwaterstandsmeetnet, zwemwater, oppervlaktewater en
afvalwater) in heel Noord-Brabant, met name in opdracht van de provincie. Sinds 2022
worden werkzaamheden voor de ODZOB (dieptebepalingen, ontgrondingen met mobiele
boot) uitgevoerd. Daarnaast controleren we buiten ons werkgebied processtappen
(monstername) bij een aantal provinciale Seveso-(voorheen Brzo)bedrijven. Sporadisch
worden ook onderzoeken bij drugslocaties uitgevoerd.

Geluid
In 2023 zijn metingen uitgevoerd, is advies gegeven en zijn rapporten beoordeeld.
Hieronder worden enkele bijzondere zaken nader toegelicht.

Padel
Padel, een soort kruising tussen tennis en squash, is sterk in opkomst in Nederland.
Overal in Midden- en West-Brabant schieten padelbanen als paddenstoelen uit de grond.
Dat is niet alleen positief en dat merken we ook bij de OMWB. Zeker na alle aandacht in
de (landelijke) media is er veel meer aandacht voor het aspect geluid bij padel. In 2023
zijn er veel meldingen in het kader van het Activiteitenbesluit beoordeeld en zijn door
onze deelnemers vragen gesteld in het kader van het (al dan niet) aanpassen van
bestaande bestemmingsplannen ten behoeve van de aanleg van nieuwe banen.
Daarnaast komen er steeds meer vragen over het uitvoeren van geluidmetingen bij
padelbanen naar aanleiding van klachten. Het blijft een grote uitdaging om de door de
(tennis)verenigingen gewenste padelbanen te realiseren zonder dat dit hinder voor
omwonenden oplevert.

Warmtepompen
In het klimaatakkoord zijn CO2-reductie-doelstellingen opgenomen. De ambitie van het
akkoord is om alle woningen uiterlijk in 2050 'van het aardgas af' te halen. Dat betekent
dat er andere energiebronnen en apparaten nodig zijn voor de verwarming van onze
huizen en warm water. Er zijn verschillende scenario’s en verschillende technieken, maar
zeker is dat de warmtepomp een zeer prominente rol krijgt als opvolger van de cv-ketel
in onze huizen. Sinds april 2021 zijn in het Bouwbesluit geluidgrenswaarden opgenomen
voor nieuwe warmtepompen bij particulieren (bij bedrijven gelden de reguliere
grenswaarden zoals die zijn opgenomen in het Besluit kwaliteit leefomgeving en
bruidsschat). De normen voor warmtepompen (en airco's) gelden op de erfgrens met de
buren (bij appartementen gelden de normen op het raam of de deur van de buren). Bij
Team Metingen en Onderzoek (TMO) merken we dat het geluid als gevolg van (de
buitenunit van) de warmtepomp steeds vaker (en dus ook in 2023) vragen oproept.
Enerzijds doordat onze deelnemers steeds vaker vragen om geluidadvies bij de aanvraag
voor het plaatsen van een warmtepomp. Anderzijds omdat wij steeds vaker vragen
krijgen om het geluid van een warmtepomp te meten. Niet zelden leidt de komst van een
warmtepomp (of airco) tot een verstoorde relatie tussen buren en een een juridische
procedure (tot bij de rechtbank). Ook hiervoor worden de specialisten van TMO
ingeschakeld.

Windturbines
In het Klimaatakkoord is afgesproken dat er in 2030 moet tenminste 35 terawattuur
(TWh) duurzame elektriciteit geproduceerd worden. Windenergie is een belangrijke
energiebron om dit doel te halen.



                                                                                      23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>De provincie Noord-Brabant heeft als doelstelling 471 MW (in 2020) meegekregen. Op dit
moment staat er 429 MW opgesteld (met name in het OMWB-gebied). Windturbines
vormen (helaas) niet uitsluitend een bron van energie maar veroorzaken ook hinder. De
toename van het aantal windturbines (en de toename in omvang) zorgt voor meer
klachten met betrekking tot geluidhinder en slagschaduw. Voor de OMWB resulteert de
ontwikkeling van meer windturbines op land in een toename van het aantal
geluidmetingen en administratieve controles van nalevingsverslagen. Sinds de tweede
helft van 2023 en ook in 2024 worden geluidmetingen aan 28 turbines bij het windpark
A16 tussen Hazeldonk en Moerdijk uitgevoerd (conform toezichts- en
handhavingsstrategie windpark A16).

Omgevingswet en EU-richtlijn omgevingslawaai
In het kader van de EU-richtlijn moeten provincies en grote gemeentes (agglomeraties)
iedere vijf jaar geluidkaarten en actieplannen opstellen. In 2022 heeft de OMWB
geluidkaarten opgesteld voor de provincie Noord-Brabant (provinciale wegen) en de
gemeente Breda (gemeentelijke wegen, railverkeer en industrielawaai). In 2024 moeten
hierop volgend actieplannen worden opgesteld die aansluiten bij het ambitieniveau (lees:
plandrempel) die de gemeente Breda en provincie Noord-Brabant hebben vastgesteld. In
2023 zijn geen producties m.b.t. de EU-richtlijn omgevingslawaai opgesteld.

In het kader van de Omgevingswet (1 januari 2024) zijn gemeenten verplicht de
Basisgeluidemissie (Bge) van de gemeentelijke wegen vast te stellen. Medio 2028 moet
het Bge worden vastgesteld en aangeboden aan het CVGG (Centrale Voorziening Voor
Geluidgegevens). Dit nieuwe instrument moet ervoor zorgen dat er niet langer sprake
kan zijn van een onbegrensde groei van de geluidbelasting vanwege gemeentelijke
wegen. Tevens moeten voor alle wegen met een intensiteit van meer dan 2.500
motorvoertuigen per etmaal de bijbehorende geluidaandachtsgebieden worden bepaald
en vastgesteld. Ook wordt opnieuw gekeken naar de saneringsvoorraad (woningen die
onderhevig zijn aan een geluidbelasting van meer dan 70 dB vanwege wegverkeer). De
OMWB heeft afgelopen jaar middels een pilot (technische) ervaring opgedaan in het
opstellen van de Bge.

Voor de provincie treedt de systematiek van geluidproductieplafonds (GPP) voor
provinciale wegen in werking. De OMWB gaat in 2024 het operationele deel van dit
project verzorgen. Ook dit instrument moet een onbegrensde groei van de geluidemissie
en -immissie voorkomen. In beide trajecten (Bge en GPP) speelt TMO een
voortrekkersrol.

Handreiking Milieu & Bouwen in het omgevingsplan (onderdeel geluid en trillingen)
Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Voor het onderdeel geluid is
er veel veranderd met de komst van de Omgevingswet (en onderliggende besluiten en
regelingen). Deze veranderingen hebben betrekking o.a. op de normen voor bedrijven
(voorheen opgenomen in Omgevingsvergunningen op basis van de Wabo, het
Activiteitenbesluit milieubeheer en Wet geluidhinder), maar ook op de normen voor de
aanleg en beheer van infrastructuur en de normen voor de bouw van woningen en
andere geluidgevoelige bestemmingen. De normen uit de Wet geluidhinder, Wabo en
Activiteitenbesluit milieubeheer zijn, van rechtswege (via de bruidsschat) op 1 januari
2024 opgenomen in het tijdelijke deel van het omgevingsplan. De onder- en bovengrens
van de nieuwe normen staan in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en wijken (soms)
af van de oude normen.

De belangrijkste wijzigingen hebben betrekking op de normen voor bedrijven (straks:
Milieu Belastende Activiteiten). De landelijke normen uit het Activiteitenbesluit zijn
verdwenen. Gemeenten moeten zelf normen voor milieubelastende activiteiten gaan
stellen in de omgevingsplannen. In het Bkl is wel een voorstel gedaan voor minimale
eisen, maar in veel gevallen zullen deze te ruim of te krap blijken te zijn. Voor


                                                                                         24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>provinciale wegen treedt op 1 januari 2024 de systematiek van GeluidProductiePlafonds
(GPP) in werking; voor gemeentelijke wegen de BasisGeluidEmissie (Bge). Gemeenten
hebben hier tot medio 2028 de tijd om de Bge vast te stellen. Het omgevingsplan (nieuw
deel) moet uiterlijk op 1 januari 2032 door de gemeenteraad worden vastgesteld.

Het omzetten van de bestaande grenswaarden uit het Activiteitenbesluit naar de nieuwe
grenswaarden in het omgevingsplan kan niet altijd milieuneutraal plaatsvinden. Hoe
moet nu met het onderdeel geluid worden omgegaan in het omgevingsplan? Samen met
de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid is door de OMWB in 2022 een handreiking
opgesteld over geluid en geur in het omgevingsplan. Deze handreiking is in april 2023
geactualiseerd en uitgebreid naar maar liefst zeven thema’s:

   1.   Geluid door activiteiten (denk aan evenementen, windmolens)
   2.   Geluid door verkeer en industrie
   3.   Trillingen
   4.   Geur
   5.   Externe veiligheid (denk aan brand en explosies)
   6.   Bodem
   7.   Bouwen

Deze handreiking bestaat uit een analyse van de rijks- en provinciale regels en van de
bruidsschat. Op basis daarvan geeft deze handreiking aandachtspunten voor regels in het
nieuwe deel van het omgevingsplan.

Geluidsanering
In 2023 zijn nieuwe projecten ingediend bij het Bureau Sanering Verkeerslawaai van het
ministerie van I&W door zeven deelnemers. Voor alle deelnemers is de aangevraagde
voorbereidingssubsidie toegekend. Het gaat in totaal om ongeveer 1340 woningen
waarvan de geluidbelasting vanwege wegverkeerslawaai te hoog is en waarvoor een
saneringsprogramma zal worden opgesteld. De bijbehorende werkzaamheden voor de
uitvoering van de programma's zullen in meer of mindere mate worden uitgevoerd door
de OMWB. Deze werkzaamheden omvatten onder andere het kijken naar bron- en
overdrachtmaatregelen om de geluidbelasting op de woningen te verminderen. Als de
geluidbelasting nog steeds te hoog is, kunnen er maatregelen aan de woningen zelf
worden getroffen, mits de bewoners/eigenaren hieraan willen meewerken.


Lucht
Schone Lucht Akkoord (SLA)
De ondertekening van het Schone Lucht Akkoord (SLA) door provincie en diverse
deelnemende gemeenten speelde een belangrijke rol bij de keuzes en prioritering die we
vanuit vakgroep lucht hebben gemaakt.

Het terugdringen van overlast als gevolg van industriële geurhinder vraagt om een goede
definitie van aanvaardbare geurhinder in de leefomgeving. In 2022 is daar vanuit TMO op
ingezet in de vorm van overleg en advisering bij diverse lokale bevoegde gezagen. De
definitie van aanvaardbaarheid ontbreekt in veel gevallen. Daarnaast is de huidige
‘gereedschapskist’ (referentienorm voor geurmetingen) niet toereikend om adequaat aan
de wensen van de beleidmakers te voldoen. De OMWB heeft (samen met de ODRA, de
drie geurlaboratoria in Nederland en een statisticus van de WUR) een plan opgezet en
uitgevoerd om bij een tiental type industriële geurveroorzakers een onderzoek te doen
om de onzekerheid bij geuranalyses te verbeteren en daarmee de standaardmethoden te
verbeteren. Bij de uitwerking in 2023 is gebleken dat de methode voor hedonische
beoordelingen (NVN2818) sterk te kort schiet, en dat er geen aanvaardbare prestatie-
kenmerken kunnen worden vastgesteld waaruit een acceptabele spreiding/ onzekerheid
zou kunnen worden berekend. De NVN 2818 is derhalve eind 2023 ingetrokken als


                                                                                    25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>accrediteerbare standaard-methode! In veel provinciaal geurbeleid is de Hedonische
weging van geur echter een belangrijke stap om de juiste aanvaardbaarheid te definiëren
(in diverse provinciale geurbeleidsregelingen binnen landelijk en lokaal/gemeentelijk
geurbeleid). De definitie van aanvaardbare geurniveaus in omgevingsplannen wordt
hierdoor erg lastig.

Voor overlast van horecageur blijft het, naast de controles van deugdelijke
ontgeuringsinstallaties bij keukenafzuigingen, vrijwel onmogelijk om met geurmetingen
en modelberekeningen (van de gereinigde afgezogen lucht) de geurhinder in de directe
leefomgeving te kwantificeren. Het model is simpelweg niet geschikt voor korte
afstanden in een ‘volle’ omgeving, met bebouwingen en obstakels. Om toch uitspraak te
kunnen doen of een afblaas op de juiste manier is gesitueerd (vooral bij appartementen
boven horeca) heeft TMO een rookmachine aangeschaft om de pluimverspreiding
zichtbaar te maken van de afgezogen kookluchten en pragmatisch oplossingsgericht te
zoeken naar het terugdringen van overlast via verandering van de uitlaat. In veel
gevallen kan daarmee direct worden aangetoond hoe een geurpluim zich verspreidt en
daarmee pragmatisch aanpassingen worden voorgesteld om de overlast te verkleinen.

Er wordt intensiever toezicht gehouden bij inrichtingen die een eigen meetsysteem
hebben om de emissies te controleren (een zogenaamde AMS). In samenwerking met
toezicht zijn diverse provinciale inrichtingen vanuit het ‘meetbeleid lucht TMO’ (mede op
basis van de Electronische Milieu Jaarverslagen) onderworpen aan een kritische controle
(door een luchtspecialist) van de kwaliteitsborging van het meetsysteem. In 2023 zijn
tevens audits op locatie uitgevoerd over technische controles en beheer van het AMS en
borging conform de NEN-EN 14181. Dit leverde veel afwijkingen op die het bedrijf op
moet lossen. In 2024 zal deze intensivering zeker doorgaan en risicogericht worden
ingepast in het huidige (volle) werkprogramma bij de vakgroep lucht.

In 2023 is het aantal bijwoningen (audit op locatie) en controles van meetrapportages
van periodieke metingen door de vakgroep lucht enorm gestegen. Dit is onder andere
een gevolg van de ambitie vanuit het SLA om toezicht te intensiveren bij industriële
emissies. Afdeling toezicht en afdeling vergunningverlening sturen vanaf 2022 de
technische rapportages van emissiemetingen (door derden) meer gestructureerd door
naar vakgroep lucht ter controle op juistheid. Daarnaast is de wens om vaker een
bijwoning uit te voeren als het bedrijf een emissiemeting laat doen door hun eigen
adviseur of meetbureau. In veel gevallen is gebleken dat er afwijkingen worden
geconstateerd tijdens zo'n bijwoning door een luchtspecialist. Op basis van de
constateringen in voorgaande jaren is ons advies om dit zeker door te zetten in 2024,
waarbij extra focus komt te liggen bij de monitoringsplannen.

Voor het terugdringen van ZZS is in 2023 een beroep gedaan op de expertise van
luchtspecialisten. OMWB (vakgroep lucht) neemt deel in de landelijke werkgroep ZZS
(onder de NEN-commissie Emissiemetingen) om de beschikbare
(referentie)meetmethoden te inventariseren op basis van de groeiende stoffenlijst ZZS.
In 2023 zijn vele vermijdings- en reductieplannen ZZS (ingediend door de bedrijven)
beoordeeld. Er is een grote vraag ontstaan naar onder andere benzeen, PAK en dioxinen/
furanen metingen (bij onder meer asfalt-menginstallaties). Vanuit kwaliteits-coördinatie
TMO is daarom een scope-uitbreiding aangevraagd en in 2023 verwezenlijkt bij de Raad
voor Accreditatie om verrichtingen naar dioxinen en PAK’s in de toekomst uit te kunnen
voeren binnen de kwaliteitsborging van onze accreditatie als inspectie-instelling.

Controle tankstations met behulp van OGI-camera
TMO beschikt over een OGI-camera (Optical Gas Imaging). Met deze camera kunnen
(diffuse)emissies van vluchtige organische stoffen op een snelle manier worden
aangetoond. De OGI-techniek brengt de gaswolken visueel in beeld. De camera wordt
onder andere ingezet bij de petrochemische industrie en vergistingsinstallaties. In


                                                                                        26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>voorgaande jaren zijn met grote regelmaat lekkages vastgesteld en visueel gemaakt
waarvan in oorsprong verwacht werd dat daar weinig tot geen emissies van organische
dampen zouden (kunnen) optreden. Geurklachten kunnen een trigger zijn om vervolgens
een aanvullend onderzoek uit te voeren middels de OGI-camera. Hieruit is herhaaldelijk
bevestigd dat onvoorziene emissies vrijkwamen bij diverse milieubelastende activiteiten,
waar het bedrijf geen weet van had.

Naast het reduceren van veiligheidsrisico's brengt dit ook een extra (en relatief
makkelijk) te voorkomen belasting op het milieu en de leefomgeving met zich mee. Niet
alleen TMO leert van iedere constatering, maar ook de bedrijven waar we de metingen
uitvoeren. Het gaat immers naast de milieubelasting ook over de blootstelling van
dampen aan eigen personeel en andere bijkomende risico's (bijvoorbeeld
explosiegevaar). We zagen het afgelopen jaar de interesse voor de OGI-techniek dan ook
enorm toenemen. Bedrijven huren steeds vaker een externe partij in om zelf OGI-
onderzoeken uit te voeren. Dit resulteert in minder milieubelasting in combinatie met
minder geurklachten. Inzet van OGI is een zeer efficiënt middel gebleken om blijvende
geschiktheid van emissie reducerende technieken en overige apparatuur (flensen en
pakkingen) te controleren. Daarnaast geeft het invulling aan de controle van
monitoringsplannen (tussen de periodieke metingen door) ter bevestiging van een juiste
werking van reducerende technieken. De controle bij tankstations loopt in 2024 door bij
diverse gemeenten.

