<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Solarpark Osen
  Principeverzoek
Gemeente Maasgouw
       2024
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                              Inhoudsopgave
1     Inleiding ................................................................................................................................................4
    1.1      Aanleiding .....................................................................................................................................4
    1.2      Ligging en grens besluit gebied .....................................................................................................4
    1.3      Vigerend omgevingsplan ..............................................................................................................5
    1.4      Leeswijzer .....................................................................................................................................6
2     Gebieds- en projectbeschrijving ..........................................................................................................7
    2.1      Gebiedsbeschrijving ......................................................................................................................7
    2.2      Besluitprofiel .................................................................................................................................8
    2.3      Rewilding ....................................................................................................................................11
    2.4      Ruimte voor de Rivier .................................................................................................................12
    2.5      Landschappelijke inpassing.........................................................................................................13
3     Beleid en algemene regels .................................................................................................................14
    3.1      Rijksbeleid ...................................................................................................................................14
      3.1.1          Structuurvisie Infrastructuur en ruimte ..............................................................................14
      3.1.2          Beleidsregels grote rivieren ................................................................................................15
      3.1.3          Ladder voor duurzame verstelijking ...................................................................................18
    3.2      Provinciaal beleid ........................................................................................................................19
      3.2.1          Provinciaal omgevingsplan Limburg 2014 ..........................................................................19
    3.3      Regionaal en gemeentelijk beleid ...............................................................................................20
      3.3.1          Regionale Energie Strategie Noord-Midden Limburg .........................................................20
      3.3.2          Intergemeentelijke Structuurvisie Maasplassen 2030 .......................................................20
      3.3.3          Structuurvisie Maasgouw 2030 ..........................................................................................24
      3.3.4          Beleidskader Zon gemeente Maasgouw .............................................................................24
    3.4      Doorwerking nationale belangen in omgevingsplan ..................................................................25
      3.4.1          Grote rivieren......................................................................................................................25
      3.4.2          Elektriciteitsvoorziening .....................................................................................................25
      3.4.3          Primaire waterkering ..........................................................................................................25
4     Onderzoek omgevingsfactoren..........................................................................................................27
    4.1      Overstromingsrisico ....................................................................................................................27
      4.1.1          Inspectierapport na Overstroming Osen juli 2021 .............................................................27
      4.1.2          De hoogte van het water. ...................................................................................................27
      4.1.3          De stroming van het water .................................................................................................29
      4.1.4          Afval meegevoerd door het stromende water ...................................................................30
      4.1.5          Overige Aandachtspunten ..................................................................................................32
    4.2      Archeologie en cultuurhistorie ...................................................................................................32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>    4.3      Bedrijven en milieuzonering .......................................................................................................34
    4.4      Bodem .........................................................................................................................................34
    4.5      Ecologie .......................................................................................................................................34
      4.5.1          Flora ....................................................................................................................................34
      4.5.2          Zoogdieren ..........................................................................................................................35
      4.5.3          Overige Soorten ..................................................................................................................35
      4.5.4          Beschermde gebieden ........................................................................................................36
      4.5.5          Externe veiligheid ...............................................................................................................37
    4.6      Geluid ..........................................................................................................................................37
    4.7      Geurhinder ..................................................................................................................................37
    4.8      Kabels en leidingen .....................................................................................................................37
    4.9      Luchtkwaliteit .............................................................................................................................38
    4.10     Water ..........................................................................................................................................39
      4.10.1         Grondwater .........................................................................................................................39
      4.10.2         Hemelwater ........................................................................................................................39
      4.10.3         Afvalwater ...........................................................................................................................39
5     Maatschappelijke uitvoerbaarheid en participatie .............................................................................40
    5.1      Financiële investering in het project door middel van Certificaten van Aandelen. ...................40
    5.2      Laagdrempelig investeren met weinig risico met obligaties ......................................................41
    5.3      Investeren in een lokaal duurzaamheidsfonds ...........................................................................42
6     Economische uitvoerbaarheid ...........................................................................................................43
7     Procedure en betrokken instanties ...................................................................................................44
    7.1      Milieueffectrapportage...............................................................................................................44
    7.2      Betrokken instanties ...................................................................................................................44
8     Bijlagen ...............................................................................................................................................45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>1   Inleiding
1.1 Aanleiding
Het idee voor de ontwikkeling van een zonnepark op de specifieke locaties in Osen (Maasgouw) is
enkele jaren geleden ontstaan tijdens een ontmoeting op de Universiteit Eindhoven van oud-
studenten Eric Giessen en Jos Schlangen.

Eric Giessen is opgegroeid op een boerderij in Heel, nabij buurtschap Pol en een van de percelen in
het plangebied is in eigendom van zijn familie. De familie Giessen is zeer betrokken bij de
energietransitie en staat zeer positief tegenover dit initiatief.

Jos Schlangen, ook afkomstig uit Limburg, is sinds eind jaren 80 werkzaam in de zonne-energie en
heeft wereldwijd reeds vele projecten mogen ontwikkelen en bouwen. De laatste jaren is hij met name
actief op de Nederlandse markt en heeft zich uitsluitend gespecialiseerd in de ontwikkeling en
realisatie van grote grondgebonden solar-projecten.

