<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                                   Vught
Raadsinformatiebrief
   Datum
                   2 juli 2024
   Onderwerp
                   Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB
   Zaaknummer
                   Z23 - 270626
   Documentnr.
                   UIT/24 - 622647
Inleiding
Hoe houden we de zorg toegankelijk, betaalbaar en van goede kwaliteit? Tot 2040 stijgt de
zorgvraag fors, terwijl de zorgcapaciteit afneemt. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) beoogt de
zorg in de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. De ambitie van de Regionale
coalitie IZA is om de kloof tussen de zorgvraag en zorgcapaciteit te dichten richting 2040, zodat
goede kwalitatieve zorg ook in de toekomst bereikbaar blijft. Een goede gezondheid van
inwoners draagt hieraan bij. Belangrijk is dat we inzetten op gezondheid en welzijn door middel
van preventie en ondersteuning, zodat zorgvragen voorkomen worden of minder zwaar worden
door het bevorderen van een gezonde leefstijl en het versterken van de zelfredzaamheid van
mensen. Gemeenten en hun partners in het sociaal domein spelen hierin een essentiële rol.
In aansluiting op de eerdere brief over het Integraal Zorgakkoord d.d. 19 december 2023
informeren wij u over het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB.
Inhoudelijk
Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB
In het IZA werken gemeenten, zorgaanbieders, zorgverzekeraars en zorgkantoren samen om de
gezondheid van inwoners te bevorderen en passende zorg te verlenen door processen goed op
elkaar aan te laten sluiten, en regionaal afspraken te maken over domein overstijgende
samenwerking. Hiervoor is een regionaal gecoijrdineerde aanpak van zorg en preventie
noodzakelijk en hebben de twaalf gemeenten zoals gepland in 2024/Q1 een `eigen' Regionaal
programma IZA gemeenten RNOBB gemaakt en de begroting binnen het totaalbedrag bijgesteld.
Met het Regionaal programma IZA kunnen de gemeenten stappen zetten om de regionale
samenwerking in 2024 en daarna verder vorm te geven.
Begroting SPUK IZA
Voor het gemeentelijke programma zijn regionale middelen beschikbaar op grond van de regeling
SPUK IZA 2023-2026, ruim € 5,5 miljoen per jaar. Het Regionaal programma IZA gemeenten
RNOBB beschrijft hoe gemeenten de € 5,5 miljoen gaan besteden. Ruim 3 miljoen wordt ingezet
voor regio brede opdrachten. Daarnaast kunnen gemeenten, binnen de kaders van Regionaal
Programma IZA gemeenten RNOBB een aanvraag indienen, hiervoor is bijna 2,5 miljoen
gereserveerd en daarvan is bijna 1 miljoen beschikbaar voor activiteiten die niet onder de
specifieke bestedingsdoelen uit de SPUK IZA vallen, maar wel bijdragen aan de opgaven uit het
Regioplan IZA Noordoost-Brabant.
Onderstaande aanvragen voor regio brede opdrachten zijn inmiddels toegekend, waardoor het
beschikbare bedrag op dit moment € 3.425.292 is.
                                                                                               1/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                            Vught          k-
    -    Netwerksamenwerking organiseren in de regio volgens de Samenwerkwijze©
    -    Opdracht Markieza/Door&Voor om het aanbod van laagdrempelige steun(punten) en
         herstelondersteuning in onze regio te verbreden, verdiepen en versnellen.
    -    Regionale implementatie ketenaanpakken: voor o.a. coordinatie en projectleiding.
Ketenaanpakken
In het IZA staan afspraken over de inrichting van ketenaanpakken over domeinen heen, deze
afspraken zijn uitgewerkt in het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). De uitvoering
betalen gemeenten uit de Brede SPUK t/m 2026. De SPUK IZA biedt in 2024 t/m 2026 de
mogelijkheid om een financiële impuls te geven aan de regionale implementatie van deze
ketenaanpakken. De opdrachten uit het plan dragen bij aan het krijgen van inzicht in de huidige
situatie en het implementeren van de ketenaanpakken in de regio. Voordelen: gemeenten zijn niet
afzonderlijk van elkaar het `wiel aan het uitvinden' en kunnen van elkaar leren. En worden zaken
op elkaar afgestemd zoals afspraken met zorgverzekeraar/zorgkantoor, afstemmen interventies
en de regionale inkoop. Het gaat om de (verplichte) ketenaanpakken:
    a. Kansrijke start
         Ieder kind verdient de best mogelijke start van zijn of haar leven en een optimale kans op
         een goede toekomst. Dat is waar het Actieprogramma Kansrijke Start voor staat.
         De gemeente Vught voert deze ketenaanpak al meerdere jaren uit, vanaf 2024 zijn taken
         uitgebreid met Nu niet zwanger, Ouders Inc., en MamaKits.
    b. Valpreventie bij ouderen
         Valongevallen bij ouderen vormen een ernstig en toenemend probleem. Er is veel bekend
         over wat werkt in valpreventie en er zijn kosteneffectieve aanpakken in beschikbaar.
         In Vught zijn we eind 2023 van start gegaan met een pilot met één fysiotherapiepraktijk
         en is een Smart Floor aangeschaft om valrisico tests te doen. Inmiddels zijn er 573
         valrisico testen afgenomen bij ouderen vanaf 65+. Wanneer een hoog risico om te vallen
         wordt gemeten komen zij (na uitgebreide valanalyse) in aanmerking voor een interventie.
         Er zijn nu drie fysiotherapiepraktijken aangesloten die de interventies InBalans of Otago
         uitvoeren. Vanaf oktober 2023 t/m juni 2024 zijn 6 groepen gestart van 8 a 10 personen
         die gedurende 12 weken een interventie volgen. De opkomst voor de tests en de
         interventies zijn groot, ouderen zijn enthousiast.
    c. Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen
         De bestaande ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) wordt ingezet als
         integraal onderdeel binnen een preventieve infrastructuur in de aanpak van overgewicht
         en obesitas bij kinderen.
         In Vught zijn we in januari 2024 van start gegaan met KnGG. Er zijn vier trajecten
         opgestart en twee trajecten afgesloten. In april is een succesvolle informatiebijeenkomst
         geweest voor netwerkpartners, waarin behoeften en ervaringen zijn gedeeld. Na de zomer
         vindt er een vervolgbijeenkomst plaats.
    d. Gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) bij overgewicht volwassenen
         Het GALA beschrijft de aanpak van volwassenen met overgewicht en obesitas als het
         uitvoeren van de ketenaanpak GLI. Het gaat daarbij om het goed inbedden van een GLI
         als leefstijlinterventie bij overgewicht en obesitas in een gemeente.
                                                                                                2/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>                                                                       Vught
        De gemeente Vught sluit hiervoor aan bij het leefstijlloket van het Jeroen Bosch
         Ziekenhuis. Dit leefstijlloket is voor inwoners die ondersteuning willen bij het verbeteren
        van zijn of haar leefstijl. Het leefstijlloket bestaat uit meerdere disciplines: o.a. GGD,
        buurtsportcoach, verpleegkundige en een leefsdjlcoach.
    e. Welzijn op Recept (iVoR)
        Huisartsen en andere eerstelijnszorgverleners verwijzen `de patiënt' met psychosociale
        problemen naar een welzijnscoach. Welzijn op Recept levert een bijdrage aan de kwaliteit
        van leven van patiënten en voorkomt (onnodige) medische kosten én kosten in het
        sociaal domein.
        In Vught zijn we in oktober 2023 gestart en na een training door huisarts en welzijnscoach,
        zijn vanaf november de eerste verwijzingen gekomen. Inmiddels zijn er 36 verwijzingen
        geweest (verwachting jaarlijks 60 verwijzingen op basis van landelijke ervaringen).
Binnen de gemeente Vught zijn alle nieuwe ketenaanpakken in 2023 ingericht en vanaf 2024 gestart.
Het oprichten en implementeren van de nieuwe ketenaanpakken kost de nodige tijd i.v.m.
afspraken met zorgaanbieders zoals huisartsen, fysiotherapeuten, het ziekenhuis Jeroen Bosch,
maar ook met de zorgverzekeraars VGZ en CZ, de GGD, MOVE Vught en Welzijn Vught.
Sommige gemeenten zijn nog bezig met het inrichten of implementeren van ketenaanpakken zoals
Welzijn op Recept of Valpreventie. Dit heeft ook te maken met trainingen en opleidingen die door
zorgaanbieders gevolgd moeten worden om te voldoen aan de richtlijnen. Deze opleidingen zijn
voor dit jaar vol. Regionaal kijken we of we hiervoor oplossingen kunnen vinden zoals met
meerdere gemeenten tegelijk in-company trainingen organiseren.
Cultuurverandering en inwonerparticipatie
Om de inwonerparticipatie verder vorm te geven zijn er gesprekken met Zorgbelang Brabant-
Zeeland. Zij behartigen de belangen van patiënten en inwoners. Zij luisteren naar inwoners,
instanties en organisaties die de zorg beter maken. Zij betrekken burgerplatfora en inwoners bij
de transformatie van de zorg. Zorgbelang Brabant-Zeeland krijgt een rol in het faciliteren van een
adviesraad/ klankborgroep van inwoners en cliënten zoals beschreven in het Regioplan IZA
Noordoost-Brabant.
                                                                                                   3/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                                                            Vught
Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en houden u op de hoogte van de
uitvoering van het Regioplan IZA RNOBB en het Regionaal programma IZA gemeenten
RNOBB en de ketenaanpakken.
Burgemeester en wethouders van Vught,
de secretaris,                         genreenter,
W.F.F. Keijzers                 R.J. van de Mortel
Bijlage(n):
1.Regiobeeld IZA RNOBB
2.Regioplan IZA RNOBB
3.Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB
4.Begroting SPUK IZA
                                                                                     4/4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Regiobeeld
Noordoost Brabant
2023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost-
  Brabant
  2023
  Contactpersonen
  Coördinerende zorgverzekeraar: coöperatie VGZ
  Naam: Angeline van Doveren-Kersten
  Functie: Regiomanager Zorg
  Mailadres: a.kersten@vgz.nl
  Telefoonnummer: 06 48149924
  Coördinerende gemeente: gemeente ‘s-Hertogenbosch
  Naam: Geertje Dimmendaal
  Functie: strategisch adviseur
  Mailadres: g.dimmendaal@s-hertogenbosch.nl
  Telefoonnummer: 06 21104462
2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Doel van het regiobeeld & betrokken partijen
  Dit regiobeeld geeft inzicht in:                                               De positie en inhoud van dit regiobeeld
  1.    Prognoses van en ontwikkelingen in de zorgbehoefte en andere relevante   Het doel van dit regiobeeld is om een objectief beeld te geven van de
        informatie over de bevolking van de regio; en                            situatie van de gehele zorgketen in de regio Noordoost Brabant. Om zo
                                                                                 compleet mogelijk te zijn bevat dit regiobeeld daarom een groot aantal
  2.    De capaciteit en prestaties van zorg, sociaal domein en ondersteuning in cijfers en figuren. Vanuit deze gegevens zijn een aantal conclusies en
        de regio.                                                                knelpunten gedestilleerd. Deze overkoepelende conclusies zijn aan het
                                                                                 begin van dit document opgenomen. Alle achterliggende gegevens zijn in de
  Het regiobeeld vormt de basis voor het regioplan. In het regioplan stellen de  hoofdstukken daarna terug te vinden. In het laatste hoofdstuk is ten slotte
  regionale zorgpartijen vast wat de belangrijkste prioritaire opgaven zijn en   een overzicht opgenomen van de huidige samenwerkingen binnen de regio.
  staan de afspraken hoe deze gezamenlijk worden aangepakt.
                                                                                 Beperkingen van dit regiobeeld
  Betrokken partijen                                                             Dit regiobeeld is bedoeld als uitgangspunt voor het opstellen van het
                                                                                 regioplan. Hoewel er veel gegevens zijn opgenomen, is dit regiobeeld niet
  Dit regiobeeld is tot stand gekomen in samenwerking met een kernteam
                                                                                 uitputtend. Enerzijds waren sommige gegevens niet beschikbaar, anderzijds
  bestaande uit VGZ, gemeenten, de GGD en een vertegenwoordiging van zorg-
                                                                                 zijn er mogelijk ook relevante gegevens die onverhoopt niet in dit document
  en welzijnspartners. Daarnaast is er een bijeenkomst geweest met een bredere
                                                                                 zijn beland vanwege de korte doorlooptijd van het onderzoeksproces. Ten
  vertegenwoordiging van partners uit de regio.
                                                                                 slotte is dit regiobeeld uiteraard een momentopname. Het is daarom van
                                                                                 groot belang om (een deel van de) gegevens te blijven monitoren. De
                                                                                 conclusies en knelpunten zijn geïdentificeerd vanuit een objectieve blik. Er is
                                                                                 geen waardeoordeel of urgentie aan gegeven. Deze conclusies zijn niet
    Zie voor meer informatie, verdiepende data en vergelijking met andere        vanzelfsprekend volledig of uitputtend, maar kunnen dienen als eerste
    regio’s: www.regiobeeld.nl                                                   aanzet voor een lijst van knelpunten voor het regioplan.
3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Inhoudsopgave
  Belangrijkste conclusies en knelpunten
  A. Kenmerken van de regio:
  1. Demografie
  2. Sociale factoren
  3. Gezondheid en leefstijl
  4. Fysieke omgeving
  5. Arbeidsmarkt
  B. Zorg in de regio (per sector):
  6. Huisartsenzorg
  7. Medisch specialistische zorg
  8. Acute zorg
  9. Geboortezorg
  10. Geestelijke gezondheidszorg
  11. Verpleeg- en verzorgingshuizen en thuiszorg
  12. Gehandicaptenzorg
  13. Jeugdwet en Wmo
  14. Preventie
  C. Regionale samenwerking
  D. Slotwoord
4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Belangrijkste conclusies en knelpunten
  In dit regiobeeld is een grote hoeveelheid gegevens en figuren opgenomen.      Het huidige personeelstekort, en daarmee de druk op de zorg, groeit
  Onderstaand zijn de belangrijkste conclusies hieruit opgenomen. Vanuit deze    Momenteel is er al sprake van een personeelstekort in de sector zorg en
  conclusies zijn ook een aantal mogelijke knelpunten geïdentificeerd. Deze      welzijn. Als er niks verandert, zal dit tekort in de komende jaren alleen maar
  knelpunten kunnen als uitgangspunt dienen bij het komen tot een regioplan.     toenemen, waardoor de druk op de zorg verder groeit. De belangrijkste
                                                                                 knelpunten die hierbij spelen zijn als volgt.
  Noordoost Brabant vergrijst relatief hard
  De populatie in de regio is ouder dan landelijk gemiddeld het geval is. In de  ▹ Door de vergrijzing gaan relatief veel professionals met pensioen de
  komende jaren neemt dit alleen maar toe, en is er sprake van een relatief         komende jaren waardoor de personeelstekorten in zorg en welzijn verder
  grote vergrijzing. Deze vergrijzing leidt tot een aantal knelpunten die naar      stijgen. Dit is een autonome ontwikkeling waar weinig grip op mogelijk is.
  verwachting in de komende jaren zullen optreden.
                                                                                 ▹ De instroom van nieuwe professionals stijgt naar verwachting minder hard
  ▹ Ten opzichte van het landelijk gemiddelde zijn er in de regio relatief veel     dan de zorgvraag. Dit is een knelpunt waar enige sturing op mogelijk kan
     inwoners met een leeftijd boven de 45 jaar, en relatief weinig inwoners met    zijn.
     een leeftijd onder de 45 jaar.
                                                                                 ▹ Het aandeel inwoners van 85 jaar en ouder ten opzichte van de
  ▹ In de periode tot 2040 zal dit beeld zich naar verwachting voortzetten. Door    leeftijdsgroep 50-64 jaar zal naar verwachting stijgen. Hierdoor daalt het
     de vergrijzing neemt de vraag naar zorg en ondersteuning naar verwachting      aantal beschikbare mantelzorgers, terwijl de vraag hiernaar zal toenemen.
     toe, terwijl het aantal werkende zorgprofessionals naar verwachting            Een tekort aan mantelzorgers betekent dat de vraag naar formele zorg (in
     afneemt. Deze combinatie zorgt voor een knelpunt tussen vraag en aanbod        dit geval vooral ouderenzorg) toeneemt.
     van zorg en ondersteuning. Beide punten worden onderstaand in meer
     detail toegelicht.
5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Belangrijkste conclusies en knelpunten
  Het huidige personeelstekort, en daarmee de druk op de zorg, groeit           meeste gemeenten in de regio lager dan landelijk gemiddeld. Desalniettemin
  (vervolg)                                                                     geeft de regio aan dat gezien de toenemende vergrijzing in de regio en het
                                                                                kunnen blijven garanderen van een goede zorgkwaliteit de betaalbaarheid van
  ▹ Personeelstekorten worden verwacht in vrijwel elke branche van zorg en      de zorg een belangrijk aandachtspunt vormt in de regio.
     welzijn. Het grootste zijn ze naar verwachting voor Verpleging en
     Verzorging, maar ook andere branches verwachten grote tekorten.            Het is tevens belangrijk om voorzichtig te zijn met het trekken van conclusies
                                                                                o.b.v. hogere of lagere kosten per verzekerde. Zo kunnen hogere gemiddelde
  ▹ In de afgelopen periode is de vraag naar gehandicaptenzorg fors gegroeid.   kosten voor bepaalde zorgvormen er juist toe leiden dat kosten voor andere
     Deze groei (die ook groter is dan het landelijk gemiddelde) zal de komende vormen juist lager uitvallen. Daarnaast kan er ook sprake zijn van een
     jaren naar verwachting doorzetten. Deze toenemende vraag betekent dat      daadwerkelijk hogere zorgvraag.
     het verwachte personeelstekort mogelijk nog hoger kan uitvallen.
                                                                                Hoewel inwoners relatief gezond zijn, zijn er zeker aandachtspunten
  ▹ Ondanks een naar verwachting minder grote stijging dan landelijk            In veel gemeenten is de leefstijl van inwoners gezonder te noemen dan
     gemiddeld, vormt ook de toenemende druk op de jeugdzorg een knelpunt.      landelijk het geval is. Dit geldt echter niet voor alle gemeenten in de regio.
  ▹ Het aantal huisartsenconsulten groeit naar verwachting, wat een grotere     ▹ Hoewel deze indicatoren lager liggen dan landelijk gemiddeld, zijn er nog
     druk op het aantal huisartsen met zich meebrengt.                             steeds veel inwoners die te weinig bewegen, roken, met overgewicht te
  ▹ De regio geeft aan dat er ook nu al grote personeelstekorten zijn binnen de    maken hebben of worstelen met hun mentale welzijn. Dit zijn belangrijke
     GGZ, vooral wat betreft psychiaters en verpleegkundig specialisten.           factoren die kunnen bijdragen aan een hogere zorgvraag.
  Er wordt hard gewerkt aan het betaalbaar houden van de zorg                   ▹ Het alcoholgebruik ligt in de regio een stuk hoger dan landelijk gemiddeld.
  De kosten per verzekerde, en de kosten voor Jeugdhulp en Wmo, liggen in de       Ook hiervan is het bekend dat het kan leiden tot een hogere zorgvraag in de
                                                                                   toekomst.
6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Belangrijkste conclusies en knelpunten
  De veranderende zorgvraag, vraagt om integrale samenwerking                    De doorstroom binnen de zorgketen is van groot belang
  Deels door de vergrijzing, maar deels ook vanwege een verandering in de        Om de schaarse capaciteit van zorgprofessionals optimaal te benutten is het
  maatschappelijke opinie, verandert de zorgvraag.                               belangrijk om een goede doorstroom binnen de zorgketen te hebben.
  ▹ Logischerwijs zal het aantal vragen naar aandoeningen die aan ouderdom       ▹ In de regio wordt aangegeven dat de doorstroom vanuit ziekenhuizen een
    zijn gekoppeld (zoals bijv. dementie) toenemen. Hetzelfde geldt voor de         knelpunt is. Patiënten liggen regelmatig in het ziekenhuis, zonder dat er
    vraag naar plekken in de ELV, VVT en wijkverpleging.                            (nog) een medische noodzaak is. Zij wachten dan op vervolgzorg (thuiszorg,
                                                                                    tijdelijk verblijf, of een Wlz-plaats).
  ▹ De regio zelf signaleert een toenemende complexiteit in het type hulpvraag.
    Hierbij is een stevige samenwerking tussen verschillende domeinen van        ▹ Momenteel zijn er geen goede, overkoepelende gegevens over dit knelpunt.
    groot belang.                                                                   Het is belangrijk om dit goed te monitoren en data vanuit verschillende
                                                                                    zorgpartijen te gebruiken om het knelpunt goed in kaart te brengen.
  ▹ Aansluitend bij het landelijk beeld, is er ook in de regio Noordoost Brabant
    sprake van een toegenomen vraag naar GGZ.                                    Naast de figuren en cijfers die in dit regiobeeld zijn opgenomen, zijn er ook
                                                                                 aanvullende gegevens te vinden in het ROAZ-beeld. Dit beeld richt zich op de
  ▹ In een goede, domeinoverstijgende samenwerking speelt het openbaar           ontwikkelingen in de zorgvraag en het zorgaanbod op het gebied van
    maken (of in ieder geval onderling delen) van data een belangrijke rol.      toegankelijkheid, kwaliteit en betaalbaarheid van de acute zorg. In hoofdstuk 8
                                                                                 (acute zorg) is meer te vinden over het ROAZ-beeld.
7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  A. Kenmerken van de
  regio
8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>  Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
  Beknopte omschrijving
  van de regio
  ▹ De zorgkantoorregio Noordoost-Brabant is gelegen in het zuiden van
    Nederland en bestaat uit 12 gemeenten. De regio heeft 674.380 inwoners.
  ▹ Gemeenten in zorgkantoorregio Noordoost-Brabant: Bernheze, Boekel,
    Boxtel, ’s-Hertogenbosch, Land van Cuijk, Maasdriel, Maashorst, Meierijstad,
    Oss, Sint-Michielsgestel, Vught, en Zaltbommel.
  ▹ De regio kent ook een indeling in drie subregio’s:
     ▹ In Mooi Maasvallei werken Land van Cuijk, Bergen en Gennep samen (de
        laatste twee vallen niet onder de zorgkantoorregio).
     ▹ In de subregio Oss / Samen in Gezondheid werken Oss, Meierijstad en
        Maashorst samen.
     ▹ In de subregio Zorgzaam ‘s-Hertogenbosch werken ‘s-Hertogenbosch,
        Boxtel, Maasdriel, Meierijstad, Sint-Michielsgestel, Vught, Zaltbommel,
        Heusden, en Land van Altena samen (de laatste twee vallen niet onder de
        zorgkantoorregio).
  ▹ In zorgkantoorregio Noordoost-Brabant woont in 2022 29% van de inwoners
    in (zeer) sterk stedelijk gebied (NL: 50%) en 16% van de inwoners woont in
    niet stedelijk gebied (NL: 17%) (CBS, 2023)
9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   1. Demografie
   A. Aantal inwoners
   B. Leeftijdsopbouw
   C. Migratieachtergrond
   D. Ontwikkeling aantal inwoners
   E. Ontwikkeling leeftijdsopbouw
   F. Druk op de populatie
10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Aantal inwoners
   ▹ De grootste gemeente in de regio is ‘s-Hertogenbosch.
                                                                            Aantal inwoners per gemeente
   ▹ De regio kent 7 gemeenten met < 40.000 inwoners en (naast ‘s-
      Hertogenbosch) enkele gemeenten met rond de 100.000 inwoners. 700.000      11.162                 Boekel
                                                                                 26.011                Maasdriel
                                                                                 30.131           Sint-Michielsgestel
                                                                    600.000      30.351              Zaltbommel
                                                                                 32.115                 Vught
                                                                                 32.262                Bernheze
                                                                    500.000      33.761                 Boxtel
                                                                                 58.936               Maashorst
                                                                    400.000
                                                                                 83.710               Meierijstad
                                                                    300.000      91.447             Land van Cuijk
                                                                    200.000      94.457                  Oss
                                                                    100.000
                                                                                158.796           's-Hertogenbosch
                                                                          -
11  Figuren: aantal inwoners per gemeente
    Bron: CBS statline, 2023
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Leeftijdsopbouw
   ▹ Noordoost-Brabant heeft t.o.v. NL een wat oudere populatie. Relatief weinig
       inwoners onder de 45, en juist relatief veel inwoners boven de 45 (m.u.v.                                 Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
       90+ maar dat gaat om kleine aantallen)
                                                                                                       00-04
                                                                                                       05-09
                                                                                                       10-14
                                                                                                       15-19
                    Leeftijdsopbouw Noordoost-Brabant                                                  20-24
                                                                                                       25-29
    00-04
                                                                                                       30-34
    05-09                                                                                              35-39
    10-14
    15-19
                                                                                                       40-44
    20-24                                                                                              45-49
    25-29
    30-34
                                                                                                       50-54
    35-39                                                                                              55-59
    40-44
    45-49
                                                                                                       60-64
    50-54                                                                                              65-69
    55-59
                                                                                                       70-74
    60-64
    65-69                                                                                              75-79
    70-74
                                                                                                       80-84
    75-79
    80-84                                                                                              85-89
    85-89
                                                                                                       90-94
    90-94
      95+                                                                                                95+
         0%    1%         2%      3%        4%       5%       6%       7%        8%       9%               -0,8%     -0,6%      -0,4%      -0,2%      0,0%   0,2% 0,4% 0,6%
12  Figuren: aantal inwoners per leeftijdsgroep in Noordoost Brabant (links) en het verschil tussen Noordoost Brabant en Nederland in procentpunten (rechts)
    Bron: CBS statline, 2022
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Migratieachtergrond
   ▹ T.o.v. landelijk gemiddelde relatief veel inwoners zonder
      migratieachtergrond. Dit geldt voor elke gemeente in de regio.                                              Percentage met migratieachtergrond
   ▹ Binnen de regio zijn er verschillen. Zeker wat kleinere gemeenten hebben                             Nederland
      weinig inwoners met migratieachtergrond.                                                     's-Hertogenbosch
                                                                                                                  Oss
                                                                                                               Boxtel
                                                                                                 Noordoost-Brabant
                   Percentage met migratieachtergrond
                                                                                                          Meierijstad
                                                                                                          Maashorst
                                                                                                         Zaltbommel
    Noordoost-Brabant                                                                                  Land van Cuijk
                                                                                                               Vught
                                                                                                           Maasdriel
                                                                                                  Sint-Michielsgestel
             Nederland
                                                                                                           Bernheze
                                                                                                              Boekel
                        0%         20%         40%        60%          80%         100%                               0%           20%          40%        60%           80%          100%
                             Niet-Westers    Westers    Nederlands                                                          Niet-Westers      Westers   Nederlands
13  Figuren: percentage inwoners met Nederlandse achtergrond, Westerse migratieachtergrond (landen in Europa, exclusief Turkije, of landen in Noord-Amerika, Oceanië, of Indonesië of
    Japan) en Niet-Westerse migratieachtergrond
    Bron: CBS statline, 2022
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Ontwikkeling aantal inwoners
   ▹ De groei van het aantal inwoners in de regio ligt lager dan het landelijk
      gemiddelde. Het aantal inwoners van Sint-Michielsgestel daalt volgens de                                         Prognose ontwikkeling inwoners
      prognoses zelfs. Het aantal inwoners in Land van Cuijk en Maashorst blijft
      vrijwel gelijk.                                                                                     Nederland
                                                                                                           Bernheze
                                                                                                              Boekel
                                                                                                               Boxtel
                      Prognose ontwikkeling inwoners                                                   Land van Cuijk
                                                                                                           Maasdriel
    110%
                                                                                                          Maashorst
                                                                                                          Meierijstad
    105%
                                                                                                                  Oss
                                                                                                   's-Hertogenbosch
    100%
                                                                                                  Sint-Michielsgestel
                                                                                                               Vught
     95%                                                                                                 Zaltbommel
                                                                                                                      -4%    -2%      0%       2%      4%     6%       8%    10%      12%
                                  Nederland           Noordoost-Brabant                                                                    2030    2040
14  Figuren: verwachte ontwikkeling van het aantal inwoners in Nederland en Noordoost Brabant in percentages t.o.v. 100% in 2023 (links) en de bevolkingsprognose per gemeente t.o.v.
    2023 voor 2030 en 2040 (rechts).
    Bron: Bevolkingsstatistiek (CBS) i.c.m. Primos-prognose (ABF research)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Ontwikkeling leeftijdsopbouw
   ▹ In heel NL daalt procentueel de groep 20-64 jarigen, maar in Noordoost-
      Brabant is die daling nog iets harder.                                                                              Leeftijdsopbouw 2040 t.o.v. 2023
   ▹ Het aantal ouderen (en jongeren < 20) stijgt in de regio iets harder dan
      landelijk gemiddeld.
                                                                                                         00-19
                      Ontwikkeling in leeftijdsopbouw                                                    20-64
    100%
     80%
     60%
                                                                                                         65-79
     40%
     20%
                                                                                                            80+
       0%
                                                                                                                -8%     -6%        -4%        -2%         0%          2%           4%      6%
                                   00-19      20-64   65-79   80+                                                                   Nederland       Noordoost-Brabant
15  Figuren: procentuele opbouw van de bevolking in vier leeftijdsgroepen tussen 2023 en 2040 (links) en de relatieve ontwikkeling van deze leeftijdsgroepen in 2040 t.o.v. 2023 (rechts).
    Bron: Bevolkingsstatistiek (CBS) i.c.m. Primos-prognose (ABF research) (links) en CBS statline (rechts)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Druk op de populatie
   ▹ De demografische druk (de verhouding tussen inwoners jonger dan 19 en
      ouder dan 65 t.o.v. inwoners tussen deze leeftijdsgrenzen) stijgt in de regio                                                         Grijze druk
      meer dan landelijk                                                                               60%
   ▹ Vooral de grijze druk (het aantal 65+’ers t.o.v. inwoners tussen de 19 en 65
      stijgt iets meer dan landelijk gemiddeld).                                                       50%
                                                                                                       40%
                                Demografische druk
    100%
                                                                                                       30%
     80%
     60%                                                                                               20%
     40%
                                                                                                       10%
     20%
      0%                                                                                                0%
                                 Noordoost-Brabant            Nederland                                                            Noordoost-Brabant            Nederland
16  Figuren: het aantal inwoners onder de 19 plus het aantal inwoners boven de 65 t.o.v. het aantal inwoners tussen deze leeftijden (links) en het aantal inwoners boven de 65 t.o.v. het
    aantal inwoners tussen de 19 en 65 (rechts). Bron: Bevolkingsstatistiek (CBS) i.c.m. Primos-prognose (ABF research)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       2. Sociale
               determinanten
     A. Sociaal-economische scores
     B. Gemiddelde inkomens
     C. Moeite met rondkomen
     D. Schuldsanering
     E. Eenzaamheid
     F. Ervaren regie over eigen leven
     G. Laaggeletterdheid
     H. Vrijwilligers
17 1
   7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Sociaal-economische scores
   ▹ De onderstaande overzichten van de sociaal-economische status en de financiële welvaart (een deelscore van de sociaal-economische status) per gemeente
      geven een vrij vergelijkbaar beeld. Beide scores zijn zo gedefinieerd dat het landelijk gemiddelde precies op 0 ligt.
   ▹ Alle gemeenten binnen Noordoost Brabant scoren hoger dan het landelijk gemiddelde op beide indicatoren. Er zijn wel wat verschillen tussen gemeenten,
      waarbij vooral Sint-Michielsgestel, Boekel en Vught een relatief hoge sociaal-economische status kennen, waarbij deze in Oss, ‘s-Hertogenbosch, Boxtel en
      Maashorst iets lager ligt.
18  Figuren: De sociaal-economische (SES-WOA, waarbij WOA staat voor welvaart, opleidingsniveau en arbeidsmarktdeelname) score (links) en de score op financiële welvaart (rechts). De
    score is ten opzichte van andere gemeenten, zodanig dat het landelijk gemiddelde precies 0 is. Bij een hogere score zijn de inwoners welvarender.
    Bron: CBS statline (2019)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Gemiddelde inkomens
   ▹ Het gemiddeld gestandaardiseerd inkomen ligt in de regio iets hoger dan
      landelijk, en is de afgelopen jaren ook harder gestegen.                                                Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Er is slechts één gemeente met lagere inkomens dan landelijk gemiddeld het                            Bernheze
      geval is.
                                                                                                              Boekel
                                                                                                               Boxtel
                  Gemiddeld gestandaardiseerd inkomen                                                  Land van Cuijk
                                                                                                           Maasdriel
    € 40.000
    € 35.000                                                                                              Maashorst
    € 30.000                                                                                              Meierijstad
    € 25.000
                                                                                                                  Oss
    € 20.000
    € 15.000                                                                                       's-Hertogenbosch
    € 10.000
                                                                                                  Sint-Michielsgestel
      € 5.000
          €-                                                                                                   Vught
                   2015      2016       2017      2018      2019      2020       2021                    Zaltbommel
                                Noordoost-Brabant         Nederland                                                 € -2.000 €-   € 2.000    € 4.000 € 6.000    € 8.000 € 10.000
19  Figuren: het gemiddeld gestandaardiseerd inkomen (bruto inkomen van huishoudens, verminderd met betaalde inkomensoverdrachten, premies inkomensverzekering, premies
    ziektekostenverzekering en belastingen op inkomen en vermogen. Gecorrigeerd voor grootte en samenstelling van huishoudens).
    Bron: CBS statline, 2021
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Moeite met rondkomen
   ▹ Elke gemeente in de regio Noordoost-Brabant heeft een lager percentage
      mensen dat moeite heeft met rondkomen dan landelijk gemiddeld het geval                                  Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      is.
                                                                                                            Bernheze
                                                                                                               Boekel
                                                                                                                Boxtel
                                                                                                        Land van Cuijk
                                                                                                            Maasdriel
                                                                                                           Maashorst
                                                                                                           Meierijstad
                                                                                                                   Oss
                                                                                                    's-Hertogenbosch
                                                                                                   Sint-Michielsgestel
                                                                                                                Vught
                                                                                                          Zaltbommel
                                                                                                                       -7%     -6%       -5%     -4%       -3%     -2%    -1% 0%
20  Figuren: percentage personen van 18 jaar of ouder dat moeite heeft met rondkomen. Rechts het verschil per gemeente t.o.v. het Nederlands gemiddelde in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Schuldsanering
   ▹ Zowel landelijk als in Noordoost-Brabant daalt het percentage inwoners in de schuldsanering al jaren. Deze daling is in Noordoost-Brabant minder snel, maardit
      is ook logisch aangezien het aandeel inwoners in de schuldsanering in 2015 slechts de helft was van het Nederlands gemiddelde.
   ▹ In alle gemeenten lag in 2021 het aandeel inwoners met een schuldsaneringstraject onder het Nederlands gemiddelde. Alleen in Meierijstad en ‘s-
      Hertogenbosch lag dit aandeel redelijk dicht tegen het landelijk gemiddelde.
                     Schuldsanering per 10.000 inwoners                                                         Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
    25
                                                                                                             Bernheze
                                                                                                                Boekel
    20
                                                                                                                 Boxtel
                                                                                                         Land van Cuijk
    15
                                                                                                             Maasdriel
                                                                                                            Maashorst
    10
                                                                                                            Meierijstad
                                                                                                                    Oss
      5
                                                                                                     's-Hertogenbosch
                                                                                                    Sint-Michielsgestel
     -
                                                                                                                 Vught
             2015         2016       2017       2018        2019      2020         2021                    Zaltbommel
                                 Nederland         Noordoost-Brabant                                                    -7       -6        -5       -4       -3       -2       -1 -
21  Figuren: het aantal inwoners in de schuldsanering per 10.000 inwoners in de periode van 2015 t/m 2021 (links) en ditzelfde aantal voor de gemeenten in Noordoost-Brabant ten
    opzichte van het Nederlands gemiddelde van 2021 (rechts).
    Bron: CBS statline
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Eenzaamheid
   ▹ Eenzaamheid komt in de regio iets minder vaak voor dan landelijk.
                                                                                                                    Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Onder inwoners van 65 jaar en ouder is er in drie gemeenten iets vaker
      sprake van eenzaamheid dan landelijk gemiddeld het geval is.                                               Bernheze
                                                                                                                    Boekel
                                                                                                                     Boxtel
                                                                                                             Land van Cuijk
                         Percentage eenzame inwoners                                                             Maasdriel
    50%                                                                                                         Maashorst
    40%                                                                                                         Meierijstad
    30%                                                                                                                 Oss
                                                                                                         's-Hertogenbosch
    20%
                                                                                                        Sint-Michielsgestel
    10%
                                                                                                                     Vught
     0%                                                                                                        Zaltbommel
                Eenzaam        Ernstig/zeer ernstig Emotioneel Eenzaam     Sociaal Eenzaam
                                    eenzaam                                                                                -14% -12%  -10%   -8%  -6%     -4%     -2%    0%     2%      4%
                                 Nederland      Noordoost-Brabant                                                                  Eenzaamheid   Eenzaamheid 65+
22  Figuren: percentage inwoners boven de 18 dat zich eenzaam, ernstig of zeer ernstig eenzaam, emotioneel eenzaam of sociaal eenzaam voelt (links). Rechts het percentage inwoners 18+
    en 65+ dat zich eenzaam, ernstig of zeer ernstig eenzaam voelt t.o.v. het landelijk gemiddelde in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Ervaren regie over eigen leven
   ▹ In de regio ervaart een iets kleiner deel van de inwoners voldoende regie
      over het eigen leven dan landelijk, maar dit is verwaarloosbaar.                                               Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Hierin zijn wel redelijk wat verschillen tussen gemeenten. Tussen Vught en
      Oss scheelt het ongeveer 4%-punt t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
                                                                                                                  Bernheze
                                                                                                                     Boekel
                                                                                                                     Boxtel
                         Ervaren regie over eigen leven                                                      Land van Cuijk
    91%                                                                                                           Maasdriel
    90%                                                                                                          Maashorst
    89%                                                                                                         Meierijstad
    88%                                                                                                                 Oss
    87%                                                                                                  's-Hertogenbosch
    86%                                                                                                 Sint-Michielsgestel
    85%
                                                                                                                      Vught
    84%
                                                                                                               Zaltbommel
    83%
                            Regie                                  Regie 65+                                                -3%        -2%         -1%        0%          1%        2%       3%
                                 Nederland     Noordoost-Brabant                                                                               Regie    Regie 65+
23  Figuren: het percentage inwoners dat aangeeft matig tot veel regie over het eigen leven te ervaren, hierbij is zowel het resultaat voor alle volwassen inwoners, als voor inwoners boven
    de 65 weergegeven. Rechts is het percentage per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde in procentpunten te zien.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   G. Laaggeletterdheid
   ▹ Het percentage inwoners dat laaggeletterd is ligt in de meeste gemeente
      onder het landelijk gemiddelde. Uitzonderingen hierop zijn Zaltbommel,                           Laaggeletterdheid
      Land van Cuijk, Maasdriel en Boekel. Boxtel en Vught scoren ongeveer
      hetzelfde als het landelijk gemiddelde. Gemeenten met relatief weinig           Bernheze
      laaggeletterdheid zijn Bernheze en Maashorst.
                                                                                         Boekel
   ▹ Het gaat hierbij niet alleen om taalvaardigheden, maar vooral ook om de              Boxtel
      vaardigheden die nodig zijn om informatie te kunnen gebruiken en
                                                                                  Land van Cuijk
      begrijpen.
                                                                                      Maasdriel
                                                                                     Maashorst
                                                                                     Meierijstad
                                                                                             Oss
                                                                              's-Hertogenbosch
                                                                             Sint-Michielsgestel
                                                                                          Vught
                                                                                    Zaltbommel
                                                                                                 0% 2%    4%   6%   8%   10% 12% 14% 16%
24  Figuren: het percentage laaggeletterde inwoners
    Bron: Geletterdheid in zicht, ROA
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   H. Vrijwilligers
   ▹ Het percentage inwoners dat aangeeft vrijwilliger te zijn is in de regio iets
      hoger dan landelijk gemiddeld. Dit is in vrijwel alle gemeenten het geval.                                               Percentage vrijwilligers
   ▹ Het gaat hierbij om alle vormen van vrijwilligers. Dit kan een indicator zijn                            Bernheze
      voor de bereidheid van inwoners om zich ook in te zetten als bijvoorbeeld
      mantelzorger indien dit in de toekomst nodig zou zijn.                                                    Boekel
                                                                                                                 Boxtel
                                                                                                         Land van Cuijk
                                                                                                             Maasdriel
                                                                                                             Maashorst
                                                                                                            Meierijstad
                                                                                                                    Oss
                                                                                                     's-Hertogenbosch
                                                                                                    Sint-Michielsgestel
                                                                                                                 Vught
                                                                                                           Zaltbommel
                                                                                                                        0%       5%      10%      15%       20%      25%       30%  35%
25  Figuren: het percentage volwassen inwoners dat aangeeft vrijwilligerswerk te doen. Hieronder wordt verstaan: werk dat in georganiseerd verband (bijvoorbeeld sportverenigingen,
    kerkbestuur, school) onbetaald wordt uitgevoerd.
    Bron: RIVM, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       3. Gezondheid en
              leefstijl
     A. Ervaren gezondheid
     B. Stress, angst en depressie
     C. Levensverwachting
     D. Doodsoorzaken
     E. Leefstijlindicatoren
     F. Zorgkosten (Zvw totaal)
     G. Prevalentie van aandoeningen
     H. Medicijngebuik
26 2
   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Ervaren gezondheid
   ▹ In veel gemeenten ervaren mensen hun gezondheid beter dan landelijk
      gemiddeld. Alleen in Maasdriel ligt dit een stuk lager, zowel voor 18+ als 65+                             Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Opvallend is dat in slechts één gemeente inwoners van 65+ hun gezondheid                                 Bernheze
      minder ervaren dan landelijk gemiddeld, terwijl dit voor inwoners van 18+ in
                                                                                                                 Boekel
      5 gemeenten het geval is.
                                                                                                                  Boxtel
                                                                                                          Land van Cuijk
                                                                                                              Maasdriel
                                                                                                             Maashorst
                                                                                                             Meierijstad
                                                                                                                     Oss
                                                                                                      's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
                                                                                                                  Vught
                                                                                                            Zaltbommel
                                                                                                                         -6%       -4%         -2%        0%        2%           4%         6%
                                                                                                                                                18+  65+
27  Figuren: het percentage inwoners dat de gezondheid als goed of zeer goed ervaart. Rechts is zowel het resultaat voor alle volwassenen als voor 65+’ers weergegeven t.o.v. het landelijk
    gemiddelde in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Stress, angst en depressie
   ▹ In de meeste gemeenten ligt het percentage inwoners met een hoog risico
      op angst of depressie lager dan het landelijk gemiddelde. Uitzonderingen                                             Hoog risico angst of depressie
      hierop zijn Maashorst, Oss en ‘s-Hertogenbosch.
                                                                                                              Bernheze
   ▹ Het percentage is gebaseerd op een enquête met vragen naar bijv. hoe vaak
                                                                                                                 Boekel
      men zich zenuwachtig / hopeloos / rusteloos / somber of depressief voelt.
                                                                                                                  Boxtel
                                                                                                          Land van Cuijk
                                                                                                              Maasdriel
                                                                                                             Maashorst
                                                                                                             Meierijstad
                                                                                                                     Oss
                                                                                                      's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
                                                                                                                  Vught
                                                                                                            Zaltbommel
                                                                                                                         0%   1%     2%      3%   4%   5%      6% 7% 8%
                                                                                                                                Noordoost-Brabant    Nederland
28  Figuren: percentage inwoners met een hoog risico op angst of depressie, gebaseerd op de Kessler-10 vragenlijst.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Stress, angst en depressie
   ▹ Het percentage volwassenen met veel stress op een bepaald gebied ligt in de meeste gemeenten lager dan gemiddeld. In Meierijstad, Vught, ‘s-Hertogenbosch,
       Maashorst en Land van Cuijk ligt dit hoger.
   ▹ Inwoners met veel stress in de afgelopen 4 weken (ten tijden van het onderzoek in 2020) zijn er ook relatief weinig. Hierbij ligt het percentage alleen in ‘s-
       Hertogenbosch iets hoger dan landelijk gemiddeld.
                           (Heel) veel stress op één gebied                                                                  (Heel) veel stress afgelopen 4 weken
             Bernheze                                                                                          Bernheze
                Boekel                                                                                            Boekel
                 Boxtel                                                                                            Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                    Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                         Maasdriel
            Maashorst                                                                                         Maashorst
            Meierijstad                                                                                       Meierijstad
                    Oss                                                                                               Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                  's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                               Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                             Vught
           Zaltbommel                                                                                        Zaltbommel
                        0%      1%          2%        3%       4%           5%           6%                               0%        5%          10%          15%            20%          25%
                                    Noordoost-Brabant      Nederland                                                                  Noordoost-Brabant       Nederland
29  Figuren: per gemeente het percentage volwassen inwoners dat veel of heel veel stress ervaart op één gebied (links), en het percentage volwassen inwoners dat in de afgelopen 4 weken
    veel of heel veel stress heeft ervaren.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Levensverwachting
   ▹ De levensverwachting in de regio komt redelijk overeen met het landelijk
      gemiddelde.                                                                                                                Sterfte t.o.v. inwonertal
   ▹ Het verschil in de sterfte in de laatste jaren is mogelijk een effect van de                     1,10%
      corona-pandemie. Hierbij zijn relatief veel ouderen overleden, en de
      populatie van de regio is relatief oud t.o.v. het landelijk gemiddelde.                         1,05%
                       Levensverwachting bij geboorte                                                 1,00%
    83
    82                                                                                                0,95%
    81
    80
                                                                                                      0,90%
    79
    78
    77                                                                                                0,85%
    76
    75
                                                                                                      0,80%
                                                                                                                  2015       2016         2017 2018       2019     2020 2021
                                Noordoost-Brabant          Nederland                                                                Nederland    Noordoost-Brabant
30  Figuren: de levensverwachting van inwoners bij geboorte (links) en het aantal overleden personen t.o.v. het aantal inwoners (rechts).
    Bron: Doodsoorzaakstatistieken, CBS (via CBS remote access), bewerking RIVM (links) en CBS statline (rechts)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Doodsoorzaken
   ▹ In de figuur rechts zijn de gestippelde lijnen het landelijk gemiddelde. De
      doorgetrokken lijnen horen bij de regio Noordoost-Brabant.                                                        Ontwikkeling doodsoorzaken
   ▹ De prevalentie van doodsoorzaken in de regio komt redelijk overeen met                        50%
      het landelijk gemiddelde.                                                                    45%
                                                                                                   40%
   ▹ De ontwikkelingen van de verhouding tussen de verschillende
      doodsoorzaken was de afgelopen jaren ook vrij vergelijkbaar.                                 35%
                                                                                                   30%
   ▹ Belangrijke uitzondering hierbij is het jaar 2020. In dit jaar is er een groter
                                                                                                   25%
      aandeel ‘overige doodsoorzaken’ dan landelijk het geval is. De verwachting is
      dat dit te maken heeft met de relatief grote sterfte in de regio door de                     20%
      corona-pandemie.                                                                             15%
                                                                                                   10%
                                                                                                    5%
                                                                                                    0%
                                                                                                            2015        2016        2017       2018          2019       2020          2021
                                                                                                                 Nieuwvormingen                      Ziekten van hart- en vaatstelsel
                                                                                                                 Ziekte van ademhalingsstelsel       Uitwendige doodsoorzaken
                                                                                                                 Overige doodsoorzaken
31  Figuren: procentuele verdeling van verschillende doodsoorzaken voor de regio Noordoost Brabant (doorgetrokken lijnen) en Nederland (gestippelde lijnen).
    Bron: Doodsoorzaakstatistieken, CBS (via CBS remote access), bewerking RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Doodsoorzaken
   ▹ Er zijn wel wat regionale verschillen in de
      prevalentie van doodsoorzaken. In de                          Nieuwvormingen                         Hart- en vaatziekten                       Ademhalingsstelsel
      figuren rechts is de prevalentie voor de               40%                                       30%                                        8%
      verschillende gemeenten weergegeven
      per doodsoorzaak.                                                                                                                                  Zaltbommel
                                                                                                               Boekel
   ▹ In Sint-Michielsgestel is de doodsoorzaak                                                                 Maashorst
      bijv. relatief vaak nieuwvormingen (36%                         Sint-Michielsgestel                      Bernheze
                                                             35%
      tegenover 28% in NL)
                                                                                                       25%                                        7%     Land van Cuijk
                                                                        Boekel                                    Meierijstad                            Boxtel
                                                                        Maasdriel                                  Oss
                                                             30%         Oss                                        Maasdriel
                                                                      Meierijstad                                                                        Oss
                                                                                                                   Nederland
                                                                      Maashorst                                                                          Maashorst
                                                                       Land van Cuijk                               's-Hertogenbosch                     Maasdriel
                                                                       Nederland                                      Land van Cuijk                     Bernheze
                                                                       Bernheze                        20%           Boxtel                       6%     's-Hertogenbosch
                                                                      's-Hertogenbosch                                                                   Boekel
                                                                                                                     Vught                              Nederland
                                                             25%       Vught
                                                                       Boxtel                                      Zaltbommel                            Sint-Michielsgestel
                                                                      Zaltbommel                                   Sint-Michielsgestel                   Meierijstad
                                                                                                                                                         Vught
                                                             20%                                       15%                                        5%
32  Figuren: per doodsoorzaak is de prevalentie in de gemeenten in Noordoost Brabant (blauwe strepen) en het gemiddelde van Nederland (rode stip) weergegeven. De data betreft 2021.
    Bron: Doodsoorzaakstatistieken, CBS (via CBS remote access), bewerking RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Doodsoorzaken
   ▹ Er zijn wel wat regionale verschillen in de
      prevalentie van doodsoorzaken. In de                                                                Uitwendige oorzaken                           Overige oorzaken
      figuren rechts is de prevalentie voor de                                                         7%                                         45%
      verschillende gemeenten weergegeven
      per doodsoorzaak.
                                                                                                                                                           Boxtel
                                                                                                               's-Hertogenbosch
   ▹ In ‘s-Hertogenbosch zijn er relatief vaak                                                                 Vught                                      Vught
      uitwendige oorzaken, terwijl dit in Sint-                                                        6%      Zaltbommel                                 Zaltbommel
      Michielsgestel juist minder vaak het geval                                                                                                         Land van Cuijk
      is.                                                                                                                                         40%
                                                                                                              Nederland                                   's-Hertogenbosch
                                                                                                                                                          Nederland
                                                                                                              Maasdriel
                                                                                                                Boekel                                    Oss
                                                                                                       5%
                                                                                                               Meierijstad
                                                                                                               Bernheze                                    Meierijstad
                                                                                                               Oss                                        Sint-Michielsgestel
                                                                                                               Boxtel                                     Maasdriel
                                                                                                               Land van Cuijk                     35%
                                                                                                                                                           Bernheze
                                                                                                       4%      Maashorst                                  Maashorst
                                                                                                               Sint-Michielsgestel
                                                                                                       3%                                         30%     Boekel
33  Figuren: per doodsoorzaak is de prevalentie in de gemeenten in Noordoost Brabant (blauwe strepen) en het gemiddelde van Nederland (rode stip) weergegeven. De data betreft 2021.
    Bron: Doodsoorzaakstatistieken, CBS (via CBS remote access), bewerking RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Leefstijlindicatoren: bewegen
   ▹ T.o.v. NL sporten er iets meer inwoners van Noordoost-Brabant wekelijks,
      maar voldoen er iets minder inwoners aan de beweegrichtlijn. Vooral in                                     Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      Zaltbommel, Maasdriel, Oss en ‘s-Hertogenbosch ligt het percentage
      inwoners dat voldoet aan de beweegrichtlijn lager dan landelijk gemiddeld.                              Bernheze
                                                                                                                 Boekel
   ▹ Wat wekelijks sporten betreft liggen alleen Zaltbommel en Maasdriel lager
      dan landelijk gemiddeld                                                                                     Boxtel
                                                                                                          Land van Cuijk
               Percentage inwoners bewegen en sporten                                                         Maasdriel
    56%                                                                                                      Maashorst
    54%                                                                                                      Meierijstad
                                                                                                                     Oss
    52%
                                                                                                      's-Hertogenbosch
    50%                                                                                              Sint-Michielsgestel
    48%                                                                                                           Vught
                                                                                                            Zaltbommel
    46%
                 Voldoet aan beweegrichtlijn                   Wekelijks sporten                                        -15%        -10%      -5%        0%         5%       10% 15%
                                Nederland     Noordoost-Brabant                                                              Voldoet aan beweegrichtlijn   Wekelijks sporten
34  Figuren: percentage inwoners boven de 18 die voldoen aan de beweegrichtlijn (minimaal 150 min. per week matig intensieve inspanning, zoals wandelen of fietsen en minstens
    tweemaal per week spier- en botversterkende activiteiten) en die minimaal eens per week sporten. Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Leefstijlindicatoren: overgewicht
   ▹ Overgewicht in de regio is redelijk vergelijkbaar met het landelijk
      gemiddelde.                                                                                              Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Binnen de regio zijn er echter wel verschillen. Vooral in Maasdriel,                                   Bernheze
      Zaltbommel en Oss ligt het percentage inwoners met overgewicht hoger dan
                                                                                                               Boekel
      landelijk gemiddeld.
                                                                                                                Boxtel
                                                                                                        Land van Cuijk
                  Percentage inwoners met overgewicht                                                       Maasdriel
    40%                                                                                                    Maashorst
                                                                                                           Meierijstad
    30%
                                                                                                                   Oss
    20%                                                                                             's-Hertogenbosch
                                                                                                   Sint-Michielsgestel
    10%                                                                                                         Vught
                                                                                                          Zaltbommel
     0%
                      Matig overgewicht                     Ernstig overgewicht                                        -4%  -3%     -2%    -1%     0%        1%     2%     3%     4%     5%
                                 Nederland    Noordoost-Brabant                                                             Matig overgewicht      Ernstig overgewicht
35  Figuren: percentage inwoners boven de 18 met matig overgewicht (BMI tussen de 25 en 30) of ernstig overgewicht (BMI boven de 30). Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Leefstijlindicatoren: roken
   ▹ In Noordoost-Brabant wordt iets minder gerookt dan landelijk gemiddeld.
                                                                                                                 Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ In Maasdriel, Oss, ‘s-Hertogenbosch en Zaltbommel wordt er echter juist
      meer gerookt.                                                                                           Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                                                                                                          Land van Cuijk
                        Percentage inwoners dat rookt                                                         Maasdriel
    20%                                                                                                      Maashorst
                                                                                                             Meierijstad
    15%
                                                                                                                     Oss
    10%                                                                                               's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
     5%                                                                                                            Vught
                                                                                                            Zaltbommel
     0%
                           Roken                               Roken E-sigaret                                           -8%      -6%      -4%      -2%       0% 2% 4% 6%
                                Nederland     Noordoost-Brabant                                                                         Roken    Roken E-sigaret
36  Figuren: percentage inwoners boven de 18 die de vraag ‘rookt u weleens’ met ‘ja’ beantwoord. Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Leefstijlindicatoren: alcohol richtlijn
   ▹ In Noordoost-Brabant zijn er minder inwoners die voldoen aan de alcohol
      richtlijn dan landelijk gemiddeld. Dit geldt voor elke gemeente behalve voor                              Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      Oss en Zaltbommel.
                                                                                                              Bernheze
                                                                                                                Boekel
                                                                                                                 Boxtel
                                                                                                         Land van Cuijk
                   Percentage inwoners alcoholrichtlijn                                                      Maasdriel
    44%                                                                                                      Maashorst
    43%                                                                                                     Meierijstad
    42%                                                                                                             Oss
    41%
                                                                                                     's-Hertogenbosch
    40%
                                                                                                    Sint-Michielsgestel
    39%
                                                                                                                 Vught
    38%
                                                                                                           Zaltbommel
    37%
                                          Alcohol richtlijn                                                            -12%      -10%     -8%     -6%        -4% -2% 0% 2% 4%
                                Nederland     Noordoost-Brabant                                                                               Alcohol richtlijn
37  Figuren: percentage inwoners boven de 18 die aan de alcohol richtlijn voldoen (maximaal 1 glas per dag). Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Leefstijlindicatoren: alcoholgebruik
   ▹ Zwaar alcoholgebruik ligt in de regio dan ook hoger dan landelijk gemiddeld.
      Ook dit is in vrijwel elke gemeente het geval.                                                             Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
                                                                                                              Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                                                                                                          Land van Cuijk
                            Percentage alcoholgebruik                                                         Maasdriel
    12%                                                                                                      Maashorst
    10%                                                                                                      Meierijstad
     8%                                                                                                              Oss
     6%                                                                                               's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
     4%
                                                                                                                  Vught
     2%
                                                                                                            Zaltbommel
     0%
                         Alcohol zwaar                        Alcohol overmatig                                          -2%    -1%         0%         1%         2%         3%       4%
                                  Nederland   Noordoost-Brabant                                                                Alcohol zwaar     Alcohol overmatig
38  Figuren: percentage inwoners boven de 18 die als zware drinker (minstens 1 keer per week 4 (voor vrouwen) of 6 (voor mannen) glazen alcohol op één dag) of overmatig drinker (per
    week meer dan 14 (vrouwen) of 21 (mannen) glazen alcohol) worden beschouwd. Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Zorgkosten (Zvw totaal)
   ▹ Opvallend is dat onder de 35 de zorgkosten voor de Zvw per inwoner (in die
      leeftijdscategorie) wat hoger liggen dan landelijk gemiddeld, terwijl dit voor                                 Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      alle leeftijdsgroepen boven de 35 juist een stuk lager ligt.
                                                                                                         00-04                                                                    0,3%
                                                                                                         05-09                                                                       5,3%
                                                                                                         10-14                                                           -0,7%
                                                                                                         15-19                                                                       4,4%
                                                                                                         20-24                                                                           8,3%
                                                                                                         25-29                                                                    0,9%
                                                                                                         30-34                                                                             7,1%
                                                                                                         35-39                                                   -5,9%
                                                                                                         40-44                                                   -6,1%
                                                                                                         45-49                                                        -2,7%
                                                                                                         50-54                                                      -2,7%
                                                                                                         55-59                                                     -2,8%
                                                                                                         60-64                                             -5,5%
                                                                                                         65-69                                               -3,6%
                                                                                                         70-74                                                       -1,2%
                                                                                                         75-79                                     -5,9%
                                                                                                         80-84                               -6,3%
                                                                                                         85-89           -9,1%
                                                                                                           90+       -9,3%
                                                                                                            € -1.000      € -800      € -600        € -400    € -200           €-          € 200
39  Figuren: de totale zorgkosten per verzekerde voor de Zvw, rechts per leeftijdscategorie t.o.v. het Nederlands gemiddelde in euro’s en procentpunten.
    Bron: Vektis, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Zorgkosten (Zvw totaal)
   ▹ Er zit behoorlijk wat spreiding in zorgkosten voor de Zvw per inwoner voor kinderen. Voor kinderen van 0-4 liggen vooral in Maasdriel, Vught, Boekel, Sint-
      Michielsgestel en Land van Cuijk de zorgkosten een stuk lager dan landelijk gemiddeld. Voor kinderen tussen de 5 en 19 gaat het om Boekel, Maasdriel, Boxtel
      en Sint-Michielsgestel.
                      Zvw-kosten 0-4 jaar t.o.v. Nederland                                                                Zvw-kosten 5-19 jaar t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                              Bernheze
                Boekel                                                                                               Boekel
                 Boxtel                                                                                               Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                       Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                            Maasdriel
            Maashorst                                                                                             Maashorst
            Meierijstad                                                                                          Meierijstad
                    Oss                                                                                                  Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                     's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                  Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                                Vught
           Zaltbommel                                                                                           Zaltbommel
                      € -800  € -600   € -400   € -200      €-     € 200      € 400     € 600                              € -300     € -200 € -100   €-     € 100 € 200
40  Figuren: de zorgkosten per verzekerde binnen leeftijdsgroepen 0-4 jaar (links) en 5-19 jaar (rechts) t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
    Bron: Vektis, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Zorgkosten (Zvw totaal)
   ▹ In de groep 20-34 jaar valt vooral op dat de kosten per persoon voor de Zvw in Vught hoog liggen.
   ▹ Voor de leeftijdsgroep tussen de 35 en 64 liggen de kosten voor de Zvw in alle gemeenten op Oss en ‘s-Hertogenbosch na een stuk lager dan landelijk
      gemiddeld.
                    Zvw-kosten 20-34 jaar t.o.v. Nederland                                                              Zvw-kosten 35-64 jaar t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                             Bernheze
                Boekel                                                                                               Boekel
                 Boxtel                                                                                              Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                     Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                           Maasdriel
            Maashorst                                                                                           Maashorst
            Meierijstad                                                                                         Meierijstad
                    Oss                                                                                                 Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                   's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                                Vught
           Zaltbommel                                                                                          Zaltbommel
                      € -400    € -200     €-         € 200     € 400      € 600        € 800                             € -300  € -250 € -200 € -150 € -100 € -50 €- € 50 € 100
41  Figuren: de zorgkosten per verzekerde binnen leeftijdsgroepen 20-34 jaar (links) en 35-64 jaar (rechts) t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
    Bron: Vektis, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   F. Zorgkosten (Zvw totaal)
   ▹ Ook onder ouderen (65-79 en 80+) liggen de zorgkosten voor de Zvw voor vrijwel alle gemeenten lager dan landelijk gemiddeld.
                    Zvw-kosten 65-79 jaar t.o.v. Nederland                                                               Zvw-kosten 80+ jaar t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                           Bernheze
                Boekel                                                                                              Boekel
                 Boxtel                                                                                             Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                     Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                          Maasdriel
            Maashorst                                                                                          Maashorst
            Meierijstad                                                                                        Meierijstad
                    Oss                                                                                                Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                   's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                               Vught
           Zaltbommel                                                                                         Zaltbommel
                      € -800    € -600    € -400     € -200      €-        € 200        € 400                             € -1.500       € -1.000   € -500 €- € 500
42  Figuren: de zorgkosten per verzekerde binnen leeftijdsgroepen 65-74 jaar (links) en 80 jaar of ouder (rechts) t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
    Bron: Vektis, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   G. Prevalentie van aandoeningen
   ▹ Zowel het percentage inwoners met één aandoening als twee of meer aandoeningen ligt iets hoger dan landelijk gemiddeld. Dit zal naar verwachting ook zo
      blijven in de toekomst.
                        Inwoners met één aandoening                                                          Inwoners met twee of meer aandoeningen
    53%                                                                                           30%
    53%                                                                                           29%
    52%                                                                                           28%
    52%
                                                                                                  27%
    51%
                                                                                                  26%
    51%
    50%                                                                                           25%
    50%                                                                                           24%
    49%                                                                                           23%
                                Nederland         Noordoost-Brabant                                                            Nederland            Noordoost-Brabant
43  Figuren: het percentage inwoners met één aandoening (links) en twee of meer aandoeningen (rechts). Prognoses zijn weergegeven met een stippellijn.
    Bron: Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2018, RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   G. Prevalentie van aandoeningen
   ▹ De prevalentie van stemmings- en angststoornissen neemt in de toekomst minder hard toe dan landelijk.
   ▹ COPD, dementie, diabetes en perifere artrose nemen landelijk behoorlijk toe, en in de regio is dit in nog grotere mate het geval. Vooral voor dementie is de
      stijging groter.
                          Ontwikkeling aandoeningen                                                                       Ontwikkeling aandoeningen
    170%                                                                                             170%
    160%                                                                                             160%
    150%                                                                                             150%
    140%                                                                                             140%
    130%                                                                                             130%
    120%                                                                                             120%
    110%                                                                                             110%
    100%                                                                                             100%
     90%                                                                                               90%
                         COPD         Dementie          Stemmingsstoornissen                                            Angststoornissen       Diabetes          Perifere artrose
44  Figuren: de ontwikkeling van de prevalentie van specifieke aandoeningen t.o.v. de waarde in 2015 (100%). Het Nederlands gemiddelde is met de gestippelde lijnen aangegeven, en het
    gemiddelde van Noordoost Brabant met de doorgetrokken lijnen.
    Bron: Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2018, RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   G. Prevalentie van aandoeningen
   ▹ Beroertes en coronaire hartziekten zullen in de toekomst ook iets meer toenemen in de regio dan landelijk gemiddeld, maar voor beiden is de landelijke stijging
      ook behoorlijk.
                          Ontwikkeling aandoeningen                                                                       Ontwikkeling aandoeningen
    140%                                                                                             140%
    130%                                                                                             130%
    120%                                                                                             120%
    110%                                                                                             110%
    100%                                                                                             100%
     90%                                                                                               90%
                                      Beroerte        Longkanker                                                           Coronaire hartziekten        Nek- en rugklachten
45  Figuren: de ontwikkeling van de prevalentie van specifieke aandoeningen t.o.v. de waarde in 2015 (100%). Het Nederlands gemiddelde is met de gestippelde lijnen aangegeven, en het
    gemiddelde van Noordoost Brabant met de doorgetrokken lijnen.
    Bron: Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2018, RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   H. Medicijngebruik
   ▹ Voor veel medicijnen ligt het procentuele gebruik iets hoger dan landelijk
      gemiddeld. Dit geldt vooral voor medicijngebruik t.a.v. het skeletspierstelsel,                                  Medicijngebruik t.o.v. Nederland
      bloed en bloedvormende organen en het hartvaatstelsel.
                                                                                                          Maagdarmkanaal en metabolisme
                                                                                                         Bloed en bloedvormende organen
                                                                                                                             Hartvaatstelsel
                                                                                                                              Dermatologica
                                                                                                      Urogenitale stelsel en geslachtshorm.
                                                                                                    System. horm.prep. excl geslachtshorm.
                                                                                                      Antimicrob. middelen v. system. gebr.
                                                                                                          Oncolytica en immunomodulantia
                                                                                                                           Skeletspierstelsel
                                                                                                                               Zenuwstelsel
                                                                                                                 Antiparasitica, insecticiden
                                                                                                                         Ademhalingsstelsel
                                                                                                                        Zintuiglijke organen
                                                                                                                           Diverse middelen
                                                                                                                                             -1,0% -0,5% 0,0% 0,5% 1,0% 1,5% 2,0% 2,5%
46  Figuren: het percentage inwoners dat bepaalde medicijnen gebruikt. Rechts ten opzichte van het Nederlands gemiddelde in procentpunten.
    Bron: CBS statline (2021)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       4. Fysieke omgeving
     A. Ernstige geluidshinder
     B. Grondgebruik
     C. Afstand tot recreatie
47 4
   7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Ernstige geluidshinder
   ▹ In de regio ondervinden inwoners gemiddeld meer geluidshinder door
      vliegverkeer dan landelijk gemiddeld. Geluidshinder door weggebruikers ligt                                 Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      alleen in ‘s-Hertogenbosch, Vught en Boxtel hoger dan landelijk gemiddeld.
      In deze drie gemeenten is ook de geluidsoverlast door treinen hoger.                                     Bernheze
                                                                                                                  Boekel
                                                                                                                   Boxtel
                                                                                                           Land van Cuijk
                            Percentage geluidshinder                                                           Maasdriel
    12%                                                                                                       Maashorst
    10%                                                                                                       Meierijstad
     8%                                                                                                               Oss
     6%                                                                                                's-Hertogenbosch
     4%                                                                                               Sint-Michielsgestel
     2%                                                                                                            Vught
     0%                                                                                                      Zaltbommel
           Geluidshinder weg   Geluidshinder trein    Geluidshinder   Geluidshinder buren
                                                         vliegen                                                         -6,0%   -4,0%      -2,0%     0,0%      2,0%      4,0% 6,0% 8,0%
                                Nederland       Noordoost-Brabant                                                               Geluidshinder weg        Geluidshinder trein
48  Figuren: percentage inwoners dat ernstige geluidshinder door wegverkeer, treinverkeer, vliegverkeer of buren ervaart. Rechts verschil t.o.v. Nederland in procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Ernstige geluidshinder
   ▹ In vrijwel alle gemeenten is er relatief veel geluidshinder door vliegverkeer.
   ▹ Geluidshinder door buren ligt alleen in Oss en ‘s-Hertogenbosch hoger dan landelijk gemiddeld.
               Geluidshinder door vliegen t.o.v. Nederland                                                          Geluidshinder door buren t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                            Bernheze
                Boekel                                                                                              Boekel
                 Boxtel                                                                                              Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                      Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                           Maasdriel
            Maashorst                                                                                           Maashorst
            Meierijstad                                                                                         Meierijstad
                    Oss                                                                                                 Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                    's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                 Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                               Vught
           Zaltbommel                                                                                          Zaltbommel
                       -4,0%  -2,0%    0,0%      2,0%     4,0%      6,0%     8,0%       10,0%                              -4,0%    -3,0%     -2,0%       -1,0%      0,0%      1,0%   2,0%
49  Figuren: percentage inwoners dat ernstige geluidshinder door vliegverkeer (links) of buren (rechts) ervaart. Data is weergegeven per gemeente t.o.v. het Nederlands gemiddelde in
    procentpunten.
    Bron: RIVM statline (GGD gezondheidsmonitor 2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Grondgebruik
   ▹ Er is relatief weinig bos en open natuurlijk terrein in de regio.
                                                                                                                   Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Hierin zijn grote verschillen tussen gemeenten. Sommige gemeenten scoren
      twee maal zo hoog als landelijk gemiddeld, en anderen juist twee maal zo                                  Bernheze
      laag.
                                                                                                                   Boekel
                                                                                                                    Boxtel
                                                                                                            Land van Cuijk
              Grondgebruik (hectaren per 1.000 inwoners)                                                        Maasdriel
    35                                                                                                         Maashorst
    30                                                                                                         Meierijstad
    25                                                                                                                 Oss
    20
                                                                                                        's-Hertogenbosch
    15
                                                                                                      Sint-Michielsgestel
    10
                                                                                                                    Vught
     5
                                                                                                              Zaltbommel
     0
                      Recreatieterrein                  Bos en open natuurlijk terrein                                     -30         -20         -10         0           10        20          30
                                  Nederland    Noordoost-Brabant                                                              Recreatieterrein       Bos en open natuurlijk terrein
50  Figuren: aantal hectaren per 1.000 inwoners voor recreatieterrein (park en plantsoen, sportterrein, volkstuin, dagrecreatief terrein (o.a. dierentuinen en pretparken) en verblijfsrecreatief
    terrein (o.a. campings en bungalowparken)) en bos en open natuurlijk terrein (o.a. bossen, duinen, stranden). Rechts t.o.v. Nederland.
    Bron: CBS statline (2017)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Afstand tot recreatie
   ▹ In de meeste gemeenten verschilt de afstand tot zwembaden,
      sportterreinen en openbaar groen slechts een paar honderd meter van het                                 Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      landelijk gemiddelde
                                                                                                           Bernheze
                                                                                                              Boekel
                                                                                                               Boxtel
                Afstand tot zwembad (km t.o.v. Nederland)                                              Land van Cuijk
             Bernheze                                                                                      Maasdriel
                Boekel                                                                                    Maashorst
