<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                Welstandsnota Mook en Middelaar




december 2012
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>2   Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre> INHOUD


VOORWOORD                                                      5   Gebied 1 - Linten                          19
INLEIDING                                                      7   Gebied 2 - Bebouwing langs de rijksweg     23
                                                                   Gebied 3 - Planmatige uitbreidingen        27
1. BELEID EN PROCEDURES                                        9   Gebied 4 - Individuele woningbouw          31
1.1 Het wettelijk kader                                        9   Gebied 5 - Bedrijventerrein                35
1.2 Ruimte voor ruimtelijke kwaliteit: relatieve criteria      9   Gebied 6 - Buitengebied                    39
1.3 Per gebied verschillende criteria                          9   Gebied 7 - Recreatiegebieden               43
1.4 Vergunningsplichtige bouwplannen getoetst                  9
1.5 Bestaand beleid voor de ruimtelijke kwaliteit             10   BIJLAGE 1.  KAART GEBIEDSINDELING          46
1.6 Procedures                                                10   BIJLAGE 2.  MONUMENTENLIJST                47
1.6.1   De gemeenteraad stelt het welstandsbeleid vast        10   BIJLAGE 3.  VERKLARENDE WOORDENLIJST       49
1.6.2   De gemeenteraad ontvangt jaarlijks verslagen
        betreffende het welstandsbeleid                       10
1.6.3 Het College van Burgemeester en Wethouders voert het
        welstandsbeleid uit                                   11
1.6.4   Commissie Ruimtelijke Kwaliteit                       11
1.6.5 Bouwaanvraag moet deugdelijk worden onderbouwd          12

2. WELSTANDSCRITERIA                                          13
2.1 Algemene welstandscriteria                                13
2.2 Hardheidsclausule                                         15
2.3 Welstandscriteria bij excessen                            15
2.3.1 Handhaving                                              15
2.3.2 Excessenregeling bij vergunningsvrije bouwwerken        15
2.3.3 Criteria bij excessen                                   15
2.4 Welstandscriteria voor monumenten                         15
2.5      Welstandscriteria voor reclame                       16
2.6 Gebiedsgerichte welstandscriteria                         16
2.6.1. De indeling in gebieden                                16
2.6.2 Toelichting op de gebiedsbeschrijvingen                 17




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                               3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>4   Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre> VOORWOORD

Voor u ligt de Welstandsnota van de gemeente Mook en Middelaar. Deze nota            Hiervoor geldt een soepele toets.
is het resultaat van een traject dat de gemeente Mook en Middelaar is ingegaan
eind 2011 ter verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van de gemeente Mook          De gemeente Mook en Middelaar is een groene gemeente. Dit betekent dat veel
en Middelaar. Dit traject bestaat uit drie stappen. Ten eerste is begin 2012 de      functies en gebouwen zijn gesitueerd in het groen. Dit ‘groene karakter’ wenst de
integrale commissie ruimtelijke kwaliteit ingesteld. Ten tweede is in mei 2012 het   gemeente zo veel mogelijk te behouden en waar mogelijk te versterken. De ge-
beleidsdocument ‘Ruimtelijke Analyse’ door het college van B&W vastgesteld. De       meente vindt het belangrijk dat de gebouwen goed in de omgeving worden inge-
derde en laatste stap is de nieuw welstandsnota.                                     past met respect voor de reeds aanwezige bebouwing en het (gewenste) karakter
                                                                                     van de gemeente. Met de welstandsnota wil de gemeente Mook en Middelaar de
De welstandsnota is ten eerste een actualisatie van de oude nota. De actualisatie    kwaliteit van de bebouwde omgeving in ieder geval handhaven en waar mogelijk
voorziet in technische aanpassingen naar aanleiding van de op 1 oktober 2010 in      gericht veranderen en versterken. De gemeente wil hiermee haar inwoners ook
werking getreden Wet algemene bepalingen omgevinsgrecht (Wabo). Ten tweede           een ‘helpende hand’ bieden bij het uitwerken van initiatieven en inpassing in de
is in de nieuwe nota gekozen voor het motto ‘Kort maar krachtig’. De nota is         bestaande bebouwing.
overzichtelijk, leesbaar en begrijpelijk. Hierdoor wordt de toegankelijkheid van     De opzet van de nota is daarom zowel een handreiking voor initiatiefnemers, als
het welstandsbeleid vergroot. Ten derde zijn een aantal belangrijke conclusie/uit-   een transparant en helder toetsingskader voor situaties waarin er twijfel bestaat
gangspunten uit de evaluatie van de vorige nota meegenomen bij het opstellen         over de ‘gepaste inpassingen”.
van de welstandsnota. Het gaat hier om duidelijkheid voor de initiatiefnemer, een
leesbaar plan, duidelijke systematiek en een betere raadpleegbaarheid. Insteek is    Drs. Harry van den Berg, wethouder.
om welstand zo vroeg mogelijk te betrekken bij de planvorming en zo min moge-
lijk blokkades op te werpen voor de initiatiefnemer.

Sinds de invoering van de Wabo in 2010 is de categorie vergunningvrije bouw-
werken flink uitgebreid. Dit betekent dat alleen de grotere bouwplannen nog
door de welstandscommissie wordt getoetst. Juist omdat nu veel vergunningsvrij
kan worden gebouwd zijn er in het nieuwe welstandsbeleid geen welstandsvrije
gebieden opgenomen. Ook niet voor het buitengebied. De gemeente erkent
daarmee het belang voor recreatie en toerisme die het buitengebied heeft en het
daarin overheersende groene karakter. Daarmee wenst de gemeente een rich-
tingsignaal af te geven aan initatiefnemers voor niet vergunningsplichtinge aan-
passingen aan bebouwing. Voor vergunningplichtige gebouwen wordt er altijd
een welstandstoets uitgevoerd. Wel wordt een duidelijk onderscheidt gemaakt
tussen de verschillende gebieden. Ten aanzien van gebieden die een bijzondere,
beeldbepalende betekenis hebben voor de gemeente geldt een hoog welstands-
niveau. Gebieden met minder importantie krijgen een laag welstandsniveau.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                    5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>INLEIDING




6           Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre> INLEIDING

Welstand en Wabo                                                                        ontwikkeling en creativiteit;
De actualisatie van de welstandsnota voorziet allereerst in een technische          •   aandachtspunten zijn een meer integrale benadering met andere ruimtelijke
aanpassing naar aanleiding van de op 1 oktober 2010 in werking getreden Wet             beleidsvelden en een plek in de nota voor het Limburgs Kwaliteitsmenu.
algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Met de Wabo is het aantal bouw-
werken dat zonder vergunning kan worden gerealiseerd flink uitgebreid. Deze         Welstand in Mook en Middelaar
regelgeving heeft gevolgen voor de inhoud en doorwerking van bestemmings-           In de nieuwe nota is gekozen voor het motto ‘kort maar krachtig’. Door de nota
plannen en het welstandsbeleid. Vergunningvrije bouw wil echter niet zeggen         overzichtelijk, leesbaar en begrijpelijk te houden wordt de toegankelijkheid van
regelvrij bouwen. De aanvrager blijft verantwoordelijk dat het bouwplan voldoet     het welstandsbeleid vergroot. De aanvrager krijgt nu snel inzicht in de kwalitei-
aan het bouwbesluit en aan redelijke eisen van welstand.                            ten en waarden van het gebied, het beleid en de toetsingscriteria. Op die manier
                                                                                    wordt de drempel verlaagd en gaat van de nota een stimulans uit om vooraf-
Welstand in beweging                                                                gaand aan het ontwerpproces meer te weten te komen over de omgeving waarin
Niet alleen de veranderende wetgeving is van invloed op de welstandstoetsing.       gebouwd wordt. Daar komt bij dat vrijwel alle toetsingscriteria alle ‘relatief’ zijn
Deregulering en zelfs de afschaffing van welstand zijn aan de orde van de dag. In   opgesteld. Relatieve criteria schrijven weliswaar dwingend voor op welke aspec-
het kader van het actualisatieproces was het daarom van belang om allereerst de     ten de welstandstoets van de bouwaanvraag plaatsvindt, maar laten initiatiefne-
positie van welstand in de gemeente Mook en Middelaar te bepalen. Daarom is         mers de ruimte om zelf invulling te geven aan deze aspecten en stimuleren zo de
er voor gekozen om voorafgaand aan de herziening van de nota eerst het tot dan      creativiteit van de ontwerper.
toe vigerend welstandsbeleid te evalueren aan de hand van een analyse van de
welstandsnota en interviews met een aantal bij de welstandsadvisering betrok-
ken personen.

De belangrijkste conclusies aanbevelingen voortkomend uit de evaluatie luiden:
• de welstandsnota geeft duidelijkheid vooraf en structuur aan de beoordeling
    en wordt als zodanig zinvol geacht. Welstandadvisering als beleidsinstrument
    moet daarom blijven maar mag geen blokkades opwerpen en eerder een
    stimulans geven;
• zorg voor een zo vroeg mogelijke betrokkenheid van welstand; dit heeft het
    meest optimale effect op het eindresultaat. Je kunt dan als gemeente eerder
    je ambitie delen met de initiatiefnemer;
• de leesbaarheid en overzichtelijkheid moeten vergroot worden;
• de systematiek van de nota moet duidelijker worden, vooral voor de burger;
• de raadpleegbaarheid moet verbeterd worden. Dit heeft ook een positief
    effect op het bekend raken onder een breder publiek. De nota kan dan ook
    een beter platform zijn voor de gewenste ambitie en stimulansen geven voor

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                      7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>8   Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre> 1. BELEID EN PROCEDURES


1.1      HET WETTELIJK KADER                                                            bouwaanvraag plaatsvindt, maar laten initiatiefnemers de ruimte om zelf invulling
Het welstandstoezicht vindt (sinds 1961) zijn wettelijke grondslag in de                te geven aan deze aspecten. Eigen aan het gebruik van dergelijke “relatieve” criteria
Woningwet. Het per 1 oktober 2010 herziene artikel 12a van de Woningwet geeft           is dat zij niet uitkomen op één resultaat, maar dat zij meerdere uitkomsten mogelijk
aan dat de gemeenteraad een welstandsnota met beleidsregels vaststelt, waarin           maken. Relatieve criteria vragen dus om nadere oordeelsvorming, bijvoorbeeld de
in ieder geval de criteria zijn opgenomen die burgemeester en wethouders toe-           bepaling dat kleurgebruik van een bijgebouw hetzelfde karakter moet hebben als
passen bij de beoordeling:                                                              dat van het hoofdgebouw. Om een goede kwaliteit van de ontwerpresultaten te
• of het uiterlijk en de plaatsing van een bouwwerk waarop de aanvraag om               bevorderen, kunnen aanvullende richtlijnen worden geformuleerd.
     een omgevingsvergunning betrekking heeft, zowel op zichzelf beschouwd, als
     in verband met de omgeving of de te verwachten ontwikkeling daarvan, in            1.3     PER GEBIED VERSCHILLENDE CRITERIA
     strijd zijn met redelijke eisen van welstand;                                      De relatieve criteria zijn gebiedsgericht en direct gekoppeld aan de beschrijvingen
• of het uiterlijk van een bestaand bouwwerk in ernstige mate in strijd is met          van – en zijn dus ook verschillend voor – elk van de onderscheiden gebieden. Zij
     redelijke eisen van welstand.                                                      dagen de planindieners uit zich bij het ontwerpen te laten inspireren door de be-
                                                                                        schreven kenmerken van de omgeving. Het is aan de indieners van bouwplannen
1.2      RUIMTE VOOR RUIMTELIJKE KWALITEIT: RELATIEVE CRITERIA                          om hun aanvraag te laten vergezellen van deugdelijk materiaal waarmee zij op
In deze nota staat het duurzaam bevorderen van de ruimtelijke kwaliteit centraal.       overtuigende wijze aantonen aan de criteria te hebben voldaan. Bij het beoor-
Bij ruimtelijke kwaliteit gaat het om belevingswaarde, gebruikswaarde en toekomst-      delen van de bouwaanvraag beschouwt het College van Burgemeester en Wet-
waarde. De welstandstoets is een belangrijk instrument bij de instandhouding en         houders of de planindieners de criteria in acht hebben genomen zoals die in deze
bevordering van de belevingswaarde. In deze gemeentelijke welstandsnota is voor         nota zijn vastgelegd. Het College van Burgemeester en Wethouders vraagt daarbij
de welstandstoets een aantal criteria geformuleerd. Een zinvolle toets is onmogelijk    advies aan de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit.
door in absolute termen de criteria vast te leggen waaraan toekomstige ontwikke-
lingen moeten voldoen. Absolute criteria leveren slechts één mogelijk resultaat op,     1.4     VERGUNNINGSPLICHTIGE BOUWPLANNEN GETOETST
bijvoorbeeld de bepaling dat de kleur van bijgebouwen in een gebied RAL nummer          Sinds 1 januari 2003 maakten de Woningwet en het Besluit bouwvergunningsvrije
7021 moet zijn. Dergelijke absolute criteria zullen in de praktijk meestal minder       en licht-bouwvergunningsplichtige werken het mogelijk zonder preventieve be-
goed bruikbaar zijn. Een absoluut criterium is weliswaar eenvoudig toetsbaar, maar      oordeling door de welstandscommissie kleine bouwwerken te bouwen. De invoe-
is ook zeer dwingend.                                                                   ring van de Wabo in 2010 heeft de categorie vergunningvrije bouwwerken flink
Ze laten geen enkele ruimte voor creativiteit of eigen inbreng bij initiatiefnemer of   uitgebreid en de categorie licht-bouwvergunningplichtige werken laten vervallen.
ontwerper, ze laten zelfs geen geringe afwijking toe. Het gebruik van absolute cri-     Daarmee bestaat enkel nog het onderscheid tussen vergunningplichtig en -vrij. De
teria leidt tot uniforme oplossingen en de voortdurende behoefte of noodzaak om         Wabo verplicht het college van burgemeester en wethouders vergunningsplich-
van de voorschriften af te wijken. Daarvoor moeten dan weer formele raadsbeslui-        tige aanvragen te toetsen aan redelijke eisen van welstand.
ten worden genomen die tijdrovend en kostbaar zijn, terwijl het gevaar van (ver-        Als iemand wil weten welke welstandscriteria voor zijn bouwplan gelden, kan hij
meende) willekeur en ongelijkheid op de loer ligt. Daarom is besloten de welstand-      allereerst via ‘omgevingsloket online’ nagaan of het bouwplan vergunningplichtig
stoets zoveel mogelijk uit te voeren op basis van zogenaamde relatieve criteria.        is. Blijkt dat het geval, dan kan aanvrager in de welstandsnota nagaan welke
Deze criteria schrijven dwingend voor op welke aspecten de welstandstoets van de        welstandscriteria gelden.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                           9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre> 1. BELEID EN PROCEDURES