De omzet op programmadeel 2 bedroeg over 2023 € 10.376.000 (begroot €
11.713.000). De kosten worden niet verbijzonderd naar programma; deze worden op
totaalniveau verantwoord.


Programmadeel 3: Collectieve taken
Jaarlijks voert de OMWB het programma Collectieve taken uit. Het programma van 2023
heeft een omvang van € 1,8 miljoen. Het is een bestuurlijk vastgesteld programma dat
een efficiënte, effectieve en kwalitatief hoogwaardige uitvoering van de taken van de
OMWB ondersteunt. Een programma dat nadrukkelijk aansluit op de andere twee
programma’s - de basis- en de verzoektaken. Op deze manier speelt de OMWB in op
toekomstige ontwikkelingen op het gebied van VTH, zoals bijvoorbeeld de Omgevingswet
en risicogericht werken.

Het programma is tot stand gekomen in goed overleg met een ambtelijke werkgroep van
de deelnemers en vervolgens via het Ambtelijk Overleg (AO), het Dagelijks Bestuur (DB)
en uiteindelijk het Algemeen Bestuur (AB) vastgesteld. In 2018 is de OMWB gestart met
een projectmatige programma-aanpak. Projecten worden niet alleen binnen het gestelde
budget uitgevoerd, ook is er een duidelijke verbetering zichtbaar van de geboekte
resultaten. Hoewel we zeker nog verder kunnen verbeteren, heeft de professionalisering
van projectmanagement positief bijgedragen aan de uitvoering van het programma. Een
verantwoording van het programma wordt afzonderlijk aangeboden in het tweede
kwartaal van 2024.

De omzet op programmadeel 3 bedroeg over 2023 € 1.824.000 (begroot € 1.824.000).
De kosten worden niet verbijzonderd naar programma; deze worden op totaalniveau
verantwoord.




                                                                                      27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Programmadeel 4: Overige exploitatielasten en -baten
In programma 4 zijn de werkzaamheden ondergebracht die buiten voornoemde
programma’s basis-, advies en collectieve taken vallen. Het gaat hierbij om de levering
van producten en diensten aan zowel deelnemers als niet-deelnemers. Dit zijn onder
andere de kosten voor luchtkwaliteitsmetingen, laboratoriumkosten en kosten van
eNoses (‘elektronische neuzen’).

De omzet op programmadeel 4 bedroeg over 2023 € 3.937.000 (begroot € 2.340.000).
De kosten worden niet verbijzonderd naar programma; deze worden op totaalniveau
verantwoord.


Bonaire
Van mei tot en met december 2023 is met een team van vijf medewerkers van de OMWB
voor circa 1.100 uur ondersteuning gegeven aan de Directie Toezicht en Handhaving
(DTH) van Openbaar Lichaam Bonaire (OLB). De ondersteuning was op het gebied van
versterking van het uitvoeringsprogramma van DTH en realisatie van een verbeterplan
op het gebied van milieu.

Voorgaande werd ingezet naar aanleiding van een onderzoeksrapport van ILT over
vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) op Bonaire, waaruit bleek dat dit
flink tekort schiet. Tevens wordt er per 1 april 2024 een Inrichtingen- en
Activiteitenbesluit Bonaire (IAB) van kracht waarvoor inventarisaties bij bedrijven nodig
waren en inbreng op de Eilandsverordening die aan het IAB gekoppeld wordt.

De opdracht werd samen met de gemeente Breda als partner van ons binnen een al lang
lopende 'Twinning' met Bonaire opgepakt, zij deden bijvoorbeeld werkzaamheden aan
bouw- en natuurvergunningen. De werkzaamheden van de medewerkers van de OMWB
hadden ten aanzien van het uitvoeringsprogramma de volgende prioriteiten:

• illegale diabaas winning, waaronder conceptbeleid aanpassen tot definitief beleid in
een proces met stakeholders dat tot beleid met draagvlak leidt;
• illegale afvalstofdumpingen, waaronder een voorstel tot projectmatige aanpak en
beleid;
• milieuwetgeving bedrijven, waaronder eilandverordening omzetten en handhaafbaar
maken.

De nadruk kwam uiteindelijk vooral op de inventarisaties van bijna alle bedrijven op
Bonaire. Dit om de situatie daar inzichtelijk te maken, hen te informeren over het
naderende IAB, een inschatting te maken van de kosten van maatregelen op basis van
het IAB en het bedrijvenbestand van Digitale Checklisten (DC) te vullen. Voor de illegale
diabaas winning is inbreng gegeven op het beleid, maar kon vervolgens niet verder
gegaan worden omdat het beleid nog niet werd vastgesteld. Zonder dit vastgestelde
beleid was er geen grondslag voor toezicht hierop. De illegale afvalstort (sluikstort) is
eerst 'aan de voorkant' aangepakt, door de gedeputeerde van milieu te overtuigen
storten op de stortplaats (weer) gratis te maken. Dit gaf qua sluikstort al een merkbaar
verschil maar meer is nodig. In de toekomst zal bezien worden of er nog nader toezicht
op sluikstort kan worden opgezet.

Naast het voorgaande werd door één medewerker van de OMWB ook de Directie
Ruimtelijk Ontwikkeling (DRO) van OLB ondersteund bij het opstellen van
hindervergunningen en algemeen milieu en RO-advies. Dit loopt al vanaf de start van de
OMWB en het ILT rapport gaf hierbij aan dat deze hindervergunningen voldoen aan de
vereisten. Er zijn een tweetal ontwerpbeschikkingen aangeleverd voor publicatie. Een
paar andere procedures verkeren in diverse stadia van vooroverleg tot het schrijven van

                                                                                          28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>de ontwerpbeschikking. Er zal nog een kleine doorloop zijn in 2024 van deze in 2021
gestarte opdracht die in totaal 226 uur beslaat.


Specifieke uitkering Omgevingsdiensten
Vanuit het Rijk zijn twee specifieke uitkeringen toegekend. De opbrengst over 2023
bedraagt € 549.000 (begroot € 1.664.000) en is conform de bestedingen apart in het
overzicht van de baten verantwoord. Het restant van de vooruitontvangen bedragen
staat op de balans opgenomen onder de ‘overlopende passiva’.


Kosten van Bedrijfsvoering, Vennootschapsbelasting en
de post Onvoorzien
De totale kosten van bedrijfsvoering (BBV hanteert de term ‘overhead’) bedroegen voor
2023 € 10.512.000 (begroot € 12.130.000). Voor een verdere uitsplitsing verwijzen we
naar de tekstuele toelichting in de paragraaf 'Bedrijfsvoering - plannen en resultaten' en
de 'Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2023'.

De kosten vennootschapsbelasting bedroegen in 2023 € -2.000 (begroot € 5.000). Dit
betreft het saldo van de voorlopige aanslag 2023, de aanslag 2022 en de vrijval van de
reservering voor 2022. De aanslag 2022 is lager uitgevallen dan aanvankelijk ingeschat.

Het bedrag van € 150.000 dat is gereserveerd voor onvoorziene kosten is in 2023 niet
aangesproken.


Paragrafen
Het Besluit Begroting en Verantwoording voor provincies en gemeenten (BBV) schrijft
voor dat in de begroting en jaarrekening paragrafen worden opgenomen waarin de
beleidslijnen zijn vastgelegd voor een aantal beheersmatige aspecten van de organisatie.
De voor de OMWB van toepassing zijnde paragrafen zijn hierna opgenomen:

   1.   Weerstandsvermogen en risicobeheersing
   2.   Financiering
   3.   Bedrijfsvoering (inclusief rechtmatigheid)
   4.   Wet open overheid (Woo)



Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en Gemeenten (BBV) is het
verplicht om op basis van risico-inschatting een kwalificatie te geven van de omvang van
het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen is de verhouding tussen de risico’s
waarvoor geen specifieke maatregelen zijn getroffen en middelen en mogelijkheden die
de OMWB heeft om niet-begrote kosten op te vangen (BBV artikel 11). Om te voorkomen
dat bij niet-afgedekte risico’s ingrijpende (organisatie)wijzigingen noodzakelijk zijn, is
een afdoende weerstandsvermogen voor de OMWB gewenst. Hoe groot die
weerstandscapaciteit moet zijn, is afhankelijk van de risico-inschatting en de bereidheid
van het bestuur om deze risico’s al dan niet te lopen. De OMWB streeft naar minimaal
een voldoende weerstandscapaciteit en gaat daarbij uit van een weerstandsratio van
minimaal 1,0.

Normering weerstandsvermogen
Voor de normering van het weerstandsvermogen in relatie tot de deelnemers heeft het

                                                                                        29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Algemeen Bestuur besloten een model vast te stellen dat erop neerkomt dat maximaal
8% van het (begrotings-/ jaarrekening-)totaal van de exploitatierekening wordt
aangehouden als weerstandsvermogen. Dit is conform de Financiële Verordening van de
OMWB.

Risicobeheersing
Risicobeheersing of risicomanagement is het effectief omgaan met de kansen en
bedreigingen die de realisatie van de organisatiedoelstellingen kunnen beïnvloeden.
Hiervoor is het van belang dat er een continu proces wordt ingericht van identificeren,
prioriteren en beheersen van risico’s. De OMWB streeft ernaar risico’s zoveel als mogelijk
te vermijden, er verzekeringen voor af te sluiten of ze te ondervangen door
beheersmaatregelen. Voor die maatregelen stelt de OMWB een Intern Controleplan op,
waaraan in het begrotingsjaar uitvoering wordt gegeven.

Geïdentificeerde risico’s
In de 2e Burap 2023 en de begroting 2024 zijn de volgende risico’s geïdentificeerd:


                        Maximaal schade       Kans op optreden
 Risico's                                                                Gewogen risico
                                 bedrag                  risico

 4. Inhuur versus
                                   400.000                   50%                  200.000
 vast personeel

 5. Transitie mens
                                   700.000                   50%                  350.000
 en systeem

 6. Problematiek
                                   700.000                   75%                  525.000
 arbeidsmarkt

 9. Bovenmatig
                                   265.000                   80%                  212.000
 verzuim

 11. Invoering
                                 1.000.000                   60%                  600.000
 Omgevingswet

 12.
                                 1.000.000                   18%                  180.000
 Kosteneffectiviteit

 Totaal                         4.065.000                                      2.067.000



Voor de jaarrekening is bovenstaande lijst geëvalueerd en geactualiseerd. Hieronder
volgt per risico een korte toelichting waarna een geactualiseerde risico tabel volgt.

4. Inhuur versus vast personeel
In de begroting van de OMWB geldt als uitgangspunt dat in beginsel het eigen personeel
de taken verricht. Voor het jaar 2024 wordt hierbij gerekend met een
declarabiliteitsnorm van 1.300 uur. Gezien de vele ontwikkelingen is de verwachting dat
deze norm lastig haalbaar is. Immers, de realisatie over 2023 bedraagt 1.255 uur. Het
verschil in declarabiliteit wordt opgevangen met inzet van inhuurkrachten. Deze externe
inzet is duurder dan de uitvoering met eigen personeel, vandaar dat we dit opnemen in
de risicotabel. De kans op dit risico is ingeschat op 75%.

Maatregelen: passende sturing op inzet van personeel.


                                                                                        30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>5. Transitie mens en systeem
De aan onze organisatie en medewerkers gestelde eisen blijven snel veranderen. Dit is
enerzijds gericht op de inhoud van het werk, anderzijds zien we dat ook andere (digitale)
vaardigheden worden gevraagd. In de opleidingen wordt hier volop aandacht aan
besteed zodat werknemers hun rol binnen de organisatie optimaal kunnen vervullen. De
verwachting is dat dit niet in alle individuele gevallen gaat lukken. Het totale risico dat
hiermee samenhangt, wordt ingeschat op € 600.000 met een kans van maximaal 50%.

Maatregelen: Het uitvoeren van een correct en zorgvuldig personeelsbeleid, waaronder
een adequaat opleidingsprogramma. Daarnaast steeds verdere doorontwikkeling van de
organisatie en onderliggende systemen.

6. Problematiek arbeidsmarkt
In aanvulling op punt 4 wordt het volgende opgemerkt. Omdat de vaste formatie nog
niet op het juiste peil is in relatie tot de toenemende werkprogramma's, werkt de OMWB
naast inhuur ook met trainees en net-afgestudeerden. De OMWB leidt de jonge nieuwe
collega’s ‘on the job’ op, in een periode van ongeveer twee jaar. In de eerste twee jaar
zijn deze collega’s nog niet volledig declarabel; de begeleiding verloopt via directe
collega's van de dienst. In verband met deze noodzakelijke aanpak heeft de OMWB een
tijdelijk productietekort in termen van declarabiliteit. Het maximale risico in verband
hiermee is ongeveer € 700.000.

9. Bovenmatig verzuim
In de begroting van 2024 wordt gerekend met een verzuimpercentage van 5,5%. Het
werkelijke percentage over 2023 bedraagt 5,5%. Het verzuim in de eerste maanden van
kalenderjaar 2024 bedraagt daarentegen 7,4%. Het blijft lastig te bepalen hoe het
verzuimpercentage zich de komende periode ontwikkelt. We schatten in dat een
verzuimpercentage van 6% over heel 2024 reëel is. Het verschil tussen het
rekenpercentage en het verwachte percentage wordt aangemerkt als risico en bedraagt
afgerond € 315.000. Bij een kans van 80% betekent dit een gewogen risico van €
252.000.

11. Invoering Omgevingswet
Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. De invoering van de wet
betekent een ingrijpende verandering voor de taakuitvoering. Ondanks gedegen
voorbereidingen is de exacte impact van de invoering, ook financieel, nog onvoldoende
duidelijk. Uit onderzoek van adviesbureau KokxDeVoogd naar het Integraal Financieel
Beeld Stelselherziening Omgevingswet (zoals gepubliceerd op de website van
Binnenlands Bestuur op 7 juni 2023), valt de Omgevingswet een miljard euro duurder
uit. Een deel van deze kosten zal voor rekening van de OMWB komen. Hoe hoog deze
kosten zullen zijn, is op dit moment nog lastig in te schatten. De eerste ervaringen tonen
aan dat er een neerwaarts effect is op de kengetallen (waaronder doorlooptijden)
waardoor het risico bestaat dat de werkprogramma's niet volledig gerealiseerd kunnen
worden. Gezien de grote onduidelijkheden die er op dit moment nog zijn, wordt de risico-
inschatting en de kans van optreden gehandhaafd op het niveau van de 2e Burap 2023
en Begroting 2024.

12. Kosteneffectiviteit
Volgend uit het kosteneffectiviteitsonderzoek is een intern besparingspotentieel van € 1,7
miljoen opgehaald. In de jaren 2022 tot en met 2024 zijn de verschillende maatregelen
doorgevoerd in de begroting respectievelijk meerjarenraming. De afhankelijkheid van
derden maakt een volledige realisatie van afzonderlijke maatregelen onzeker. Per
jaareinde 2023 is reeds een bedrag van afgerond € 1,3 miljoen gerealiseerd; er resteert
daarom een maximaal schadebedrag van ongeveer € 400.000 (€ 1,7 miljoen -/- € 1,3
miljoen). Om tegemoet te komen aan het geraamde potentieel is 60% van de totale
waarde als risico aangemerkt, per saldo € 240.000. Dit betreft met name het potentieel


                                                                                        31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>van het deelproject met betrekking tot de archivering, waarbij realisatie mede afhankelijk
is van de inzet van deelnemers om hun archieven te digitaliseren.

Op basis van het voorgaande en een actuele inschatting van de huidige risico’s is het
eindbeeld voor de jaarrekening 2023 als volgt:


                       Maximaal bedrag        Kans op optreden
 Risico's                                                               Gewogen risico
                                schade                   risico

 4. Inhuur versus
                                  380.000                    75%                 285.000
 vast personeel

 5. Transitie mens
                                  600.000                    50%                 300.000
 en systeem

 6. Problematiek
                                  700.000                    75%                 525.000
 arbeidsmarkt

 9. Bovenmatig
                                  315.000                    80%                 252.000
 verzuim

 11. Invoering
                                1.000.000                    60%                 600.000
 Omgevingswet

 12.
                                  400.000                    60%                 240.000
 Kosteneffectiviteit

 Totaal                        3.395.000                                      2.202.000



In aanvulling op bovenstaande tabel blijft er aandacht voor het volgende. Bij de
inwerkingtreding van de Omgevingswet verschuift het bevoegd gezag voor bodem en
ondergrond en de daaraan verbonden VTH-(basis)taken voor een groot deel van de
provincie naar de gemeenten. Voor de begroting 2024 is van de impact hiervan op het
werkprogramma van de OMWB een inschatting gemaakt en zijn bedragen opgenomen in
de bijdrage van de deelnemers. Het is nog niet volledig duidelijk of deze bijdrage
voldoende is om de kosten van de overgekomen taken volledig te dekken. In de 1e
Burap 2024 wordt hier verder op ingegaan.

Beschikbaar weerstandsvermogen
De weerstandscapaciteit bestaat uit de algemene reserve. De algemene reserve bedraagt
eind 2023 € 2.092.000. Uitgaande van het actuele risicoprofiel van € 2.202.000 is de
weerstandsratio 0,95. Dit wordt volgens de waarderingstabel van het Nederlands
Adviesbureau Risicomanagement (NAR) gekwalificeerd als ‘matig’. In de jaarrekening
2022 bedroeg de weerstandsratio 1,10 (‘voldoende’). Indien de algemene reserve
conform de Financiële Verordening (maximaal 8%) wordt aangepast, bedraagt de
weerstandsratio 1,45 ('ruim voldoende'). In de resultaatbestemming zal aan het AB een
voorstel worden gedaan dat aansluit op de Financiële Verordening.