                 Boxtel                                                                                   Meierijstad
         Land van Cuijk
                                                                                                                  Oss
             Maasdriel
            Maashorst                                                                              's-Hertogenbosch
            Meierijstad                                                                           Sint-Michielsgestel
                    Oss
                                                                                                               Vught
     's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                  Zaltbommel
                 Vught
                                                                                                                      -0,4  -0,3      -0,2    -0,1     0       0,1   0,2     0,3      0,4
           Zaltbommel
                        -3     -2      -1         0        1        2       3   4       5                                        Sportterrein     Openbaar groen
51  Figuren: afstand over (verharde) weg tot zwembaden, sportterreinen en openbaar groen, gemiddeld over alle inwoners van de gemeenten in de regio. De voorzieningen hoeven niet in de
    betreffende gemeente te liggen. Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde.
    Bron: CBS statline (2017)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       5. Arbeidsmarkt
     A. Personeelstekort in de regio
     B. Leeftijdsopbouw in zorg en welzijn
     C. In- en uitstroom zorg en welzijn
     D. Mantelzorgpotentieel
52 5
   2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Personeelstekort in de regio
   ▹ In de figuur is voor twee scenario’s het verwachte personeelstekort te zien
                                                                                                                 Arbeidsmarktprognose Noordoost-Brabant
      ▹ In het ‘nieuw beleid scenario’ is rekening gehouden met de (cijfermatige)
         doelstellingen van de IZA, de WOZO en het regeerakkoord. De impact van                        7.000                                                                                 12%
         de later afgesloten GALA en TAZ zijn nog niet doorgerekend in dit model.
                                                                                                       6.000                                                                                 10%
      ▹ In het ‘referentie scenario’ is geen rekening gehouden met
         overheidsbeleid. Deze prognoses zijn berekend op basis van historische                        5.000
                                                                                                                                                                                             8%
         trends en demografische ontwikkelingen.
                                                                                                       4.000
   ▹ Dat het arbeidsmarkttekort harder stijgt bij het ‘Nieuw beleid Scenario’ komt                                                                                                           6%
      doordat in dit scenario rekening is gehouden met het gratis maken van de                         3.000
      kinderopvang (regeerakkoord). Dit zorgt voor een sterke groei in het tekort
                                                                                                                                                                                             4%
      aan medewerkers in de kinderopvang.                                                              2.000
                                                                                                       1.000                                                                                 2%
                                                                                                           -                                                                                 0%
                                                                                                                2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032
                                                                                                              Absoluut tekort Nieuw beleid Scenario         Absoluut tekort Referentie Scenario
                                                                                                              % tekort Nieuw beleid Scenario                % tekort Referentie Scenario
53  Figuren: het personeelstekort in zorg en welzijn in Noordoost-Brabant tot 2032 in absolute aantallen (staven) en als percentages t.o.v. het aantal medewerkers in de regio (lijnen). De
    kleuren geven verschillende scenario’s weer, beschreven in de tekst links.
    Bron: prognosemodel zorg en welzijn (2023)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Personeelstekort per branche
   ▹ De impact van overheidsbeleid (IZA, WOZO en regeerakkoord) is vooral
      terug te zien in de VVT en de kinderopvang.                                                                     Tekorten in Noordoost-Brabant in 2032
   ▹ Binnen de VVT zorgt met name de verplaatsing van zorg vanuit de WOZO;                              2000                                                                          25%
                                                                                                        1800
      gericht op langer thuis wonen, voor een kleiner tekort in de verpleging en                        1600                                                                          20%
      verzorging en juist een groter tekort in de thuiszorg.                                            1400
                                                                                                        1200                                                                          15%
   ▹ Het gratis maken van de kinderopvang zorgt naar verwachting voor een veel                          1000
      grotere vraag naar kinderopvang. Deze grote vraag kan echter niet vervuld                           800                                                                         10%
      worden, waardoor het personeelstekort in de kinderopvang naar                                       600
      verwachting hard stijgt. Deze berekening is gemaakt voordat bekend werd                             400                                                                         5%
                                                                                                          200
      dat het gratis maken van de kinderopvang voorlopig wordt uitgesteld door
                                                                                                            0                                                                         0%
      de regering.
   ▹ In absolute aantallen zijn de tekorten het grootst in de verpleging en
      verzorging. Relatief gezien zijn de tekorten echter het grootste in de
      jeugdzorg en de huisartsen en gezondheidscentra.
                                                                                                               Absoluut tekort Nieuw beleid Scenario Absoluut tekort Referentie Scenario
                                                                                                               % tekort Nieuw beleid Scenario        % tekort Referentie Scenario
54  Figuren: personeelstekorten in zorg en welzijn per branche in 2032. De scenario’s zijn gelijk aan de scenario’s beschreven op de vorige pagina.
    Bron: prognosemodel zorg en welzijn (2023)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Personeelstekort in de regio: Zorg
   ▹ In vrijwel alle sectoren in de zorg wordt een toename in personeelstekort verwacht de komende 10 jaar. De uitgesplitste beroepsgroepen sluiten aan op de
      kwalificatiedossiers met dezelfde naam.
   ▹ Qua absolute aantallen zijn de tekorten het grootst voor de verpleegkundige- en verzorgende beroepen. In de relatieve personeelstekorten komen echter
      vergelijkbare tekorten naar voren voor de verlos- en verpleegkundige beroepen en de helpende zorg en welzijn.
                Arbeidstekorten zorg (referentiescenario)                                                            Arbeidstekorten zorg (nieuw beleid)
                     Zorghulp (niveau 1)                                                                             Zorghulp (niveau 1)
     Helpende zorg & welzijn (niveau 2)               13%                                            Helpende zorg & welzijn (niveau 2)                     13%
                 Verzorgende (niveau 3)               5%                                                         Verzorgende (niveau 3)                4%
                                                                                    18%                                                                                                    14%
             Verpleegkundige (niveau 4)            5%                                                        Verpleegkundige (niveau 4)                5%
                                                                14%                                                                                                         14%
             Doktersassistent (niveau 4)       9%                                                            Doktersassistent (niveau 4)          9%
    Verlos- en verpleegkunde (niveau 6)        5%                                                   Verlos- en verpleegkunde (niveau 6)           5%
                                                      14%                                                                                                   14%
                                         0      200    400   600    800 1000    1200    1400                                              0         200       400       600        800      1000
                                              2022    2032                                                                                    2022     2032
55  Figuren: het absolute arbeidstekort voor verschillende beroepsgroepen in de regio Noordoost Brabant in het referentiescenario (links) en het ‘nieuw beleid’ scenario (rechts). De twee
    scenario’s zijn op de eerste pagina in dit hoofdstuk beschreven.
    Bron: ABF research, prognosemodelzw.databank.nl, transvorm
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Personeelstekort in de regio: Welzijn
   ▹ In vrijwel alle sectoren in de welzijn wordt een toename in de personeelstekorten verwacht. De uitgesplitste beroepsgroepen sluiten aan op de
      kwalificatiedossiers met dezelfde naam.
   ▹ Qua absolute aantallen zijn de tekorten het grootst in de maatschappelijke hulp en dienstverlening en bij de pedagogisch werkers. Dit zijn medewerkers met de
      kwalificatie ‘pedagogisch medewerker kinderopvang’ (niveau 3) of ‘gespecialiseerd pedagogisch medewerker’ (niveau 4). Wat relatieve tekorten betreft zijn er ook
      in de maatschappelijke zorg en pedagogiek tekorten. In het ‘nieuw beleid’ scenario liggen de meeste tekorten hoger dan in het referentiescenario.
               Arbeidstekorten welzijn (referentiescenario)                                                           Arbeidstekorten welzijn (nieuw beleid)
                        Pedagogisch werker (niveau 3)                4%        8%                                       Pedagogisch werker (niveau 3)           4%                       20%
                        Pedagogisch werker (niveau 4)                5%        10%                                      Pedagogisch werker (niveau 4)           5%               19%
         Medewerker maatschappelijke zorg (niveau 3)                 7%                                  Medewerker maatschappelijke zorg (niveau 3)            7%
         Medewerker maatschappelijke zorg (niveau 4)                 6%                                  Medewerker maatschappelijke zorg (niveau 4)            6%
     Sociaal-maatschappelijke dienstverlener (niveau 4)                                              Sociaal-maatschappelijke dienstverlener (niveau 4)
                                 Pedagogiek (niveau 6)               8%                                                          Pedagogiek (niveau 6)                14%
                                 Pedagogiek (niveau 7)                                                                           Pedagogiek (niveau 7)
    Maatschappelijke hulp en dienstverlening (niveau 6)              3%                   9%        Maatschappelijke hulp en dienstverlening (niveau 6)         3%    6%
    Maatschappelijke hulp en dienstverlening (niveau 7)                                             Maatschappelijke hulp en dienstverlening (niveau 7)
                             Psychologie (niveau 6 & 7)                                                                      Psychologie (niveau 6 & 7)
                                                        0    50   100   150 200    250 300   350                                                        0    100   200    300 400     500    600
                                                        2022   2032                                                                                     2022  2032
56  Figuren: het absolute arbeidstekort voor verschillende beroepsgroepen in de regio Noordoost Brabant in het referentiescenario (links) en het ‘nieuw beleid’ scenario (rechts). De twee
    scenario’s zijn op de eerste pagina in dit hoofdstuk beschreven.
    Bron: ABF research, prognosemodelzw.databank.nl, transvorm
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Leeftijdsopbouw in zorg en welzijn
   ▹ Het aandeel medewerkers van 55 jaar en ouder is in 10 jaar tijd hard gestegen. Dit komt deels door het ouder worden van de babyboomgeneratie. Daarnaast
      zorgt het verhogen van de pensioenleeftijd er voor dat zorgmedewerkers langer doorwerken.
   ▹ Het aandeel medewerkers tussen de 45 en 55 jaar daalde juist in dezelfde periode.
   ▹ Het aandeel medewerkers jonger dan 25 jaar daalde tussen 2012 en 2014. Dit als gevolg van een lagere instroom door bezuinigingen in die periode.
                    Leeftijd medewerkers zorg en welzijn                                                                LEEFTIJDSOPBOUW ZORG EN WELZIJN
    35%
    30%
    25%                                                                                               2032        11,4      21,2          21,6          20,3        21     4,5
    20%
    15%
    10%
     5%
     0%                                                                                               2022         14,1       21,5         18,3         20          23,3   2,8
           2012     2013    2014    2015 2016    2017    2018 2019    2020     2021   2022
                     Jonger dan 25 jaar   25 tot 35 jaar        35 tot 45 jaar
                     45 tot 55 jaar       55 jaar en ouder                                                                   0-24    25-34     35-44   45-54  55-64    65+
57  Figuren: de leeftijdsopbouw van werknemers in de sector zorg en Welzijn in de afgelopen tien jaar (links) en in 2022 en naar verwachting in2032 (rechts).
    Bron: onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn, CBS (via AZW statline)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Leeftijdsopbouw in zorg en welzijn
   ▹ Het percentage 55+ medewerkers is de afgelopen jaren toegenomen, met name onder huisartsen en gezondheidscentra en in de thuiszorg.
                       Percentage 55+ medewerkers zorg                                                                 Percentage 55+ medewerkers welzijn
                                                                                                    40
    30
    25
                                                                                                    30
    20
    15                                                                                              20
    10
                                                                                                    10
     5
     0                                                                                               0
         2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022                                2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022
                 Universitair medische centra       Ziekenhuis                                            Verpleging en Verzorging Thuiszorg             Gehandicaptenzorg
                 Geestelijke gezondheidszorg        Huisartsen en gezondheidscentra                       Jeugdzorg                Sociaal werk
58  Figuren: de leeftijdsopbouw van werknemers in de sector zorg en Welzijn in 2022 en de prognose voor 2032
    Bron: onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn, CBS (via AZW statline)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
     C. In- en uitstroom zorg en welzijn
     ▹ Tussen 2012 en 2023 steeg het aantal medewerkers in zorg en welzijn in Noordoost-Brabant met bijna 13 procent. Deze groei is ondanks een daling in het aantal
       zorgmedewerkers tussen 2012 en 2015 een gevolg van bezuinigingen. Beide prognosescenario’s verwachten een verdere stijging van het aantal medewerkers in
       zorg en welzijn. Dit zal echter niet groot genoeg zijn om de nog harder stijgende zorgvraag op te vangen. Daardoor lopen de arbeidsmarkttekorten toch nog op.
     ▹ In huisartsenzorg en VVT is de deeltijdsfactor het laagst, net als landelijk het geval is. Het verhogen van deze factor (hoewel moeilijk te realiseren) kan een
       effectieve maatregel zijn om het personeelstekort te verlagen.
                               Werknemers Noordoost-Brabant                                                                                                                                 Deeltijdfactor Q1 2022
      60000
                                                                                                                                                                             Universitair medische centra
      55000                                                                                                                                                                                    Jeugdzorg
                                                                                                                                                                             Geestelijke gezondheidszorg
      50000
                                                                                                                                                                 Ziekenhuizen en overige med. spec. zorg
      45000                                                                                                                                                                                 Sociaal werk
                                                                                                                                                                                  Overige zorg en welzijn
      40000
                                                                                                                                                                                     Gehandicaptenzorg
      35000                                                                                                                                                                               Zorg en welzijn
              2012   2013   2014   2015   2016   2017   2018   2019   2020   2021   2022   2023   2024   2025   2026   2027   2028   2029   2030   2031   2032
                                                                                                                                                                 Kinderopvang (incl. peuterspeelzaalwerk)
                                                                                                                                                                      Verpleging, verzorging en thuiszorg
                       Realisatiecijfers                                                     Prognose Nieuw beleid Scenario                                             Huisartsen en gezondheidscentra
                       Prognose Referentie Scenario                                                                                                                                                         0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90%
59    Figuren: aantal medewerkers in zorg en welzijn in Noordoost-Brabant (links) en de deeltijdsfactor in het eerste kwartaal van 2022 per branche (rechts).
      Bron: onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn, CBS en Prognosemodel zorg en welzijn
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. In- en uitstroom zorg en welzijn
   ▹ Sinds 2016 is de instroom in de sector weer groter dan de uitstroom. Dit zorgt voor een stijging van het totale aantal medewerkers in de sector.
   ▹ Planning & tijd was het meest genoemde vertrekthema in Noordoost-Brabant. Gevolgd door ontwikkelmogelijkheden en de privésituatie.
   ▹ Binnen het thema Planning & tijd was de vertrekreden ‘Ik wilde niet meer onregelmatig werken’ met 43,3% de belangrijkste reden voor vertrek. Gevolgd door ‘Ik
      kon te weinig invloed uitoefenen op het rooster’ (33,3%) en ‘Mijn rooster wisselde te vaak’ (27,6%).
                       Instroom en uitstroom personeel                                                                             Redenen voor uitstroom
     7.000                                                                                               30%
     6.000
                                                                                                         25%
     5.000
                                                                                                                                                                             Werkdruk
     4.000                                                                                               20%
                                                                                                                                                                             Werkinhoud
     3.000
                                                                                                         15%                                                                 Privésituatie
     2.000
                                                                                                                                                                             Ontwikkelmogelijkheden
     1.000                                                                                               10%
                                                                                                                                                                             Planning & tijd
         -
               2012   2013   2014     2015    2016  2017    2018   2019   2020    2021   2022             5%
                                         Instroom        Uitstroom                                        0%
60  Figuren: instroom en uitstroom uit de sector zorg en welzijn, inclusief staf en ondersteuning, exclusief mobiliteit binnen de sector (links), en de belangrijkste redenen voor uitstroom
    (rechts). Hiervoor gaven vrijwillig vetrokken medewerkers met cliëntgebonden functies aan welke 2 van de 11 mogelijke thema’s voor hen aan de orde waren.
    Bron: CBS / AZW en Uitstroomonderzoek zorg en welzijn (Transvorm, 2023)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. In- en uitstroom zorg en welzijn
   ▹ Ruim de helft van de medewerkers die van baan wisselt, blijft binnen de
      sector werken.                                                                                                       Bestemming van uitstroom
   ▹ De cijfers over 2022 zijn nog niet definitief. Daardoor valt de bestemming                    50%
      naar 'inactief' nu nog hoger uit. Een deel van deze personen wordt nog                       45%
      herverdeeld over de andere bestemmingen.                                                     40%
   ▹ De hoge piek in de uitstroom naar overige branches in 2012 en 2013 is                         35%
      waarschijnlijk het gevolg van een administratieve (stelsel)wijzigingen.                      30%
                                                                                                   25%
                                                                                                   20%
                                                                                                   15%
                                                                                                   10%
                                                                                                    5%
                                                                                                    0%
                                                                                                           2012    2013    2014  2015    2016    2017   2018     2019    2020   2021   2022*
                                                                                                                 Binnen een branche      Overige branches           Overige sectoren
                                                                                                                 Uitkeringen             Zelfstandige               Pensioen
                                                                                                                 Inactief
61  Figuren: de bestemming van uitstromende medewerkers zorg en welzijn, inclusief staf en ondersteuning en inclusief medewerkers die in de sector bleven. De cijfers over 2022 zijn nog
    niet definitief.
    Bron: CBS / AZW
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Mantelzorgpotentieel
   ▹ Het percentage inwoners dat mantelzorger is, verschilt weinig tussen de gemeenten. De meeste mantelzorgers zijn er in Boxtel (17%) en de minste in
      ‘s-Hertogenbosch en Vught (13%).
   ▹ De belasting van mantelzorgers verschilt wel tussen de gemeenten. Gemiddeld geeft 13% van de mantelzorgers aan (tamelijk) zwaar belast te zijn. In Meierijstad
      ligt dit met 8% het laagste en in ‘s-Hertogenbosch met 17% het hoogst.
                           Aantal mantelzorgers (18+)                                                         (Tamelijk) zwaar belaste mantelzorgers (18+)
              Bernheze                                                                                       Bernheze
                Boekel                                                                                          Boekel
                 Boxtel                                                                                          Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                  Land van Cuijk
            Maasdriel                                                                                       Maasdriel
            Maashorst                                                                                       Maashorst
            Meierijstad                                                                                     Meierijstad
                    Oss                                                                                             Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                             Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                           Vught
           Zaltbommel                                                                                      Zaltbommel
                        0%   2%     4%     6%    8%     10%      12%     14%     16%    18%                             0%   2%     4%      6%     8%    10%     12%       14%     16% 18%
62  Figuren: Het percentage volwassenen dat mantelzorger is (links) en het percentage van de volwassen mantelzorgers dat aangeeft zwaar of tamelijk zwaar belast te zijn (rechts).
    Bron: GGD gezondheidsmonitor 2020 (GGD Hart voor Brabant en Gelderland-Zuid).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Mantelzorgpotentieel
   ▹ Het mantelzorgpotentieel (het percentage 55 tot 65 jarigen ten opzichte van
      het aantal inwoners van 84 jaar en ouder) daalt in de periode 2023 van 9,4                                         Mantelzorgpotentieel, prognose
      naar 3,8; dit is meer dan een halvering.                                                        14
   ▹ De daling is groter dan landelijk het geval is, maar hierbij dient bij vermeld te
                                                                                                      12
      worden dat het mantelzorgpotentieel van de regio Noordoost-Brabant in
      het verleden ook hoger heeft gelegen dan het landelijk gemiddelde.
                                                                                                      10
                                                                                                       8
                                                                                                       6
                                                                                                       4
                                                                                                       2
                                                                                                       0
                                                                                                                                   Noordoost-Brabant              Nederland
63  Figuren: Het mantelzorgpotentieel (50-64 jarigen t.o.v. 85+’ers) een prognose vanaf 2022 o.b.v. demografische ontwikkelingen in de regio. De projecties zijn beleidsarm.
    Bron: CBS statline 2021 en Primos-prognose (ABF research)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Zorg in de regio (per
   sector)
64
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       6. Huisartsenzorg
     A. Aanbod
     B. Consulten
     C. Zorgkosten
     D. Capaciteit
     E. Arbeidsmarkt huisartsenzorg
65 6
   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Aanbod
   ▹ Op ‘s-Hertogenbosch na ligt de afstand tot een huisartspraktijk in alle
      gemeenten hoger dan landelijk gemiddeld. Het landelijk gemiddelde is                                           Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      ongeveer een kilometer. De afstanden in Boxtel en Vught zijn gelijk aan het
      gemiddelde.                                                                                                 Bernheze
                                                                                                                     Boekel
   ▹ De gegevens over de afstanden komen uit 2020. In de tussentijd kunnen er
      huisartsenposten geopend of gesloten zijn (zoals bijv. in Oss het geval is),                                    Boxtel
      waardoor de huidige afstanden afwijken.                                                                 Land van Cuijk
                                                                                                                  Maasdriel
                                                                                                                 Maashorst
                                                                                                                 Meierijstad
                                                                                                                         Oss
                                                                                                          's-Hertogenbosch
                                                                                                        Sint-Michielsgestel
                                                                                                                      Vught
                                                                                                                Zaltbommel
                                                                                                                             -0,2 -0,1 0     0,1    0,2     0,3    0,4    0,5    0,6    0,7 0,8
                                                                                                                                         Afstand huisartspraktijk
66  Figuren: afstand over (verharde) weg tot de dichtstbijzijnde huisartsenpraktijk, gemiddeld over alle inwoners van de gemeenten in de regio. De praktijk hoeft niet in de betreffende
    gemeente te liggen. Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde.
    Bron: CBS statline (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Aanbod
   ▹ Ook de afstand tot de eerste huisartsenpost ligt in de meeste gemeenten
      een stuk hoger dan landelijk gemiddeld. Voor een aantal gemeenten scheelt                                     Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      dit tot wel 4 km (ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 6,5 km).
                                                                                                                 Bernheze
                                                                                                                    Boekel
                                                                                                                     Boxtel
                                                                                                             Land van Cuijk
                                                                                                                 Maasdriel
                                                                                                                Maashorst
                                                                                                                Meierijstad
                                                                                                                        Oss
                                                                                                         's-Hertogenbosch
                                                                                                        Sint-Michielsgestel
                                                                                                                     Vught
                                                                                                               Zaltbommel
                                                                                                                            -4      -2          0           2           4          6         8
                                                                                                                                         Afstand huisartsenpost
67  Figuren: afstand over (verharde) weg tot de dichtstbijzijnde huisartsenpost, gemiddeld over alle inwoners van de gemeenten in de regio. De post hoeft niet in de betreffende gemeente te
    liggen. Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde.
    Bron: CBS statline (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Aanbod
   ▹ Het aantal huisartsen binnen 3 km ligt in alle gemeenten flink lager dan
      landelijk. Landelijk gaat het om ongeveer 8,5 huisartsen binnen 3 km, terwijl                                Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      dit voor de meeste gemeenten in de regio tot wel 50% minder is.
                                                                                                                Bernheze
                                                                                                                   Boekel
                                                                                                                    Boxtel
                                                                                                            Land van Cuijk
                                                                                                                Maasdriel
                                                                                                               Maashorst
                                                                                                               Meierijstad
                                                                                                                       Oss
                                                                                                        's-Hertogenbosch
                                                                                                       Sint-Michielsgestel
                                                                                                                    Vught
                                                                                                              Zaltbommel
                                                                                                                           -8    -7       -6        -5       -4       -3      -2      -1       0
                                                                                                                                         Aantal huisartsen < 3 km
68  Figuren: het aantal huisartsen in een straal van 3 kilometer, gemiddeld over alle inwoners van de gemeenten in de regio. De huisarts hoeft zich niet in de betreffende gemeente te liggen.
    Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde.
    Bron: CBS statline (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Consulten
   ▹ Het aantal consulten per inwoner ligt in de regio ongeveer 10% hoger dan
      gemiddeld. Naar verwachting zal dit verschil in de toekomst nog groter                           Consulten per inwoner
      worden.                                                                                      2,3
                                                                                                   2,2
                                                                                                   2,1
                                                                                                     2
                                                                                                   1,9
                                                                                                        Nederland   Noordoost-Brabant
69  Figuren: het aantal reguliere huisartsconsulten per inwoner in Noordoost Brabant en Nederland.
    Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Zorgkosten
   ▹ De kosten per verzekerde voor huisartsenzorg liggen in de regio een klein
      beetje lager dan landelijk gemiddeld. Voor de meeste gemeenten gaat het                                       Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      om ongeveer € 5 per verzekerde, op een landelijk gemiddelde van ongeveer
      € 220. Binnen de regio liggen vooral in Maasdriel, Vught en Zaltbommel de                                  Bernheze
      gemiddelde kosten per verzekerde fors lager.
                                                                                                                    Boekel
                                                                                                                    Boxtel
               Zorgkosten per verzekerde huisartsenzorg                                                     Land van Cuijk
                                                                                                                 Maasdriel
    € 80
    € 70                                                                                                        Maashorst
    € 60                                                                                                       Meierijstad
    € 50
                                                                                                                       Oss
    € 40
    € 30                                                                                                's-Hertogenbosch
    € 20
                                                                                                       Sint-Michielsgestel
    € 10
     €0                                                                                                              Vught
              Inschrijftarief        Consult                MDZ                 Overig                        Zaltbommel
                                 Nederland      Noordoost-Brabant                                                         € -30    € -25     € -20     € -15     € -10     € -5       €-    €5
70  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor het inschrijftarief van huisartsen, huisartsconsulten, multidisciplinaire zorg (MDZ) en overige kosten bij huisartsen. Rechts zijn de totale
    kosten voor huisartsenzorg (per verzekerde) weergegeven t.o.v. het gemiddelde van Nederland.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Zorgkosten
   ▹ Voor alle leeftijdsgroepen geldt dat de kosten voor huisartsenzorg lager ligt
      dan landelijk gemiddeld.                                                                                      Kosten huisartsenzorg t.o.v. Nederland
                                                                                                       00-04                                                 -4%
                                                                                                       05-09                                    -7%
                                                                                                       10-14                                      -6%
                                                                                                       15-19                                                     -4%
                                                                                                       20-24                                              -5%
                                                                                                       25-29                                        -5%
                                                                                                       30-34                                          -5%
                                                                                                       35-39                               -6%
                                                                                                       40-44                           -7%
                                                                                                       45-49                           -6%
                                                                                                       50-54                                     -5%
                                                                                                       55-59                                          -4%
                                                                                                       60-64                                             -3%
                                                                                                       65-69                                               -3%
                                                                                                       70-74                                                            -1%
                                                                                                       75-79                -4%
                                                                                                       80-84                            -3%
                                                                                                       85-89      -3%
                                                                                                         90+        -3%
                                                                                                            € -20             € -15              € -10                 € -5         €-
71  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor de totale huisartsenzorg (per verzekerde) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de procentuele
    verschillen weergegeven.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Zorgkosten
   ▹ Voor alle leeftijdsgroepen geldt dat de kosten voor huisartsenzorg lager ligt dan landelijk gemiddeld.
                  Zorgkosten 0-19 jarigen t.o.v. Nederland                                                          Zorgkosten 20-64 jarigen t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                           Bernheze
                Boekel                                                                                             Boekel
                 Boxtel                                                                                             Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                     Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                          Maasdriel
            Maashorst                                                                                          Maashorst
            Meierijstad                                                                                        Meierijstad
                    Oss                                                                                                Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                   's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                              Vught
           Zaltbommel                                                                                         Zaltbommel
                       € -25      € -20        € -15         € -10         € -5         €-                                € -30  € -25    € -20     € -15     € -10     € -5      €- €5
72  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor de totale huisartsenzorg (per verzekerde) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 0-19 jarigen en rechts voor 20-64 jarigen.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Zorgkosten
   ▹ Voor alle leeftijdsgroepen geldt dat de kosten voor huisartsenzorg lager ligt dan landelijk gemiddeld. Voor de groep 80+ liggen de kosten in Zaltbommel, maar
      vooral in Boekel echter juist hoger.
                 Zorgkosten 65-79 jarigen t.o.v. Nederland                                                            Zorgkosten 80+ jarigen t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                           Bernheze
                Boekel                                                                                             Boekel
                 Boxtel                                                                                             Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                     Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                          Maasdriel
            Maashorst                                                                                          Maashorst
            Meierijstad                                                                                        Meierijstad
                    Oss                                                                                                Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                   's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                              Vught
           Zaltbommel                                                                                         Zaltbommel
                       € -50  € -40     € -30    € -20     € -10     €-       € 10     € 20                               € -80 € -60 € -40 € -20 €-    € 20   € 40   € 60  € 80 € 100 € 120
73  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor de totale huisartsenzorg (per verzekerde) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 65-79 jarigen en rechts voor 80+’ers.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. Capaciteit
   ▹ In de afgelopen jaren is het aantal huisartsen per 10.000 inwoners licht toegenomen tot ongeveer 7 in 2022.
   ▹ De mate waarin deze toename is verdeeld over gemeenten verschilt. In Vught is er een forse toename van meer dan 3 huisartsen per 10.000 inwoners, terwijl dit
      in veel gemeenten meer rond één huisarts per 10.000 inwoners ligt.
                        Huisartsen per 10.000 inwoners                                                         Huisartsen 2022 / 10.000 inwoners t.o.v. 2019
     8
                                                                                                              Bernheze
     7                                                                                                           Boekel
                                                                                                                  Boxtel
     6
                                                                                                          Land van Cuijk
     5                                                                                                        Maasdriel
                                                                                                             Maashorst
     4
                                                                                                             Meierijstad
     3                                                                                                               Oss
                                                                                                      's-Hertogenbosch
     2
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
     1                                                                                                            Vught
                                                                                                            Zaltbommel
    -
                 2019                  2020               2021                2022                                       0       0,5       1       1,5       2        2,5       3   3,5
74  Figuren: het aantal huisartsen in de regio Noordoost-Brabant per 10.000 inwoners (rechts) en de ontwikkeling van het aantal huisartsen per gemeente van 2019 tot 2022 (rechts).
    Vanwege ontbrekende gegevens is Boekel buiten beschouwing gelaten.
    Bron: beroepenregistraties in de gezondheidszorg, Nivel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. Arbeidsmarkt huisartsenzorg
   ▹ In de regio Noordoost-Brabant zijn er meer huisartsenpraktijken met
      openstaande vacatures dan landelijk het geval is.                                                                Indicaties arbeidsmarkt huisartsen
   ▹ Een iets groter deel van de huisartsen in de regio ervaart een grote
                                                                                                                      Vacatures huisarts
      werkdruk dan landelijk het geval is. De mate waarin deze werkdruk tot
      ziekteverzuim leidt is zelfs vele malen groter dan landelijk.
                                                                                                                Verwacht tekort huisarts
   ▹ Opvallend is dat veel meer huisartsenpraktijken in de regio aangeven dat
      ziekte niet direct tot een groot probleem leidt.                                              Associes en opvolgers vinden lastig
                                                                                                               Waarnemers vinden lastig
                                                                                                                 Ervaren hoge werkdruk
                                                                                                               Regelmatig patiëntenstop
                                                                                                           Ziekteverzuim door werkdruk
                                                                                                      Bij ziekte meteen groot probleem
                                                                                                                                         0%   10%  20%   30%   40%   50%   60%  70% 80%
                                                                                                                                    Nederland     Noordoost-Brabant
75  Figuren: verschillende indicatoren m.b.t. de stand van zaken omtrent de arbeidsmarkt voor huisartsen. Hiervoor is een steekproef van huisartsen bevraagd. De gegevens komen uit
    2020.
    Bron: “de arbeidsmarkt van de Nederlandse huisartsenzorg in 2020” (Nivel)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       7. Medisch
              specialistische zorg
     A. Locaties ziekenhuizen
     B. Aantal opnamen en DBC’s
     C. Zorgkosten
76 7
   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Locaties ziekenhuizen
   In Noordoost Brabant bevinden zich 3 ziekenhuizen:
   1. Jeroen Bosch Ziekenhuis ‘s-Hertogenbosch
   2. Bernhoven Uden
   3. Maasziekenhuis Pantein Beugen
   De gemiddelde afstand tot een ziekenhuis is in een aantal gemeenten groter
   dan landelijk gemiddeld het geval is. Hoewel dit relatief groot is, betekent dit
   niet per se dat de afstanden té groot zijn. Partijen uit de regio geven tevens aan
   dat dit in de regio geen knelpunt vormt. Zelfs als dit het geval zou zijn, is het                                                            1                    3
   naar alle waarschijnlijkheid niet iets waar gemakkelijk verandering in gebracht                                                                               2 3
   kan worden.
77   Figuren: gemiddelde afstand in kilometers tot een ziekenhuis (inclusief buitenpoli). Het ziekenhuis hoeft zich niet in de betreffende gemeente te bevinden.
     Bron: CBS, 2018
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. MSZ – aantal opnamen
   ▹ In meerdere gemeenten in de regio is het aantal opnamen per 10.000
      inwoners iets hoger dan het landelijk gemiddelde, met name in Maasdriel,                                           Opnamen per 10.000 inwoners
      Vught en Sint-Michielsgestel.
                                                                                                           Bernheze
   ▹ Onderlinge verschillen tussen gemeenten zijn met name terug te vinden in                                 Boekel
      het aantal nieuwvormingen, ziekten aan de oog en adnexen en ziekten aan                               Boxmeer
      het botspierstelsel en bindweefsel.                                                                      Boxtel
                                                                                                                Cuijk
                                                                                                               Grave
                                                                                                  's-Hertogenbosch
                                                                                                             Landerd
                                                                                                           Maasdriel
                                                                                                         Meierijstad
                                                                                                 Mill en Sint Hubert
                                                                                                                 Oss
                                                                                                       Sint Anthonis
                                                                                                 Sint-Michielsgestel
                                                                                                                Uden
                                                                                                               Vught
                                                                                                        Zaltbommel
                                                                                                                      -          500         1.000      1.500    2.000        2.500
                                                                                                                Klinische opnamen en observaties      Dagopnamen       Nederland
78  Figuren: Aantal opnamen per 10.000 inwoners (uitgesplitst naar dagopnamen, klinische opnamen en observaties) per gemeente t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
    Bron: CBS statline (2019)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. MSZ – aantal opnamen per hoofdgroep
   ▹ In de regio Noordoost Brabant was er in
      2019 sprake van een hoger aantal                                  Opnamen per 10.000 inwoners in Noordoost Brabant t.o.v. NL
      opnamen met betrekking tot                              400
      nieuwvormingen en een hoger aantal
      opnamen voor ziekten in het                             350
      spijsverteringsstelsel dan het landelijk                300
      gemiddelde.                                             250
                                                              200
                                                              150
                                                              100
                                                               50
                                                                0
                                                                                                 Nederland     Noordoost Brabant
79  Figuren: opnamen per 10.000 inwoners (het totaal van dagopnamen, klinische opnamen en observaties). Opnamen worden meegeteld indien de instroomdatum binnen het verslagjaar
    (in dit geval 2019) valt.
    Bron: CBS statline (2019)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. MSZ – aantal DBC’s: prognose
   ▹ Het aantal DBC’s in de regio Noordoost-Brabant in een algemeen ziekenhuis
      stijgt van 287.430 in 2023 naar 323.150 in 2040; dit is een stijging van 55.280     Aantal DBC's per 10.000 inwoners: prognose
      personen, een toename van 12,4%. Deze stijging is sterker dan het landelijk     135
      gemiddelde.
                                                                                      130
   ▹ Het aantal DBC’s in de regio Noordoost-Brabant in een UMC stijgt van
      30.050 in 2023 naar 33.070 in 2040; dit is een stijging van 3.020 personen,     125
      een toename van 10,1%. Deze stijging is groter dan het landelijk gemiddelde.
                                                                                      120
   ▹ In totaal stijgt het aantal DBC’s in de regio Noordoost-Brabant met 16% in de    115
      periode 2023-2040. Deze stijging is groter dan het landelijk gemiddelde.
                                                                                      110
                                                                                      105
                                                                                      100
                                                                                       95
                                                                                       90
                                                                                                     Noordoost-Brabant Nederland
80  Figuren: aantal DBC’s per 10.000 inwoners
    Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. MSZ - Zorgkosten
   ▹ De gemiddelde kosten voor medisch specialistische zorg liggen in de regio
      Noordoost-Brabant voor de meeste leeftijdscategorieën iets lager dan het                                            Zorgkosten MSZ t.o.v. Nederland
      landelijk gemiddelde. Dit geldt vooral voor de oudere leeftijdsgroepen (75
      jaar of ouder)                                                                                  00-04                                       -5,3%
                                                                                                      05-09                                                          0,6%
   ▹ In de leeftijdsgroepen van 15 tot 35 liggen de kosten per verzekerde juist                       10-14                                                 -1,3%
      iets hoger dan landelijk gemiddeld.                                                             15-19                                                          1,3%
                                                                                                      20-24                                                                 12,7%
                                                                                                      25-29                                                            2,9%
                                                                                                      30-34                                                                      12,7%
                                                                                                      35-39                                       -7,9%
                                                                                                      40-44                                         -7,2%
                                                                                                      45-49                                                          0,7%
                                                                                                      50-54                                                -0,9%
                                                                                                      55-59                                               -0,9%
                                                                                                      60-64                                    -4,4%
                                                                                                      65-69                                             -1,0%
                                                                                                      70-74                                                                 2,2%
                                                                                                      75-79                         -5,5%
                                                                                                      80-84                   -6,8%
                                                                                                      85-89      -10,4%
                                                                                                        90+                              -6,8%
                                                                                                          € -400        € -300        € -200     € -100           €-         € 100       € 200
81  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor medisch specialistische zorg (MSZ) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de procentuele verschillen
    weergegeven.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. MSZ - Zorgkosten
   ▹ Voor vrijwel alle gemeenten liggen de zorgkosten per verzekerde voor MSZ voor de leeftijden 0-4 en 5-19 lager dan landelijk het geval is.
   ▹ De belangrijkste uitzonderingen zijn Zaltbommel voor 0-4 jarigen en Vught voor 5-19 jarigen.
                   Zorgkosten 0-4 jarigen t.o.v. Nederland                                                          Zorgkosten 5-19 jarigen t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                          Bernheze
                Boekel                                                                                            Boekel
                 Boxtel                                                                                            Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                    Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                         Maasdriel
            Maashorst                                                                                         Maashorst
            Meierijstad                                                                                       Meierijstad
                    Oss                                                                                               Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                  's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                               Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                             Vught
           Zaltbommel                                                                                        Zaltbommel
                      € -600      € -400      € -200        €-           € 200         € 400                            € -100    € -50       €-         € 50       € 100  € 150 € 200
82  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor medisch specialistische zorg (MSZ) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 0-4 jarigen en rechts voor 5-19 jarigen.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. MSZ - Zorgkosten
   ▹ Voor de leeftijdscategorie van 20-34 liggen de zorgkosten per verzekerde voor MSZ in vrijwel alle gemeenten boven het landelijk gemiddelde. Voor de categorie
      daarboven (35-64) liggen deze kosten juist relatief laag.
                 Zorgkosten 20-34 jarigen t.o.v. Nederland                                                         Zorgkosten 35-64 jarigen t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                          Bernheze
                Boekel                                                                                            Boekel
                 Boxtel                                                                                            Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                    Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                         Maasdriel
            Maashorst                                                                                         Maashorst
            Meierijstad                                                                                       Meierijstad
                    Oss                                                                                               Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                  's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                               Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                             Vught
           Zaltbommel                                                                                        Zaltbommel
                      € -100  € -50     €-      € 50     € 100      € 150    € 200     € 250                            € -200     € -150        € -100        € -50          €- € 50
83  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor medisch specialistische zorg (MSZ) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 20-34 jarigen en rechts voor 35-64 jarigen.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. MSZ - Zorgkosten
   ▹ Voor de groep 65-79 jarigen verschillen de gemeenten in de regio qua zorgkosten per verzekerde t.o.v. het landelijk gemiddelde. Een aantal gemeenten hebben
      flink lagere kosten (met name Zaltbommel), en een aantal gemeenten juist hogere kosten.
   ▹ Voor de categorie van 80 jaar of ouder liggen de kosten per verzekerde in vrijwel elke gemeente onder het landelijk gemiddelde. Alleen Zaltbommel ligt net
      boven dit landelijk gemiddelde.
                 Zorgkosten 65-79 jarigen t.o.v. Nederland                                                           Zorgkosten 80+ jarigen t.o.v. Nederland
             Bernheze                                                                                          Bernheze
                Boekel                                                                                            Boekel
                 Boxtel                                                                                            Boxtel
         Land van Cuijk                                                                                    Land van Cuijk
             Maasdriel                                                                                         Maasdriel
            Maashorst                                                                                         Maashorst
            Meierijstad                                                                                       Meierijstad
                    Oss                                                                                               Oss
     's-Hertogenbosch                                                                                  's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                               Sint-Michielsgestel
                 Vught                                                                                             Vught
           Zaltbommel                                                                                        Zaltbommel
                      € -400    € -300    € -200    € -100       €-        € 100       € 200                            € -700 € -600 € -500   € -400  € -300   € -200  € -100 €- € 100
84  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor medisch specialistische zorg (MSZ) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 65-79 jarigen en rechts voor 80+’ers.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       8. Acute zorg
     A. Acute zorgvoorzieningen
     B. Bezoeken huisartsenpost en SEH
85 8
   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   Connectie met het ROAZ-beeld
   Het ROAZ-beeld voor ROAZ-regio Brabant.                                        Aansluiting bij het regiobeeld en het regioplan
   Conform de opdracht uit IZA wordt met het ROAZ-beeld voor ROAZ-regio           Om zoveel mogelijk ook al in de beeld-fase aansluiting te zoeken bij de regio-
   Brabant inzicht gegeven in enerzijds de capaciteit van het acute zorgaanbod in plannen die op het niveau van de zorgkantoren worden gemaakt, zijn sub-
   de regio en de kwaliteitsparameters geldend in de acute zorg en anderzijds de  analyses ten aanzien van de acute zorgketen voor de vier zorgkantoorregio’s
   prognoses en ontwikkelingen in zorgbehoefte en andere relevante informatie     gemaakt. Deze analyses zijn te vinden in de versie die regionaal met de
   over de bevolking van de regio. Het ministerie van VWS heeft via het RIVM      ketenpartners wordt gedeeld. Dit is in lijn met het verzoek vanuit IZA om te
   landelijke data beschikbaar gesteld voor het opstellen van het ROAZ-beeld.     streven naar inhoudelijke congruentie tussen voor de regio relevante
   Aanvullend daaraan is een extra data-uitvraag gedaan bij ketenpartners in      regioplannen en op elkaar aansluitende processen na, met name voor wat
   ROAZ-regio Brabant en zijn zij allen geïnterviewd om informatie op te halen    betreft acute zorg plannen en transitieplannen.
   ten aanzien van kansen en knelpunten voor de duurzame borging van de
   toegankelijkheid, beschikbaarheid en kwaliteit van acute zorg in de toekomst.                                                                             3
   Met de combinatie van deze aanvullende informatie is getracht tot een beter
   toepasbaar ROAZ-beeld te komen. Daarbij wordt uitdrukkelijk gesteld dat dit
   het startpunt biedt voor het opstellen van het ROAZ-plan.
86
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Locaties Acute zorg
   ▹ In de regio Noordoost-Brabant zijn drie SEH’s:
      ▹ 1. Jeroen Bosch Ziekenhuis ‘s-Hertogenbosch
      ▹ 2. Ziekenhuis Bernhoven Uden
      ▹ 3. Maasziekenhuis Pantein Beugen
   ▹ In de regio Noordoost-Brabant zijn drie huisartsenposten:
      ▹ A. Huisartsenpost ‘s-Hertogenbosch
                                                                                                                                                        3
      ▹ B. Spoedpost Uden
                                                                                                                                                    B
      ▹ C. Huisartsenpost Boxmeer                                                                                                                     C
   ▹ In de regio Noordoost-Brabant zijn twee aanbieders van acute GGZ:
      ▹ I. Reinier van Arkel zorggroep
      ▹ II. GGZ Oost-Brabant (Boxmeer en Oss)
   ▹ Vergeleken met het Nederlandse gemiddelde is de afstand tot SEH’s en
      huisartsenposten (in kilometers) relatief ver in de regio Noordoost Brabant.
87  Figuren: de gemiddelde afstand in km tot een ziekenhuis (inclusief buitenpoli). Het ziekenhuis hoeft niet in de betreffende gemeente te liggen.
    Bron: CBS, 2018
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Bezoeken huisartsenpost en SEH
   ▹ Het aantal bezoeken aan de huisartsenpost is in 2040 8.370 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 10%.De stijging van het aantal bezoeken aan de
      huisartsenpost is in de regio Noordoost-Brabant lager dan de gemiddelde stijging in Nederland.
   ▹ Het aantal bezoeken aan de SEH is in 2040 16.770 per jaar meer dan in 2023; een stijging van 19,2%.
   ▹ De stijging van het aantal bezoeken aan de SEH is in de regio Noordoost-Brabant is sterker dan de gemiddelde stijging in Nederland.
                    Spoedeisende zorgvragen ziekenhuis                                                             Huisartsenpost en NAW-dienst huisarts
    130%                                                                                             115%
    120%                                                                                             110%
    110%                                                                                             105%
    100%                                                                                             100%
     90%                                                                                              95%
     80%                                                                                              90%
                        Zorgkantoorregio Noordoost-Brabant             Nederland                                        Zorgkantoorregio Noordoost-Brabant              Nederland
88  Figuren: ontwikkeling van het aantal zorgvragen spoedeisende hulp (links) en huisartsenpost en nacht-, avond-, weekenddienst (NAW-dienst) (rechts) t.o.v. 2017 (100%)
    Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       9. Geboortezorg
     A. Locaties acute verloskunde
     B. Aantal geboortes
     C. Zorgkosten
89 8
   9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. Locaties acute verloskunde
   In de regio Noordoost Brabant zijn drie locaties voor acute verloskunde:
   1. Jeroen Bosch Ziekenhuis ‘s-Hertogenbosch
   2. Bernhoven Uden
   3. Maasziekenhuis Pantein Beugen
                                                                            1     3
                                                                              2 3
90
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. Aantal geboortes
   ▹ Het relatieve aantal geboortes in Noordoost-Brabant ligt lager dan landelijk
      gemiddeld, hoewel dit verschil de laatste twee jaar kleiner is geworden.                                      Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
   ▹ Gemiddeld in Nederland gaat het om ongeveer 10 geboorten per 1000                                            Bernheze
      inwoners. In Zaltbommel en Boekel ligt dit ongeveer 15% hoger, terwijl het
      in Sint-Michielsgestel juist 15% lager ligt.                                                                  Boekel
                                                                                                                     Boxtel
                         Geboorten per 1.000 inwoners                                                        Land van Cuijk
                                                                                                                 Maasdriel
    1,04%
    1,02%                                                                                                        Maashorst
    1,00%                                                                                                       Meierijstad
    0,98%
                                                                                                                        Oss
    0,96%
    0,94%                                                                                                's-Hertogenbosch
    0,92%
                                                                                                        Sint-Michielsgestel
    0,90%
    0,88%                                                                                                            Vught
               2015        2016       2017      2018          2019       2020        2021                      Zaltbommel
                                 Nederland        Noordoost-Brabant                                                         -2     -1,5 -1 -0,5 0 0,5 1    1,5 2
91  Figuren: het aantal geboorten per 1.000 inwoners (links) en het verschil per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde (rechts)
    Bron: CBS statline, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. Zorgkosten
   ▹ De zorgkosten voor kraamzorg liggen iets hoger, maar die voor
      verloskundige zorg juist een stuk lager dan landelijk. Dit laatste geldt in                                  Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
      vrijwel alle gemeenten.
                                                                                                                Bernheze
                                                                                                                   Boekel
                                                                                                                    Boxtel
                                                                                                            Land van Cuijk
                 Zorgkosten geboortezorg per verzekerde                                                         Maasdriel
    € 25                                                                                                       Maashorst
    € 20                                                                                                       Meierijstad
                                                                                                                       Oss
    € 15
                                                                                                        's-Hertogenbosch
    € 10                                                                                               Sint-Michielsgestel
     €5                                                                                                             Vught
                                                                                                              Zaltbommel
     €0
                         Kraamzorg                           Verloskundige zorg                                            € -8 € -6    € -4  € -2     €-      €2  €4 €6 €8
                                 Nederland      Noordoost-Brabant                                                                   Kraamzorg   Verloskundige zorg
92  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor kraamzorg en verloskundige zorg (links). Rechts t.o.v. het gemiddelde van Nederland.
    Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>     Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       10. Geestelijke
              gezondheidszorg
     A. Locaties GGZ
     B. Aantal cliënten
     C. Ernstig psychiatrische aandoeningen
     D. Wachttijden voor behandeling
     E. Aantal cliënten langdurige GGZ
     F. Zorgkosten
93 9
   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   A. GGZ – Locaties
   ▹ In de regio zijn 61 locaties van GGZ-instellingen bekend. De meeste
      instellingen bevinden zich in ‘s-Hertogenbosch.
   ▹ Er zijn vier gemeenten waarvan geen GGZ-instellingen bekend zijn: Boxtel,
      Maasdriel en Sint-Michielsgestel.
94  Figuren: een overzicht van het aantal GGZ-instellingen per gemeente. Hierbij gaat het alleen om instellingen, niet om praktijken of het aanbod van de betreffende instellingen.
    Bron: www.zorgkaartnederland.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. GGZ – Aantal cliënten
   ▹ Het aantal GGZ-cliënten ligt iets lager, en daalde de afgelopen jaren in
      ongeveer gelijke tred met de landelijke trend. Deze daling in de afgelopen                                   Aantal GGZ-cliënten per 1.000 inwoners
      jaren betekent niet per se dat er ook in de toekomst een daling zal zijn.                       35
   ▹ Het aantal cliënten in basis-GGZ ligt iets hoger dan landelijk, maar het aantal
                                                                                                      30
      cliënten met specialistische GGZ (zeker zonder verblijf) juist iets lager.
                                                                                                      25
                 Aantal GGZ-cliënten per 1.000 inwoners                                               20
    44
                                                                                                      15
    42
                                                                                                      10
    40
                                                                                                        5
    38
                                                                                                       -
    36                                                                                                             2018                 2019          2020                  2021
    34                                                                                                                Basis GGZ NL                 Basis GGZ NOB
                 2018                 2019                2020                  2021                                  Spec. GGZ met verblijf NL    Spec. GGZ met verblijf NOB
                                 Nederland         Noordoost-Brabant                                                  Spec. GGZ zonder verblijf NL Spec. GGZ zonder verblijf NOB
95  Figuren: de ontwikkeling van het aantal GGZ-cliënten per 1.000 inwoners (links) en het aantal GGZ-cliënten naar type GGZ in 2021 (rechts)
    Bron: Zorginstituut Nederland, verantwoordingsinformatie en declaratiedata zorgverzekeraars (via Vektis)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   B. GGZ – Aantal cliënten
   ▹ Vrijwel alle gemeenten hebben minder GGZ-cliënten dan landelijk. Naast
      Oss is vooral ‘s-Hertogenbosch hierin een uitzondering.                                                                GGZ cliënten t.o.v. Nederland
                                                                                                               Bernheze
                                                                                                                  Boekel
                                                                                                                   Boxtel
                           GGZ cliënten t.o.v. Nederland                                                   Land van Cuijk
             Bernheze                                                                                          Maasdriel
                Boekel                                                                                        Maashorst
                 Boxtel                                                                                       Meierijstad
         Land van Cuijk
                                                                                                                      Oss
             Maasdriel
            Maashorst                                                                                  's-Hertogenbosch
            Meierijstad                                                                               Sint-Michielsgestel
                    Oss
                                                                                                                   Vught
     's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                      Zaltbommel
                 Vught
           Zaltbommel                                                                                                    -20,0       -15,0     -10,0        -5,0          -         5,0       10,0
                       -20,0     -15,0      -10,0     -5,0          -         5,0       10,0                 Basis GGZ     Specialistische GGZ met verblijf   Specialistische GGZ zonder verblijf
96  Figuren: het aantal GGZ-cliënten per 1.000 inwoners in 2021 (links) en het aantal GGZ-cliënten naar type GGZ in 2021 (rechts), beiden t.o.v. het Nederlands gemiddelde.
    Bron: Zorginstituut Nederland, verantwoordingsinformatie en declaratiedata zorgverzekeraars (via Vektis)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   C. GGZ – Ernstig psychiatrische aandoeningen
   ▹ Het aantal mensen met een EPA verschilt behoorlijk per gemeente. Vooral in
      Boekel ligt dit aantal vrij hoog. Opvallend is dat ook het aantal 65+’ers met                                        EPA per 1.000 inwoners
      een EPA hier hoog ligt.
                                                                                                              Bernheze
   ▹ De regio noemt de aanwezigheid van GGZ-instellingen als een mogelijke
                                                                                                                 Boekel
      verklaring voor de relatief hoge aantallen patiënten in sommige gemeenten.
                                                                                                                  Boxtel
                               EPA per 1.000 inwoners                                                     Land van Cuijk
             Bernheze                                                                                         Maasdriel
                Boekel                                                                                       Maashorst
                 Boxtel                                                                                      Meierijstad
         Land van Cuijk
                                                                                                                     Oss
             Maasdriel
            Maashorst                                                                                 's-Hertogenbosch
            Meierijstad                                                                              Sint-Michielsgestel
                    Oss
                                                                                                                  Vught
     's-Hertogenbosch
    Sint-Michielsgestel                                                                                     Zaltbommel
                 Vught
           Zaltbommel                                                                                                    0   5      10       15   20 25 30
                        0         5           10         15        20         25         30                                        18-64 65+
97  Figuren: het aantal patiënten met ernstig psychiatrische aandoeningen (EPA) in 2021 per 1.000 inwoners.
    Bron: Vektis (2021)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   D. GGZ – Wachttijden voor behandeling
   ▹ De gemiddelde wachttijd voor GGZ loopt in Noordoost-Brabant redelijk
      gelijk op met het landelijk gemiddelde. De afgelopen periode is dit echter                                                        Weken wachttijd GGZ 2022
      wel toegenomen.
                                                                                                                                Persoonlijkheid
                                                                                                                                      Pervasief
   ▹ De grootste wachttijden zijn er voor “persoonlijkheid”, “pervasief” en                                      Overige stoornissen kindertijd
      “overige stoornissen kindertijd”.                                                                             Aandachttekort en -gedrag
                                                                                                                  Delirium dementie en overig
                                                                                                                                       Trauma
                                Weken wachttijd GGZ                                                 Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen
                                                                                                                     Somatoforme stoornissen
                                                                                                                          Obsessief-compulsief
    25
                                                                                                    Restgroep diagnoses, andere aandoeningen
                                                                                                                             Angst excl trauma
    20                                                                                                                                 Bipolair
                                                                                                                                    Gemiddeld
                                                                                                                                Eetstoornissen
    15                                                                                                                       Alcohol gebonden
                                                                                                                             Bipolair en overig
    10                                                                                               Overige aan middel gebonden stoornissen
                                                                                                                            Andere problemen
                                                                                                                                   Schizofrenie
     5                                                                                                                               Depressie
                                                                                                                                          Angst
                                                                                                                           Diagnose onbekend
     0                                                                                                                               Restgroep
                                                                                                               Middelgerelateerd en verslaving
                                                                                                            Somatische symptoomstoornissen
                                                                                                                                     Basis GGZ
                                                                                                                  Neurocognitieve stoornissen
                                 Nederland         Noordoost-Brabant                                                                            0 5  10    15         20     25   30
98  Figuren: som van gemiddelde aanmeld- en behandelwachttijd in weken, gemiddeld over diagnoses (links). Alleen grotere instellingen (meer dan 10 behandelaren) zijn meegenomen.
    Rechts is de wachttijd in Noordoost-Brabant in weken voor verschillende diagnoses weergegeven. In beide figuren is voor 2022 data t/m september meegenomen.
    Bron: Vektis
</pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>   Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
   E. GGZ – Aantal cliënten langdurige GGZ
   ▹ Het aantal cliënten met langdurige GGZ-ondersteuning ligt iets hoger dan in
      Nederland gemiddeld het geval is, maar dit verschil is wel kleiner geworden                                   ZZP-B/C en ZZP-W per 10.000 inwoners
      in de afgelopen jaren.                                                                         16
   ▹ De groei in 2021 t.o.v. 2020 komt door de openstelling van de Wlz voor
                                                                                                     14
      cliënten met een psychische aandoening. Hiermee verkleinde het verschil
      t.o.v. het landelijke aandeel cliënten.
                                                                                                     12
                              ZZP’s per 10.000 inwoners                                              10
    1000
                                                                                                      8
     800
                                                                                                      6
     600
                                                                                                      4
     400
     200                                                                                              2
        0                                                                                             0
               2015        2016       2017       2018        2019       2020        2021                     2015         2016        2017          2018         2019         2020         2021
                                         ZZP-B/C      ZZP-W                                                                        Nederland           Noordoost-Brabant
99  Figuren: het aantal zorgzwaarteprofielen (ZZP’s) van type B/C en W per 10.000 inwoners. ZZP-B betreft een indicatie voor voortgezet verblijf. Een ZZP-C is een indicatie voor verblijf met
    ondersteuning. ZZP-W betreft pakketten met een ‘wonen’ component.
    Bron: registraties CAK (via CBS remote access), bewerking RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    F. GGZ – Zorgkosten
    ▹ De zorgkosten voor GGZ-cliënten (per verzekerde) liggen iets lager dan landelijk gemiddeld. Dit verschilt logischerwijs wel per gemeente. Met een landelijk
       gemiddelde van € 13,38 per verzekerde, zijn de verschillen tussen gemeenten (van bijna € 5 minder tot meer dan € 3 meer) relatief groot.
                          Zorgkosten GGZ per verzekerde                                                          Kosten generalistische GGZ t.o.v. Nederland
     € 250
                                                                                                               Bernheze
                                                                                                                  Boekel
     € 200
                                                                                                                   Boxtel
                                                                                                           Land van Cuijk
     € 150
                                                                                                               Maasdriel
                                                                                                              Maashorst
     € 100
                                                                                                              Meierijstad
                                                                                                                      Oss
      € 50
                                                                                                       's-Hertogenbosch
                                                                                                      Sint-Michielsgestel
        €0
                                                                                                                   Vught
              Generalistische basis GGZ     Specialistische GGZ           Langdurige GGZ                     Zaltbommel
                                    Nederland    Noordoost-Brabant                                                        € -6 € -5 € -4 € -3 € -2 € -1 €- €1 €2 €3 €4
100  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor GGZ (links). Rechts t.o.v. het gemiddelde van Nederland.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    F. GGZ – Zorgkosten
    ▹ Voor specialistische GGZ zijn er behoorlijke verschillen met de landelijke kosten (gemiddeld zo’n € 200). De meeste gemeenten liggen 25% lager, maar ‘s-
       Hertogenbosch en Vught liggen juist zo’n 25% hoger.
    ▹ Voor langdurige GGZ valt op dat Boekel heel veel hoger ligt dan landelijk gemiddeld (€ 166 t.o.v. € 9). Ook Vught ligt met 85 euro erg hoog. Een reden hiervoor is
       dat hier instellingen met relatief veel intramurale plekken voor langdurige GGZ (t.o.v. het aantal inwoners in die gemeenten) zijn gelegen.
                 Kosten specialistische GGZ t.o.v. Nederland                                              Kosten langdurige GGZ t.o.v. Nederland
              Bernheze                                                                              Bernheze
                 Boekel                                                                                Boekel
                  Boxtel                                                                                Boxtel
          Land van Cuijk                                                                        Land van Cuijk
              Maasdriel                                                                             Maasdriel
             Maashorst                                                                             Maashorst
             Meierijstad                                                                           Meierijstad
                     Oss                                                                                   Oss
      's-Hertogenbosch                                                                      's-Hertogenbosch
     Sint-Michielsgestel                                                                   Sint-Michielsgestel
                  Vught                                                                                 Vught
            Zaltbommel                                                                            Zaltbommel
                       € -100 € -80 € -60 € -40 € -20  €-     € 20  € 40  € 60  € 80 € 100                    € -50    €-        € 50       € 100      € 150      € 200
101  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor GGZ t.o.v. het gemiddelde van Nederland.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
       11. VVT
    A. Wijkverpleging – aantal cliënten
    B. Wijkverpleging – zorgkosten
    C. ELV – locaties
    D. ELV – uitstroom
    E. ELV - zorgkosten
    F. Verpleeghuizen – aantal cliënten
    G. Verpleeghuizen – wachttijden
    H. Zorgkosten verpleging en verzorging
    I. Zorgkosten geriatrie en GZSP
102
  1
  0
  2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    A. Wijkverpleging – aantal cliënten
    ▹ Het aantal cliënten in de wijkverpleging in de regio Noordoost-Brabant stijgt                                            Aantal cliënten per 10.000 inwoners
       van 22.070 in 2023 naar 33.730 in 2040; een stijging van 52,8%.
    ▹ De stijging van het aantal cliënten in de regio Noordoost-Brabant is minder
       sterk dan de gemiddelde stijging in Nederland. In Vught, Boxtel en Bernheze
       is het aantal cliënten in de verzorging en verpleging het grootst.
                          Groei patiënten wijkverpleging
     200%
     180%
     160%
     140%
     120%
     100%
      80%
                         Zorgkantoorregio Noordoost-Brabant             Nederland
103  Figuren: De prognose van het aantal inwoners dat gebruik maakt van de wijkverpleging (links) en de verdeling per gemeente in 2020 (rechts).
     Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    B. Wijkverpleging - zorgkosten
    ▹ De gemiddelde zorgkosten per gebruiker van wijkverpleging nemen af sinds 2017 en zijn in de regio Noordoost-Brabant lager dan het landelijk gemiddelde.
    ▹ Met name de zorgkosten van wijkverpleging voor jongeren jonger dan 18 jaar zijn per gebruiker hoger in Noordoost Brabant in vergelijking met het landelijk
       gemiddelde.
                            Zorgkosten wijkverpleging                                                                     Zorgkosten per cliënt t.o.v. Nederland
     € 6.400                                                                                             € 8.000
     € 6.200
                                                                                                         € 6.000
     € 6.000
                                                                                                         € 4.000
     € 5.800
     € 5.600                                                                                             € 2.000
     € 5.400
                                                                                                              €0
     € 5.200
                                                                                                        -€ 2.000
     € 5.000
                                                                                                                         2015         2016           2017            2018    2019            2020
                  2015         2016         2017          2018           2019          2020
                                                                                                              verschil totaal                  verschil jonger dan 18 jaar verschil 18 tot 65 jaar
                                 Nederland      Noordoost-Brabant                                             verschil 65 tot 80 jaar          verschil 80 jaar of ouder
104  Figuren: De zorgkosten van de wijkverpleging in de regio in vergelijking met het landelijk gemiddelde (links) en uitgesplitst per leeftijdsgroep (rechts)
     Bron: CBS, 2020
</pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. ELV – locaties
    ▹ In de regio zijn 65 locaties van verzorgings- en verpleeghuizen bekend. De
       meeste hiervan bevinden zich in Oss.
    ▹ Alleen in Vught zijn er geen verzorgings- en verpleeghuizen bekend.
105  Figuren: een overzicht van het aantal verzorgings- en verpleeghuizen per gemeente.
     Bron: www.zorgkaartnederland.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    D. ELV – uitstroom
    ▹ In de regio Noordoost Brabant stromen relatief weinig patiënten van de ELV                                       Uitstroom: van ELV naar Wlz-instelling
       naar een Wlz-instelling in vergelijking met andere zorgkantoorregio’s en het
       landelijk gemiddelde.
    ▹ Dit zou te maken kunnen hebben met wachtlijst, maar deze lijken in
       Noordoost Brabant maar een beetje af te wijken van landelijk (zie 12.G).
    ▹ In de regio wordt aangegeven dat er ook op wordt gestuurd om cliënten zo
       min mogelijk naar de Wlz te laten uitstromen, maar zoveel mogelijk naar
       huis te laten gaan.
106  Figuren: data uitstroom naar een Wlz-instelling is aangeleverd in het basisbeeld. Informatie over de uitstroom naar huis en het aantal overleden patiënten wordt nog opgeleverd door
     Vektis.
     Bron: Vektis
</pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    E. Zorgkosten eerstelijnsverblijf
    ▹ De zorgkosten voor eerstelijnsverblijf liggen in de regio Noordoost Brabant
       voor vrijwel alle leeftijdsgroepen tot 70 iets onder het landelijk gemiddelde.                               Verschil Noordoost Brabant en Nederland
       Hierbij moet wel vermeldt worden dat het hier om relatief kleine bedragen
       gaat, waardoor de percentages al snel groot worden.                                               00-04
                                                                                                         05-09
    ▹ Voor de leeftijdsgroep tussen de 70 en 85 liggen de kosten iets hoger dan                          10-14
       landelijk gemiddeld, maar hierbij gaat het om slechts een paar procent.                           15-19                                                              -100,0%
                                                                                                         20-24                                                                  -6,9%
    ▹ Voor de inwoners boven de 85 liggen de kosten per verzekerde weer lager                            25-29                                                              -100,0%
       dan landelijk het geval is.                                                                       30-34                                                                          306,7%
                                                                                                         35-39                                                               -58,9%
                                                                                                         40-44                                                              -95,8%
                                                                                                         45-49                                                               -26,4%
                                                                                                         50-54                                                             -45,8%
                                                                                                         55-59                                                                          24,0%
                                                                                                         60-64                                                            -20,0%
                                                                                                         65-69                                                                 -2,0%
                                                                                                         70-74                                                                           5,2%
                                                                                                         75-79                                                                            3,7%
                                                                                                         80-84                                                                               4,0%
                                                                                                         85-89                                             -8,0%
                                                                                                           90+      -16,9%
                                                                                                              € -60      € -50     € -40        € -30      € -20      € -10          €-         € 10
107  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor eerstelijnsverblijf (Zvw) t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de procentuele verschillen weergegeven.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    F. Verpleeghuizen – aantal cliënten
    ▹ Het aantal cliënten in verpleeghuizen neemt tot 2040 sterker toe in
       Noordoost-Brabant dan gemiddeld in Nederland.                                                                     Groei cliënten verpleeghuizen
    ▹ Het aantal cliënten met V&V per 10.000 inwoners is relatief stabiel in de                      230%
       regio Noordoost-Brabant; het aantal loopt van 64 in Oss tot 124 in Boxtel.
                                                                                                     210%
                                                                                                     190%
                                                                                                     170%
                                                                                                     150%
                                                                                                     130%
                                                                                                     110%
                                                                                                      90%
                                                                                                                                Noordoost-Brabant Nederland
108  Figuren: de prognose voor het aantal cliënten in de verpleeghuizen voor de komende 20 jaar voor Nederland en de regio Noordoost Brabant
     Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 113 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    G. Verpleeghuizen – wachttijden
    ▹ Voor wachtenden worden verschillende categorieën gehanteerd. Bij ‘urgent plaatsen’ is opname op korte termijn noodzakelijk (opnamenoodzaak), bij ‘actief
       plaatsen’ is opname binnen 1 of enkele maanden noodzakelijk (opnamebehoefte). Bij ‘wacht op voorkeur’ (opnamewens) wil de cliënt pas worden opgenomen
       als aan bepaalde voorwaarden is voldaan. Bij ‘met zorg’ wordt er wel al thuis zorg vanuit de Wlz ontvangen.
    ▹ In de regio wachten iets meer inwoners op opname in een verpleeghuis dan landelijk het geval is. De wachttijden voor zij die wachten liggen redelijk rond het
       landelijk gemiddelde.
109  Figuren: aantal 75+’ers per 100.000 inwoners dat wacht op opname voor verpleging en verzorging via de Wlz in de regio (blauwe balken) en Nederland (zwarte lijnen) in juli 2022 (links).
     Rechts zijn de percentages wachtenden per wachttijd weergegeven.
     Bron: NZa
</pre>