Als directeur van Greenbuddies Energy B.V. (hierna ook: Greenbuddies) heeft Jos Schlangen een
unieke samenwerking kunnen opzetten met het bedrijf Greenbuddies (afkomstig uit Praag) dat reeds
vele jaren in Nederland en Europa grote zonneparken bouwt in samenwerking met SENS uit Duitsland.

Al meteen aan het begin van de planvorming voor dit initiatief is samenwerking gezocht met de
eigenaren van de buurpercelen te weten de familie Verlinden en Maasgrind BV om zodoende het
project een voldoende omvang te geven om succesvolle ontwikkeling te kunnen waarborgen. Ook
deze grondeigenaren ondersteunen dit initiatief. Ook is er vanaf het begin van het traject
samenwerking gezocht met Stichting het Limburgs Landschap. Dit heeft ertoe geleidt dat er een
‘rewilding’ initiatief is ontwikkeld waarbij de intentie ligt dat Stichting het Limburgs Landschap het
gehele gebied in eigendom zal overnemen vanaf dag één – hierdoor is natuurontwikkeling en de
eindbestemming van natuur geborgd.

1.2 Ligging en grens besluit gebied
Het plangebied voor het voorgenomen Solarpark Osen is 19 hectare groot, verdeeld over verschillende
percelen en vallend onder de gemeente Maasgouw. De verschillende percelen zijn verdeeld langs de
Maas aan dekant van Heel. Zie hieronder op de kaart de in paars gekleurde percelen die ter sprake
komen voor hetbesluitgebied. Meer specifieke informatie over de ligging en grens besluitgebied is te
vinden in hoofdstuk 2.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1.3 Vigerend omgevingsplan
Op alle percelen van het beoogde projectgebied van project Solarpark Osen berust de bestemming
‘Agrarisch met Waarden’. Er is in het verleden een partiële herziening in het bestemmingsplan geweest
met als doel twee percelen die in aanmerking komen van bestemming Natuur terug te brengen naar
bestemming Agrarisch met Waarden. Zie hieronder kaart 1 (vóór de herziening van 2 percelen van
Natuur naar Agrarisch met Waarden) en kaart 2 (de herziening van 2 percelen van Natuur naar Agrarisch
met Waarden):
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Verder is er sprake van een dubbelbestemming – het gehele gebied in kwestie functioneert als
‘Stroomvoerend rivierbed’. Hier zijn bepaalde voorwaarden aan gehecht, deze zijn terug te vinden in
hoofdstuk 3 met betrekking tot beleid. Verder is in bijlage 1 de afstemming met Rijkswaterstaat
opgenomen.

1.4 Leeswijzer
Dit principeverzoek is als volgt opgebouwd: hoofdstuk 2 bevat een gedetailleerde beschrijving van het
gebied rondom het geplande zonnepark en de bijbehorende algemene project-beschrijving. Vervolgens
wordt in hoofdstuk 3 het beleidskader beschreven. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de verschillende
relevante omgevingsfactoren. Vervolgens worden in hoofdstuk 5 de maatschappelijke uitvoerbaarheid
en participatiemogelijkheden uiteengezet. In hoofdstuk 6 wordt de economische uitvoerbaarheid van
het project behandeld. Tot slot wordt in hoofdstuk 7 kort ingegaan op de milieueffectrapportage en
de verschillende instanties die bij dit project betrokken (zullen) zijn.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>2   Gebieds- en projectbeschrijving
2.1 Gebiedsbeschrijving
Het plangebied voor het voorgestelde project Solarpark Osen ligt verspreid over verschillende percelen
aan de Maas vallend onder de gemeente Maasgouw. Het plangebied is 19 hectare groot en zal een
vermogen van 22 MWp hebben, dit zal gelijk staan aan ongeveer 6600 huishoudens. In de kaart
hieronder is de specifieke locatie te zien in het geel:




Aan de zuidkant van het voorgestelde park ligt een dijk onder beheer van Rijkswaterstaat. Echter, deze
dijk loopt af tot de hoogte van de rest van het landschap in het westen van het plangebied, de dijk heeft
dus momenteel een beperkte functie. Ten noorden van het plangebied ligt een gedeelte water
genoemd ‘De Slaag’, hier kunnen plezierboten aanmeren en ligt ook een wandelpad. Aan de overkant
van de Maas in het zicht van het voorgestelde plangebied ligt de Essent Clauscentrale. Het voorgestelde
gebied ligt niet in direct zicht van omwonenden noch aan de noord- noch aan de zuidkant.