Financiële kengetallen
Het BBV schrijft voor dat een aantal verplichte financiële kengetallen moet worden
opgenomen. Doel daarvan is inzicht te geven in de financiële positie van de organisatie.



                                                                                        32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>De trend van de voor de OMWB relevante kengetallen wordt in onderstaande tabel
weergegeven:


 Financiële
                       Jaarrekening 2023        Begroting 2023       Jaarrekening 2022
 kengetallen

 Netto schuldquote                   -9,5%                 -4,7%                   -7,7%

 Netto schuldquote
 gecorrigeerd voor
                                      n.v.t.                n.v.t.                   n.v.t
 alle verstrekte
 leningen

 Solvabiliteitsratio                 34,7%                 48,5%                   47,1%

 Structurele
                                      6,7%                  1,1%                    1,8%
 exploitatieruimte

 Grondexploitatie                     n.v.t.                n.v.t.                  n.v.t.

 Belastingcapaciteit                  n.v.t.                n.v.t.                  n.v.t.


Netto schuldquote
De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de
eigen middelen. Hoe verder deze ratio onder de 1,0 ligt, hoe beter het is. De netto
schuldquote is toegenomen ten opzichte van de jaarrekening 2022.

Solvabiliteit
Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin de OMWB in staat is aan de financiële
verplichtingen te voldoen. De solvabiliteitsratio geeft het aandeel van het eigen
vermogen in het balanstotaal weer. Hoe hoger deze ratio, hoe groter de weerbaarheid
van de organisatie. De solvabiliteit is ten opzichte van de jaarrekening 2022 verminderd,
maar wordt alsnog als zeer gezond beschouwd.

Structurele exploitatieruimte
Door het zuiveren van de incidentele lasten en baten en de mutaties in reserves, ontstaat
er beeld in hoeverre sprake is van een structureel sluitende begroting. De structurele
lasten en baten worden in dit kengetal uitgedrukt als een percentage van de totale baten
(voor mutaties reserves) van het betreffende jaar. Een positief percentage is wenselijk
aangezien dit betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten
te dekken.

Onderlinge verhouding kengetallen
Zowel de netto schuldquote en de structurele exploitatieruimte zijn verbeterd ten
opzichte van 2022. De solvabiliteit is ten opzichte van vorig jaar verminderd maar wordt
alsnog als zeer gezond beschouwd. De balanspositie van de OMWB wordt evenals
voorgaande jaren als zeer solide aangemerkt.


Financiering
In aansluiting op de Wet Financiering decentrale overheden (fido) is in het Besluit
Begroting en Verantwoording neergelegd dat de financieringsparagraaf de
beleidsvoornemens voor het risicobeheer van de financieringsportefeuille uiteenzet. De
grondslag voor de aan de portefeuille verbonden Treasuryfunctie is vastgelegd in het


                                                                                         33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Treasurystatuut. Het beheer van de OMWB is risicomijdend en mede gericht op het
voldoen aan de renterisico-norm en de kasgeldlimiet.

Treasurybeleid
De doelstellingen van het treasurybeleid van de OMWB zijn:

   1. Het verzekeren van duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele
      condities;
   2. het beschermen van vermogens- en (rente)resultaten tegen ongewenste
      financiële risico's, zoals renterisico's, koersrisico's, liquiditeitsrisico's en
      kredietrisico's;
   3. het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het
      beheren van de geldstromen en financiële posities;
   4. het optimaliseren van de renteresultaten binnen de kaders van de Wet fido
      respectievelijk de limieten en richtlijnen van het Treasurystatuut.

Onder risico’s worden zowel renterisico’s (vaste schuld en vlottende schuld), als
kredietrisico’s, liquiditeitsrisico’s en valutarisico’s verstaan. Met betrekking tot
risicobeheer geldt het volgende algemene uitgangspunt: 'Bij het uitzetten of aantrekken
van middelen worden de bepalingen zoals neergelegd in de Wet fido en de Ruddo
(Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden) in acht genomen'.

Renterisicobeheer

   1. De kasgeldlimiet wordt niet overschreden conform de Wet fido;
   2. de renterisico norm wordt niet overschreden conform de Wet fido;
   3. nieuwe leningen/ uitzettingen worden afgestemd op de bestaande financiële
      positie en de liquiditeitsplanning;
   4. de rentetypische looptijd en het renteniveau van de betreffende lening/ uitzetting
      wordt zo veel mogelijk afgestemd op de actuele rentestand en de rentevisie;
   5. binnen de kaders gesteld onder lid 3 en lid 4, streeft de OMWB naar spreiding in
      de rentetypische looptijden van uitzettingen.

Met de inwerkingtreding van de Wet fido is de term ‘Renterisico-norm’ geïntroduceerd.
De norm schrijft voor dat in enig jaar de aflossing van een langlopende schuld niet meer
mag bedragen dan 20% van het begrotingstotaal.

De OMWB heeft momenteel geen langlopende leningen en voldoet daarmee automatisch
aan de norm. De huidige financieringspositie en -behoeften vanuit de
investeringsbegroting geven op dit moment geen verdere aanleiding tot aanwending van
een dergelijke lening.

Kredietrisicobeheer
Met betrekking tot het kredietrisicobeheer geldt het uitgangspunt dat overtollige
middelen op voorhand worden aangehouden in de schatkist.

Intern liquiditeitsbeheer
De OMWB beperkt zijn interne liquiditeitsrisico’s door zijn treasury-activiteiten te baseren
op een adequate liquiditeitsplanning.

Valutarisicobeheer
Valutarisico’s worden door de OMWB uitgesloten. Leningen worden uitsluitend aangegaan
of gegarandeerd in de Europese geldeenheid (de euro).

Kasgeldlimiet
Met de kasgeldlimiet stelt de Wet fido een norm voor het maximumbedrag voor de


                                                                                         34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>financiering van de bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar). De
kasgeldlimiet voor gemeenschappelijke regelingen betreft 8,2% van het begrotingstotaal.

Voor de berekening van de kasgeldlimiet is een modelstaat voorgeschreven. De
opgenomen bedragen betreffen de realisatiecijfers 2023.

De kasgeldlimiet is voor de OMWB voor 2023 berekend op € 3.414.000. Aangezien het
gemiddelde netto vlottende overschot aan financieringsmiddelen op € 15,0 miljoen wordt
geschat, is de ruimte onder de kasgeldlimiet gelijk aan de kasgeldlimiet.



                                                                   (3) Netto vlottend
 Stappen (1-                                   (2) Vlottende
                   (1) Vlottende schuld                            (+) of Overschot
 4)                                            middelen
                                                                   middelen (-)

 (1) - (2) = (3)

 Eerste
                                           0              14.019               -14.019
 kwartaal

 Tweede
                                           0              16.223               -16.223
 kwartaal

 Derde
                                           0              15.030               -15.030
 kwartaal

 Vierde
                                           0              14.754               -14.754
 kwartaal

 (4)
 gemiddelde                                0             15.007                -15.007
 van (3)

 Stappen (5-9)     Variabelen

 (5)               Kasgeldlimiet                                                 3.414

                   Ruimte onder de
 (6a) = (5>4)                                                                    3.414
                   kasgeldlimiet

                   Overschrijding van de
 (6b) = (4>5)                                                                         -
                   kasgeldlimiet

 Berekening
 kasgeldlimiet
 (5)

 (7)               Begrotingstotaal                                             41.631

 (8)               Percentage regeling                                          8,20%

 (5) = (7) x
                   Kasgeldlimiet                                                 3.414
 (8) / 100



                                                                                    35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Schatkistbankieren
Overheden mogen sinds 2014 tegoeden uitsluitend bij het Rijk of andere decentrale
overheden wegzetten. Dit is primair bedoeld om de staatsschuld terug te dringen. De
OMWB heeft gedurende het gehele boekjaar 2023 te maken gehad met overschotten aan
liquide middelen. Deze overschotten zijn dagelijks afgeroomd naar de schatkist. Op de
lopende rekening blijft na afroming maximaal € 1.000.000 beschikbaar.

Leningen en kredietfaciliteiten
Bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) heeft de OMWB een kredietfaciliteit van
afgerond € 1,0 miljoen.


Bedrijfsvoering - plannen en resultaten
Het jaar 2023 stond voor de afdeling bedrijfsvoering in het teken van het daadwerkelijk
uitvoeren van de diverse beleidsvoornemens en/ of (bestuurlijke) besluiten.

Voornemens 2023
In algemene zin lag de nadruk op de doorontwikkeling van de informatievoorziening en
het uitvoeren van onderdelen van het strategisch HR-beleid. Twee specifieke
onderwerpen die een rol gingen spelen, waren:

   •   De inwerkingtreding van de Omgevingswet. De wet heeft grote consequenties
       voor de wijze waarop de OMWB in samenwerking met deelnemers haar taken gaat
       uitvoeren.
   •   De volgende fase van de kosteneffectiviteitsmaatregelen. In 2022 is in opdracht
       van het Algemeen Bestuur het programma ‘Van goed naar beter’ van start
       gegaan. Met dit programma worden, gefaseerd en in deelprojecten, onderwerpen
       van het onderzoek naar kosteneffectiviteit uit december 2020 uitgewerkt. In het
       faseplan van 2023 zijn de activiteiten en hun effecten in detail uitgewerkt.
       Hoofdactiviteiten in dit faseplan zijn: het borgen van procesmanagement in de
       organisatie, helder met elkaar definiëren wat kwaliteit is, meer aandacht geven
       aan de risicogerichte benadering, het aanpakken van verspilling en het verbeteren
       van de (digitale) samenwerking met deelnemers.


 Verantwoording 2023

 Omgevingswet:
 Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet ingetreden. De afdeling bedrijfsvoering heeft
 extra geïnvesteerd in opleidingen en communicatie om de gevolgen van de wet binnen
 de organisatie zo goed mogelijk te begeleiden. Om aan te kunnen sluiten op de
 landelijke DSO (Digitaal Stelsel Omgevingswet) voorziening is een overgang van Squit
 20/20 naar Rx Mission uitgevoerd. De aansluiting op het DSO is succesvol afgerond.

 Kosteneffectiviteit, ‘Van goed naar beter’
 De realisatie van de doelen en baten van de deelprojecten loopt vooralsnog volgens
 planning. Er is per kwartaal gerapporteerd over de voortgang. Het faseplan voor 2023
 is grotendeels succesvol afgerond. De doorlopende projecten komen terug in het
 faseplan voor 2023. In totaal heeft 'Van goed naar beter' cumulatief € 1.548.000
 opgeleverd. Het doel om in 2023 vanuit het programma een besparing van € 650.000
 op te leveren is daarmee bereikt. De meer behaalde opbrengsten dragen alvast bij aan
 het doel van 2024 om € 400.000 voor de begroting op te leveren.




                                                                                       36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Informatievoorziening
Onder het cluster informatievoorziening vallen alle informatie, data en ICT gerelateerde
onderwerpen. De noodzakelijke overgang naar RX Mission, het meer data-gedreven
werken en toegenomen eisen op het gebied van informatiebeveiliging maakt dat
informatievoorziening een steeds meer centralere rol claimt en krijgt.


 Verantwoording 2023

 Van Squit 20/20 naar Rx Mission
 De aangekondigde grote update heeft in oktober plaatsgevonden. De impact was veel
 groter dan vooraf gedacht, achteraf moeten we constateren dat het een her-
 implementatie was. Vrijwel alle processen zijn aangepast, evenals alle sjablonen voor
 documenten. Er zijn nieuwe functionaliteiten toegevoegd en andere zijn verdwenen. Er
 zijn nieuwe zaaktypen aangemaakt en samengevoegd. En 5,2 miljoen documenten zijn
 of worden overgezet. Het was een forse inspanning voor het team
 Informatievoorziening en de key-users. Uiteindelijk is het resultaat goed te noemen en
 waren we op tijd klaar voor de overgang naar de omgevingswet.

 Dataplatform
 De ontwikkeling van ons dataplatform is in 2023 doorgegaan. Het vernieuwde
 datawarehouse staat in de steigers, dit moet het delen van data (binnenkomend en
 uitgaand) verbeteren. Een absolute must gezien het steeds meer data-gedreven werken
 en de landelijke ontwikkelingen die vanuit pijler 3 van het IBP op ons afkomen. Het
 verzamelen van data heeft mede door het gebruik van power apps een boost gekregen.
 We gebruiken Robotic Process Automation om de datakwaliteit te verhogen. Zo werken
 we verder aan een data-gedreven organisatie. De resultaten hiervan zijn onder andere
 gepresenteerd in het Ambtelijk Overleg.

 ICT leverancier/security
 ICT en informatie zijn cruciaal voor het functioneren van de OMWB, tegelijkertijd nemen
 de bedreigingen op het gebied van informatieveiligheid toe. Verschillende wet- en
 regelgeving (BIO en AVG) en bestuurlijke afspraken (VNG-resolutie 2021) laten zien dat
 overheden hun informatiebeveiliging serieus moeten nemen en dit aspect continu
 aandacht behoeft. In 2022 is het informatiebeveiligingsbeleid door het Dagelijks
 Bestuur vastgesteld. In dit beleid staan de uitgangspunten voor het voortdurende
 proces waarmee wordt gewerkt aan de beveiliging van informatie. Het
 informatiebeveiligingsplan is in 2023 afgerond. Het voldoen aan de BIO (Baseline
 Informatiebeveiliging Overheid) is een must. Vanaf begin 2023 is een CISO binnen de
 organisatie actief (eerst extern, nu intern), die vanuit dit plan diverse acties uitwerkt.
 Voorbeelden daarvan zijn het aanpassen van beleid voor applicatie-acceptatie en
 wachtwoordbeleid. Daarnaast worden er in het kader van bewustwording elk kwartaal
 campagnes gelanceerd die tot doel hebben om medewerkers bewust te maken van de
 risico’s die digitaal werken met zich meebrengt. Eind 2023 is in het kernMT een voorstel
 aangenomen om de functies ISO (Information Security Officer) en Privacy Officer in de
 organisatie op te nemen.

 GEO- GIS
 In de afgelopen maanden is onderzoek gedaan naar een Geografisch Informatie
 Systeem functionaliteit. De OMWB ziet deze ontwikkeling als opmaat voor een
 noodzakelijk professionalisering van het werk. Deze functionaliteit maakt gebruik van
 kaarten, kaartlagen en coördinaten. Vrijwel alles wat de OMWB doet is te relateren aan
 een locatie op de kaart. Gegevens op de kaart plotten helpt bij het maken van
 analyses. We kunnen alle producten die wij als OMWB maken relateren aan deze
 adressen, waardoor de resultaten van die producten zijn te presenteren op de kaart.


                                                                                        37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre> Deelnemers en ketenpartners vragen steeds vaker om data en analyses. Bijvoorbeeld
 voor het Gemeenschappelijk Uitvoeringskader (GUK), waarbij gebiedsgericht en
 regionaal analyseren een belangrijk onderdeel is. Het uitgevoerde onderzoek heeft
 geleid tot een voorstel. Zoals in de kaderbrief 2025 is aangekondigd wordt dit voorstel
 financieel verwerkt in de begroting van 2025 .

 Het REV

 De aansluiting op het REV is niet gerealiseerd. De zaaksystemen van Roxit zijn niet te
 koppelen aan het REV. Roxit heeft aangegeven in de toekomst nooit 100% het REV te
 kunnen vullen. Hierdoor moeten gegevens ook vanuit andere systemen komen dan
 alleen het VTH systeem. Het is een landelijk probleem dat VTH leveranciers geen goede,
 volledige koppeling met het REV kunnen maken. Vooralsnog wordt het REV daarom
 handmatig gevuld met de Bevoegd gezag Module (BGM).



Communicatie
De inzet van Communicatie is erop gericht om OMWB-medewerkers strategisch, tactisch
en operationeel te ondersteunen en te adviseren in hun werk; bijvoorbeeld met
trainingen, communicatieadviezen en uitingen. Richting externe stakeholders is
communicatie-inzet erop gericht om de resultaten van het OMWB-werk op een heldere,
duidelijke en consistente wijze voor het voetlicht te brengen, evenals bij te dragen aan
een goede reputatie en dito (werkgevers)imago. Online heeft de OMWB zijn producten
gedeeltelijk al digitoegankelijk gemaakt, dit kreeg een vervolg in 2023.


 Verantwoording 2023

 Het digi-toegankelijk maken van websites is deels uitgesteld vanwege het nieuwe
 intranet. Daarnaast blijkt dat het totale project meer voeten in aarde heeft dan vooraf
 bedacht. Het volledig digi-toegankelijk maken van websites en documenten loopt achter
 op de planning. In 2024 komt er een inhaalslag.



Huisvesting
Het huurcontract voor het pand aan de Spoorlaan is per 1 januari 2023 verlengd. Uit
enquêtes onder medewerkers van de OMWB blijkt dat zij in grote mate het thuiswerken
waarderen en hiermee kan er een verschuiving plaatsvinden tussen het werken thuis en
op kantoor. In de loop van 2023 is de gemeente Tilburg uit het pand aan de Spoorlaan
vertrokken. Dit alles is van betekenis voor de invulling van de huisvesting.


 Verantwoording 2023

 Na het verlengen van de overeenkomst hebben de verhuurder (HSA vastgoed) en de
 OMWB meerdere malen om tafel gezeten om de toekomstige huisvesting te bespreken.
 De ontwikkelingen op de markt voor de huur van kantoorruimte blijven grillig. Er is door
 beide partijen de intentie uitgesproken om een (nieuw) huurcontract voor een langere
 periode dan 5 jaar af te sluiten. Deze gezamenlijke intentie geeft ons genoeg reden om
 verder te gaan met (mogelijke) plannen voor noodzakelijke investeringen in hybride
 werken en duurzaamheid. Bijeenkomsten om plannen te komen zijn eind december in
 gang gezet. Vooruitlopend op de uitkomsten is in de kaderbrief 2025 aangekondigd dat
 in de begroting 2025 een investering wordt opgenomen.


