<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Over de effecten op de natuur door voorgenomen steenbekleding op de nieuwe dijk
Mw. dr. Soemini Kasanmoentalib
Gemeente Waterland 12 maart 2020
namens de IJsselmeervereniging
Voor de IJsselmeervereniging gaat het bij de uitvoering van de dijkversterking om het behoud van de
cultuurhistorische, landschappelijke en natuurwaarden . Ik zal me hier beperken de natuurwaarden
die in het geding zijn bij de nieuwe steenbekleding. De bewoners zien graag de Noorse stenen en de
basaltblokken langs de hele dijk terug. In het voorstel worden deze teruggezet bij drie kapen en op
zeven plaatsen komen ze terug in sierranden als versiering langs het beton.. Voor Waterland gaat het
dan om Katwoude en Uitdam.
De Alliantie hanteert voor de steenbekleding alleen vier technische eisen vanuit de waterveiligheid:
ondergrond, inspecteerbaarheid, toegankelijkheid voor onderhoud en uitvoerbaarheid. Voor de
nieuwe steenbekleding kwam de Alliantie uit op twee soorten: basalton of ronaton. De inspraak van
de bewoners bestond er uit dat men uit deze twee mogelijkheden mocht kiezen: het werd basalton.
Verder mocht men ook nog meepraten over de kleur.
Een vijfde criterium voor de steenbekleding is door de provincie toegevoegd: ruimtelijke kwaliteit.
Hieraan denkt men te voldoen met de voorgestelde sierrand van hergebruikte stenen langs het
beton. Dit vinden wij onvoldoende voor behoud van ruimtelijke kwaliteit.
De natuur is er bij de keuze helaas helemaal buiten gevallen. Ik wil daarom even u aandacht vestigen
op een enkele soorten dieren, die van die nieuwe steenbekleding last zullen hebben. Dit zijn
beschermde soorten, die in de flora- en faunawet op de rode lijst staan, omdat zij er niet zo goed
voorstaan.
Ten eerste: de futen en meerkoeten. U kent ze vast, ze zijn in grote getale aan te treffen in de
Gouwzee en langs de kust van het Markermeer. Dat is het bijzondere van dit beschermde deel van
het IJsselmeergebied. Zolang zij hun jongen kunnen grootbrengen, kunnen wij nog genieten van het
hoge roep van de meerkoeten en het duiken van de futen met jongen op hun rug. Met de nieuwe
steenbekleding verliezen deze soorten definitief hun broedplaatsen. Zij hebben aan de waterkant
wat rommelige plaatsen nodig waar zijn hun nesten kunnen bouwen. De sierrand van hergebruikte
stenen, die aan de eis van ruimtelijke kwaliteit tegemoet komt, komt niet tegemoet aan de behoefte
van deze beschermde broedvogels. Als mitigerende maatregel worden de broedplaatsen langs de
dijk onklaargemaakt, om te voorkomen dat de vogels er gaan broeden. Zo wil men dat oplossen voor
de periode van de werkzaamheden. Maar straks ligt er een betonnen plaat. Voor de futen en
meerkoeten is dat geen goed alternatief voor de huidige steenbekleding.
Ten tweede noem ik de ringslangen. Zij maakten de afgelopen jaren een opmars langs de
Waterlandse zeedijk. De biologen waren daar verrukt over. Vorige jaar zomer zijn bij het maaien de
ringslangen massaal gevangen en in houten boxen weggebracht. Ringslangen hebben plaatsen onder
stenen nodig voor hun winterslaap. De nieuwe steenbekleding biedt dat niet. Als maatregel om deze
beschermde soort op peil te houden wil de Alliantie zogenaamde rindgslangputten in de
steenbekleding aanbrengen. Men heeft een proef gedaan op de dijk bij Marken met deze
ringslangputten, ook wel overwinteringskelders genoemd, uitgevoerd door de Universiteit van
Amsterdam en het RAVON (onderzoekorganisatie ter bescherming van amfibieen, reptielen en
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>vissen). Hieruit bleek dat de ringslangen deze overwinteringsputten helemaal niet kunnen vinden.
Zoals blijkt uit een publicatie in NatureToday uit 2018 door onderzoeker en projectleider Ingo
Janssen.
Ten derde: de onderzoekers vonden wel een andere soort in de ringslangkeldertjes op Marken. De
waterspitmuis: een beschermde soort van de rode lijst. Deze zit ook op de Waterlandse zeedijk bij
Uitdam en heeft net als de ringslang behoefte aan open ruimtes tussen en onder stenen.
Langs de dijk broeden op dit moment bosuilen. Onverhoeds kun je s’avonds opgeschrikt worden door
hun stille jacht. Zij jagen op de muizen die in het duister uit hun holletjes tussen de stenen komen om
aan de jonge uilen te kunnen voeren.
Tot slot: op de Noordse stenen en basaltblokken hebben zich diverse zeldzame korstmossen
gevestigd. Vanuit de korstmossenwerkgroep ontving ik het goede bericht dat zij binnenkort met de
ecologen van de Alliantie om de tafel gaan om te kijken hoe deze te behouden.
De Alliantie heeft wel prachtige rapporten gemaakt wat de effecten voor de natuur en het milieu
zouden zijn. Bij deze inschattingen worden de effecten al te makkelijk als niet ernstig
weggeredeneerd. De vogels kunnen wel ergens anders naar toe, ruimte genoeg. Ik heb U hier willen
laten zien dat juist in de uitwerking het addertje onder het gras zit. In de natuur gaat het om de
details.
Ook voor de provincie, die deelneemt aan het nationale deltaplan voor de biodiversiteit, is een
natuurvriendelijke en mooie nieuwe dijkbekleding een belangrijke waarde. Voor ons allemaal:
Natuurwaarden maken het leven de moeite waard.
https://www.naturetoday.com/intl/nl/nature-reports/message/?msg=22517
https://www.zoogdiervereniging.nl/nieuws/2017/zeldzame-waterspitsmuis-ontdekt-winterverblijf-
ringslang
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>