Op onderstaande kaart zijn de verschillende percelen nogmaals in het geel weergegeven. De blauwe
percelen behoren toe tot Rijkswaterstaat en groen is het natuur-/recreatiegebied in bezit van Limburg
Landschap. De scheiding tussen de dijk (blauw)en het plangebied (geel) is een openbare weg in bezit
van de Provincie Limburg.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre> Lijst van betreffende percelen van oost naar west:

 •   HEE01C 04416G0000

 •   HEE01C 03841G0000

 •   HEE01C 03845G0000

 •   HEE01C 03850G0000

 •   HEE01C 04348G0000

 •   HEE01C 04743G0000


2.2 Besluitprofiel
Zoals aangegeven in paragraaf 1.3 is het plangebied gelegen in een gebied dat als ‘stroomvoerend
rivierbed’ bestemd is. Hierdoor is het niet mogelijk om de bebouwde kom uit te breiden in het
plangebied. Het plangebied is op dit momentgedeeltelijk in gebruik als agrarische grond. Doordat het
zonnepark zal komen te staan op een weide waar overstroming van de Maas mogelijk is, zullen er
bepaalde maatregelen genomen worden om ervoor te zorgen dat er geen schade kan ontstaan aan het
zonnepark en de omliggende regio bij overstroming.

In het verleden is het probleem van plaatsing van een zonnepark in een overstromingsgebied opgelost
door de zonnepanelen op een hogere draagstructuur te plaatsen, die extra versterkt is om de grotere
krachten door wind op te kunnen nemen. Deze versterking heeft als tweede functie het beschermen
van de draagstructuur tegen beschadiging door stromend water. In de praktijk komen de
zonnepanelen dan op 1,5 meter hoogte liggen, ruim voldoende om waterschade te voorkomen.
Op onderstaande foto’s is deze oplossing zichtbaar bij een al bestaand zonnepark:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Zoals hierboven in de foto’s aangetoond is de oplossing van een hogere en sterkere draagstructuur
voldoende om schade door water te voorkomen. Dit is een methode die in te praktijk al met succes wordt
toegepast.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>De westelijke punt wordt
vrijgehouden van panelen en
zal direct volledig natuur
worden
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>2.3 Rewilding

Een belangrijk aspect van het project Solarpark Osen is het terugbrengen van inheemse natuur binnen
het plangebied. Zoals beschreven in het onderdeel met betrekking tot omgevings-
/bestemmingsplannen is er in het verleden door de gemeente Maasgouw geprobeerd delen van de
gronden om te zetten naar een natuurbestemming. Destijds was er geen realisatieplan hiervoor
(behalve bestemming technisch), noch waren de grondeigenaren het eens met de
bestemmingswijziging. Hierdoor is de bestemming terug naar agrarisch gezet. Een verloren kans voor
een potentieel prachtig gebied.

Vanaf dag één van de ontwikkeling van het project Solarpark Osen heeft Greenbuddies nauw contact
gehad met Stichting het Limburgs Landschap, de buren van het projectgebied (eigenaar van de Slaag en
omliggend wandelpad). Gedurende deze gesprekken heeft het “rewilding” idee vorm gekregen.
Rewilding houdt in dat de gronden stapsgewijs terug worden gebracht naar natuur. Dit is een behoorlijke
opgave aangezien op uitgeput landbouwgrond normaal gesproken enkel nog brandnetels kunnen
groeien.

In de vorige paragraaf is het “rewilding-principe” voorgesteld, waarbij het plangebied stapsgewijs wordt
omgezet naar natuur in samenwerking met Stichting het Limburgs Landschap. Door de agrarische
functie die het projectgebied in de afgelopen jaren had, is de bovenlaag van de grond flink aangetast
door besproeiing. Bovendien is de grond uitgeput van natuurlijke nutriënten, waardoor inheemse flora
niet terug kan keren zonder dat dit verandert. Hierdoor is het noodzakelijk om de bovenlaag van de
grond geheel te verwijderen, om nutriënt-rijke grond terug te brengen.

Vervolgens worden er stapsgewijs onder en rondom de rijen panelen kruidenrijken grassen aangeplant
– deze grassen zullen met maatwerk uitgezocht worden om de terugkeer van bepaalde nutriënten te
borgen. Daarna worden uitheemse woekerende soorten verwijderd. Bijvoorbeeld de Japanse
Duizendknoop, die binnen het projectgebied is waargenomen. Het herstellen van de grond zal leiden
tot de terugkeer van een reeks aan biodiversiteit.

Natuurherstel moet leiden tot een permanente natuurbestemming op het aangekochte gebied. Dit
betekent ook dat de gronden financieel afgewaardeerd worden naar natuurwaarde. Ook komt
natuurherstel niet zonder flinke kosten (het uitroeien van de Japanse Duizendknoop bijvoorbeeld kan
wel tot 8 jaar duren en vereist veel specifieke kennis). Door de komst van het zonnepark kan het gehele
traject gefinancierd worden. Om de einddoelstellingen van een natuurgebied op de planlocatie te
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>borgen heeft de intentie om de gronden kopen van de huidige agrarische eigenaren. Vervolgens, voordat
er begonnen wordt aan de bouw van het zonnepark, wordt het aangekochte gebied voor een symbolisch
bedrag doorverkocht aan Stichting het Limburgs Landschap. Er is reeds een intentieverklaring getekend
tussen Greenbuddies en de Stichting het Limburgs Landschap om dit concept vast te zetten.