====================================================================== Einde pagina 113 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 114 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    H. VVT - Zorgkosten
    ▹ Voor VVT-zorg liggen de zorgkosten in de regio Noordoost-Brabant vooral
       voor ouderen een stuk lager (per verzekerde) dan landelijk het geval is. Voor                                Zorgkosten (Zvw) VVT t.o.v. Nederland
       jongeren is dit juist omgekeerd.
                                                                                                     00-04                                                                -7,9%
    ▹ De grafiek rechts beschrijft de zorgkosten vanuit de Zvw.                                      05-09                                                                          23,0%
                                                                                                     10-14                                                                         1,0%
                                                                                                     15-19                                                                          79,5%
                                                                                                     20-24                                                                         7,1%
                                                                                                     25-29                                                              -47,9%
                                                                                                     30-34                                                                         7,3%
                                                                                                     35-39                                                              -28,6%
                                                                                                     40-44                                                              -19,8%
                                                                                                     45-49                                                             -30,6%
                                                                                                     50-54                                                           -35,2%
                                                                                                     55-59                                                            -16,3%
                                                                                                     60-64                                                         -27,9%
                                                                                                     65-69                                                       -23,6%
                                                                                                     70-74                                                      -15,4%
                                                                                                     75-79                                                 -12,9%
                                                                                                     80-84                                               -8,7%
                                                                                                     85-89                              -10,4%
                                                                                                       90+   -12,5%
                                                                                                         € -500      € -400        € -300        € -200       € -100            €-        € 100
110  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor VVT vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de procentuele verschillen weergegeven.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 114 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 115 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    H. VVT - Zorgkosten
    ▹ Er zijn relatief grote verschillen tussen gemeenten wat betreft de kosten voor VVT vanuit de Zvw per persoon
                    Zorgkosten 0-4 jarigen t.o.v. Nederland                                                        Zorgkosten 5-19 jarigen t.o.v. Nederland
              Bernheze                                                                                         Bernheze
                 Boekel                                                                                          Boekel
                  Boxtel                                                                                          Boxtel
          Land van Cuijk                                                                                  Land van Cuijk
              Maasdriel                                                                                       Maasdriel
             Maashorst                                                                                        Maashorst
             Meierijstad                                                                                     Meierijstad
                     Oss                                                                                             Oss
      's-Hertogenbosch                                                                                's-Hertogenbosch
     Sint-Michielsgestel                                                                             Sint-Michielsgestel
                  Vught                                                                                           Vught
            Zaltbommel                                                                                      Zaltbommel
                        € -60  € -40     € -20    €-        € 20     € 40      € 60     € 80                            € -30  € -20   € -10   €-     € 10 € 20 € 30 € 40 € 50 € 60
111  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor VVT vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 0-4 jarigen en rechts voor 5-19 jarigen.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 115 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 116 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    H. VVT - Zorgkosten
    ▹ Opvallend is dat de zorgkosten voor VVT vanuit de Zvw voor 35-64 jarigen in de regio voor alle gemeenten lager ligt dan landelijk het geval is, met uitzondering
       van Oss.
                  Zorgkosten 20-34 jarigen t.o.v. Nederland                                                       Zorgkosten 35-64 jarigen t.o.v. Nederland
              Bernheze                                                                                        Bernheze
                 Boekel                                                                                          Boekel
                  Boxtel                                                                                          Boxtel
          Land van Cuijk                                                                                  Land van Cuijk
              Maasdriel                                                                                       Maasdriel
             Maashorst                                                                                       Maashorst
             Meierijstad                                                                                     Meierijstad
                     Oss                                                                                             Oss
      's-Hertogenbosch                                                                                's-Hertogenbosch
     Sint-Michielsgestel                                                                             Sint-Michielsgestel
                  Vught                                                                                           Vught
            Zaltbommel                                                                                      Zaltbommel
                        € -15  € -10     € -5     €-        €5       € 10      € 15     € 20                            € -40        € -30        € -20       € -10 €- € 10
112  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor VVT vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 20-34 jarigen en rechts voor 35-65 jarigen.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 116 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 117 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    H. VVT - Zorgkosten
    ▹ Ook voor 65-79 jarigen liggen de zorgkosten voor VVT vanuit de Zvw voor bijna elke gemeente lager dan landelijk gemiddeld. In deze leeftijdscategorie ligt alleen
       Boekel hoger dan landelijk gemiddeld.
    ▹ Voor 80-jarigen en ouder liggen de kosten per verzekerde in Zaltbommel, Maasdriel, Boekel en Oss hoger dan landelijk gemiddeld.
                  Zorgkosten 65-79 jarigen t.o.v. Nederland                                                         Zorgkosten 80+ jarigen t.o.v. Nederland
              Bernheze                                                                                        Bernheze
                 Boekel                                                                                          Boekel
                  Boxtel                                                                                          Boxtel
          Land van Cuijk                                                                                  Land van Cuijk
              Maasdriel                                                                                       Maasdriel
             Maashorst                                                                                       Maashorst
             Meierijstad                                                                                     Meierijstad
                     Oss                                                                                             Oss
      's-Hertogenbosch                                                                                's-Hertogenbosch
     Sint-Michielsgestel                                                                             Sint-Michielsgestel
                  Vught                                                                                           Vught
            Zaltbommel                                                                                      Zaltbommel
                       € -200  € -150   € -100    € -50     €-       € 50      € 100   € 150                           € -800  € -600  € -400  € -200   €- € 200 € 400 € 600 € 800
113  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor VVT vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Links voor 65-79 jarigen en rechts voor 80+’ers.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 117 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 118 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    I. Zorgkosten geriatrische revalidatiezorg
    ▹ De zorgkosten voor geriatrische revalidatiezorg (per verzekerde) vanuit de
       Zvw liggen relatief laag in de regio Noordoost Brabant.                                                      Verschil Noordoost Brabant en Nederland
    ▹ Voor inwoners boven de 55 liggen de kosten telkens lager dan landelijk                            00-04
       gemiddeld het geval is. Hierbij gaat het in de meeste leeftijdsgroepen om                        05-09
       percentages van 20% of meer.                                                                     10-14
                                                                                                        15-19                                                            -100,0%
                                                                                                        20-24                                                            -100,0%
                                                                                                        25-29                                                                        781,4%
                                                                                                        30-34                                                            -100,0%
                                                                                                        35-39                                                           -100,0%
                                                                                                        40-44                                                               -3,9%
                                                                                                        45-49                                                                       22,6%
                                                                                                        50-54                                                                       0,1%
                                                                                                        55-59                                                           -23,1%
                                                                                                        60-64                                                       -31,9%
                                                                                                        65-69                                              -42,3%
                                                                                                        70-74                                           -26,8%
                                                                                                        75-79                                 -23,2%
                                                                                                        80-84                   -20,6%
                                                                                                        85-89     -19,1%
                                                                                                          90+                           -10,0%
                                                                                                            € -100       € -80       € -60         € -40         € -20           €-         € 20
114  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor geriatrische revalidatiezorg vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de procentuele
     verschillen weergegeven.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 118 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 119 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    I. Zorgkosten GZSP
    ▹ De kosten voor geneeskundige zorg aan specifieke patiënten vanuit de Zvw
       liggen voor vrijwel alle leeftijdsgroepen in de regio Noordoost Brabant lager                              Verschil Noordoost Brabant en Nederland
       dan landelijk het geval is. Hoewel de procentuele verschillen voor de
       leeftijdsgroepen onder de 60 groot lijken, gaat het om een relatief klein                     00-04                                                            -100,0%
                                                                                                     05-09                                                           -96,7%
       aantal patiënten.
                                                                                                     10-14                                                            -63,8%
    ▹ Ook voor inwoners boven de 60 liggen de kosten per verzekerde lager dan                        15-19                                                              -26,1%
                                                                                                     20-24                                                            -73,5%
       landelijk gemiddeld het geval is. Ook hier gaat het om relatief weinig kosten
                                                                                                     25-29                                                             -60,4%
       per verzekerde. Zo liggen de kosten per verzekerde voor inwoners tussen de
                                                                                                     30-34                                                             -47,2%
       75 en 79 bijvoorbeeld 47,5% lager dan landelijk het geval is, maar gaat het                   35-39                                                             -83,0%
       hierbij om een absoluut verschil van slechts € 0,78.                                          40-44                                                                        76,2%
                                                                                                     45-49                                                              -16,6%
                                                                                                     50-54                                                           -83,4%
                                                                                                     55-59                                                                         81,3%
                                                                                                     60-64                                                          -47,1%
                                                                                                     65-69                                                      -74,3%
                                                                                                     70-74                                               -56,3%
                                                                                                     75-79                             -47,5%
                                                                                                     80-84    -39,3%
                                                                                                     85-89          -21,6%
                                                                                                       90+        -18,5%
                                                                                                         -€ 1,70             -€ 1,20           -€ 0,70             -€ 0,20               € 0,30
115  Figuren: de zorgkosten per verzekerde voor geneeskundige zorg aan specifieke patiënten vanuit de Zvw t.o.v. het gemiddelde van Nederland. Naast de absolute verschillen zijn ook de
     procentuele verschillen weergegeven.
     Bron: Vektis (2020)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 119 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 120 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
      12. Gehandicaptenzorg
    A. Aantal cliënten
    B. Wachttijden
    C. Zorgkosten
116
  1
  1
  6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 120 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 121 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    A. Gehandicaptenzorg – Aantal cliënten
    ▹ Het aantal cliënten in de gehandicaptenzorg in de regio Noordoost-Brabant
       stijgt van 4.250 in 2023 naar 4.330 in 2040; een stijging van 1,9%.                                     Ontwikkeling cliënten gehandicaptenzorg
    ▹ De stijging van het aantal cliënten in de regio Noordoost-Brabant was in de                    140%
       periode 2015-2020 sterker dan het landelijk gemiddelde. De verwachting is                     135%
       dat de trend de komende 20 jaar gelijk zal zijn aan het landelijk gemiddelde.
                                                                                                     130%
    ▹ De sterke stijging in de afgelopen 10 jaar in de regio Noordoost-Brabant is te                 125%
       verklaren door een stijging in het aantal cliënten verstandelijk
       gehandicaptenzorg met gedragsregulering en cliënten lichamelijke of                           120%
       zintuigelijke gehandicaptenzorg.                                                              115%
                                                                                                     110%
                                                                                                     105%
                                                                                                     100%
                                                                                                      95%
                                                                                                      90%
                                                                                                                       Zorgkantoorregio Noordoost-Brabant Nederland
117  Figuren: de ontwikkeling van het aantal cliënten in de gehandicaptenzorg voor Nederland en de regio Noordoost Brabant
     Bron: Vektis (via CBS Remote Access), bewerking en projecties RIVM
</pre>

