<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>5 oktober 2023
                  Beeldvorming
               Begroting 2024-2027
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Agenda
 • Deel 1: Financiële toelichting P&C-cyclus
        •   Van Kaderbrief tot Begroting
        •   Structureel saldo Begroting 2024-2027
        •   Incidentele budgetten
        •   Totaalsaldo Begroting 2024-2027
        •   Weerstandsvermogen
 • Deel 2: Ingezette begrotingsknoppen per programma
 • Vervolgtraject
 • Deel 3: Tafeltjesavond
                                                     2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Planning & Control-cyclus
             Kaderbrief
Jaarstukken               Begroting
            Afwijkingen-
            rapportages
                                    3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>                      Van Kaderbrief tot Begroting: Context
• Turbulente tijd: Financieel onzeker en meerdere crisissen
• Veel onzekerheid over gelden vanuit het Rijk; oproep VNG
• Externe informatie grillig en laat beschikbaar: Kaderbrief in plaats van
  Kadernota
• In de loop van het begrotingsproces onzekerheden afgenomen
• Samen besturen: transparant proces
• Gelukt om in financieel onzekere tijden veel van onze voorzieningen in stand
  te houden bij het sluitend maken van de begroting 2024. Er zijn wel pijnlijke
  keuzes gemaakt
• Nadruk ligt op structureel sluitende begroting in 2024, tekorten in latere
  jaren worden incidenteel gedekt. N.B. ‘ravijnjaar’ 2026 en verder erg onzeker
• De Septembercirculaire 2023 is niet verwerkt in de begroting                  4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>Van Kaderbrief tot Begroting:
Kaderbrief 2024 als startpunt
                              5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>                                           Van Kaderbrief tot Begroting:
                                           Bijstellingen na Meicirculaire 2023
                                                                               bedragen x 1.000
                                                              2024     2025     2026       2027
Aangenomen amendementen en mutaties Meic irc ulaire 2023
Amendement A2023-027: Vrij laten vallen stelpost               980    1.050    1.050      1.050
Netto effect Meicirculaire t.o.v. Kaderbrief                 2.195    1.697   1.217       3.626
Herijking stelpost BCF                                         310      310      310        310
Nieuw e stand baseline (na amendement en Meic irc ulaire   -7.889  -10.469  -17.032    -20.511
                                                                                                6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>                                             Van Kaderbrief tot Begroting:
                                             Beleidsarme mutaties
                                                                                        bedragen x 1.000
                                                                        2024   2025      2026       2027
Nieuw e mutaties t.o.v. baseline (beleidsarm)
(A) Soc iaal Domein (memo realistisc h begroten)                       1.384  2.142     1.457      2.012
(B) Tec hnisc he bijstellingen baseline                                  779    -211   -1.544       -941
(C) Dekkingsbronnen                                                    1.124  1.911     2.256      2.405
(D) Overige bijstellingen nu bekend                                     -237     354     -708       -748
      (A+B+C+D) Totaal nieuw e mutaties t.o.v. baseline (beleidsarm)   3.049  4.196     1.461      2.729
 Nieuw e stand baseline (na bijstellingen): geen nieuw beleid        -4.839  -6.273  -15.571    -17.783
                                                                                                       7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>Beleidskeuze: Prognose Inwoneraantallen
  • Uitgangspunt: bevolkingsgroeiprognose van 0 in 2023 en 556
    in 2024
  • Werkelijk aantal medio juli ca. 325 hoger dan 1/1/2023
  • Realiteit spreekt model tegen
  • Bijstelling groei voor 2023 en 2024 met 650 per jaar
  • Invloed op Algemene Uitkering en uitgaven (o.a. capaciteit)
  • Per saldo verbetering op van € 424.000 in 2024 en € 421.000
    in 2025
                                                              8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Beleidskeuze: Bijstellen stelpost
financieringslasten
 • Kaderbrief 2024 bevat stelpost van € 600K voor
   financieringslasten (4% rente voor een lening van €
   15 mln.)
 • Voorstel deze te verlagen naar 200K (4% rente voor
   een lening van € 5 mln.)