                                                                                      38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Kernthema: Strategisch HRM
Het programma Strategisch HRM kent vier pijlers. Cultuur en leiderschap, recruitment,
loopbaanontwikkeling en vitaliteit. Iedere pijler heeft deelprojecten met een eigen
dynamiek en planning. De opbrengst van de diverse projecten moeten uiteindelijk een
positieve bijdrage leveren aan het imago van de OMWB als goede werkgever, voor
huidige en toekomstige medewerkers.


 Verantwoording 2023

 In 2023 is het formele cultuur- en leiderschapstraject tot afronding gekomen. In
 eerdere samenwerksessies heeft een groep van ongeveer veertig medewerkers de
 huidige en gewenste cultuur beschreven en zijn er drie kernthema’s voor de
 ontwikkeling van de OMWB geformuleerd. Ardis Organisatie Ontwikkeling ondersteunde
 hierbij met zogeheten topdagen voor het management en werkvormen op
 medewerkersniveau. Het is nu zaak voor de organisatie om door te pakken op de
 benodigde veranderingen.

 Bij recruitment is in eerste instantie geïnvesteerd in een tijdelijke recruiter die hielp bij
 het scherper krijgen van het wervingsproces, en die instrumenten aanreikte om de
 juiste kandidaten te kunnen vinden. Recruitment heeft nu een vaste plek binnen het
 HRM team. En we bouwen voort op onze eerder ingezette koers. Denk hierbij aan onze
 wervingscampagne 'kijk om je heen' met het daarbij behorende instrumentarium.

 In het kader van de pijler loopbaanontwikkeling kwamen in dit jaar het
 traineeprogramma en het MD traject tot afronding. Beide trajecten kennen al resultaat,
 twee intern opgeleide medewerkers zijn als teammanager benoemd en we hebben drie
 trainees als vaste medewerkers in dienst genomen. Beide trajecten zijn geëvalueerd,
 positieve elementen behouden we en zetten we in tijdens mogelijke verdere trajecten.


 De pijler vitaliteit is van start gegaan met het eerste grote traject: het uitvoeren van
 het Preventief Medisch Onderzoek. Iedere medewerker had de kans om zich door te
 laten lichten door Meditel, zo'n 60% heeft hier gebruik van gemaakt. Daarnaast is de
 vitaliteitskalender opgesteld met onder andere de beweegweek als belangrijk item.



Financiën en Control
Het afgelopen jaar is geïnvesteerd in formatie uitbreiding waardoor het team een
kwaliteitsimpuls op control (vraagstukken) heeft gekregen. In 2023 ontstond daardoor
ruimte in de dienstverlening naar de organisatie en externe partners. Er zijn stappen
gemaakt met een integraal sturingsdashboard en er is een gewijzigde systematiek voor
het begrotingsproces geïmplementeerd.



 Verantwoording 2023

 Rechtmatigheidscontrole/Interne controle
 De rechtmatigheidsverklaring is uitgesteld tot het boekjaar 2023. Over 2022 is een
 rechtmatigheidsverklaring bij wijze van proef opgesteld. Dit is met het bestuur
 afgestemd. De interne controle is verder op orde gebracht, onder andere met behulp


                                                                                            39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre> van een externe partij. Het normenkader was in 2022 al geheel up-to-date gebracht.
 Alle financiële OMWB-verordeningen en beleid zijn herijkt en vastgesteld door de
 respectievelijke besturen. De financiële verordening is in december 2023 in gewijzigde
 vorm nogmaals voorgelegd aan de besturen. Hierbij zijn de laatste wijzigingen van de
 rechtmatigheidsverantwoording, en de wijzigingen vanuit de Wet gemeenschappelijke
 regelingen verwerkt.

 Opvolging managementletter
 Het jaar 2023 is het tweede controlejaar van de nieuwe accountant: Flynth. Tijdens de
 interim controle bleek dat de opvolging van de managementletter succesvol is verlopen.
 Wel is er een verschuiving merkbaar in controle methodiek, men gaat meer uit van een
 gegevensgerichte benadering.

 Verbetering P&C-cyclus
 In de afgelopen periode is Pepperflow geïmplementeerd. Deze applicatie gaat de
 verdere verbetering in sturing en verantwoording ondersteunen. De P&C documenten
 worden ook digitaal aan de deelnemers ter beschikking gesteld.



Wet Gemeenschappelijke regelingen (WGR)
Op 14 december 2021 heeft de Eerste Kamer ingestemd met het wetsvoorstel tot
aanpassing van de Wet gemeenschappelijke regelingen (de Wet versterking legitimiteit
gemeenschappelijke regelingen). De ingangsdatum is bepaald op 1 juli 2022, waarbij een
implementatietermijn geldt van twee jaar. Deze wetswijziging heeft gevolgen voor de
gemeenschappelijke regeling (GR) van de OMWB.

Het wetsvoorstel introduceert nieuwe instrumenten waarmee gemeenteraden en
Provinciale Staten hun controlerende en kaderstellende taken beter kunnen uitvoeren. De
veranderingen betreffen in het kort:

   •   Er komt een verruiming van de mogelijkheden om zienswijzen in te dienen.
   •   Het wordt mogelijk om een regionale gemeenschappelijke adviescommissie in te
       stellen.
   •   In de gemeenschappelijke regeling (GR) moet afgesproken worden hoe omgegaan
       wordt met participatie van bijvoorbeeld burgers, bedrijven of maatschappelijke
       organisaties.
   •   Het bestuur van de GR krijgt een actieve informatieplicht over wat er speelt in de
       GR.
   •   Er komt een vergoeding voor raads- of PS-leden voor het deelnemen aan de
       gemeenschappelijke adviescommissie.
   •   Er komt een verplichting om afspraken te maken over evaluatie van de GR.
   •   Er komt een aanpassing van de regels over de gevolgen van uittreding.
   •   Veranderingen in de termijnen van de begrotingscyclus (Kaderbrief 30 april (i.p.v.
       15 april), de zienswijzetermijn voor de begroting wordt twaalf weken (i.p.v. acht
       weken), de begroting dient bij BZ te worden ingediend voor 15 september (i.p.v.
       1 augustus).


 Verantwoording 2023

 De OMWB heeft als trekker een belangrijke rol in het gehele proces van totstandkoming
 gespeeld. In september 2023 is de ontwerpregeling vastgesteld in het Algemeen
 Bestuur. Deze is daarna toegezonden aan de colleges van de deelnemers met het
 verzoek om enerzijds een voorgenomen besluit te nemen tot vaststelling van de


                                                                                      40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre> Ontwerpregeling Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en West-
 Brabant 2024, en anderzijds het voorgenomen besluit om een zienswijzeprocedure aan
 te bieden aan hun raden en Provinciale Staten. De ingediende zienswijzen zijn
 ondertussen van een reactie voorzien, en de regeling is op sommige punten enigszins
 aangepast. De definitieve regeling wordt nu aan de colleges ter goedkeuring
 aangeboden.



Rechtmatigheidsverantwoording
De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria:
begrotingscriterium, voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik
criterium.

Begrotingscriterium
De begrotingsrechtmatigheid heeft betrekking op het financiële handelen binnen het
kader van de geautoriseerde begroting. Het Dagelijks Bestuur heeft binnen alle
vastgestelde budgetten van het Algemeen Bestuur gehandeld. Er zijn geen
overschrijdingen op budgetten in de jaarrekening 2023. De onderschrijding van de baten
wordt veroorzaakt door eveneens de lagere kosten die zijn gemaakt voor het primaire
proces. De onderschrijding op de lasten voor de bedrijfsvoering zijn ontstaan na de
tweede tussentijdse rapportage en zijn toegelicht.

Voorwaardencriterium
Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld bij de
uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig
uit diverse wet- en regelgeving, zowel intern als extern. Een uiteenzetting van deze wet-
en regelgeving heeft plaatsgevonden in het normenkader 2023 zoals is vastgesteld door
het Algemeen Bestuur. De controle op deze wet- en regelgeving is uitgewerkt in het
controleplan 2023. Hieruit blijkt dat de financiële rechtmatigheid bij het
voorwaardencriterium voornamelijk toeziet op de wetgeving met betrekking tot Europese
aanbestedingen. Er is een integrale check uitgevoerd op crediteuren met een uitgaaf van
meer dan € 200.000 in de afgelopen 4 jaar en of een uitgaaf van meer dan € 50.000 in
2023. Hierbij is vastgesteld dat één langlopend contract met betrekking tot de
automatisering niet Europees is aanbesteed. Dit brengt een onrechtmatigheid met zich
mee van €121.000. Gezien deze applicatie de primaire bedrijfsvoering raakt, wordt deze
fout door het bestuur geaccepteerd.

Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium
In de gemeenschappelijke regeling zijn er geen regelingen met financieel effect waarvan
misbruik te maken is door de gebruikers.

In 2023 zijn het Dagelijks Bestuur geen gevallen van fraude bekend geworden. Begin
2024 heeft het MT de frauderisicoanalyse geüpdate. Deze wordt in 2024 opnieuw aan het
Dagelijks- en Algemeen Bestuur voorgelegd.


Wet open overheid (WOO)
Inleiding
De Wet Open Overheid (Woo) is ingegaan op 1 mei 2022 en legt aan bestuursorganen
een aantal verplichtingen op. Eén van deze verplichtingen is het geven van een impuls
aan openbaarheid. De wet vereist dat in begroting en jaarrekening wordt aangegeven
hoe rekening wordt gehouden met de bepalingen uit de Woo. De Wet Open Overheid
kent een viertal belangrijke aspecten:


                                                                                        41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>1. De verplichting voor ieder bestuursorgaan om een Woo contactfunctionaris aan te
wijzen.
2. Verplichtingen gericht op passieve openbaarmaking.
3. Verplichtingen gericht op actieve openbaarmaking.
4. Het op orde brengen van de (digitale) informatiehuishouding.

Woo contactfunctionaris
De OMWB heeft een contactpersoon aangesteld. Op deze wijze is voldaan aan de
wettelijke verplichting.

Passieve openbaarmaking
De Wet Open Overheid is de opvolger van de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob). De
Woo kent op dit gebied de nodige veranderingen ten opzichte van de Wob, onder meer is
de toegestane doorlooptijd voor het beantwoorden van Woo-verzoeken aangepast. Deze
aanpassingen zijn in 2023 doorgevoerd in onze processen. In onze organisatie ging het in
2023 om de volgende aantallen:


                                        Ontvangen (#)                      Op tijd (%)

 Omgevingsdienst
 Midden- en West                                      19                               12
 Brabant
Bij een aantal ontvangen verzoeken (4) heeft de OMWB informatie aangeleverd en heeft
de gemeente het besluit genomen en in een geval is het verzoek ingetrokken nadat de
OMWB informatie heeft aangeleverd.

In een aantal verzoeken is in afstemming met de verzoeker de informatie verstrekt
zonder een besluit te nemen. De cijfers van deze verzoeken zijn niet meegenomen in de
bovenstaande tabel.

Actieve openbaarmaking
De Woo stelt de verplichting om elf benoemde informatiecategorieën actief te publiceren.
Deze verplichting is in 2023 nog niet ingegaan.

Informatiehuishouding op orde
De Woo verplicht dat overheidsorganisaties hun digitale informatiehuishouding binnen
acht jaar (vanaf 1 mei 2022) op orde brengen.




                                                                                       42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Jaarrekening
Balans ultimo boekjaar (vóór resultaatbestemming)


Activa
(bedragen x €        31 december 2023         31 december 2022
1.000)

Vaste activa

Materiele vaste
                                        956                      926
activa

Investeringen
met een                 956                       926
economisch nut

Totaal vaste
                                        956                      926
activa




 Vlottende activa

Uitzetting met
een
rentetypische                       8.999                    2.408
looptijd korter
dan één jaar

Vorderingen op
openbare                887                       279
lichamen

Uitzettingen in 's
Rijks schatkist
met een
                       8.112                    2.129
rentetypische
looptijd korter
dan één jaar




Liquide
                                        161                      991
middelen

Banksaldi               161                       991




Overlopende                         3.601                    3.349


                                                                  43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Activa
(bedragen x €      31 december 2023       31 december 2022
1.000)

activa

Overige nog te
ontvangen
bedragen, en de
vooruitbetaalde
bedragen die ten
laste van
volgende
begrotingsjaren
komen

-
Vooruitontvangen      440                     373
facturen

- Nog te
                        0                     493
ontvangen BTW

- Nog te
                     2.838                  1.853
ontvangen posten

- Afrekeningen
van                   323                     630
werkprogramma's

- Afdr.
loonheffing en          0                      0
netto salarissen

Totaal
                                 12.761                  6.748
vlottende activa




Totaal generaal                  13.717                  7.674




                                                             44
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Passiva (bedragen
                      31 december 2023         31 december 2022
x € 1.000)

Vaste passiva

Eigen vermogen                       4.756                    3.614

Algemene reserve        2.092                    2.092

Bestemmingsreserve
                        1.022                      939
meetstations

Gerealiseerd
                        1.643                      583
resultaat




Voorzieningen                        1.344                        602

Voorziening
                        1.344                      602
verlofsparen

Totaal vaste
                                     6.100                    4.216
passiva




Vlottende passiva

Kortlopende
                                         461                      453
schulden

Netto vlottende
schulden, met een
rentetypische            461                       453
looptijd korter dan
één jaar




Overlopende
                                     7.157                    3.005
passiva

De van Europese en
Nederlandse
overheidslichamen
ontvangen
voorschotbedragen
voor uitkeringen
met een specifiek
bestedingsdoel die
dienen ter dekking


                                                                   45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Passiva (bedragen
                        31 december 2023       31 december 2022
x € 1.000)

van lasten van
volgende
begrotingsjaren

- Van het Rijk            1.927                    979

Verplichtingen die in
het begrotingsjaar
zijn opgebouwd en
die in een volgend
begrotingsjaar tot
betaling komen, met
uitzondering van
jaarlijks
terugkerende
arbeidskosten
gerelateerde
verplichtingen van
vergelijkbaar
volume

- Nog te betalen
                          1.279                    730
posten

- Afrekeningen
                          3.216                  1.198
werkprogramma's

- Afdr. loonheffing
                            81                      98
en netto salarissen

- Nog te betalen
                           653                       0
BTW

Totaal vlottende
                                       7.617                  3.458
passiva




Totaal generaal                       13.717                  7.674




                                                                  46
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>Het overzicht van baten en lasten


                             2023
                                            2023
Lasten (bedragen x      begroting                        2023
                                     begroting na                verschil
€ 1.000)                      voor                  realisatie
                                        wijziging
                         wijziging

Primair proces

Personeelslasten

Salarissen                 18.861         22.364       21.463       -901

Reiskosten                    364            307          304          -3

Overige personele
                              256            477          381        -96
kosten

Inhuurbudgetten             3.165          4.091        3.172       -919

Detacheringsinkomsten           0              0         -116       -116

Subtotaal                 22.645         27.239       25.203      -2.036




Afschrijvingen

Afschrijvingen                 92             79           78          -2

Subtotaal                      92             79           78         -2




Huisvestiging en
organisatie

Huisvestiging en
                               71            104           78        -26
facilitaire kosten

Tractie                        87              0            0          0

Automatisering                 17             23           19          -4

Algemeen beheer                25             18           38         20

Subtotaal                     200           145          135          -9




Overige kosten



                                                                      47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>                             2023
                                            2023
Lasten (bedragen x      begroting                        2023
                                     begroting na                verschil
€ 1.000)                      voor                  realisatie
                                        wijziging
                         wijziging

Laboratoriumkosten          1.658          1.751        1.635       -115

Milieumetingen                650            610          494       -116

Subtotaal                   2.308          2.361       2.129        -232




Algemene kosten

Van goed naar beter          -478           -478            0        478

Subtotaal                    -478           -478            0        478




Totaal lasten primair
                          24.766         29.346       27.546      -1.800
proces




                             2023
                                            2023
Lasten (bedragen x      begroting                        2023
                                     begroting na                verschil
€ 1.000)                      voor                  realisatie
                                        wijziging
                         wijziging

Bedrijfsvoering

Personeelslasten

Salarissen                  4.850           5.654       5.192       -462

Reiskosten                    250            232          168        -65

Overige
                            1.178           1.271         738       -533
personeelskosten

Inhuurbudgetten               351            423          284       -139

Detacheringsinkomsten           0              0          -26        -26

Subtotaal                   6.629          7.580       6.356      -1.224




Afschrijvingen

Afschrijvingen                130             81           86          5


                                                                      48
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>                          2023
                                         2023
Lasten (bedragen x   begroting                        2023
                                  begroting na                verschil
€ 1.000)                   voor                  realisatie
                                     wijziging
                      wijziging

Subtotaal                  130             81           86          5




Huisvesting en
organisatie

Huisvesting en
                         1.014           1.200       1.208          8
facilitaire kosten

Tractie                      0             92           72        -20

Automatisering           1.921           2.383       2.347        -36

Algemeen beheer            971            794          443       -351

Subtotaal                3.906          4.469       4.070       -399




Totaal lasten
                       10.664          12.130      10.512      -1.618
Bedrijfsvoering




Overige lasten

Diverse lasten               0              0           39         39

Onvoorzien                 150            150            0       -150

Subtotaal                  150            150           39       -111




Totaal lasten          35.580          41.626      38.097      -3.529




                                                                   49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>                              2023
                                             2023
Baten (bedragen x €      begroting                        2023
                                        begroting                 verschil
1.000)                         voor                  realisatie
                                      na wijziging
                          wijziging

Programmadeel 1:
Vergunningverlening,        21.241         24.166       22.572     -1.594
toezicht en handhaving

Programmadeel 2:
                            10.453         11.713       10.376     -1.338
Advies en Projecten

Programmadeel 3:
Collectieve taken            1.659          1.824        1.824          0
structureel

Programmadeel 4:
                             1.658          1.730        3.389      1.659
Buiten werkprogramma

Programmadeel 4:
                               650            610          548        -62
Overige exploitatie

Specifieke uitkering
                                 0          1.664          549     -1.115
Omgevingsdiensten

Subtotaal                  35.660          41.706      39.257      -2.449




Overige baten

Diverse baten                    0              0           65         65

Rentebaten                       0              0          499        499

Vennootschapsbelasting           -5             -5           2          7

Subtotaal                       -5             -5         566         571




Totaal baten               35.655          41.701      39.823      -1.878




Gerealiseerd saldo
                                75             75       1.726       1.651
baten en lasten




Storting reserves               75             75           83          8



                                                                       50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>                                    2023
                                                     2023
 Baten (bedragen x €           begroting                              2023
                                                begroting                        verschil
 1.000)                              voor                        realisatie
                                              na wijziging
                                wijziging

 Onttrekking reserves                    0               0                0                0

 Totaal reserves                       75               75              83                8




 Gerealiseerd
                                        0                0           1.643          1.643
 resultaat



Toelichtingen

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening

   •   De jaarrekening is opgesteld op basis van het Besluit Begroting en
       Verantwoording provincies en gemeenten (BBV).
   •   De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden
       plaats op basis van historische kosten.
   •   Bedragen in de tabellen zijn opgenomen in duizendtallen; in de toelichtingen
       staan absolute bedragen vermeld.