====================================================================== Einde pagina 121 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 122 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    B. Gehandicaptenzorg – Wachttijden
    ▹ Voor wachtenden worden verschillende categorieën gehanteerd. Bij ‘urgent plaatsen’ is opname op korte termijn noodzakelijk (opnamenoodzaak), bij ‘actief
       plaatsen’ is opname binnen 1 of enkele maanden noodzakelijk (opnamebehoefte). Bij ‘wacht op voorkeur’ (opnamewens) wil de cliënt pas worden opgenomen
       als aan bepaalde voorwaarden is voldaan. Bij ‘met zorg’ wordt er wel al thuis zorg vanuit de Wlz ontvangen.
    ▹ In de regio wachten relatief veel mensen met een opnamenoodzaak of –behoefte, en juist weinig met een opnamewens. De gemiddelde wachttijd ligt relatief
       laag ten opzichte van het landelijk gemiddelde.
118  Figuren: aantal wachtenden op gehandicaptenzorg per 100.000 inwoners in de regio (blauwe balken) en Nederland (zwarte lijnen) in juli 2022 (links). Rechts zijn de percentages
     wachtenden per wachttijd weergegeven.
     Bron: NZa
</pre>

====================================================================== Einde pagina 122 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 123 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Gehandicaptenzorg – Zorgkosten
    ▹ Voor alle leeftijdsgroepen onder de 85 liggen de gemiddelde zorgkosten per verzekerde voor gehandicaptenzorg (via de Wlz) in de regio Noordoost Brabant
       lager dan landelijk gemiddeld.
    ▹ Voor de groep inwoners boven de 85 liggen deze kosten per verzekerde juist een stuk hoger.
119  Figuren: gemiddelde gedeclareerde kosten in de gehandicaptenzorg (Wlz) per verzekerde inwoner in verschillende leeftijdscategorieën in 2019. De blauwe stippen geven de kosten voor
     Noordoost Brabant weer en de zwarte strepen de landelijk gemiddelde kosten.
     Bron: NZa
</pre>

====================================================================== Einde pagina 123 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 124 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
      13. Jeugdwet en Wmo
    A. Cliënten jeugdzorg
    B. Kosten jeugdzorg
    C. Arrangementen Wmo
    D. Kosten Wmo
120
  1
  2
  0
</pre>

====================================================================== Einde pagina 124 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 125 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    A. Cliënten jeugdzorg
    ▹ Het aantal cliënten in jeugdzorg in de regio (t.o.v. het aantal jongeren) ligt
       iets lager dan landelijk gemiddeld.                                                                           Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
    ▹ Een belangrijke uitzondering hierop is Oss, waar dit aantal cliënten 4%-punt                                Bernheze
       (een behoorlijk deel t.o.v. het landelijk gemiddelde van 14%) hoger ligt.
                                                                                                                     Boekel
                                                                                                                      Boxtel
                               Jongeren met jeugdzorg                                                         Land van Cuijk
                                                                                                                  Maasdriel
     16%
     14%                                                                                                         Maashorst
     12%                                                                                                         Meierijstad
     10%
                                                                                                                         Oss
      8%
      6%                                                                                                  's-Hertogenbosch
      4%
                                                                                                         Sint-Michielsgestel
      2%
      0%                                                                                                              Vught
                         JZ                  Zonder verblijf               Met verblijf                         Zaltbommel
                                  Nederland      Noordoost-Brabant                                                           -4%     -3%      -2%     -1%    0%      1%     2%    3% 4% 5%
121  Figuren: het percentage jongeren (< 18) met jeugdzorg. Links zowel totaal als uitgesplitst naar met / zonder verblijf. Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde in procentpunten.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 125 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 126 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    A. Cliënten jeugdzorg
    ▹ Hoewel er grote verschillen tussen jeugdhulp met en zonder verblijf lijken te
        zijn, is belangrijk om te vermelden dat jeugdhulp zonder verblijf landelijk                                   Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
        ongeveer 14% is, en met verblijf 1,3%. De figuren betreffen procentpunten.
                                                                                                                   Bernheze
    ▹ In Bernheze, Meierijstad en Oss wordt relatief veel zorg geleverd door
                                                                                                                      Boekel
        wijkteams (t.o.v. 2,1% landelijk)
                                                                                                                       Boxtel
                     Verschil Noordoost-Brabant en Nederland                                                   Land van Cuijk
                                                                                                                   Maasdriel
              Bernheze
                 Boekel
                                                                                                                  Maashorst
                  Boxtel                                                                                          Meierijstad
          Land van Cuijk
                                                                                                                          Oss
              Maasdriel
             Maashorst                                                                                     's-Hertogenbosch
             Meierijstad
                                                                                                          Sint-Michielsgestel
                     Oss
      's-Hertogenbosch                                                                                                 Vught
     Sint-Michielsgestel                                                                                         Zaltbommel
                  Vught
            Zaltbommel                                                                                                        -4%        -2%         0%           2%         4%        6%           8%
                        -4% -3%   -2%     -1%      0%     1%      2%      3%        4%       5%                        Uitgevoerd door wijkteam             Ambulante JH op locatie aanbieder
                                             JHZV   JHMV                                                               Daghulp op locatie aanbieder         JH in netwerk jongere
122  Figuren: het percentage jongeren (< 18) met jeugdzorg met / zonder verblijf (links). Rechts is jeugdzorg zonder verblijf uitgesplitst naar verschillende vormen. Beide figuren zijn t.o.v. het
     landelijk gemiddelde in procentpunten.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 126 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 127 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    A. Cliënten jeugdzorg
    ▹ Volgens de prognoses neemt de geboden jeugdhulp in natura zowel landelijk als in de regio eerst af, maar daarna weer toe. In de regio is deze beweging
       hetzelfde als landelijk, maar iets groter (zowel qua daling als stijging).
    ▹ De prognoses zijn gebaseerd op de verwachte groei van het aantal jongeren.
                                   Jeughulp in natura                                                                      Jeugdhulp in natura met verblijf
     110%                                                                                                  110%
     105%                                                                                                  105%
     100%                                                                                                  100%
      95%                                                                                                   95%
      90%                                                                                                   90%
      85%                                                                                                   85%
      80%                                                                                                   80%
                                  Noordoost-Brabant             Nederland                                                       Noordoost-Brabant Nederland
123  Figuren: ontwikkeling van jeugdhulp in nature (links) en jeugdhulp in natura met verblijf (rechts) t.o.v. 2021 (100%)
     Bron: CBS statline (2021)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 127 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 128 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    B. Kosten jeugdzorg
    ▹ Binnen de regio zijn er behoorlijk grote verschillen in kosten per traject of kosten per jongere. Vooral in Boxtel ligt de prijs relatief hoog.
                           Kosten jeugdzorg per traject                                                        Kosten jeugdzorg per jongere
     € 12.000                                                                               € 2.500
     € 10.000                                                                               € 2.000
       € 8.000
                                                                                            € 1.500
       € 6.000
                                                                                            € 1.000
       € 4.000
       € 2.000                                                                                € 500
           €-                                                                                   €-
124  Figuren: Kosten jeugdzorg per traject (links) en kosten per jongere (rechts)
     Bron: CBS statline (2021)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 128 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 129 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Arrangementen Wmo
    ▹ De meeste vormen van Wmo worden in de regio iets minder gebruikt dan
       landelijk. In ‘s-Hertogenbosch, maar vooral in Oss wordt echter meer                                          Wmo-arrangementen t.o.v. Nederland
       gebruik gemaakt van Wmo-arrangementen. Vooral Oss springt hier met
       meer dan 2%-punt (t.o.v. 7%) uit.                                                                      Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                       Wmo-arrangementen per inwoner                                                      Land van Cuijk
     8%
                                                                                                              Maasdriel
     7%
                                                                                                             Maashorst
     6%
     5%                                                                                                      Meierijstad
     4%                                                                                                              Oss
     3%                                                                                               's-Hertogenbosch
     2%
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
     1%
                                                                                                                  Vught
     0%
               Totaal       Ondersteuning   Hulp bij het     Verblijf en Hulpmiddelen en                    Zaltbommel
                                thuis       huishouden        opvang          diensten
                                  Nederland    Noordoost-Brabant                                                        -2,0%  -1,5% -1,0% -0,5% 0,0% 0,5% 1,0% 1,5% 2,0%
125  Figuren: aantal Wmo-arrangementen naar type (links) en per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde (rechts) in procentpunten.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 129 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 130 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Arrangementen Wmo
    ▹ Bij de leeftijdscategorie 30-60 jaar liggen zowel Oss als ‘s-Hertogenbosch
       voor alle vormen van arrangementen boven het landelijk gemiddelde.                                        Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
                                                                                                              Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                      Arrangementen Wmo 30-60 jarigen                                                     Land van Cuijk
     5%                                                                                                       Maasdriel
     4%                                                                                                      Maashorst
                                                                                                             Meierijstad
     3%
                                                                                                                     Oss
     2%                                                                                               's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
     1%
                                                                                                                  Vught
     0%                                                                                                     Zaltbommel
                 Totaal        Ondersteuning thuis    Hulp bij het     Hulpmiddelen en
                                                      huishouden            diensten                                    -0,6%  -0,4%   -0,2%     0,0%    0,2%    0,4%   0,6%    0,8%     1,0%
                                 Nederland      Noordoost-Brabant                                            Ondersteuning thuis     Hulp bij het huishouden     Hulpmiddelen en diensten
126  Figuren: aantal Wmo-arrangementen naar type (links) en per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde (rechts) in procentpunten. Beiden alleen voor 30-60 jarigen.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 130 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 131 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Arrangementen Wmo
    ▹ In de categorie 60-75 jaar ligt het aantal arrangementen in de regio lager
       dan landelijk gemiddeld. Ook hier liggen dezelfde gemeenten weer hoger.                                   Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
                                                                                                              Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                      Arrangementen Wmo 60-75 jarigen                                                     Land van Cuijk
     10%                                                                                                      Maasdriel
      8%                                                                                                     Maashorst
                                                                                                             Meierijstad
      6%
                                                                                                                     Oss
      4%                                                                                              's-Hertogenbosch
                                                                                                     Sint-Michielsgestel
      2%
                                                                                                                  Vught
      0%                                                                                                    Zaltbommel
                  Totaal       Ondersteuning thuis    Hulp bij het     Hulpmiddelen en
                                                      huishouden            diensten                                     -4%     -3%      -2%         -1%     0%       1%        2%       3%
                                Nederland      Noordoost-Brabant                                             Ondersteuning thuis     Hulp bij het huishouden     Hulpmiddelen en diensten
127  Figuren: aantal Wmo-arrangementen naar type (links) en per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde (rechts) in procentpunten. Beiden alleen voor 60-75 jarigen.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 131 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 132 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Arrangementen Wmo
    ▹ Voor de categorie 75+ valt op dat in veel gemeenten vooral de
       arrangementen met hulpmiddelen en diensten een stuk lager liggen dan                                      Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
       landelijk gemiddeld (het landelijk gemiddelde is 27%)
                                                                                                              Bernheze
                                                                                                                 Boekel
                                                                                                                  Boxtel
                        Arrangementen Wmo 75+ jarigen                                                     Land van Cuijk
     40%                                                                                                      Maasdriel
                                                                                                             Maashorst
     30%
                                                                                                             Meierijstad
                                                                                                                     Oss
     20%
                                                                                                      's-Hertogenbosch
     10%                                                                                             Sint-Michielsgestel
                                                                                                                  Vught
      0%                                                                                                    Zaltbommel
                  Totaal       Ondersteuning thuis    Hulp bij het     Hulpmiddelen en
                                                      huishouden            diensten                                    -20%      -15%        -10%       -5%       0%         5%        10%
                                Nederland      Noordoost-Brabant                                             Ondersteuning thuis     Hulp bij het huishouden    Hulpmiddelen en diensten
128  Figuren: aantal Wmo-arrangementen naar type (links) en per gemeente t.o.v. het landelijk gemiddelde (rechts) in procentpunten. Beiden alleen voor 75+’ers.
     Bron: CBS statline (2022)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 132 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 133 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    D. Kosten Wmo
    ▹ Niet verrassend is dat de kosten per inwoner voor de Wmo in de meeste
       gemeenten lager ligt dan landelijk gemiddeld, maar in Oss hoger. Ook Boxtel                       Verschil Noordoost-Brabant en Nederland
       ligt hoger.
                                                                                                      Bernheze
    ▹ Opvallend is dat ‘s-Hertogenbosch lager ligt, terwijl wel relatief veel inwoners
       gebruik maken van een Wmo-arrangement.                                                            Boekel
                                                                                                          Boxtel
                               Kosten Wmo per inwoner
                                                                                                  Land van Cuijk
     € 250
                                                                                                      Maasdriel
     € 200
                                                                                                     Maashorst
     € 150                                                                                           Meierijstad
     € 100                                                                                                   Oss
                                                                                              's-Hertogenbosch
       € 50
                                                                                             Sint-Michielsgestel
        €-
                                                                                                          Vught
                Totaal exclusief    Ondersteuning         Hulp bij het     Hulpmiddelen en
               verblijf en opvang    thuis, totaal        huishouden        diensten, totaal        Zaltbommel
                                  Nederland        Noordoost-Brabant                                            € -60 € -50 € -40 € -30 € -20 € -10 €- € 10 € 20 € 30 € 40
129  Figuren: kosten per inwoners voor Wmo. Rechts t.o.v. het landelijk gemiddelde.
     Bron: CBS statline (2021)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 133 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 134 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
      14. Preventie
    A. Overzicht preventieve activiteiten
    B. In te vullen door de regio
130
  1
  3
  0
</pre>

====================================================================== Einde pagina 134 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 135 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD
    ▹ Naast de verplichte activiteiten vanuit de Wet publieke gezondheid en de gemeenschappelijke regeling GGD kent de GGD Noordoost Brabant onderstaande
       initiatieven op gemeentelijk niveau op het gebied van preventieve gezondheidszorg:
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Nu niet zwanger                    Vanuit nu niet zwanger wordt het gesprek gevoerd over kinderwens, seksualiteit en anticonceptie met mensen die in
                                           kwetsbare omstandigheden leven zodat zij tot een bewuste keuze over het moment van hun kinderwens kunnen komen.
        VoorZorg                           VoorZorg omvat het preventief en intensief ondersteunen van zeer kwetsbare (aanstaande) moeders, met als doel het
                                           voorkomen van kindermishandeling en huiselijk geweld en het verbeteren van de gezondheid en ontwikkeling van de
                                           jeugdige, het zwangerschaps- en geboorteproces en de persoonlijke ontwikkeling van de moeder en haar mogelijkheden
                                           voor opleiding en werk.
        Stevig Ouderschap                  Een programma voor ouders met een hoger risico op stress bij het opvoeden met de doelstelling om opvoedproblemen
                                           en kindermishandeling te voorkomen.
        Toeleiden naar voorschoolse        Het voorkomen van onderwijs- en/of ontwikkelingsachterstanden middels het toeleiden van jeugdigen na verwijzing naar
        educatie                           voorschoolse educatie, zodat het percentage deelnemers groter wordt.
        Advisering Omgevingsplan           De GGD adviseren over de vertaling van gezondheidsambities uit de Omgevingsvisie naar planregels in het
                                           Omgevingsplan.
        Deelname Omgevingstafels           De GGD beoordeelt vergunningsaanvragen op gezondheidskundige aspecten ter voorkoming van vergunningen die
                                           schade toebrengen aan de gezondheid.
131  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 135 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 136 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD – Plustaken voor
    gemeenten (1)
    ▹ Gemeenten kunnen de expertise van de GGD ook als plustaak inkopen. Dit zijn diensten buiten het basispakket, die een gemeente kan afnemen tegen betaling.
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Mamakits spreekuur                 Een preventief hulpaanbod voor pas bevallen moeders met lichte psychische klachten ter voorkoming dat de problemen
                                           bij moeders verergeren en zwaardere en duurdere psychologische zorg nodig is.
        Videohometraining                  Begeleiding voor gezinnen met vragen en/of problemen in de opvoeding met videobeelden uit het eigen gezin.
        Workshops opvoeding                Programma’s voor het versterken van de opvoeding om bij te dragen aan een gezonde thuisomgeving voor jeugdigen
                                           door competent ouderschap te stimuleren.
        Interne begeleiding op de          Inzet van intern begeleiders in de kinderopvang die vroeg kunnen signaleren en handelen om (dreigende) problemen bij
        kinderopvang                       jeugdigen of in een gezin aan te pakken zodat jeugdigen eerder tot betere ontwikkeling kunnen komen.
        Centrale zorgverlener              Een verdiepende rol van een JGZ-medewerker in een aandachtsgebied, met de uiteindelijke doelstelling om het
                                           probleemoplossend vermogen van het gezin te vergroten.
        Kinderrechten NU                   Kinderrechten NU legt het fundament bij jeugdigen om eigen regie te nemen op hun leven en actief deel te nemen aan
                                           de maatschappij. Het is een vertrekpunt voor burgerschapsvorming en participatie.
        Advies leerplichtontheffing        Medisch advies als onderbouwing voor de ontheffing van de leerplicht.
        Advisering onbegrepen              Analyseren van en adviseren over onbegrepen gedrag en het zorgen voor de inzet van de juiste zorg.
        gedrag
132  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 136 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 137 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD – Plustaken voor
    gemeenten (2)
    ▹ Gemeenten kunnen de expertise van de GGD ook als plustaak inkopen. Dit zijn diensten buiten het basispakket, die een gemeente kan afnemen tegen betaling.
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Bemoeizorg                         Het geven van of leiden naar passende zorg van mensen die zorg mijden of hun zorg niet meer zelf kunnen organiseren
                                           en het starten van trajecten voor die mensen waarvoor de reguliere hulp niet direct een (passend) aanbod heeft.
        Sociaal-medisch vangnet            Sociaal medische zorg (bij o.a. daklozenopvang) met de uiteindelijke doelstelling om toegankelijke medische zorg voor
                                           dak- en thuislozen aan te bieden.
        Gezondheidseffecten                Verschillende instrumenten om de leefomgeving in beeld te brengen voor beleidsontwikkeling om zo te helpen bij
        ruimtelijk beleid                  beslissingen over milieuproblemen met (mogelijke) gezondheidseffecten.
        Aanpak gezonde wijk                Een aanpak waarbij de GGD samen met partners en bewoners in een wijk, buurt of (dorps)kern integraal en structureel
                                           werkt aan de bevordering van de gezondheid van de inwoners.
        Wijkfoto                           Een online tool die (wijk)data combineert van onder andere de GGD (monitors en registraties) en gemeente (registraties
                                           en onderzoeken) om zo (op kwetsbare groepen) gerichte wijkpreventieplannen te ontwikkelen.
        Gebiedsschets                      Thema’s uit de Brabantse Omgevingsscan (BrOS) in één overzicht voor een gemeente of een deel van een gemeente
                                           weergeven om zo gemeenten te ondersteunen bij het inrichten van de Omgevingswet.
        Inspecties evenementen             Controleren of een algemeen toegankelijk evenement in een zo gezond mogelijke omgeving plaatsvindt voor bezoekers
                                           en medewerkers.
133  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 137 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 138 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD – Plustaken voor
    gemeenten (3)
    ▹ Gemeenten kunnen de expertise van de GGD ook als plustaak inkopen. Dit zijn diensten buiten het basispakket, die een gemeente kan afnemen tegen betaling.
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Kwaliteitstoezicht Wmo             Toezien op de naleving van de kwaliteitseisen uit de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) om zo de kwaliteit
                                           van de ondersteuning aan kwetsbare mensen te verbeteren en fraude te voorkomen.
        Advies- en meldpunt                Aanbieders van maatschappelijke ondersteuning doen een melding als er sprake is van een calamiteit of geweld, dit
        calamiteiten (Wmo)                 meldpunt heeft uiteindelijk het doel om tot een betere kwaliteit van de ondersteuning aan kwetsbare mensen te komen.
        Aanvullend onderzoek               Onderzoek naar de doelstellingen uit beleid (eventueel op basis van bestaande data), de uitkomsten van een interventie
                                           of de ervaringen van professionals en/of inwoners en aanvullende monitors of verdiepende analyses die inzicht bieden in
                                           een thema.
        Coördinatie van                    Het coördineren of leiden van (het invoeren en/of borgen van) een landelijk of regionaal programma en/of
        programma’s of projecten           verandertraject met het doel om tot een succesvolle invoering van het programma te komen en de werkwijze uit een
                                           programma of traject te borgen.
134  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 138 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 139 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD – Plustaken voor andere
    opdrachtgevers (1)
    ▹ Naast de plustaken voor gemeenten voert de GGD deze ook uit voor andere opdrachtgevers.
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Reizigersadviezen                  Het geven van reizigersadvies en -vaccinaties, ter preventie van gezondheidsrisico’s bij (verre) reizen en import van
                                           infectieziekten en andere aan reizen gerelateerde aandoeningen bij reizigers naar risicogebieden en daarmee het
                                           beschermen van de bevolking in het werkgebied.
        Seksuele gezondheid                Hepatitis B vaccinatie en behandelen met de hiv-remmer Pre Expositie Profylaxe (PrEP).
        Centrum seksueel geweld            Het Centrum Seksueel Geweld is een plek waar slachtoffers van aanranding of verkrachting hulp kunnen krijgen die ze
                                           nodig hebben.
        Uitstappen sekswerkers             Regionaal Uitstap Programma Sekswerkers (RUPS) om het uit het sekswerkcircuit stappen makkelijker te maken.
        Psychosociale hulp bij             Coördinatie en advies bij het bieden van psychosociale hulp die aansluit bij de behoefte en vragen na een incident. De
        incidenten                         normale inzet van politie en hulpverlening is dan niet meer voldoende.
        Infectiepreventie voor             Inspecties van en advies over hygiënemaatregelen bij seksbedrijven en ondernemers die tattoos, piercings en
        bedrijven                          permanente make-up aanbrengen.
        Hielprikscreening                  Hielprik bij pasgeborene om ernstige, zeldzame, aangeboren ziektes op te sporen waardoor behandeling tijdig kan
                                           starten en ernstige gevolgen (grotendeels) worden voorkomen.
135  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 139 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 140 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Preventieve activiteiten GGD – Plustaken voor andere
    opdrachtgevers (2)
    ▹ Naast de plustaken voor gemeenten voert de GGD deze ook uit voor andere opdrachtgevers.
        Naam programma                     Korte omschrijving
        Publieke gezondheid                Publieke gezondheidszorg in de asielzoekerscentra, met als doelstelling een betere gezondheid van asielzoekers en het
        asielzoekers                       bevorderen en bewaken van de hygiëne, veiligheid en gezondheid in asielzoekerscentra.
        Medische arrestantenzorg           Acute medische basiszorg voor een verdachte die vastzit op het politiebureau of in het arrestantencomplex, met de
                                           doelstelling de medische gezondheid van arrestanten te monitoren en medische hulp bieden.
        Meldpunt onverzekerden             Zorg voor onverzekerde mensen en hen toeleiden naar een zorgverzekering.
        Extern vertrouwenspersoon          Advies en steun bij ingrijpende situaties rond jeugdigen tot en met 18 jaar, met de doelstelling dat jeugdigen zo snel
                                           mogelijk weer normaal en veilig naar school, kinderopvang of sportvereniging kunnen.
136  Informatie is opgehaald uit het document ‘Dienstenpakket GGD Hart voor Brabant’ te openen via https://www.ggdhvb.nl/app/uploads/2023/02/Dienstenpakket-GGD-Hart-voor-
     Brabant.pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 140 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 141 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    C. Regionale
    samenwerking
137
</pre>

====================================================================== Einde pagina 141 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 142 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    De structuur van de samenwerkingsagenda is het
    uitgangspunt om verder te bouwen voor IZA-GALA
    Gemeenten regionale samenwerkingsagenda
                                                                                     ▹ De regionale samenwerkingsstructuur tussen VGZ en de 12 gemeenten1 in
                                                                                         Zorgkantoorregio Noordoost-Brabant (NOB) bestaat sinds 2019 en vormt het
                                                                                         uitgangspunt om samen met partners verder te bouwen voor de implementatie
                                                                                         van het IZA-GALA in de regio.
                                                                                     ▹ In 2023 is de samenwerkingsstructuur verbreedt met inclusie van zorgverzekeraar
                                                                                         CZ, de GGD, ziekenhuizen, verpleeg- en verzorgingshuizen, zorggroepen
                                                                                         (huisartsen, gehandicaptenzorg, geestelijke gezondheidszorg, welzijnsaanbieders)
                                                                                         en patiënten- en cliëntenorganisaties
                                                                                     ▹ In juli 2023 start een regionale coalitie IZA bestaande uit vijf typen partijen:
                                                                                         zorgverzekeraars, gemeenten, GGD, zorg en welzijnsaanbieders en patiënten- en
                                                                                         cliëntenorganisaties. VGZ zit namens de verzekeraars in de coalitie, 's-
                                                                                         Hertogenbosch als mandaatgemeente IZA en Zorgbelang namens patiënten- en
                                                                                         cliëntenorganisaties.
                                                                                     ▹ Er zijn samenwerkingsverbanden op thema, branche en lokale proeftuinen. Voor
                                                                                         het regioplan is zorgkantoorregio NOBB (mét Bommelerwaard) de scope.
                                                                                     ▹ De samenwerkingsagenda 2021-2023 met een focus op de thema’s ouderen, GGZ
                                                                                         en preventie met gezamenlijke doelstellingen en beoogde resultaten. Meer lezen?
138 1) Bernheze, Boekel, Boxtel, 's-Hertogenbosch, Land van Cuijk, Maasdriel, Maashorst, Meierijstad, Oss, Sint-Michielsgestel, Vught, Zaltbommel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 142 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 143 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Samenwerkingsagenda op drie verschillende
    niveaus
    Het samenwerkingsmodel 2021-2023                                      De uitvoeringsafspraken 2021-2023
                         Deelnemers: wethouders en bestuurlijke
                         vertegenwoordiger VGZ                             ▹ Vanuit VGZ is er een kartrekker voor de coördinatie van de
       Bestuurlijk                                                           uitvoering van de samenwerkingsagenda. Deze is tevens
         overleg         Agenda: Besluitvorming plannen, werkagenda,
                         financiering en prioriteiten                        kartrekker voor elk thema.
                                                                           ▹ Vanuit gemeenten is er vanuit elke subregio een kartrekker
                                                                             voor de coördinatie van de uitvoering van de samen-
                         Deelnemers: coördinator(en) gemeenten,              werkingsagenda. Zij zijn tevens kartrekker van een thema.
                         regiomanager VGZ en zorginkoop VGZ
                         Agenda: opstellen en voorbereiden samenwerkings-  ▹ De kartrekkers vormen gezamenlijk het programmateam.
      Programma-
                         agenda, opstellen actieplan met resources
      team overleg       (mensen/middelen), sturen op regionale            ▹ De inhoudelijke keuzes per thema zijn leidend voor de vorm
                         uitvoering, bewaken voortgang en kartrekker         van samenwerken per thema.
                         thema (op proces)
                                                                           ▹ De projecten op de thema’s zijn uitgevoerd in coalities van
                                                                             VGZ, gemeenten, aanbieders en cliëntorganisaties.
                         Deelnemers: kartrekker programmateam,
                                                                           ▹ Zowel vanuit gemeenten als VGZ is rekening gehouden met
                         inhoudsdeskundigen gemeenten, zorginkoper,
      Coalities per                                                          ureninzet van betrokkenen in de te starten coalities.
                         zorgaanbieders en cliëntorganisaties
          thema          Agenda: Oplossingsrichting(-en) uitwerken tot
                         concrete gezamenlijke aanpak
139
</pre>

====================================================================== Einde pagina 143 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 144 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    De samenwerkingsagenda 2021–2023 bestond uit
    acht uitgangspunten en vier doelstellingen
    Gezamenlijke uitgangspunten waren:                                             Gezamenlijke doelstellingen waren:
     1.   We redeneren vanuit de inwoner. Het perspectief van inwoners/
          verzekerden en naasten staat voorop.                                      1. We zetten gezamenlijk in op het slimmer, beter
                                                                                       en goedkoper organiseren van zorg door het
     2.   We benaderen de knelpunten domein-overstijgend en integraal.                 medisch en het sociaal domein waar nodig beter
                                                                                       met elkaar in verbinding te brengen;
     3.   Het zorgstelsel is complex georganiseerd. Met deze samenwerkingsagenda
          richten we ons op de eenvoud in de dienstverlening aan inwoners en in     2. We voorkomen dat inwoners/verzekerden
          de manier waarop we samenwerken.                                             tussen wal en schip vallen door schotten in het
                                                                                       stelsel (de grensgevallen);
     4.   We werken vanuit een gezamenlijk gevoelde verantwoordelijkheid.
                                                                                    3. We voorkomen zorg of duurdere vormen van
     5.   We beginnen klein en leggen per thema jaarlijks een focus aan.               zorg door beter aan te sluiten bij de zorg- en
                                                                                       ondersteuningsbehoefte van inwoners/
     6.   We werken zo veel mogelijk data-gedreven, met zicht op effectiviteit en      verzekerden;
          een duidelijke businesscase.
                                                                                    4. We leren met en van elkaar, en doen nieuwe
     7.   We richten ons op structurele veranderingen die we structureel in beleid     inzichten op die ons helpen bij de inkoop van
          en/of inkoop verankeren.                                                     zorg.
     8.   We streven naar korte lijnen en leren van casuïstiek.
140
</pre>

====================================================================== Einde pagina 144 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 145 ======================================================================

<pre>          Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
 Verbeterwensen in de samenwerking                                                                            Monitoring
Eind 2022▹is …de samenwerking tussen VGZ en de gemeenten geëvalueerd. Hieruit blijkt dat er zowel ambtelijk
als bestuurlijk veel energie is voor de samenwerking, hetgeen geleid heeft tot succesvolle projecten in de
regio. Met een duidelijke visie op vraagstukken, is de regio vanuit een gezamenlijke samenwerkingsagenda
geslaagd in het realiseren van een breder draagvlak voor de samenwerking tussen gemeenten en
zorgverzekeraars.                                                                                             Wijze waarop de huidige
                                                                                                              monitoring plaatsvindt
De verbeterpunten richtten zich dan met name op sturingsvraagstukken. Omdat veel projecten zich in de
opstartfase bevinden brengt het logischerwijs vragen mee over de beoogde doelen en de rol- en taakverdeling   De huidige samenwerkings-
van betrokkenen. De energie en het succes op een thema of pilot hangt af van de inzet van individuen en het   agenda (2021 – 2023) kent
breder uitrollen van pilots is daarmee niet gemakkelijk. Het benutten van bestuurlijke betrokkenheid en het   overleggen op drie verschillende
eerder inzetten van bestuurlijke kracht om doorbraken te ‘forceren’ is daarmee een aandachtspunt die voor     niveaus. De monitoring van de
verbetering kan zorgen. De welbekende schottenproblematiek: de financiering van domeinoverstijgende           samenwerkingsagenda is belegd
samenwerking en de discussies die daaruit vloeien kosten energie bij betrokkenen. Aanbeveling was dan ook,    bij het bestuurlijk overleg.
de stelseldiscussie vooral te laten aan landelijke partijen en de mogelijkheden te verkennen die de regio wel
samen heeft, met als voorwaarde gezamenlijke commitment om te investeren in de samenwerkingsagenda.           De agenda is tot en met 2023. De
                                                                                                              monitoring vanaf 2024 wordt in
Met het IZA en het GALA en de ondersteuning die daarmee voor regio’s beschikbaar komen zijn deze              het regioplan uitgewerkt.
verbeterpunten in mei en juni 2023 opnieuw onder de loep genomen met samenwerkingspartners. Daaruit
zijn de volgende aanvullende aandachtspunten geformuleerd waarvoor in het regioplan aandacht gewenst
is:
• Actualiseren van de samenwerkingsagenda en governance zodat een bredere vertegenwoordiging van zorg
    en welzijnspartners nadrukkelijker onderdeel van de samenwerking wordt.
• Een sterke focus op de doelen van het IZA-GALA die gezamenlijk worden geformuleerd met een bredere
    vertegenwoordiging.
  141
</pre>

====================================================================== Einde pagina 145 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 146 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    D. Slotwoord
142
</pre>

====================================================================== Einde pagina 146 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 147 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Slotwoord
    Dit beeld is opgesteld op basis van beschikbare openbare data en input          Hierdoor ontbreekt informatie hierover in het regiobeeld. Voor een
    vanuit de regio. Op onderstaande onderdelen waren geen (bruikbare)              volledig zicht op de wachttijden in de regio, zal hier data voor beschikbaar
    gegevens beschikbaar voor de doorlooptijd van het onderzoeksproces. Onze        moeten worden gesteld door de regio in de regioplanfase.
    aanbevelingen voor het vervolg zijn:
                                                                                  ▹ Het aantal patiënten met eerstelijnsverblijf (ELV) is onbekend. Om een
    ▹ De beschikbare data met betrekking tot de wachttijden in de medisch           juiste prognose te kunnen maken van de zorgvraag en het zorgaanbod in
       specialistische zorg zijn verouderd en daarom niet opgenomen in huidig       de regio raden wij de regio aan om deze data te verzamelen en indien
       regiobeeld. Op dit moment loopt er een apart traject voor de uitvoering      nodig te gebruiken bij het opstellen van het regioplan.
       van de VWS-opdracht Toegankelijkheid van de MSZ en (regio)rapportages.
                                                                                  ▹ Voor de capaciteit van de eerstelijnsverpleging (ELV), wijkverpleging,
       Zodra gepubliceerd kan de regio dit betrekken in de verdere uitwerking
                                                                                    verzorgings- en verpleeghuizen (VVT) en de gehandicaptenzorg is enkel
       van de plannen.
                                                                                    data beschikbaar over de arbeidsmarktprognoses (hoofdstuk 6). Wegens
    ▹ Naar verwachting wordt in de zomer van 2023 de monitor voor de IZA-           het ontbreken van verdere data kan huidig regiobeeld geen inzicht geven
       doelgroepen gepubliceerd. In verband met de deadline voor het                in overige indicatoren voor de capaciteit van de zorg. Indien gewenst kan
       regiobeeld kon deze informatie niet worden verwerkt in huidige versie. Wij   de regio verdiepend onderzoek uitvoeren tijdens het opstellen van het
       raden de regio aan de monitor te gebruiken in de regioplanfase.              regioplan.
    ▹ Binnen de looptijd van het onderzoeksproces bleek het niet mogelijk om
       over geschikte data over wachttijden langdurige GGZ te beschikken.
143
</pre>

====================================================================== Einde pagina 147 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 148 ======================================================================

<pre>    Regiobeeld Noordoost Brabant 2023
    Totstandkoming en verantwoording
    Dit regiobeeld is ontwikkeld door een kernteam bestaande uit VGZ,         Bronnen: CBS (incl statline), Primos-prognose (ABF research), RIVM statline, GGD
    gemeenten, de GGD en een vertegenwoordiging van zorg- en                  gezondheidsmonitor, Vektis, Volksgezondheid Toekomst Verkenning (RIVM),
    welzijnspartners. Dit kernteam is hierbij ondersteund door onderzoeks- en Onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn, AZW statline,
    adviesbureau Andersson Elffers Felix. De inhoud van het regiobeeld is     Beroepenregistraties in de gezondheidszorg en “De arbeidsmarkt van de
    besproken in verschillende werkgroepen met een bredere                    Nederlandse huisartsenzorg in 2020” (Nivel), VGZ, ZorgkaartNederland,
    vertegenwoordiging van partners uit de regio.                             Zorginstituut Nederland, registraties CAK, NZa, Prognosemodel Zorg en Welzijn,
                                                                              geletterdheid in zicht (ROA), Uitstroomonderzoek zorg en welzijn (Transvorm) en
                                                                              GGD Hart voor Brabant en Gelderland-Zuid.
144
</pre>

====================================================================== Einde pagina 148 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 149 ======================================================================

<pre>Regioplan IZA
Noordoost-Brabant
         December 2023
                  c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 149 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 150 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave
                c
                       2. Regionale
       1. Inleiding
                         opgaven
  3. Randvoorwaarden 4. Werkagenda
                         A. Bijlage
      5. Monitoring                 Klik op het hoofdstuk waar
                     Verantwoording   u naartoe wil navigeren
                                                               c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 150 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 151 ======================================================================

<pre>                                                                       Terug naar de inhoudsopgave?
Leeswijzer                                                                     Klik dan hier
• Hoofdstuk 1 bevat een inleiding met de aanleiding van dit Regioplan
  en de leidende principes van de regionale samenwerking.
• In hoofdstuk 2 zijn de prioritaire opgaven voor Noordoost-Brabant
  uitgewerkt, waaronder een schets van de huidige situatie, de beoogde
  beweging, doelstellingen en waar volgens partijen kansen liggen om
  verder in te zetten op deze opgaven.
• Hoofdstuk 3 omschrijft enkele randvoorwaarden die relevant zijn om
  succesvol uitvoering te geven aan de beoogde beweging en de
  afspraken in de werkagenda.
• Hoofdstuk 4 bevat een werkagenda hoe de Regionale Coalitie in 2024
  op deze opgaven gaat inzetten.
• Hoofdstuk 5 gaat in op de monitoring van de voortgang op de
  opgaven.
• Bijlage A bevat een verantwoording en geeft een schets van de
  regionale samenwerking en het proces waarmee dit regioplan tot
  stand is gekomen.
                                                                                        c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 151 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 152 ======================================================================

<pre>1. Inleiding</pre>

====================================================================== Einde pagina 152 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 153 ======================================================================

<pre>1.1 Aanleiding
Afgelopen jaar en dit jaar zijn het integraal zorgakkoord (IZA) en het Gezond
en Actief Leven Akkoord (GALA) gesloten. Met het IZA buigen het kabinet en
de zorgsector zich gezamenlijk over de opgaven die er zijn in het zorgstelsel.
Het doel is de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te
houden. In het GALA zijn afspraken gemaakt tussen VWS, de Vereniging van
Nederlandse Gemeenten (VNG), Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en GGD
GHOR Nederland over gezondheid, preventie, sport en sociale basis inclusief
bijbehorende financiering. Ook geeft het GALA nadere uitwerking aan een
aantal afspraken in het IZA: gemeenten en verzekeraars stellen
domeinoverstijgende regiobeelden en regioplannen op inclusief de wijze hoe
hierop wordt samengewerkt.
Eind juni heeft de regio Noordoost-Brabant een regiobeeld vastgesteld die
als basis gebruikt is voor dit regioplan. Het regiobeeld is tot stand gekomen
in samenwerking met een kernteam bestaande uit VGZ, gemeenten, de GGD
en een vertegenwoordiging van zorg- en welzijnspartners.
Het regiobeeld geeft inzicht in:
•   Prognoses van en ontwikkelingen in de zorgbehoefte en andere relevante
    informatie over de bevolking van de regio; en
•   De capaciteit en prestaties van zorg, sociaal domein en ondersteuning in
    de regio.
In lijn met de afspraken die door branchepartijen zijn gemaakt in het
Integraal Zorgakkoord (IZA), is vervolgens gewerkt aan een regioplan. Hierin
wordt beschreven hoe de regionale zorg- en welzijnspartijen gezamenlijk de
prioritaire opgaven in de zorgkantoorregio Noordoost-Brabant
gecommitteerd gaan oppakken, met de ambitie om de kloof te dichten
tussen de toenemende zorgvraag en de niet toenemende zorgcapaciteit
(toegankelijkheid van zorg).
                                                                               c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 153 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 154 ======================================================================

<pre>                                                                               We gaan het maatschappelijke gesprek in de regio over
                                                                               zorg, welzijn en preventie aan; hoe willen we in de regio
1.2 Regionale samenwerking en                                                  Noordoost-Brabant ouder worden en hoe gaan we de
                                                                               toenemende zorgvraag opvangen tegen de achtergrond
        leidende principes                                                     van oplopende tekorten op de arbeidsmarkt en de
                                                                               toenemende druk op betaalbaarheid? Hoe brengen we de
                                                                               zorgvraag terug en maken we mantelzorgen gemakkelijker?
De Regionale Coalitie IZA Noordoost-Brabant bestaat uit een afvaardiging
                                                                               De benodigde cultuurverandering is, naast het regioplan,
van de regionale zorg- en welzijnsaanbieders, GGD, zorgverzekeraars,
                                                                               ook een verantwoordelijkheid van de Regionale Coalitie IZA
burgers/patiënten en gemeenten uit de regio Noordoost-Brabant. De
                                                                               Noordoost-Brabant.
Regionale Coalitie is het bestuurlijk gremium dat verantwoordelijk is voor het
tot stand brengen van het Regioplan Noordoost-Brabant, waartoe ook de
regionale werkagenda (hoofdstuk 4) behoort. In het proces om te komen tot
een gezamenlijk regioplan zijn de partijen leidende principes                  We tonen bestuurlijke moed om in het algemeen belang over
overeengekomen die richting geven aan de samenwerking van de coalitie.         de grenzen te kijken van ons eigen domein, onze eigen sector
                                                                               en onze eigen organisatie.
            We onderschrijven de ambitie in het IZA om de beweging te
                                                                               We vormen samen een leergemeenschap voor de regionale
            maken van zorg naar gezondheid en preventie. Het is onze
                                                                               opgaven op het gebied van Zorg en Welzijn. Onze
            taak om ervoor te zorgen dat het makkelijker is om gezond
                                                                               samenwerking is een groeimodel. We delen onze resultaten
            te leven. We werken hiervoor aan een gezamenlijke visie als
                                                                               op lokale en sub-regionale schaal en vormen een
            uitgangspunt voor ons Regioplan: hoe zorgen we met elkaar
                                                                               leergemeenschap op de schaal van de zorgkantoorregio
            voor elkaar?
                                                                               Noordoost-Brabant.
           We zijn open en transparant over onze belangen en wensen.
           En spreken elkaar aan als dat noodzakelijk/gewenst is.              We ontwikkelen mensgericht, samen met en vanuit het
                                                                               perspectief van burger/cliënt. Bij de uitvoering van alle
                                                                               projecten staat het belang van inwoners, cliënten en de
                                                                               mensen die in de toekomst zorg écht nodig hebben voorop.
           We erkennen de urgentie van de opgave voor ons en zijn
           ambitieus in de te zetten stappen.
                                                                                We beginnen niet vanaf 0. Er is al veel wat goed loopt en
                                                                                versterkt en verbreed kan worden. We waarderen hierbij de
           We dragen een gezamenlijke bestuurlijke
                                                                                stappen die in sub-regio’s zijn gezet en door de sectoren van
           verantwoordelijkheid om te zorgen dat de zorg in
                                                                                Zorg en Welzijn en in lokale gemeenten. We bouwen daarop
           Noordoost-Brabant toekomstbestendig wordt en niet door
                                                                                voort. Sub-regio’s krijgen een nadrukkelijke rol in het proces
           de bodem zakt, zodat mensen die écht zorg nodig hebben,
                                                                                om te komen tot het regioplan.
                                                                                                                         c
           deze ook daadwerkelijk krijgen, nu en in de toekomst.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 154 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 155 ======================================================================