 • Uitgangspunt is verwachte realisatie op het MIP
   van € 22 mln. voor 2024
 • Ambitie van het MIP van € 40 mln. handhaven
                                                       9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>                                             Beleidskeuze: Toerekening
                                             deelnemersbijdrage SVHW
                                                     • Afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn
                                                       “gesloten systemen”; worden kostendekkend
                                                       berekend. Onderdeel kosten is toe te rekenen
                                                       deel van deelnemersbijdrage SVHW.
                                                     • Voorstel tot wijzigen toerekeningssystematiek:
                                                       begrote baten aanhouden als verdeelsleutel.
                                                     • Levert een realistischer toerekening op.
Interne doorrekening aan de producten    Oud  Nieuw
Afvalstoffenheffing
Rioolheffing
                                       4,97%
                                       5,29%
                                              20,53%
                                              21,06%
                                                     • Betekent begrotingsruimte van € 258.000 per
OZB niet woningen                      6,70%  29,91%   jaar.
OZB woningen                          33,46%  27,62%
Hondenbelasting                        2,05%   0,87%
Overig                                47,53%      0%
Totaal                                  100%    100%
                                                                                                      10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>Beleidskeuze: Opbrengst bouwleges
 • Opbrengsten bouwleges in Begroting 2023
   geraamd kostendekkendheid van 75,66%.
 • Amendement A2023-025 ‘Verhogen inkomsten’
 • Eerdere raming conservatief i.v.m.
   onduidelijkheden rondom uitwerking
   Omgevingswet
 • Verhoging bouwleges mogelijk tot
   kostendekkendheid van 92-98%
                                             11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Beleidskeuze: GRJR
     • Stijging kosten in m.n. ambulante hulp en
       opname (duurste vorm van jeugdhulp)
     • Taakstelling voor maatregelen omkering
       trend
     • Risicoreservering gezien hoge ambities en
       risico (zie ook aanvullende financieel-
       technische maatregelen)
                                                 12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                                     Van Kaderbrief tot Begroting:
                                     Beleidskeuzes
                                                                       bedragen x 1.000
                                                       2024    2025     2026       2027
Beleidskeuzes
Aanpassing inwonerprognose                              424     421       -2         -2
Bijstellen Stelpost Financieringsfunctie                400     400      400        400
Andere toerekening SVHW bijdrage aan afval en riool     258     257      256        256
Hogere opbrengsten bouwleges                            470     470      470        470
Stijging kosten GRJR                                 -1.647  -1.647   -1.647     -1.647
Taakstelling GRJR                                     1.647   1.647    1.647      1.647
Totaal beleidskeuzes                                 1.552   1.548    1.124      1.124
 Struc tureel begrotingssaldo na beleidskeuzes      -3.287  -4.725  -14.447    -16.659
                                                                                        13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Van Kaderbrief tot Begroting:
Gereedschapskist met Begrotingsknoppen
    • Mogelijke maatregelen (‘begrotingsknoppen’) in
      beeld gebracht
    • Niet-wettelijke taken
    • Ingedeeld naar mate van impact
    • Integrale afweging door college
    • Verzameld in gereedschapskist; beschikbaar
      gesteld aan raad
                                                     14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>                                 Van Kaderbrief tot Begroting:
                                 Dekking ingezette begrotingsknoppen
                                                                  bedragen x 1.000
                                                  2024   2025      2026       2027
Dekking uit ingezette begrotingsknoppen
Totaal dekking ingezette begrotingsknoppen      2.723   2.271    2.124      2.125
Stand struc tureel begrotingssaldo na dekking    -565  -2.455  -12.324    -14.534
                                                                                  15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Van Kaderbrief tot Begroting:
Aanvullende financieel-technische
maatregelen
 • Nieuwe belastingen en heffingen
   (toeristenbelasting, forenzenbelasting,
   reclamebelasting, betaald parkeren)
 • Inzet kapitaallastendekkingsreserve
 • Ophogen OZB niet-woningen
 • Ophogen OZB woningen (Woonlastenverhoging
   als laatste optie (Amendement A2023-026))
                                             16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre> Financieel-technische maatregelen:
 Kapitaallastendekkingsreserve
• Aantal reeds afgesloten activa alsnog dekken uit
   kapitaallastendekkingsreserve
• Voornamelijk activa met korte resterende
   afschrijvingstermijn (max. 5 jaar)
• Beslag op algemene reserve en impact op
   weerstandsvermogen
• Gemaximaliseerd op hoogte incidentele
   jaarrekeningresultaat 2022
• Mogelijkheid om incidentele overschot om te zetten in
   structurele dekking
                                                        17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Financieel-technische maatregelen:
Ophogen OZB niet-woningen
 • OZB-tarieven niet-woningen sinds Begrotingsjaar
   2021 stapsgewijs meer in lijn gebracht met
   landelijk gemiddelde.