Waardering van activa en passiva

Tenzij bij het betreffende balansonderdeel anders is vermeld, zijn de activa en passiva
opgenomen tegen nominale waarden.

Vaste activa

De OMWB kent alleen materiële vaste activa.

Investeringen met een economisch nut
De materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen verkrijgings- of vervaardigingsprijs
verminderd met cumulatieve afschrijvingen en eventuele duurzame bijzondere
waardeverminderingen. Ook specifieke investeringsbijdragen van derden zijn op
betreffende investeringen in mindering gebracht.

De verkrijgingsprijs omvat de inkoopprijs en bijkomende kosten. De vervaardingprijs
bestaat uit de aanschafkosten van het product of de dienst en de overige kosten die
rechtstreeks toe te rekenen zijn aan de vervaardiging van het actief.

Activa worden direct bij ingebruikname geactiveerd. Vanaf dat moment vindt tevens
afschrijving plaats. Er wordt geen rekening gehouden met een eventuele restwaarde. De
afschrijvingstermijnen worden jaarlijks bij de begroting vastgesteld en zijn in de tabel
verderop in deze toelichting opgenomen.




                                                                                          51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Bij de waardering wordt rekening gehouden met een bijzondere vermindering van de
waarde, indien deze naar verwachting duurzaam lager is. In die gevallen is als
waardering de hoogste van bedrijfswaarde of directe opbrengstwaarde aangehouden.

Gehanteerde afschrijvingstermijnen
Conform de vastgestelde begroting 2023 worden de volgende afschrijvingstermijnen
gehanteerd:



 Tabel met de gehanteerde
                                                                                    Jaren
 afschrijvingstermijnen

 Automatisering                                                                             5

 Huisvesting                                                                           10

 Communicatiemiddelen                                                                       3

 Tractie/wagenpark                                                                          7

 Machines, apparaten en installaties/technische
                                                                                       15
 apparatuur


Vlottende activa

De vlottende activa zijn onder te verdelen in uitzettingen met een rentetypische looptijd
korter dan één jaar, liquide middelen en overlopende activa. De vlottende activa worden
gewaardeerd tegen nominale waarde.

Vorderingen of Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
De vorderingen zijn gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid
wordt een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt bepaald op basis van
de geschatte inningskansen.

Liquide middelen en overlopende activa
Deze activa zijn tegen nominale waarde opgenomen.

Vaste passiva

De vaste passiva betreffen het eigen vermogen van de OMWB en de voorzieningen. Er is
geen sprake van langlopende leningen.

Eigen vermogen

Het totaal eigen vermogen is gelijk aan het eigen vermogen van voorafgaand jaar,
vermeerderd of verminderd met het gerealiseerde saldo van baten en lasten voor
mutaties in reserves. Voor zover het Algemeen Bestuur gedurende het jaar besluiten
over reserves heeft genomen, zijn de effecten van deze besluiten in de stand van de
reserves per jaareinde verwerkt. Uit het gerealiseerde resultaat volgend uit het overzicht
van baten en lasten in de jaarrekening en de effecten van de besluiten van het Algemeen
Bestuur, volgt een resultaat na bestemming. Dit wordt als een separate post van het
eigen vermogen gepresenteerd.




                                                                                       52
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Voorzieningen

Voorzieningen worden in beginsel gewaardeerd op het nominale bedrag van de betrokken
verplichting of het voorziene verlies en worden gevormd wegens:

   1. Verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is,
      maar redelijkerwijs is in te schatten.
   2. Op de balansdatum bestaande risico’s ter zake van bepaalde te verwachten
      verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is in te schatten.
   3. Kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken
      van die kosten zijn oorsprong mede vindt in het begrotingsjaar of in een
      voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling
      van lasten over een aantal begrotingsjaren.
   4. De bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen, waarvoor een heffing
      wordt geheven als bedoeld in artikel 35, eerste lid, onder b.

Van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden, worden ook tot de
voorzieningen gerekend. Een uitzondering hierop zijn de van de Europese en
Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een
specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren.
Deze worden onder de overlopende passiva opgenomen.

De OMWB heeft een voorziening voor verlofsparen. Deze voorziening is gewaardeerd
tegen nominale waarde. In deze voorziening is al het verlof opgenomen wat in
verlofsparen is omgezet of omgezet kan worden. Dit verlof is gewaardeerd tegen het
betreffende uurtarief (inclusief IKB) per 1 januari 2024 op persoonsniveau inclusief
opslag voor sociale lasten.

Vlottende passiva

Onder de vlottende passiva zijn schulden met een rentetypische looptijd korter dan een
jaar en overlopende passiva opgenomen.

Schulden met een rentetypische looptijd korter dan een jaar
Hieronder worden overige schulden verantwoord, gewaardeerd tegen nominale waarde.

Overlopende passiva

De posten opgenomen onder overlopende passiva worden gewaardeerd tegen de
nominale waarde.

Baten en lasten

De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben.
Baten worden slechts genomen voor zover zij op de balansdatum zijn gerealiseerd.
Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden vóór het einde van het begrotingsjaar,
worden in acht genomen.

Het BBV schrijft voor dat kosten van bedrijfsvoering (BBV hanteert de term ‘overhead’)
afzonderlijk worden begroot en verantwoord. De totale kosten van de bedrijfsvoering
voor de hele organisatie worden aan de lastenkant in één overzicht gepresenteerd.
Volgens de definitie van het BBV worden tot de bedrijfsvoering gerekend 'alle kosten die
samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire
proces'.



                                                                                        53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>Personeelslasten
Personeelslasten worden toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben.
Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorzieningen en schulden (als
gevolg van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van
vergelijkbaar volume), worden sommige personele lasten toegerekend aan de periode
waarin uitbetaling plaatsvindt. Bijvoorbeeld componenten als overlopende
verlofaanspraken. Indien er sprake is van jaarlijks terugkerende verplichtingen met
betrekking tot arbeidskosten van niet vergelijkbaar volume, kan er wel een voorziening
opgenomen worden.

Rechtmatigheidsverantwoording

De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld op basis
van de kaders zoals besloten in de Financiële verordening Omgevingsdienst Midden- en
West-Brabant 2023 en op basis van de kadernota rechtmatigheid 2023 van de commissie
BBV van november 2023. Dat betekent dat:

   •   De rechtmatigheidsverantwoording toeziet op de financiële rechtmatigheid van
       baten, lasten, balansmutaties, alsmede de baten en lasten inzake de specifieke
       uitkeringen op grond van art. 17 Financiële-verhoudingswet;
   •   De financiële rechtmatigheid waaronder het voorwaardencriterium, het
       begrotingscriterium en het misbruik & oneigenlijk gebruik criterium omvat:
           o Voor het voorwaardencriterium bestaat de norm uit het normenkader zoals
               op 20 december 2023 door het Algemeen Bestuur is vastgesteld;
           o Voor het begrotingscriterium geldt dat alle overschrijdingen van lasten en
               investeringskredieten onrechtmatig zijn, waarbij voor een aantal scenario’s
               in de financiële verordening is beschreven wanneer deze overschrijdingen
               acceptabel zijn. Voor over- en onderschrijdingen van baten,
               onderschrijdingen van lasten en onderschrijdingen van
               investeringskredieten geldt dat deze als onrechtmatig zijn aangemerkt
               indien ze niet tijdig in de tussentijdse rapportage zijn gemeld aan het
               Algemeen Bestuur;
           o Ten aanzien van het M&O-criterium is de nota M&O-beleid van onze
               organisatie leidend bij het voorkomen en opsporen van misbruik en
               oneigenlijk gebruik. Omdat alleen bij misbruik sprake is van een
               onrechtmatigheid zijn eventuele gevallen van misbruik (mits cumulatief
               met andere fouten of onduidelijkheden boven de verantwoordingsgrens)
               opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording.
   •   De rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld binnen de kaders van de
       kadernota rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV van november 2023
       alsmede onze eigen financiële verordening. Dit betekent dat:
           o Een verantwoordingsgrens van 1 % (zijnde € 380.000) is gehanteerd
               waarboven cumulatieve fouten en onduidelijkheden in de
               rechtmatigheidsverantwoording worden opgenomen;
           o Een rapporteringstolerantie van € 100.000 is gehanteerd waarboven fouten
               en onduidelijkheden in de paragraaf 'Bedrijfsvoering' worden opgenomen.




                                                                                         54
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Toelichting op de balans per 31 december 2023

Vaste activa
Materiële vaste activa
Investeringen met een economisch nut
De materiële vaste activa met een economisch nut bestaan uit de volgende onderdelen:


                             Boekwaarde per 31-12-          Boekwaarde per 31-12-
                                             2023                           2022

 Automatisering
 (Overige materiële                                 144                           175
 vaste activa)

 Huisvesting (Overige
                                                    146                           138
 materiële vaste activa)

 Communicatiemiddelen
 (Overige materiële                                   4                                7
 vaste activa)

 Tractie/wagenpark
                                                      8                            13
 (Vervoersmiddelen)

 Machines, apparaten
 en
                                                    654                           592
 installaties/technische
 apparatuur

 Totaal                                             956                          926



Van het verloop van de boekwaarde van deze investeringen kan het volgende overzicht
worden gegeven:


                   Boekw                                                      Boekw
                                                                 Afschrijvi
                    aarde                                                      aarde
                             Investe   Desinvest      Afschrij        ngen
                       per                                                       per
                              ringen     eringen       vingen    Desinvest
                      1-1-                                                    31-12-
                                                                   eringen
                     2023                                                       2023

 Automatiserin
 g (Overige
                       175        18            0          49             0       144
 materiële
 vaste activa)

 Huisvesting
 (Overige
                       138        30            0          23             0       146
 materiële
 vaste activa)



                                                                                   55
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>                   Boekw                                                              Boekw
                                                                       Afschrijvi
                    aarde                                                              aarde
                              Investe     Desinvest        Afschrij         ngen
                       per                                                               per
                               ringen       eringen         vingen     Desinvest
                      1-1-                                                            31-12-
                                                                         eringen
                     2023                                                               2023

 Communicati
 emiddelen
 (Overige                7           0              0            4                0        4
 materiële
 vaste activa)

 Tractie/wage
 npark
                        13           0              0            5                0        8
 (Vervoersmid
 delen)

 Machines,
 apparaten en
 installaties/te       592         146              0           83                0      654
 chnische
 apparatuur

 Totaal               926         194               0          164                0      956



Van bijdrage derden is in 2023 geen sprake geweest.

De investeringen 2023 zijn als volgt te specificeren:


                                                                      Uitgave
                                                                           n in
                                Kredie    Nieuw
                                                        Beschikba        2023     Afschrijvin
 (Vervangings)investerin         t per    kredie
                                                         ar totaal       (incl.        g v.a.
 gen                              1-1-         t
                                                             2023      bijdrag         2023
                                 2023      2023
                                                                         e van
                                                                      derden)

 Automatisering                      27         0              27           18             4

 Huisvesting                        141        40             181           30             3

 Communicatiemiddelen                 6         0               6            0             0

 Vervanging wagenpark*               76       150             226            0             0

 Technische apparatuur               26       575             601          146            10

 Totaal                            276       765            1.041         194             17
*Aangezien het omgebouwde meetwagens betreft, worden deze (conform voorgaande
jaren) in de activastaat verantwoord onder de technische apparatuur.




                                                                                          56
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>Vlottende activa
Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
De in de balans opgenomen uitzettingen met een looptijd van één jaar of minder kunnen
als volgt gespecificeerd worden:


                   Stand 31-          Voorziening     Boekwaarde          Boekwaarde
                    12-2023          oninbaarheid     31-12-2023          31-12-2022

 Vordering
 openbare               887                    0                887                 279
 lichamen

 Uitzetting in
 's Rijks
 schatkist met
 een
                       8.112                   0              8.112               2.129
 rentetypische
 looptijd
 korter dan
 één jaar

 Totaal               8.999                    0              8.999              2.408



Vorderingen op openbare lichamen
In het boekjaar 2023 zijn de daarvoor in aanmerking komende (niet-materiële) oninbare
posten afgeboekt. Van de overige posten was een groot deel per medio maart 2024
afgewikkeld. Door de aanscherping van het debiteurenbeheer is voor oninbaarheid geen
voorziening gevormd (2022: € 0).

Uitzettingen in ’s Rijks schatkist (schatkistbankieren)
Dit betreft het per 31 december 2023 uitstaand saldo in de schatkist. Sinds medio 2015
worden overtollige middelen in het kader van schatkistbankieren in de vorm van een
rekening-courantverhouding bij het Rijk afgestort.

Voor het boekjaar 2023 bedraagt het drempelbedrag voor schatkistbankieren €
1.000.000. Op basis van de kwartaalcijfers hebben geen overschrijdingen op het
drempelbedrag plaatsgevonden. Op het niveau van dagen zijn er gedurende het hele jaar
vierentwintig dagen geweest waarop het drempelbedrag aan het einde van de dag
overschreden was. Dit komt doorgaans doordat er na het afromen van de banken nog
een betaling door de OMWB ontvangen is.

Onderstaande gegevens betreffen het gemiddeld bedrag aan middelen per kwartaal die
voor het drempelbedrag door de OMWB buiten ’s Rijks schatkist is aangehouden en de
gemiddelde ruimte per kwartaal tot het drempelbedrag is bereikt.


                      Kwartaal 1         Kwartaal 2       Kwartaal 3        Kwartaal 4

 Kwartaalcijfer
 op dagbasis
 buiten 's Rijks               941              944               969               970
 schatkist
 aangehouden

                                                                                     57
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>                      Kwartaal 1         Kwartaal 2        Kwartaal 3        Kwartaal 4

 middelen

 Ruimte onder
 het                            59                56                 31                30
 drempelbedrag

 Overschrijding
 van het                         0                   0                0                    0
 drempelbedrag
Liquide middelen
Het saldo van de liquide middelen staat ter vrije beschikking en bestaat uit de volgende
componenten:


                       Boekwaarde 31-12-2023                  Boekwaarde 31-12-2022

 Banksaldo
                                                23                                     41
 BNG

 Banksaldo
                                               139                                    950
 Rabobank

 Totaal                                       161                                    991



Bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) heeft de OMWB een kredietfaciliteit van
afgerond € 1,0 miljoen.

Overlopende activa
De post overlopende activa kan als volgt gespecificeerd worden:


                         Boekwaarde 31-12-2023                Boekwaarde 31-12-2022

 Overige nog te
 ontvangen
 bedragen en de
 vooruitbetaalde
 bedragen die                                  3.601                                3.349
 ten laste van
 volgende
 begrotingsjaren
 komen

 Totaal                                        3.601                               3.349
Nog te ontvangen en vooruitbetaalde bedragen:


                           Boekwaarde 31-12-2023              Boekwaarde 31-12-2022

 Vooruit
                                                     440                              373
 ontvangen


                                                                                       58
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>                          Boekwaarde 31-12-2023             Boekwaarde 31-12-2022

 facturen

 Nog te ontvangen
                                                     0                              493
 BTW

 Nog te ontvangen
                                               2.838                              1.853
 posten

 Afrekeningen
                                                 323                                630
 werkprogramma's

 Totaal                                        3.601                             3.349



Vooruit ontvangen facturen
Dit betreffen facturen die in 2023 zijn ontvangen, maar waarvan een deel van de kosten
betrekking heeft op het boekjaar 2024.

Nog te ontvangen posten
Hier zijn verantwoord diverse opbrengsten over 2023 die per einde van het boekjaar nog
niet (volledig) waren gefactureerd. Daarnaast is onder deze post een bedrag van €
10.000 opgenomen dat betrekking heeft op nog te vorderen kosten van bedrijfsfitness op
diverse medewerkers.

Afrekeningen werkprogramma’s
Dit betreft het saldo van de te vorderen eindafrekeningen over 2023 die in januari 2024
naar de deelnemers zijn gestuurd. Ter bevestiging van deze saldi is bij de deelnemers
een confirmatie opgevraagd en ontvangen. Een voorziening voor oninbaarheid wordt niet
noodzakelijke geacht.