<pre>2. Regionale
  opgaven
</pre>

====================================================================== Einde pagina 155 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 156 ======================================================================

<pre>                            c
Leeswijzer
In dit hoofdstuk zijn de prioritaire opgaven te lezen die in opdracht van de
                                                                                            De prioritaire opgaven zijn als volgt opgebouwd:
Regionale Coalitie zijn uitgewerkt. De belangrijkste knelpunten uit ons
regiobeeld leiden tot vier prioritaire opgaven waarover we afspraken hebben                 ‘Wat zien we?’ hierin lees je een beschrijving
gemaakt in Noordoost-Brabant. Daarnaast hebben we als regio twee                            van de opgave;
randvoorwaardelijke opgaven aangemerkt waarop we inzet willen plegen.
                                                                                            ‘Wat willen we bereiken?’ omschrijft de beweging die we in de
                                                                                            regio willen maken;
                                                                                            ‘Doelen’ hier lees je het regionale hoofddoel per opgave en
       Leeswijzer Regionale opgaven
                                                                                            onderliggende subdoelen;
       In de volgende paragrafen lees je de prioritaire opgaven van onze                    ‘Wat doen we al?’ is een kwalitatieve beschrijving van de wat er op
       regio. Deze zijn:                                                                    (sub)regionaal al gebeurt1 t.a.v. de opgave;
    ▪       Cultuurverandering;
    ▪       Veranderende zorgvraag;                                                         ‘Waar liggen kansen om nog meer impact te behalen?’ lees je op
    ▪       Verminderen van krapte op de arbeidsmarkt;                                      welke gebieden we nog kansen zien om meer impact te behalen
    ▪       Verbeteren van doorstroom in de zorgketen;                                      t.a.v. de opgaven;
    ▪       Gezondheidsverschillen;
    ▪       Meten en monitoren van impact.                                                  ‘Randvoorwaardelijk’ geeft de (landelijke) randvoorwaarden weer
                                                                                            die de regio nodig heeft om effectief te kunnen samenwerken en
                                                                                            impact te kunnen maken op de opgave;
                                                                                            ‘Regionale afspraken’ gaat in op wat is afgesproken over de
                                                                                            vertaling van de kansen voor aanvullende inzet tot een regionale
                                                                                            werkagenda.
                                                                             1. We merken op dat de inventarisaties een bonte mix van reguliere plannen en (ideeën of snelle
                                                                                                                                               c
                                                                             toetsen voor) impactvolle transformatieplannen IZA bevatten. Sommige plannen zijn al in
                                                                             uitvoering, andere plannen nog niet. ‘Wat doen we al?’ betekent dus niet dat alle plannen al in
                                                                             uitvoering zijn. Het geeft meer aan wat we nu belangrijk vinden in het licht van de prioritaire
                                                                             opgaven en de regionale ambitie (dichten kloof toenemende zorgvraag en afnemend zorgaanbod).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 156 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 157 ======================================================================

<pre>                                     Klik op het icoon om naar de
                                         juiste opgave te gaan
   Cultuurverandering      Veranderende zorgvraag                 Verminderen krapte op de
                                                                       arbeidsmarkt
    Verbeteren van de           Gezondheids-                       Meten en monitoren van
doorstroom in de zorgketen       verschillen                              impact
</pre>

====================================================================== Einde pagina 157 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 158 ======================================================================

<pre>                                              2.1.1 Wat zien we?
2.1 Randvoorwaardelijke opgave A:
    Cultuurverandering            De Nederlandse zorg staat onder druk. Mensen vertrouwen erop dat er zorg
                                  voor hen beschikbaar is, wanneer zij die nodig hebben. Juist deze
                                  toegankelijkheid is in het geding. We zien in de regio Noordoost-Brabant een
                                  grote kloof tussen zorgvraag en zorgaanbod. De zorgvraag neemt harder toe
                                  dan de zorgcapaciteit kan verwerken. Dit is vooral te zien in de ouderenzorg
                                  (wijkverpleging, thuiszorg en intramurale zorg), de huisartsenzorg, de
                                  jeugdzorg en de GGZ. Tegelijkertijd zien we een afnemend
                                  mantelzorgpotentieel en meer overbelaste mantelzorgers. Dit leidt tot een
                                  grotere druk op de formele zorg. De verwachting is dat dit probleem de
                                  komende jaren groter wordt. Ondanks de bekendheid van positieve
                                  gezondheid, is onze zorg meer gefocust op het inzetten van zorg en op
                                  ziekte dan centraal op de mens, op gezond gedrag en maatschappij.
                                  Verschillende landelijke rapporten benoemen de noodzaak van
                                  cultuurverandering voor de transitie die nodig is. Er is een verschuiving
                                  nodig in het denken over gezondheid en zorg, de verwachtingen van formele
                                  zorg en de manier waarop formele zorg wordt benaderd, geleverd en
                                  ervaren. Om het tij te keren zullen we op zoek moeten naar andere
                                  oplossingen. Bijvoorbeeld door de gezondheid meer centraal te stellen en de
                                  formele ondersteuning en zorg anders te organiseren. Formele en informele
                                  zorg kunnen zoveel beter hand in hand gaan dan dat dit vandaag de dag
                                  gebeurt. Burgerinitiatieven, informele zorg en andere wijkinitiatieven kunnen
                                  veel meer in zorg betekenen, dan nu het geval is. Hierover dient het
                                  maatschappelijke gesprek gevoerd te worden met de inwoners van onze
                                  regio.
                                  Dat gesprek zien wij als de basis voor de noodzakelijke cultuurverandering.
                                  In de regionale coalitie zijn de juiste partners betrokken om een
                                  cultuurverandering regionaal op gang te brengen. Partijen vanuit de zorg en
                                  het sociaal domein kunnen met inwoners de zorg anders gaan organiseren.
                                  Júist in Brabant zou ons dat moeten lukken. De solidariteit en het samen-
                                  zorgen met elkaar, wat vanzelfsprekend was in coronatijd, zit nog vers in het
                                  geheugen. We zien in Brabant nog steeds een sterke gemeenschapszin. Er
                                  zijn goede randvoorwaarden aanwezig, zoals sterke informele banden,
                                  bereidheid tot vrijwilligerswerk en hoge maatschappelijke betrokkenheid,
                                                                                        c
                                  waarbij mensen naar elkaar omkijken. We moeten juist díe kracht van
                                  Brabant omarmen en versterken in de noodzakelijke transitie.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 158 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 159 ======================================================================

<pre>            2.1.2 Wat willen we bereiken?                                       We willen de beweging naar een vitale, behulpzame samenleving versterken.
                                                                                Waarbij mensen in eerste instantie elkaar helpen en naar elkaar omkijken.
                                                                                Daarbij ondersteund als dat nodig is. Hier kan gedacht worden aan
De zorg van vroeger is niet meer de zorg van vandaag en zeker niet die van      laagdrempelige inlooppunten, zelfhulpgroepen, meer informele
morgen. De beste zorg is de zorg die niet gegeven hoeft te worden. Veel         ondersteuning en zorg, maar ook aan het stimuleren en faciliteren vanzelf
ondersteuningsvragen kunnen opgepakt worden door de samenleving.                gezond en actief leven. Deze verschuivingen vragen een diepgaande
Zodat de zorg voor diegene die écht professionele zorg nodig heeft, de zorg     verandering in denken en doen van inwoners, professionals, beleidsmakers
toegankelijk blijft.                                                            en bestuurders. Initiatieven die mensen zelf nemen willen we stimuleren,
                                                                                koesteren en faciliteren. Knelpunten die mensen nu ervaren bij het bieden
Maatschappelijk draagvlak en collectief eigenaarschap is onmisbaar om tot
                                                                                van mantelzorg en ondersteuning willen we oplossen. Daarvoor moet de
een transformatie in de zorg te komen. De verantwoordelijkheid voor zorg
                                                                                verbinding tussen de informele zorg en de professionele ondersteuning en
en ondersteuning moet met inwoners gedeeld gaan worden. Om dat te
                                                                                zorg in de wijk beter. Ze hebben elkaar keihard nodig. Het is alle hens aan
bereiken moeten zij aangemoedigd én gefaciliteerd worden om daar waar
                                                                                dek.
mogelijk elkaar te helpen. Dit denken vanuit gemeenschapszin en zorgen
voor elkaar moet normaal worden. Deze boodschap hoort dan op de
scholen al afgegeven worden. Landelijk, maar ook in de regio Noordoost-
Brabant, is er een maatschappelijk gesprek nodig over hoe we met elkaar,            Wat betekent dat voor de mensen?
ook op het niveau van de individuele inwoner/cliënt, de stijgende druk op           Zo mogen we van jonge ouderen vragen zich voor te
Zorg en Welzijn het hoofd kunnen bieden. En welke rol inwoners zelf daarin          bereiden op gezond oud worden. Bijvoorbeeld door
kunnen spelen – door gezond te leven, naar elkaar om te kijken en door              de woning tijdig aan te passen, of zo mogelijk tijdig
bewust om te gaan met zorggebruik.                                                  te verhuizen, om gezond en actief te leven en te
                                                                                    investeren in een stevig sociaal netwerk. Dit geldt
Keuzes over zorg maken we zoveel mogelijk in samenspraak met de                     ook voor andere groepen, bijvoorbeeld voor mensen
samenleving. Om de mens centraal te stellen, is het nodig te weten wat hij          met een psychische kwetsbaarheid. We willen dat
belangrijk vindt. Het is van belang dat hij zelf input geeft, goed begrijpt wat     inwoners van Noordoost-Brabant anders naar
er aan de hand is, weet wat hij kan verwachten en wat hij zelf kan doen.            ondersteuning en zorg gaan kijken. Meer zelf en
Door gezondheid te benaderen vanuit het gedachtegoed van positieve                  met elkaar doen en nog beter gefaciliteerd.
gezondheid, wordt de mens actief betrokken. Dan kan iedereen meer                   Zodat formele zorg alleen ingezet wordt
eigenaarschap voelen over hun eigen gezondheid en over vaardigheden om              wanneer dat echt nodig is.
daar zelf iets aan te doen. Daarnaast wordt eerst het netwerk van mensen
aangesproken, voordat er naar professionele zorg gekeken wordt.
                                                                                                                                     c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 159 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 160 ======================================================================

<pre>Wat betekent dat voor zorgverleners?
Dit betekent ook voor de zorgverleners, dat we ons richten op passende
zorg, en samen met patiënten vooruitkijken, bijvoorbeeld door met hen in
gesprek te gaan in het kader van Advance Care Planning. Het moet normaal
worden dat professionals zorgtaken goed aansluiten op en ook kunnen
worden uitbesteed aan het informele netwerk van patiënten. Zodat
professionals en naasten weten, wat mensen wél én niet meer aan zorg
willen en kunnen ontvangen Zo kan de formele en informele zorg goed
worden ingericht op de wensen en behoeften van de inwoners die zorg
nodig hebben.
Werken en mantelzorgen gaat nog lang niet overal goed samen. Dit vraagt
ook iets van werkgevers: want de zorg is een zorg van ons allemaal. We
kunnen dit deels regionaal oplossen en gaan hier het gesprek over aan met
werkgevers en werknemers. Tegelijkertijd hebben we hiervoor ook de
landelijke overheid nodig, als systeemverantwoordelijke om te ontschotten
binnen wet- en regelgeving.
Wat betekent dat voor de organisaties?
We vragen de landelijke overheid om het voortouw te nemen bij de
organisatie van het maatschappelijk debat om deze cultuurverandering tot
stand te brengen. We gaan daarom in gesprek met de landelijke
kwartiermaker IZA. In de regio Noordoost-Brabant nemen we zelf initiatief
door dialogen te organiseren in alle twaalf gemeenten. Maar iedere
verandering begint bij jezelf. Daarom pakken we als deelnemende partijen
de handschoen op om deze beweging in gang te zetten of te versnellen. Dat
doen we door in onze eigen organisaties het gesprek te voeren met elkaar
en concrete afspraken te maken over zaken waar we mee stoppen of die we
anders gaan doen. Niet door los te laten, maar door ombuiging: denk aan de
beweging van de-medicalisering, passende zorg, de administratieve druk,
etc. Gelijktijdig bouwen we aan de informele steunstructuren zodat er in de
wijken en buurten vangnetten zijn op deze ombuigingen.
                                                                            c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 160 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 161 ======================================================================

<pre>             2.1.3 Doelen
     Hoofddoelstelling                                                            •      Faciliteren werkgevers het bieden van mantelzorg en is
     In 2027 is er een beweging op gang gebracht die leidt tot een                       gezondheid onderwerp van gesprek op de werkvloer en ook in het
     zorgzame samenleving die lichte hulp en ondersteuningsvragen                        onderwijs2;
     oppakt, zodat professionele hulp en zorg beschikbaar is voor                 •      Worden sociale- en gezondheidsleerprogramma’s die jeugdigen
     inwoners die deze nodig hebben.                                                     helpen zich tot behulpzame en vitale mensen te ontwikkelen
                                                                                         aangeboden op alle scholen.
We beogen een cultuurverandering bij inwoners, organisaties en bij             Organisaties van werkgevers en werknemers en onderwijsinstellingen
professionals. Cultuurverandering realiseer je niet in 1 of 2 jaar. Dat vraagt moeten hierbij nog worden betrokken. Zij maken op dit moment geen deel
een lange adem. We kiezen daarom voor inhoudelijke en procesmatige             uit van de Regionale coalitie IZA.
doelen.
                                                                                  Daarvoor is van belang dat:
                                                                                  •      Professionals één gezamenlijke visie hebben op zorgcultuur met
 Op inhoud zijn er de volgende doelen voor eind 2027:                                    daarin opgenomen:
 •       Eind 2027 (einde IZA) is er een beweging op gang gebracht waarbij                   •     Wat de rol van informele zorg is en hoe deze ondersteund
         informele zorg vanzelfsprekend onderdeel is van                                           wordt.
         ondersteuning/hulpstructuren en zorg;                                               •     Welke zorg wel en niet door professionals geleverd wordt.
 •       Ervaren mensen de toegevoegde waarde van het naar elkaar                            •     Hoe informele en professionele zorg ondersteund wordt
         omkijken en elkaar helpen;                                                                en hand in hand gaat bij de gewenste cultuurverandering.
 •       Bestaan er digitale en fysieke ‘gezondheidshuizen’ waar mensen           •      Landelijke campagnes worden vertaald naar de regio en
         met al hun vragen over gezondheid terecht kunnen, voor zichzelf,                organisaties hulpmiddelen hebben om zelf verantwoordelijkheid
         maar ook voor de ondersteuning en hulp aan anderen. Net als                     te nemen in de beoogde cultuurverandering;
         consultatiebureaus laagdrempelig voor iedereen en voor alle              •      Succesvolle (lokale) initiatieven die bijdragen aan deze
         leeftijden.                                                                     cultuurverandering in beeld zijn, zodat deze kunnen worden
 •       Wordt er gebiedsgericht (denkend vanuit de wijk) en                             gedeeld en breder uitgezet;
         waardegedreven (denkend vanuit de mens) gewerkt;                         •      Burgerplatfora en inwoners worden betrokken bij de transformatie
 •       Is de ingezette beweging waarbij de mens centraal staat uitgebreid              van de zorg.
         naar de hele regio;                                                      •      Aansluiting met relevante netwerken en partijen buiten de
 •       Wordt het gedachtegoed van positieve gezondheid breed                           bestaande coalitie, zoals provincie, rijk en werkgeversorganisaties
         gedragen en kennen de inwoners het concept met bijbehorende                     gerealiseerd is. Het Brabants netwerk Wonen, Zorg en Welzijn is
         handelingsvaardigheden;                                                         hier een voorbeeld van.
 •       Gaan we uit van wat de mens zelf kan en wil (en indien nodig             •      In gemeenten maatschappelijke gesprekken worden gevoerd over
         ondersteunen we hem daarbij);                                                   gezondheid, aangehaakt bij lopende thema’s, zoals het WOZO.
                                                                                                                                             c
                                                                               2. Organisaties van werkgevers en werknemers en onderwijsinstellingen moeten hierbij nog
                                                                               worden betrokken. Zij maken op dit moment geen deel uit van de Regionale coalitie IZA.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 161 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 162 ======================================================================

<pre>              2.1.4 Wat doen we al?
Een inventarisatie langs de zorg- en welzijnsorganisaties in drie sub-regio’s
laat voor wat betreft initiatieven die effect hebben op de
randvoorwaardelijke opgave Cultuurverandering een aantal voorbeelden
zien, zoals Burgerberaad, Advance Care Planning (ACP), Samen Beslissen, en
diverse bewustwordingscampagnes.
We starten niet vanuit 0. Zoals gezegd heeft Brabant sterke sociale
structuren. Veel mensen hebben een rol als mantelzorger, of doen
vrijwilligerswerk. Er zijn voldoende aanknopingspunten om mensen bij
elkaar te brengen en deze beweging met elkaar te versterken.
Cultuurverandering vraagt immers om een lange adem.
Daarnaast zijn er al veel initiatieven gericht op cultuurverandering in onze
regio. Zo zijn er sub-regionale bewegingen gaande gericht op zinnige en
passende zorg. Voorbeelden van lopende initiatieven zijn:
    •   Campagne “Wij zijn zelf het medicijn”
    •   Trainingen positieve gezondheid
    •   Voorzorgcirkels
    •   Mantelzorgtrainingen
    •   Steunouder initiatieven
    •   Burgerberaden
    •   Samenbeslissen/GIZ methodisch werken
                                                                              c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 162 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 163 ======================================================================

<pre>                  2.1.5 Waar liggen kansen om nog meer impact                                                              2.1.7 Regionale afspraken
                  te behalen?
                                                                                                                 De Regionale Coalitie gaat het volgende doen om in te zetten op de
                                                                                                                 verschillende kansen:
          We leggen de lat hoog en we hebben grote ambities. Dat moet
          ook wel als we met elkaar de transitie moeten maken die we                                             •  Afstemming over de werkagenda van de Regionale Coalitie met de
          beogen. Dat vraagt dus om goed met elkaar na te gaan wat we                                               drie sub-regio’s.
          al doen, wat we kunnen versterken en waar we met elkaar dus                                            •  Vertaling van de aangekondigde landelijke campagne naar de regio
          verder op kunnen inzetten, zoals:                                                                         Brabant-Noord;
       •    Opschalen van initiatieven die bijdragen aan de doelstellingen,                                      •  Aansluiting op de provinciale gezondheidsdoelen;
            daar in de regio, waar dit nog niet gebeurt;                                                         •  Voeren van het maatschappelijke gesprek vanuit de drie sub-regio's
       •    Initiatieven richting werkgevers, met het oog op behoud van                                             en door de partners in de drie sub-regio's; hiermee dus aansluiten op
            mantelzorgpotentieel;                                                                                   wat er lokaal in gemeenten en/of wijken nodig is.
       •    Verbinding met de (zorg)opleidingen;                                                                 •  Herkenbaarheid van eenzelfde boodschap in de verschillende (lokale)
       •    Dialogen in de twaalf gemeenten, bv in verbinding met het                                               campagnes.
            proces inwoner- en cliëntparticipatie, zoals reeds ingezet door
            ZorgBelang Brabant|Zeeland;
       •    In gesprekken/campagne doorlopend aandacht besteden aan
                                                                                                               In de volgende paragrafen van dit plan beschrijven we de prioritaire
            het eigenaarschap van gedachtegoed van positieve
                                                                                                               opgaven. De Regionale Coalitie ziet een sterk verband tussen de beoogde
            gezondheid bij inwoners zelf, alsmede zelfregie.
                                                                                                               cultuurverandering en de realisatie van deze prioritaire opgaven. Ze zijn
                                                                                                               onlosmakelijk met elkaar verbonden. Voor mensen, zorgverleners en
                                                                                                               organisaties is het wenkend perspectief; een zorgzame en gezonde
                                                                                                               samenleving, van belang om de beweging die we maken van zorg naar
                  2.1.6 Randvoorwaardelijk                                                                     gezondheid te begrijpen en samen met ons vorm te geven. Alleen in nauwe
Om dat in de volle breedte en vanuit de gezamenlijkheid te doen is het van                                     verbinding met elkaar zijn de prioritaire opgaven een waardevolle stap
belang dat we:                                                                                                 voorwaarts op weg naar een gezonder Brabant.
•     Een gedeelde visie hebben en houden op de beoogde zorgcultuur;
•     Langdurige commitment aangaan voor het uitdragen van deze visie door
      coalitiepartners;
•     Maatschappelijk draagvlak creëren voor keuzes die we maken in de zorg.
2. Organisaties van werkgevers en werknemers en onderwijsinstellingen moeten hierbij nog worden betrokken. Zij
                                                                                                                                                                   c
maken op dit moment geen deel uit van de Regionale coalitie IZA.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 163 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 164 ======================================================================

<pre>2.2 Prioritaire opgave 1:              2.2.1 Wat zien we?
    Veranderende zorgvraag We zien dat de zorgvraag rondom ouderen en mensen met een stapeling
                           van problemen toeneemt én verandert. Meer mensen worden oud en
                           mensen worden ouder. Noordoost-Brabant telt relatief veel inwoners van 45
                           jaar en ouder. De grijze druk (het aantal 65-plussers ten opzichte van het
                           aantal inwoners tussen 19 en 65 jaar) stijgt in Noordoost-Brabant harder dan
                           in Nederland. Het ouder worden gaat gepaard met chronische ziektes en
                           aandoeningen, zoals COPD, artrose en (vooral) dementie. Als gevolg hiervan
                           wordt de vraag naar ondersteuning de komende jaren complexer. Meerdere
                           domeinen en sectoren zijn betrokken.
                           Meer mensen hebben te maken met een stapeling van problemen. Denk aan
                           psychosociale en psychiatrische problematiek, verslaving, licht verstandelijke
                           beperking, eenzaamheid, armoede, schulden, gebrekkige huisvesting et
                           cetera. Deze groep wordt meer zichtbaar in de huidige woon-, energie- en
                           koopkrachtcrisis. Het gaat om individuen én gezinnen. Vaak is er sprake van
                           concentratie in bepaalde buurten. Soms gaat dit de draagkracht van een
                           buurt te boven. De vraag naar ondersteuning en zorg vanuit deze groep
                           wordt complexer. Meerdere domeinen en sectoren zijn betrokken. Het SCP
                           meldde in oktober 2021 dat maar liefst 27% van de Nederlanders kampt met
                           een stapeling van problemen.
                           De zorgvraag verandert ook door een verandering in de maatschappelijke
                           opinie over zorg. We willen dat ouderen (mits verantwoord) zo lang mogelijk
                           prettig thuis blijven wonen met passende ondersteuning en zorg. We willen
                           dat mensen met een psychische kwetsbaarheid of een verslaving met
                           passende ondersteuning en zorg weer prettig thuis kunnen wonen.
                                                                               c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 164 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 165 ======================================================================

<pre>.           2.2.2 Wat willen we bereiken?
                                                                                Zo willen we bereiken dat:
Naast het ontwikkelen van kansrijke nieuwe initiatieven wordt zoveel            •   Inwoners/burgers lichte zorg- en ondersteuningsvragen van ouderen
mogelijk aangesloten bij lopende trajecten en initiatieven, die ingezet zijn om     en mensen met een stapeling van problemen meer zelf gaan
onderstaande doelstellingen te bereiken. Die worden, indien succesvol               opvangen.
gebleken op basis van kwantitatieve data, voortgezet en/of geïntensiveerd.      •   Ouderen en mensen met een stapeling van problemen in hun directe
Het is nodig dat de samenleving lichte zorg- en ondersteuningsvragen van            nabijheid terecht kunnen voor lichte zorg- en ondersteuningsvragen.
ouderen en mensen met een stapeling van problemen meer zelf gaat                •   De bestaande zorg- en ondersteuningscapaciteit voor ouderen en
opvangen. We streven naar een zorgzame samenleving waarin mensen nog                mensen met een stapeling van problemen efficiënter en effectiever
meer dan nu al het geval is omzien naar elkaar. Dit vraagt van ons een              kan worden ingezet.
stimulerende en faciliterende rol.                                              •   Samen met de patiënt (en eventuele naasten) bepaald wordt welke
                                                                                    doelen van zorg en behandeling passen bij de waarden en
We willen de zorg en ondersteuning voor mensen met een complexe                     opvattingen van de patiënt en zijn of haar gezondheidssituatie.
domeinoverstijgende zorg- en ondersteuningsvraag verbeteren. We willen
nog meer impact maken bij ouderen en mensen met een stapeling van
problemen. Complexe domeinoverstijgende zorg gaat bijvoorbeeld over
                                                                                              2.2.3 Doelen
ondersteuning en zorg voor mensen met psychische klachten. Dit vraagt om
betere samenwerking tussen het sociaal domein, huisartsenzorg en de GGZ,
en in verbinding met wijkverpleging, ziekenhuizen en UMC’s, waardoor
mensen eerder passende ondersteuning en zorg kunnen ontvangen. Door                 Hoofddoelstellingen
de zorg en ondersteuning meer te organiseren in (gebiedsgebonden)                 ▪      We gaan de groeiende zorgvraag beheersen/ opvangen zodat
domeinoverstijgende netwerken van informele en formele zorg en                           we in 2040 de zorg kunnen leveren die nodig is.
ondersteuning verwachten we de bestaande zorg- en                                 ▪      We gaan de groeiende zorgvraag beheersen/ opvangen zodat
ondersteuningscapaciteit efficiënter en effectiever te kunnen inzetten. In de            we in 2027 de zorg kunnen leveren die nodig is.
netwerken maken we de beweging van zorg naar gezondheid en preventie.
Het accent komt minder te liggen op de individuele, maar meer op de
collectieve benadering. We streven naar een zorgzame samenleving waarin
het individu gezonder, actiever en gelukkiger is.
                                                                                Gezondheidsdoelen
We willen bij de zorg en ondersteuning van ouderen en mensen met een            •      In 2040 woont 90% van het aantal ouderen in Noordoost-Brabant
stapeling van problemen nog meer gebruik maken van digitalisering,                     langer prettig zelfstandig thuis.
zorgtechnologie/domotica. Alle ouderen en patiënten met een ernstige            •      In 2040 is het aantal ouderen in Noordoost-Brabant dat zorg
chronische aandoening hebben met hun behandelend arts wensen, doelen                   vraagt met 40% verminderd ten opzichte van 2024.
en voorkeuren voor zorg in acute situaties (verergering van ziekte) en
                                                                                •      In 2040 is het aantal mensen dat ondanks een stapeling van
eventueel rond het levenseinde besproken en vastgelegd (advance care
planning). Dit proces loopt vooruit op het moment dat een patiënt in een               problemen in Noordoost-Brabant zelfstandig thuis kan blijven
acute situatie keuzes zou moeten maken en/of in de situatie waarin hij/zijzelf
verminderd in staat is om beslissingen te nemen.
                                                                                                                                  c
                                                                                       wonen met 20% gestegen ten opzichte van 2024.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 165 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 166 ======================================================================

<pre>Systeemdoelen
•    Zorgzame samenleving:
       •   In 2027 is het aantal burgerinitiatieven op het
           gebied van zorg en ondersteuning gestegen met
           50% ten opzichte van 2024.
•    Domeinoverstijgend samenwerken in de wijk (de juiste zorg
     en ondersteuning op de juiste plek):
       •   In 2027 is het aantal wijken in Noordoost-Brabant
           waarin informele en formele organisaties op het
           gebied van zorg en ondersteuning
           domeinoverstijgend samenwerken rondom
           ouderen gestegen verdubbeld ten opzichte van
           2024.
       •   In 2027 is het aantal wijken in Noordoost-Brabant
           waarin informele en formele organisaties op het
           gebied van zorg en ondersteuning
           domeinoverstijgend samenwerken rondom
           mensen met een stapeling van problemen
           verdubbeld ten opzichte van 2024.
•    Advance care planning:
       •   In 2027 is voor 80% van de ouderen en patiënten
           met een ernstige chronische aandoening beleid
           vastgesteld, te beginnen met de doelgroepen
           hartfalen (klasse 3-4) en COPD (klasse 3-4).
•    Ketenaanpakken:
       •   In 2025 zijn de ketenaanpakken Valpreventie en
           Welzijn op recept in alle 12 gemeenten
           geïmplementeerd.
       •   In 2024 zijn regionale afspraken gemaakt over de
           inkoop van ketenaanpakken welzijn op recept en
           valpreventie.
                                                               c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 166 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 167 ======================================================================

<pre>        2.2.4 Wat doen we al                                                    2.2.5 Waar liggen kansen om nog meer impact
                                                                                te behalen?
                                                                        • We kunnen nog veel meer inzetten op het stimuleren en faciliteren
• Er zijn op beperkte schaal initiatieven om de zorgzame samenleving te
                                                                          van de zorgzame samenleving.
  stimuleren en te faciliteren.
                                                                        • We kunnen nog veel meer inzetten op het domeinoverstijgend
• Domeinoverstijgend samenwerken in de wijk van informele en
                                                                          samenwerken in de wijk van informele en formele partijen op het
  formele partijen rondom ouderen en mensen met een stapeling van
                                                                          gebied van Zorg en Welzijn rondom ouderen en mensen met een
  problemen volgens de principes van passende zorg staat nog in de
                                                                          stapeling van problemen volgens de principes van passende zorg.
  kinderschoenen.
                                                                          We kunnen leren van good practices in Land van Cuijk, Oss en 's-
• In sommige gemeenten werken VVT-instellingen, welzijnsinstellingen
                                                                          Hertogenbosch.
  en gemeenten bijvoorbeeld al samen aan een sociale benadering van
                                                                        • We kunnen nog meer impact maken door de ketenaanpakken
  dementie.
                                                                          Valpreventie en Welzijn op Recept in alle twaalf gemeenten in
• In sommige gemeenten zetten de GGZ, de huisartsenzorg,
                                                                          Noordoost-Brabant te implementeren.
  welzijnsinstellingen en gemeenten stappen op weg naar mentale
                                                                        • We kunnen nog meer inzetten op het versterken van de
  gezondheidscentra of –netwerken. Laagdrempelige inlooppunten
                                                                          infrastructuur voor regionale preventie.
  voor mensen met een psychische kwetsbaarheid (herstel- of
                                                                        • We kunnen nog meer inzetten op laagdrempelige steunpunten voor
  zelfregiecentra) zijn in sommige gemeenten te vinden, in andere nog
                                                                          mensen met een psychische kwetsbaarheid (zelfregiecentra of
  niet.
                                                                          herstelacademies).
• Gemeenten en zorgverzekeraar VGZ zijn gestart met de
                                                                        • We kunnen nog meer inzetten op mentale gezondheidscentra of -
  implementatie van de ketenaanpak Valpreventie ouderen en Welzijn
                                                                          netwerken (met verkennend gesprek als instrument).
  op Recept in enkele gemeenten.
                                                                        • We kunnen nog veel meer doen met advance care planning.
• Ziekenhuizen en huisartsen werken al op beperkte schaal met
                                                                        • We kunnen aansluiting zoeken bij het Kwaliteitskompas LZ daar
  advance care planning.
                                                                          waar van toepassing.
                                                                                                                        c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 167 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 168 ======================================================================

<pre>Om van elkaar te leren zijn regionale, sub-regionale en lokale lerende
netwerken nodig. We realiseren ons dat bij mensen met een stapeling van
problemen het sociale netwerk eveneens overbelast is en soms zelfs is
afgehaakt. Dit vraagt om het opnieuw opbouwen ervan voordat het een
actieve rol kan spelen in het leven van de persoon met een stapeling van
problemen. De al beproefde ‘Eigen Kracht Methode’ kan daarbij behulpzaam
zijn. We realiseren ons ook dat er sprake is van terughoudendheid en
schroom bij medewerkers om het netwerk van een persoon met een
stapeling van problemen actief in te schakelen; men wil het netwerk niet
overvragen. De door MEE ontwikkelde training ‘De kunst van het vragen
stellen’ is een instrument dat daarbij ondersteunend kan zijn.
Het stijgende aantal ouderen en mensen met een stapeling van problemen,
vraagt om nog betere samenwerking rondom de client. Deze samenwerking
komt de cliënt ten goede, en ook de aanbieders, die de juiste zorg en
ondersteuning op het juiste moment aanbieden (bv.: Lvb-cliënt met
gedragsproblematiek én (digitale) verslaving). We hebben de zorg voor
ouderen en mensen met een stapeling van problemen tot nu toe vooral
georganiseerd in ketens. Ketenzorg past als er een goede samenwerking is
tussen zorgaanbieders. Bij een complexe zorg- en welzijnsvraag waarbij om
en over verschillende domeinen en financieringsschotten heen gewerkt
moet worden, kan (gebiedsgerichte) domeinoverstijgende netwerkzorg, mits
bewezen effectief, een beter alternatief zijn.
             2.2.6 Regionale afspraken
Bovengenoemde kansen maken, samen met de genoemde kansen bij de
andere opgaven, onderdeel uit van de werkagenda. Dit onderdeel wordt in
Q1 2024 nader uitgewerkt. Voor de bijkomende generieke afspraken van de
werkagenda, zie Hoofdstuk 4.
                                                                          c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 168 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 169 ======================================================================

<pre>2.3 Prioritaire opgave 2:                2.3.1 Wat zien we?
    Verminderen krapte op de Momenteel is er al sprake van een personeelstekort in de sectoren Zorg en
    arbeidsmarkt             Welzijn in Noordoost-Brabant. Dit tekort zal in de komende jaren alleen
                             maar toenemen, waardoor de druk op de zorg verder groeit. Door de
                             vergrijzing neemt de vraag naar zorg en ondersteuning toe, terwijl het aantal
                             werkende zorgprofessionals niet in gelijke mate toeneemt mede omdat
                             relatief veel professionals de komende jaren met pensioen gaan. Dit
                             betekent dat de zorg die inwoners de afgelopen decennia gewend waren
                             niet meer geleverd kan worden: zorg is nu reeds schaars en deze schaarste
                             groeit.
                              Vergrijzing en de resulterende schaarste qua zorgcapaciteit is een landelijke
                             opgave; in de regio Noordoost-Brabant is de stijging van het aantal ouderen
                             echter groter dan landelijk gemiddeld het geval is. Tevens daalt het
                             potentieel van inzetbare inwoners van 20-64 jaar in onze regio harder dan
                             landelijk gemiddeld (zgn. ‘dubbele vergrijzing’). Dit maakt het knelpunt van
                             de krapte op de arbeidsmarkt, en de opgave hoe om te gaan met de
                             schaarse zorgcapaciteit, in Noordoost-Brabant extra urgent. De verwachting
                             voor de regio is dat de personeelstekorten in zorg- en welzijnsorganisaties
                             de komende jaren verder stijgen en dat dit beeld doorzet in de periode tot
                             2040.
                             Het regiobeeld geeft weer dat personeelstekorten worden verwacht in
                             vrijwel elke branche van Zorg en Welzijn in Noordoost-Brabant en zullen
                             leiden tot een verhoogde druk op het beschikbare zorgaanbod. Daarnaast
                             zal deze druk in een aantal sectoren extra stijgen door een veranderende
                             zorgvraag (opgave 1). Zo worden de grootste personeelstekorten (in absolute
                             zin) verwacht in de VVT-sector: de verpleeg- en verzorgingshuizen en
                             thuiszorg. In relatieve zin zijn de verwachte tekorten het grootst in de
                             jeugdzorg, bij huisartsen en in gezondheidscentra.
                                                                                   c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 169 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 170 ======================================================================

<pre>.            2.3.2 Wat willen we bereiken?                                                        2.3.3 Doelen
Om de druk op de zorg te verlichten kijken we voornamelijk hoe we                       Hoofddoelstellingen
gezamenlijk met zorg- en welzijnspartijen de schaarse zorgcapaciteit beter          •     We gaan op een andere manier (samen)werken, zodat in 2040
kunnen verdelen. Dit vraagt onder andere om het stimuleren van de keuze                   het personeelstekort van 5700 arbeidsplaatsen voor 100% is
voor een baan in de zorg en het sociaal domein, het anders inzetten van                   opgelost3.
zorg- en welzijnsprofessionals, het versterken en faciliteren van informele         • We gaan op een andere (samen)manier werken, zodat in 2027
zorg en ondersteuning, het verhogen van zelfmanagement en zelfregie van                   het huidige personeelstekort van niet verder is gestegen dan het
onze inwoners, de inzet van digitale middelen en het beheersen van de                     huidige tekort van 2.000 arbeidsplaatsen4.
zorgvraag.
Belangrijk hierbij is dat we het maatschappelijk debat voeren zodat inwoners    Op peil houden zorg- en welzijnspersoneel
anders leren denken over de zorg. Er moet een zorgzame samenleving              Het regiobeeld laat zien dat er een uitstroom van zorgmedewerkers te
komen waarin inwoners naar elkaar omkijken en elkaar ondersteunen.              verwachten is in de komende 10 jaar ten gevolge van het bereiken van de
Professionele zorg is niet (meer) op wens afroepbaar maar slechts               pensioengerechtigde leeftijd. Tevens is de prognose dat – naast de zorg -
beschikbaar indien zij noodzakelijk is. Tegelijkertijd wordt er regionaal       krapte op de arbeidsmarkt in meerdere sectoren in ons land zal toenemen.
ingezet op het (blijven) binden van zorg- en welzijnsprofessionals aan de       Om het aantal zorg- en welzijnsmedewerkers op peil te houden zal daarom
regio. Daarnaast wordt de mogelijkheid van de inzet van zij-instromers          extra inspanning nodig zijn voor het stimuleren en werven van nieuw zorg-
onderzocht en is er aandacht voor opleidingen, stages, etc., in het bijzonder   en welzijnspersoneel.
in sectoren waar de tekorten het grootst zijn en stijgen.
                                                                                •    In 2040 zijn er voldoende medewerkers om iedere inwoner met een
                                                                                     zorgvraag noodzakelijke zorg te bieden.
  Zo willen wij bereiken dat:
                                                                                Verminderen van de behoefte aan zorgpersoneel over alle sectoren
  •  De instroom van mensen die kiezen voor een baan in de zorg- of             Zorgvraag en zorgaanbod moeten idealiter naadloos op elkaar aansluiten.
     welzijnssector niet afneemt                                                De zorgvraag lijkt – door vergrijzing en toename van het aantal mensen met
  •  Meer zorg- en welzijnsmedewerkers kiezen voor uitbreiding van hun parttime complexe problematiek - autonoom te groeien maar is wel degelijk
     inzetbaarheid                                                              beïnvloedbaar. Dit willen we bereiken door het verhogen van de zelfregie
  •  Minder zorg- en welzijnsmedewerkers uitstromen                             van patiënten en burgers en door het inzetten van digitalisering en
  •  Meer inwoners zorg- en ondersteunende taken op zich kunnen en willen       technologische innovaties. Hierbij is het van belang dat het discours over
     nemen                                                                      “wat is zorg” en “wat is recht op zorg” met burgers gevoerd wordt, met als
  •  Inwoners over een hogere mate van zelfredzaamheid beschikken               leidend principe “zorg is geen luxe, zorg is een noodzaak”.
                                                                                3. Dit cijfer betreft een voorspelling op de lange termijn zoals opgenomen in het Regiobeeld. Er zijn
                                                                                over dit aantal meerdere berekeningen in omloop die enigszins van elkaar afwijken.
                                                                                4. Bij het oplossen/ niet verder laten stijgen van het tekort aan arbeidsplaatsen richten we ons zowel op
                                                                                                                                                        c
                                                                                de aanbodkant als de vraagkant. We zetten in op een brede mix van maatregelen, zoals de werving
                                                                                van nieuwe medewerkers, het behoud van bestaande medewerkers, een vermindering van de
                                                                                zorgvraag, de substitutie van zorg en een andere organisatie van zorg.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 170 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 171 ======================================================================

<pre>    •   In 2040 is de vraag naar medische zorg bij mensen met
        psychosociale problematiek verminderd (t.o.v. 2023) ten gevolge
        van adequate maatschappelijke aandacht in de wijk.
    •   In 2040 maakt 80% van de inwoners voor zijn/haar vraag naar
        zorg of ondersteuning gebruik van één of meer digitale of
        technologische toepassingen (zoals EHealth, anonieme hulplijnen
        of digitale/hybride vormen van ondersteuning).
    •   We verlagen de druk op zorgpersoneel door het anders
        organiseren van zorg. We doen dit door herverdeling binnen de
        keten of door het anders verdelen c.q. spreiden van zorg.
Behoud en benutten van het potentieel aan mantelzorgers en
vrijwilligers
In het regiobeeld wordt in 2040 een halvering van het mantelzorgpotentieel
ten opzichte van de huidige situatie verwacht. Met de pensionering van een
grote groep burgers – waaronder zorg- en welzijnsmedewerkers – in de
komende 10 jaar verwachten wij echter een toename van de
beschikbaarheid aan vrijwilligers. Door deze groep aan te spreken en de
juiste ondersteuning te bieden kunnen zij een betekenisvolle rol bij zorg- en
hulpvragen spelen.
   •   Mantelzorgers krijgen optimale ondersteuning zodat zij minder vaak
       overbelast raken. Op deze manier benutten we het potentieel van de
       informele zorg vanuit de gemeenschap.
   •   Daarnaast moet er besef en bereidheid bij zorgmedewerkers ontstaan om
       ‘zorg bieden’ los te laten en ‘informele zorg’ toe te laten in het zorgpad van
       de patiënt/cliënt.
                                                                                      c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 171 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 172 ======================================================================

<pre>            2.3.4 Wat doen we al                                                        2.3.5 Waar liggen kansen om nog meer impact
                                                                                        te behalen?
De knelpunten, zoals vastgelegd in het Regioplan Noordoost-Brabant 2023,
worden in onze regio reeds langere tijd ervaren in vrijwel alle sectoren.
Diverse zorg- en welzijnsaanbieders hebben in de afgelopen tijd de handen         Opschalen en leren van elkaar
uit de mouwen gestoken en diverse initiatieven genomen om aan de                  Er is sprake van een enorm5 aantal initiatieven in onze regio om
klooftussen stijgende zorgvraag en niet toenemend zorgaanbod tegemoet te          de krapte op de arbeidsmarkt aan te pakken. Het is van groot
komen.                                                                            belang dat we in de hele regio leren van deze initiatieven en bij
                                                                                  succes ook kunnen gaan opschalen zodat projecten elkaar
                                                                                  versterken en de uiteindelijke impact wordt vergroot.
  Een inventarisatie langs de zorg- en welzijnsorganisaties in drie sub-        • Er moet coördinatie plaatsvinden tussen de zorg- en
  regio’s (met als samenwerkingsplatforms Zorgzaam ’s-Hertogenbosch                welzijnsorganisaties binnen de sub-regio’s, hiervoor dragen de
                                                                                   sub-regio's ieder afzonderlijk verantwoordelijkheid.
  e.o., Samen in Gezondheid en Mooi Maasvallei) laat voor wat betreft de
                                                                                • We willen voor de centrale coördinatie samenwerken met
  opgave “verminderen van de krapte op de arbeidsmarkt” een veelvoud
                                                                                   Transvorm, dat uitgebreide expertise op het terrein van de
  aan initiatieven zien die, met wisselende impact, aangrijpen op de               arbeidsmarkt in de zorg- en welzijnssector in onze regio heeft.
  volgende oplossingen:
  •  Behoud en werven van zorg- en welzijnsmedewerkers, o.a. door het
     creëren van passende banen, aandacht voor duurzame inzetbaarheid,
     het opleiden van zij-instromers en het verruimen van stage-                   Werven en behoud zorg- en welzijnsmedewerkers
     mogelijkheden.                                                                De verwachte impact van de huidige initiatieven op het gebied
  •  Daarnaast zijn er veel initiatieven waarbij de inzet van zorg- en             van werving en behoud van zorgpersoneel is laag tot middel te
     welzijnsmedewerkers geoptimaliseerd wordt, o.a. door efficiëntere             classificeren. Niet iedere sector lijkt hier aandacht voor te
     indeling, betere samenwerking, maar ook door het stoppen met zorg             hebben terwijl het noodzakelijk is dat iedere zorgaanbieder
                                                                                   hiermee actief aan de gang gaat. Om tegemoet te komen aan de
     die niet meer noodzakelijk is en overgenomen kan worden door
                                                                                   stijgende vraag naar ondersteuning in het sociaal domein zijn –
     slimme technologie of digitalisering. Daarbij wordt vooral het
                                                                                   mede gezien de huidige tekorten - ook hier extra acties nodig.
     zelfmanagement van onze inwoners vergroot.                                  • Wervingscampagnes voor personeel willen we in
  •  Tenslotte zijn veel initiatieven gericht op het aanspreken en                  samenwerking en gecoördineerd opzetten. Wij zullen daarbij
     ondersteunen van mantelzorgers en vrijwilligers en het stimuleren              ondersteuning van Transvorm, opleidingsinstituten en andere
     van inwonersinitiatieven. Deze initiatieven vinden vooral plaats in de         instellingen met expertise op de arbeidsmarkt vragen.
                                                                                 • In 2024 willen we een verkenning naar tools voor duurzaam
     wijk, waar burgers elkaar kennen en naar elkaar omkijken (zorgzame
                                                                                    werkgeverschap bij zorg- en welzijnsinstellingen uitzetten.
     samenleving). Waar liggen kansen om nog meer impact te behalen?
                                                                            5. Momenteel meer dan 50
                                                                                                                                    c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 172 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 173 ======================================================================

<pre>   Inzetten op digitalisering en Artificial Intelligence
•   We kunnen meer inzetten op digitalisering. Door digitalisering
    kan betere communicatie tussen zorgmedewerkers bereikt
    worden zodat diagnostiek, behandeling en begeleiding beter
    worden. Door betere onderlinge samenwerking bewerkstelligen
    we op deze wijze efficiëntere inzet van medewerkers. Inzet van
    AI bij triage van zorgvraag kan ondersteunen bij de beslissing of
    zorg nodig is of dat zelfhulp volstaat. AI kan bovendien snel
    naar het juiste zorgaanbod geleiden.
• Onderzoeken in hoeverre de inzet van AI wenselijk is om aan de
    arbeidsmarktkrapte het hoofd te bieden.
   Het anders organiseren van zorg
   Door herverdeling binnen de keten of door het anders verdelen
   c.q. spreiden van zorg organiseren we dat de druk op
   zorgpersoneel wordt verlaagd.
• We gaan het gesprek over herverdelingsvraagstukken met elkaar
    aan. Dit in relatie tot Meer Tijd Voor De Patiënt (MTVDP), digitale
    zorgpaden, enz.
  Monitoring op afstand
  Door grootschalige inzet van monitoring van patiënten op afstand
  in de schaarse arbeidskrachten op de chronische zorg slimmer
  inzetten.
                                                                        c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 173 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 174 ======================================================================