 • Door inflatiecorrectie andere gemeenten stijging
   landelijke tarief OZB niet-woningen 0,5209% naar
   0,5381% (Tariefstijging van 3,3%).
 • Vastgestelde tarief Lansingerland (0,5117%)
   daarmee 5,2% onder landelijke gemiddelde
 • OZB niet-woningen is geen woonlast
                                                    18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Financieel-technische maatregelen:
OZB woningen naar landelijk
gemiddelde (niet ingezet)
• Woonlasten Lansingerland lager dan regiogemeenten
• Verhogen naar landelijke gemiddelde, bovenop 4,54%
  inflatiecorrectie, levert forse stijging van woonlasten
  op
• Onderwerp van amendement A2023-026:
  Woonlastenverhoging als laatste optie
                                                          19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>                                     Van Kaderbrief tot Begroting:
                                     Aanvullende financieel-technische
                                     maatregelen
                                                                 bedragen x 1.000
                                                 2024     2025   2026        2027
Dekking uit tec hnisc he maatregelen
Tec hnisc he maatregelen
Inzet kapitaallastendekkingsreserve             1.008      744     690        668
OZB niet-woningen naar landelijk gemiddelde       528      532     536        540
Risicoreservering taakstelling Jeugd             -750        0       0          0
Totaal dekking tec hnisc he maatregelen          786    1.276   1.226      1.207
                                                                                  20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>                              Structureel saldo Begroting 2024-2027
                                                              bedragen x 1.000
                                           2024     2025      2026        2027
Eindstand struc tureel begrotingssaldo     221    -1.178   -11.098    -13.327
                                                                             21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>  Incidentele budgetten
•  Speciale aandacht van financiële toezichthouder voor
   structurele dekking
    kern: uitgaven die naar hun aard structureel zijn
   mogen niet incidenteel worden gedekt (zie
   Handreiking PZH)
•  Motie: ‘Nieuw beleid zoveel mogelijk dekken met
   incidenteel geld’
•  Diverse nieuwe beleidsvoornemens en noodzakelijke
   aanpassingen zijn incidenteel
•  Begrotingstekorten 2025 t/m 2027 worden ook
   incidenteel gedekt
                                                        22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>                              Incidentele budgetten
                                                                                       bedragen x 1.000
Inc identele c laims                                                         2024 2025 2026        2027
a. Opgaveteam Oekraïneopvang incl. Sporthoeklaan (saldo baten en lasten)        0    0    PM         PM
b. Zorg- en revalidatiecentrum (ZRC) Bleiswijk (saldo baten en lasten)          0    0     0          0
c. Tweede langdurige Oekraïneopvang                                            PM   PM    PM         PM
d. Kluisarchivering                                                          -271 -271  -271          0
e. Overlappende aanbesteding jeugd en jongerenwerk                            -75    0     0          0
f. Incidentele indexatie                                                      -47  -30     0          0
g. Incidentele claim Omgevingswet                                            -490    0     0          0
h. Tijdelijk budget wegwerken wachtlijsten Jeugd                             -189    0     0          0
i. Storting vrijval subsidiepot in reserve 'aanloopfase Cultuurhuis'         -300    0     0          0
j. Onderzoek nieuw beleid jongerenparticipatie                                -85    0     0          0
k. Incidentele claim t.b.v. inregelen OVL scenario 3                          -25    0     0          0
l. Incidentele claim t.b.v. slechts één bemande fietsenstalling              -100    0     0          0
m. Incidentele claim t.b.v. onderzoek forenzenbelasting/toeristenbelasting    -20    0     0          0
n. Incidentele claim t.b.v. onderzoek kostendekkendheid sportaccommodaties    -20    0     0          0
o. Incidentele claim t.b.v. onderzoek Zero-based budgetting                   -50    0     0          0