De gemeente Mook en Middelaar heeft ervoor gekozen om alle vergunnings-               Voor wat de bebouwing betreft, vormen de bepalingen in de bestemmingsplan-
plichtige bouwwerken aan welstandseisen te toetsen. Bouwwerken waarvoor een           nen de kaders waarbinnen de gebiedsgerichte criteria moeten worden ingepast.
tijdelijke vergunning zoals die in artikel 2.23 van de Wabo worden omschreven,        Voor een aantal herontwikkelingsgebieden of nieuwbouwlocaties zullen de reeds
wordt verleend zijn daarentegen welstandsvrij. Voor monumenten en reclame             aanwezige of nog te maken beeldkwaliteitsplannen de kaders vormen waarbin-
bestaan algemeen geldende criteria die voor de gehele gemeente van toepassing         nen de welstandsbeoordeling van bouwplannen zal geschieden.
zijn. (zie 2.4 en 2.5) Voor alle overige vergunningsplichtige bouwplannen geldt dat
zij aan een gebiedsgerichte welstandstoets onderhevig zijn. In een aantal gevallen    1.6     PROCEDURES
zal deze toets meer dan de gebruikelijke aandacht en zorg krijgen. Dit is het geval
bij:                                                                                  1.6.1   De gemeenteraad stelt het welstandsbeleid vast
• bouwwerken op het raakvlak van twee gebieden, of op het raakvlak met een            Het welstandstoezicht vindt plaats op basis van het door de gemeenteraad
     hoofdroute;                                                                      vastgestelde beleid dat in deze nota is verwoord en verbeeld en dat in beginsel is
• bouwwerken aan of nabij bijzondere elementen;                                       bedoeld voor een periode van tien jaren.
• bouwwerken naast of in de nabijheid van monumenten;                                 In ieder geval zijn hierin de criteria opgenomen die het College van Burgemeester
• bouwwerken in overige gebieden met een hoog ambitieniveau die door de               en Wethouders toepast bij haar beoordeling:
     raad als zodanig zijn aangegeven.                                                • of het uiterlijk en de plaatsing van een bouwwerk of standplaats, waarop de
                                                                                           aanvraag om bouwvergunning betrekking heeft, in strijd zijn met redelijke
1.5     BESTAAND BELEID VOOR DE RUIMTELIJKE KWALITEIT                                      eisen van welstand;
Het is van belang dat het welstandsbeleid een duidelijke relatie onderhoudt met       • of het uiterlijk van een bouwwerk of standplaats, zowel op zichzelf als in ver-
de overige kaders van het ruimtelijke beleid. Hoewel een welstandsnota zich in             band met de omgeving of de te verwachten ontwikkeling daarvan, in ernstige
principe dient te beperken tot de aanwezige en de eventueel toekomstige bebou-             mate in strijd is met redelijke eisen van welstand.
wing binnen het gemeentelijk grondgebied, zullen naast de voor de hand liggende       Indien gewijzigde criteria en richtlijnen worden ontwikkeld, bijvoorbeeld als on-
documenten zoals bijvoorbeeld de bestemmingsplannen, ook beleid en visies met         derdeel van nieuwe planvorming, zal deze nota worden gewijzigd of aangevuld.
betrekking tot de inrichting van het landschap en de kernen hierin een rol kunnen
spelen.                                                                               1.6.2   De gemeenteraad ontvangt jaarlijks verslagen betreffende het
                                                                                      welstandsbeleid
Er zal immers een verband bestaan tussen de landschappelijke visie en het be-         Eenmaal per jaar legt de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit de gemeenteraad een
leid voor een bepaald gebied, het bestemmingsplan dat regelt wat, hoeveel en          verslag voor van de door haar verrichte werkzaamheden (artikel 12b, lid 3 van de
hoe groot er gebouwd mag worden en de welstandscriteria die kunnen worden             Woningwet), waarin tenminste wordt uiteengezet op welke wijze zij toepassing
beschouwd als een aantal spelregels met betrekking tot het exterieur van de           heeft gegeven aan de criteria. Eveneens eenmaal per jaar legt het College van
toegestane bebouwing. De doelstellingen van de welstandsnota beantwoorden             Burgemeester en Wethouders de gemeenteraad een verslag voor (artikel 12c van
vanuit die optie ook goed aan de beleidsintenties, gericht op het bevorderen van      de Woningwet), waarin zij tenminste uiteenzet:
ruimtelijke kwaliteit, die door de provincie zijn vastgelegd in het Limburgs Kwali-   • op welke wijze zij is omgegaan met de adviezen van de Commissie Ruimtelijke
teitsmenu.                                                                                Kwaliteit;

 10                                                                                                                              Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>    1. BELEID EN PROCEDURES

•    in welke categorie van gevallen zij tot aanschrijving is overgegaan en daarbij    dus een afwijking op welstandsgronden waarvoor burgemeester en wethouders
     de keus heeft gelaten tussen ofwel het uitvoeren van de aanschrijving, ofwel      de eigen welstandscommissie eerst de mogelijkheid bieden voor een heroverwe-
     het slopen van het bouwwerk of de standplaats binnen de door hen te bepa-         ging en daarna een ‘second opinion’ kunnen vragen aan een andere deskundige
     len termijn en zij bij of na een aanschrijving is overgegaan tot toepassing van   commissie. Afwijken om andere redenen is ook mogelijk. Burgemeester en wet-
     bestuursdwang.                                                                    houders hebben volgens artikel 2.10 lid 1 sub d van de Wabo de mogelijkheid om
                                                                                       bij strijd van een bouwplan met redelijke eisen van welstand toch de vergunning
1.6.3 Het College van Burgemeester en Wethouders voert het wel-                        te verlenen indien zij menen dat daarvoor andere redenen zijn. Dit kan bijvoor-
             standsbeleid uit                                                          beeld gaan om prevalerende redenen van maatschappelijke of economische
De werkwijze en samenstelling van de welstandscommissie, in casu de Commis-            aard. Ook deze afwijking moet in de beslissing op de aanvraag deugdelijk worden
sie Ruimtelijke Kwaliteit en de procedurele aspecten van welstandstoezicht zijn        gemotiveerd.
verankerd in de bouwverordening van de Gemeente Mook en Middelaar. Hoofd-
stuk 9 is gewijd aan welstandsaangelegenheden. Volgens artikel 9.2 adviseert de        Afwijken van de welstandscriteria
Commissie Ruimtelijke Kwaliteit over de welstandsaspecten van aanvragen voor           Burgemeester en wethouders kunnen, ook op advies van de Commissie Ruimtelijke
een omgevingsvergunning voor het bouwen. Volgens artikel 9.3 baseert zij haar          Kwaliteit, eveneens afwijken van de welstandscriteria. Dit kan gebeuren bij plannen
advies op de in de welstandsnota genoemde welstandscriteria. Zonder vastge-            die niet voldoen aan de vastgelegde criteria, maar toch niet in strijd zijn met rede-
steld welstandsbeleid kunnen bouwaanvragen niet op aspecten van welstand               lijke eisen van welstand. De commissie doet dit alleen wanneer naar haar mening
worden beoordeeld.                                                                     overtuigend is aangetoond dat het betreffende plan een positieve impuls geeft aan
Door het verlenen of weigeren van een omgevingsvergunning wordt door het               de kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving. Zij doet dit op basis van de in paragraaf
College van Burgemeester en Wethouders uitvoering gegeven aan het welstands-           2.1 beschreven algemene welstandscriteria voor een hoog ambitieniveau.
beleid. Een besluit wordt pas genomen nadat over de aanvraag advies is ingewon-
nen bij de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit. Bij het beoordelen van een aanvraag        1.6.4   Commissie Ruimtelijke Kwaliteit
omgevingsvergunning heeft het College van Burgemeester en Wethouders, bin-
nen de kaders die het door de gemeenteraad vastgestelde beleid aan de kwaliteit        Samenstelling en zittingsduur
van de dagelijkse leefomgeving stelt, een eigen bestuurlijke verantwoordelijkheid.     De gemeenteraad heeft op voordracht van het College van Burgemeester en Wet-
                                                                                       houders ‘Het Gelders Genootschap’ aangewezen als deskundig orgaan voor de wel-
Afwijken van het advies van de welstandscommissie                                      standsadvisering. De commissie voert haar taak uit in onafhankelijkheid. De leden
Voor het bevorderen van de kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving in de ge-          van de commissie worden benoemd voor een periode van ten hoogste drie jaar,
meente is het van belang dat het gemeentebestuur eenduidig en helder is bij de         met de mogelijkheid van verlenging met ten hoogste drie jaar. De rayonarchitect
uitvoering van zijn beleid. Daarom is het gebruikelijk dat het College van Burge-      van Het Gelders Genootschap fungeert als secretaris en als gemandateerde van de
meester en Wethouders het advies van de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit volgt.         commissie. Volgens artikel 9.2, lid 3 van de bouwverordening kan de welstandscom-
Burgemeester en wethouders kunnen, mits onderbouwd, afwijken van het wel-              missie slechts adviezen uitbrengen indien tenminste twee leden aanwezig zijn, ten-
standsadvies. Dat kan zijn omdat zij van oordeel zijn dat de Commissie Ruimtelijke     zij sprake is van gemandateerde behandeling als bedoeld in het Reglement Integrale
Kwaliteit de van toepassing zijnde criteria onjuist interpreteert of toepast. Dat is   Kwaliteits Commissie, conform bijlage 9 van de bouwverordening.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                          11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre> 1. BELEID EN PROCEDURES

De commissie kan zich naar eigen inzicht laten bijstaan door extra deskundigen      lijk ondersteunend materiaal, dat in woord en beeld voldoende inzicht geeft in de
en/of burgerleden. De Commissie Ruimtelijke Kwaliteit adviseert het College van     voorgenomen bouwwerkzaamheden en het daaraan ten grondslag liggende plan.
Burgemeester en Wethouders over de ruimtelijke kwaliteit van de dagelijkse          Vanzelfsprekend is de diepgang van dit ondersteunende materiaal afhankelijk van
leefomgeving. De commissie toetst op verzoek van het College van Burgemeester       het belang van de voorgenomen bouwwerkzaamheden. Het materiaal moet – en
en Wethouders of aanvragen om een omgevingsvergunningvergunning voldoen             dit is ter beoordeling van Commissie Ruimtelijke kwaliteit c.q. rayonarchitect – op
aan redelijke eisen van welstand en of bestaande bouwwerken niet in ernstige        overtuigende wijze aantonen dat het plan voldoet aan de criteria en dat het een
mate in strijd zijn met redelijke eisen van welstand, conform het in deze nota      uitwerking is van het beleid dat in deze nota is vastgelegd. De indieningvereisten
omschreven beleid. Voorts stimuleert de commissie in een zogenoemd voorover-        voor een aanvraag om omgevingsvergunning zijn vastgelegd in de Ministeriële
leg derden om bouwplannen te ontwikkelen die naar het oordeel van de commis-        regeling omgevingsrecht (Mor).
sie de ruimtelijke kwaliteit van de omgeving bevorderen. Alle negatieve adviezen
worden te allen tijde voorzien van een deugdelijke motivering in woord en (indien
nodig ook in) beeld.

De vergaderingen van de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit zijn openbaar. Data,
tijdstippen en de locatie van iedere vergadering zijn/worden vastgelegd in een
jaarrooster en door de gemeente op de gebruikelijke wijze tijdig openbaar ge-
maakt. Daarbij wordt ook aangegeven dat voor inlichtingen over plannen die in
de openbare commissievergadering zullen worden behandeld, op de dag voor de
vergadering met Bouw- en woningtoezicht contact kan worden opgenomen. De
aanvrager of diens gemachtigde heeft tijdens de openbare vergadering van de
commissie waarin het betreffende plan wordt behandeld spreekrecht.

1.6.5 Bouwaanvraag moet deugdelijk worden onderbouwd
In het kader van de aanvraag van een omgevingsvergunning toetst de gemeente
allereerst of de aanvraag past binnen het door de gemeente vastgestelde bestem-
mingsplan. Wanneer het initiatief daar niet aan voldoet, maar de gemeente wel
haar medewerking wil verlenen moet aan de hand van een ruimtelijke onderbou-
wing of wijziging van het bestemmingsplan worden aangetoond dat het plan niet
in strijd is met een ‘goede ruimtelijke ordening’.
Op het moment dat het bouwplan wel voldoet het bestemmingsplan legt de ge-
meente de aanvraag voor aan de welstandscommissie die het plan toetst aan de
welstandsnota.
De aanvraag voor een omgevingsvergunning dient vergezeld te gaan van deugde-

 12                                                                                                                            Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre> 2. WELSTANDSCRITERIA