Doordat Limburgs Landschap de eigenaar van het gebied wordt kan er geborgd worden dat
natuurontwikkeling centraal staat in het project. Samen met Limburgs Landschap en de firma Arcadis
wordt een uitgebreid beheer en natuur-ontwikkel plan opgesteld (zie bijlage 5). Gedurende de zomer
van 2023 is er een additionele ecologische studie uitgevoerd om uit te breiden op de bestaande
ecologische QuickScan (zie bijlage 2). Zodoende kan er rekening worden gehouden met bestaande
biodiversiteit – zowel tijdens de constructie van het zonnepark als tijdens de operationele periode.

In dit geval heeft Greenbuddies een optie tot koop gevestigd op het westelijke gedeelte van het
projectgebied. De grond waarop de westelijke percelen zich bevinden zal dus hoe dan ook in eigendom
van Stichting het Limburgs Landschap komen. Greenbuddies is momenteel druk bezig om een
soortgelijke koopoptie te realiseren voor de drie oostelijke percelen, die op dit moment in het bezit zijn
van Maasgrind B.V.

Momenteel heeft Greenbuddies een optie tot vestiging van een opstalrecht op deze gronden.
Greenbuddies streeft ernaar om uiteindelijk alle percelen in eigendom van Stichting het Limburgs
Landschap onder te brengen, om zodoende zoveel mogelijk natuur te kunnen realiseren. Zie in dit
verband ook de brief van de Nederlandse Natuur en Milieu Federatie Limburg in bijlage 4.

2.4 Ruimte voor de Rivier

In hoofdstuk 3 van dit document wordt zowel het beleid met betrekking tot het stroomvoerend rivierbed
als de intergemeentelijke structuurvisie Maasplassen 2030 behandeld. Deze beleidslagen wijzen erop
dat er belang is bij het creëren van meer ruimte voor de Maas, zodoende worden overstroming risico's
in de toekomst beter gemitigeerd. Het plangebied functioneert momenteel als stroomvoerend
rivierbed. Met hoogwater loopt het plangebied onderwater (tot 1 meter), waarna het water een
overstromingswal overspoeld om uiteindelijke in de ten oosten gelegen retentiegebieden te komen.
Greenbuddies stelt voor om het bevorderen van de doorstroom van de Maas mee te nemen met het
project Solarpark Osen.

In overleg met Agtersloot Hydraulisch Adviesbureau en Rijkwaterstaat is berekend hoeveel extra ruimte
voor de rivier wij kunnen realiseren met deze methode. Een voorlopig inschatting is dat de bovenlaag
van de grond die verwijderd dient te worden enkele centimeters diep zal zijn. Verspreidt over 18 hectare
is dit een aanzienlijk volume. De precieze berekeningen zullen worden uitgevoerd op basis van
voortkomende gesprekken met RWS, het moet natuurlijk rivierkundig mogelijk zijn om deze ruimte te
realiseren.

Een ander punt waarop de stroming van de Maas wordt bevorderd door de komst van Solarpark Osen
is obstructieverwijdering in het gebied. Momenteel staan de oostelijke percelen van het plangebied
gedurende een groot deel van het jaar vol met mais. Een veld vol mais vormt een veel grotere obstructie
voor de stroming richting het retentiegebied vergeleken met de paaltjes die deel zijn van de
onderconstructie van het zonnepark. Greenbuddies moet met de komst van het zonnepark sowieso
compensatiemaatregelen nemen (zie bijlage 1), er wordt hier gerekend met een leegstaand veld als 0-
meting. Dit is natuurlijk in de realiteit geen actuele 0-meting aangezien de bovenlaag van de grond al
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>wordt verwijderd en er geen rekening wordt gehouden met beplantingen als mais. Hierdoor komen er
compensatiemaatregelen boven al geplande maatregelen, resulterend in meer ruimte voor de rivier.

Het voorstel om obstructies in het gebied te verwijderen en om de grond te verlagen is bekeken door
een rivierkundig bureau en RWS, in overleg met deze partijen zal Greenbuddies deze voorstellen verder
concretiseren.

2.5 Landschappelijke inpassing
In het kader van het voorgestelde project Solarpark Osen is een uitgebreid landschappelijk
inpassingsplan opgesteld door het bedrijf LabelTien (zie bijlage 3).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>3   Beleid en algemene regels
3.1 Rijksbeleid
3.1.1 Structuurvisie Infrastructuur en ruimte

 Op 13 maart 2012 is vastgesteld de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) waarin het Rijk
 ambities voor Nederland in 2040 zorgvuldig uitlegt. Uitgaande van de verantwoordelijkheden van het
 Rijk zijn deze ambities uitgewerkt in rĳksdoelen tot 2028. Hierbij is aangegeven welke nationale
 belangen aan de orde zijn. Overheden, burgers en bedrĳven krĳgen de ruimte om zelf oplossingen te
 creëren.