p. Incidentele claim doorontwikkeling concern control                         -75  -75   -75          0
                            Totaal inc identele c laims                    -1.747 -376  -346          0
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>                    Totaalsaldo Begroting 2024-2027
                                              Bedragen x € 1.000
                   Begr 2024  Begr 2025  Begr 2026   Begr 2027
Begrotingssaldo          -338     -1.248    -11.356      -13.102
Incidentele saldo        -559        -70       -258          225
Struc turele saldo        221     -1.178    -11.098      -13.327
                                                                 24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>                                        Weerstandsvermogen
W eerstandsvermogen exc l. Enec oreserve                               Bedragen x € 1.000
Stand per 31 dec ember                       2023    2024    2025    2026            2027
Algemene reserve                           85.187  75.978  74.028  62.271          49.115
Totale w eerstandsc apac iteit             85.187  75.978  74.028  62.271          49.115
Benodigde w eerstandsc apac iteit          58.900  58.900  58.900  58.900          58.900
Ratio w eerstandsvermogen                     1,4     1,3     1,3     1,1              0,8
W eerstandsvermogen inc l. Enec oreserve                               Bedragen x € 1.000
Stand per 31 dec ember                       2023    2024    2025    2026            2027
Algemene reserve                           85.187  75.978  74.028  62.271          49.115
Reserve Enecogelden                        94.172  93.943  93.715  93.715          93.715
Totale w eerstandsc apac iteit            179.359 169.921 167.743 155.986         142.830
Benodigde w eerstandsc apac iteit          58.900  58.900  58.900  58.900          58.900
Ratio w eerstandsvermogen                     3,0     2,9     2,8     2,6              2,4
                                                                                           25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre> Septembercirculaire 2023
• Geen grote mutaties i.v.m. val kabinet
• Herijking nominaal accres (loon- en prijsbijstelling)
• Herijking van de maatstaven levert een
  (structureel) voordeel op, nieuwe maatstaven voor
  het eerst vastgesteld
• Diverse (kleine) taakmutaties, waarvan de impact
  nog wordt geanalyseerd.
                                                        26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>                                            Septembercirculaire 2023
                                                                       Bedragen x €1.000
                                                           2024   2025     2026      2027
Structureel saldo Begroting 2024-2027                       221 -1.178  -11.098 -13.327
Budgettair effect Septembercirculaire                     1.738  1.702    1.626     3.424
Nominaal accres (loon- en prijsbijstelling)              -1.137   -968     -908    -1.230
Taakmutaties                                               -190    -72      -19       -20
Decentralisatie uitkering: Veilig wonen                      -7     -7       -7
Structureel begrotingssaldo na Septembercirculaire          625   -523  -10.406 -11.153
                                                                                          27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>Vragen eerste deel presentatie
                               28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Beleidsmatige ombuigingen
● Naast ‘technisch-financiële maatregelen’ zijn er voor € 2,7 mln
  beleidsmaatregelen nodig: de begrotingsknoppen
● Langs 4 denklijnen alle opties in beeld gebracht (knoppenboek):
   ○   Groen: relatief beperkt effect op maatschappelijke doelen
   ○   Geel: maakt Lansingerland aantrekkelijk, onderscheidend, zelfstandig
   ○   Rood: toekomstbestendigheid: bijv. onderwijs, veiligheid, bereikbaarheid
   ○   Zwart: raakt kern van de maatschappij: wonen, werken, bestaanszekerheid
● Conclusie/ervaring:
   ○   Alles heeft impact/gevolgen/consequenties
   ○   Groen + geel is nodig om de begroting sluitend te krijgen
   ○   Toekomstbestendigheid en collegeprogramma blijven overeind
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Domein Ruimte & Economie
● De Samenlevingsvisie en de Omgevingsvisie blijven ons kompas
● We houden de rode draad van afgelopen periode in stand, bijv.:
   ○  Woonvisie: bouwen voor alle doelgroepen
