<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre> uw nummer
 uw datum
                                                                      AAN
 ons nummer          419202-2024
                                                                      de leden van de commissie BS
 onze datum          15 april 2024
 verzonden
 inlichtingen bij    M. Schoenmakers
 cluster             Sociale Zaken 1
 doorkiesnr.         0475 - 359 785

 bijlage(n)
 betreffende         Commissie-informatiebrief over de vroegsignalering van schulden n.a.v. het rapport van de
                     Nationale ombudsman.


Geachte leden,

Inleiding
De Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) verplicht gemeenten om inwoners met schulden
hulp te bieden. Sinds 1 januari 2021 is vroegsignalering van schulden als verplichting voor gemeenten
opgenomen in deze wet. Vaste lastenpartners zoals energie- en waterbedrijven, zorgverzekeraars en
verhuurders moeten betalingsachterstanden vroegtijdig doorgeven aan gemeenten.

Wat is vroegsignalering van schulden?
Vroegsignalering richt zich op burgers met betalingsproblemen die nog niet in beeld zijn bij
gemeenten. Deze burgers hebben zelf niet om hulp gevraagd en weten mogelijk niet dat ze hulp
kunnen krijgen of hebben moeite om hulp te vragen.
Gemeenten kunnen door vroegsignalering burgers bereiken om te voorkomen dat
betalingsachterstanden (verder) oplopen en er problematische schulden ontstaan. Tegelijkertijd
kunnen gemeenten in de uitvoering van de vroegsignalering hulp bieden aan burgers die al wél
problematische schulden hebben, maar nog niet bekend zijn bij hun gemeente.

Rapport 'Hoe eerder, hoe beter' van de Nationale ombudsman
Op 28 februari is het rapport 'Hoe eerder, hoe beter' van de Nationale ombudsman verschenen over
vroegsignalering van schulden door gemeenten.

De ombudsman constateert dat vroegsignalering een waardevol instrument is dat de drempel naar
schuldhulpverlening kan verlagen, maar ook de drempel kan verlagen tot andere dienstverlening van
de overheid.
De ombudsman geeft aan dat de inzet rond vroegsignalering per gemeente kan verschillen. Verder
wordt geconcludeerd dat het prioriteren van signalen lastig is, het bereik van vroegsignalering beperkt
is en dat er weinig zicht is op welke aanpak werkt.

De aanbevelingen aan gemeenten uit het rapport zijn vierledig:
   • maak persoonlijk contact met de burger;
   • verzamel data en evalueer de werking van vroegsignalering;
   • zorg voor kennis en expertise bij medewerkers en
   • versterk de samenwerking met vaste lasten partners.




          Stadhuis | Markt 31 6041 EM | Postbus 900 6040 AX Roermond | T 14 0475 | IBAN NL65 BNGH 0285 0072 03
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Ons nummer 41909-2024                                                                                           Pagina 2




De Roermondse aanpak van vroegsignalering van schulden.
Met deze brief informeren wij u over de uitvoering van de vroegsignalering in onze gemeente.
Allereerst vindt u een beschrijving van de vroegsignalering in Roermond en vervolgens focussen we
op de uitvoering van de vroegsignalering aan de hand van de aanbevelingen van de ombudsman.

Cijfers vroegsignalering Roermond
We ervaren door onze aanpak steeds meer in contact te komen met inwoners. Ook inwoners die uit
zichzelf nooit (of veel te laat) de stap gemaakt hadden om hulp te vragen aan de gemeente.

Afgelopen jaar groeiden het aantal meldingen in de vroegsignalering. Dit was met name het gevolg
van de energie armoede. We hebben we veel signalen van ongeveer 17 energieleveranciers
opgepakt.

Met bijgevoegde cijfers willen wij u een inzicht bieden:



                             Vroegsignalering 2023
                   270
 300                                       227
 250
                                                                    150
 200
                                                                                              98
 150
 100
  50
   0
           Maandelijkse    Opgepakte signalen Actief opgepakt door Bereikt met inwoner
        signalen die komen boven vastgesteld        consulent            contact
              binnen            bedrag

    •    Signalen van betalingsachterstanden< €50,00 worden alleen administratief verwerkt.