2.1      ALGEMENE WELSTANDSCRITERIA                                                   (stedelijke of landschappelijke) ruimte. Daarbij worden hogere eisen gesteld naar-
Naast de gebiedsgerichte benadering met gerichte toetsingscriteria (zie paragraaf     mate de openbare betekenis van het bouwwerk of van de omgeving groter is.
1.3) zijn er algemeen geldende criteria waaraan bouwwerken kunnen worden
getoetst voor situaties waar wordt gekozen voor een hoog ambitieniveau van de         Bij het oprichten van een gebouw is sprake van het afzonderen en in bezit nemen
architectonische vormgeving. Deze criteria kunnen bijvoorbeeld ook worden toe-        van een deel van de algemene ruimte voor particulier gebruik. Gevels en volumes
gepast wanneer het plan niet voldoet aan het gebiedsgerichte welstandsbeleid,         vormen zowel de externe begrenzing van de gebouwen als ook de wanden van de
maar het toch op overtuigende wijze een positieve bijdrage levert aan de ruimte-      openbare ruimte die zij gezamenlijk bepalen. Het gebouw is een particulier object
lijke kwaliteit van de omgeving (zie ook paragraaf 2.2).                              in een openbare context. Het bestaansrecht van het gebouw ligt niet in het eigen
De algemene welstandscriteria die in deze paragraaf worden genoemd, richten           functioneren alleen, maar ook in de betekenis die het gebouw heeft in zijn stede-
zich op de zeggingskracht en het vakmanschap van het architectonisch ontwerp,         lijke of landschappelijke omgeving. Ook van een gebouw dat contrasteert met zijn
en zijn terug te voeren op vrij universele kwaliteitsprincipes.                       omgeving mag worden verwacht dat het zorgvuldig is ontworpen en de omgeving
                                                                                      niet ontkent. Waar het om gaat is dat het gebouw een positieve bijdrage levert
A.       Relatie tussen vorm, gebruik en constructie                                  aan de kwaliteit van de omgeving en de te verwachten ontwikkelingen daarvan.
Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden              Over de wijze waarop dat bij voorkeur zou moeten gebeuren kunnen de gebieds-
verwacht dat de verschijningsvorm een relatie heeft met het gebruik ervan en          gerichte welstandscriteria duidelijkheid verschaffen.
de wijze waarop het gemaakt is, terwijl de vormgeving daarnaast ook zijn eigen
samenhang en logica heeft.                                                            C.      Betekenissen van vormen in sociaal-culturele context
                                                                                      Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden ver-
Een bouwwerk wordt primair gemaakt om te worden gebruikt. Hoewel het                  wacht dat verwijzingen en associaties zorgvuldig worden gebruikt en uitgewerkt,
welstandstoezicht slechts is gericht op de uiterlijke verschijningsvorm, kan de       zodat er concepten en vormen ontstaan die bruikbaar zijn in de bestaande maat-
vorm van het bouwwerk niet los worden gedacht van de eisen vanuit het gebruik         schappelijke realiteit.
en de mogelijkheden die materialen en technieken bieden om een doelmatige
constructie te maken. Gebruik en constructie staan aan de wieg van iedere vorm.       Voor vormgeving gelden in iedere cultuur bepaalde regels. Als vormen regelmatig
Daarmee is nog niet gezegd dat de vorm altijd ondergeschikt is aan het gebruik        in een bepaald verband zijn waargenomen, krijgen zij een zelfstandige betekenis
of de constructie. Ook wanneer andere aspecten dan gebruik en constructie de          en roepen zij, los van gebruik en constructie, bepaalde associaties op. Pilasters in
vorm tijdens het ontwerpproces gaan domineren, mag worden verwacht dat de             classicistische gevels verwijzen naar zuilenstructuren van tempels, transparante
uiteindelijke verschijningsvorm een begrijpelijke relatie houdt met zijn oorsprong.   gevels van glas en metaal roepen associaties op met techniek en vooruitgang. In
Daarmee is tegelijk gezegd dat de verschijningsvorm meer is dan een rechtstreek-      iedere bouwstijl wordt gebruik gemaakt van verwijzingen en associaties naar wat
se optelsom van gebruik en constructie.                                               eerder of elders reeds aanwezig was of naar wat in de toekomst wordt verwacht.
                                                                                      De kracht of de kwaliteit van een bouwwerk ligt echter vooral in de wijze waarop
B.       Relatie tussen bouwwerk en omgeving                                          die verwijzingen en associaties worden verwerkt en geïnterpreteerd binnen
Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden              het kader van de actuele culturele ontwikkelingen, zodat concepten en vormen
verwacht dat het een positieve bijdrage levert aan de kwaliteit van de openbare       ontstaan die bruikbaar zijn in de bestaande maatschappelijke realiteit. Zorgvuldig

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                       13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre> 2. WELSTANDSCRITERIA

gebruik van verwijzingen en associaties betekent onder meer dat er een bouw-             uitzien alsof ze bestaan uit een verzameling losstaande kleine bouwwerken.
werk ontstaat dat integer is naar zijn tijd doordat het op grond van zijn uiterlijk in   De maatverhoudingen van een bouwwerk zijn van groot belang voor de belevingswaar-
de tijd worden geplaatst waarin het werd gebouwd of verbouwd.                            de ervan, maar vormen tegelijk één van de meest ongrijpbare aspecten bij het beoorde-
                                                                                         len van ontwerpen. De waarnemer ervaart bewust of onbewust de maatverhoudingen
D.      Evenwicht tussen helderheid en complexiteit                                      van een bouwwerk, maar waarom de maatverhoudingen van een bepaalde ruimte
Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden                 aangenamer, evenwichtiger of spannender zijn dan die van een andere, valt nauwe-
verwacht dat er structuur is aangebracht in het beeld, zonder dat de aantrek-            lijks vast te stellen. Duidelijk is dat de kracht van een compositie groter is naarmate de
kingskracht door simpelheid verloren gaat.                                               maatverhoudingen een sterkere samenhang en hiërarchie vertonen. Mits bewust toe-
                                                                                         gepast kunnen ook spanning en contrast daarin hun werking hebben. De afmetingen en
 Een belangrijke eis die aan een ontwerp voor een gebouw mag worden gesteld              verhoudingen van gevelelementen vormen tezamen de compositie van het gevelvlak.
is dat er structuur wordt aangebracht in het beeld. Een heldere structuur biedt          Hellende daken vormen een belangrijk element in de totale compositie. Als toegevoeg-
houvast voor de waarneming en is bepalend voor het beeld dat men vasthoudt               de elementen (zoals een dakkapel, een aanbouw of een zonnecollector) te dominant
van een gebouw. Symmetrie, ritme, herkenbare maatreeksen en materialen                   zijn ten opzichte van de hoofdmassa en/of de vlakverdeling, verstoren zij het beeld niet
maken het voor de gemiddelde waarnemer mogelijk de grote hoeveelheid visuele             alleen van het object zelf maar ook van de omgeving waarin dat is geplaatst.
informatie die de gebouwde omgeving heeft, te reduceren tot een bevattelijk
beeld. Het streven naar helderheid mag echter niet ontaarden in simpelheid.              F.      Materiaal, textuur, kleur en licht
Een bouwwerk moet de waarnemer blijven prikkelen en intrigeren. Er mag best              Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden
een beheerst beroep op de creativiteit van de voorbijganger worden gedaan.               verwacht dat materiaal, textuur, kleur en licht het karakter van het bouwwerk zelf
Van oudsher worden daarom helderheid en complexiteit als complementaire                  ondersteunen en de ruimtelijke samenhang met de omgeving of de te verwachten
begrippen ingebracht bij het ontwerpen van bouwwerken. Complexiteit in de                ontwikkeling daarvan duidelijk maken.
architectonische compositie ontstaat vanuit de stedenbouwkundige eisen en het
programma van eisen voor het bouwwerk. Bij een gebouwde omgeving met een                 Door middel van materialen, kleuren en lichttoetreding krijgt een bouwwerk
hoge belevingswaarde zijn helderheid en complexiteit tegelijk aanwezig in even-          uiteindelijk zijn visuele en tactiele kracht: het wordt zichtbaar en voelbaar. De
wichtige en spanningsvolle relatie.                                                      keuze van materialen en kleuren is tegenwoordig niet meer beperkt tot wat lokaal
                                                                                         aan materiaal en ambtelijke kennis voorhanden is. Die keuzevrijheid maakt de
E.      Schaal en maatverhoudingen                                                       keuze moeilijker en het risico van een onsamenhangend beeld groot. Als materi-
Van een bouwwerk dat voldoet aan redelijke eisen van welstand mag worden                 alen en kleuren teveel los staan van het ontwerp en daarin geen ondersteunende
verwacht dat het een samenhangend stelsel van maatverhoudingen heeft dat                 functie hebben maar slechts worden gekozen op grond van decoratieve werking,
beheerst wordt toegepast in ruimtes, volumes en vlakverdelingen.                         wordt de betekenis ervan toevallig en kan het afbreuk doen aan de zeggings-
                                                                                         kracht van het bouwwerk. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer het gebruik van
Ieder bouwwerk heeft een schaal die voortkomt uit de grootte of de betekenis van         materialen en kleuren geen ondersteuning geeft aan de architectonische vorm-
de betreffende bouwopgave. Grote bouwwerken kunnen uiteraard binnen hun                  geving of wanneer het gebruik van materialen en kleuren een juiste interpretatie
eigen grenzen geleed zijn, maar worden onherkenbaar en ongeloofwaardig als ze er         van de aard en de ontstaansperiode van het bouwwerk in de weg staat.

 14                                                                                                                                     Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre> 2. WELSTANDSCRITERIA


2.2      HARDHEIDSCLAUSULE                                                            2.3.2 Excessenregeling bij vergunningsvrije bouwwerken
De algemene welstandscriteria liggen (haast onzichtbaar) ten grondslag aan elke       Ook bouwwerken waarvoor geen bouwvergunning hoeft te worden aangevraagd
planbeoordeling, omdat ze het uitgangspunt vormen voor de uitwerking van de           moeten aan minimale welstandseisen voldoen. Burgemeester en wethouders
gebiedsgerichte welstandscriteria. In praktijk zullen die uitwerkingen meestal vol-   kunnen de eigenaar van een bouwwerk dat in “ernstige mate in strijd is met rede-
doende houvast bieden voor de planbeoordeling. In bijzondere situaties wanneer        lijke eisen van welstand” aanschrijven om die strijdigheid op te heffen. Hiervoor
de gebiedsgerichte en de objectgerichte welstandscriteria ontoereikend zijn, kan      moeten de criteria in de welstandsnota zijn opgenomen.
het nodig zijn expliciet terug te grijpen op de algemene welstandscriteria. Dit kan
bijvoorbeeld het geval zijn wanneer een bouwplan is aangepast aan de gebieds-         2.3.3 Criteria bij excessen
gerichte welstandscriteria, maar een bouwwerk zelf zo onder de maat blijft dat        Een bouwwerk is in ernstige mate in strijd met redelijke eisen van welstand
het op den duur zijn omgeving negatief zal beïnvloeden.                               indien sprake is van een exces. Hiervan is sprake indien flagrante strijdigheid be-
Ook wanneer een bouwplan afwijkt van de bestaande of toekomstige omgeving,            staat met de in deze welstandsnota opgenomen criteria.
maar door bijzondere schoonheid wel aan redelijke eisen van welstand voldoet,         De gemeente Mook en Middelaar hanteert bij het toepassen van deze exces-
kan worden teruggegrepen op de algemene welstandscriteria. De Commissie               senregeling het criterium dat er sprake moet zijn van een buitensporigheid in
Ruimtelijke Kwaliteit kunnen Burgemeester en Wethouders in zo een geval gemo-         het uiterlijk die ook voor niet-deskundigen evident is en die afbreuk doet aan de
tiveerd en schriftelijk adviseren van de hardheidsclausule gebruik te maken en af     ruimtelijke kwaliteit van een gebied. Vaak heeft dit betrekking op:
te wijken van de gebiedsgerichte welstandscriteria (zie ook paragraaf 1.6.3). In      • het visueel of fysiek afsluiten van een bouwwerk voor zijn omgeving;
praktijk betekent dit dat het betreffende plan alleen op grond van de algemene        • het ontkennen of vernietigen van architectonische bijzonderheden bij aan-
welstandscriteria wordt beoordeeld en dat de bijzondere schoonheid van het plan           passing van een bouwwerk;
met deze criteria overtuigend kan worden aangetoond. Het niveau van ‘redelijke        • armoedig materiaalgebruik;
eisen van welstand’ ligt dan uiteraard hoog, het is immers redelijk dat er hogere     • toepassing van felle of contrasterende kleuren;
eisen worden gesteld aan de zeggingskracht en het architectonisch vakmanschap         • te opdringerige reclames, of een te grove inbreuk op wat in de omgeving
naarmate een bouwwerk zich sterker van zijn omgeving onderscheidt.                        gebruikelijk is (zie daarvoor de gebiedsgerichte welstandscriteria). Op de ge-
                                                                                          biedsgerichte criteria wil de gemeente aanvullende eisen stellen aan plannen
2.3      WELSTANDSCRITERIA BIJ EXCESSEN                                                   binnen de invloedssfeer van monumenten om recht te doen aan de bijzon-
                                                                                          dere waarde van deze objecten.
2.3.1 Handhaving
De gemeente heeft met deze welstandsnota regels voor het welstandstoezicht            2.4     WELSTANDSCRITERIA MONUMENTEN
vastgesteld en zal zich ook inspannen voor de naleving daarvan. Het is ongewenst      Binnen de invloedssfeer van monumenten vraagt de gemeente extra aandacht
dat in gebieden met welstandstoezicht gebouwen ontstaan, welke in ernstige            voor de inpassing van een bouwplan. De gemeente beoogt hiermee de monu-
mate in strijd zijn met redelijke eisen van welstand en door hun buitensporige        menten te beschermen tegen bouwactiviteiten met een negatieve invloed op de
uitstraling en verschijning hevige reacties oproepen.                                 ruimtelijke structuur en karakteristiek van de bebouwing. De genoemde criteria
                                                                                      gelden als het realiseren van het bouwplan een wijziging is van de structuur en
                                                                                      karakteristiek van de directe omgeving van een monument.
Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                      15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>    2. WELSTANDSCRITERIA

Voor monumenten geldt dat alle bouwactiviteiten vergunningplichtig zijn. Dit                 bedrijfsactiviteiten die ter plekke worden uitgeoefend;
houdt in dat ook kleine bouwplannen vooraf getoetst worden aan redelijke eisen        •     reclame op bedrijfsgebouwen wordt op elkaar afgestemd. Dit geldt ook als er
van welstand.                                                                               meerdere ondernemingen in hetzelfde gebouw zijn gehuisvest.
                                                                                      •     reclame is weerbestendig en wordt deugdelijk onderhouden (bijvoorbeeld:
Aanvullende criteria                                                                        kapotte vlaggen worden vervangen en hetzelfde geldt voor verkleurde recla-
Het bouwplan mag geen afbreuk doen aan het monument, waarbij de wel-                        meborden);
standscommissie het bouwvoornemen in ieder geval zal toetsen aan de volgende          •     bewegende reclame, daglichtreflecterende reclame, lichtcouranten, lichtre-
criteria:                                                                                   clame met veranderlijk of intermitterend (knipperend) licht en lichtprikkabels
• het bouwplan dient zich te voegen in zijn omgeving en de historische context              zijn niet toegestaan;
     zoveel mogelijk te respecteren;                                                  •     reclame is geen belemmering voor de verkeersdeelnemers en heeft geen
• het bouwplan mag het monument niet visueel of fysiek afsluiten van zijn                   nadelige invloed op de verkeersveiligheid;
     omgeving;                                                                        •     voor de gevels die grenzen aan de randen van bedrijventerreinen geldt dat de
• het bouwplan mag geen afbreuk doen aan de omgeving door onzorgvuldige                      luminescentie van lichtreclame en aangelichte reclame wordt beperkt. De
     detaillering, armoedig materiaalgebruik of felle danwel contrasterende kleu-            lichtuitstraling mag niet als onevenredig storend worden aangemerkt.
     ren;
• het bouwplan mag niet in tegenstrijd zijn met cultuurhistorische waarden,           2.6       GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA
         waaronder die genoemd in de redengevende beschrijving van het monument.
                                                                                      2.6.1. De indeling in gebieden
2.5       CRITERIA VOOR RECLAME                                                       Het gemeentelijk grondgebied is ten behoeve van deze welstandsnota opgedeeld
Reclame laat zich omschrijven als een kortstondige, maar krachtige visuele prik-      in verschillende welstandsgebieden wat heeft geresulteerd in de welstandskaart
kel. Als aanvulling op andere media versterkt reclame de publiciteit van een          (Bijlage 1). Ingeval de tekst in de welstandsnota niet één op één overeenkomt
bedrijf, winkel of product. Reclame moet het karakter van de ruimte en het dorps-     met de welstandskaart zal de kaart voor de tekst gelden.
beeld versterken of er minimaal een neutrale rol in spelen. Voor de plaatsing van     De gebieden zijn in grote lijnen bepaald op basis van een ruimtelijke/architecto-
reclame gelden in de gemeente Mook en Middelaar de volgende regels:                   nische en soms ook functionele samenhang. Een waterdichte, dus exacte me-
                                                                                      thodiek is hiervoor echter niet voorhanden. Voor het buitengebied is vooral een
•    reclame wordt bij voorkeur in het ontwerp van het gebouw meegenomen;             indeling op basis van landschapstypes gehanteerd.
•    reclame-uitingen staan in verhouding staan tot elkaar, de grootte en architec-   Voor de kernen is de indeling met name op basis van bouwperiodes (bijvoorbeeld
     tuur van het bedrijfspand. Het totaal aan reclame-uitingen is in balans;         historische linten en planmatige uitbreidingen) en soms functies (bedrijventer-
•    reclame past in de omgeving en bij het gebouw. Hierbij wordt gekeken naar        rein) tot stand gekomen.
     plaatsing, afmetingen, vormgeving, kleurstelling, materiaalgebruik en detail		   In de onderstaande tabel is de gebiedsindeling te zien en het daar aan toekende
     lering;                                                                          welstandsniveau (zie ook paragraaf 2.5.2). De kleuren en arceringen verwijzen
•    op of bij een gebouw wordt alleen reclame gemaakt voor het bedrijf en de         naar de welstandskaart.