<pre>            2.3.6 Randvoorwaardelijk
.
  Regionale randvoorwaarden
  •  Overeenstemming en onderlinge afspraken tussen zorgaanbieders
     over de grenzen van de zorg: wat doen we niet.
  •  Organisatie van debat met burgers over thema “zorg is geen luxe,
     zorg is een noodzaak”; daarbij zo mogelijk aansluiten op of aanjagen
     van landelijke initiatieven hiertoe.
  •  Het opzetten van een centrale kennisbank ten behoeve van
     uitwisseling projecten, plannen, ervaringen.
  •  Het opzetten van een data-centrum (i.c.m. kennisbank) ten behoeve
     van monitoring van projectresultaten en data-uitwisseling.
  •  Openstaan voor het gesprek over herverdeling binnen de keten (om
     bijvoorbeeld de verschuiving van zorg- richting welzijnsmedewerkers
     mogelijk te maken) en de concentratie en spreiding van zorg
            2.3.7 Regionale afspraken
Bovengenoemde kansen maken, samen met de genoemde kansen bij de
andere opgaven, onderdeel uit van de werkagenda. Dit onderdeel van de
werkagenda wordt in Q1 nader uitgewerkt. Voor de bijkomende generieke
afspraken van de werkagenda, zie Hoofdstuk 4.
                                                                          c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 174 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 175 ======================================================================

<pre>2.4 Prioritaire opgave 3:                     2.4.1 Wat zien we?
    Verbeteren van de doorstroom In het Regiobeeld Noordoost-Brabant 2023 wordt geconstateerd dat op
    in de zorgketen              meerdere domeinen sprake is van problemen met de doorstroom in de
                                 zorgketen. De meest opvallende problemen doen zich voor bij:
                                 •   De wachttijden voor vervolgzorg in de thuiszorg, tijdelijk verblijf of WLZ-
                                     opname, nemen toe waardoor bedden in de ziekenhuizen te lang bezet
                                     blijven zonder dat er sprake is van een medische noodzaak. Dit betreft
                                     met name stijging van de wachttijd voor bedden in de verpleeghuissector
                                     (nu reeds wachten ruim 1000 per 100.000 inwoners op een opname voor
                                     verpleging en verzorging via de WLZ; dit is in onze regio hoger dan
                                     landelijk gemiddeld; bron NZa) en stijging van de wachttijden voor
                                     thuiszorg (in 2040 stijging van 52.8% verwacht t.o.v. 2023; bron NZa). Dit
                                     wordt mede veroorzaakt door het toenemend aantal inwoners met één
                                     of meerdere aandoeningen zoals dementie, artrose, hart- en vaatziekten
                                     en CVA, dat in Noordoost-Brabant sterker stijgt dan landelijk gemiddeld.
                                     Mede hierdoor wordt een toename van de acute zorgvragen gezien (HAP,
                                     SEH, RAV), het aantal bezoeken aan de SEH stijgt in onze regio harder dan
                                     elders.
                                 •   De wachttijden voor GGZ-zorg stijgen sinds 2021 in de regio Noordoost-
                                     Brabant conform de stijging die landelijk gemiddeld gezien wordt. De
                                     gemiddelde wachttijd voor de GGZ-zorg bedraagt nu 18 weken en
                                     overtreedt daarmee de zogenaamde “Treeknorm”, die maximaal 14
                                     weken bedraagt. Patiënten wordt daardoor langer hulp onthouden dan
                                     voor hun aandoening noodzakelijk is, hetgeen vaak leidt tot progressie
                                     van de klachten met meer (kans op) crisissituaties met hogere zorgkosten
                                     en toegenomen druk op de eerstelijns.
                                                                                      c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 175 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 176 ======================================================================

<pre>.           2.4.2 Wat willen we bereiken?                                          gesprek met opstart van hieruit voortvloeiende maatregelen. Om de druk
                                                                                  op de zorgketen te verlagen willen we de mogelijkheden van respijtzorg voor
                                                                                  ouderen of mensen met GGZ-problematiek beter benutten en verder
Naast het ontwikkelen van kansrijke nieuwe initiatieven wordt zoveel
                                                                                  verkennen.
mogelijk aangesloten bij lopende trajecten en initiatieven, die ingezet zijn om
onderstaande doelstellingen te bereiken. Die worden, indien succesvol
gebleken op basis van kwantitatieve data, voortgezet en/of geïntensiveerd.          Zo willen we bereiken dat:
                                                                                    •   Een ziekenhuisverblijf met 20% wordt verkort.
Daarnaast worden binnen de sub-regionale samenwerkingsverbanden                     •   Alle zorgvragen 'Just in Time’ worden opgepakt en dus niet meer 'Just
nieuwe, domeinoverstijgende plannen ontwikkeld en uitgevoerd. Hierin is                 in case'.
het gezamenlijk streven: de juiste zorg op de juiste plek voor iedere patiënt       •   Wachttijden voor specialistische zorg, GGZ-zorg en VVT-opnames
in de regio. Hiervoor hebben we elkaar nodig. Vertrouwen tussen                         binnen de Treeknorm worden opgepakt.
behandelteam, ketenpartners en transferverpleegkundigen is essentieel.              •   Zorg thuis onderdeel wordt van multidisciplinaire teams, denk aan
Stagnatie in de ene schakel zorgt voor stagnatie in de voorliggende schakel.            teams vanuit het formele en informele netwerk, de mantel en vanuit
Voor een succesvolle (uit)plaatsing is het van belang dat de                            welzijn en zorg en onmiddellijk ingezet kan worden als dat nodig is.
verantwoordelijkheid niet bij één persoon of orgaan ligt, maar bij de gehele            Tijdige en goede aanhaking met Wmo dient geborgd te zijn, zodat
keten. Door gezamenlijke verantwoordelijkheid te nemen en niet te wijzen                bijvoorbeeld aanpassing huis doorgevoerd kan worden.
naar een andere zorgverlener komt de patiënt weer centraal te staan.                •   Acute zorg6 in alle gevallen beschikbaar is indien aan de orde.
Proactieve zorgplanning kan stagnatie voorkomen of beperken. De
implementatie van het Regionaal Coördinatie Punt in de VVT draagt naar
verwachting bij aan een betere doorstroming in de keten. Daarnaast is een
tijdige ontslagplanning van belang, hierdoor wordt onnodige verlenging van
ziekenhuisopnames voorkomen.
Voor de wachttijden in de GGZ geldt dat het verbeteren van
bestaanszekerheid en huisvesting verwijzingen naar de GGZ aan de voorkant
kunnen voorkómen. Daarnaast zal goede samenwerking in de wijk tussen
huisartsen – sociaal domein – GGZ (mentale gezondheidscentra of -netwerk)
tot betere geleiding van de GGZ-verwijzingen leiden. Centrale coördinatie
met inzicht in actueel aanbod van de samenwerkende GGZ-instellingen moet
hierbij ingericht worden. GGZ-instellingen gaan werken volgens de
beginselen van netwerkpsychiatrie met inzet van ervaringsdeskundigen
waarbij binnen twee weken sprake is van een herstel-ondersteunend                                                                                c
                                                                                6. Met betrekking tot de acute zorg verwijzen we naar het ROAZ-plan Brabant.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 176 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 177 ======================================================================

<pre>          2.4.3 Doelen
   Hoofddoelstellingen
•   In 2040 liggen in Noordoost-Brabant de wachttijden voor de
    GGZ, ouderenzorg en medisch specialistische zorg onder de
    Treek-norm respectievelijk wachttijd norm.
• In 2027 zijn de wachttijden in de GGZ, ouderenzorg en medisch
    specialistische zorg gedaald zodat ze voldoen aan de Treeknorm
    c.q. wachttijdnormen als minimale eis; voor specifieke
    doelgroepen GGZ die nu al aan de Treeknorm voldoen is de
    wachttijd voor de start van behandeling 5 weken, zoals gesteld
    in het IZA.
  Subdoelen
  •   Burgers liggen vanaf 2025 niet langer in het ziekenhuis dan
      medisch noodzakelijk is. Een juiste registratie vanaf 2024 is
      hiervoor een belangrijke randvoorwaarde. Verkeerde bed cijfers
      Wlz MSZ zijn beschikbaar bij het zorgkantoor en worden
      gemonitord.
  •   De wachttijden voor de geestelijke gezondheidszorg en
      intramurale ouderenzorg dalen tussen 2024 en 2027 tot onder
      de TREEK-norm dan wel de huidige bijbehorende wachttijd
      norm als minimale eis; voor specifieke doelgroepen GGZ dit nu
      al aan de TREEK-norm voldoen is de wachttijd voor de start van
      de behandeling 5 weken, zoals gesteld in het IZA.
  •   De instroom aan de voorkant van de ziekenhuizen wordt
      aantoonbaar verlaagd per 2024. Partijen onderzoeken in
      hoeverre ze kunnen voortbouwen op de hiervoor al bestaande
      initiatieven (o.a. Ruwaard, Blikveld365) en hebben hier medio
      2024 meer duidelijkheid over.
                                                                     c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 177 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 178 ======================================================================

<pre>              2.4.4 Wat doen we al
                                                                                 • De GGZ en het Sociaal Domein hebben recent een netwerk ‘GGZ en
Het oplopen van de wachttijden in de thuiszorg, eerstelijns verblijf (ELV), GRZ    Sociaal Domein’ ingericht waarin alle relevante partijen zijn betrokken
en/of WLZ-opname zijn voor zorgaanbieders in de regio al enkele jaren              en initiatieven gezamenlijk worden opgepakt. Binnen dit netwerk is
voelbaar. Dit heeft de laatste jaren tot verschillende initiatieven geleid om de   vorm en inhoud gegeven aan de invulling van de ‘GGZ-wijzer'. Om de
doorstroom in de keten te verbeteren en te zorgen dat mensen niet onnodig          instroom in de GGZ te beperken wordt er ook gewerkt aan een EPA-
lang in het ziekenhuis verblijven. De inventarisatie naar lopende en nieuwe        inloopcentrum en een KOPP/KOPF preventieproject.
initiatieven laat zien dat er verschillende initiatieven zijn opgepakt. De       • JBZ en JBH werken samen in het Jeroen Bosch Monitoringcentrum.
initiatieven kunnen worden onderverdeeld in drie thema’s waar ze zich op           Inmiddels worden daar ruim meer dan 2000 burgers actief in
richten: 1. het uniformeren van zorgcommunicatie, 2. het inrichten van één         verschillende programma's begeleid. Zo krijgen burgers met
centrale coördinatie van alle verwijzingen (VVT, GGZ) en 3. het bevorderen en      chronische ziekten of voor of na een operatie vanuit hun eigen huis
faciliteren van het zelfstandig wonen en zorg thuis.                               ondersteuning bij hun gezondheid. Het gaat daarbij om
                                                                                   ondersteuning op verschillende vlakken, zoals lichamelijk, mentaal en
                                                                                   sociaal. Dit gebeurt met hulp van technologie, maar ook door direct
  •    In de regio is een RSO (Regionale Samenwerkingsorganisatie) in              contact met verpleegkundigen en doktersassistenten.
       oprichting. Dit RSO is ontstaan uit de regionale behoefte aan een           Thuismonitoring leidt tot minder bezoeken aan de dokter, minder
       neutrale partner die de digitale samenwerking en                            ziekenhuisopnames en kortere ligduur in het ziekenhuis.
       gegevensuitwisseling tussen de ziekenhuizen, VVT, huisartsen en           • Ziekenhuizen zijn daarnaast ook bezig met initiatieven om ziekenhuis
       apotheken op inhoud aan kan jagen. Meer uniformiteit in                     zorg naar zorg aan huis te verplaatsten (JZOJP) door mensen thuis te
       gegevensuitwisseling kan bijdragen aan een betere doorstroom in de          faciliteren, de kennis en expertise bij de 1e lijns-zorgprofessionals te
       keten.                                                                      vergroten en te werken aan de zelfredzaamheid van burgers en
  •    Ook wordt er in de regio al geruime tijd gewerkt aan de inrichting van      mantelzorgen.
       één Regionaal Coördinatie Punt (RCP, voorheen RAC). Eén centraal
       coördinatiepunt voor alle verwijzingen/transfers in de regio. Eén
       centraal telefoonnummer waar zorgprofessionals naar toe kunnen
       bellen en waar een overzicht is van alle beschikbare bedden in de
       regio en gericht doorverwezen kan worden. Vooralsnog is dit nu
       alleen geïmplementeerd voor de ELV/Crisis/GRZ-bedden in de regio.
       De ambitie is om dit uit te breiden naar alle beschikbare bedden in de
       regio
                                                                                                                                     c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 178 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 179 ======================================================================

<pre>•       2.4.5 Waar liggen kansen om nog meer impact
        te behalen?
  Uitgaande van het kwalitatief beeld van de huidige initiatieven
  zien we nog de volgende kansen om meer impact te maken:
  •  Thuismonitoring biedt behalve voor huisartsen en
     ziekenhuizen ook kansen voor de thuiszorg.
  •  Het Regionale Samenwerkingsorganisatie (RSO) inzetten
     voor de hele regio Noordoost-Brabant voor meer
     uniformiteit in de gegevensuitwisseling.
  •  De uitrol van het Regionaal Coördinatie Punt (RCP)
     verbreden en versnellen (alle bedden dus ook o.a. palliatief,
     GGZ, reguliere WLZ en IBS).
  •  Mogelijkheden verkennen van nieuwe vormen van
     respijtzorg voor ouderen en mensen met complexe
     problemen om mantelzorgers te ontlasten. En meer
     aandacht voor Respijtzorg.
  •  Domein overstijgende samenwerking (welzijn, huisartsen,
     ziekenhuizen, VVT) intensiveren door goede afspraken te
     maken over wel/niet insturen van patiënten naar het
     ziekenhuis en het organiseren van een centrale regie en
     aansturing over beschikbare bedden voor vervolgzorg.
  •  Prehabilitatie om daarmee de doorstroom in het ziekenhuis
     te versnellen. Wat thuis kan thuis doen.
  •  Zelfredzaam maken van mensen zodat ze met minder zorg
     naar huis kunnen (ziekenhuis en wijkverpleging).
  •  Alle professionals scholen in de ‘Samenwerkwijze’ (of
     vergelijkbare methodiek), en het voeren van het juiste
     gesprek en de inwoners hier ook actief in betrekken.
  •  Onderzoeken welke zorgpaden geschikt zijn voor digitale
     en/of hybride zorg.
  •  Mentaal gezondheidscentrum en verkennend (integraal)
     gesprek om instroom GGZ te verminderen.
                                                                   c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 179 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 180 ======================================================================

<pre>            2.4.6 Randvoorwaardelijk
  Randvoorwaardelijk is hiervoor het volgende nodig:
  •  Brede digitaliseringsinitiatieven (zoals thuismonitoring, beeldbellen).
  •  Meer eigenaarschap bij burgers voor eigen gezondheid.
  •  Regie vanuit de leidende partijen (deelnemers bestuurlijke coalities) in
     de regio.
  •  Juiste registratie (o.a. verkeerde bed problematiek).
  •  Voldoende beschikbare geschikte woningen en een goede
.
     infrastructuur
            2.4.7 Regionale afspraken
Bovengenoemde kansen maken, samen met de genoemde kansen bij de
andere opgaven, onderdeel uit van de werkagenda. Dit onderdeel van de
werkagenda wordt in Q1 nader uitgewerkt. Voor de bijkomende generieke
afspraken van de werkagenda, zie Hoofdstuk 4.
                                                                              c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 180 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 181 ======================================================================

<pre>                                       2.5.1 Wat zien we?
2.5 Prioritaire opgave 4:
    Gezondheidsverschillen We worden steeds ouder en blijven langer gezond. In veel gemeenten in
                           Noordoost-Brabant is de leefstijl van inwoners gezonder dan landelijk het
                           geval is. Onder de gezondheidsrisico’s (weinig bewegen, roken, verslaving,
                           overgewicht etc.) valt in deze regio vooral het relatief hoge alcoholgebruik
                           op. We zien verder grote verschillen in gezondheid: het is aangetoond dat
                           mensen met een laag opleidingsniveau, weinig inkomen of een
                           migratieachtergrond (lage SES) vaker een minder goede lichamelijke en
                           psychische gezondheid hebben. Ook hun levensverwachting ligt lager;
                           gemiddeld 7 jaar korter en 15 jaar in minder goed ervaren gezondheid. Bijna
                           21% (tegenover 9%) leidt bovendien aan chronische stress, angst of
                           depressie. Stress vergroot de kans op ziekte en chronische aandoeningen,
                           zoals hart- en vaatziekten, diabetes en COPD. Stress heeft ook invloed op
                           gedrag en het denkvermogen van mensen. Het zorgt voor onzekerheid,
                           schaamte, minder geloof in eigen kunnen en minder regie. Ongezondheid en
                           ziekte hebben weer effect op armoede en het vermogen om te participeren
                           en zelfredzaam te zijn. Omgekeerd leidt een gebrek aan participatie tot een
                           slechtere gezondheid. Zo ontstaat een vicieuze cirkel.
                           De impact van gezondheidsverschillen op de samenleving is groot. Mensen
                           met gezondheidsproblemen doen logischerwijs een groter beroep op zorg
                           en ondersteuning. Een achterstand in gezondheid leidt in de toekomst tot
                           een hogere zorgvraag en hogere zorgkosten. (De profielen met een lage SES
                           hebben aanzienlijk hogere maatschappelijke kosten dan de groep met een
                           hoge SES. Dit scheelt gemiddeld tussen de € 9.000 en € 16.000 per jaar, zegt
                           een onderzoek.)
                           De populatie met een lage maatschappelijke positie is ongeveer 29% van de
                           Nederlandse bevolking. Het regiobeeld Noordoost-Brabant zegt dat de regio
                           wat lager dan het Nederlands gemiddelde scoort op determinanten migratie,
                           moeite met rondkomen, schuldsanering en eenzaamheid. Laaggeletterdheid
                           en de ervaren gezondheid en regie die mensen op hun leven ervaren, liggen
                           op of iets hoger dan het landelijk gemiddelde. Echter, in absolute getallen
                           gaat het in onze regio zeker om 170.000 mensen. Tegelijk sluit bij deze
                           groepen de zorg, preventie en ondersteuning vaak onvoldoende aan.
                                                                                 c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 181 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 182 ======================================================================

<pre>.           2.5.2 Wat willen we bereiken?
De aanpak van het probleem De aanpak van het probleem                              Zo willen we bereiken dat:
gezondheidsverschillen is complex en veelzijdig. We verwachten dat de
verbinding tussen het medische en het sociaal domein volop kansen biedt
                                                                                   •   Gezondheidsverschillen verkleinen. We sluiten aan bij de doelstelling
voor het verkleinen van de verschillen. Sturen, meten en monitoren van het
                                                                                       van de provincie Noord-Brabant en het rijk: In 2030 heeft elke
effect van interventies gericht op bijv. preventie is echter lastig. Wat we
weten is dat het helpt om te werken aan een combinatie van gerichte                    Brabander er drie gezonde levensjaren bij. In 2040 zijn de
interventies in onderwijs, inkomen, woonomgeving en leefomgeving, die                  gezondheidsverschillen tussen de laagste en hoogste sociaal -
kansengelijkheid vergroot en stressfactoren doet afnemen. Bijvoorbeeld de              economische groepen met 30% afgenomen.
inzet van welzijnswerk en woonconsulenten, het werken aan                          •   De zorg voor kwetsbare groepen (minder taalvaardig en/of minder
bestaanszekerheid het vinden van zinvolle dag-invulling, het vergroten van
                                                                                       digitaal) toegankelijk blijft.
mogelijkheden tot participatie, financiële onafhankelijkheid,
                                                                                   •   Het percentage chronisch zieken, het alcoholgebruik en de verslaving
schuldhulpverlening, werken aan (digitale) geletterdheid en de vaardigheden
die nodig zijn om informatie te kunnen gebruiken en begrijpen. De beste                daalt. Mensen meer regie op eigen gezondheid krijgen/nemen.
aanpak is integraal, op de behoefte van mensen aangepast en neemt ook de
context mee. Dat betekent o.a.: begrijpelijke taal gebruiken, eenvoudige
procedures ontwerpen die zijn gebaseerd op vertrouwen, makkelijk
bereikbaar en aanspreekbaar zijn, de goede vragen stellen, oplossingen
durven bieden die niet standaard zijn. En de kennis van                                      2.5.3 Doelen
ervaringsdeskundigen gebruiken. Anders komen brede preventie- en
ondersteuningsinitiatieven vooral ten goede aan hen die het minder nodig
hebben.
De aanpak van gezondheidsverschillen vraagt naast onze inzet in de regio              Hoofddoelstellingen
ook van de landelijke overheid het nodige in de komende jaren. Daarom              •    In 2040 zijn de gezondheidsverschillen tussen de laagste en
zullen we de komende periode als bestuurders van de zorg- en                            hoogste sociaaleconomische groepen in Noordoost-Brabant
welzijnssectoren de verantwoordelijkheid nemen om aandacht te vragen en                 substantieel afgenomen.
oplossingen te bepleiten en bevechten richting het openbaar bestuur.               • In 2027 is de op dit moment stijgende lijn in
                                                                                        gezondheidsverschillen tussen de laagste en hoogste
                                                                                        sociaaleconomische groepen in Noordoost-Brabant gekeerd in
                                                                                        dalende lijn7.
                                                                                                                                              c
                                                                            7. Bij het terugdringen van gezondheidsverschillen richten we ons op de verbetering van de
                                                                            gezondheid onder groepen met een lage SES.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 182 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 183 ======================================================================

<pre>Gezondheidsdoelen
• In 2030 heeft elke inwoner er drie gezonde levensjaren bij.
• Mensen ervaren in 2040 meer regie over hun eigen
  gezondheid en de levensdomeinen die daar invloed op
  hebben (inkomen, leefomgeving, e.d.), afgezet tegen metingen
  uit 2020-2023.
• De doelen van Kansrijke Start, de aanpak overgewicht en
  obesitas voor kinderen en de Gecombineerde
  leefstijlinterventie (GLI) voor volwassenen worden door de
  partijen in de regio behaald:
        •    Meer kwetsbare ouders goed voorbereid met hun
             zwangerschap starten.
        •    Voorkomen van ongeplande en onbedoelde
             zwangerschappen.
        •    Betere signalering van problemen (ook niet-medische)
             bij (aanstaande) kwetsbare gezinnen.
        •    Meer aanstaande kwetsbare ouders eerder de juiste
             hulp krijgen.
        •    Meer kwetsbare ouders toegerust zijn voor het
             ouderschap en de opvoeding.
        •    Minder baby’s en jonge kinderen uit huis of onder
             toezicht worden geplaatst.
        •    Daling van het percentage volwassenen met
             overgewicht of obesitas.
        •    Daling van het percentage kinderen met overgewicht.
                                                                  c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 183 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 184 ======================================================================

<pre>                                                                             Toch zijn er ook veel tegenwerkende krachten waar we mee te maken
  Systeemdoelen                                                              hebben. De snel digitaliserende wereld en de vele verleidingen/beperkingen
  •  Integrale ondersteuning kwetsbare inwoners; zorg toegankelijk           van de markt maken het voor een grote groep mensen lastig om regie te
     maken voor kwetsbare groepen. Door afspraken over een integrale         houden op hun gezondheid.
     aanpak en vereenvoudiging van de ondersteuning, procedures en
                                                                             Specifiek voor Kansrijke Start is in de (sub-) regio al een bestaande structuur
     protocollen.
                                                                             en aanpak: de GIZ, ‘Nu Niet Zwanger, de POP-poli, de Samenwerkwijze, de 1e
  •  Steviger gezamenlijk inzetten op brede preventie en positieve
                                                                             1000 dagen gezonde voeding en de coördinatie van GGD HvB.
     gezondheid.
  •  Stevige lobby richting de landelijke overheid voor het terugdringen
     van inkomensonzekerheid en -verschillen t.b.v. gezondheid,
     zorgkosten en toegankelijkheid van zorg.                                             2.5.5 Waar liggen kansen om nog meer impact
  •  We maken regionale afspraken over inkoop ketenaanpakken aanpak
                                                                                          te behalen?
     overgewicht en obesitas kinderen, Gecombineerde leefstijlinterventie
     (GLI) volwassenen, en kansrijke start.
  •  Minimaal aanbod bij gemeenten aan opvoedondersteuning,
                                                                                •   Het vergroten van de bestaanszekerheid reduceert stress, en
     schulddienstverlening, sport en beweegaanbod etc.                              vergroot daarmee de kansen op gezondheid.
                                                                                •   Inzetten van ervaringsdeskundigen is noodzakelijk voor het
                                                                                    effectiever maken van de interventies en het aanbod.
                                                                                •   Er is veel kennis bij Pharos en HAN (lectoraat Fair Health) dat de
            2.5.4 Wat doen we al                                                    Regionale Coalitie kan adviseren.
                                                                                •   Meer mensen digitaal vaardig maken. Bij het ontwerpen en
Elke organisatie heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en focus als het gaat        inrichten van nieuwe (digitale) processen/werkwijzen rekening
om gezondheidsverschillen en kansengelijkheid. Dit zijn uiteenlopende               houden met minder digitaal vaardigen.
interventies. Van compenserende, adviserende tot preventieve maatregelen.
Denk aan de onderdelen uit GALA en de bijzondere bijstand door de
gemeente, heldere communicatie door de verzekeraar, positieve gezondheid
in personeelsbeleid door werkgevers, taalmaatjes in het onderwijs,
brievenbrigade in de buurthuizen et cetera. Ook hebben organisaties
afgesproken hun zorg en ondersteuning in netwerken en ketens te
organiseren om zo meer impact te behalen. Denk aan dementie,
valpreventie, diabetes, obesitas, CVA, COPD, Parkinson, NAH, Welzijn op
recept en FACT.
                                                                                                                                    c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 184 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 185 ======================================================================

<pre>           2.5.6 Randvoorwaardelijk
   Regionale randvoorwaarden
   •  Kennis bij organisaties en professionals van wat nodig is en wat
      wel/niet werkt.
           2.5.7 Regionale afspraken
Bovengenoemde kansen maken, samen met de genoemde kansen bij de
andere opgaven, maken onderdeel uit van de werkagenda. Dit onderdeel
wordt in Q1 2024 nader uitgewerkt. Voor de bijkomende generieke
afspraken van de werkagenda, zie Hoofdstuk 4.
                                                                       c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 185 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 186 ======================================================================

<pre>2.6 Randvoorwaardelijke opgave B:             2.6.1 Wat zien we?
    Meten en monitoren van        Door, waar mogelijk, met behulp van data gericht te meten en te monitoren,
    impact                        kunnen we de impact van interventies op de prioritaire opgaven inzichtelijk
                                  maken. Onder data verstaan we in de eerste plaats cijfers. We bedoelen
                                  hiermee niet patiëntgegevens en de digitale uitwisseling daarvan, maar data
                                  die de beoogde effectiviteit van interventies in Zorg en Welzijn zichtbaar
                                  maken. Kwantitatief waar het kan, kwalitatief als kwantitatief niet kan (tellen
                                  en vertellen). We gebruiken de data als input voor de evaluatie van
                                  interventies.
                                  Als partijen in Zorg en Welzijn hebben we de plicht om verantwoordelijk om
                                  te gaan met de middelen die ons zijn toevertrouwd. Dit houdt in, dat we ook
                                  transparant moeten zijn over de effecten van onze interventies, en hier
                                  kritisch naar moeten kijken. Data-gedreven werken is hiertoe een middel.
                                  Daarbij komt dat data-gedreven werken van belang is voor het
                                  monitoringsproces, dat onderdeel uitmaakt van ons regioplan. Immers,
                                  zonder data kunnen we niet monitoren. Monitoring vereist namelijk dat we
                                  werken op basis van feiten.
                                  Uitgangspunt is dat die interventies die, onderbouwd met data, een positief
                                  effect hebben op de prioritaire opgaven uit het regioplan en uiteindelijk op
                                  onze ambitie om de kloof te dichten tussen de toenemende zorgvraag en de
                                  niet toenemende zorgcapaciteit, in aanmerking komen voor continuering.
                                  We zien dat het bij sommige interventies lastiger is om data-gedreven te
                                  werken dan bij anderen. Waar mogelijk zoeken we naar wegen voor
                                  ondersteuning hierbij. We maken zoveel mogelijk gebruik van wat er in de
                                  sub-regio's al gebeurt op het gebied van data-gedreven werken. En we
                                  kiezen ervoor om tijd te nemen, zodat we ons de overgang naar data-
                                  gedreven werken eigen kunnen maken. Daar waar het niet mogelijk is om
                                  met kwantitatieve data te werken, of waar de kostenbatenanalyse om met
                                  data te werken negatief uitvalt, kiezen we voor kwalitatieve data.
                                                                                       c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 186 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 187 ======================================================================

<pre>.           2.6.2 Wat willen we bereiken?
We willen onze afspraken en onze inzet op de regionale opgaven op een
                                c
objectieve en transparante wijze monitoren. Zodat we de zorg in Noordoost-
Brabant toegankelijk houden, betaalbaar en kwalitatief goed.
  Naast monitoring en bijsturen, kan het meten en monitoren van
aantoonbare impact van interventies ook worden ingezet als communicatief
instrument in de beoogde cultuurverandering
(randvoorwaardelijke opgave A).
Allereerst maken we in de werkagenda resultaatafspraken en afspraken over
de monitoring op basis van indicatoren. Daarbij komt dat we op een later
moment de tijd nemen om een GAP-analyse uit te voeren die zo min
mogelijk inzet vraagt van de regio.
            2.6.3 Doelen
     Hoofddoelstellingen
     In 2027 hebben we voor alle impactvolle initiatieven die bijdragen
     aan de oplossing van de hoofddoelen van de prioritaire opgaven
     inzichtelijk, in welke mate zij aan het betreffende hoofddoel
     bijdragen. Voor alle impactvolle initiatieven die nu al lopen, maken
     wij deze bijdrage in 2024 al inzichtelijk.
                                                                           c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 187 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 188 ======================================================================

<pre>                                                                                      2.6.5 Waar liggen kansen om nog meer impact te
Systeemdoelen                                                                         behalen?
•  In 2024 hebben we helderheid over de doelen, met het oog waarop
   data worden verzameld.
•  In 2024 hebben we inzicht in de mogelijkheid om een tool te                •  Bij de monitoring van impactvolle transformaties zal data-
   ontwikkelen waarmee we de GAP-methode kunnen toepassen in de                  gedreven gewerkt moeten worden. We kunnen onderzoeken
   regio; dit met het oog op de monitoring van het regioplan. We                 hoe zich dit verhoudt tot de werkwijze regionale infrastructuur
   verkennen of we dit kunnen doen in samenspraak met de werkgroep               data Mooi Maasvallei en sub-regio Oss/Uden/Veghel, en of dit
   data-gedreven werken van de Steungroep Gezondheidsnetwerken                   ontwikkeld kan worden tot een generieke werkwijze voor de hele
                                                                                 zorgkantoorregio.
   Mooi Maasvallei. D.m.v. de GAP-methode wordt inzichtelijk, wat de
                                                                              •  D.m.v. monitoring van het regioplan gefocust werken aan
   impact is van initiatieven op het tekort aan arbeidskrachten in Zorg en       oplossingen voor de prioritaire opgaven, zoals genoemd in dit
   Welzijn.                                                                      regioplan.
•  In 2024 hebben we een tool ontwikkeld aan de hand waarvan we de
   GAP-methode kunnen toepassen.
•  In 2024 is de monitoring van het regioplan data-gedreven, daar waar
   van toepassing.
                                                                                      2.6.6 Randvoorwaardelijk
                                                                           Beschikbaarheid c.q. ontwikkeling GAP-methode. Aan de hand van de GAP-
         2.6.4 Wat doen we al                                              methode kan bepaald worden, wat de impact is van initiatieven op het
                                                                           geschatte tekort aan medewerkers in de sector Zorg en Welzijn (zie ook:
                                                                           hoofdstuk 5. Monitoring).
•  Regionale infrastructuur data (Mooi Maasvallei, wordt ook toegepast
   in sub-regio Oss-Uden-Veghel): impact ingeschat op groot.
•  Daarnaast zijn er naar schatting diverse initiatieven, waar data-
                                                                                      2.6.7 Regionale afspraken
   gedreven wordt gewerkt.
                                                                           Bovengenoemde kansen maken, samen met de genoemde kansen bij de
                                                                           andere opgaven, onderdeel uit van de werkagenda. Dit onderdeel wordt in
                                                                           Q1 2024 nader uitgewerkt. Voor de bijkomende generieke afspraken van de
                                                                           werkagenda, zie Hoofdstuk 4.
                                                                                                                              c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 188 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 189 ======================================================================

<pre>3. Randvoorwaarden</pre>

====================================================================== Einde pagina 189 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 190 ======================================================================

<pre>3.1 Governance
                                                                                 Regionale Coalitie IZA Noordoost-Brabant |
                                                                                 Opdrachtgever regioplan
Om de zorg van goede kwaliteit, betaalbaar en toegankelijk te houden voor
toekomstige generaties is actie nodig van betrokkenen die samenwerken            • Bestuurlijk overleg met stakeholders zorg & welzijn, cliënt-
over wetten en bestuurslagen heen vanuit een gezamenlijke                        vertegenwoordiging, verzekeraars, gemeenten & GGD.
                                                                                 • Zo goed mogelijk verdeeld over alle sub-regio’s in de
verantwoordelijkheid. Zorg- en welzijnspartners, gemeenten,
                                                                                 zorgkantoorregio.
zorgverzekeraar(s) en de GGD staan in Noordoost-Brabant samen aan de lat         • Thema’s en zorgsoorten zijn leidend, niet de sub-regionale
om de samenhang in de regio te organiseren en wet- en domeinoverstijgend         vertegenwoordiging (zie leidende principes)
resultaat te boeken op de inhoudelijke doelen. Het bewustzijn dat
domeinoverstijgende problemen, om domeinoverstijgende oplossingen
vragen groeit ook in onze regio. En daarmee groeit ook het besef dat ‘zorg’
                                                                               Kernteam IZA regioplan | Trekkers & procesregisseurs
niet altijd de oplossing is, voor problemen die ontstaan door bijvoorbeeld     regioplan
armoede, onderwijs of de fysieke leefomgeving. De Regionale Coalitie
Noordoost-Brabant bouwt op deze ontwikkeling voort. Binnen de                  VGZ, Centrumgemeenten ‘s-Hertogenbosch (gemandateerde
(sub)regio(‘s) zijn al verschillende netwerken actief die we gebruiken voor de gemeente IZA) en Oss
doorontwikkeling van de samenwerking. Daarnaast zijn er netwerken op
landelijk niveau o.a. met de vertegenwoordigende brancheorganisaties waar
ook vanuit onze regio volop mee samengewerkt wordt.
3.1.1 Governance regioplanfase
                                                                                  Schrijfteam IZA regioplan | Verbinding sub-regio’s &
In de regioplanfase heeft de Regionale Coalitie gekozen voor een                  schrijvers regioplan
samenwerkingsstructuur met een Regionale Coalitie, Kernteam en een
schrijfteam zoals hiernaast afgebeeld. Deze governance dient als basis voor       Kernteam & vertegenwoordigers van de drie sub-regio’s:
de volgende stappen die gezet worden waarbij de couleur locale van de sub-          ▪ Samen in Gezondheid (Oss e.o.)
                                                                                    ▪ Zorgzaam (‘s-Hertogenbosch e.o.)
regio’s een belangrijke plaats inneemt.
                                                                                    ▪ Mooi Maasvallei (Land van Cuijk e.o.)
                                                                                                                c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 190 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 191 ======================================================================

<pre>3.1.2 Start-governance 2024
Bij onze start-governance gaan we uit van een robuuste en eenvoudige                                        Criteria inrichting governance
structuur van een netwerkorganisatie. De Regionale Coalitie ontwikkelen we                                  Bij de inrichting en de verdere doorontwikkeling van de governance in
stapsgewijs met elkaar door zodat we op alle niveaus met elkaar verder                                      Noordoost-Brabant hanteren we de volgende criteria:
bouwen aan de samenwerking. De ambitie is te sturen vanuit een                                              • Draagvlak: De mate waarin de bij de beweging betrokken regionale
gelijkwaardige rol en gelijkgerichte inzet die passend is bij eenieders rol in                                  partijen zich vertegenwoordigd voelen en als gelijkwaardig partner
het stelsel en de sub-regio’s. Het gezamenlijke belang en de                                                    aan tafel zitten.
maatschappelijke opgave staat centraal.                                                                     • Uitvoeringskracht: De mate waarin de governance in staat stelt om
                                                                                                                te monitoren en sturen op de doelen en afspraken in het regioplan
                                                                                                                Noordoost-Brabant.
                       Regionale Coalitie NOB                                                Adviesraad /   • Snelheid in besluitvorming: De mate van inspanning die nodig is om
                                                                                            Klankbordgroe
                                                                                            p bewoners &        met alle regionale partijen afstemming te krijgen.
                                                                                              cliënten i.o.
                                                                                                            • Aansluiting bij IZA/GALA: De mate waarin vertegenwoordiging past
                                                Verbeteren
   Cultuur-
 verandering
             Veranderende
               zorgvraag
                                  Krapte
                                              doorstroom in
                                                                 Gezondheids- Data-gedreven                     bij hetgeen landelijk is afgesproken. Denk hierbij aan de regionale
                              arbeidsmarkt                        verschillen    werken
                                               de zorgketen
                                                                                                                organisatie van beleid (regioplan) en financiering.
                                                                                               Regionale    • Aansluiting bij bestaande structuren: De mate waarin de
                                                                                             programma-
                                                                                              organisatie       governance aansluit bij bestaande structuren rondom de beweging
                                                                                                                die de regio inzet.
                                                                                                            • Lerend vermogen stimuleren: de ambitie is samen een
                                                                                                                leergemeenschap vormen rondom de regionale opgaven. De
                                                                                                                structuur moet het onderling leren en delen van resultaten op lokale
                  Netwerken rondom opgaven                                                                      en sub-regionale schaal stimuleren. De regionale beweging binnen
                                                                                                                het IZA vindt daarom aansluiting op de sub-regionale structuren waar
                      Subregio Mooi Maasvallei (Land van Cuijk e.o.)                                            al samengewerkt wordt rondom de regionale prioritaire opgaven.
                         Subregio Samen in Gezondheid (Oss e.o.)
                       Subregio Zorgzaam (‘s-Hertogenbosch e.o.)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 191 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 192 ======================================================================

<pre>Regionale netwerkgovernance met aansluiting op sub-regio’s                 • Adviesraad/ Klankborgroep Bewoners & cliënten i.o. - We betrekken
                                                                             de op gezondheid en welzijn gerichte burgerinitiatieven zoveel mogelijk
• De Regionale Coalitie draagt - voor de zorgkantoorregio - op bestuurlijk   als gelijkwaardig partner bij de totstandkoming en uitvoering van onze
  niveau samen de verantwoordelijkheid voor de sturing op de gezamenlijk     plannen. Deze initiatieven dragen net als aanbieders van Zorg en Welzijn
  geformuleerde prioritaire opgaven en de realisatie en monitoring van de    bij aan de kwaliteit van leven van inwoners. Hiervoor richten we in 2024
  doelen. De leidende principes geven richting aan de regionale              een adviesraad of een klankbordgroep in. In de volgende paragraaf en
  samenwerking in de Coalitie.                                               onze werkagenda gaan we hier dieper op in.
       •   De Regionale Coalitie komt 4 keer per jaar bijeen wordt
           voorgezeten door VGZ en/of de gemeente ’s-Hertogenbosch.
• De Regionale programmaorganisatie is verantwoordelijk voor het
  aanjagen van de voortgang op de prioritaire opgaven, het constateren
  van knelpunten en het ondersteunen van de Regionale Coalitie bij de
  uitvoering van het Regioplan.
       •   Regie en programmamanagement worden belegd bij
           Regiomanager Zorg van de marktleider zorgverzekeraar en de
           regionaal programmamanager IZA gemeenten Noordoost-
           Brabant. In overleg met de Regionale Coalitie zullen zij de
           ondersteunende programmaorganisatie verder vormgeven in de
           eerste helft van 2024.
       •   Drie regio-coördinatoren (projectleiders van de sub-regio’s)
           monitoren en sturen voor hun eigen sub-regio op de prioritaire
           opgaven en het behalen van de geformuleerde doelen. Zij
           maken een overzicht van de voortgang voor de drie sub-regio’s
           en leggen ieder kwartaal verantwoording af aan de Regionale
           Coalitie. Ook bereiden zij samen met het programmanagement
           de Regionale Coalities voor.
                                                                                                                             c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 192 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 193 ======================================================================

<pre>3.2 Burger-, patiënt- en                                                         De belangrijkste conclusies uit het advies
       cliëntparticipatie                                                      •
                                                                                 Adviesraden sociaal domein, patiënten- en cliëntenraden:
                                                                                   willen tijdig worden geïnformeerd over de uitvoering van het
Zorgbelang Brabant-Zeeland maakt deel uit van de Regionale Coalitie IZA            Regioplan. Zowel op inhoud als op proces.
Noordoost-Brabant. Zij vertegenwoordigt daarin het perspectief van burgers,    •   beschikken over uitgebreide kennis, kunde en ervaringen en
patiënten en cliënten. In het proces van Regiobeeld naar Regioplan heeft           hebben diverse ideeën hoe zij die kennis kunnen inzetten bij de
Zorgbelang meerdere bijeenkomsten georganiseerd met adviesraden sociaal            uitvoering van het Regioplan.
domein en patiënten- en cliëntenraden. Hiervoor zijn in totaal 120 raden       •   willen niet alleen meedenken en -praten, maar ook gevraagd en
benaderd. De bijeenkomsten vonden plaats op verschillende locaties in de           ongevraagd adviseren over de uitvoering van het Regioplan vanaf
regio. In totaal hebben 35 personen deelgenomen aan de bijeenkomsten.              2024. Dit zou bijvoorbeeld kunnen in de vorm van een adviesraad
Zorgbelang heeft vervolgens een rapportage8 en advies opgesteld.                   of een klankbordgroep die opgenomen is in de governance9 bij de
                                                                                   uitvoering van het Regioplan.
                                                                               •   willen graag in de regio met elkaar in verbinding blijven. Dit kan
                                                                                   bijvoorbeeld door ontmoetingen en themabijeenkomsten te
                                                                                   organiseren en van elkaar te leren.
                                                                               •   willen een actieve rol spelen in het informeren van de eigen
                                                                                   achterbannen en deze bewust maken van ontwikkelingen en
                                                                                   uitdagingen uit het regioplan. Dit vraagt om een podium, waar
                                                                                   deelnemers kunnen meedenken en praten over de ontwikkelingen
                                                                                   en uitdagingen in Zorg en Welzijn.
                                                                               •   Willen dat het perspectief en initiatief van burgers, patiënten en
                                                                                   cliënten wordt meegenomen in de regionale toekomstplannen.
                                                                            8 Deze rapportage is opvraagbaar. In de werkagenda maken we afspraken hoe we in 2024
                                                                            uitvoering geven aan het advies.
                                                                            9 In 2024 wordt dit zoals hierboven toegelicht verder vormgegeven.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 193 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 194 ======================================================================

<pre>3.3 Landelijke randvoorwaarden                                                    Voor de landelijke partijen zien wij een rol voor ondersteuning op dit proces.
                                                                                  Er is een groot en langdurig maatschappelijk debat nodig over hoe we met
Om de zorg van goede kwaliteit, betaalbaar en toegankelijk te houden voor         elkaar, ook op het niveau van de individuele inwoner/cliënt, de stijgende
toekomstige generaties is actie nodig van betrokkenen die samenwerken             druk op Zorg en Welzijn het hoofd kunnen bieden. En welke rol inwoners en
over wetten en bestuurslagen heen vanuit een gezamenlijke                         professionals zelf daarin kunnen spelen – door gezond te leven, of door
verantwoordelijkheid. Rijksoverheid, gemeenten, zorgverzekeraars,                 bewust om te gaan met zorggebruik.
zorgaanbieders en GGD’en staan samen aan de lat om samenhang te
organiseren en wet- en domeinoverstijgend resultaat te boeken op de               Vanuit landelijk kan dit proces gefaciliteerd worden door trekker te zijn van
inhoudelijke doelen. We slagen er alleen in als alle partijen bijdragen aan de    bijvoorbeeld een landelijke bewustwordingscampagne die gericht is op
beweging naar ‘de voorkant’ te maken waarin een gezonde samenleving               inwoners en professionals die regio’s met couleur locale kunnen
centraal staat. De urgentie is groot en die voelen wij in onze regio dagelijks in doorvertalen. Of denk bijvoorbeeld aan het ontwikkelen van een toolkit die
de praktijk. Daarom bouwen wij als regio aan het fundament voor een               in samenwerking met een aantal professionals uit de regio’s ontwikkeld
gerichte lokale en (sub)regionale aanpak op het gebied van preventie,             wordt en ingezet kan worden in de regionale gesprekken tussen
gezondheid en sociale basis.                                                      bijvoorbeeld professional en inwoner.
Wij beseffen ons ook dat we dit niet alleen kunnen. In deze paragraaf gaan        In deze veranderopgave vragen wij daarnaast van landelijk om meer oog te
we in op randvoorwaarden waarvan wij vinden dat die landelijk ingevuld dan        hebben voor de regiospecifieke situatie. Niet iedere regio bevindt zich op
wel gefaciliteerd zouden moeten zodat wij in de regio impact kunnen maken         hetzelfde niveau. Sluit beter aan op de stand van zaken in de regio’s zodat
en kunnen versnellen.                                                             met vertrouwen stappen vooruitgezet worden en voorkom daarmee dat je
                                                                                  mooie processen onnodig onder druk zet.
In de eerste plaats vragen wij aandacht voor ondersteuning bij
verandermanagement zodat niet iedere regio het wiel opnieuw hoeft uit te
vinden. In de paragraaf prioritaire opgave ‘cultuurverandering’ hebben we
omschreven welke veranderopgave wij voor ons zien en welke handschoen
wij willen oppakken in onze regio. Iedereregio heeft weliswaar eigen
accenten, maar wij verwachten dat de grote opgave van cultuurverandering
op hoofdlijnen in iedere regio hetzelfde is.
                                                                                                                                       c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 194 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 195 ======================================================================

<pre>Wij vragen daarnaast aandacht voor de volgende onderwerpen en gaan
graag in gesprek met het ministerie van VWS en andere landelijke
partijen over:
•  Domeinoverstijgende bekostiging en betaaltitels die
   overeenstemming en onderlinge afspraken tussen zorgaanbieders en
   financiers over de grenzen van de zorg mogelijk maken. Hetzelfde
   geldt voor financieringsmogelijkheden voor domeinoverstijgend
   samenwerken in de wijk tussen informele en formele partijen op het
   gebied van Zorg en Welzijn.
•  Het uitbreiden van de capaciteit binnen het sociaal domein om
   domeinoverstijgend samenwerken in de wijk tussen informele en
   formele partijen op het gebied van Zorg en Welzijn te stimuleren, aan
   te jagen, te faciliteren en te realiseren.
•  De draagkracht en capaciteit van (organisaties in) het sociaal domein
   wanneer taken en verantwoordelijkheden vanuit het zorgdomein
   verlegd worden naar het sociaal domein.
•  Het beperken van de mogelijkheden voor beloning van partijen die
   zich niet willen committeren aan de doelen in de regio om
   gezamenlijk de zorgvraag op te pakken en zo nodig af te schalen.
•  De inzet van digitalisering, zorgtechnologie/domotica bij de zorg en
   ondersteuning van ouderen en mensen met een stapeling van
   problemen mogelijk maken.
•  Wet- en regelgeving die mantelzorgers faciliteert in het combineren
   van hun werk met een zorgtaak in de eigen omgeving.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 195 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 196 ======================================================================