                                Meldingen vroegsignalering

                                                        483               Reguliere meldingen
                                                                          schuldhulpverlening (door inwoners
                                                                          zelf).
                                                              912

                                                                          Energieleveranciers (17
                                                                          verschilldende)
                                                 4223


                                                                          Totaal aantal meldingen
                                                                          vroegsignalering
                                                                          (zorgverzekeraars,energieleverna...




    •    Januari 2023 t/m februari 2024 (14 maanden)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Ons nummer 41909-2024                                                                         Pagina 3




Aanbevelingen Nationale ombudsman in relatie tot onze gemeente

- Maak persoonlijk contact met de burger:
Wanneer wij een signaal van een vaste lastenpartner ontvangen van een achterstand dan wordt door
onze schuldhulpverleners contact gelegd met de inwoner. Dit kan op verschillende manieren: door
middel van een brief, een whatsapp of door een pakkend kaartje in de brievenbus te stoppen, of op
huisbezoek te gaan en in een persoonlijk gesprek uit te leggen wat ons aanbod is. De manier waarop
contact wordt gezocht is afhankelijk van de soort achterstand, de hoogte van de achterstand en of er
meerdere meldingen zijn. Consulenten werken met een stress-sensitieve aanpak en doen moeite om
meerdere contactpogingen te ondernemen. Dat vergroot de kans dat zij meer burgers bereiken en
vroegsignalering tot een succes maken.

De schuldhulpverleners geven een intensievere inzet op het verkrijgen van contact en het aanbieden
van de juiste hulp bij gezinnen met kinderen.
Maar de uitvoering van de vroegsignalering, helpt ons ook om andere kwetsbare burgers en ouderen
eerder en beter in beeld te krijgen.

Maandelijks komen er nieuwe signalen en wordt er steeds weer opnieuw contact gezocht.
Als het niet lukt om via genoemde communicatiekanalen contact te krijgen dan gaan de
schuldhulpverleners naar de inwoner toe. Aan de inwoner wordt vervolgens een vrijblijvend
adviesgesprek aangeboden, waarna de inwoner zelf besluit of hij gebruik wil maken van onze
dienstverlening.

De methodiek van de Omgekeerde Toets1 wordt toegepast, waardoor de situatie integraal benaderd
wordt. Er is namelijk vaak meer aan de hand dan alleen financieel probleem. Schulden zijn vaak juist
oorzaak of het gevolg van problematieken op andere leefgebieden. Onze schuldhulpverleners weten
de weg binnen het sociaal domein en weten wanneer en hoe andere expertise in te schakelen.

– Stem de toon en inhoud van de communicatie af op de doelgroep
Onze schuldhulpverleners worden getraind in motiverende gespreksvoering, ervaringen worden
onderling gedeeld en we blijven hierdoor onze dienstverlening ontwikkelen. Zij zijn zich bewust dat de
toon van een gesprek en de wijze van benadering van inwoners bepalend is om de inwoner te
motiveren hulp te accepteren.

Een groot gedeelte van de mensen met geldzorgen heeft moeite met lezen en schrijven. Het is
daarom voor veel inwoners moeilijk om informatie tot zich te nemen en het hulpaanbod te begrijpen.
We willen het aanbod en de dienstverlening van schuldhulpverlening en vroegsignalering begrijpelijker
maken met behulp van animatievideo’s via het Animatieplatform van Purpose2.

Het aanbieden van informatie d.m.v. animaties maakt het mogelijk om inwoners beter te informeren.
Inwoners, hulpverleners en ketenpartners kunnen de animaties en begeleidende tekst op een
zelfgekozen momenten zo vaak als nodig, terugkijken. Ook kan de animatie in meerdere talen
aangeboden worden. Het aanbod van Purpose gaan we dit jaar in onze processen integreren.