    16                                                                                                                             Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>    2. WELSTANDSCRITERIA

        Legenda:                                                                       In de gebiedsbeschrijving worden tevens de eventueel bijzondere elementen die
                                                               Welstandsniveau
                                                                                       er in voorkomen benoemd.
              Gebied 1 - Linten                                2
                                                                                       Onder het kopje ‘WAARDERING’ wordt per gebied aangegeven op welke ruim-
              Gebied 2 - Bebouwing langs de rijksweg           1
                                                                                       telijke en architectonische gronden het gebied wordt gewaardeerd en waarom.
              Gebied 3 - Planmatige uitbreidingen              3                       Het gaat hierbij om een inhoudelijke waardering, wat inhoudt dat ook eventuele
              Gebied 4 - Individuele woningbouw                3                       negatieve elementen of invloeden worden gesignaleerd. Op basis van de gebieds-
                         - Wonen aan de Maas                   1                       beschrijving en de aangehangen waardering wordt in relatie met bestaande ruim-
              Gebied 5 - Bedrijventerrein                      2
                                                                                       telijke beleidsvelden het welstandsbeleid (‘BELEID’) voor dit specifieke gebied
                                                                                       geformuleerd in de vorm van de keuze voor een “welstandsniveau”. Dit geeft aan
              Gebied 6 - Buitengebied                          3
                                                                                       in welke mate de gemeente welstand inzet in een bepaald gebied. Ook kan een
                         - Agrarisch buitengebied & Zevendal   2
                                                                                       welstandsniveau gelden voor een bepaalde groep van bouwwerken of een ruim-
              Gebied 7 - Recreatiegebied                       2
                                                                                       telijke structuur. Het welstandsbeleid kent drie welstandsniveaus:
              Maaslijn

              Water                                                                    • Welstandsniveau 1: de zware toets
                                                                                       Over het algemeen wordt welstandsniveau 1 (de zware toets) toegekend aan
2.6.2     Toelichting op de gebiedsbeschrijvingen                                      structuren, gebieden en objecten, die van cruciale betekenis zijn voor het totaal-
Bij de beschrijvingen per gebied wordt onder het kopje ‘KENMERKEN’ eerst een           beeld van de kern en het buitengebied en aan de Rijks-, provinciale en gemeente-
korte weergave gegeven van de algemene kenmerken en wanneer van belang,                lijke monumenten. Ook gebieden met bijzondere cultuurhistorische, architecto-
de historie. Daarna wordt ingegaan op de voor het beeld bepalende architectoni-        nische, landschappelijke of stedenbouwkundige karakteristieken kunnen niveau 1
sche kenmerken waarmee het zich als welstandsgebied onderscheidt van andere            krijgen. Dit welstandsniveau kan verder worden toegekend aan ontwikkelingsge-
gebieden. De volgende aspecten komen daarbij aan de orde.                              bieden en reconstructiegebieden; daar waar nieuwe kwaliteit moet ontstaan.
                                                                                       Beleid
•    Ruimtelijke opbouw: hier wordt de ruimtelijke verhouding tussen bebouwing         Het welstandsbeleid is gericht op het handhaven, herstellen en versterken van ge-
     en zijn context beschreven.                                                       waardeerde of gewenste ruimtelijke karakteristieken en op de samenhang binnen het
•    Situering: de positie die de bebouwingselementen op de kavel en ten op-           gebied of object. In beheersituaties gebeurt dit vooral via regels en toetsing, terwijl in
     zichte van elkaar innemen. Hier komen onderdelen als rooilijnen en overheer-      ontwikkelingssituaties het accent ligt op het faciliteren en stimuleren van kwaliteit.
     sende nokrichting aan de orde.                                                    Voor alle vergunningsplichtige plannen wordt advies gevraagd aan de welstands-
•    Hoofdvorm/gevels/materiaal- en kleurgebruik/detaillering: de evidente             commissie. Daarbij wordt zorgvuldig gekeken naar de inpassing in de omgeving,
     architectonische kenmerken van de bebouwing in het betreffende wel-               het bouwplan op zichzelf en de detaillering en materialisering ervan.
     standsgebied worden hier beschreven. Het gaat hierbij respectievelijk om de       • Welstandsniveau 2: de reguliere toets
     vormkenmerken van het bouwvolume, de architectonische kenmerken van de            Hieronder vallen gebieden, die vanuit het perspectief van de gehele gemeente
     gevels en tot slot de kleur- en materiaaltoepassing en de rol van het detail in   geen topprioriteit hebben, maar waar wel aanleiding is om alert te blijven op de
     het beeld.                                                                        ontwikkeling van de ruimtelijke kwaliteit.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                              17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre> 2. WELSTANDSCRITERIA

Beleid                                                                                  is een gebouw samengesteld uit meerdere volumes die ten opzichte van elkaar
De welstandsbeoordeling richt zich op het handhaven of gericht veranderen en            verspringen. In andere gevallen is sprake van een enkelvoudige massa.
verbeteren van de basiskwaliteit van het gebied. Daarbij wordt zorgvuldig geke-         Gevels
ken naar de invloed op de omgeving en de architectonische uitwerking van het            Het derde niveau behandelt de gevelaanzichten. Hierbij gaat het om de compo-
bouwplan. Detaillering en materialisering worden op hoofdlijnen bekeken.                sitie van de gevels. Deze wordt vooral bepaald door de positie van de ramen en
• Welstandsniveau 3: de soepele toets                                                   grootte ervan.
De gemeente kan besluiten in bepaalde gebieden bouwplannen alleen op hoofd-             Materiaal- en kleurgebruik en detaillering
lijnen te laten toetsen door de welstandscommissie en de verantwoordelijkheid           Onder opmaak wordt het materiaal- en kleurgebruik en de detaillering verstaan.
voor kleinschalige invullingen en detailleringen hoofdzakelijk bij bewoners en          Soms gelden voor bijgebouwen ook specifieke gebiedsgerichte criteria ten aan-
eigenaren te leggen. Een stimuleringsbeleid kan dan gevoerd worden om burgers           zien van het materiaal- en kleurgebruik. In dat geval wordt dit apart genoemd.
aan te sporen mee te bouwen aan de ruimtelijke kwaliteit van hun woonomge-              De detaillering vertelt iets over de uitwerking van bouwkundige oplossingen.
ving. Ook gebieden die beperkte afwijkingen van de bestaande ruimtelijke struc-
tuur en ingrepen in de architectuur van de gebouwen zonder al te veel proble-
men verdragen, kunnen onder niveau 3 vallen.
Beleid
Het welstandsbeleid is gericht op het handhaven van de basiskwaliteit van het
gebied. De basiskwaliteiten worden per type gebied benoemd en vertaald in wel-
standscriteria. Bij de welstandstoets wordt vooral gekeken of het bouwplan zijn
omgeving niet verstoort.
De welstandscriteria waaraan de bouwplannen worden getoetst, zijn een re-
sultante van de gebiedsbeschrijving, de waardering en het geformuleerde wel-
standsbeleid. Voor deze criteria wordt aangesloten bij de indeling die is gebruikt
voor de beschrijving van de bebouwing, waarbij onderscheid wordt gemaakt
tussen situering, hoofdvorm, gevels, materiaal- en kleurgebruik en detaillering.
Op deze wijze staan de criteria niet op zichzelf. Ze zijn geworteld in de karakteris-
tiek van het gebied.

Situering
Hiermee wordt de ligging van de gebouwen ten opzichte van de weg en de omlig-
gende bebouwing bedoeld. Het gaat hier dus om stedenbouwkundige aspecten.
Hoofdvorm
Hieronder vallen de criteria die betrekking hebben op de vorm die het gebouw
in grote lijnen heeft, zoals het soort dak en de vorm van de plattegrond. Soms

 18                                                                                                                              Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                                         LINTEN


                                                  GEBIED 1 - LINTEN

                                                  ALGEMEEN
                                                  De bebouwingslinten zijn van oudsher belangrijke en karakteristieke ruimtelijke
                                                  structuren voor de gemeente Mook en Middelaar. De linten kenmerken zich door een
                                                  open, perceelsgewijze bebouwing die een divers karakter heeft, dat bepaald wordt
                                                  door de bouwperiode, de architectuur, de situering tot de weg, de massa en het
                                                  gebruik. De samenhang wordt voornamelijk bepaald door het straatgericht bouwen,
                                                  de rooilijnen en het kleinschalige karakter, waarbij met name de woonfunctie over-
                                                  heerst.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  De bebouwing heeft een divers karakter, dat bepaald wordt door de bouwperi-
                                                  ode, de architectuur, de situering tot de weg, de massa en het gebruik. Voor de
                                                  vier kernen in de gemeente geldt specifiek:

                                                  Molenhoek
                                                  Het belangrijkste knooppunt is de kruising van de Rijksweg en Stationsstraat.
                                                  Langs het spoor (Lindenlaan) staan enkele karakteristieke gebouwen en bedrijfs-
                                                  gebouwen van net na de Tweede Wereldoorlog.

                                                  Mook
                                                  Langs de Kerkstraat / Mortel is sprake van een relatief dicht bebouwingslint dat
                                                  opener wordt verder van de kerk af. De kerk is het centrale punt in Mook en scha-
                                                  kel tussen Rijksweg en de Maas.
                                                  Langs de wegen staat vrijstaande, individuele bebouwing met een dorpse schaal.
                                                  Het aanzicht van Mook vanaf de Maas is behoudenswaardig. Dit aanzicht wordt
                                                  voor een groot deel door de kerk en de bebouwing langs de Kerkstraat en De
                                                  Hove gevormd. Langs de Groesbeekseweg in Mook is sprake van een afwisseling
                                                  van kleinschalige oude bebouwing en recentere bebouwing.


Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                                                                 LINTEN

                 Plasmolen
                 De bebouwing ligt voornamelijk ten zuiden van de Rijksweg. De Witteweg is de be-
                 langrijkste haakse ontsluiting van Plasmolen richting de Rijksweg. Rondom de kruising
                 Witteweg - Rijksweg is de bebouwing divers qua bouwperiode, beeldkwaliteit, grootte,
                 situering en gebruik. Er zijn veel horecagelegenheden en er is bebouwing gerelateerd
                 aan de jachthaven (loodsen). Parallel langs de Rijksweg zijn de Riethorsterweg en de
                 Schildersweg de belangrijkste bebouwingslinten met een open, landelijk karakter. De
                 Muldershofweg maakt onderdeel uit van de villabebouwing. De Zevendalseweg, Sint
                 Maartensweg en Kiekbergsebaan verbinden Plasmolen met het stuwwallencomplex.
                 De bebouwing langs de historische bebouwingslinten is divers met een overwe-
                 gend agrarische- of woonfunctie. De bebouwing is overwegend vrijstaand en
                 wordt gekenmerkt door een traditionele architectuurstijl.
                 Bijzondere aandacht verdient het voormalige “Mookse Paviljoen”, de voormalige
                 expositieruimte op het eind van de Zevenbergseweg in Plasmolen. Het is een
                 belangrijk gebouw van de architect Dick van Woerkom.

                 Middelaar
                 Het huidige Middelaar heeft de karakteristieken van een esdorp en is opgesplitst
                 door de Tochtgraaf. De kruising Heikantseweg - Witteweg is een markant punt,
                 geaccentueerd door de ligging vanwaar diverse wegen uitwaaieren. In de overige
                 delen van de linten is de karakteristieke opbouw van wegen met boerderijen en
                 doorkijkjes nog op veel plekken aanwezig. Alleen in Katerbosch en aan de oostzij-
                 de van Heikant hebben uit- of inbreidingen plaatsgevonden. Het bebouwingslint
                 heeft een open, landelijk karakter waarbij nog een sterke relatie met het land-
                 schap aanwezig is. De bebouwingslinten liggen op de hogere delen.
                 Rondom de kerk van Middelaar is het bebouwingslint onderbroken. De bebou-
                 wing staat hier nadrukkelijker gegroepeerd rondom de kerk. In Middelaar staat de
                 bebouwing vrij dicht op de weg en zijn de percelen smaller. De afstand tot de weg
                 en de perceelsgrootte nemen toe verder van het dorp af.
                 Heikant wijkt licht af van dit beeld door het vele groen, bredere percelen en op
                 bepaalde punten grotere afstand tot de weg. Het oostelijke deel van Heikant
                 bestaat uit villabebouwing van recentere datum.