<pre>3.4 Aansluiting andere plannen
                                                                             Bijdragen gemeenten aan het Regioplan IZA
                                                                             In de IZA beweging van zorg naar gezondheid en preventie hebben zij de
3.4.1 ROAZ-plannen                                                           volgende specifieke opgaven:
Waar de zorgkantoorregio’s de opdracht hebben gekregen om een
regiobeeld en –plan op te stellen, ligt bij de ROAZ-regio’s de opdracht om   •      Organisatie en coördinatie van de regionale samenwerking met
voor de acute zorg een ROAZ-beeld en –plan te maken. Om de grote                    zorgverzekeraars, zorgkantoren en zorgaanbieders op basis van
uitdagingen, die uit de beide beelden naar voren zijn gekomen het hoofd te          het Regioplan IZA.
kunnen bieden, is het van belang de verbinding tussen het regio- en ROAZ-    •      Structurele inzet (organisatie, coördinatie, bemensing) op de
plan te zoeken. Er is actief en regelmatig overleg met de ROAZ-regio Brabant        netwerksamenwerking van het sociaal domein met in ieder geval
en de realisatie van het ROAZ- en regioplan wordt op elkaar afgestemd.              de GGZ, de eerstelijnszorg en de huisartsenzorg.
                                                                             •      Structurele inzet op de coördinatie en organisatie van de in het IZA
3.4.2 Gemeentelijke plannen                                                         afgesproken domeinoverstijgende ketenaanpakken (waaronder
                                                                                    valpreventie bij ouderen, welzijn op recept, aanpak overgewicht bij
Twaalf gemeenten leveren vanuit hun verantwoordelijkheid binnen het                 kinderen, gecombineerde leefstijlinterventie bij volwassenen en
sociaal domein een bijdrage aan het Regioplan IZA Noordoost-Brabant.                kansrijke start).
                                                                             •      Inrichten en bemensen van een dekkend netwerk van
                                                                                    laagdrempelige steunpunten in de regio voor mensen met een
                                                                                    psychische kwetsbaarheid.
                                                                             •      Regionaal stimuleren van de inzet van e-health-toepassingen,
                                                                                    anoniemen hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg.
                                                                             •      Extra inzet van gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA,
                                                                                    afhankelijk van de regionale prioriteiten en keuzes.
                                                                                                                                 c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 196 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 197 ======================================================================

<pre>In aansluiting op het Regioplan IZA Noordoost-Brabant maken de twaalf     De ambitie is er gezamenlijk voor te zorgen dat er voldoende ruimte is voor
gemeenten een Regionaal programma IZA gemeenten Noordoost-Brabant         innovatieve werkvormen en technieken, voor het behoud van medewerkers
2024-2026 waarin ze uitvoering gaan geven aan de genoemde specifieke      en voor leren en ontwikkelen. Een iteratief proces.
opgaven. Zij kunnen hiervoor de middelen uit de SPUK IZA doelen 2023-2026
inzetten.                                                                 Alle thema’s en interventies uit ons regioplan beïnvloeden direct of indirect
                                                                          de arbeidsmarktsituatie, daarom is het van belang alle thema’s en
Uitvoering Gezond en Actief Leven Akkoord                                 interventies als geheel en in wisselwerking met elkaar te zien. Onze de
De twaalf gemeenten in Noordoost-Brabant geven lokaal uitvoering aan het  regionale Werkgeversorganisaties Transvorm vervult hierin een belangrijke
landelijke Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Het GALA richt zich     spilfunctie in. Transvorm kent de regio’s, de lopende arbeidsmarkt
hoofdzakelijk op het bouwen aan een fundament voor een gerichte aanpak    interventies en projecten, en ondersteund het proces, om te komen tot een
op het gebied van preventie, gezondheid en sociale basis, waarin een      arbeidsmarktparagraaf. In goede samenwerking heeft Transvorm expertise
gezonde samenleving centraal staat. Deze gerichte lokale aanpak is een    ingezet op de arbeidsmarktcijfers in het kader van het regiobeeld
voorwaarde voor de beweging naar de voorkant waar gemeenten een           Noordoost-Brabant, en nauw samengewerkt in de totstandkoming van het
belangrijke rol in spelen, onder meer door het versterken van de sociale  regioplan. Deze samenwerking zetten we voort in de uitvoering van ons
basis, het aanpakken van gezondheidsachterstanden en de toepassing van    regioplan.
‘health in all policies’. Ook voeren de gemeenten samen met
zorgverzekeraars en ketenpartners de domeinoverstijgende
ketenaanpakken uit en maken afspraken over een preventie-infrastructuur.  WOZO
Dit speelt vooral op regionaal niveau.
                                                                          Het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) heeft
                                                                          als doel om een omslag te maken in de organisatie van de zorg en
TAZ                                                                       ondersteuning voor ouderen. Betrokken partijen hebben een
                                                                          gemeenschappelijk beeld van de opgave: we willen, we moeten en we
De ambitie van het VWS-programma TAZ is om een transitie in gang te       kunnen anders. Daarbij is er vanuit WOZO een nieuwe norm geformuleerd:
zetten naar het anders organiseren van het werk. Dat wordt gedaan samen   zelf als het kan, thuis als het kan en digitaal als het kan. De prioritaire
met andere partijen in de gehele sector Zorg & Welzijn: werkgevers,       opgaven en de ambities van de Regionale Coalitie hebben daarmee grote
werknemers, beroeps- en brancheverenigingen, onderwijs, zorginkopers.     overeenkomsten met de actielijnen van WOZO.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 197 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 198 ======================================================================

<pre>4. Werkagenda</pre>

====================================================================== Einde pagina 198 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 199 ======================================================================

<pre>Werkagenda                                                                        Meten en monitoren van impact
                                                                                  • In Q1 hebben we inzicht in de mogelijkheden voor de inzet van een tool
                                                                                    waarmee we de GAP-methode kunnen toepassen en heeft
Om tot een goede werkagenda voor de toekomst te komen hebben we in
                                                                                    besluitvorming plaatsgevonden over de monitoring van de impact van
deze fase van Regionale Coalitievorming gefocust op het formuleren van
                                                                                    bestaande en nieuwe initiatieven.
gedragen kansen per opgave. De kansen, die wij per prioritaire opgave zien,
zijn bestuurlijk vastgesteld door de Regionale Coalitie en zijn te lezen in het   Governance
vorige hoofdstuk. Hiervoor hebben we per prioritaire opgave de reeds
lopende initiatieven geïnventariseerd. Onze werkagenda voor 2024 en erna          • We starten met een Regionale Programmaorganisatie die
wordt gevormd door deze kansen verder te verdiepen. De ambitie is om per            verantwoordelijk is voor het aanjagen van de voortgang op de prioritaire
prioritaire opgave tot concrete werkafspraken te komen hoe deze kansen              opgaven, het constateren van knelpunten en de Regionale Coalitie
verzilverd worden. We starten daarvoor in deze versie van onze werkagenda           ondersteunt bij de uitvoering van het Regioplan. Eind Q2 is de
door procesafspraken op de kansen te formuleren die verder ontwikkeld c.q.          besluitvorming in de Regionale Coalitie voor de ondersteunende
opgeschaald kunnen worden in onze regio. Bij de monitoring van de                   programmaorganisatie op basis van een voorstel van de
voortgang zullen zowel lopende initiatieven als de in het kader van het             programmamanagers.
regioplan gerealiseerde kansen worden meegenomen.
                                                                                  • Eind Q2 evalueert de Regionale Coalitie of de huidige start-governance
Verzilveren kansen per prioritaire opgave                                           bijdraagt aan het behalen van de gestelde doelen. Op basis van deze
                                                                                    evaluatie wordt indien nodig de governance herijkt. De evaluatie gaat in
Eind Q1 2024 is de verdere verdieping van onze werkagenda op grond van              ieder geval in op bemensing (inclusief bestuurlijke vertegenwoordiging in
bovengenoemd materiaal gereed.                                                      de Regionale Coalitie en afvaardiging van sectoren).
•   Per prioritaire opgave is, op basis van input van de drie sub-regio's van     • Onderdeel van de governance is een verdere uitwerking van een
    regio Noordoost-Brabant, een plan gemaakt dat wordt vastgesteld in de           adviesraad of klankbordgroep met daarin vertegenwoordiging van
    Regionale Coalitie. Hiermee doen we recht aan de energie en de kennis           patiënten, cliënten, inwoners en burgerinitiatieven. In Q2 wordt hierover
    zoals deze reeds in elk van de sub-regio’s voorhanden is.                       besloten in de Regionale Coalitie op basis van een voorstel dat in
                                                                                    samenwerking met Zorgbelang wordt gemaakt. In dit voorstel is o.a.
•   We hebben hierbij in het bijzonder aandacht voor de onderwerpen zoals
                                                                                    aandacht voor de wijze van informatievoorziening en communicatie
    opgenomen in het IZA: Passende zorg (incl. ACP/SDM; Ketenaanpakken
                                                                                    tussen de gemeenten, verzekeraar(s), de adviesraden sociaal domein,
    (IZA p. 81); Regionale Preventie Infrastructuur (IZA p. 81); Mentale
                                                                                    patiënten- en cliëntenraden. We maken daarbij afspraken over de
    Gezondheidscentra/Verkennend gesprek (IZA p. 71); Meer Tijd voor de
                                                                                    randvoorwaarden voor borging van dit perspectief bij de ontwikkeling
    Patiënt (IZA p. 107); concentratie en spreiding (IZA p. 56); digitale hybride
                                                                                    onze toekomstplannen alsook de rol van Zorgbelang hierin.
    zorgpaden (IZA p. 92).
                                                                                                                                     c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 199 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 200 ======================================================================

<pre>5. Monitoring</pre>

====================================================================== Einde pagina 200 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 201 ======================================================================

<pre>5. Monitoring
                               c
Gedurende de looptijd van dit regioplan worden voortgang en impact
gemonitord en vindt op regelmatige basis evaluatie plaats van de voortgang
en de mate van impact van de interventies op de prioritaire opgaven. We
verbinden conclusies aan de evaluatie, onder meer door middel van
bijstelling van de werkagenda. Het eigenaarschap van monitoring, evaluatie
en besluitvorming m.b.t. bijstelling en doorontwikkeling van de werkagenda
is geborgd in de governance. Monitoring vindt zoveel mogelijk plaats op
basis van data (zie randvoorwaardelijke opgave B: meten en monitoren van
impact).
Voor het meten van impact maken we gebruik van een methode, aan de
hand waarvan inzichtelijk kan worden gemaakt wat de mate van impact is
van de interventies op de prioritaire opgaven, in het bijzonder prioritaire
opgave 2; Verminderen krapte op de arbeidsmarkt.
                                                                            c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 201 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 202 ======================================================================

<pre>   A. Bijlage
Verantwoording
</pre>

====================================================================== Einde pagina 202 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 203 ======================================================================

<pre>Betrokken Partijen
In de regio Noordoost-Brabant werkten zorg- en welzijnspartijen in sub-         Sector/thema                                   Organisatie
regionale verbanden al langer samen aan het toegankelijk houden van de
                                                                                Gemeenten                                     Mandaatgemeente 's-
zorg. In het kader van het uitwerken van het regiobeeld en -plan is een
nieuwe samenwerking op het niveau van de zorgkantoorregio Noordoost-                                                          Hertogenbosch
Brabant opgericht, met sectorale vertegenwoordiging en waarin de                Zorgverzekeraar                               VGZ
verbinding wordt gelegd tussen de ambities en beweging in de sub-regio’s.       Zorgverzekeraar                               CZ (agendalid)
Het smeden van deze regionale samenwerking was een belangrijk nevendoel
binnen het proces om te komen tot het Regioplan. Er is door de Regionale        Geestelijke gezondheidszorg*                  GGZ Oost-Brabant
Coalitie gekozen om bij de uitwerking van het regioplan te werken met een       Geestelijke gezondheidszorg*                  Reinier van Arkel
samenwerkingsstructuur met een Regionale Coalitie, Kernteam en een
Schrijfteam.                                                                    Gehandicaptenzorg                             Cello Zorg
                                                                                Huisartsenzorg                                Jeroen Bosch huisartsen
Regionale Coalitie (opdrachtgever)
De Regionale Coalitie is opdrachtgever van het regioplan Noordoost-Brabant      Jeugdzorg                                     Oosterpoort
en bestaat uit regionale stakeholders. Deelnemers nemen de rol in van
                                                                                Patiënten en cliënten                         Zorgbelang Brabant
spreekbuis voor hun sector in de regio en zoeken hiervoor gedurende het
proces verbinding met hun achterban. Zij hebben zich gecommitteerd aan          Publieke gezondheidszorg                      GGD Hart voor Brabant
de inhoud en afspraken in dit regioplan en geven hier de komende jaren
                                                                                Samenwerkingsverband                          Transvorm Noordoost-Brabant
vervolg aan. In de Regionale Coalitie nemen de volgende partijen deel:
                                                                                werkgevers
Kernteam (opdrachtnemer en procesregisseur)                                     Verpleging, verzorging, thuiszorg             Brabantzorg
Het Kernteam heeft gedurende de fase van het opstellen van het regioplan
gefungeerd als opdrachtnemer en procesregisseur. In het Kernteam namen          Verslavingszorg                               Novadic-Kentron
de marktleider zorgverzekeraar in de regio (VGZ) en Centrumgemeenten ‘s-        Welzijn                                       Sociom
Hertogenbosch (gemandateerde gemeente IZA) en Oss deel. Zij hebben
vanuit het IZA een coördinerende rol in het opstellen van het Regiobeeld en -   Ziekenhuizen*                                 Jeroen Bosch Ziekenhuis
Plan. Adviesbureau Andersson, Elffers, Felix (AEF) heeft het Kernteam           Ziekenhuizen*                                 Bernhoven
ondersteund bij het uitvoeren van haar taken.
                                                                                Ziekenhuizen*                                 Pantein
                                                                              * Gedurende het traject hebben deelnemende ziekenhuizen en GGZ-instellingen elkaar
                                                                              afwisselend vertegenwoordigd in de Regionale Coalitie.
                                                                                                                                          c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 203 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 204 ======================================================================

<pre>Schrijfteam (penvoerder en verbinding sub-regio’s)
Het Schrijfteam bestond uit het Kernteam, aangevuld met
vertegenwoordigers van de drie sub-regio’s (Zorgzaam s’ Hertogenbosch e.o..
Samen in Gezondheid (Oss e.o.) en Mooi Maasvallei (Land van Cuijk e.o.). Het
                                c
Schrijfteam heeft het regioplan uitgewerkt in opdracht van de Regionale
Coalitie. Daarmee is het regioplan uitgewerkt door een relatief kleine groep
mensen die een complexe inhoudelijke opdracht had, die veel domeinen
beslaat. Het bestuurlijk overleg gaf feedback waarna stukken aangescherpt
zijn. Het voordeel hiervan was dat er in een relatief korte tijd een stevige
basis is gelegd voor de prioritaire opgaven. Zo zijn er doelen geformuleerd
per opgave en is er geïnventariseerd welke initiatieven er momenteel al
lopen waarmee op bepaalde opgaven al wordt ingezet. Dat heeft geleid tot
een overzicht met kansen per opgave voor aanvullende inzet. Bij de
oplevering van dit regioplan is de opdracht van het Kernteam voltooid en is
het Kernteam opgeheven
Proces
In Noordoost-Brabant is samen met een kernteam bestaande uit VGZ,
gemeenten, GGD Hart voor Brabant en een vertegenwoordiging van
regionale zorg- en welzijnspartners een regiobeeld opgesteld dat een
objectief beeld geeft van de situatie van de gehele zorgketen in de regio. Het
regiobeeld bevat prognoses van, en ontwikkelingen in, de zorgbehoefte en
bevolkingskenmerken. Daarnaast geeft het een beeld van de capaciteit en
prestaties van zorg, sociaal domein en ondersteuning in de regio. Aan de
hand van deze informatie is een aantal knelpunten geformuleerd voor
zorgkantoorregio Noordoost-Brabant om de zorg op termijn toegankelijk te
houden.
Tussen juli en december is vervolgens toegewerkt naar de inhoud van dit
regioplan, waarmee wordt beschreven hoe de regionale zorg- en
welzijnspartijen gezamenlijk de prioritaire opgaven in de zorgkantoorregio
Noordoost-Brabant gecommitteerd gaan oppakken. In de eerste fase is de
regionale samenwerking opgesteld en zijn leidende principes vastgesteld die
de Coalitie verbindt en uitdraagt. Vervolgens zijn een aantal prioritaire
opgaven vastgesteld. Vier opgaven volgen direct uit het regiobeeld.
                                                                               c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 204 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 205 ======================================================================

<pre>Daarnaast zijn twee randvoorwaardelijke opgaven door de Coalitie
                                                                                                         Ambitie
benoemd, welke de Coalitie randvoorwaardelijk acht voor een succesvolle       Dichten kloof tussen toenemende zorgvraag en niet toenemende
transformatie in de regio en waarop zij tevens wil inzetten. Onderstaande                              zorgcapaciteit
figuur geeft een schematische weergave van de keuzes die in deze fase zijn
gemaakt.
                                                                                                    Leidende principes
In het Schrijfteam is vervolgens gewerkt aan een nadere uitwerking van de              Richtinggevend voor regionale samenwerking
opgaven. Op meerdere momenten hebben leden van de Regionale Coalitie
inhoudelijke feedback aangeleverd waarmee de stukken zijn aangescherpt
en uiteindelijk geaccordeerd. Voor het in kaart brengen van de ‘kansen’ per Regionale prioritaire opgaven
prioritaire opgaven is door de sub-regionale samenwerkingsverbanden in
kaart gebracht welke initiatieven momenteel al lopen waarmee impact wordt        Cultuurverandering
uitgeoefend op de opgave. Daarmee zijn witte vlekken (of kansen)
geconstateerd waarop aanvullende inzet mogelijk is. Dit kan naast het        1.    Veranderende zorgvraag
inzetten op nieuwe initiatieven ook het intensiveren of verbreden van al     2.    Verminderen van krapte op de arbeidsmarkt
                                                                             3.    Verbeteren van doorstroom in de zorgketen
lopende initiatieven inhouden.
                                                                             4.    Gezondheidsverschillen
In een brede sessie met het Schrijfteam en enkele inhoudelijke experts
(Transvorm, GGD HvB, gemeente Oss en inhoudsdeskundigen VGZ) zijn                Meten en monitoren van impact
vervolgens doelen geformuleerd. Daarnaast is, op basis van een analyse van
de huidige inzet en de doelen, een aantal kansen in kaart gebracht waarbij
de verwachting is dat daar nog impact is te behalen op de prioritaire
                                                                            Regiobeeld Noordoost-Brabant 2023
opgaven. Uiteindelijk heeft de Regionale Coalitie op basis van deze
informatie een aantal overkoepelende hoofddoelstellingen per opgave
vastgesteld, waarop zij kan sturen. Daarnaast is er een start-governance
afgesproken, aan de hand waarvan deze sturing in de eerste periode wordt
ingevuld.
Op basis van de gemaakte afspraken is een werkagenda opgesteld voor de
komende periode. Deze werkagenda wordt in de komende maanden verder
uitgediept met behulp van de start-governance en inzet van de sub-regio’s.
Deze werkagenda is dan ook nadrukkelijk een levend document, dat naar
gelang de ontwikkeling op de opgaven en het regionaal
samenwerkingsverband verder aangescherpt en uitgediept wordt.
                                                                                                                        c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 205 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 206 ======================================================================

<pre>Heb je vragen?
Of wil je meer weten?
Neem contact op met onze regionaal
programmamanagers
Angeline van Doveren-Kersten (Regiomanager Zorg
Coöperatie VGZ)
& Lieke van de Camp (Regionaal programmamanager
IZA – Gemeente ’s-Hertogenbosch)
                                                c
</pre>

====================================================================== Einde pagina 206 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 207 ======================================================================

<pre>                                GEDICHT KELLY VERDONK
                                Stel je voordat we niet meer vanuit zorg kijken, maar gezonde
                                burgers, patiënten, cliënten, inwoners, wij. Wat nou als wij het
                                medicijn zijn?
                                Lieke van de Camp
                                Regionaal programmanager IZA
    REGIONAAL
PROGRAMMA IZA
   GEMEENTEN
    RBO Breed IZA 21 maart 2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 207 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 208 ======================================================================

<pre>Inhoud
Inleiding ................................................................................................................................................... 2
1.    Organisatie en coördinatie regionale samenwerking ...................................................................... 3
2.    Organisatie, coördinatie en bemensing netwerksamenwerking SD, HAZ, GGZ en eerstelijnszorg . 4
3.    Ketenaanpakken .............................................................................................................................. 5
   3a Kansrijke Start ................................................................................................................................. 5
   3b Valpreventie bij ouderen ................................................................................................................ 7
   3c Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen ................................................................................ 8
   3d Gecombineerde leefstijlinterventie bij overgewicht van volwassenen .......................................... 9
   3e Welzijn op Recept ......................................................................................................................... 11
4.    Inrichting en bemensing laagdrempelige steunpunten mensen met psychische kwetsbaarheid 15
5. Stimulering inzet e-Health-toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen van digitale/hybride
zorg ....................................................................................................................................................... 17
6.    Extra inzet gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA NOB ................................................. 18
Proces voor het beoordelen en toekennen van middelen .................................................................... 18
   Regiobrede opdrachten ..................................................................................................................... 19
   Aanvragen door gemeenten .............................................................................................................. 19
   Aandachtspunten .............................................................................................................................. 19
Bijlage Overzicht laagdrempelige steunpunten en herstelgerichte plekken in de regio NOBB............. 21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 208 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 209 ======================================================================

<pre>Inleiding
Het Integraal Zorgakkoord (IZA) beoogt de zorg in de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te
houden. Een goede gezondheid van inwoners draagt hieraan bij door vermindering van zorggebruik.
Belangrijk is dat er wordt ingezet op gezondheid en welzijn door middel van preventie en
ondersteuning, zodat zorgvragen voorkomen worden of minder zwaar worden. Bijvoorbeeld door het
bevorderen van een gezonde leefstijl en het versterken van de zelfredzaamheid van mensen.
Gemeenten en hun partners in het sociaal domein spelen hierin een essentiële rol.
Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB
In het Integraal Zorgakkoord zijn afspraken gemaakt om in samenwerking tussen gemeenten,
zorgaanbieders, zorgverzekeraars en zorgkantoren de gezondheid van inwoners te bevorderen en
passende zorg te verlenen door processen goed op elkaar aan te laten sluiten en regionaal afspraken
te maken over domeinoverstijgende samenwerking. De gedachte achter de akkoorden is dat inwoners
gebaat zijn bij een steviger inzet op preventie, in samenwerking met de zorg. Hiervoor is een regionaal
gecoördineerde aanpak van zorg en preventie noodzakelijk. In de regio Noordoost-Brabant en
Bommelerwaard (RNOBB) heeft de Regionale coalitie IZA op basis van het Regiobeeld IZA gewerkt
aan de totstandkoming van het Regioplan IZA Noordoost-Brabant. Dit Regionaal programma IZA
gemeenten beschrijft de bijdrage die gemeenten leveren aan de uitvoering van het Regioplan IZA.
In de beweging van zorg naar preventie en gezondheid spelen gemeenten inhoudelijk een grote rol.
Voor de opgaven van gemeenten zijn regionale middelen beschikbaar op grond van de regeling SPUK
IZA 2023-2026. In de RNOBB gaat het om € 5,5 miljoen per jaar. Dit Regionaal programma IZA
gemeenten RNOBB beschrijft hoe de gemeenten in RNOBB de € 5,5 miljoen gaan besteden. Het plan
wordt gekoppeld aan de zes bestedingsdoelen van de SPUK IZA:
    1.       Organiseren en coördineren van de regionale samenwerking met zorgverzekeraars,
             zorgkantoren en zorgaanbieders op basis van het Regioplan IZA.
    2.       Structurele inzet (organisatie, coördinatie en bemensing) op de netwerksamenwerking van
             het sociaal domein met in ieder geval de ggz, de eerstelijnszorg en de huisartsenzorg.
    3.       Structurele inzet op de coördinatie van de domeinoverstijgende ketenaanpakken:
             Kansrijke start, Aanpak overgewicht en obesitas kinderen, Gecombineerde Leefstijl
             Interventie Volwassenen, Valpreventie ouderen en Welzijn op Recept.
    4.       Inrichten en bemensen van een dekkend netwerk van laagdrempelige steunpunten in de
             regio voor mensen met een psychische kwetsbaarheid.
    5.       Regionaal stimuleren van de inzet van e-health-toepassingen, anonieme hulplijnen en
             digitale/hybride zorg.
    6.       Extra inzet van gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 209 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 210 ======================================================================

<pre>Ten behoeve van de samenwerking tussen gemeenten in het kader van het Regioplan IZA en het
Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB is een Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA
gemeenten RNOBB vastgesteld.
In de startbijeenkomst Regionaal Programma gemeenten IZA op 6 februari 2024 is voor de
verschillende bestedingsdoelen met input van alle betrokken gemeenten de gezamenlijke stip op de
horizon bepaald. Dit Regionaal Programma IZA gemeenten gaat per inhoudelijk bestedingsdoel
(bestedingsdoel 2 tot en met 5) in op de volgende onderdelen:
      • Huidige situatie
              o Wat gaat goed? Wat is lokaal, subregionaal en regionaal georganiseerd?
      • Wat willen we bereiken?
              o Wat is de regionale opgave?
              o Welke onderwerpen lenen zich voor een regionale aanpak?
      • Wat is hiervoor nodig?
              o Waarvoor en hoeveel extra inzet vanuit de regionale middelen is nodig?
      • Wat gaan we doen?
              o Wat is in 2024 - 2026 nodig voor het uitwerken en oppakken van de regionaal
                  relevante onderwerpen?
      • Randvoorwaarden
Door beschrijving van deze onderdelen geven we richting en invulling aan de gezamenlijke opdracht
van gemeenten in RNOBB in het kader van het IZA voor 2024-2026.
      1. Organisatie en coördinatie regionale samenwerking
De begrote kosten onder bestedingsdoel 1 schatten we op € 1,5 miljoen per jaar. Deze middelen
worden ingezet om in de RNOBB, de drie subregio’s en de afzonderlijke gemeenten tot een robuuste
meerjarige samenwerking rond het IZA te komen. Het uiteindelijke doel is een regionale preventie
infrastructuur in te richten die de transformatie van zorg naar preventie en gezondheid ondersteunt en
stimuleert.
Wij ramen de kosten voor het Regionaal programmateam IZA bij de mandaatgemeente ’s-
Hertogenbosch op € 500.000 per jaar. Voor de drie subregio’s hebben we € 200.000 begroot voor
Zorgzaam ’s-Hertogenbosch e.o., € 150.000 voor Samen in Gezondheid en € 100.000 voor Mooi
Maasvallei (bedragen per jaar, verdeeld naar rato van inwoneraantallen). Omdat het belangrijk is dat
elke gemeente voldoende capaciteit heeft om lokaal uitvoering te geven aan het IZA, hebben we
€500.000 begroot voor lokale inzet (bedrag per jaar, te verdelen naar rato van inwoneraantallen). Het
deel dat de gemeente ‘s-Hertogenbosch zou toekomen wordt verdeeld over andere gemeenten,
omdat de gemeente ’s-Hertogenbosch als mandaatgemeente al middelen ontvang voor het Regionaal
programmateam IZA. Tot slot reserveren we € 50.000 voor een opdracht aan Zorgbelang Brabant-
Zeeland om de inwonerparticipatie in het kader van het IZA vorm te geven. Onderstaande tabel geeft
een overzicht van de geraamde kosten per onderdeel voor bestedingsdoel 1.
  Nr.   Bestedingsdoel                                                   2024   2025   2026
  1a.   Regionaal programmateam IZA gemeenten RNOBB                      0,50   0,50   0,50
  1b.   Projectleiding IZA subregio Mooi Maasvallei                      0,10   0,10   0,10
  1c.   Projectleiding IZA subregio Samen in Gezondheid                  0,15   0,15   0,15
  1d.   Projectleiding IZA subregio Zorgzaam ‘s-Hertogenbosch e.o.       0,20   0,20   0,20
  1e.   Lokale inzet gemeenten RNOBB                                     0,50   0,50   0,50
  1f.   Opdracht Zorgbelang Brabant-Zeeland participatie                 0,05   0,05   0,05
        Totaal                                                           1,50   1,50   1,50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 210 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 211 ======================================================================

<pre>    2. Organisatie, coördinatie en bemensing
         netwerksamenwerking SD, HAZ, GGZ en eerstelijnszorg
Huidige situatie
Wat gaat goed? Wat is lokaal, subregionaal en regionaal georganiseerd?
We zetten in de regio RNOBB de eerste stappen richting een netwerksamenwerking tussen het
sociaal domein, de huisartsenzorg, de ggz en de eerstelijnszorg gericht op ouderen in een kwetsbare
positie en mensen met een stapeling van problemen. Dat gebeurt met wisselend succes. Er is nog
geen gezamenlijke eenduidige procesaanpak 1 om de netwerksamenwerking van de grond te krijgen.
Terwijl die juist in de regio RNOBB wel voorhanden is. Met de proeftuin Ruwaard in Oss als lichtend
voorbeeld.
Wat willen we bereiken?
Wat is de regionale opgave?
We willen de zorg en ondersteuning rondom ouderen in een kwetsbare positie en mensen met een
stapeling van problemen effectiever en efficiënter organiseren. Gebiedsgebonden netwerkzorg- en
ondersteuning met een gebiedsgebonden budget vormen het wenkend perspectief.
We willen dit in de gehele regio organiseren door middel van dezelfde procesaanpak met ruimte voor
lokale accenten. Essentiële onderdelen uit deze procesaanpak zijn:
    • Het formuleren van een gezamenlijke missie, visie en scope op subregionaal niveau door de
         bestuurders van de subregionale IZA-coalities.
    • Het subregionaal faciliteren van gebiedsgebonden initiatieven in gemeenten waarin met de
         procesaanpak wordt gewerkt.
    • Een eenduidige aanpak (de Samenwerkwijze en het Samenwerkplan) in de RNOBB.
    • Een eenduidige grondhouding (leidende principes) in de RNOBB.
    • Lerende netwerken in de subregio’s op operationeel, tactisch en strategisch niveau.
Welke onderwerpen lenen zich voor een regionale aanpak?
    • Trainen van professionals in de Samenwerkwijze (met de ervaring uit het Leerhuis in Oss).
    • Regionale kennisfestivals waarin subregio’s en gemeenten hun ervaringen delen met het
         werken met de procesaanpak (succesverhalen en issues).
Welke onderwerpen lenen zich voor een subregionale aanpak?
    • Het formuleren van een gezamenlijke missie, visie en scope door bestuurders.
    • Het subregionaal faciliteren van gebiedsgebonden initiatieven in gemeenten waarin met de
         procesaanpak wordt gewerkt.
    • Lerende netwerken op operationeel, tactisch en strategisch niveau.
Welke onderwerpen lenen zich voor een lokale aanpak?
    • Doorontwikkelen van initiatieven waarbij al wordt gewerkt met de procesaanpak. Er lopen al
         drie initiatieven:
              o Gemeente Land van Cuijk: Blikveld 360.
              o Gemeente Meierijstad: LeefGoed Veghel.
              o Gemeente Oss: Proeftuin Ruwaard en Ussen.
    • Starten van initiatieven waarbij wordt gewerkt met de procesaanpak. In de pijplijn zitten:
              o Gemeente ’s-Hertogenbosch: voorloperaanpak in West.
              o Gemeente ’s-Hertogenbosch: mentaal gezondheidsnetwerk.
              o Gemeenten Sint-Michielsgestel, Vught en ’s-Hertogenbosch: GROEN.
              o Gemeente Boxtel: hartjes in de wijk.
1
  Anders Denken, Doen en Organiseren in het sociaal domein (ADDO), Bart Bakker e.a., 2023.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 211 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 212 ======================================================================

<pre>Wat is hiervoor nodig?
De regionale middelen SPUK IZA zijn nodig voor twee sporen:
     • Spoor 1: faciliteren van de procesaanpak in de hele regio (Leerhuis, lerende netwerken,
         kennisfestivals).
     • Spoor 2: faciliteren van lokale initiatieven die passen binnen de procesaanpak (zoals
         domeinoverstijgende initiatieven).
Wat gaan we doen?
Wat is in 2024 nodig voor het uitwerken en oppakken van de regionaal relevante onderwerpen?
     • Voorwaarden uitwerken voor toekenning financiële bijdrage aan lokale initiatieven.
     • Trainen van professionals in de Samenwerkwijze (via het Leerhuis in Oss).
     • Regionale kennisfestivals waarin subregio’s en gemeenten hun ervaringen delen met het
         werken met de procesaanpak (succesverhalen en issues) organiseren.
Vanuit het regionaal programma worden de regionale randvoorwaarden ingevuld om overal in de regio
met de procesaanpak aan de slag te kunnen:
     • Trainen van professionals in de Samenwerkwijze (via het Leerhuis in Oss).
     • Regionale kennisfestivals waarin subregio’s en gemeenten hun ervaringen delen met het
         werken met de procesaanpak (succesverhalen en issues) organiseren.
In de subregio’s worden de subregionale randvoorwaarden ingevuld om overal in de subregio met de
procesaanpak aan de slag te kunnen:
     • Het formuleren van een gezamenlijke missie, visie en scope door bestuurders.
     • Het subregionaal faciliteren van gebiedsgebonden initiatieven in gemeenten waarin met de
         procesaanpak wordt gewerkt.
     • Lerende netwerken op operationeel, tactisch en strategisch niveau.
Lokaal worden de lokale randvoorwaarden ingevuld om met de procesaanpak aan de slag te kunnen:
     • Doorontwikkelen bestaande initiatieven.
     • Starten nieuwe initiatieven.
Lokaal wordt door de projectleiders van de lokale initiatieven teruggekoppeld aan de projectleiders
van de drie subregionale coalities IZA. Deze koppelen op hun beurt terug aan de regionale
programmamanager IZA RNOBB. Om het geheel te kunnen laten werken moet er regelmatig overleg
zijn tussen de projectleiders van de lokale initiatieven, de projectleiders IZA van de subregio’s en de
regionale programmamanager IZA/RNOBB.
     3. Ketenaanpakken
In het IZA zijn afspraken opgenomen over de inrichting van ketenaanpakken over domeinen heen. Dit
betreft de ketenaanpakken kansrijke start, valpreventie bij ouderen, aanpak overgewicht en obesitas
bij kinderen, de gecombineerde leefstijlinterventie bij overgewicht van volwassenen en welzijn op
recept. Deze afspraken zijn uitgewerkt in hoofdstuk 3G van het GALA. De ketenaanpakken zijn
opgenomen in de Brede SPUK t/m 2026. In het Gezond en Actief Leven Akkoord staat dat de
middelen voor Kansrijke Start en Valpreventie structureel beschikbaar blijven. De SPUK IZA biedt in
2024 t/m 2026 de mogelijkheid om een financiële impuls te geven aan de implementatie van deze
ketenaanpakken. De besteding van de middelen mag niet overlappen met die van het GALA. Het mag
wel aanvullend zijn.
3a Kansrijke Start
Ieder kind verdient de best mogelijke start van zijn of haar leven en een optimale kans op een goede
toekomst. Dat is waar het Actieprogramma Kansrijke Start voor staat. De eerste 1000 dagen van een
kind, van voor de bevruchting tot de tweede verjaardag, blijken cruciaal voor de groei en ontwikkeling
van een kind en voor de gezondheid en welzijn op volwassen leeftijd. Daarom zetten we in op het
bieden van zorg en ondersteuning aan kwetsbare gezinnen in deze periode. Domeinoverstijgende
</pre>

====================================================================== Einde pagina 212 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 213 ======================================================================

<pre>regionale samenwerking, en daarmee de verbinding tussen het sociaal-, medisch- en
gezondheidsdomein, is daarbij noodzakelijk.
Huidige situatie
Wat gaat goed? It takes a whole city to raise a child
De implementatie van de ketenaanpak Kansrijke Start loopt in bijna alle gemeenten. Ook is het
aanbod aan interventies groot. Gemeenten zijn trots op de stappen die gezet zijn om de aansluiting
van het medisch domein concreet te maken, een bepaalde interventie uit te voeren, een
samenwerking met armoedebeleid te maken en soms heel basaal dat er een lokale coalitie van start
gaat of al heel actief is.
Subregionaal
De ketenaanpak Kansrijke Start kent lokale coalities die samenwerken in een sub-regio omdat de
partners in het medische domein (verloskundigen en ziekenhuizen) op dat niveau werken. In Boekel is
geen lokale coalitie Kansrijke Start, maar er worden wel diverse interventies uitgevoerd. Soms start de
samenwerking vanuit de gemeentelijke coalities (Bernhoven), soms start de samenwerking vanuit de
regio en wordt later geïnvesteerd in de lokale coalities (JBZ, regio ’s-Hertogenbosch, Meierijstad en
Vught). In de regio Bommelerwaard is gestart met een lokale coalitie Kansrijke Start vanuit een
samenwerkingsverband van gemeenten en zorgpartijen. De subregio is dus een belangrijk niveau in
deze ketenaanpak.
Wat willen we bereiken? Regionale opgave
In de regio RNOBB investeren we in een verdere implementatie van de ketenaanpak Kansrijke Start.
Lokaal en subregionaal vindt de uitvoering plaats. Regionaal is er een aantal onderwerpen die kunnen
bijdragen aan een effectiever, eenduidiger en efficiëntere uitvoering. Hiervoor is extra inzet vanuit de
regionale middelen nodig.
Wat is hiervoor nodig?
De volgende onderwerpen lenen zich voor een regionale aanpak:
     -   Afspraken met zorgkantoor/zorgverzekeraar maken;
     -   Interventies:
             o Succes en faalfactoren interventies en best practices delen (bijvoorbeeld over
                 centering pregnancy & centering parenting).
             o Gezamenlijke ontwikkeling van interventies.
             o Afspraken over wat we (sub)regionaal minimaal aan interventies moeten bieden.
             o Effectief organiseren interventies.
     -   Inkoop:
             o Gezamenlijke inkoop interventies.
             o Onderzoeken verbinding met inkoop jeugdhulp (sub)regionaal.
             o Gezamenlijke inkopen van trainingen aan professionals/deskundigheidsbevordering.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 213 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 214 ======================================================================

<pre>      -    Wetenschappelijke info delen, kennisdeling organiseren.
      -    Eenduidige afspraken maken over gegevens deling en dossier overdacht (AVG, toestemming
           ouders, etc.).
      -    Ervaringsdeskundigen betrekken (regionale pool die meedenkt over interventies etc.).
      -    In het kader van de cultuurverandering: gesprek over betutteling versus eigen
           verantwoordelijkheid. Mensen bouwen zelf netwerk op.
Er staat nog niet overal een lokale en subregionale coalitie. Op dit moment investeren gemeenten
middelen uit de Brede SPUK GALA Sportakkoord II middelen in de uitvoering van interventies en
opzetten van coalities. De meeste van deze middelen komen bij de GGD Hart voor Brabant terecht.
Een aantal interventies uit de ketenaanpak maakt onderdeel uit van het basispakket. Verder levert de
GGD HvB op dit moment ook diverse lokale en subregionale projectleiders/ondersteuners voor de
coalities Kansrijke Start. In de regio Bommelerwaard is vooralsnog geen betrokkenheid van de GGD
Gelderland-Zuid en is de ondersteuning neergelegd bij zorgadviesbureau Mura.
Wat gaan we doen?
Voor het verder uitwerken en oppakken van de onderwerpen die regionaal relevant zijn, zetten we in
2024 in op een Regionaal coördinator Ketenaanpak Kansrijke Start en een activiteitenbudget.
3b Valpreventie bij ouderen
Valongevallen bij ouderen vormen een ernstig en toenemend probleem. Iedere dag belanden er ruim
280 ouderen (65 jaar en ouder) door een val op de Spoedeisende Hulp (SEH). De gevolgen hiervan
zijn enorm, zowel in persoonlijk leed als maatschappelijke (zorg)kosten. In 2020 waren de directe
medische kosten als gevolg van deze ongevallen 1,1 miljard euro. Bij gelijkblijvend beleid nemen
binnen 10 jaar (2030) de SEH-opnamen van ouderen met een val met 50% toe en verdubbelen de
directe medische kosten (2,4 miljard euro). Er is veel bekend over wat werkt in valpreventie en er zijn
meerdere kosteneffectieve aanpakken in Nederland beschikbaar. Echter de implementatie daarvan is
momenteel te ad hoc, kleinschalig, op projectbasis en niet conform dat wat bekend is wat werkt.
Knelpunten zoals onduidelijkheid over wie verantwoordelijk is voor het organiseren of (laten) uitvoeren
van valpreventie activiteiten en het ontbreken van een structurele grond voor financiering spelen
hierbij een rol. Thema’s op voeding en beweging spelen een belangrijke rol bij het valpreventief
aanbod.
Huidige situatie
Lokaal
Valpreventie wordt momenteel vooral lokaal en afzonderlijk per gemeente ingericht. Voor de meeste
gemeenten is het een nieuwe ketenaanpak waardoor het merendeel dezelfde zoektocht heeft. De ene
gemeente in de regio is verder in het opzetten en uitvoeren van de aanpak dan de andere gemeente.
Regionaal
Er zijn drie overleggen geweest met de ambtenaren van de 12 gemeenten, daarbij waren niet alle
gemeenten vertegenwoordigd. Die overleggen werden gebruikt voor kennisdeling. Daarnaast worden
onderling plannen gedeeld en geleerde lessen gedeeld.
Wat willen we bereiken?2
      -    De 12 gemeenten uit de RNOB + Bommelerwaard de ketenaanpak Valpreventie in 2024
           hebben ingericht én uitvoeren3.
      -    Regionale afspraken met de zorgverzekeraar.
      -    Regionale uniformiteit op tarieven, AVG, communicatie, monitoring, trainingen en opleidingen.
      -    De inwoner van de regio heeft baat bij en is op de hoogte van de ketenaanpak Valpreventie
      -    Minder ziekenhuis opnames door valongevallen.
2
  Met als kanttekening: regionale afspraken en/of afstemming daar waar mogelijk omdat er lokaal nog geen afspraken zijn gemaakt.
3 De gemeente Bernheze heeft aangegeven dat de haalbaarheid van dit punt voor hen nader bekeken dient te worden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 214 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 215 ======================================================================

<pre>      -   Input leveren op landelijke tafels over de praktische uitvoerbaarheid van de opgelegde
          randvoorwaarden en kaders.
Wat is hiervoor nodig?
Een regionale coördinator(en)4 die zich bezig houd(en)t met:
      -   Inhoudelijk regionaal plan van aanpak/specifieke regionale opdracht en hierbij afstemming
          zoekt met de partijen in de subregio’s die in het kader van GALA opdrachten uitvoeren.
      -   Inventarisatie regionaal aanbod en waar mogelijk uniformeren.
      -   Ondersteuning voor nog startende gemeenten, samen optrekken/uitvoeren waar mogelijk en
          eventueel aanhaken bij al gestarte gemeenten.
      -   (Sub)regionaal inkopen opleiding erkende beweeginterventies.
      -   Organiseren netwerkbijeenkomsten (ambtelijk en projectleiders), werkbezoek good practices
          (bijv. Noord-Limburg), kartrekker ambtelijke samenwerking.
      -   Afspraken maken met zorgverzekeraar, zorgkantoor en ziekenhuizen.
      -   Verbinding met transformatieplannen van de sub-regio's.
      -   Overkoepelende afspraken met ziekenhuizen en zorgkantoren.
      -   Indien van toepassing: (sub-)regionale afspraken met VVT partijen.
      -   Indien van toepassing: (sub-)regionaal digitaal platform Valpreventief aanbod.
      -   Regionale monitoring eventueel in samenwerking met de GGD.
      -   Participeren aan landelijke tafels (klankbordgroepen, VeiligheidNL, monitoring, input VNG).
Wat gaan we doen?
  Wat                                                                      Wie                      Wanneer?
  Benoemen regionale coördinator Valpreventie                              Gemeente ‘s-             Na besluitvorming
                                                                           Hertogenbosch en Oss?    21 maart 2024?
  Inhoudelijk plan van aanpak incl. tijdspad                               Coördinator(en)          Eind april gereed
  Uitvoeren plan van aanpak                                                Coördinator(en)          Vanaf mei 2024
3c Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen
Huidige situatie
Wat gaat goed? Wat is lokaal, subregionaal en regionaal georganiseerd?
De bestaande ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) wordt ingezet als integraal
onderdeel binnen een preventieve infrastructuur in de aanpak van overgewicht en obesitas bij
kinderen. Kenmerkend aan de KnGG aanpak is de samenwerking met andere zorg- en
welzijnsprofessionals in de omgeving van het kind. Behalve gezonde voeding, beweging en slaap zijn
er vaak onderliggende problemen in het gezin waar het kind opgroeit, die invloed hebben op het
gewicht en de gezondheid. Denk hierbij aan psychische of sociale problemen, bijvoorbeeld door
pesten, geldzorgen bij de ouders, of stress door een scheiding.
Binnen KnGG heeft de jeugdgezondheidszorg de rol van de centrale zorgverlener. De aanpak is
gebaseerd op zes processtappen uit het Landelijke Model: van het constateren van overgewicht tot
zorgen dat de aanpak blijft werken. Overgewicht of obesitas is aanleiding om in gesprek te gaan. De
centrale zorgverlener is gedurende alle stappen eerste aanspreekpunt voor het kind en gezin. Vanuit
een brede verkenning door de centrale zorgverlener wordt gekeken naar achterliggende oorzaken, de
huidige situatie en ondersteuning van het kind en gezin. Met het uiteindelijke doel dat de regie (weer)
volledig bij het gezin komt te liggen.
De meeste gemeenten in de regio Noordoost-Brabant zijn reeds actief zijn met de interventie KnGG.
In de gemeente Boekel is nog niet gestart. Van de twee gemeenten uit Bommelerwaard (Maasdriel en
Zaltbommel) is niet bekend of de interventie KnGG gestart is.
Wat willen we bereiken?
Wat is de regionale opgave?
4 Een ambtenaar/twee ambtenaren uit de regio die lokale valpreventie in zijn/haar takenpakket heeft
</pre>

====================================================================== Einde pagina 215 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 216 ======================================================================

<pre>KnGG is geen losse keten, maar dient integraal onderdeel te worden van het bredere geheel (een
preventieve infrastructuur). De Gecombineerde Leefstijlinterventies (GLI) is één van de interventies
binnen de aanpak KnGG. De GLI is vanaf 2024 opgenomen in de basisverzekering voor kinderen met
obesitas en/of overgewicht én een medische indicatie. De rol van de centrale zorgverlener wordt hierin
vergoed door de zorgverzekeraar, als ook de rol van de kinderleefstijlcoach.
Om te zorgen voor een daadwerkelijke verschuiving van zorg naar preventie is het van belang om
vanuit GALA te voorkomen dat kinderen obesitas en/of overgewicht krijgen. Daarnaast kunnen
gemeenten stimuleren dat kinderen met een medische indicatie gebruik kunnen maken van
(preventief) groepsaanbod zodat ze gezonder gaan leven en die indicatie in de toekomst niet krijgen.
Wat is hiervoor nodig?
Waarvoor en hoeveel extra inzet vanuit de regionale middelen is nodig?
     - Bij een specifieke kind aanpak is het van belang dat de ouders/verzorgers hier ook achter
          staan en onderdeel van worden; in 2024 wordt gestart met gesprekken op landelijke niveau:
          kan er worden toegewerkt naar een gezinsaanpak?
     - Daadwerkelijk zorgen voor een verschuiving van zorg naar preventie. De groep kinderen die
          binnen KnGG gesignaleerd wordt maar (net) niet in de zorg valt voorzien van aanbod zodat ze
          in de toekomst ook niet in die zorg gaan vallen.
     - KnGG is geïmplementeerd in iedere IZA-gemeente. Dit kan be- en ontstaan naast de
          landelijke gesprekken over de gezinsaanpak. KnGG is dan een vindplaats van kinderen met
          overgewicht en obesitas en wordt ingezet om met de ouders/verzorgers toe te werken naar
          een gezinsaanpak.
     - In 2024 wordt gestart met gesprekken op landelijke niveau (en indien niet haalbaar op regio –
          lokaal niveau) over borging van het incidentele budget voor deze ketenaanpak. De
          Ketenaanpak kent een incidentele lokale financiering vanuit het GALA t/m 2025.
     - Iedere gemeente vult nu zelf de ketenaanpak; onderlinge kennisdeling door de gemeenten én
          de uitvoerende partijen is van belang. Er worden 2 regionale netwerkbijeenkomsten per jaar
          georganiseerd voor de 12 gemeenten en partners waarin we met en van elkaar leren.
Wat gaan we doen?
Voor het verder uitwerken en oppakken van de onderwerpen die regionaal relevant zijn, zetten we in
2024 in op een Regionaal coördinator Ketenaanpak overgewicht en obesitas bij kinderen en een
activiteitenbudget.
3d Gecombineerde leefstijlinterventie bij overgewicht van volwassenen
In het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) wordt de aanpak van volwassenen met overgewicht
en obesitas beschreven als het uitvoeren van de ketenaanpak GLI. Het gaat daarbij om het goed
inbedden van een GLI als leefstijlinterventie bij overgewicht en obesitas in een gemeente. Een
ongezond gewicht hangt immers veelal samen met een ongezonde leefstijl, maar ook andere factoren
kunnen de oorzaak zijn, bijdragen aan en/of het ongezonde gewicht in stand houden. Voorbeelden
hiervan zijn o.a. schuldenproblematiek, eenzaamheid, mentale problemen, gebruik van medicatie die
een gewichtsverhogende bijwerking hebben, hormonale en/of genetische factoren.
Goede samenwerking tussen medisch ((para)medici) en sociaal domein professionals (bijv.
welzijnsmedewerkers, sociale wijkteams en buurtsportcoaches) is daarom essentieel voor een goede
inbedding van een GLI; de voor overgewicht aanwezige relevante factoren zullen naast elkaar of na
elkaar op de juiste wijze aangepakt moeten worden. De middelen vanuit GALA voor de inbedding van
een GLI bij overgewicht van volwassenen zijn echter beperkt. Gemeenten in de RNOBB geven aan
dat er weinig tot geen middelen overblijven voor overgewicht bij volwassenen als gemeenten de
ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) hebben ingericht.
De aanpak/behandeling van genoemde andere factoren dan leefstijl zal naast een GLI opgepakt
moeten worden door de juiste professionals (sociaal en/of medisch domein) en is geen onderdeel van
een GLI. Wel zal alle benodigde ondersteuning en/of zorg m.b.t. de verschillende factoren op elkaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 216 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 217 ======================================================================