1   De Omgekeerde Toets - methodiek voor maatwerk - Stimulansz
2   Purpose Innovatieve oplossingen voor maatschappelijk vraagstukken.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Ons nummer 41909-2024                                                                                              Pagina 4


- Verzamel data en evalueer de werking van vroegsignalering.
Alle signalen van betalingsachterstanden worden verwerkt in een aparte ICT-applicatie. Hierdoor
worden dubbele signalen direct zichtbaar en gekoppeld.

Om nog beter inzicht te krijgen in effecten van onze aanpak nemen we deel aan de monitor
Vroegsignalering van Divosa. Deze monitor bestaat in de vorm van een dashboard, bijeenkomsten en
publicaties. Dit dashboard ondersteunt gemeenten om vroegsignalering zo effectief mogelijk uit te
voeren.

Uit cijfers van deze monitor uit 2023 blijkt dat in Roermond 41 % van de inwoners met betalings-
achterstanden zijn bereikt. Uit informatie van Divosa blijkt dat dit bereik in verhouding tot andere
gemeenten hoog is. Divosa heeft ons benaderd om nader toe te lichten hoe we dit voor mekaar
kregen omdat het bereik in verhouding tot andere gemeente hoog is.3

Citaat: ‘Volhouden en investeren in het contact met je inwoners. Dat is in de gemeente Roermond de
kracht achter het hoge bereik (41% in 2023) van mensen met betalingsachterstanden.
‘Wij zijn nogal van de lange adem, maar de basis is wel dat je geld en fte’s nodig hebt om
vroegsignalering uit te voeren, stelt Bob Sijben. ‘Gelukkig hebben wij een politiek die dat heel
belangrijk vindt. We hebben meer dan twee volledige fte’s die alleen maar aan vroegsignalering doen.
Dat is voor een stad als Roermond met zijn 58.000 inwoners best aardig.’ Er komen maandelijks zo’n
300 signalen vroegsignalering binnen in Roermond, waarvan er ongeveer 160 worden doorgezet. Dat
betekent dat er per fte een kleine 80 meldingen per maand worden opgepakt.’

- Zorg voor kennis en expertise bij medewerkers.
Om altijd op de hoogte te zijn van nieuwe ontwikkelingen en kwaliteit van dienstverlening te
waarborgen zijn we lid van de NVVK4. De NVVK biedt gemeenten en schuldhulpverlenende instanties
een kwaliteitsstandaard en zorgt door hun aanbod voor vakmanschap van schuldhulpverleners. De
NVVK is sparringpartner van de VNG, het ministerie, Divosa en Landelijke clientraden.

Met ons lidmaatschap conformeren wij ons aan de NVVK-belofte. Deze belofte voorziet een werkwijze
met een duidelijke basisnorm voor de schuldhulpverlening en de vroegsignalering. Hierdoor kunnen
we onze inwoners goed helpen.

Deze bestaat uit de volgende 6 uitgangspunten:
   • Aanmelding zonder drempels;
   • Hulp op basis van vertrouwen;
   • Duidelijkheid waar je aan toe bent;
   • Geen klanten buiten de boot;
   • Druk schuldeisers verlagen;
   • Zo goed mogelijk schuldenzorg vrij.

 - Versterk de samenwerking met vaste lasten partners
Het team schuldhulp heeft al jaren ervaring met vroegsignalering van schulden. Zo werd in 2005 het
'Convenant voorkomen huisuitzetting' afgesloten met de woningbouwverenigingen in onze gemeente
en het Algemeen Maatschappelijk Werk Midden-Limburg.