 In de Structuurvisie infrastructuur en Ruimte worden drie hoofddoelen genoemd voor de middellange
 termĳn (2028):

    1) Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de
       ruimtelijk-economische structuur van Nederland;
    2) Het verbeteren, in stand houden en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de
       gebruiker voorop staat;
    3) Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en
       cultuurhistorische waarden behouden zĳn.

 Het Rijk streeft naar duurzame, hernieuwbare energievoorziening en het decentraliseren van de
 elektriciteitsinfrastructuur op de langere termijn. Het doel is het aandeel duurzame energiebronnen
 als wind, zon, biomassa en bodemenergie in de landelijke energievoorziening te vergroten. De ambitie
 is dat Nederland in 2040 een competitief internationaal energienetwerk bevat en dat de
 energietransitie ver gevorderd is. Het is hoofdzakelijk de taak van provincies en gemeenten om
 voldoende ruimte te bieden en voldoende stimulans te creëren voor duurzame energievoorzieningen.

 Het rijksbeleid voor (duurzame) energie richt zich met name op grootschalige windenergie op land en
 op zee, de grote impact op de omgeving die dusdanige projecten met zich meebrengen. Voor het
 overige wordt de verantwoordelijkheid voor het realiseren van duurzame energievoorzieningen
 neergelegd bij de decentrale overheden zoals provincies en gemeenten.

 Conclusie

 Aangezien het rijk streeft naar een soepele energie transitie naar duurzame bronnen als wind en zon,
 past het voorgestelde project Solarpark Osen in het geheel van de ambities gesteld voor de
 middellange termijnvisie. De drie hierboven genoemde punten worden op deze manier gewaarborgd.
 Echter, project Solarpark Osen valt niet onder directe verantwoordelijkheid van het Rijk – deze ligt
 decentraal bij provincies en gemeenten. Hieruit kan worden geconcludeerd dat er geen nationale
 belangen uit de SVIR direct van toepassing zijn.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>3.1.2 Beleidsregels grote rivieren

In de Beleidsregels grote rivieren wordt voor de gebieden rond de grote rivieren aangegeven welke
activiteiten toegestaan zijn. Verder zien de beleidsregels op de verlening van de omgevingsvergunning
voor een wateractiviteit in de grote rivieren (ook wel beperkingengebiedsactiviteit met betrekking tot
een waterstaatswerk genoemd).

In het geval van Solarpark Osen, is met name artikel 6 van de Beleidsregels grote rivieren relevant:

Artikel 6 van de Beleidsregels grote rivieren:
“Voor niet-riviergebonden activiteiten in het gedeelte van het rivierbed waarop het stroomvoerend
regime van toepassing is, wordt geen toestemming gegeven, tenzij, onverminderd het bepaalde
in artikel 7, sprake is van:

    a) een groot openbaar belang en de activiteit niet redelijkerwijs buiten het rivierbed kan worden
         gerealiseerd;

    b) een zwaarwegend bedrijfseconomisch belang voor bestaande grondgebonden agrarische
         bedrijven en de activiteit redelijkerwijs niet buiten het rivierbed kan worden gerealiseerd;

    c)   verduurzaming van de energievoorziening van bestaande activiteiten in het rivierbed;

    d) opwekking van zonne- of windenergie en de activiteit niet redelijkerwijs buiten het rivierbed kan
         worden gerealiseerd; of

    e)   activiteiten die per saldo meer ruimte voor de rivier opleveren op een rivierkundig bezien
         aanvaardbare locatie”.

In dit kader van de bovenstaande bepaling wordt er met Rijkswaterstaat samengewerkt om de
beleidsmatige belemmeringen te mitigeren.

Solarpark Osen moet voldoen aan een reeks voorwaarden die volgen uit artikel 6 van Beleidsregels Grote
Rivieren. Met name sub a, d en e van het bovenstaande artikel 6 zijn van toepassing op de situatie van
Solarpark Osen. Deze bepalingen zullen hieronder individueel behandeld worden:

6 sub a: Een groot openbaar belang en de activiteit niet redelijkerwijs buiten het rivierbed kan worden
gerealiseerd.

De transitie naar een duurzamere energievoorziening is van groot openbaar belang, en Solarpark Osen
draagt met de beoogde 20MW aan groene stroom opwek flink bij aan de transitie binnen noord-midden
Limburg. Echter zal een eerste orde benadering tot de conclusie komen dat deze activiteit ook buiten het
stroomvoerend rivierbed kan plaatsvinden (nadere argumentatie zal volgen waarin aangetoond wordt
dat dit niet het geval is).