   ○  Mobiliteit/bereikbaarheid: blijven werken aan verbeteringen
   ○  Economische agenda: Horti Science, bedrijventerreinen en centra
   ○  Buitenruimte: Kwaliteiten en voorzieningen op peil, voorkomen desinvesteringen en
      kapitaalvernietiging
   ○  Leefbaarheid: inzet op klimaatadaptatie, duurzaamheid en afvalinzameling
   ○  Burgerparticipatie: Doorinvesteren in lijn met vastgestelde visie
● Daarnaast € 1,3 miljoen aan ombuigingsvoorstellen voor 2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>    Ruimte & Economie: Ingezette begrotingsknoppen
Begrotingsknop                                                                                                 2024    2025    2026    2027
Programma 5 Kwaliteit Openbare Ruimte
5.1 het stoppen met het organiseren en bijdragen aan de hanging baskets (plantenbakken met geraniums aan de  15.000  15.000  15.000  15.000
lichtmasten) in de centra
5.2 Het stoppen met het plaatsen van kerstbomen als verfraaiing in de centra rond de Kerstperiode.           15.000  15.000  15.000  15.000
5.6 Beleid Dierenwelzijn, inclusief subsidieregeling                                                        112.000 112.000 112.000 112.000
Stoppen met alle vragen rondom dieren behalve wettelijk contract dierenbescherming
5.7a OVL: scenario 3: Openbare verlichting: 20 minuten later aan en 20 minuten eerder uit.                   23.363  23.363  23.363  23.363
5.8 Snippergroen: alleen de verkopen bij projecten in standhouden, de rest van het proces stoppen.           75.000  75.000  75.000  75.000
5.9 Afhandeling meldingen over deelscooters beleggen bij exploitanten.                                            0       0       0       0
5.10 Indexatie beheer openbare ruimte naar 8,4%                                                             521.840       0       0       0
Programma 6 Lansingerland Ontwikkelt
6.1 Beperken fietsveiligheidsmaatregelen                                                                     55.294  55.294  55.294  55.294
6.2 Bouwleges duurzaamheid 100& korting opheffen                                                             50.000  50.000  50.000  50.000
6.3 Geen heropenstelling Noordeindseweg                                                                      33.000  33.000  33.000  33.000
6.4 Leefomgeving: geen extra onderzoek laten uitvoeren                                                       47.468  47.468  47.468  47.468
6.5 Slechts één bemande bewaakte fietsenstalling exploiteren in plaats van drie (verminderen toezicht)      200.000 400.000 400.000 400.000
6.6 Stoppen met kleine thema's energie- en klimaatbeleid                                                     25.000  25.000  25.000  25.000
6.12 Taakstelling economie                                                                                   75.000  75.000  75.000  75.000
6.14 Betrekken burgers, bedrijven en scholen bij klimaatadaptatie                                            18.000  18.000  18.000  18.000
6.4 Duurzaamheid; Installeren zonnedak boven parkeergarage Berkel Westpolder (structurele claim)             17.500  35.000  35.000  35.000
6.4 Duurzaamheid; Installeren zonnedak boven parkeerplaats achter gemeentehuis (structurele claim)           17.500  35.000  35.000  35.000
6.1a milieuleges (structurele claim)                                                                         45.000  45.000  45.000  45.000
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Domein Samenleving
  ● De Samenlevingsvisie en de Omgevingsvisie blijven ons kompas
  ● We houden de rode draad van afgelopen periode in stand, bijvoorbeeld:
     ○  Dienstverlening laagdrempelig en dichtbij
     ○  Verhogen weerbaarheid tegen criminaliteit en ondermijning
     ○  Werken aan vitaliteit: sport- en vitaliteitsakkoord en vitaal en waardig ouder worden
     ○  Investeren in cultuur: Casa Cadanza en een toekomstbestendige bibliotheek
     ○  Bijdragen aan kansengelijkheid: kwaliteit kinderopvang en onderwijshuisvesting
     ○  Hervormen van de jeugdhulp en vergroten preventieve inzet
     ○  Bijdragen aan bestaanszekerheid: vergroten uitstroom naar werk en terugdringen schulden
     ○  Voortzetten hulp en ondersteuning vanuit de Lansingerlandse standaard (maatwerkvoorzieningen
        jeugdhulp, participatiewet en Wmo)
  ● Daarnaast € 1,3 miljoen aan ombuigingsvoorstellen voor 2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Samenleving: Ingezette begrotingsknoppen
Begrotingsknop                                                                      2024    2025    2026    2027