<pre>afgestemd moeten zijn; dit is de taak van de professional die de centrale zorg coördinatie (CZC) op
zich genomen heeft5.
Zorgverzekeraars kopen sinds 2019 GLI-programma’s in voor hun verzekerden. Niet alle mensen met
overgewicht komen in aanmerking voor een GLI-programma dat vanuit de basisverzekering wordt
vergoed. Vergoeding is alleen mogelijk voor personen die:
      • Obesitas hebben (BMI > 30).
      • Naast overgewicht (BMI ≥25 ) ook een risicofactor* en/of co-morbiditeit** hebben;
              o *Risicofactor: ernstig vergrote buikomvang (≥102 cm bij mannen en ≥88 cm bij
                  vrouwen) of de aanwezigheid van andere risicofactoren zoals voor Hart en
                  Vaatziekten (HVZ).
              o **Co-morbiditeit: zoals DM2, cardiovasculaire aandoeningen, slaapapneu of artrose.
Momenteel zijn er verschillende GLI-programma’s die erkend effectief zijn en vergoed mogen worden
vanuit de basiszorgverzekering. Deze staan vermeld op het loket gezond leven van het RIVM.
Zorgverzekeraars mogen keuzes maken welke programma’s en GLI-aanbieders zij inkopen. Wel zijn
zorgverzekeraars eraan gehouden dat hun verzekerden een GLI-programma op redelijke afstand van
hun woonplaats kunnen volgen, daarom wordt verzekeraars geadviseerd om meerdere GLI’s aan te
bieden in een gebied zodat er voldoende aanbod is dat aansluit op de vraag.
Huidige situatie
Wat gaat goed? Wat is lokaal, subregionaal en regionaal georganiseerd?
In de subregio 's-Hertogenbosch is het Jeroen Bosch Ziekenhuis heel actief in de aanpak van
overgewicht. Via het leefstijlloket kunnen mensen ondersteuning krijgen. Het JBZ is bezig dit loket te
verbreden naar andere gemeenten in de subregio ’s-Hertogenbosch e.o.. In Boxtel gaat hierbij
samengewerkt worden met de buurtsportcoaches. In de Bommelerwaard zijn vanuit de GGD
(Gelderland Zuid) gezondheidsmakelaars actief.
In de regio Oss heeft de GGD een rol in de bestrijding van overgewicht volwassenen. De aanpak moet
hier nog verder worden ingevuld. In de hele regio zijn GLI-aanbieders actief, maar dit zijn er zeker in
de Bommelwaard, relatief weinig. Als gevolg van de financieringssystematiek is het veelal niet
rendabel voor aanbieders om een GLI-programma te starten.
Wat willen we bereiken?
Wat is de regionale opgave?
De opgave in het IZA is verwoord als: De Ketenaanpak GLI voor volwassenen met overgewicht en
obesitas is bedoeld om gedragsverandering teweeg te brengen bij mensen met overgewicht of
obesitas. Gemeenten richten samen met zorgverzekeraars de Ketenaanpak Gecombineerde
Leefstijlinterventie (GLI) voor volwassenen met overgewicht en obesitas in.
In de bijeenkomst op 6 februari is de conclusie getrokken dat de opgave breder is dan alleen een
ketenaanpak GLI op te zetten. Een GLI is door de toepassing van criteria niet preventief. Daarnaast is
GLI niet levensbreed (over verschillende domeinen heen). We willen de ambitie voor RNOBB
omvormen naar ervaren gezondheid; aansluitend bij het concept positieve gezondheid. Bijvoorbeeld
bij fysieke belemmeringen om deel te nemen aan de samenleving. Achterliggende problematiek is
bepalend voor het oplossen van overgewicht. Het voorstel is daarom de opgave te verbreden naar de
aanpak van overgewicht onder volwassenen. Een gezinsgericht aanpak, waarbij de aanpak van
overgewicht bij kinderen samen met die van volwassenen worden opgepakt, is wenselijk.
Tenslotte moeten we niet alleen reactief werken. Er zou een laagdrempelige toegang tot
ondersteuning bij het tegengaan/voorkomen van overgewicht moeten zijn. Hierbij moeten we beter
rekening houden met de gezondheidsvaardigheden van doelgroepen (bijv. andere culturele
achtergrond, laaggeletterdheid).
5
  https://www.loketgezondleven.nl/documenten/handreiking-voor-zorgverzekeraars-en-gemeenten-bij-
ketenaanpak-gecombineerde-0.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 217 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 218 ======================================================================

<pre>Wat is hiervoor nodig?
Waarvoor en hoeveel extra inzet vanuit de regionale middelen is nodig?
We moeten afspraken maken met de zorgverzekeraar over de financiering van de GLI’s. Daarbij ook
de combinatie met kinderen bespreken. Knelpunten die genoemd zijn:
     -   Hoogte en wijze van de financiering van de ketenpartners schiet tekort;
     -   Voor wat betreft financiering niet alleen op GLI focussen maar breder kijken;
     -   Brede intake mogelijk maken;
     -   De drempel om deel te nemen is te hoog: strakke eisen, we werken nu niet preventief;
     -   Er zijn nu te strenge eisen voor het kunnen voorschrijven van afvalmedicatie (bijv.1 jaar GLI)
         gevolgd te hebben. De verwachting is dat medicatie een hoge vlucht gaat nemen de komende
         jaren;
     -   Aanpak overgewicht voor personen met laaggeletterdheid en/of minder
         gezondheidsvaardigheden bespreken.
Onderzoeken hoe we een passend aanbod voor mensen met overgewicht kunnen opzetten, dat
breder is dan alleen GLI. We moeten dit omvormen naar "volwassenen met overgewicht" en niet
alleen focussen op de GLI.
Wat gaan we doen?
Wat is in 2024 nodig voor het uitwerken en oppakken van de regionaal relevante onderwerpen?
Afspraken met zorgkantoor/zorgverzekeraar maken. In 2024 gaan we het gesprek aan met de
zorgverzekeraar over de bovenstaande punten zodat we tot sluitende ketenafspraken met betrekking
tot GLI/overgewicht kunnen komen.
Aansluiten bij basismodel van partnerschap overgewicht: https://www.aanpakovergewicht.nl/wp-
content/uploads/01_Basismodel_Netwerkaanpak_Obesitas_Volwassenen.pdf
Subregio’s van elkaar laten leren. JBZ kan en wil hierbij wel voortrekkersrol nemen richting andere
subregio’s.
Randvoorwaarden
Welke randvoorwaarden moeten ingeregeld worden? Denk aan:
     -   1 of 2 ambtenaren namens de regio als trekker benoemen. De benodigde tijd hiervoor
         beschikbaar stellen.
     -   Aanspreekpunt bij zorgverzekeraar(s) voor dit onderwerp.
     -   Inspraak in inkoopbeleid GLI 2025.
     -   Programmamanager coördineert.
     -   Eind 2024 regionale afspraken doorvertalen in lokale aanpak.
3e Welzijn op Recept
Huisartsen en andere eerstelijnszorgverleners verwijzen ‘de patiënt’ met psychosociale problemen
naar een welzijnscoach. Met deze interventie wordt voor een deel van de Welzijn Op Recept
ontvangers huisartsenzorg, ggz-zorg en/of vvt-zorg voorkomen. Welzijn op Recept is een alternatief
voor het ‘traditionele pilletje’ voor mensen met psychosociale klachten. Een huisarts verwijst deze
patiënten door naar een welzijnscoach of schrijft een recept uit voor activiteiten op het gebied van
ontmoeting, sport of cultuur. De patiënt ontdekt hierdoor (opnieuw) wat hem of haar gelukkig maakt.
Om psychosociale klachten en ziekte te bestrijden is het belangrijk dat zorgverleners aandacht
besteden aan zowel de lichamelijke, psychische als sociale problemen en omstandigheden. We zijn in
de kern immers allemaal sociale wezens met een lichaam en een geest. Die niveaus interacteren met
elkaar. Daarom is het bij deze klachten van het grootste belang dat zorgverleners leren samenwerken
met andere disciplines. Zo’n benadering wordt ‘integrale zorg’ genoemd. Welzijn op Recept past
binnen dit kader van integrale zorg. Door Welzijn op Recept heeft de eerstelijns zorgverlener een
interventie in handen die aansluit op de onderliggende problemen van de klacht. Het vormt de eerste
</pre>

====================================================================== Einde pagina 218 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 219 ======================================================================

<pre>stap naar meer welzijn en welbevinden als basis voor een betere gezondheid. Dit vraagt niet alleen
aanvullende gespreks- en samenwerkingsvaardigheden, maar ook extra tijd.
Huidige situatie. Wat gaat goed?
Welzijn op recept is al in een groot aantal gemeenten in uitvoering. Zie overzicht van status in alle
gemeenten van RNOBB in onderstaande tabel.
  Gemeente                     Status Welzijn op Recept
  Maashorst                    Onbekend
  Zaltbommel                   In uitvoering
  Vught                        In uitvoering
  Den Bosch                    In uitvoering
  Meierijstad                  In uitvoering
  Land van Cuijk               In uitvoering
  Sint-Michielsgestel          In uitvoering
  Boxtel                       In uitvoering
  Oss                          In uitvoering
  Maasdriel                    In uitvoering
  Bernheze                     Onbekend
  Boekel                       Onbekend
Vanuit een samenwerkingsmodel tussen huisartsen en welzijn/sociaal werk de patiënt/ burger met
psychosociale problemen zo vroeg als mogelijk op de juiste plek zorg en/of ondersteuning bieden.
Welzijn op recept is een van de manieren waarop hier invulling aan kan worden gegeven. Dit gebeurt
in minstens 6 gemeenten in de RNOBB (Land van Cuijk, Meierijstad zijn voorlopers in de regio6) en in
circa 175 gemeenten landelijk. Andere gemeenten zoeken naar andere invulling, die past bij de lokale
situatie.
Wat willen we bereiken? Wat is de regionale opgave?
Doel voor 2025 is dat in alle gemeenten een samenwerkingsmodel is geïmplementeerd om burgers
met psychosociale problemen zo vroeg als mogelijk op de juiste plek zorg en/of ondersteuning te
kunnen bieden. Dit kan zowel gebaseerd zijn op de basis van Welzijn op Recept of een
maatwerkaanpak.
We verwachten met het verankeren van (de werkwijze van) Welzijn op Recept op hoofdlijnen de
volgende resultaten te behalen:
     1.       Het verminderen van psychosociale klachten van mensen die bij de huisarts komen.
     2.       Verminderen van consultdruk bij de huisartsenpraktijken.
     3.       Mogelijke demedicaliserende werking.
Door middel van Welzijn op Recept:
     4.       Worden patiënten/inwoners geholpen met een beter passend aanbod.
     5.       Wordt verergering van niet-medische klachten bij inwoners voorkomen.
     6.       Vindt verschuiving van formele naar informele zorg plaats.
Door de inzet van Welzijn op Recept wordt een bijdrage geleverd aan de kwaliteit van leven van
patiënten en worden (onnodige) medische én kosten in het sociaal domein voorkomen. Daarmee
6 In de eerdere Samenwerkingsagenda die met VGZ is gemaakt was Welzijn op Recept een voorbeeldprojecten.
Ahv een format zijn met alle betrokken partijen afspraken gemaakt over doelen, monitoring etc. Bij die
gesprekken waren altijd aanwezig: de beleidsmedewerker vd gemeenten (bij voorkeur diegene die inzicht heeft in
de inkoop/subsidieafspraken met van de welzijnsorganisaties, een welzijnsinstelling, een vertegenwoordiging van
huisartsen, de zorginkoper van de huisartsen van VGZ, de regionale coördinatoren van VGZ en de gemeente.
Aan de voorkant was vaak ook Jan Joost Meijs van het landelijke kenniscentrum betrokken. Deze formats zijn
opgesteld voor het Land van Cuijk, Meierijstad, Den Bosch en Vught.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 219 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 220 ======================================================================

<pre>wordt de consultdruk bij huisartsen verminderd en de toegankelijkheid van zorg, voor mensen die de
zorg écht nodig hebben, verbeterd.
Voor de deelnemende organisaties geldt als resultaat dat de samenwerkingsstructuur helder is met
eenduidige samenwerkingsafspraken en uitvoering, waarbij positieve resultaten zowel intern als extern
zijn gedeeld. De samenwerking tussen eerstelijnszorg en het sociale domein is verstevigd waardoor
het potentieel in de gehele keten beter benut wordt.
     -   De welzijnsorganisatie ziet cliënten, die ze anders niet of pas later in beeld hadden gekregen.
         Daarbij is het voordeel dat er sprake is van laagdrempelige ondersteunen en
         zwaardere/duurdere zorg wordt voorkomen en/of uitgesteld.
     -   Kennis en ervaring van praktijk lerend samenwerken tussen de genoemde 2 domeinen is
         toegenomen.
     -   Welzijn op Recept is geborgd binnen de organisatie en uitvoering van de huisartsenpraktijken
         en de welzijnsorganisaties. We vragen ook welzijnspartijen om samen op te trekken en van
         elkaar te leren.
     -   Er is sprake van een uniforme wijze van rapporteren, zowel kwantitatief als kwalitatief.
Ambitie regionaal:
     -   Kennis en informatie delen. Grotere gemeenten stellen kennis en ervaring beschikbaar aan
         kleinere gemeenten.
     -   Regionaal monitoring. Bij huisartsen en welzijnsorganisaties. Zoveel mogelijk zelfde
         indicatoren (aantal /doorstroom) als bij monitoring/indicatoren vanuit het GALA).
Impact
Om de impact van deze interventie te meten dient Welzijn op Recept aan de hand van een aantal
parameters periodiek te worden gemonitord met de huisartsen, welzijnscoaches en gemeente. Het
inzichtelijk maken van de impact van Welzijn op Recept vraagt om een uniforme 'datagedreven’
aanpak zodat de effecten beter in beeld kunnen worden gebracht. De inschatting is dat de impact is:
     -   Maatschappelijke impact: voorkomen van (onnodige) medische en kosten in het sociaal
         domein, en verminderde consultdruk bij de huisartsen.
     -   Institutionele impact: er wordt meer samengewerkt tussen partijen. Huisartsen,
         welzijnsorganisaties, informele veld en gemeenten vinden elkaar rondom Welzijn op Recept.
     -   Financiële impact: naar verwachting zijn er minder huisartsenbezoeken en minder
         doorverwijzingen naar de 2e lijnszorg als gevolg van Welzijn op Recept.
Wat is hiervoor nodig? Welke onderwerpen lenen zich voor een regionale aanpak?
Externe coördinator/procesbegeleider
Om inzicht te krijgen in de huidige situatie in de regio Brabant Noordoost en om Welzijn op Recept op
uniforme wijze en projectmatig in de regio te kunnen uitrollen. We stellen voor om ROS Robuust de
opdracht te geven om o.a. bovenstaande inventarisatie onder de gemeenten uit te voeren.
Het gaat hierbij onder andere om een 0 meting (inventarisatie huidige stand van zaken bij de
afzonderlijke gemeenten).
Daarnaast zou ROS Robuust aanvullend opdracht kunnen krijgen om inzicht te bieden in de wensen
van de gemeenten (in kaart brengen lokaal netwerk, ondersteuningsbehoefte, belemmerende
factoren, best practices, valkuilen vs. succesfactoren, evaluatie en monitoring, etc.).
Vanuit capaciteitsoogpunt en met het oog op een objectieve aanpak is het aan te bevelen om de
coördinatie-/trekkersrol bij een externe partij te beleggen. Op deze wijze wordt ingezet op
netwerkontwikkeling en een gestructureerde wijze van kennisdelen, monitoring, samenwerkingsmodel
huisartsen, verbinding tussen welzijn, gemeenten en evt. zorgverzekeraars.
Waarvoor en hoeveel extra inzet vanuit de regionale middelen is nodig?
     -   Afspraken met zorgkantoor/zorgverzekeraar maken. Zorgverzekeraar betaalt opleiding
         huisartsen, geeft huisarts ruimte voor gespreksvoering (mee), kennisdeling.
     -   Interventies afstemmen (Welzijn op recept en/of lokaal maatwerk).
     -   Inkoop (afspraken maken per zorggroep).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 220 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 221 ======================================================================

<pre>Uitzoeken of en zo ja wat het verschil is met Meer tijd voor de patiënt
    -    Monitoring en evaluatie
    -    Wetenschappelijke info delen, kennisdeling organiseren
Centrale coördinatie:
    -    Via Ros Robuust /landelijk Kenniscentrum.
    -    Eenduidige afspraken maken over gegevensdeling en dossier overdacht (AVG, toestemming,
         etc.).
    -    Eenduidige afspraken over evaluatie en monitoring7:
              o Aantal verwijzingen door de huisarts
              o Aantal lopende trajecten
              o Aantal afgesloten trajecten
              o Aantal verwijzingen van welzijnscoach naar formeel welzijnsaanbod
              o Aantal verwijzingen van welzijnscoach naar informeel welzijnsaanbod
Deze parameters zijn gebaseerd op aanbevelingen van het Landelijk Kennisnetwerk Welzijn op
Recept. Kwalitatief wordt een aantal ervaringsverhalen opgetekend.
    -    Ervaringsdeskundigen betrekken (regionale pool die meedenkt over interventies etc.) via
         bijvoorbeeld cliëntorganisaties van zorggroepen?
    -    Inzicht in sociale kaart per gemeente/klantroutes waardoor klanten/patiënten sneller tot de
         juiste interventie en ondersteuning komen. (Mijn Buurtje?).
    -    ICT: VIP-live mogelijkheden verder verkennen.
    -    Kennis delen over opdracht geven aan welzijnsinstelling (monitoring),
    -    Welzijnsorganisaties: kennis delen/samen optrekken.
    -    Waar dat kan welzijnscoaches ‘delen’ (bijvoorbeeld Vught en 's-Hertogenbosch)
    -    Aanjaagfunctie, partijen bij elkaar brengen/ondersteuning bij de start: in gemeenten die nog
         moeten beginnen.
    -    Investeren in publiciteit en toegankelijkheid van WOR (bekendheid).
Wat gaan we doen?
    -    Opdracht geven aan Robuust voor centrale coördinatie, het bieden van ondersteuning in
         gemeenten waar nog gestart moet worden, het organiseren van regionale uitwisselen van
         kennis en ervaring, wat is in 2024 nodig voor het uitwerken en oppakken van de regionaal
         relevante onderwerpen?
    -    Afspraken maken met verzekeraar/ zorgkantoor over de inkoop: per zorggroep of per
         huisartsenpraktijk. Welke ruimte zit er in meer tijd voor de patiënt? Hoe ziet de (regionale)
         opleiding eruit? (Moet aansluiten op opleiding/opdracht welzijnsorganisaties).
    -    Enquête in 2025: nulmeting nu 2 jaar later. Hoe heeft de verbinding met het sociaal domein
         zich ontwikkeld t.o.v. 2023?
Randvoorwaarden
Welke randvoorwaarden moeten ingeregeld worden?
    -    Opdrachtbepaling, offerte en budget opdracht aan ROS Robuust.
    -    Afspraken over opdrachtgever (regionale coördinator vanuit gemeenten/ regionaal strategisch
         overleg) en opdrachtnemerschap.
    -    Borging in opdrachten welzijnsorganisaties.
    -    Tussentijdse evaluatie + bijstellen opdracht 2025.
    -    Inzicht in landelijke monitoring/eisen VWS. Waar gaat VWS de gemeenten straks op
         afrekenen’?
    -    1 centraal informatiepunt voor deelnemende organisaties (huisartsen, welzijnsorganisatie).
    -    Financiële haalbaarheid middelen SPUK IZA gebruiken (grenzen aangeven/ bepalen wat
         mogelijk is is).
7 Aansluiten bij landelijke indicatoren en monitoring vanuit het GALA.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 221 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 222 ======================================================================

<pre>     -    Borging in de toekomst: onderbrengen in Mentaal gezondheidsnetwerk, opdracht
          welzijnsorganisatie etc.
     4. Inrichting en bemensing laagdrempelige steunpunten
          mensen met psychische kwetsbaarheid
Zorgen voor goede voorzieningen en ondersteuning bij sociale problematiek die bijdragen aan het
voorkomen van oneigenlijke instroom in de acute zorg. De gezamenlijke opgave is om de
ondersteuning en zorg voor mensen met psychische klachten, waaronder verslavingsproblematiek, en
hun naasten, anders en beter te organiseren. Zodat we nu en in de toekomst kwalitatief goede
ondersteuning en zorg kunnen blijven verlenen. Dit vraagt betere domein overstijgende
samenwerking, passende ondersteuning en zorg en ook een stevige sociale basis (het steunend
systeem rond de burger).
De beweging naar 'de voorkant' moet sterker en duurzamer. Nog niet iedere inwoner kan nabij
laagdrempelig terecht voor zelfregie en herstel. Niet altijd is professionele ondersteuning of zorg het
meest passende antwoord op een hulpvraag. En niet iedere vraag is een zorgvraag. Hierbij is een
beweging gaande van medicalisering naar normalisering.
Ruimte voor maatschappelijk en persoonlijk herstel op je eigen tempo en in wederkerigheid met
anderen, is een gelijkwaardige waarde náást goede zorg, maar nog niet alle inwoners kunnen hiervoor
in hun nabijheid terecht. In het IZA is daarom een van de afspraken om te komen tot een landelijk
dekkend netwerk van laagdrempelige steunpunten, zoals zelfregie en herstelinitiatieven 8.
Huidige situatie
In de regio Noordoost-Brabant & Bommelerwaard is de afgelopen jaren zeer divers landschap
ontstaan van laagdrempelige steunpunten die toegankelijk zijn voor mensen met een psychische
kwetsbaarheid. Het betreft o.a.:
     -    Regionale centra gericht op herstelondersteuning en ontmoeting (herstelacademies,
          zelfregiecentra).
     -    Regionale expertise gericht op maatschappelijke steun, herstel en het opleiden van
          ervaringsdeskundigheid.
     -    Lokale voorzieningen of initiatieven gericht op herstelondersteuning en ontmoeting (wijk- en
          burgerinitiatieven, inlooppunten e.d.).
In het overzicht (zie verderop) wordt een (niet uitputtend) overzicht gegeven van deze herstel- en
steunstructuur in onze regio en worden de kenmerken van het aanbod toegelicht. Met dit voorstel
willen we het aanbod van laagdrempelige steun(punten) en herstelondersteuning in onze regio
verbreden, verdiepen en versnellen.
Wat willen we bereiken?
     -    We ontwikkelen een regionale visie op herstelgericht werken en de inzet van
          ervaringsdeskundigheid. Iedere gemeente en de zorg- en welzijnspartners werken vanuit deze
          visie.
     -    Voor iedere inwoner die hier behoefte aan heeft is het mogelijk om te werken aan zijn/haar
          herstel. Dit proces wordt ondersteund door ervaringsdeskundigen.
     -    Een plek waar dit zichtbaar wordt zijn de steunpunten voor psychisch kwetsbaren. Iedere
          gemeente zorgt voor een dergelijk steunpunt of voor een plek waar herstelgerichte activiteiten
          plaatsvinden. De aard en omvang van een dergelijk steunpunt is op maat van de gemeente of
          meerdere gemeenten gezamenlijk .
     -    Er is een community van ervaringsdeskundige kwartiermakers en ambassadeurs in de regio
          die werken aan het uitdragen van de visie binnen gemeenten en organisaties. Binnen deze
          community is er ruimte voor het delen van kennis en expertise.
8
  https://vng.nl/sites/default/files/2023-10/handvatten-netwerk-laagdrempelige-steunpunten-iza.pdf.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 222 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 223 ======================================================================

<pre>    -   Deze community maakt het totale herstelaanbod binnen de regio inzichtelijk en op elkaar
        afgestemd, zodat de inwoner en professionals weten waar zij terecht kunnen.
    -   Bij het ontwikkelen van nieuwe plannen in het sociaal domein en de GGZ is de inzet van
        ervaringsdeskundigheid vanaf de start geborgd.
Welke onderwerpen lenen zich voor een regionale aanpak?
    -   Ontwikkelen van een gedeelde visie (ervaringsdeskundigen – gemeenten – zorgpartners).
    -   Uitwisseling van kennis en expertise over herstelgericht werken en inzet van
        ervaringsdeskundigheid binnen gemeenten en organisaties.
    -   Aanjagen van nieuwe initiatieven en deze in de startfase ondersteunen (o.a. hiaten/witte
        vlekken voorkomen; regionale dekking).
    -   Monitoren van de effecten (tellen en vertellen).
Wat is hiervoor nodig?
We geven als gezamenlijke IZA NOBB regio Markieza/Door&Voor een aanvullende ontwikkelopdracht.
Markieza/Door & Voor is in zowel de regio Brabant-Noordoost als Meierij-Bommelerwaard de partner
voor de ontwikkeling van ervaringsdeskundigheid met het 3-jarig programma ‘Kracht uit ervaring’.
De twee organisaties werken bestuurlijk en in de uitvoering samen waarbij Markieza meer de
ontwikkeling trekt en Door&Voor de uitvoering van activiteiten.
Wat gaan we doen?
Onderdelen van de aanvullende opdracht zijn:
Ontwerpen
    -   Een visie te ontwikkelen op het werken aan herstel door inzet van ervaringsdeskundigheid.
    -   Een inventarisatie te maken van succesvolle steunpunten/plekken die er al zijn en aan te
        geven waar er nog plekken ontbreken.
    -   Een community op te zetten van ervaringsdeskundige kwartiermakers en ambassadeurs bij
        gemeenten en organisaties die gezamenlijk het uitdragen van de visie ter hand nemen en
        komen met concrete voorstellen voor het versterken van de inzet van ervaringsdeskundigheid.
    -   Binnen deze community wordt het totale herstelaanbod binnen de regio inzichtelijk gemaakt
        en op elkaar afgestemd is zodat de inwoner en professional in het sociaal domein, weten waar
        hij/zij terecht kan. Hier is ook zicht op kleinschalige initiatieven.
    -   Het geven van trainingen en cursussen voor inwoners (Open Krachtig Echt/Oké, Herstellen
        doe je zelf, Werken met eigen ervaring).
    -   Deskundigheidsbevordering aan professionals door middel van workshops.
    -   De bekendheid van herstelgericht werken door inzet van ervaringsdeskundigheid vergroten
        door bewustmakingsbijeenkomsten (theatervoorstellingen).
    -   Opzetten van een monitor op basis waarvan er uitspraken gedaan kunnen worden over de
        effecten op inwonerniveau, professionals en gemeenten.
    -   Afstemming met de ontwikkeling van mentale gezondheidsnetwerken in de regio’s. Het gaat
        hier om de samenwerking tussen huisartsen, GGZ en sociaal domein.
Uitvoeren van het plan
    -   Werven en benoemen van kwartiermakers.
    -   Bestaande laagdrempelige locaties door ontwikkelen en nieuwe locaties openen zodat er
        voldoende mogelijkheden dicht bij de inwoner zijn.
    -   Activiteiten organiseren in de hele regio.
    -   Lokale vrijwilligers erbij zoeken/werven die de activiteiten mee uitvoeren.
    -   Aandacht voor de inzet van ervaringsdeskundigheid blijven stimuleren door activiteiten binnen
        de community en daarbuiten.
    -   Verzamelen gegevens voor de monitor.
Borgen en evalueren
    -   Het is realistisch om uit te gaan van een ontwikkeltraject van 3 jaar (2024-2026), waarbij
        jaarlijks evaluatie en bijstelling plaatsvindt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 223 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 224 ======================================================================

<pre>     -   Indien er nieuwe herstelpunten worden toegevoegd aan het aanbod, dan zullen die bekostigd
         moeten gaan worden uit de reguliere begroting van betreffende gemeenten. De ontwikkeling
         van deze steunpunten kan mede vanuit IZA worden bekostigd, mits er commitment van de
         betreffende gemeente is (borging).
     -   Jaarlijkse evaluatie van deze ontwikkelopdracht aan de hand van de monitor en het
         optekenen van ervaringsverhalen.
Waarvoor en hoeveel extra inzet vanuit de regionale middelen is nodig?
     -   Inzet kwartiermakers om het ontwikkelprogramma op te stellen met alle stakeholders en
         daarna tot uitvoering te brengen.
     -   Voor het begeleiden van (nieuwe) laagdrempelige herstelpunten is de inzet van een
         Herstelcoach nodig om visie en werkwijze te implementeren.
Welke randvoorwaarden moeten ingeregeld worden?
     1. Opdrachtgeverschap voor deze aanvullende opdracht wordt belegd bij de regionale
         programmamanager IZA.
     2. Per regio is er een inhoudelijk opdrachtgever. Het voorstel is dat deze rol wordt ingevuld door
         de regionale contactpersonen voor de bestaande opdracht Kracht uit ervaring. Markieza/
         Door&Voor rapporteert in eerste instantie aan deze contactpersonen. Zij geven sturing aan de
         opdracht.
     3. Iedere gemeente levert een ambassadeur die een uitvoerende rol krijgt in het kader van de
         ontwikkelopdracht en lid is van de community. Zijn rol is om lokaal het onderwerp op de
         agenda te zetten en te houden en contacten in te zetten ten behoeve van de
         gemeenschappelijke doelstelling en visie.
     5. Stimulering inzet e-Health-toepassingen, anonieme
         hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg
Wat is de opgave van deze programmalijn9?
     -   Regionale coördinatie op de inzet van e-health toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen
         van digitale/ hybride zorg.
     -   Het regionaal bevorderen van de inzet en het gebruik van deze vormen van zorg.
     -   Het maken van inhoudelijke passende afspraken in alle contracten met zorgaanbieders over
         aanbod en inzet van gebruiksvriendelijke hybride zorg, uiterlijk in 2025. En het maken van
         afspraken over hoe de benodigde transformatie te realiseren.
Huidige situatie
Bij gemeenten is weinig kennis van e-health toepassingen van de (drie) onderwerpen in dit
bestedingsdoel en de rol die gemeenten hierin kunnen/moeten spelen. In een enkele gemeenten heeft
een pilot plaats gevonden die raakt aan e-health toepassingen, maar er is geen overzicht van wat de
implementatie van e-health, anonieme hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg in RNOBB
inhoudt.
Wat willen we bereiken?
     -   Bepalen wat de rol van gemeenten is en wat we als gemeenten willen bereiken met e-Health-
         toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg.
     - Gemeenten nemen deze opgave serieus door e-Health-toepassingen, anonieme hulplijnen en
         vormen van digitale/hybride zorg integreren te integreren in andere bestedingsdoelen, door
         als subdoel op te nemen in opgaven ketenaanpakken, laagdrempelige steunpunten en in
         Domeinoverstijgende samenwerking.
9
  GALA Bijlage 2 Werkagenda VNG bij het Integraal Zorg Akkoord (IZA)
https://open.overheid.nl/documenten/ronl-e8e739b2e77bf92b7bfed78d4569ae4ecbce8dac/pdf
</pre>

====================================================================== Einde pagina 224 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 225 ======================================================================

<pre>Wat is hiervoor nodig? Wat gaan we doen?
    -   Stimuleren van andere partijen:
            o Inventarisatie door middel van een kennisfestival e-health om een eerste stap te
                zetten. We vragen leden van de regionale coalitie IZA om:
                     ▪ Een inventarisatie te doen van e-health-toepassingen, anonieme hulplijnen en
                         vormen van digitale/hybride zorg in de RNOBB aan de hand van
                         bestedingsdoelen en de gezamenlijke ambitie zoals beschreven in het
                         Regioplan IZA.
                     ▪ Mensen af te vaardigen naar kennisfestival.
            o Meta inventarisatie van inventarisaties uitgevoerd door (landelijke) instanties zoals
                kennisinstituten, ministeries, Movisie, GGD’en etc. om zicht te krijgen op de
                mogelijkheden van e-health toepassingen op de bestedingsdoelen van het SPUK IZA.
            o E-health-toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg in de
                regio samen met andere partijen (zorgaanbieders, verzekeraar) vormgeven door
                bijvoorbeeld middelen ter beschikking te stellen voor partijen uit de coalitie voor e-
                health-toepassingen.
    -   Als gemeenten zelf aan de slag:
            o Benoemen definitie, visie, scope en rol van partijen bij regionale ontwikkeling e-health
                toepassingen
            o Tijdelijke projectleider benoemen > aansluiten bij één van de regionale (zorg) partijen
            o Inventariseren van regionaal aanbod, behoeften en kansen (meta inventarisatie en
                kennisfestival)
            o Regionaal actieplan: formuleren concrete ontwikkelopgaven en actiepunten voor e-
                health toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen van digitale / hybride zorg
            o Signaleren van actiepunten die op korte termijn gerealiseerd kunnen worden en snel
                tot gewenst resultaat leiden in lijn met (sub)regionaal verwachte en gewenste
                ontwikkelingen
            o E-Health-toepassingen, anonieme hulplijnen en vormen van digitale/hybride zorg
                integreren in andere bestedingsdoelen. In de opgaven ketenaanpakken,
                laagdrempelige steunpunten en in domeinoverstijgende samenwerking nemen we
                steeds dit doel als extra subdoel op. Verplicht of in de vorm van een stimulans (extra
                middelen/ondersteuning als je hiermee aan de gang wil).
    6. Extra inzet gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA
        NOB
Bestedingsdoel 6 in zijn geheel beschikbaar voor aanvragen door gemeenten voor extra inzet t.b.v.
Regioplan IZA ROB. Gemeenten kunnen hiervoor, al dan niet gezamenlijk, een aanvraag indienen bij
de mandaatgemeente. De aanvraag dient te passen binnen Regioplan IZA Noordoost-Brabant en de
daarin beschreven doelen en opgaven. Het RSO heeft als taak om te adviseren over aanvragen van
gemeenten in het kader van de SPUK IZA (op basis van afwegingskader).
Proces voor het beoordelen en toekennen van middelen
Voor de opgaven van gemeenten in het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA) zijn regionale
middelen beschikbaar op grond van de regeling SPUK IZA 2023-2026. In de Regio Noordoost-Brabant
en Bommelerwaard (RNOBB) gaat het om € 5,5 miljoen per jaar. Voor de verschillende
bestedingsdoelen worden regiobrede opdrachten uitgezet. Daarnaast zijn middelen gereserveerd voor
aanvragen vanuit gemeenten. Onderstaande overzichtsbegroting geeft per bestedingsdoel de
verdeling tussen regiobrede opdrachten en aanvragen door gemeenten weer.
 Begroting SPUK IZA 2024
                                                        Regiobrede       Aanvragen        Totaal
                                                        opdrachten       door
                                                                         gemeenten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 225 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 226 ======================================================================

<pre>  Bestedingsdoel 1 Organisatie samenwerking            € 1.500.000                       € 1.500.000
  Bestedingsdoel 2: Netwerksamenwerking van het        € 500.000        € 500.000        € 1.000.000
  sociaal domein
  Bestedingsdoel 3L Domeinoverstijgende                € 350.000        € 150.000        € 500.000
  ketenaanpakken
  Bestedingsdoel 4: Laagdrempelige steunpunten         € 500.000        € 500.000        € 1.000.000
  Bestedingdsdoel 5: E-health, anonieme hulplijnen     € 300.000        € 300.000        € 600.000
  en digitale/hybride zorg
  Bestedingsdoel 6: Inzet gemeenten Regioplan                           € 900.000        € 900.000
  IZA
  Totaal                                               € 3.150.000      € 2.350.000      € 5.500.000
Regiobrede opdrachten
Voor bestedingsdoelen 2 t/m 5 geven we de regionale samenwerking deels vorm door regio brede
opdrachten. Voor een aantal onderdelen is dat al concreet uitgewerkt en voor een aantal onderdelen
wordt de regionale coördinatie/ samenwerking nog verder vorm gegeven.
De volgende randvoorwaarden zijn van toepassing op de regio brede opdrachten:
     -   Het Regionaal Programma Gemeenten geeft richting aan/ concrete inhoud van de opdracht;
     -   De regionaal programmamanager IZA RSO zet regio brede opdrachten uit en beoordeelt
         offerte;
     -   Opdrachtgeverschap en inhoudelijk aanspreekpunt per opdracht wordt belegd bij de regionaal
         programmamanager IZA of een van de leden van het RSO;
     -   De regionaal programmamanager IZA en het inhoudelijk aanspreekpunt vanuit RSO zijn altijd
         betrokken bij het maken van afspraken met de zorgverzekeraar;
     -   De coördinator(en) voorziet deze personen van inhoudelijke voeding/ argumenten voor het
         maken van afspraken met de zorgverzekeraar;
     -   De coördinator(en) rapporteert aan de regionaal programmamanager IZA en het RSO;
     -   In het plan van aanpak wordt de tussentijdse evaluatie meegenomen en de randvoorwaarden
         nader uitgewerkt;
     -   Kwartaal 4 2024 wordt de opdracht bijgesteld/ aangescherpt en/of opnieuw verstrekt.
Aanvragen door gemeenten
Voor bestedingsdoel 2 t/m 6 kunnen gemeenten, binnen het bedrag dat hiervoor in de begroting SPUK
IZA per bestedingsdoel is gereserveerd, aanvragen doen.
De aanvraag dient te passen binnen het
Regioplan en het daaraan gekoppelde Regionaal
programma en in overeenstemming te zijn met de                       Afwegingskader voor RSO:
bestedingsdoelen. Het RSO heeft als taak om te                     •   Draagt bij aan Regioplan en het
adviseren over aanvragen van gemeenten in het                          daaraan gekoppelde Regionaal
kader van de SPUK IZA (op basis van                                           programma en is in
afwegingskader)                                                            overeenstemming met de
                                                                               bestedingsdoelen
In september 2024 maken we de balans op. De                     •    Valt binnen het maximum bedrag per
resterende bedragen van alle bestedingsdoelen                                   bestedingsdoel
worden naar inwoneraantal verdeeld over de                       •   Hardheidsclausule, mogelijkheid om
gemeenten, zodat individuele gemeente het                                 beargumenteerd af te wijken
kunnen verantwoorden voor boekjaar 2024
Aandachtspunten
Het geheel aan plannen (regioplan IZA, subregionale plannen waarvoor transformatiemiddelen
worden aangevraagd en het Regionaal Programma gemeenten IZA) bevat veel overlap. Het is van
belang om helder te hebben hoe de plannen zich tot elkaar verhouden. Dat is inhoudelijk wenselijk,
</pre>

====================================================================== Einde pagina 226 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 227 ======================================================================

<pre>maar ook om dubbelfinanciering te voorkomen. Voor de aansluiting van de verschillende plannen is er
regelmatig overleg tussen de projectleiders van de lokale initiatieven, de projectleiders IZA van de
subregio’s en de regionale programmamanager IZA/RNOBB.
Daarnaast is de verdeling van de middelen over de regio een aandachtspunt. Sommige (sub)regio's
lopen voor. Om de hele regio op een bepaald niveau te krijgen betekent dat iets extra van de
(sub)regio’s die op onderwerpen minder ver zijn.
Tot slot is de borging een aandachtspunt. De middelen vanuit de SPUK IZA zijn een stimulans. Hierbij
is het van belang om in een vroeg stadium na te denken over hoe de ingezette beweging na 2026
geborgd kan worden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 227 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 228 ======================================================================

<pre>Bijlage Overzicht laagdrempelige steunpunten en
herstelgerichte plekken in de regio NOBB
 Wat                Wie/waar (niet      Omschrijving               Kenmerken
                    volledig)
 Regionale herstel- Herstelacademie De  Laagdrempelige             -  Vrij toegankelijk, geen
 ondersteuning      Stijl, ‘s-          ontmoetings- of               indicatie nodig
                    Hertogenbosch       herstelplek voor           -  Groot aantal
                                        volwassenen die met een       dagdelen per week
                    Herstelacademie     psychische ontwrichting       open
                    Bommelerwaard,      te maken hebben            -  Herstelgerichte
                    Zaltbommel en       (gehad), onder leiding        activiteiten, mede op
                    Maasdriel           van ervarings-                behoefte van
                                        deskundigen                   deelnemers
                    Herstelacademie De                             -  Peers en ervarings-
                    Stenen Hut, Vught                                 deskundigen
                                                                      aanwezig
                    Zelfregie centrum                              -  Co-creatie, peer-
                    Oss (in oprichting)                               support,
                                                                      gelijkwaardigheid
                                                                   -  Ingebed in regionaal
                                                                      netwerk met sociaal
                                                                      domein, GGZ en 1e
                                                                      lijn
                    Markieza/Door &     -   Markieza: expertise-   -  Opleidings- en
                    Voor (Oost-Brabant)     en opleidingscentrum      trainingsaanbod voor
                                            voor ervarings-           ervarings-
                                            deskundigheid in het      deskundigheid
                                            brede sociaal domein.  -  Doorlopende
                                        -   Door & Voor:              leerlijnen van
                                            ondersteuning gericht     herstelgerichte
                                            op herstel, zelfregie,    cursussen tot basis-
                                            empowerment, anti-        trainingen en MBO en
                                            stigma, persoonlijke      HBO
                                            hulp- en               -  Van lokaal (inloop,
                                            crisisplannen,            cursussen,
                                            cursorisch aanbod,        voorlichting,
                                            voorlichting.             participatie) tot
                                                                      bovenregionaal
                                                                      aanbod
                                                                   -  Ondersteuning voor
                                                                      werkgevers om
                                                                      ervaringsdeskun-
                                                                      digheid te
                                                                      implementeren
                    Pitstop Verdihuis   -   Laagdrempelige         -  Ruimte voor
                                            ontmoetingsplek waar      ondersteuning tot
                                            wijkbewoners,             herstel. Workshop
                                            (ex)cliënten,             met thema’s
                                            werkgevers,               zelfkracht,
                                            ervaringsdeskundigen      zelfontwikkeling en
                                            etc. elkaar kunnen        doen.
                                            vinden.                -  Geen indicatie nodig.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 228 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 229 ======================================================================

<pre>                                                                 - Van 9:00-17:00 door
                                                                   de weeks open.
                                                                 - Arbeidsparticipatie.
                                                                 - Verdihuis heeft
                                                                   voornamelijk een
                                                                   specialisatie in de
                                                                   dak- thuisloosheid.
                                                                 - Er komt een regionaal
                                                                   plan om dit
                                                                   gemeentelijk te
                                                                   ondersteunen en
                                                                   meer zicht te krijgen
                                                                   op de ontwikkelingen.
                                                                 - Straatdokter en
                                                                   andere professionals
                                                                   bevinden zich ook in
                                                                   deze pitstop.
                  Respijthuis          Logeervoorziening voor    - Langgekoesterde
                                       mensen met een              wens vanuit de
                                       ontwrichtende ervaring      cliëntenraad RvA
                                       om tot rust te komen en   - In onderzoek in de
                                       aan hun herstel werken,     regio Meierij-
                                       onder leiding van           Bommelerwaard (on
                                       ervaringsdeskundigen.       hold)
                                                                 - Er zou nader
                                                                   onderzoek nodig zijn
                                                                   naar behoefte en
                                                                   haalbaarheid.
Lokale herstel-   Wijkvoorzieningen of Verwelkomende locatie     - Locaties met een
ondersteuning     bewonersinitiatieven voor mensen met             divers aanbod: vrije
(niet uitputtend) waar wordt gewerkt   psychische                  inloop/ontmoeting,
                  vanuit een           kwetsbaarheid,              activiteiten,
                  herstelvisie,        dakloosheid of verslaving   vrijwilligerswerk en/of
                  bijvoorbeeld:                                    dagbesteding;
                                                                 - Waar een kwetsbare
                  ‘s-Hertogenbosch:                                doelgroep welkom is
                  Copernikkel,                                     of een mix van
                  Transfarmers,                                    doelgroepen;
                  inlooppunt daklozen,                           - Waar wordt gewerkt
                  straatpastoraat,                                 vanuit een
                  Veads, Stg Zelfhulp                              herstelvisie
                  Stg. Ismes                                     - Waar evt.
                                                                   ervaringsdeskundigen
                  Zaltbommel: De                                   van o.a.
                  Steiger                                          Markieza/Door & Voor
                                                                   een ‘aanlandplek’
                  Meierijstad: Pieter                              kunnen vinden voor
                  Breughel Huis,                                   inloop, herstelgerichte
                  Veads, Leefgoed                                  activiteiten en
                                                                   cursussen.
                  Vught: Omarmen
                  Sint-Michielsgestel:
                  Scheve Schup,
                  dorpstafel Berlicum
</pre>

====================================================================== Einde pagina 229 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 230 ======================================================================

<pre>                    Land van Cuijk: MFA
                    en ODAC
                    inlooppunten GGZ
                    Oss:
                    De Haard, Arsis,
                    Verdistraat
                    Inlooppunten GGZ
                    Maashorst: Gewoon
                    Herstel en ODAC
                    inlooppunt GGZ.
Basisinfrastructuur Buurt- en wijkcentra, Toegankelijk maken voor Geen specifieke
                    algemene              mensen met psychische   kenmerken
                    voorzieningen         kwetsbaarheid
</pre>

====================================================================== Einde pagina 230 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 231 ======================================================================

<pre>Begroting SPUK IZA 2024
                                             Regiobrede  Aanvragen   Totaal
                                             opdrachten  door
                                                         gemeenten
Bestedingsdoel 1 Organisatie samenwerking    € 1.500.000              € 1.500.000
Bestedingsdoel 2: Netwerksamenwerking van    € 500.000   € 500.000    € 1.000.000
het sociaal domein
Bestedingsdoel 3L Domeinoverstijgende        € 350.000   € 150.000    € 500.000
ketenaanpakken
Bestedingsdoel 4: Laagdrempelige steunpunten € 500.000   € 500.000    € 1.000.000
Bestedingdsdoel 5: E-health, anonieme        € 300.000   € 300.000    € 600.000
hulplijnen en digitale/hybride zorg
Bestedingsdoel 6: Inzet gemeenten Regioplan              € 900.000    € 900.000
IZA
Totaal                                       € 3.150.000 € 2.350.000  € 5.500.000
</pre>

====================================================================== Einde pagina 231 =================================================================

<br><br>