Passiva
Vaste passiva
Eigen vermogen
Het eigen vermogen van de dienst bestaat uit het totaal van alle reserves per 31
december, aangevuld met het resultaat over het boekjaar. Zowel de algemene reserve
als de bestemmingsreserves worden tot het eigen vermogen gerekend.

Het in de balans opgenomen eigen vermogen bestaat uit de volgende componenten:



                       Boekwaarde 31-12-2023                Boekwaarde 31-12-2022

 Algemene
                                             2.092                                2.092
 reserve

 Reserve
                                             1.022                                  939
 meetstations




                                                                                     59
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>                        Boekwaarde 31-12-2023                  Boekwaarde 31-12-2022

 Gerealiseerd
 resultaat
                                              1.643                                      0
 boekjaar
 2023

 Gerealiseerd
 resultaat
                                                  0                                    583
 boekjaar
 2022

 Totaal                                       4.756                                  3.614



Het boekjaar 2022 sloot met een te bestemmen voordelig resultaat van € 583.000. Dit
bedrag is conform het besluit van het Algemeen Bestuur in 2023 uitgekeerd aan de
deelnemers.

Het boekjaar 2023 sluit met een te bestemmen positief resultaat van € 1.643.000.
Overeenkomstig het BBV is dit saldo afzonderlijk op de balans opgenomen. Bij de
vaststelling van de jaarrekening zal een voorstel tot bestemming van dit resultaat
worden gedaan.

Het verloop van de reserves over het boekjaar was als volgt:


                                Resultaat-
                Boekwaard                                                   Boekwaard
                               bestemmin
                         e                     Toevoegin       Onttrekkin            e
                                        g
                    31-12-                             g                g       31-12-
                               voorgaand
                     2022                                                        2023
                                 boekjaar

 Algemene
                       2.092              0              0              0            2.092
 reserve

 Reserve
 meetstation             939              0             83              0            1.022
 s

 Totaal               3.031               0            83               0            3.114



Algemene reserve
De algemene reserve is een buffer voor exploitatietekorten en het opvangen van risico’s.
Gedurende het boekjaar 2023 hebben geen toevoegingen of onttrekkingen aan de
reserve plaatsgevonden.

Reserve meetstations
Vanuit de overgebleven middelen van de provincie Noord-Brabant is vanuit de
resultaatbestemming 2017 de reserve meetstations gevormd. Deze bestemmingsreserve
is ter continuering van de meetstations (het betreft investeringsintensieve locaties).




                                                                                        60
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Het saldo van opbrengsten en kosten van de meetstations over 2023 bedraagt € 83.000
en is per jaareinde 2023 toegevoegd aan de reserve.

Er is geen sprake van verminderingen in verband met afschrijvingen op activa waarvoor
een specifieke bestemmingsreserve is gevormd. Derhalve is hiervoor in de tabel geen
kolom opgenomen.

Voorzieningen
In 2022 is voor het eerst een bedrag opgenomen ten behoeve van de voorziening voor
verlofsparen. Tot en met 2021 werden alle verlofgerelateerde rechten toegelicht en
gekwantificeerd in de ‘Niet uit de balans blijkende vorderingen en verplichtingen’. Per 1
januari 2022 is echter Cao SGO artikel 6.3 Verlofsparen in werking getreden, wat tot
gevolg heeft gehad dat er een voorziening moest worden opgenomen voor
arbeidskostengerelateerde verplichtingen van niet gelijke omvang. In deze voorziening
zijn de verlofuren opgenomen die aan deze voorwaarde voldoen.

Het verloop van de voorzieningen over het boekjaar 2023 was als volgt:


                   Boekwaarde                                                Boekwaarde
                                       Toevoeging         Onttrekking
                   01-01-2023                                                31-12-2023

 Voorziening
                             602                742                   0              1.344
 verlofsparen

 Totaal                      602                742                   0              1.344



Bij het opmaken van de voorziening voor 2023 is een nadere analyse uitgevoerd op de
verlofsoorten en daarbij is vastgesteld dat meerdere verlofsoorten aangemerkt kunnen
worden als arbeidsverplichting met een niet gelijk volume en daarmee conform BBV
voorzien moeten worden.


Vlottende passiva
Onder de vlottende passiva zijn opgenomen:


                         Boekwaarde 31-12-2023                 Boekwaarde 31-12-2022

 Netto
 vlottende
 schulden met
 een
                                                 461                                   453
 rentetypische
 looptijd
 korter dan
 één jaar

 Overlopende
                                               7.157                                 3.005
 passiva

 Totaal                                       7.617                                  3.458




                                                                                            61
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>Ultimo 2023 was er (evenals voorgaande jaren) door de goede liquiditeitspositie geen
noodzaak om kasgeldleningen op te nemen.


Overlopende passiva
De specificatie van de overlopende passiva is als volgt:


                           Boekwaarde 31-12-2023            Boekwaarde 31-12-2022

 De van Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor
 uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van
 volgende begrotingsjaren

 Van het Rijk                                    1.927                                 979

 Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend
 begrotingsjaar tot betaling komen, met uitzondering van jaarlijks terugkerende
 arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume:

 Nog te betalen
                                                 1.279                                 730
 posten

 Afrekeningen
                                                 3.216                            1.198
 werkprogramma's

 Afdr. loonheffing
 en netto                                           81                                 98
 salarissen

 Nog te betalen
                                                   653                                  0
 BTW

 Totaal                                          7.157                            3.005



De van Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen
worden als volgt gespecificeerd:


 De van Europese en
 Nederlandse
 overheidslichamen
 ontvangen
 voorschotbedragen
                            Boekwaard         Ontvangen                     Boekwaard
 voor uitkeringen                                           Bestedinge
                                    e        voorschotte                            e
 met een specifiek                                                   n
                           01-01-2023                  n                   31-12-2023
 bestedingsdoel die
 dienen ter dekking
 van lasten van
 volgende
 begrotingsjaren

 Van het Rijk:



                                                                                       62
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre> De van Europese en
 Nederlandse
 overheidslichamen
 ontvangen
 voorschotbedragen
                            Boekwaard        Ontvangen                        Boekwaard
 voor uitkeringen                                            Bestedinge
                                    e       voorschotte                               e
 met een specifiek                                                    n
                           01-01-2023                 n                      31-12-2023
 bestedingsdoel die
 dienen ter dekking
 van lasten van
 volgende
 begrotingsjaren

 E93 Regeling
 specifieke uitkering
                                     166              352              75             443
 Interbestuurlijk
 programma VTH

 F21 Eenmalige
 specifieke uitkeringen
 ten behoeve van extra
 ondersteuning voor
                                     813            1.145             474           1.484
 toezicht op en
 handhaving van de
 energiebesparingsplich
 t

 Totaal                             979            1.497             549           1.927



De in bovenstaande tabel opgenomen voorschotbedragen zijn overeenkomstig de
beschikkingen ontvangen in 2023. Conform de bestedingen zijn de opbrengsten
dienovereenkomstig apart als baten verantwoord in het ‘Overzicht van baten en lasten’.

Onder de overige posten van de overlopende passiva zijn geen verplichtingen
opgenomen die een looptijd hebben langer dan één jaar.

Afrekeningen werkprogramma’s
Dit betreft het saldo van de terug te betalen eindafrekeningen over 2023 die in januari
2024 naar de deelnemers zijn gestuurd. Ter bevestiging van deze saldi is bij de
deelnemers een confirmatie opgevraagd en ontvangen.

Nog te betalen BTW
Het bedrag aan BTW betreft voornamelijk de aangifte over het laatste kwartaal 2023
voor een bedrag van € 659.000 tezamen met enkele suppleties (2023 en 2022). De
suppleties over de jaren 2018 en 2021 zijn in 2023 afgerond.




                                                                                          63
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Niet uit de balans blijkende vorderingen en
verplichtingen
(Lease)verplichtingen
Een deel van de activa is aangeschaft via een leasecontract. Dit betreffen:

   •   IT-infrastructuur en omgeving: met ingang van 1 januari 2022 is een
       overeenkomst aangegaan met leverancier Sogeti. De jaarlijkse kosten hiervan
       bedragen ongeveer € 1.150.000. De overeenkomst is aangegaan voor een periode
       van vier jaar en loopt derhalve af per 01-01-2026. In de overeenkomst is een
       verlengingsoptie van drie maal twee jaar vastgelegd.
   •   Dienstauto’s: voor zes auto’s is een leasecontract afgesloten. De jaarlijkse
       leasekosten bedragen circa € 33.000. Van vier dienstauto’s lopen de contracten
       eind augustus 2025 af; van een andere dienstauto loopt het contract medio juli
       2024 af. Het contract van de zesde auto eindigt begin november 2026. De totale
       verplichting van alle zes leasecontracten bedraagt per jaareinde 2023 € 54.400.
   •   Koffieautomaten: hiervoor is in 2019 een overeenkomst aangegaan voor zes
       automaten; de jaarlijkse kosten hiervan bedragen circa € 6.000. De
       overeenkomst is op 1 augustus 2019 ingegaan en kent een looptijd van vijf jaar.
       Het contract eindigt derhalve op 31 juli 2024.
   •   Multifunctionals: voor vier multifunctionals (printers) is in 2021 een overeenkomst
       aangegaan. De jaarlijkse kosten hiervan bedragen circa € 6.550. De
       overeenkomst is ingegaan per 1 januari 2022 en kent een looptijd van vijf jaar.
       Het contract eindigt derhalve op 1 januari 2027.

In 2018 zijn contracten gesloten voor de IT-systemen met AFAS en Roxit, de jaarlijkse
kosten hiervan bedragen afgerond respectievelijk € 63.000 en € 158.000. Het contract
met AFAS wordt jaarlijks stilzwijgend verlengd en het contract met Roxit liep in 2022 af
en is tot 31 december 2028 verlengd.

Huurovereenkomsten
De jaarlijkse huurverplichting voor het pand (inclusief parkeerplaatsen) in Tilburg
bedraagt circa € 770.000. De huurovereenkomst is aangegaan voor een periode van vijf
jaar met als einddatum 31 december 2027. De totale huurverplichting bedraagt € 3,8
miljoen. De jaarlijkse huurverplichting voor kantoorruimte (inclusief parkeerplaatsen) en
laboratorium aan de Brabantlaan 1 te ’s-Hertogenbosch bedraagt circa € 109.000. De
overeenkomst is per 1 juli 2022 stilzwijgend verlengd met vijf jaar tot 1 juli 2027.

Inkoopverplichtingen
In de kadernota rechtmatigheid heeft de commissie BBV de stellige uitspraak gedaan dat
meerjarige contracten - in het kader van Europese regels - in de toelichting op de
jaarrekening opgenomen moeten worden voor het volle bedrag waarover het contract is
afgesloten. De OMWB verleent opdrachten aan milieukundige adviesbureaus op basis van
het actuele werkaanbod vanuit de opdrachtgevers en specifieke casuïstiek. Hiervoor zijn
geen meerjarige contracten afgesloten met bedoelde bureaus, enkel jaarcontracten.




                                                                                       64
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2023
De begroting 2023 sloot zowel voor als na wijziging met een saldo van € 0. Het
jaarrekeningresultaat volgens balans bedraagt € 1.643.000 positief.


Nadere toelichting op de lasten Primair proces
De bijstelling van de lasten en baten is conform de besluitvorming van het Algemeen
Bestuur.

In beginsel worden de belangrijkste verschillen op totaalniveau toegelicht. Waar nodig
wordt specifieke toelichting gegeven op de onderdelen primair proces en bedrijfsvoering.



                                    2023 begroting na
 Personeelslasten                                                       2023 realisatie
                                          wijzigingen

 Primair proces

 Salarissen                                       22.364                          21.463

 Reiskosten                                          307                              304

 Overige personele
                                                     477                              381
 kosten

 Inhuurbudgetten                                   4.091                           3.172

 Detacheringsinkomsten                                 0                              -116

 Subtotaal
                                                 27.239                          25.203
 personeelslasten



De totale kosten van salarissen van het primaire proces bedragen € 21.463.000 en zijn
hiermee € 901.000 lager dan begroot (€ 22.364.000). In de realisatie van 2023 is een
bedrag van € 573.000 verantwoord die betrekking heeft op de mutatie van de
voorziening verlofsparen. Daarnaast is een bedrag van € 156.000 geboekt welke
betrekking heeft op de nog te betalen post RVU en transitievergoeding. Zonder deze
beide posten bedraagt de onderbesteding op de salarislasten bij het primair proces €
1.629.000. Het verschil met de begroting wordt vooral veroorzaakt door het groeiende
takenpakket in relatie met de krapte op arbeidsmarkt. Hierdoor konden functies niet
(tijdig) ingevuld worden.

De reiskosten bedragen in totaal voor het primaire proces en bedrijfsvoering samen €
472.000 en zijn hiermee € 68.000 lager dan begroot na wijziging (€ 540.000). De lagere
realisatie is het directe gevolg van het minder aantal reisbewegingen door het hybride
werken. Hiertegenover staan de kosten van thuiswerkvergoedingen voor een bedrag van
ongeveer € 63.000. Deze zijn opgenomen onder de ‘Overige personele kosten’.

De overige personele kosten bedragen in totaal voor het primaire proces en
bedrijfsvoering samen € 1.119.000 en zijn hiermee € 628.000 lager dan begroot (na
wijzigingen). De voornaamste posten hiervoor verantwoordelijk betreffen het ontbreken
van mobiliteitstrajecten in 2023 (€ 290.000), het niet volledig aanspreken van het

                                                                                        65
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>budget voor ‘Opleiding en vorming’ (€ 178.000) en lagere gerealiseerde kosten voor
‘Organisatieontwikkeling’ dan begroot (€ 266.000).

De inhuurkosten van personeel zijn € 919.000 lager dan begroot (na wijzigingen). Gelijk
aan de toelichting onder 'salarissen’ zorgt het toegenomen takenpakket in relatie tot
beschikbaarheid van deskundige inhuurkrachten voor een onderbesteding van de
begroting.

In 2023 heeft een aantal detacheringstrajecten gelopen bij zowel bedrijfsvoering als het
primair proces. Deze opbrengsten worden in de regel niet begroot aangezien ze niet of
nauwelijks in te schatten zijn.


                                 2023 begroting na
 Afschrijvingen                                                          2023 realisatie
                                       wijzigingen

 Primair proces

 Afschrijvingen                                    79                                      78

 Subtotaal
                                                   79                                  78
 Afschrijvingen



Een deel van de afschrijvingslast is verantwoord onder de lasten bedrijfsvoering (€
86.000 tegenover € 81.000 begroot). Samen met de afschrijvingslast voor
bedrijfsvoering vallen de totale afschrijvingen over 2023 € 3.000 lager uit dan begroot.


 Huisvesting
 en                2023 begroting na wijzigingen                         2023 realisatie
 organisatie

 Primair proces

 Huisvesting en
 facilitaire                                     104                                       78
 kosten

 Tractie                                            0                                       0

 Automatisering                                    23                                      19

 Algemeen
                                                   18                                      38
 beheer

 Subtotaal
 Huisvesting
                                                 145                                  135
 en
 organisatie



In totaal zijn de kosten op dit onderdeel ruimschoots binnen de ramingen gebleven.
Aangezien de kosten van huisvesting (en facilitaire kosten) en automatisering in de
realisatie en begroting voornamelijk onder de kosten van bedrijfsvoering zijn

                                                                                           66
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>verantwoord, wordt voor de toelichting op deze posten verwezen naar ‘Nadere toelichting
op de lasten Bedrijfsvoering’.


                                   2023 begroting na
 Overige kosten                                                           2023 realisatie
                                         wijzigingen

 Primair proces

 Laboratoriumkosten                               1.751                              1.635

 Milieumetingen                                     610                                494

 Subtotaal
                                                  2.361                             2.129
 Overige kosten



Toelichting:

   •   De laboratoriumkosten vormen een variabele post, wat wil zeggen dat meer vraag
       een hoger kostenniveau tot gevolg heeft. De laboratoriumkosten worden
       doorbelast. De corresponderende baten zijn opgenomen onder deelprogramma 4.
   •   De kosten milieumetingen zijn lager dan begroot en worden volledig (dus inclusief
       de huisvesting en personele kosten), doorbelast aan de provincie Noord-Brabant
       als onderdeel van deelprogramma 4.


 Algemene kosten                  2023 begroting na wijzigingen        2023 realisatie

 Primair proces

 Van goed naar beter                                           -478                    0

 Subtotaal Algemene kosten                                      -478                   0



In de begroting is een besparing van € 478.000 opgenomen in het kader van het project
‘Van goed naar beter’. Deze post is niet verder naar begrotingsposten gespecificeerd,
maar komt wel in de diverse begrotingsposten tot uiting in een lagere realisatie van
kosten.


Nadere toelichting op de lasten Bedrijfsvoering
In beginsel worden de belangrijkste verschillen op totaalniveau toegelicht; zie hiervoor
de ‘Nadere toelichting op de lasten Primair proces’. Waar nodig wordt specifieke
toelichting gegeven op de onderdelen primair proces en bedrijfsvoering.


                                     2023 begroting na
 Personeelslasten                                                         2023 realisatie
                                           wijzigingen

 Bedrijfsvoering

 Salarissen                                         5.654                            5.192



                                                                                           67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>                                     2023 begroting na
 Personeelslasten                                                        2023 realisatie
                                           wijzigingen

 Reiskosten                                             232                           168

 Overige personele
                                                    1.271                             738
 kosten

 Inhuurbudgetten                                        423                           284

 Detacheringsinkomsten                                   0                             -26

 Subtotaal
                                                   7.580                            6.356
 Personeelslasten



De totale kosten van salarissen van bedrijfsvoering bedragen € 5.192.000 en zijn
hiermee € 462.000 lager dan begroot (€ 5.654.000). In de realisatie van 2023 is een
bedrag van € 169.000 verantwoord die betrekking heeft op de mutatie van de
voorziening verlofsparen. Zonder deze mutatie bedraagt de onderbesteding op de
salarislasten bij bedrijfsvoering € 631.000. Dit wordt vooral veroorzaakt door het niet
(tijdig) vervullen van vacatures lopende het jaar en door de gehanteerde
begrotingssystematiek; de salariskosten van medewerkers worden begroot op het
maximum van de schaal. Vanaf 2024 wordt de werkelijke salarisschaal van medewerkers
als uitgangspunt voor de begroting gehanteerd.