Bij project Solarpark Osen is niet enkel sprake van het ontwikkelen van een duurzame energievoorziening,
maar is een groot onderdeel van het project het terugbrengen van inheemse flora en fauna en het
omzetten van bestemming agrarisch naar natuur. Het vergoten van natuurgebieden is ook van groot
openbaar belang. Gezien de ligging van het plangebied (binnen een zogenoemde groen-blauwe
verbindingszone) kan geconstateerd worden dat natuur een gewenste ontwikkeling op dit gebied is.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Redelijkerwijs kan het natuurgebied niet elders binnen de gemeente ontwikkeld worden vanwege
verschillende redenen:

Het ‘rewilding’ concept is specifiek ontworpen op het plangebied Osen. Er zijn analyses gedaan waaruit
blijkt dat soorten als de Japanse Duizendknoop dringend bestreden moeten worden op de landtong Osen
– deze soorten woekeren en poseren het gevaar de verdere inheemse flora en fauna geen kans krijgt zich
binnen het gebied te ontwikkelen.

Er is op het plangebied van project Solarpark Osen een overeenkomst met Stichting het Limburgs
Landschap om het gehele gebied vanaf start operatie in eigendom over te nemen, hierdoor wordt de
natuurbestemming en het natuurbeheerplan geborgd. Deze overeenkomst is niet van toepassing op
gebieden elders in de gemeente. Het plangebied is al aangrenzend aan gebieden in eigendom van
Stichting het Limburgs Landschap, waardoor de locatie ideaal is voor uitbreiding natuur.

De gemeente Maasgouw heeft in voorgaande jaren de bestemming van het gebied al gewijzigd naar
natuur. Hier is echter niks van gekomen door het feit dat de gemeente geen compensatie aan de
agrarische grondeigenaren kon geven. Hieruit blijkt dat de gemeente in eerste instantie welwillend is om
het plangebied in de toekomst als natuur te bestempelen. Dit is elders in de gemeente niet het geval.

Er zijn veel ruimtelijke opgaven over de komende jaren met betrekking tot energie, industrie, agrarische
doeleinde, woningbouw en groene zones. Het plangebied ligt in een gebied waar bebouwing zoals
industrie of woningen sowieso uitgesloten zijn. Het ontwikkelen van project Solarpark Osen zal dus geen
belemmering vormen voor toekomstige projecten die van groot maatschappelijk belang zijn. Ook is de
agrarische grond bij project Solarpark Osen zeer laagwaardig, in tegenstelling tot de aangewezen
voorkeursgebieden binnen de gemeente. Door het plangebied de transitie naar natuur te laten ondergaan
zal er geen hoogwaardige landbouwgrond opgeofferd hoeven te worden.

Er kan geconcludeerd worden dat de natuur-ontwikkelaspecten van Solarpark Osen van groot openbaar
belang zijn (dit wordt bevestigd door het eerder omzetten naar natuurbestemming zowel als
beleidskaders waarin het gebied als groen-blauwe zone wordt aangeduid). Ook kan uit de vier punten
hierboven geconstateerd worden dat het specifieke rewilding plan van Osen redelijkerwijs niet elders
binnen de gemeente kan plaatsvinden zonder dat het belemmeringen voor andere sectoren veroorzaakt.

6 sub d: Opwekking van zonne- of windenergie en de activiteit niet redelijkerwijs buiten het rivierbed
kan worden gerealiseerd.

Artikel 6 sub d van de Beleidsregels grote rivieren heeft specifieke betrekking op het ontwikkelen van
zonne-energie binnen een stroomvoerend rivierbed. Er zal moeten geconstateerd worden dat in de
huidige situatie dezelfde activiteit niet mogelijk is elders binnen de gemeente. Hieronder worden de vier
belangrijkste argumenten hiervoor toegelicht:

  I.    De gemeenteraad van Maasgouw heeft op 22 februari 2022 een amendement vastgesteld op de
        Omgevingsvisie Gemeente Maasgouw. Hierin wordt duidelijk aangegeven dat de gemeenteraad
        geen voorstander is van het ontwikkelen van zonne-energie op hoogwaardige landbouwgronden.
        Het plangebied voor project Solarpark Osen is, in tegenstelling tot een groot gedeelte van de
        overige grond binnen de gemeente, gelegen op zeer laagwaardige landbouwgrond, en voldoet
        dus aan het amendement vastgesteld door de raad op de Omgevingsvisie.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>  II.   In de huidige situatie is er geen nieuwe grootschalige opwek binnen de gemeente Maasgouw
        mogelijk op locaties buiten het plangebied. Dit komt vanwege het feit dat er geen netcapaciteit
        is. Greenbuddies heeft een netaansluiting gecontracteerd met voldoende vermogen voor het
        project. De aansluiting zal gerealiseerd worden binnen het plangebied, en dus niet elders in de
        gemeente. Het zal financieel niet haalbaar zijn om deze netaansluiting te verlengen naar andere
        locaties. Indien het zo zal zijn dat project Solarpark Osen niet gerealiseerd kan worden, zal dit niet
        betekenen dat er dan capaciteit vrij komt voor gebieden elders binnen de gemeente vanwege het
        feit dat er een lange wachtrij bij Enexis ligt – dit zijn grotendeels projecten uit de gemeenten
        Roerdalen en Echt-Susteren. Capaciteitsuitbreiding zal vanwege dezelfde reden geen nieuwe
        mogelijkheden bieden op andere locaties binnen de gemeente Maasgouw.