20                                                            Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                                                                            LINTEN


2. Situering                                                                          GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - LINTEN
De ruimtelijke karakteristiek komt vooral tot uitdrukking in de zelfstandige situ-    De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
ering van de bebouwing en het individuele karakter van de panden, die in een          kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vormgeving
lange periode tot stand zijn gekomen.                                                 wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de algemene
                                                                                      welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.
3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en kleurgebruik/detaillering
Individuele woningbouw heeft voornamelijk een enkelvoudige bouwmassa met              Situering (bestemmingsplan is maatgevend)
een zadeldak. Op sommige plekken komen ook mansardekappen en in een enkel             •   Bestaande rooilijn respecteren
geval platte daken voor.                                                              •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
De architectuur van de bebouwing wordt gekenmerkt door een sterke mate van                bouw
individualiteit en is overwegend traditioneel van aard en opgebouwd uit dito          •   Gepaste afstand tussen gebouwen
materialen zoals baksteen in verschillende tinten, (keramische) rode en grijze        Hoofdvorm
pannen. Daarnaast komen ook stuc- en sauswerk in (gebroken) witte tinten voor.        •   De massa en vorm van nieuwbouw moeten zorgvuldig ingepast worden tus-
De detaillering is hoofdzakelijk traditioneel en sober.                                   sen de bestaande bebouwing.
                                                                                      •   Eenvoudige hoofdvorm met zadeldak, mansardekap of schilddak
WAARDERING                                                                            •   Rechthoekige basisplattegrond
De linten worden gewaardeerd door de aanwezigheid van de oorspronkelijke              •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
bebouwing waarbij de solitaire plaatsing van gebouwen op de kavel, hun indivi-            bouw
dualiteit en de sobere materialisering belangrijk zijn.                               Gevel
                                                                                      •   Bij renovatie en/of nieuwbouw dient de oorspronkelijke gevelopbouw en
BELEID                                                                                    materiaal- en kleurgebruik gerespecteerd te worden.
Welstandsniveau 2 reguliere toets. Het afwisselende beeld van de linten, de           •   Traditionele gevelindeling
gewaardeerde of gewenste ruimtelijke karakteristieken en de samenhang bin-            •   Representatieve gevel gericht op de Rijksweg
nen het gebied of object moeten gehandhaafd, gericht veranderd en versterkt           •   De plaats, afmetingen en verhoudingen van raam- en deuropeningen die-
worden. Daarbij wordt zorgvuldig gekeken naar de invloed op de omgeving en                nen zorgvuldig op elkaar te worden afgestemd
de architectonische uitwerking van het bouwplan. Detaillering en materialisering      Materiaal- en kleurgebruik
worden op hoofdlijnen bekeken. In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de          •   Traditioneel materiaal- en kleurgebruik; saus- of stucwerk in (gebroken)
welstandscriteria en toetsing, terwijl in ontwikkelingssituaties meer het accent op       witte tinten, baksteen
stimuleren van ruimtelijke kwaliteit moet liggen. Dit kan door de welstandscom-       •   Rode of grijze dakpannen
missie in een vroeg stadium bij de planvorming te betrekken, maar dit kan ook         •   Geen glimmende materialen voor grote vlakken toepassen
door het opstellen van een beeldkwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen    Detaillering
bij grotere projecten worden ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.          •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw


Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                      21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN   BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG




22                     Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                 BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG


                                                  GEBIED 2 - BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG

                                                  ALGEMEEN
                                                  De van oorsprong Romeinse handelsroute tussen Nijmegen en Venlo is aange-
                                                  legd rond 1600 en liep in eerste instantie via Middelaar. Vanaf 1848 loopt deze
                                                  hoofdverbinding via Plasmolen en Malden. Deze weg (de huidige N271) is onder
                                                  Napoleon omstreeks aangelegd als straatweg tussen Nijmegen en Maastricht
                                                  en bestaat uit delen van het oorspronkelijke tracé en nieuwe delen volgens een
                                                  kaarsrecht tracé. De N271 maakt de diversiteit aan landschappen in de regio
                                                  beleefbaar zoals de Mookerplas, Mookerheide en de St. Jansberg. De aanwezige
                                                  doorkijkjes en vergezichten zijn hierbij belangrijk. De bebouwing langs de Rijks-
                                                  weg is, samen met de Maas de meest waardevolle structuur binnen de gemeente
                                                  en als zodanig nog altijd in gebruik.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  De eerste bebouwing van betekenis in de gemeente Mook en Middelaar is ontstaan
                                                  langs de oude routes in het gebied. De bebouwing langs de Rijksweg ligt verspreid
                                                  in Molenhoek, Mook en Plasmolen. De bebouwing heeft een divers karakter, dat
                                                  bepaald wordt door de bouwperiode, de architectuur, de situering tot de weg, de
                                                  massa en het gebruik. Van de oorspronkelijke boerderijbebouwing langs de Rijksweg
                                                  is in het Mookse deel weinig overgebleven. Hier heeft veel verdichting plaatsgevon-
                                                  den en op sommige plekken is het ritme van oorspronkelijke percelleringen verdwe-
                                                  nen door samenvoegingen van percelen en grotere bebouwing. Deze schaalspron-
                                                  gen zijn soms goed ingepast, maar er zijn ook minder goede voorbeelden aanwezig.
                                                  Langs de Rijksweg liggen enkele Rijks- en gemeentelijke monumenten.

                                                  2. Situering
                                                  De ruimtelijke karakteristiek komt vooral tot uitdrukking in de zelfstandige situ-
                                                  ering van de bebouwing en het individuele karakter van de panden, die in een
                                                  lange periode tot stand zijn gekomen. Ter plaatse van de dorpskernen is er sprake
                                                  van meer verdichting en staat de bebouwing vaker dichter bij de weg.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                  23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG


                 3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en kleurgebruik, detaillering
                 Langs de Rijksweg zijn de toegepaste hoofdvormen zeer uiteenlopend en vooral
                 een resultante van gebruik en ligging. Individuele woningbouw heeft voorname-
                 lijk een enkelvoudige bouwmassa met een zadeldak. Op sommige plekken komen
                 ook mansardekappen en in een enkel geval platte daken voor.
                 De architectuur van de bebouwing is overwegend traditioneel van aard en op-
                 gebouwd uit dito materialen zoals baksteen in verschillende tinten, (keramische)
                 rode en grijze pannen. Daarnaast komen ook stuc- en sauswerk in (gebroken)
                 witte tinten voor. De detaillering is hoofdzakelijk traditioneel en sober.

                 WAARDERING
                 De Rijksweg wordt gewaardeerd vanwege zijn duidelijke herkenbaarheid en
                 beeldbepalende structuur ten opzichte van de latere uitbreidingen. Er is sprake
                 van een grote mate van diversiteit in de bebouwing, hetgeen soms voor een rom-
                 melig beeld zorgt.

                 BELEID
                 In aansluiting op de in de Regionale Agenda geformuleerde ambitie om het aan-
                 zicht van de N271 als etalage van ter verbetereren geldt hier welstandsniveau 1,
                 zware beoordeling. Het afwisselende beeld van de Rijksweg, de gewaardeerde
                 of gewenste ruimtelijke karakteristieken en de samenhang binnen het gebied of
                 object moeten gehandhaafd, gericht veranderd en versterkt worden. Daarbij
                 wordt zorgvuldig gekeken naar de invloed op de omgeving en de architectonische
                 uitwerking van het bouwplan. Detaillering en materialisering worden op hoofd-
                 lijnen bekeken. In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria
                 en toetsing, terwijl in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van
                 ruimtelijke kwaliteit moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een
                 vroeg stadium bij de planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstel-
                 len van een beeldkwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere
                 projecten worden ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.




24                                                        Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG


                                                  GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA  - BEBOUWING LANGS DE RIJKSWEG
                                                  De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
                                                  kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vorm-
                                                  geving wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de
                                                  algemene welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.

                                                  Situering (bestemmingsplan is maatgevend)
                                                  •   Bestaande rooilijn respecteren
                                                  •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
                                                      bouw
                                                  •   Gepaste afstand tussen gebouwen
                                                  Hoofdvorm
                                                  •   De massa en vorm van nieuwbouw moeten zorgvuldig ingepast worden
                                                      tussen de bestaande bebouwing.
                                                  •   Eenvoudige hoofdvorm met zadeldak, mansardekap of schilddak
                                                  •   Rechthoekige basisplattegrond
                                                  •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
                                                      bouw
                                                  Gevel
                                                  •   Bij renovatie en/of nieuwbouw dient de oorspronkelijke gevelopbouw en
                                                      materiaal- en kleurgebruik gerespecteerd te worden.
                                                  •   Traditionele gevelindeling
                                                  •   Oriëntatie op de weg
                                                  •   De plaats, afmetingen en verhoudingen van raam- en deuropeningen die-
                                                      nen zorgvuldig op elkaar te worden afgestemd
                                                  Materiaal- en kleurgebruik
                                                  •   Traditioneel materiaal- en kleurgebruik; baksteen, saus- of stucwerk in
                                                      (gebroken) witte tinten
                                                  •   Rode of grijze dakpannen
                                                  •   Geen glimmende materialen voor grote vlakken toepassen
                                                  Detaillering
                                                  •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw


Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN   PLANMATIGE UITBREIDINGEN




26                  Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                       PLANMATIGE UITBREIDINGEN


                                                  GEBIED 3 - PLANMATIGE UITBREIDINGEN

                                                  ALGEMEEN
                                                  De eerste naoorlogse uitbreidingen bestaan uit de traditionele blokverkavelin-
                                                  gen, daarna volgens de CIAM-beweging (woonerven) en de uitbreidingen uit de
                                                  jaren '90. De bebouwing van de uitbreidingen afzonderlijk heeft vaak een sterke
                                                  onderlinge samenhang (seriebouw). De aansluiting op de omgeving varieert sterk
                                                  per gebied. Kenmerk van vrijwel alle planmatige uitbreidingen is dan ook dat
                                                  het gebied zelf vaak bestaat uit één of meerdere afgeronde bebouwingsclusters
                                                  met een eigen beeldkwaliteit. De opzet van de clusters is sterk afhankelijk van de
                                                  bouwperiode en de ideeën over de stedenbouwkunde destijds. De bebouwing
                                                  bestaat vaak uit rijwoningen, half vrijstaande of geschakelde woningbouw. In
                                                  Molenhoek is een complex van gestapelde woningbouw gerealiseerd.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  De bebouwing dateert uit verschillende bouwperiodes die bepalend zijn voor
                                                  de ruimtebeleving. Daarbij gaat het veelal om kleinere kavelgroottes. Daarom is
                                                  veel aandacht nodig voor de overgangen van privé naar openbaar (de voor- en
                                                  achterkantsituaties). In sommige gebieden is deze overgang minder zorgvuldig
                                                  vormgegeven.

                                                  2. Situering
                                                  Uitbreidingsplannen uit de jaren zestig zijn orthogonaal opgezet. De woningen
                                                  zijn op enige afstand van de weg in een strakke rooilijn geplaatst. De nokrichting
                                                  is meestal evenwijdig aan weg. Als reactie op de rechtlijnige wegenstructuur wor-
                                                  den in de jaren zeventig de woonerfachtige verkavelingen populair. Ook hierbij
                                                  volgt de nok vaak de richting van de weg, maar de woningen kennen geen strakke
                                                  rooilijn meer. In plaats daarvan komen regelmatig verspringingen voor. Recent
                                                  gebouwde wijken zijn vaak weer strakker opgezet.




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                        PLANMATIGE UITBREIDINGEN


                 3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en kleurgebruik, detaillering
                 De woningen hebben veelal een eenvoudige hoofdvorm, opgebouwd uit één of
                 twee lagen met kap. Het overwegende beeld wordt bepaald door zadeldaken,
                 maar in mindere mate komen ook andere kapvormen voor, waaronder platte da-
                 ken. Over het algemeen zijn de gevels traditioneel te noemen. De steen waaruit
                 de gevels zijn opgetrokken is veelal wat bleek van kleur. Onder de meer recente
                 bebouwing bestaat meer variatie in kleurgebruik. De woningen hebben veelal
                 een eenvoudige detaillering.

                 WAARDERING
                 Hoewel de bebouwing uit meerdere tijdsperioden afkomstig is, kan er worden
                 gesproken over een zekere mate van uniformiteit per gebied die als waardevol
                 wordt beschouwd. Belangrijk hierbij zijn de consequente plaatsing in de rooilijn,
                 de traditionele hoofdvorm, de nokrichting en het overeenkomende materiaal- en
                 kleurgebruik.

                 BELEID
                 Welstandsniveau 3 soepele beoordeling. Door het overeind houden van de
                 gebiedseigen kenmerken dienen de diverse planmatige uitbreidingen altijd een
                 eigen identiteit te houden waarmee ze zich onderscheiden van andere wijken. De
                 basiskwaliteit van het gebied dient op zijn minst gehandhaafd te blijven. Bij de
                 welstandstoets wordt vooral gekeken of het bouwplan zijn omgeving niet ver-
                 stoort. Detaillering en materialisering worden hier op hoofdlijnen beoordeeld.
                 In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, terwijl
                 in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van ruimtelijke kwaliteit
                 moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een vroeg stadium bij de
                 planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstellen van een beeld-
                 kwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere projecten worden
                 ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.




28                                                          Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                      PLANMATIGE UITBREIDINGEN


                                                  GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - PLANMATIGE UITBREIDINGEN
                                                  De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
                                                  kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vorm-
                                                  geving wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de
                                                  algemene welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.

                                                  Situering (bestemmingsplan is maatgevend)
                                                  •   Bestaande rooilijn respecteren
                                                  •   Nokrichting afstemmen op de omliggende bebouwing
                                                  •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
                                                      bouw
                                                  •   Gepaste afstand tussen gebouwen
                                                  Hoofdvorm
                                                  •   Eenvoudige hoofdvorm met zadeldak of plat dak
                                                  •   Rechthoekige basisplattegrond
                                                  •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen ondergeschikt aan de hoofd-
                                                      bouw
                                                  Gevel
                                                  •   Oriëntatie op de weg
                                                  •   De plaats, afmetingen en verhoudingen van raam- en deuropeningen die-
                                                      nen zorgvuldig op elkaar te worden afgestemd
                                                  Materiaal- en kleurgebruik
                                                  •   Materiaal- en kleurgebruik overeenkomstig omliggende bebouwing
                                                  •   Geen glimmende materialen voor grote vlakken toepassen
                                                  Detaillering
                                                  •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                             29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN   INDIVIDUELE WONINGBOUW




30                 Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                        INDIVIDUELE WONINGBOUW


                                                  GEBIED 4 - INDIVIDUELE WONINGBOUW

                                                  ALGEMEEN
                                                  Langs en op de stuwwal staan vrijstaande woningen op grote afstand van elkaar
                                                  en van de openbare ruimte. Vervolgens zijn er de gebieden met de meer recente
                                                  individuele woningbouw, waarbij de onderlinge relatie tussen de woningen en de
                                                  relatie met de openbare ruimte belangrijker is dan bij de woningen langs en op
                                                  de stuwwal.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw

                                                  Woningen langs de stuwwal (Mook)
                                                  Bij de woningen die in Mook tegen de stuwwal zijn gelegen, is het hoogteverschil
                                                  duidelijk merkbaar. De woningen liggen hierdoor hoger of juist lager dan het
                                                  straatniveau en hebben vaak een groot voorerf en een oprijlaan. Op de kavels
                                                  staan veel bomen, waardoor samen met de brede, groen ingerichte straten een
                                                  parkachtig beeld ontstaat.
                                                  Woningen langs de Maas (Mook)
                                                  Langs de Maas staat vrijwel alleen individuele vrijstaande bebouwing. Een uitzon-
                                                  dering hierop is het appartementencomplex Maasstaete. Dit bebouwingscluster
                                                  is het meest markant samen met de kerk. Tussen De Hove en Middelweerd is de
                                                  bebouwing met de voorzijde gericht op de Maas (Middelweerd). Zuidoostelijk
                                                  van de kerk (Kerkstraat) ligt de bebouwing met de achterzijde naar de Maas ge-
                                                  keerd. Hier dienen karakteristieke stenen muurtjes als erfscheiding.
                                                  Individuele bebouwing Mook/Molenhoek
                                                  Het betreft hier na-oorlogse woningbouw waarvan de kwaliteit van het straat-
                                                  beeld veelal wordt bepaald door het aanwezige groen, de grootte van de kavel en
                                                  de afstand van de bebouwing tot de weg. De straten zijn veelal smal en hebben
                                                  geen trottoir of deze liggen gelijk met het straatniveau. De groenaanplant bevindt
                                                  zich hoofdzakelijk op de kavels.


Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                         INDIVIDUELE WONINGBOUW


                 Villabebouwing Plasmolen
                 De bebouwing aan de Muldershofweg en omgeving heeft het karakter van villa-
                 bebouwing in een bosrijke omgeving.. Ten zuiden van de Muldershofweg ligt nog
                 een aantal straten met een slingerend verloop, afgeleid van het hoogteverloop
                 van het landschap. De bebouwing is vrijstaand, met een fors grondoppervlak op
                 ruime kavels.

                 2. Situering
                 Er is vaak sprake van een rooilijn, maar daar waar de woningen ver uit elkaar lig-
                 gen, is deze niet altijd duidelijk waarneembaar. Losse bijgebouwen spelen vooral
                 op de grotere kavels een ondergeschikte rol in het bebouwingsbeeld.

                 3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en kleurgebruik, detaillering
                 De architectuur van de bebouwing wordt gekenmerkt door een sterke mate
                 van individualiteit; uiteenlopende kapvormen, nok- en goothoogtes en diverse
                 gevelmaterialen. De detaillering is meestal traditioneel met een detaillering die is
                 afgeleid van de bouwstijl.

                 WAARDERING
                 Waardevol aan het gebied zijn de ruime groene opzet en de grote verscheiden-
                 heid in verschijningsvormen, materialen en kleuren. De tuinen en het openbare
                 groen zijn waardevol, omdat ze enerzijds het decor voor de gebouwen vormen
                 en anderzijds de gebouwen van elkaar scheiden.

                 BELEID
                 Welstandsniveau 3 soepele beoordeling. In het gebied dient met uitzondering
                 van ‘Wonen aan de Maas’ de basiskwaliteit gehandhaafd te blijven. Bij de wel-
                 standstoets wordt vooral gekeken of het bouwplan zijn omgeving niet verstoort.
                 Detaillering en materialisering worden hier op hoofdlijnen beoordeeld.
                 In beheersituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, ter-
                 wijl in ontwikkelingssituaties het accent ligt op het faciliteren en stimuleren van
                 kwaliteit in de vorm van een beeldkwaliteitsplan, eventueel in combinatie met de
                 inzet van supervisie.

32                                                           Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                                               INDIVIDUELE WONINGBOUW

Welstandsniveau 1 zware toets. In “Wonen aan de Maas’ dienen de gewaardeer-            GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - INDIVIDUELE WONINGBOUW
de of gewenste ruimtelijke karakteristieken en de samenhang binnen het gebied          De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
of object gehandhaafd, hersteld en versterkt te worden.                                kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vormgeving
In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, terwijl   wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de algemene
in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van ruimtelijke kwaliteit      welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.
moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een vroeg stadium bij de
planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstellen van een beeld-           Situering (bestemmingsplan is maatgevend)
kwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere projecten worden        •   Bestaande rooilijn respecteren
ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.                                        •   Ruime afstand tussen gebouwen
                                                                                       Hoofdvorm
Beeldkwaliteitsplan                                                                    •   Eenvoudige hoofdvorm met zadeldak of plat dak of samengesteld uit meerdere volu-
In aanvulling op deze beleidsrichting, is voor het betreffende gebied het beeld-           mes
kwaliteitplan Maasstaete van toepassing.                                               •   Rechthoekige basisplattegrond
                                                                                       •   Aanbouwen, bijgebouwen en overkappingen in architectuur van het hoofdge-
                                                                                           bouw
                                                                                       Gevel
                                                                                       •   De plaats, afmetingen en verhoudingen van raam- en deuropeningen dienen
                                                                                           zorgvuldig op elkaar te worden afgestemd
                                                                                       Materiaal- en kleurgebruik
                                                                                       •   Materiaal- en kleurgebruik afgestemd op omliggende bebouwing
                                                                                       •   Geen glimmende materialen voor grote vlakken toepassen
                                                                                       Detaillering
                                                                                       •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw

                                                                                       Aanvullende criteria voor welstandsniveau 1
                                                                                       Gevel
                                                                                       • Bij verbouw en renovatie aansluiten bij richting en maatverhouding
                                                                                          van de bestaande gevelopeningen
                                                                                       Materiaal- en kleurgebruik
                                                                                       • Bij verbouw en renovatie aansluiten bij oorspronkelijk materiaal- en
                                                                                          kleurgebruik



Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                           33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN              BEDRIJVENTERREIN




34               Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                        BEDRIJVENTERREIN


                                                  GEBIED 5 - BEDRIJVENTERREIN

                                                  ALGEMEEN
                                                  Het Korendal is een diffuus ingericht bedrijventerrein en ligt tussen de stuwwal,
                                                  Mook en Molenhoek/de spoorlijn. Binnen het deelgebied Bedrijventerrein is aan de
                                                  westzijde van de spoorlijn (Het Hoeveveld) voor het grootste gedeelte sprake van
                                                  vrije sector woningen met daarbinnen kantoorruimte en/of erachter bedrijfsbebou-
                                                  wing. Ten westen van het spoor bevinden zich de grootschaligere bedrijven, die een
                                                  rommelig geheel vormen. Andere grote bedrijfscomplexen liggen langs de Rijksweg
                                                  en Middelweg in Molenhoek. Langs de Groesbeekseweg in Mook is sprake van een
                                                  afwisseling van kleinschalige oude bebouwing en recentere bebouwing. Onderdeel
                                                  van het gebied Bedrijventerrein is het sportpark ‘Maasvallei’ dat ten zuiden van het
                                                  Korendal is gesitueerd. Ook het sportpark ‘De Heikant’ te Middelaar, welke ten zui-
                                                  den van de Mookerplas is gesitueerd, is onderdeel van het gebied Bedrijventerrein.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  Het deel met de vrije sectorwoningen met daarbinnen het kantoorgedeelte en
                                                  daarachter eventueel bedrijfsbebouwing is redelijk samenhangend en heeft een
                                                  kleinschalig karakter. Het grootschalige deel ten oosten van het spoor is daarente-
                                                  gen rommelig en veelal slecht onderhouden.

                                                  2. Situering
                                                  De grootschalige bebouwing staat op ruime percelen en kent enige afstand tot de
                                                  weg. De onderlinge afstand van de bebouwing is wisselend. Waar een woning op
                                                  het perceel staat is die meestal beeldbepalend en is sprake van oriëntatie van de
                                                  bebouwing op de straat. Het kleinschalige deel van het bedrijfsterrein heeft meer
                                                  het karakter van een woonbuurt.

                                                  3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en detaillering
                                                  De hoofdvorm van de bebouwing bestaat veelal uit een hal met een plat dak of
                                                  een kap met een flauwe helling. De bouwstijl van de bedrijfsloodsen is overwe-

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                  35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                                          BEDRIJVENTERREIN

                 gend industrieel van aard. De panden zijn eenvoudig en doelmatig gebouwd,
                 vaak met lichte plaatmaterialen als gevelbekleding. De detaillering van de be-
                 drijfsloodsen is doelmatig gedetailleerd.
                 In het kleinschalige deel heeft de woonbebouwing traditionele hoofdvormen,
                 vaak met een zadeldak. Het materiaal- en kleurgebruik alsmede de detaillering
                 sluiten daar bij aan.

                 WAARDERING
                 De beeldkwaliteit is van het gebied ten oosten is van het spoor is laag. Grote
                 buitenopslaggebieden worden afgewisseld door grote loodsen en fabriekshallen.
                 Ten westen van het spoor is de beeldkwaliteit gemiddeld en wordt voornamelijk
                 bepaald door de bedrijfswoningen en kantoren. Hier is sprake van enige repre-
                 sentativiteit.

                 BELEID
                 Het welstandsbeleid is vooral gericht op stimulering van een eigentijds karak-
                 ter van deze bedrijfsterreinen. Gestreefd wordt naar een zekere samenhang in
                 plaatsing, volume en uitstraling van de bedrijfsbebouwing, zonder het individuele
                 karakter van de bedrijven en hun eigen identiteit aan te tasten. Voor de groot-
                 schalige bedrijven ten westen van het spoor betekent dit aandacht voor kwali-
                 teitsverbetering. Bij de kleinschalige bedrijven aan huis betekent dit instandhou-
                 ding van de ruimtelijke kwaliteit.

                 Welstandniveau 2 reguliere beoordeling. De gewaardeerde of gewenste ruim-
                 telijke karakteristieken en de samenhang binnen het gebied of object moeten
                 gehandhaafd, gericht veranderd en versterkt worden. Daarbij wordt zorgvuldig
                 gekeken naar de invloed op de omgeving en de architectonische uitwerking van
                 het bouwplan. Detaillering en materialisering worden op hoofdlijnen bekeken.
                 In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, terwijl
                 in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van ruimtelijke kwaliteit
                 moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een vroeg stadium bij de
                 planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstellen van een beeld-
                 kwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere projecten worden
                 ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.
36                                                           Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                     BEDRIJVENTERREIN


                                                  GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - BEDRIJVENTERREIN
                                                  De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
                                                  kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vormgeving
                                                  wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de algemene
                                                  welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.

                                                  Situering
                                                  •   Bestaande rooilijn respecteren
                                                  •   Kantoren en woningen georiënteerd op openbare weg
                                                  •   Opslag afgeschermd van openbare weg
                                                  •   Gepaste afstand tussen gebouwen
                                                  •   Per kavel situering van de gebouwen op elkaar afstemmen
                                                  Hoofdvorm
                                                  •   Eenduidige hoofdvorm
                                                  •   De woning behorende bij de bedrijven dienen te worden afgestemd op de
                                                      diversiteit van de belendende woningen
                                                  Gevel
                                                  •   Representatieve gevels langs hoofdontsluiting
                                                  •   Grote vlakken dienen een structuur of onderverdeling te hebben
                                                  Materiaal en kleurgebruik
                                                  •   Bij renovatie en verbouwing is het oorspronkelijke materiaalgebruik het
                                                      uitgangspunt
                                                  •   Bij nieuwbouw eigentijdse materialen toepassen
                                                  •   Hoofdmaterialen in gedekte kleuren
                                                  •   Eventuele bedrijfswoningen in baksteen
                                                  Detaillering
                                                  •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw
                                                  •   Het ontwerp voor reclame meenemen in het gebouwontwerp




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                      BUITENGEBIED




38               Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                             BUITENGEBIED


                                                  GEBIED 6 - BUITENGEBIED

                                                  ALGEMEEN
                                                  Het Buitengebied bestaat uit twee delen: ten eerste is er natuurgebied, de
                                                  beboste stuwwal en ten tweede het agrarisch buitengebied met zijn ‘glooiende
                                                  zone’ en het Maasheggenlandschap. De bebouwingskarakteristiek binnen de
                                                  landschapstypen loopt uiteen.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  De aanwezige bebouwing houdt rekening met en speelt in op de aanwezige land-
                                                  schapstypen:
                                                  • De stuwwal is in de ijstijd gevormd en kenmerkt zich door opgaande begroei-
                                                      ing en heide. In dit bosgebied ontstonden landgoederen (St. Jansberg, Jacht-
                                                      slot Mookerheide) en vrijstaande individuele woningen (De Bisselt).
                                                  • In de glooiende terrasvlakte liggen de dorpen als dichtbebouwde, gebogen
                                                      linten, veelal geconcentreerd op de in het landschap opduikende landduinen.
                                                      De bouwlanden liggen tussen de natte gebieden van de Maas en de droge
                                                      gebieden van de stuwwal.
                                                  • De relatief laaggelegen rivierdalbodem kenmerkt zich door het zogenoemde
                                                      Maasheggenlandschap.

                                                  2. Situering
                                                  De oudere erven in het agrarisch buitengebied nemen een eigen positie in binnen
                                                  het landschap. Meestal liggen ze op de overgang van hoge naar lage gronden. Het
                                                  zijn clusters van relatief forse bouwmassa’s; onregelmatig ten opzichte van elkaar
                                                  geplaatst. In de gemeente Mook en Middelaar zijn de boerenerven voornamelijk
                                                  gelegen in het Maasheggenlandschap bij Middelaar. De boerderijen zijn veelal
                                                  gesitueerd op de hoger gelegen ruggen.
                                                  De “jongere” erven liggen langs een weg. Meestal is het woongedeelte naar
                                                  de weg gekeerd en liggen daarachter de schuren in een rechthoekig patroon.
                                                  Sommige erven maken deel uit van een bebouwingslint, zoals vaak in Gemeente

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                                                   BUITENGEBIED

                 Mook en Middelaar het geval is. Deze horen bij gebied 1 Linten.
                 In De Bisselt is het individuele karakter van de woningen erg hoog. De kavels zijn
                 fors en er is veel groen aanwezig. Veel woningen liggen verscholen en zijn moei-
                 lijk zichtbaar vanaf de openbare weg.

                 3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en detaillering
                 De boerderijen in het agrarisch buitengebied zijn voor een belangrijk deel gerealiseerd
                 tijdens de Wederopbouw en afgeleid van het hallehuistype. Het voorste gedeelte dient
                 als woonhuis, het achterste gedeelte voor veestalling, deel en oogstopslag.
                 De vormgeving van de agrarische bedrijfsgebouwen is strikt functioneel. Het
                 uiterlijk en de ruimtelijke samenhang van het totale complex en het landschap
                 spelen daarbij vaak een ondergeschikte rol.
                 Landbouw en veeteelt hebben steeds meer een industriële uitstraling gekregen.
                 De bebouwing op de beboste stuwwal bestaat voornamelijk uit individuele wo-
                 ningen gelegen in het bos.
                 Materialen en kleuren zijn overwegend traditioneel zoals baksteen, pannen en
                 hout. De gevels van bedrijfsbebouwing zijn veelal opgebouwd uit stalen bepla-
                 ting. Daken zijn vaak gedekt met vezelcementplaten. Het kleurgebruik is onopval-
                 lend en gedekt.