Voor de toelichting op de reiskosten en de overige personele kosten wordt verwezen naar
de 'Nadere toelichting op de lasten Primair proces'.

De kosten voor inhuur van derden bedragen voor bedrijfsvoering € 139.000 lager dan
begroot. Enerzijds zijn lagere indexaties met inhuurbureaus overeengekomen, anderzijds
is voor sommige functies eigen personeel geworven en daarmee minder inzet van
inhuurkrachten nodig geweest.

In 2023 heeft een aantal detacheringstrajecten gelopen bij zowel bedrijfsvoering als het
primair proces. Deze opbrengsten worden in de regel niet begroot aangezien ze niet of
nauwelijks in te schatten zijn.


                                 2023 begroting na
 Afschrijvingen                                                          2023 realisatie
                                       wijzigingen

 Bedrijfsvoering

 Afschrijvingen                                    81                                      86

 Subtotaal
                                                   81                                  86
 Afschrijvingen



Een deel van de afschrijvingslast is verantwoord onder de lasten primair proces (€
78.000 tegenover € 79.000 begroot). Samen met de afschrijvingslast voor
bedrijfsvoering vallen de totale afschrijvingen over 2023 € 3.000 lager uit dan begroot.


                                                                                           68
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre> Huisvesting
 en                2023 begroting na wijzigingen                         2023 realisatie
 organisatie

 Bedrijfsvoering

 Huisvesting en
 facilitaire                                   1.200                                1.208
 kosten

 Tractie                                          92                                   72

 Automatisering                                2.383                                2.347

 Algemeen
                                                 794                                  443
 beheer

 Subtotaal
 Huisvesting
                                              4.469                                4.070
 en
 organisatie



Toelichting:

   •   De totale kosten van huisvesting en facilitaire kosten voor het primaire proces en
       bedrijfsvoering samen bedragen € 1.286.000 en zijn hiermee € 17.000 lager dan
       begroot na wijziging (€ 1.303.000). Hier zijn geen verdere bijzonderheden te
       vermelden.
   •   De kosten van vervoermiddelen in eigen beheer (tractie) bedragen € 72.000 en
       zijn hiermee € 20.000 lager dan begroot (€ 92.000). Hier zijn geen verdere
       bijzonderheden te vermelden.
   •   De totale kosten van automatisering voor het primaire proces en bedrijfsvoering
       samen bedragen € 2.365.000 en zijn hiermee € 40.000 lager dan begroot na
       wijziging (€ 2.406.000). Het automatiseringsbudget is opgebouwd uit een
       veelvoud van onderliggende kostenposten. De totale onderbesteding van de
       automatiseringskosten is het saldo van diverse minder omvangrijke onder- en
       overschrijdingen binnen dit budget.
   •   De kosten voor Algemeen beheer zijn op totaalniveau voor het primaire proces en
       bedrijfsvoering € 331.000 lager dan begroot. De onderbesteding is met name het
       gevolg van lagere advieskosten (onderdeel van de post Algemeen beheer).


Nadere toelichting op de Overige lasten


 Overige
                  2023 begroting na wijzigingen                          2023 realisatie
 lasten

 Diverse
                                                  0                                    39
 lasten

 Onvoorzien                                    150                                      0


                                                                                       69
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre> Overige
                 2023 begroting na wijzigingen                           2023 realisatie
 lasten

 Subtotaal
 Overige                                       150                                     39
 lasten



Diverse lasten
Het saldo op de diverse lasten betreft voornamelijk het negatieve resultaat SSIB over
2023 voor een bedrag van ongeveer € 17.000 en de BTW-bijtelling voor privégebruik van
de bedrijfsauto's voor een bedrag van afgerond € 14.000.

Onvoorzien
Het bedrag dat is gereserveerd voor onvoorziene kosten is in 2023 niet aangesproken.


Overzicht incidentele baten en lasten
Vanuit het Rijk zijn twee specifieke uitkeringen toegekend met elk een specifieke start-
en einddatum. Voor deze uitkeringen zijn conform de beschikkingen in 2023
voorschotten ontvangen. De opbrengst over 2023 bedraagt € 549.000 en is conform de
corresponderende bestedingen van € 549.000 apart in het overzicht van de baten
verantwoord. Zowel de opbrengsten als kosten worden als incidenteel aangemerkt.

In de kosten van personeel in loondienst is een bedrag van € 156.000 opgenomen voor
toekomstige betalingen inzake RVU en een transitievergoeding. Deze vergoedingen zijn
reeds in 2024 voldaan. Hiertegenover staat een opbrengst inzake teruggaven van
transitievergoedingen van het UWV voor een bedrag van € 60.000. Deze bedragen zijn in
2024 ontvangen.

Door de intreding van de Omgevingswet heeft een update van de applicatie Squit 2020
naar Rx.Mission plaats gevonden. In de automatiseringskosten is hiervoor een bedrag
van circa € 47.000 verantwoord.

Eind 2023 zijn de vier omgevingsdiensten van Brabant en Zeeland overgestapt naar een
ander klachtensysteem (de MilieuKlachtenApplicatie) en is er in 2023 een begin gemaakt
met het bouwen van een nieuwe website. De voor de OMWB hiermee gemoeide kosten
bedragen ongeveer € 24.000 en zijn onder de kosten van automatisering verantwoord.
Daarnaast is een bedrag van afgerond € 9.000 opgenomen onder de advieskosten voor
de ondersteuning bij de aanbesteding tot en met de oplevering en acceptatie van de
applicatie.

In de kosten van personeel in loondienst is een bedrag van € 742.000 opgenomen voor
de dotatie aan de voorziening voor verlofsparen. Tot en met 2021 werden alle
verlofgerelateerde rechten toegelicht en gekwantificeerd in de ‘Niet uit de balans
blijkende vorderingen en verplichtingen’. In 2022 is echter CAO SGO artikel 6.3
Verlofsparen in werking getreden. Dit had tot gevolg dat er een voorziening moest
worden opgenomen voor arbeidskostengerelateerde verplichtingen van niet gelijke
omvang. Bij het opmaken van de voorziening voor 2023 is een nadere analyse
uitgevoerd op de verlofsoorten en daarbij is vastgesteld dat meerdere verlofsoorten
aangemerkt kunnen worden als arbeidsverplichting met een niet gelijk volume en
daarmee conform BBV voorzien moeten worden. Voor 2022 en 2023 was de dotatie aan
de voorziening een incidentele post, de voorziening zelf is van structurele aard.




                                                                                       70
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen
reserves
In 2023 hebben geen structurele toevoegingen of onttrekkingen aan de reserves
plaatsgevonden.


Kengetallen

                                              2023 begroting na
 Kengetallen              2022 realisatie                            2023 realisatie
                                                    wijzigingen

 Uurtarief                         € 99,18              € 106,70                € 107,14

 Productieve uren                 332.185               357.500                 341.314

 FTE Primair Proces                   253                    275                    272

 Gemiddeld aantal
 productieve uren per               1.310                  1.300                  1.255
 FTE

 Ziekteverzuim                       6,4%                  5,5%                    5,5%

 Eigenaarsdeel
                                58%/42%                60%/40%              59%/41%
 gemeenten/provincie




                                             2023 begroting na
 FTE                    2022 realisatie                              2023 realisatie
                                                   wijzigingen

 Primair proces -
                                    224                    249                      241
 kernformatie

 Primair proces -
                                     29                      26                      31
 flexibele schil

 Subtotaal
                                   253                     275                      272
 Primair Proces

 Bedrijfsvoering -
                                     53                      57                      53
 kernformatie

 Bedrijfsvoering -
                                      5                       5                       5
 flexibele schil

 Totaal
                                     58                     62                       58
 Bedrijfsvoering




 Totaal                            312                     337                      331



                                                                                     71
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>Ten opzichte van het begrote aantal productieve uren van 1.300 zien we over 2023 een
lagere realisatie (1.255 uur). De declarabiliteit heeft in 2023 door diverse oorzaken onder
druk gestaan. Zo zijn er veel indirecte uren besteed aan het inwerken van nieuwe
medewerkers en verbeteringen van interne processen en systemen. Ook zijn veel uren
besteed aan opleidingen ten behoeve van de inwerkingtreding van de Omgevingswet en
de implementatie van ‘Rx.Mission’. De totale besteding van concernuren blijft over 2023
evenwel binnen de gestelde norm. Daartegenover is er meer verlof opgenomen dan
waarmee in de berekening van de declarabiliteitsnorm rekening is gehouden.


Toelichting op de baten

                                    2023 begroting na
 Baten                                                                    2023 realisatie
                                          wijzigingen

 Programmadeel 1:
 Vergunningverlening,
                                                  24.166                            22.572
 toezicht en
 handhaving

 Programmadeel 2:
                                                  11.713                            10.376
 Advies en Projecten

 Programmadeel 3:
 Collectieve taken                                 1.824                             1.824
 structureel

 Programmadeel 4:
 Buiten                                            1.730                             3.389
 werkprogramma

 Programmadeel 4:
                                                     610                               548
 Overige exploitatie

 Specifieke uitkering
                                                   1.664                               549
 Omgevingsdiensten

 Subtotaal Baten                                 41.706                            39.257

                                     2023 begroting na
 Overige baten                                                            2023 realisatie
                                           wijzigingen

 Diverse baten                                             0                            65

 Rentebaten                                                0                           499

 Vennootschapsbelasting                                 -5                               2

 Subtotaal Overige
                                                        -5                            566
 baten




                                                                                        72
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>Programmadeel 1: Vergunningverlening, toezicht en
handhaving
De baten zijn € 1.594.000 lager dan begroot (-7%). De gemiddeld lagere declarabiliteit
per FTE heeft ertoe geleid dat de taken binnen dit programma niet volledig conform het
afgegeven werkprogramma uitgevoerd konden worden.


Programmadeel 2: Advies en Projecten
De baten zijn € 1.338.000 lager dan begroot (-11%). Verzoektaken zijn lastiger te
voorspellen en kunnen van jaar tot jaar verschillen; tevens wordt deze lagere realisatie
gedeeltelijk gecompenseerd met hogere realisatie bij Programma 4.


Programmadeel 3: Collectieve taken structureel
De collectieve taken zijn overeenkomstig de begroting in rekening gebracht bij de
deelnemers.


Programmadeel 4: Buiten werkprogramma
De baten zijn in totaal € 1.597.000 hoger dan begroot. Opdrachten buiten het
werkprogramma kunnen van jaar tot jaar verschillen. Zie tevens toelichting bij
Programmadeel 2.


Specifieke uitkering Omgevingsdiensten
Vanuit het Rijk zijn twee specifieke uitkeringen toegekend. Dit betreffen het
Interbestuurlijk Programma VTH (IBP) en de extra ondersteuning toezicht en handhaving
op de energiebesparingsplicht (THE). Voor deze uitkeringen zijn conform de
beschikkingen in 2023 voorschotten ontvangen. De opbrengst over 2023 bedraagt €
549.000 en is conform de bestedingen apart in het overzicht van de baten verantwoord.
Het restant van de vooruitontvangen bedragen staat op de balans opgenomen onder de
‘overlopende passiva’.


Uitsplitsing baten
In 2023 bedroegen de gerealiseerde baten provincie op P1 € 8.682.000, op P2 €
4.185.000 en op P3 € 565.000. De gerealiseerde baten gemeenten bedroegen voor P1,
P2 en P3 respectievelijk € 13.889.000, € 6.190.000 en € 1.258.000.


Overige baten
Diverse baten
Het saldo op de diverse baten betreft voornamelijk de opbrengst als
gevolg van restitutie fee van Flex West-Brabant voor een bedrag van
€ 64.000.

Rentebaten
De OMWB heeft rentebaten ontvangen voor een bedrag van € 499.000. Deze baten
waren niet begroot.

Vennootschapsbelasting
De kosten vennootschapsbelasting bedroegen in 2023 € -2.000 (begroot € 5.000). Dit
betreft het saldo van de voorlopige aanslag 2023, de aanslag 2022 en de vrijval van de
reservering voor 2022. De aanslag 2022 is lager uitgevallen dan aanvankelijk ingeschat.

                                                                                       73
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>Overzicht baten en lasten per taakveld 2023
 Baten en lasten per
                                                  Baten                          Lasten
 taakveld

 0. Bestuur en
 ondersteuning

 0.4 Overhead                                                                    10.512

 0.5 Treasury                                       499

 0.8 Overige baten en
                                                      65                             39
 lasten

 0.9
                                                       2
 Vennootschapsbelasting

 0.10 Mutaties reserves                                                              83

 0.11 Resultaat van de
 rekening van baten en                                                            1.643
 lasten

 7. Volksgezondheid en
 milieu

 7.4 Milieubeheer                                39.257                          27.546

 Totaal van de
                                                39.823                          39.823
 taakvelden



De lasten op taakveld 0.4 Overhead bedragen de lasten voor het bedrijfsvoeringsproces -
niet zijnde het primaire proces - en corresponderen met de specificatie van de lasten in
'Het overzicht van baten en lasten'.




                                                                                     74
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>Publicatieverplichting op grond van de WNT
WNT-verantwoording 2023
De WNT is van toepassing op OMWB. Het voor de OMWB toepasselijke
bezoldigingsmaximum is in 2023 € 223.000. Dit betreft het algemene
bezoldigingsmaximum.


 bedragen x € 1                                           Dhr. A. Arbouw

 Functiegegevens                                              Directeur

 Aanvang en einde functievervulling in 2023                 01/01 - 31/12

 Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)               0,95

 Dienstbetrekking?                                                ja

 Bezoldiging

 Beloning plus belastbare onkostenvergoeding                € 130.704,80

 Beloningen betaalbaar op termijn                            € 21.125,14

 Subtotaal                                                 € 151.829,94

 Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum              € 211.850,00

 -/- Onverschuldigd betaald en nog niet
                                                                N.v.t.
 terugontvangen bedrag

 Totale bezoldiging 2023                                   € 151.829,94

 Het bedrag van de overschrijding en de reden
 waarom de overschrijding al dan niet is                        N.v.t.
 toegestaan

 Toelichting op de vordering wegens
                                                                N.v.t.
 onverschuldigde betaling

 Gegevens 2022

 Functiegegevens                                              Directeur

 Aanvang en einde functievervulling in 2022                 01/01 - 31/12

 Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)               0,89

 (Fictieve) dienstbetrekking?                                     ja

 Bezoldiging

 Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen              € 107.344,86



                                                                            75
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre> bedragen x € 1                                              Dhr. A. Arbouw

 Beloningen betaalbaar op termijn                              € 19.384,56

 Subtotaal                                                    € 126.729,42

 Individueel toepasselijk bezoldigingsmaximum                  € 192.000,00

 Totale bezoldiging 2022                                      € 126.729,42



Topfunctionarissen met een bezoldiging van € 1.900 of
minder
In de onderstaande tabel zijn de leden van het Dagelijks Bestuur en Algemeen Bestuur
weergegeven. Voor allen geldt dat zij deze bestuursfunctie onbezoldigd verrichten. Noch
ontvangen zij een onkostenvergoeding van de OMWB. De functie is gedurende heel 2023
uitgeoefend, tenzij anders vermeld in de tabel.


 Lid
 Dagelijks       Functie                             Wijzigingen
 Bestuur

 De heer
 P.F.G. Depla
 Burgemeester    DB-voorzitter
 gemeente
 Breda

 De heer A-J
 Moerkerke
 Burgemeester    DB-lid
 gemeente
 Moerdijk

 De heer M.
 van Asten
                 DB-lid
 Wethouder
 Tilburg

 Mevrouw H.
 Roijackers
                 DB-lid                              Tot 8 september
 Gedeputeerde
 PNB

 De heer M.
 Oudenhoven
                 DB-lid                              Vanaf 8 september
 Gedeputeerde
 PNB

 Mevrouw H.
 van Aart        DB-lid
 Burgemeester


                                                                                     76
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>Lid
Dagelijks         Functie                    Wijzigingen
Bestuur

Loon op Zand

De heer C.
Machielsen
                  DB-lid
Wethouder
Gilze en Rijen

De heer H.
Wierikx
                  DB-lid
Wethouder
Halderberge




Algemeen
                    Lid                       Wijzigingen
Bestuur

Provincie           Mevrouw H. Roijackers     Tot 8 september
Noord-Brabant       De heer M. Oudenhoven     Vanaf 8 september

Gemeente
                    Mevrouw A. van Hunnik
Altena

Gemeente            De heer E. Wilmsen        Tot 1 november
Alphen-Chaam        De heer E. Daandels       Vanaf 1 november

Gemeente
                    De heer H. van Tilborg
Baarle-Nassau

Gemeente
Bergen op           De heer J. Pals
Zoom

Gemeente
                    De heer P. Depla
Breda

Gemeente
                    De heer K. de Jong
Dongen

Gemeente
                    De heer B. Scholtze
Drimmelen

Gemeente
                    De heer G. de Weert
Etten-Leur

Gemeente
                    Mevrouw M. Witte
Geertruidenberg

Gemeente Gilze
                    De heer C. Machielsen
en Rijen


                                                                  77
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre> Algemeen
                   Lid                                Wijzigingen
 Bestuur

 Gemeente
                   Mevrouw L. Franssen
 Goirle

 Gemeente
                   De heer H. Wierikx
 Halderberge

 Gemeente
                   De heer J. van den Bosch
 Heusden

 Gemeente
                   Mevrouw E. Langens
 Hilvarenbeek

 Gemeente Loon
                   Mevrouw H. van Aart
 op Zand

 Gemeente
                   De heer A-J Moerkerke
 Moerdijk

 Gemeente
                   De heer E. Logister
 Oisterwijk

 Gemeente
                   De heer M. Buijs
 Oosterhout

 Gemeente
                   Mevrouw K. Koenraad
 Roosendaal

 Gemeente
                   De heer M. Gijzen
 Rucphen

 Gemeente
                   De heer K. Gommeren
 Steenbergen

 Gemeente
                   De heer M. van Asten
 Tilburg

 Gemeente          De heer A. de Jong                 Tot 20 juli
 Waalwijk          Mevrouw S. Schuijffel              Vanaf 20 juli

 Gemeente
                   De heer T. de Heer
 Woensdrecht

 Gemeente
                   Mevrouw E. Kools-Hereijgers
 Zundert



Overige rapportageverplichtingen op grond van de WNT
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met
een dienstbetrekking die in 2023 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke
drempelbedrag hebben ontvangen.