 III.   De natuurcombinatie van het project Solarpark Osen maakt het project uniek en enkel toepasbaar
        op het beoogde plangebied. De laagwaardige agrarische functie leidt ertoe dat grondeigenaren
        mee willen werken aan de natuurontwikkeling en de groen-blauwe mantel zorgt ervoor dat de
        locatie uiterst geschikt is voor natuurontwikkeling. Zonneparken kunnen tegenwoordig niet meer
        met enkel de energieopwek functie gerealiseerd worden. Een koppeling met natuur ligt ook niet
        voor de hand op locaties waar een agrarische functie het landschap kenmerkt. Koppeling met
        agrarische doeleinde (agri-PV) is mogelijk, maar hier vindt altijd een compromis tussen agrarische
        functie en energieopwekking plaats waardoor de twee functie niet complementair zijn (het
        tegenovergestelde, ze belemmeren elkaar). Het beoogde plan voor project Solarpark Osen zal dus
        niet toepasbaar zijn op locaties elders binnen de gemeente Maasgouw.

 IV.    Op de planlocatie voor project Solarpark Osen zijn er geen omwonenden die vanuit een woning
        zicht hebben op het project. Zicht op het project vanuit omliggende woningen zorgt vaak voor
        een groot aantal gegronde zienswijze bij de vergunningsaanvraag – indien deze niet leiden tot het
        afkeuren van een vergunning leiden deze in ieder geval tot langdurige processen. Dat kan het
        halen van landelijke en Europese klimaatdoelstellingen belemmeren.

    6 sub e: Activiteiten die per saldo meer ruimte voor de rivier opleveren op een rivierkundig bezien
    aanvaardbare locatie.

Zoals eerder benoemd moet project Solarpark Osen vanuit een rivierkundig perspectief de obstructies die
veroorzaakt worden compenseren. In het volgende onderdeel zal in worden gegaan op de
Intergemeentelijke Structuurvisie Maasplassen 2030. Hieruit blijkt dat obstructieverwijdering een
concrete doelstelling op zich is binnen het plangebied. Vanuit dit beleidspunt is Greenbuddies
voornemens om aanzienlijk meer te compenseren dan de obstructies die veroorzaakt worden door het
zonnepark. Dit betekent dat er met de komst van project Solarpark Osen meer ruimte voor de rivier komt
op de beoogde locatie.

Verder zal het gehele gebied (specifiek in volgende onderdeel uitgelegd) verlaagd worden waardoor de
landtong Osen vaker mee zal stromen met de Maas. Dit mitigeert overstromingsrisico’s voor omliggende
gebieden en maakt toegang voor het water tot het retentiegebied makkelijker. Omdat
obstructievermindering op het plangebied in voorgaand beleid al is aangewezen als doelstelling op zich
kan vastgesteld worden dat er geen beleidstechnische belemmeringen zijn voor dit onderdeel van de
ontwikkeling.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Conclusie

Met de ontwikkeling van Solarpark Osen zal aan de bepalingen in artikel 6 van de Beleidsregels grote
rivieren worden voldaan.

Verder verdiend te worden opgemerkt dat Rijkswaterstaat vanuit een rivierkundig perspectief een
verklaring van geen bezwaar afgegeven. Voorwaarde is wel dat er voldoende compensatie plaatsvindt
voor de obstructies veroorzaakt door het plaatsen van de rijen panelen. Vanwege het feit dat het beoogde
project minimale obstructie zal veroorzaken hoeft er in principe weinig compensatie te komen (slechts
enkele groeven die uitgegraven dienen te worden om de stroming van het water richting het
retentiegebied te bevorderen).

In de bijlagen zijn recente berekeningen en gesprekken over het bovenstaande met RWS te vinden. Deze
gesprekken zijn positief verlopen. Een vergunningaanvraag RWS dient gelijktijdig met het
vergunningstraject bij de gemeente ingediend te worden. Een positieve grondhouding is uitgesproken.

3.1.3 Ladder voor duurzame verstelijking
 In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd om
 de schaarse ruimte zo zorgvuldig mogelijk te gebruiken. Artikel 5.129g lid 2 Bkl luidt als volgt:

 “Voor zover een omgevingsplan voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, wordt met het oog op
 het belang van zorgvuldig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand in het omgevingsplan
 rekening gehouden met: a. de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en als die stedelijke
 ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stedelijk groen aan de rand van de
 bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen dat stedelijk gebied of binnen dat
 stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied in die behoefte te voorzien”.

 Dit roept de vraag op of een zonnepark dient te worden gezien als 'stedelijkeontwikkeling’. Volgens de
 Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State1, is een zonnepark niet aan te merken als
 stedelijke ontwikkeling in de zin van de zogenaamde 'Ladder voor duurzame verstedelijking’. Dit
 betekent dat een toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking niet van toepassing is.