                 WAARDERING
                 De streekeigen bebouwing verleent in sterke mate de open gebieden, te weten
                 het agrarisch buitengebied en het Zevendal op de stuwwal, haar karakteris-
                 tiek. Haar waardevolle overeenkomsten in materialisering en het silhouet van
                 erfensembles met hun forse daken zijn in sterke mate beeldbepalend. Verder
                 wordt het gedempte kleurgebruik dat in het gebied voorkomt als waardevol
                 beschouwd. De open gebieden staan in contrast met de beboste gebieden en
                 zorgen samen voor de afwisseling die de gemeente als geheel een aantrekkelijk
                 gebied maken vanuit het oogpunt van toerisme.
                 De bebouwing op het beboste deel van de stuwwal kenmerkt het gebied maar
                 in beperkte mate; waar zich bebouwing bevindt zijn kavels overwegend ruim en
                 groen ingericht. Niet de bebouwing, maar de bosrijke omgeving is daarmee bepa-
                 lend voor de karakteristiek van het gebied.

40                                                            Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                                                                BUITENGEBIED


BELEID                                                                                 GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - BUITENGEBIED
Welstandsniveau 2 reguliere toets. Voor het agrarisch buitengebied en het              De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
Zevendal geldt dat de gewaardeerde of gewenste ruimtelijke karakteristieken en         kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vormgeving
de samenhang binnen het gebied of object gehandhaafd, gericht veranderd en             wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de algemene
versterkt moeten worden. Daarbij wordt zorgvuldig gekeken naar de invloed op           welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.
de omgeving en de architectonische uitwerking van het bouwplan. Detaillering en
materialisering worden op hoofdlijnen bekeken.                                         Situering
In beheersituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, ter-       •   Per erf of kavel is er één hoofdmassa
wijl in ontwikkelingssituaties het accent ligt op het faciliteren en stimuleren van    •   Bestaande nokrichting respecteren
kwaliteit in de vorm van een beeldkwaliteitsplan, eventueel in combinatie met de       •   Bebouwingscluster op erf
inzet van supervisie.                                                                  •   Bijgebouwen ondergeschikt aan hoofdgebouw
Welstandsniveau 3 soepele toets. De basiskwaliteit van de stuwwal dient ge-            •   Woongedeelte op de weg georiënteerd
handhaafd te blijven. Bij de welstandstoets wordt vooral gekeken of het bouw-          •   Gepaste afstand tussen gebouwen
plan zijn omgeving niet verstoort. Detaillering en materialisering worden hier op      •   Indeling perceel en hoofdopzet van het hoofgebouw afstemmen op de
hoofdlijnen beoordeeld.                                                                    karakteristiek van de omgeving
In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, terwijl   Hoofdvorm
in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van ruimtelijke kwaliteit      •   Geen platte daken
moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een vroeg stadium bij de            •   Rechthoekige basisplattegrond
planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstellen van een beeld-           •   Eenduidige hoofdvorm ontleend aan de omliggende bebouwing
kwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere projecten worden        Gevel
ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.                                        •   Traditionele gevelcompositie
                                                                                       •   Bij verbouwingen architectonische eenheid bewaren
Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied kan het zijn dat er een      Materiaal en kleurgebruik
kwaliteitsinvestering moet plaatsvinden op basis van het Limburgs Kwaliteits           •   Gedekte kleuren en natuurlijke materialen
Menu (LKM). Deze investering moet bijdragen aan een beter landschappelijke             •   Geen glimmende materialen voor grote vlakken toepassen
inpassing en/of ruimtelijk kwaliteit van het buitengebied. Daarnaast gelden voor       Detaillering
de toetsing van het bouwplan de gebiedsgerichte welstandscriteria.                     •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw

                                                                                       Aanvullende criteria voor welstandsniveau 2:
                                                                                       Gevel
                                                                                       •   Duidelijke plint en beëindiging aan de bovenzijde
                                                                                       •   Grote vlakken moeten een structuur of onderverdeling hebben.


Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                  41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                 RECREATIEGEBIED




42               Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                         RECREATIEGEBIED


                                                  GEBIED 7 - RECREATIEGEBIEDEN

                                                  ALGEMEEN
                                                  In Plasmolen is sprake van een concentratie van recreatieve terreinen, ook is er
                                                  een recreatie-appartementencomplex gebouwd. In Plasmolen bevindt zich een
                                                  aantal campings en kleine bungalowparken die projectmatig zijn opgezet. Daar-
                                                  naast bevindt zich rondom de Mookerplas een groot recreatief terrein dat gerela-
                                                  teerd is aan het water (twee jachthavens en een zeeverkenners-accommodatie).
                                                  Het gebied is mede beeldbepalend voor de gemeente en specifiek voor de kern
                                                  Plasmolen.

                                                  KENMERKEN

                                                  1. Ruimtelijke opbouw
                                                  De recreatieparken en vakantiewoningen zijn ingebed in een groene omgeving en
                                                  zijn veelal landschappelijk ingepast. Vooral bij recreatieparken is sprake van een
                                                  introvert karakter met een aantal eigen voorzieningen

                                                  2. Situering
                                                  Aan deze gebieden ligt vaak een stedenbouwkundig en/of landschappelijk ont-
                                                  werp ten grondslag met een eigen architectonische invulling. Herhaling is over
                                                  het algemeen kenmerkend voor de recreatiewoningen. De recreatiegebouwen
                                                  zijn over het algemeen vrijstaand en staan in een verspringende rooilijn.

                                                  3. Hoofdvorm/gevel/materiaal en detaillering
                                                  De aanwezige bebouwing is kleinschalig (één laag plat of met kap). Er zijn geen
                                                  grote voorziening en gebouwen. Recreatiewoningen hebben meestal een een-
                                                  voudige hoofdvorm in één laag met kap. De gevelgeleding is veelal eenvoudig en
                                                  helder. De overgang van onderbouw naar kaplaag is vaak vormgegeven met een
                                                  overstekende daklijst. De detaillering is eenvoudig en overwegend verzorgd. Het
                                                  materiaal- en kleurgebruik is terughoudend en in principe samenhangend.



Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                 43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>2. DE GEBIEDEN                                                            RECREATIEGEBIED


                 WAARDERING
                 Het recreatiegebied is voor gemeente Mook en Middelaar een belangrijk gebied,
                 aangezien de gemeente zich steeds meer profileert als aantrekkelijke, recreatieve
                 en toeristische gemeente.

                 BELEID
                 Welstandsniveau 2 reguliere beoordeling. Er wordt gestreefd naar het behoud
                 van de ruimtelijke samenhang in het gebied. De functie en het karakter van het
                 recreatiegebied zal als uitgangspunt moeten dienen voor de welstandsbeoorde-
                 ling. De gewaardeerde of gewenste ruimtelijke karakteristieken en de samenhang
                 binnen het gebied of object moeten gehandhaafd, gericht veranderd en ver-
                 sterkt worden. Daarbij wordt zorgvuldig gekeken naar de invloed op de omgeving
                 en de architectonische uitwerking van het bouwplan. Detaillering en materialise-
                 ring worden op hoofdlijnen bekeken.
                 In beheerssituaties gebeurt dit vooral via de welstandscriteria en toetsing, terwijl
                 in ontwikkelingssituaties meer het accent op stimuleren van ruimtelijke kwaliteit
                 moet liggen. Dit kan door de welstandscommissie in een vroeg stadium bij de
                 planvorming te betrekken, maar dit kan ook door het opstellen van een beeld-
                 kwaliteitsplan. Een beeldkwaliteitsplan zal alleen bij grotere projecten worden
                 ingezet. Dit zal per project beoordeeld worden.




44                                                           Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre> 2. DE GEBIEDEN                                                                                       RECREATIEGEBIED


                                                  GEBIEDSGERICHTE WELSTANDSCRITERIA - RECREATIEGEBIEDEN
                                                  De toetsingscriteria worden altijd gehanteerd in combinatie met de beschreven
                                                  kenmerken. Indien een hoog ambitieniveau van de architectonische vormgeving
                                                  wordt gewenst gelden in aanvulling op de gebiedsgerichte criteria de algemene
                                                  welstandscriteria uit paragraaf 2.1 van deze welstandsnota.

                                                  Situering
                                                  •   Bij complexen aansluiten op oriëntatie en ontsluiting van het geheel
                                                  •   Gebouwen staan vrij op de kavel
                                                  •   De rooilijnen kunnen verspringen ten opzichte van elkaar en zijn per com-
                                                      plex in samenhang
                                                  •   Aan- en bijgebouwen ondergeschikt aan hoofdgebouw
                                                  •   Entree van de woning oriënteren op de straat
                                                  Hoofdvorm
                                                  •   Rechthoekige basisplattegrond
                                                  •   Eenduidige en compacte hoofdvorm afgestemd op en/of ontleend aan de
                                                      omliggende bebouwing
                                                  •   Maat en schaal afstemmen op de omgeving
                                                  Gevel
                                                  •   Bij verbouwingen architectonische eenheid bewaren
                                                  •   Duidelijke plint en beëindiging aan de bovenzijde
                                                  •   Grote vlakken moeten een structuur of onderverdeling hebben.
                                                  Materiaal en kleurgebruik
                                                  •   Materiaal- en kleurgebruik afstemmen op het ensemble
                                                  •   Natuurlijke materialen
                                                  •   Geen glimmende materialen
                                                  Detaillering
                                                  •   De detaillering is passend bij de vormgeving van het gebouw




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                               45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>BIJLAGE 1.  KAART GEBIEDSINDELING




46                                  Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre> BIJLAGE 2.  MONUMENTENLIJST


Er zijn 9 rijksmonumenten in de gemeente:
     • Landgoed Mookerheide
     • Mookerschans
     • Heumense schans
     • Huis Middelaar
     • St. Lambertuskerk
     • St. Antoniuskerk
     • Kapelletje te Middelaar
     • Terrein Romeinse villa Plasmolen
     • Watermolen de “Bovenste Plasmolen”

Naast Rijksmonumenten is er binnen de gemeente Mook en Middelaar ook een aantal gemeentelijke monumenten aangewezen. Het gaat om:
   • Heumensebaan 3 te Molenhoek
   • Stationsstraat 79 te Molenhoek
   • Stationsstraat 62 te Molenhoek: kerk en kapel
   • Stationsstraat 33 te Molenhoek
   • Rijksweg 19 te Molenhoek
   • Peilschaal Maasdijk
   • Calvarieberg RK Kerkhof
   • Oorlogsmonument burgers
   • Kerkstraat 8-10 te Mook
   • Kerkstraat 5-7 te Mook
   • Kerkstraat 4-6 te Mook
   • Rijksweg 189 te Mook
   • Kapel Riethorsterweg te Plasmolen

Onder bijzonder bouwwerken vallen verder:
   • Het paviljoen te Plasmolen (afzonderlijk benoemd in de welstandsnota, 2004).
   • Bijzondere civiel technische gebouwen en objecten zoals bruggen en gebouwen ten behoeve van bijvoorbeeld de spoorweg.




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                     47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>48   Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre> BIJLAGE 3.  VERKLARENDE WOORDENLIJST



A            Aanbouwen: Grondgebonden toevoeging meestal van één bouw-
             laag aan een gevel van een gebouw.
             Aangekapt: Met kap bevestigd aan dakvlak.
Aardtinten: Rood/bruine tinten.
                                                                                      Blinde wand, muur of gevel: Gevel of muur zonder raam, deur of andere ope-
                                                                                      ning.
                                                                                      Boeiboord: Opstaande kant van een dakgoot of dakrand, meestal uitgevoerd in
                                                                                      hout of plaatmateriaal.
Achtergevellijn: Denkbeeldige lijn die strak loopt langs de achtergevel van een       Boerderij: Gebouw/gebouwen op een erf met een (oorspronkelijk) agrarische
gebouw tot aan de perceelsgrenzen                                                     functie en het daarbij horende woonhuis.
Achterkant: De achtergevel, het achtererf en het dakvlak aan de achterzijde van       Borstwering: Lage dichte muur tot borsthoogte.
een gebouw; de zijgevel, het zijerf en het dakvlak aan de zijkant van een gebouw      Bouwblok: Een geheel van geschakelde bebouwing.
voor zover die zijde (zijdelings) niet gekeerd is naar de weg of het openbaar groen   Bouwen: Het plaatsen, het geheel of gedeeltelijk oprichten, vernieuwen of veran-
Afdak: Hellend dak, hangend of op stijlen aangebracht tegen een gebouw of een         deren of het vergroten van een bouwwerk.
muur, om als gedeeltelijke beschutting te dienen.                                     Bouwlaag: Horizontale reeks ruimten in een gebouw.
Afstemmen: In overeenstemming brengen met.                                            Bouwvergunning: Vergunning als bedoeld in artikel 40, eerste lid van de Woning-
Antennedrager: Antennemast of andere constructie bedoelt voor de bevestiging          wet.
van een antenne.                                                                      Bouwperceel: Een aaneengesloten terreinoppervlak, waarop krachtens het plan
Antenne-installatie: Installatie bestaande uit een antenne, een antennedrager, de     een zelfstandige, bij elkaar behorende bebouwing is toegestaan.
bedrading en de al dan niet in een techniekkast opgenomen apparatuur, met de          Bouwwerk: Algemene benaming voor alle soorten gebouwde objecten.
daarbij behorende bevestigingsconstructie.                                            Bovenbouw: Bovenste, uit een oogpunt van gebruik meestal belangrijkste ge-
Asymmetrische kap: Zadeldak met twee ongelijke dakvlakken.                            deelte van een gebouw, meestal in tegenstelling tot de onderbouw, het dragende
Authentiek: Overeenstemmend met het oorspronkelijke, origineel, eigen kenmer-         gedeelte, fundament.
ken dragend, oorspronkelijk.                                                          Bungalow: Meestaal vrijstaande woning waarvan alle vertrekken op de begane



B
                                                                                      grond zijn gesitueerd.



                                                                                      C
              Band: Horizontale versiering in de gevel in afwijkend materiaal,
              meestal natuursteen, kunststeen of baksteen                                         Carport: Afdak om de auto onder te stallen, meestal bij of grenzend
              Bebouwing: Eén of meer gebouwen en/of andere bouwwerken.                            aan een woning.
Beschot: Houten bekleding van een muur, inwendig als een lambrisering, meestal                    Classicisme: Stroming in de bouwkunst, bouwstijl.
niet tot de volle hoogte.                                                             Conformeren: Zich voegen naar, gelijkvorming maken, aanpassen aan, afstemmen
Bedrijfsbebouwing: Gebouwen ten behoeve van bedrijven zoals hallen, werk-             op.
plaatsen en loodsen; hebben meestal een utilitair karakter.                           Context: Omgeving, situatie, geheel van omringende ruimtelijke kenmerken.
Behouden: Handhaven, bewaren, in stand houden.                                        Contrasteren: Een tegenstelling vormen.
Belendende: Naastgelegen, (direct) grenzend aan.
Bijgebouwen: Grondgebonden gebouw meestal van één bouwlaag dat los van het
hoofdgebouw op het erf of kavel staat; meestal bedoeld als schuur, tuinhuis of
garage.