3 U kunt meer over onze aanpak lezen in de publicatie van het interview door Divosa.
https://www.divosa.nl/verhalen/een-lange-adem-soms-gewoon-nodig
4 De Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet, Nederlandse branchevereniging voor schuldhulpverlening en sociale

kredietverlening.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Ons nummer 41909-2024                                                                        Pagina 5


Kern van het convenant is een gezamenlijke inspanning en verantwoordelijkheid om huisuitzettingen
te voorkomen. In het convenant zijn afspraken vastgelegd over de vroegtijdige doorverwijzing van de
woningcorporaties van huurders met betalingsachterstand naar de gemeentelijke schuldhulpverlening.
Het doel van de convenant afspraken met de woningbouwvereniging is om vroegtijdig te voorkomen
dat er huurachterstanden ontstaan en zich kunnen ontwikkelen tot een problematische schuldsituatie
en vervolgens een woningontruiming. Door ervaringen in deze samenwerking weten dus dat door
vroegtijdig ingrijpen en de juiste hulp te bieden grotere maatschappelijke kosten en problematische
schulden voorkomen kunnen worden. Hierdoor is ook het aantal woningontruimingen substantieel
afgenomen.

Ook hebben we werkafspraken met dominante vaste lastenpartners in onze regio, een belangrijke
lokale signaalpartner is Waterleidingmaatschappij Limburg, hiermee hebben regelmatig contact en
een directe ingang om casussen uit de vroegsignalering goed op te lossen.

Er zijn ongeveer 17 energiemaatschappijen die betalingsachterstanden melden en
6 verschillende zorgverzekeraars. Het is niet mogelijk om hiermee allemaal apart contact
onderhouden. De NVVK verzorgt hiermee de overkoepelende contacten en heeft landelijke convenant
afspraken gemaakt. Natuurlijk neemt de schuldhulpverlener in incidentele casussen contact op met de
betreffende signaalpartner.

Naast het versterken van de samenwerking met vaste lasten partners, willen we ook de
samenwerking met andere ketenpartners verbeteren. We willen het de animaties van Purpose ook
beschikbaar stellen voor belangrijke ketenpartners. Op deze manier kunnen ook zij de juiste informatie
geven aan onze inwoners over de aanpak van vroegsignalering en schuldhulpverlening.

We zetten dit jaar opnieuw in op de samenwerking met organisaties die niet behoren tot de wettelijke
signaalpartners in de vroegsignalering. Zo hebben we recentelijk in december 2023 nog een
convenant gesloten met de SVB5. In Roermond ontvangen ongeveer 12.000 pensioengerechtigden
een AOW- uitkering. We willen door een samenwerking met de SVB met name de doelgroep ouderen
sneller en effectiever bereiken.

Ook met het UWV hebben we hernieuwd contact gelegd in samenwerking met de sociaal boekhouder,
om tot betere samenwerking te komen, met name op het gebied van informatieverstrekking aan
uitkeringsgerechtigden over het aanbod van dienstverlening vanuit schuldhulp.

Daarnaast gaan we op korte termijn met de Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen
(BsGW) in gesprek om te onderzoeken op welke wijze we samen onze inwoners kunnen informeren
over het aanbod van schuldhulpverlening.

Met deze en andere partners hebben we de afgelopen jaren actief contact onderhouden in het kader
van de SAS (Schuldhulp Alliantie Samenwerken), waarbij we vanuit schuldhulp een aantal keren per
jaar themasessies georganiseerd hebben voor de diverse aansloten deelnemers op het gebied van
schuldhulpverlening. Inmiddels zijn zo’n 200 professionele en vrijwilligersorganisaties uit Roermond
aangesloten bij de SAS.

Er zijn veel manieren en mogelijkheden om samen met partners onze inwoner te bereiken bij
geldzorgen en betalingsachterstanden. Vroegsignalering geeft hiervoor een stevige wettelijke basis.



5   Convenant warme overdracht schulden.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Ons nummer 41909-2024                                                                      Pagina 6


Onze aanpak van de vroegsignalering past in de aanpak van Kiezen voor Kansen, waarin het
fundament van bestaanszekerheid wordt beschreven.

In het in voorbereiding zijnde op te stellen nieuwe armoede- en schuldenbeleid zal er nader
beschreven worden hoe er uitvoering gegeven wordt aan de samenwerkingsafspraken en uitvoering
van de vroegsignalering.

Wij hopen u hiermede voldoende geïnformeerd te hebben.

Met vriendelijke groet,

de wethouder voor sociaal domein, gezondheid en diversiteit




M.A.J. (Marianne) Smitsmans-Burhenne MSc.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>