Programma 1 Bestuur en Dienstverlening
1.3 Verhogen inkomsten met kosten Gehandicaptenparkeerkaart ten laste te brengen  27.000  27.000  27.000  27.000
van de inwoner
1.4 Verhogen leges huwelijken (team S&C)                                          25.000  25.000  25.000  25.000
Programma 2 Openbare Orde en Veiligheid
2.1b Uitstel van de uitbreiding van het boa-team en daarmee uitstel van de       300.000 300.000       0       0
doorontwikkeling van de functie van wijkregisseur-boa tot 2026
2.4 Verhoging inkomsten leges APV en Drank & Horeca                                4.000   4.000   4.000   4.000
Programma 3 Sport, cultuur en onderwijs
3.1 Uitvoeren van minder onderhoud bij sportverenigingen                          20.625  20.625  20.625  20.625
3.6 Stoppen met subsidieregeling Levendig Lansingerland                           35.000  35.000  35.000  35.000
3.7 Verhogen leges Kinderopvang                                                   10.000  10.000  10.000  10.000
Programma 4 Sociaal Domein
4.7 Jeugd: Stoppen met Pubers in de Spotlight                                     63.000  63.000  63.000  63.000
4.3a Jeugd: Faseren inzet POH-GGZ Jeugd (praktijkondersteuner bij huisarts)       87.000       0       0       0
4.3aa Jeugd: restant taakstelling jeugd                                                   87.000  87.000  87.000
4.9 Jeugd: Stoppen met pilot Steunouder                                           50.000  50.000  50.000  50.000
4.24 Gerichter welzijnaanbod ouderen                                             100.000 100.000 100.000 100.000
4.26a lagere indexering gesubsidieerd activiteitenaanbod                         242.000 242.000 242.000 242.000
4.13b Stoppen met Rotterdampas                                                   150.000 150.000 150.000 150.000
4.21 Intensiveren onderzoek bij aanvraag uitkering (extra personele kosten)      -80.000 -80.000 -80.000 -80.000
4.21 Intensiveren onderzoek bij aanvraag uitkering (besparing op uitkeringen)    300.000 300.000 300.000 300.000
4.19 Volwassenenfonds Sport & Cultuur (structurele claim)                        -30.000 -30.000 -30.000 -30.000
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Domein Bedrijfsvoering (overhead)
  ● We houden de rode draad van afgelopen periode, zie ook het college
    werkprogramma, in stand, bijvoorbeeld:
     ○   Inzet voor flexibele, wendbare organisatie: verbinden & groeien, recruitment,
         in- en doorstroom
     ○   Digitalisering dienstverlening
     ○   Privacy en digitale veiligheid
     ○   Implementatie diverse wetten zoals de WOO, digitale overheid
     ○   Ondersteuning organisatie op implementatie wetten zoals Omgevingswet,
         hervormingsagenda en sturen op MIP
  ● Temporiseren benodigde intensiveringen (op ICT/digitalisering)
  ● Financiële sturing en actueel houden ‘gereedschapskist begrotingsknoppen’
  ● Daarnaast € 0,4 miljoen aan ombuigingsvoorstellen voor 2024, mee-ademen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>   Bedrijfsvoering en domeinoverstijgend:
   Ingezette begrotingsknoppen
Begrotingsknop                                                             2024     2025     2026     2027
Overhead
P.OH 1 Beperken hardware Topwerken (Team (I&D)                           36.000   36.000   36.000   36.000
P.OH 2 Stoppen met Home@Work                                             20.000   20.000   20.000   20.000
P.OH 3 Domein Bedrijfsvoering ademt mee met de organisatie              150.000  150.000   50.000   50.000
P.OH 4 SIEM/SOC beperken tot aanbestede bedrag                           75.000        0        0        0
P.OH 18 SIEM/SOC geen capaciteit voor oppakken meldingen uit SOC         90.000        0        0        0
I.OH 1 Bijdrage huur RTV Lansingerland (structurele claim)              -10.000  -10.000  -10.000  -10.000
Domeinoverstijgend
P.OV 1 Geen groei aantal wethouders naar 5 in 2026                          PM       PM   253.000  254.000
I.OV.1 Intensivering Burgerparticipatie (Team B&C) (structurele claim) -225.000 -225.000 -225.000 -225.000
I.OV.2 Uitvoering proeftuinen (anders werken) (structurele claim)       -63.000  -63.000  -63.000  -63.000
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Vervolgtraject
 • 5 oktober: Beeldvorming met tafeltjesavond
 Nu: Deel 3: Tafeltjesavond
 • 25 oktober: Behandeling in Commissie AB
 • 2 november: Behandeling in raadsvergadering
 • Aanleveren bij Provincie uiterlijk 14 november
                                                  36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>