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                   49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>D              Dak: Overdekking van een gebouw of onderdeel ervan, bestaande
               uit één of meer hellende vlakken (schilden) of uit een horizontaal
               vlak.
Dakafdekking: Vlak of hellend dak van een gebouw, waarop dakbedekking is
                                                                                     het gebruik van dat gebouw, en, voor zover een bestemmingsplan van toepassing
                                                                                     is, de bestemming deze inrichting niet verbied.
                                                                                            Voorerf: gedeelte van het erf dat aan de voorzijde van het gebouw is gele-
                                                                                            gen
aangebracht.                                                                                Achtererf: gedeelte van het erf dat aan de achterzijde van het gebouw is
Dakhelling: De hoek van het dakvlak.                                                        gelegen
Dakkapel: Ondergeschikte toevoeging aan een dakvlak, vooral bedoeld om de                   Zijerf: gedeelte van het erf dat aan de zijkant van het gebouw is gelegen
lichttoevoer te verbeteren en het bruikbaar woonoppervlak te vergroten.              Eerste verdieping: Tweede bouwlaag van de woning of het woongebouw, een
Daknok: Hoogste punt van een schuin dak. Horizontale snijlijn van twee dakvlak-      souterrain of kelder niet daaronder begrepen.
ken, de hoogste lijn van het dak                                                     Erker: Kleine toevoeging van meestal één bouwlaag aan de gevel van een ge-
Dakopbouw: Een toevoeging aan de bouwmassa door het verhogen van de nok              bouw, op de begane grond meestal uitgevoerd in metselwerk, hout en glas.



                                                                                     F
of dakrand van het dak, die het silhouet van het oorspronkelijke dak verandert.
Dakraam: Raam in een dak.                                                                         Flat: Groot gebouw met meerdere verdiepingen/woonlagen. De
Daktrim: Afwerking bovenzijde dakrand ten behoeve van waterkering.                                appartementen in de flat zijn meestal gelijkvloers en worden op hun
Dakvlak: Een vlak van het dak/kap.                                                                beurt flat/flatjes genoemd.



                                                                                     G
Dakvoet: Laagste punt van een schuin dak. Het snijpunt van de daklijn en de on-
derliggende gevellijn.                                                                             Galerij: Gang aan de buitenkant van een (flat)gebouw die toegang
Damwandprofiel: Metalen beplatingmateriaal met een damwandprofilering.                             verschaft tot de afzonderlijke woningen.
Detail: Ontmoeting/aansluiting van verschillende bouwdelen zoals gevel en dak                      Gebouw: Elk bouwwerk, dat een voor mensen toegankelijke, over-
of gevel en raam.                                                                    dekte, geheel of gedeeltelijk met wanden omsloten ruimte vormt.
Detaillering: Uitwerking, weergave van de verschillende onderdelen c.q. aanslui-     Gepotdekseld: Horizontaal gedeeltelijk over elkaar vallende gevelbeplating (oor-
tingen.                                                                              spronkelijk houten planken).
Diversiteit: Verscheidenheid, afwisseling, variatie.                                 Gevel: Verticaal scheidingsvlak van een gebouw tussen buiten en binnen.
Drager en invulling: De drager is de constructie van een gebouw, waaraan de          (Gevel)geleding: Onderverdeling van de gevel in kleinere vlakken. Verticale,
invulling is toegevoegd om te beschermen tegen weer en wind (heeft vooral            horizontale of figuratieve indeling van de gevel door middel van gevelopeningen,
betrekking op gebouwen uit de jaren vijftig en zestig, waarbij het verschil tussen   metselwerk, verspringingen of andere gevelkenmerken en -detailleringen.
drager en invulling werd gebruikt om de woning in een groot gebouw of rij huizen     Gevelmakelaar: Decoratieve bekroning van een geveltop.
te onderscheiden).                                                                   Goot: Waterafvoer, veelal tussen gevel en dakvlak.



E
                                                                                     Goothoogte: Zie bepalingen gemeentelijk bestemmingsplan
               Ensemble: Architectonisch en stedenbouwkundig compositorisch          Gootklos: Zie klossen.
               geheel.                                                               Gootlijn: Veelal horizontale lijn die een goot of meerdere goten aan de gevel
               Erf: Al dan niet bebouwd perceel of een gedeelte daarvan dat direct   vormen.
is gelegen bij een gebouw en dat in feitelijk opzicht is ingericht ten dienste van

 50                                                                                                                            Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>H           Hoekaanbouw: Grondgebonden toevoeging meestal van één bouw-
            laag aan de hoek van een gebouw.
            Hoek- en kilkeper: snijlijn van twee aansluitende dakvlakken.
                                                                                     Lineair: Rechtlijnig, langgerekt.
                                                                                     Luifel: Afdak buiten tegen de muur van een gebouw aangebracht en verder niet
                                                                                     ondersteund, meestal boven een deur, raampartij of gehele pui.



                                                                                     M
Hoofdgebouw: Een gebouw, dat op een bouwperceel door zijn constructie of
afmetingen als belangrijkste bouwwerk valt aan te merken                                          Maaiveld: Bovenzijde van het terrein dat een bouwwerk omgeeft,



I
                                                                                                  de grens tussen grond en lucht, de gemiddelde hoogte van het ter-
               Industriebebouwing: Bebouwing met een industriële bestemming.                      rein, grenzend aan de gevels, op het tijdstip van de aanvraag om
               Installatie: set van beeld- en/of geluidsapparatuur, het aanbrengen   bouwvergunning.
               van technische toestellen (montage) en/of deze toestellen zelf .      Mansardekap: Een dak met aan twee zijden onder een stompe hoek geknikt of



K
                                                                                     gebroken dakvlak.
               Kap: Samenstel van houten, ijzeren of betonnen onderdelen dat de      Markies: Opvouwbaar zonnescherm.
               dakbedekking draagt.                                                  Massa: Zichtbaar volume van bebouwing.
               Kavel: Grondstuk, kadastrale eenheid.                                 Metselverband: Het zichtbare patroon van metselwerk.
Keper: Snijlijn van twee aansluitende dakvlakken.                                    Middenstijl: Verticaal deel in het midden van een deur- of raamkozijn.
Kern: Veelal kleinschalig stedelijk gebied, ook wel centrum van een dorp of stad.    Monument: Aangewezen onroerend goed als bedoeld in artikel 3 van de Monu-
Klossen: Uit de muur stekende houten of gemetselde blokjes ter ondersteuning         mentenwet 1988, zoals deze luidt op het tijdstip van het in ontwerp ter inzage
van uitstekende onderdelen van een gebouw zoals dakgoten.                            leggen van het ontwerp van dit plan.
Koofbord: Gebogen vlak dat de overgang vormt van en vlakke zoldering of vlak         Muurdam: Op de erfgrens aan de gevel gemetselde muur.



                                                                                     N
plafond naar de muur.
Kop: In het algemeen gebruikt om de smalle kant van een rechthoekige vorm aan                     Natuurlijke waarde: De aan een gebied toegekende waarde, geken-
te duiden, bijvoorbeeld bij een gebouw.                                                           merkt door geologische, geomorfologische, bodemkundige en biolo-



L
                                                                                                  gische elementen, zowel afzonderlijk als in onderlinge samenhang.
              Lak: Afwerklaag van schilderwerk.                                      Negge: Het vlak c.q. de maat tussen de buitenkant van de gevel en het kozijn.



                                                                                     O
              Landschappelijke waarde: De aan een gebied toegekende waarde,
              gekenmerkt door het waarneembare deel van het aardoppervlak,                         Ondergeschikt: Voert niet de boventoon
dat wordt bepaald door de onderlinge samenhang en beïnvloeding van (niet                           Onderbouw: Het onderdeel van een gebouw; heeft meestal betrek-
levende en levende) natuur.                                                                        king op de begane grond van een huis met meerdere verdiepingen.
Latei: Draagbalk boven gevelopening.                                                 Ontsluiting: De toegang tot een gebouw, gebied of een terrein.
Lessenaarsdak: Dak met één hellend, niet onderbroken, dakvlak.                       Oorspronkelijk: Origineel, aanvankelijke vorm, authentiek.
Lichtkoepel: Raamconstructie meestal in een plat dak, in de vorm van een koepel.     Oorspronkelijke gevel: Gevel van een gebouw zoals deze nieuw is gebouwd.
Lichtstraat: Langgerekte, uit segmenten samengestelde lichtkoepel.                   Openbaar groen: Met het openbaar groen wordt bedoeld hetgeen daaronder in
Lijst: Een meestal versierde en geprofileerde rand als bekroning van de boven-       het normale spraakgebruik wordt verstaan, zoals parken plantsoenen en speel-
zijde van een gevel. Kroonlijst, gootlijst.                                          veldjes, die het gehele jaar (of een groot deel van het jaar) voor het publiek

Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                                                                                                  51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>toegankelijk zijn. Een weiland, bos of water kan in dit verband niet worden aange-   Rijenwoningen: Geschakelde eengezinswoningen in een rij.
merkt als openbaar groen.                                                            Ritmiek: Regelmatige herhaling.
Orthogonaal: Rechthoekig.                                                            Rollaag: Een in verband gemetselde laag van op hun kant of kop gemetselde ste-
Oriëntatie: De hoofdrichting van een gebouw.                                         nen. Horizontale of gebogen rij stenen of betonbalk boven een gevelopening of
Overkapping: Kapconstructie                                                          aan de bovenzijde van een gemetselde wand.
Overstek: Bouwdeel dat vooruitsteekt ten opzichte van het eronder gelegen deel.      Rooilijn: Lijn die in het bestemmingsplan of bouwverordening aangeeft waarbin-



P
                                                                                     nen gebouwd mag worden.
               Paneel: Rechthoekig vlak, geplaatst in een omlijsting.
               Parcellering: het opdelen van, begrenzingen van percelen              Schilddak: Dak, gevormd door twee driehoekige
               Penant: Gemetselde steunpilaar van het fundament van een ge-          schilden aan de smalle en twee trapeziumvormige
bouw, metselwerk in een gevel langs openingen.                                       aan de lange zijde.
Pilaster: Weinig uitspringende muurpijler, die dient om een boog of hoofdgestel      Slagenlandschap: Een landschap met langgerekte ontginningslinten met haaks
te dragen.                                                                           daarop een stelsel van smalle kavels gescheiden door afwateringssloten.
Plaatmateriaal: Materiaal van kunststof, staal, hout meestal ten behoeve van         Situering: Plaats van het bouwwerk in zijn omgeving.
gevelbekleding.                                                                      Speklaag: lichte natuurstenen band als afwisseling in baksteenmetselwerk, door-
Plint: Een duidelijk te onderscheiden horizontale lijn aan de onderzijde van een     gaans van Brabantse arduin, later ook van zandsteen.
gebouw.                                                                              Stijl: Architectuur of vormgeving uit een bepaalde periode of van een bepaalde
Profiel: omtrek van een gebouw of bouwdeel (bijvoorbeeld kozijn) of een door-        stroming.



                                                                                     T
snede daarvan
Profilering: aangebrachte vorm en maatvoering van profiel                                         Tactiel: Met de tastzin verbonden.
Portiek: Gemeenschappelijke trappenhuis en/of een terugspringende ruimte voor                     Tent-, punt- of piramidedak: Dak gevormd door vier driehoekige
de straat- of toegangsdeur.                                                                       dakschilden die in één punt bijeenkomen.



R
                                                                                     Textuur: De waarneembare structuur van een materiaal (bij metselwerk dus de
            Raamdorpel: Horizontal stenen element onder de onderdorpel van           oneffenheden van de steen en het voegwerk).
            een houten kozijn, dat ervoor zorgt dat water onder het kozijn bui-      Tympaan: Driehoekig of segmentvormige bekroning van een (klassiek) gebouw of
            ten het muurvlak wordt afgevoerd.                                        van een onderdeel daarvan.



                                                                                     U
Raamhout: Hout waaruit ramen vervaardigd worden of omlijsting waarbinnen het
paneel van een deur of beschot wordt ingesloten. Ook wel draaiende of schui-                     Uitbouw: Aan het gebouw vastzittend bouwwerk dat rechtstreeks
vende delen van kozijn/post.                                                                     vanuit het gebouw toegankelijk is.
Referentiekader: Het geheel van waarden en normen binnen een bepaalde groep
waarnaar verwezen kan worden.
Renovatie: Vernieuwing.
Respecteren: Met eerbied behandelen, eerbiedigen, waarderen.

 52                                                                                                                           Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>V             Verdieping: Bouwlaag.
              Volant: Strook stof als afronding en versiering van zonnescherm of
              markies.
Voorgevellijn: Denkbeeldige lijn die strak loopt langs de voorgevel van een bouw-
werk tot aan de perceelsgrenzen.
Voorgevelrooilijn: Voorgevelrooilijn als bedoeld in het bestemmingsplan dan wel
de gemeentelijke bouwverordening.
Voorkant: De voorgevel, het voorerf en het dakvlak aan de voorzijde van een
gebouw; de zijgevel, het zijerf en het dakvlak aan de zijkant van een gebouw voor
zover die zijde (zijdelings) gekeerd is naar de weg of het openbaar groen.



W            Weg: Weg als bedoeld in artikel 1, eerste lid, onder b, van de Wegenver-
             keerswet 1994.
             Windveer: Plank bevestigd langs de kanten van een met riet of pan-
nen gedekt dak ter afdekking van de voorrand. Worden soms aan de bovenzijde
over elkaar gekeept.
Woning: Een complex van ruimten, uitsluitend bedoeld voor de huisvesting van
één afzonderlijke huishouding.
Wolfdak/wolfeinden: Meestal een zadeldak waarvan één of beide dakschilden
op de kop een afgeknot dakschild heeft (wolfeind).



Z             Zadeldak: Een dak dat aan twee zijden schuin is met een symme-
              trisch profiel.
              Zijgevellijn: Denkbeeldige lijn die strak loopt
langs de zijgevel van een bouwwerk tot aan de perceelsgrenzen




Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar                                         53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>                  COLOFON


                  Welstandsnota
                  Mook en Middelaar

                  0944 003




                  In opdracht van:
                  Gemeente Mook en Middelaar


                  Projectgroep gemeente
                  Mook en Middelaar:
                  Bert Tolkamp
                  Sander Meij
                  Herman Gerrits

                  Projectteam Witpaard:
                  ir Benjamin Brest




                  Postbus 1158
                  8001 BD Zwolle

                  Tel: 038 421 68 00
                  Fax: 038 421 07 37

                   info@witpaard.nl
54                 www.witpaard.nl
     Welstandsnota 2012 - gemeente Mook en Middelaar
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>