                                                                                     78
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>Verantwoordingsinformatie Specifieke Uitkeringen
(SiSa)




Rechtmatigheidsverantwoording
Verantwoordelijkheid Dagelijks Bestuur
De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening
worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de
balansmutaties, blijkt een drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het
begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze
rechtmatigheidsverantwoording licht het Dagelijks Bestuur toe in hoeverre bij de in de
jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-,
voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in
dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming
zijn met de door het Algemeen Bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en
verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de
waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door het Algemeen Bestuur op 20
december 2023 vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder
toegelicht.

Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde
aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door het
Algemeen Bestuur bepaald en bedraagt 1% van de totale lasten inclusief toevoegingen
aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 380.000. De grondslag voor deze
verantwoording is de Kadernota Rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV van
november 2023.

Bevinding
Het Dagelijks Bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en
lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor
gestelde grens.




                                                                                          79
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>De afwijkingen die zijn geconstateerd in het kader van de begrotingsrechtmatigheid
worden in onderstaande tabel uiteen gezet:


 Begrotingscriterium                                                 bedrag x € 1.000

 Overschrijding lasten programma's                                                      0

 Overschrijding investeringsbudgetten
                                                                                        0
 (kredieten)

 Ongeautoriseerde reservemutaties                                                       0

 Onderschrijdingen van de lasten primair
                                                                                     1.800
 proces

 Onderschrijding van de lasten
                                                                                     1.618
 bedrijfsvoering

 Onderschrijding van de baten                                                        1.878

 Totaal begrotingsonrechtmatigheden                                              5.296

 Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden
 dat past binnen het vooraf vastgestelde
 beleid en daarmee vooraf als acceptabel is                                          5.296
 geduid vermelden en verwijzen naar dit
 vooraf vastgestelde beleid.

 Resterend saldo aan
                                                                                        0
 begrotingsonrechtmatigheden



In de paragraaf bedrijfsvoering is op basis van de Kadernota rechtmatigheid van de
commissie BBV en op basis van de afspraken met het Algemeen Bestuur aanvullende
informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. In deze paragraaf heeft het
Dagelijks Bestuur ook beschreven welke actie hij onderneemt om afwijkingen in de
toekomst te voorkomen.




                                                                                       80
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>Bijlage 1: Kwaliteitscriteria 2.2
Inleiding
De Omgevingsdienst Midden- en West Brabant (OMWB) richt zich op een hoge kwaliteit
van haar diensten. Een belangrijk doel van de oprichting van omgevingsdiensten is de
kwaliteit van de uitvoering van de taken en de efficiency structureel te verhogen. En
middels kennisdeling betere diensten te kunnen verlenen. Middels deze rapportage wil de
OMWB aan haar opdrachtgevers laten zien dat (blijvend) aan de kwaliteitseisen wordt
voldaan. Kwaliteit is wettelijk verankerd in de op 14 april 2016 in werking getreden Wet
Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH). Uit de wet vloeit voort dat elke
gemeente en provincie in Nederland ook een zogenaamde kwaliteitsverordening
vaststelt. Ook alle opdrachtgevers van de OMWB hebben een dergelijke verordening
vastgesteld. Hierbij is het uitgangspunt dat de OMWB voor Brzo-taken altijd moet
voldoen aan de kwaliteitscriteria, en voor de andere taken eventueel gemotiveerd kan
worden afgeweken (comply or explain).

Momenteel wordt uitgegaan van de set Kwaliteitscriteria 2.2, zoals per 1 juli 2019
vastgesteld. Deze set geeft aan wat de minimale meetlat van kwaliteit (proces én
deskundigheid) is waaraan een organisatie moet voldoen. De Kwaliteitscriteria maken
onderdeel uit van een palet van meerdere ontwikkelingen binnen en buiten de OMWB
zoals de komende Omgevingswet, diverse wijzigingen in wet- en regelgeving (WKB) en
het prestatiegericht financieren (PGF).
Vanaf januari 2024 worden de Kwaliteitscriteria geüpdatet naar een 2.3 versie. Deze
vormen dan de nieuwe basis van de VTH-verordening en het wettelijk kader. Hierin zijn
onder meer naar aanleiding van een (informele) consultatieronde verbetersuggesties
doorgevoerd voor de betreffende deskundigheidsgebieden en verschillende opleidingen
en kenniseisen geactualiseerd, op basis van de Omgevingswet. Vanaf 2024 zal de OMWB
kennis en kunde dus in beeld brengen ten opzichte van de Kwaliteitscriteria (KC) 2.3.

De OMWB heeft bureau Libereaux in de arm genomen om de Kwaliteitscriteria structureel
in de organisatie te borgen en de mate van robuustheid op deze KC 2.2 in beeld te
brengen. Libereaux is landelijk erkend om werkervaring ten opzichte van de
Kwaliteitscriteria te valideren. Jaarlijks wordt er een actualisatieslag uitgevoerd, wat
resulteert in continu inzicht in aanwezige deskundigheid en ontwikkelbehoeften ten
opzichte van de KC 2.2.

Onderliggende rapportage zoomt in op de robuustheid van de OMWB-medewerkers op
het onderdeel ‘deskundigheid’, met daarin de belangrijkste conclusies, werkwijze en
vervolgacties. Daarbij wordt er een link gelegd met de procescriteria en de
doorontwikkeling op het gebied van vaardigheden in relatie tot onder meer de
Omgevingswet. Hiermee is deze rapportage niet alleen een verantwoordingsdocument,
maar spreekt het ook een ambitie uit om blijvend te werken aan de professionaliteit van
medewerkers en daarmee de OMWB als organisatie.


Conclusie actualisatieslag Kwaliteitscriteria 2023
Uit de actualisatieslag in 2023 blijkt het volgende:
• De OMWB laat zien robuust te zijn als het gaat om expertise binnen de
kwaliteitscriteria. De organisatie toont aan op 19 van de 27 deskundigheidsgebieden
genoeg kennis en kunde te hebben (comply);
• Een aantal deskundigheidsgebieden worden belegd bij gemeenten, de
Veiligheidsregio of andere omgevingsdiensten. Daarnaast zijn er binnen bepaalde
deskundigheidsgebieden samenwerkingsafspraken gemaakt met andere OD’s (8 van 27).
• De organisatie voldoet aan alle deskundigheidsgebieden door middel van ‘comply or
explain’. Het deskundigheidsgebied Groen en ecologie is in 2023 voldoende. In 2022 was

                                                                                      81
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>dit nog ontwikkelbehoefte.
• In totaal zijn er nu 211 medewerkers onderdeel van het dashboard. Dat zijn 9
medewerkers minder dan vorig jaar. Het percentage medewerkers die aantonen
voldoende ‘deskundig’ (groen) te zijn, bedraagt 94%. De 6% die nog niet voldoen aan
een deskundigheidsgebied, zijn in ontwikkeling en stellen persoonlijke leerdoelen op om
ervaring op te doen.


Uitkomsten van de nulmeting
Keuze onderzoeksmethode
De OMWB laat werkervaring ten opzichte van de Kwaliteitscriteria valideren door
Libereaux, waarvan de werkwijze reeds is toegepast bij meerdere OD’s en RUD’s.
Medewerkers van de OMWB werken met digitale e-portfolio’s, waarin zij hun relevante
activiteiten, werkervaring, opleiding en aanvullende kennis op één of meerdere
deskundigheidsgebieden in kaart hebben gebracht en hebben onderbouwd met
‘bewijsstukken’, zoals diploma’s en voorbeelden van producten die zij leveren. Deze
bewijsstukken zijn door Libereaux getoetst, aan de hand van (VRAAK)-criteria, om een
zo valide mogelijk beeld te schetsen van de expertise binnen de OMWB. Nadat expertise
ten opzichte van een deskundigheidsgebied per individu in beeld is gebracht, zijn er
analyses gemaakt van de robuustheid in expertise van de organisatie. Analyses zijn
mogelijk middels de VTH-monitor, waarin de gegevens op het gebied van deskundigheid
en VTH-taken van alle medewerkers bijeen zijn gebracht en geborgd worden. De
conclusies in deze rapportage zijn gebaseerd op deze monitor. Op basis daarvan worden
afspraken gemaakt omtrent ontwikkeling en opleidingen in onder meer het Goede
Gesprek tussen medewerkers en leidinggevenden. Ontwikkeling die medewerkers
doormaken komen weer in de portfolio’s terecht en worden gevalideerd door Libereaux,
zodat er een real-time inzicht ontstaat.

Van elke medewerker kan zijn of haar deskundigheidsgebied worden uitgedrukt in een
percentage. Er worden 7 variabelen gemeten, die elk een verschillend ‘gewicht’ hebben:
1. Activiteiten tellen voor 40% mee,
2. Werkervaring voor 15%,
3. Basisopleiding voor 20%,
4. Aanvullende opleidingen voor 10%,
5. Basiskennis voor 10% en
6. Diepgaande kennis voor 5%.
7. Frequentie (weegt niet mee in percentage)

De gedachte achter deze percentageverdeling, die landelijk wordt gehanteerd, is dat
praktijkervaring (bestaande uit de elementen ‘Activiteiten’ en ‘Werkervaring’) met 55%
net iets zwaarder weegt dan kennis en opleiding (bestaande uit de elementen
‘Basisopleiding’, ‘Aanvullende opleidingen’, ‘Basiskennis’ en ‘Diepgaande kennis’) met
45%. Deze wegingsfactoren vormen ook het uitgangspunt voor Vakbekwaamheid: het
gaat immers niet over alleen het hebben van de juiste papieren, maar zeker ook over
ervaring en kunde. Een medewerker is ‘deskundig’ conform de vth-kwaliteitscriteria als
hij of zij voor 75% of meer aan de criteria voldoet. Een deskundigheidsgebied staat op
‘groen’ als er twee of meer medewerkers binnen de OMWB voor minimaal 75% aan de
vereisten in het betreffende deskundigheidsgebied voldoen. Ondanks dat de frequentie
niet meetelt in het percentage, wordt er aan ieder deskundigheidsgebied wel een uren-
eis gesteld. De uren zijn in kaart gebracht aan de hand van het ‘tijdschrijven’ van
medewerkers van de OMWB binnen het personeelssysteem. Het aantal medewerkers dat
aan de frequentie-eis voldoet, is op basis van het tijdschrijven in kaart gebracht door
Libereaux. Deze gegevens zijn in beeld gebracht in onderstaande tabel. De OMWB voert
meer (plus)taken uit dan zijn opgenomen in de (landelijke) Kwaliteitscriteria. In de
onderstaande conclusies worden alleen de conclusies genoemd van de vereiste criteria
van de KC 2.2.

                                                                                      82
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>Toelichting conclusies
Acht deskundigheidsgebieden zijn elders belegd; binnen deze deskundigheidsgebieden is
de taak niet ingebracht bij de OMWB, maar ligt dit bij de opdrachtgever of een andere
Omgevingsdienst. Sommige producten van de OMWB zijn dus afhankelijk van de
kwaliteit die deze opdrachtgevers of Omgevingsdiensten leveren. Denk bijvoorbeeld aan
een stedenbouwkundige afweging bij een omgevingsvergunning bij het afwijken van het
bestemmingsplan. De vier deskundigheidsgebieden Bouwfysica, Stedenbouw en
inrichting openbare ruimte, Exploitatie en planeconomie en Cultuurhistorie worden niet in
de dienst gebracht door de Provincie of andere opdrachtgevers (gemeenten).
Zoals hierboven genoemd wordt een drietal deskundigheidsgebieden die door
opdrachtgevers binnen de dienst worden gebracht, uitbesteed aan een andere dienst:
1. Brandveiligheid: belegd bij de Veiligheidsregio Midden- en West Brabant.
2. Constructieve veiligheid: belegd bij de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant
3. Groen & Ecologie (Nb-wet): belegd bij de Omgevingsdienst Brabant-Noord

Voor bovenstaande drie deskundigheidsgebieden is bij deze partneroverheden nagegaan
in hoeverre voldaan wordt aan de Kwaliteitscriteria 2.2. De OMWB heeft daarop de
volgende reactie gekregen:

VRMWB: Medewerkers die werkzaam zijn op Brandveiligheid gericht op RO, ABM en Brzo
voldoen aan het vereiste kwaliteitsniveau in termen van scholing en opleiding, in relatie
tot de benodigde kennis voor het taakveld Brandveiligheid. De OMWB heeft een overzicht
ontvangen waarin opgemaakt kan worden dat er voldoende vlieguren gemaakt worden
op dit deskundigheidsgebied.

ODZOB: Omtrent het deskundigheidsgebied Constructieve veiligheid kunnen meerdere
medewerkers aantoonbaar maken dat zij voldoen aan de Kwaliteitscriteria 2.2. De
ODZOB voert deze werkzaamheden uit voor de OMWB en daar ligt een
samenwerkingscontract onder. De OMWB kan dus aangeven door deze samenwerking te
voldoen
ODBN: De organisatie zit midden in de interne toetsing en borging. Dit proces zal op 1
april afgerond zijn, maar hier kan al een goede indicatie van gegeven worden. De
eindconclusie is dat de ODBN gaat voldoen op het deskundigheidsgebied Groen &
Ecologie, al dan niet door middel van Explain.

Een groot aantal medewerkers is op meerdere deskundigheidsgebieden getoetst. Het is
mogelijk dat zij op hun eerste deskundigheidsgebied groen scoren, terwijl zij oranje
scoren op hun tweede deskundigheidsgebied. Omdat deze medewerkers voldoen aan
minimaal één deskundigheidsgebied, worden zij beschouwd als voldoende deskundig
(groen). Het aantal getoetste deskundigheidsgebieden hierboven hoeft dus niet overeen
te komen met het aantal medewerkers.

Tot slot wordt hierbij opgemerkt dat de uren van extern ingehuurde medewerkers buiten
beschouwing gelaten zijn. De OMWB kiest ervoor om deze verantwoordelijkheid bij de
inhuur partij neer te leggen als vereiste bij de inkoop.


Stand van zaken - aantal medewerkers in de 0-meting KC
2.2
Het VTH-dashboard bevat in 2023 de gegevens van 211 medewerkers van de OMWB.
 Medewerkers die zich binnen het primaire proces bezighouden met zogeheten
‘plustaken’, zoals, vuurwerk, ontgrondingenwet en APV, vallen niet onder één of
meerdere deskundigheidsgebieden uit de KC 2.2. Om die reden maken deze
medewerkers geen onderdeel uit van de nulmeting. Dit geldt ook voor medewerkers die
buiten het primaire proces vallen. Het gaat hier bijvoorbeeld om coördinerende,

                                                                                      83
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>beleidsmatige, administratieve en ondersteunende functies. Hoewel deze medewerkers
niet onder de KC 2.2 vallen, krijgen zij wel de beschikking over een e-portfolio.


Opleidingsniveau
Van de 211 medewerkers die verwerkt zijn in het de VTH-monitor is geanalyseerd wat
hun basisopleidingsniveau is. Van deze medewerkers zit 88% op het relevante hbo- of
wo- niveau en 12 % op het relevante MBO-niveau. Een aantal medewerkers heeft een
EVC-traject gevolgd. Deze beschikken niet over een relevant en erkend hbo-diploma,
maar hebben wel hbo werk- en denkniveau aangetoond.


Slotconclusie resultaten 0-meting en voortgang
Bij de actualisatie op de Kwaliteitscriteria in 2023 laat de OMWB zien voldoende robuust
te zijn ten opzichte van de Kwaliteitscriteria. De organisatie voldoet aan alle
deskundigheidsgebieden door middel van ‘comply or explain’. Dat betekent dat er voor
de OMWB geen directe verbeteracties opgesteld hoeven te worden.
Op basis van de analyse op de kenniselementen wordt samen met de afdeling HRM een
uitvraag gedaan naar de opleidingsmarkt. Omdat er nauwkeurig in beeld is gebracht wie
wat nog moet doen, wordt hierop een efficiencyslag verwacht. Ook wordt er gekeken
naar een mogelijke samenwerking met de partners.

Het e-portfolio Ditkanik.nu wordt door de medewerkers bijgehouden; (nieuwe)
bewijsstukken en certificaten worden geüpload en gedeeld met de teammanager. Het
vormt de basis voor ontwikkeling. Ook de medewerkers die niet onder een
deskundigheidsgebied van de Kwaliteitscriteria vallen kunnen hun e-portfolio bijhouden
en aanvullen. Verder zal de VTH-monitor onderhouden worden en mutaties doorgevoerd,
zodat de OMWB blijvend kan aantonen te voldoen aan de Kwaliteitscriteria.




                                                                                      84
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>