 Desalniettemin is sprake van veel behoefte aan duurzame energieprojecten, waaronder zonneparken.
 De Rijksoverheid wil dat in 2020 14% van alle gebruikte energie in Nederland uit duurzame bronnen
 komt en in 2030 moet dat minimaal 27% zijn. In 2050 moet de energievoorziening bijna helemaal
 duurzaam zijn. Een transitie naar een duurzame energievoorziening is van zeer groot belang vanwege
 de afnemende beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en van internationale energieleveranciers,
 ook wordt het tegengaan van de klimaatverandering als cruciaal gezien.

 Zonne-energie speelt een steeds grotere rol om ervoor te zorgen dat Nederland in 2050 een duurzaam
 energiesysteem heeft. Door middel van zonnepanelen wordt de straling van de zon omgezet naar
 elektriciteit zonder dat er CO2 bij vrijkomt, samen met windenergie is het de belangrijkste vorm van
 energie waarvan Nederland wil profiteren om een duurzaam energiesysteem te realiseren. Om
 voldoende duurzame energie op te wekken en de toenemende energie eisen van onze samenleving
 voor te blijven, zijn zowel zonnepanelen op daken als op de grond nodig. Met het voorliggende
 initiatief wordt hieraan bijgedragen.

 Conclusie

 Geconcludeerd kan worden dat het project Solarpark Osen direct bijdraagt aan nationale, provinciale
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre> en gemeentelijke stappen die worden gezet voor het verduurzamen van het Nederlandse
 Energiesysteem met betrekking tot de ladder van duurzame verstedelijking. Hoewel zonneparken niet
 per se binnen het kader van een ‘stedelijke ontwikkeling’ valt, is het voorgestelde project deel van
 Gemeente Maasgouw, liggend aansluitend op het bewoonde gebied, maar niet direct in zicht. Er is
 gebleken uit uitspraken door de raad van state dat zonneparken in het algemeen zich niet goed lenen
 om binnen een bestaand stedelijk gebied te worden gerealiseerd. De locatie kan dus als zeer passend
 beoordeeld worden aangezien het geen overlast geeft aan omwonenden ondanks dat het dicht bij de
 bebouwde kom is gesitueerd.

3.2 Provinciaal beleid
3.2.1 Provinciaal omgevingsplan Limburg 2014

Op 12 december 2014 is het Provinciaal Omgevingsplan 2014 (POL2014) vastgesteld. In het POL2014
is op de kaart ’Zonering Limburg' een onderscheid gemaakt in diverse soorten gebieden, elk met eigen
herkenbare kernkwaliteiten. Voor de verschillende zones liggen er verschillende opgaven en
ontwikkelingsmogelijkheden. De provincie Limburg heeft op 12 december 2014 de
Omgevingsverordening Limburg 2014 vastgesteld. Hierin staan de regels die nodig zijn om het
omgevingsbeleid van het POL2014 juridischebinding te geven. Uiteraard de regels uit de
Omgevingsverordening in acht worden genomen bij de uitvoering van het project Solarpark Osen.

De geconsolideerde versie van het POL2014 schetst een ambitieus beeld van hoe de energietransitie
het meest effectief doorgezet kan worden. Hierbij wordt in paragraaf 5.5.2 geconstateerd dat ca 1200
windturbines van 3MW of meer nodig zijn – er wordt vastgesteld dat dit vanwege beperkte ruimte en
draagvlak voor windturbines in Limburg geen mogelijkheid is. Vervolgens richt het POL2014 zich op de
inzet van beide grootschalig en dakoppervlak zonne-energie. Om een realistisch alternatief voor de1200
windturbines te creëren zou er ca 80 km2 aan zonneparken moeten komen. Dit zou 14% van het
Limburgs energieverbruik van duurzame oorsprong creëren.

In het POL2014 wordt het versnellen van de energietransitie als een belangrijke uitdaging gezien. Op
het gebied van energie is er een forse transitie nodig naar energiebesparing en duurzame opwekking
om ervoor te zorgen dat landelijke, provinciale en gemeentelijke ambities. Daarvoor moeten alle
mogelijke duurzame bronnen waar mogelijk ingezet worden.

De Limburgse ambitie is gericht op een transitie naar een schone, betaalbare en Ieveringszekere
energievoorziening die positief samengaat met, en bijdraagt aan regionale economische ontwikkeling,
innovatie, werkgelegenheid en het aanpakken van het klimaatprobleem. Hierbij wordt aangesloten bij
de nationale doelstellingen voor de energietransitie.

In het POL2014 is aangegeven dat duurzaam opgewekte energie uit bronnen komt die hernieuwbaar
zijn (wind, water, zon, biomassa). Het aandeel ervan is ten tijde van de vaststelling van het POL2014
ingeschat op 3 tot 4%. De inzet is om dit aandeel te laten toenemen tot 14% in 2020, conform het
Nationaal Energieakkoord. Hierbij wordt zoveel mogelijk ingezet op een lokale of regionale aanpak,
waarbij de uitgaven voor energie zo veel mogelijk ten goede komen aan de Limburgse economie.

Conclusie

Betreffend het voorgestelde project Solarpark Osen zijn er geen belemmeringen vanuit het provinciaal
beleid, noch in het POL2014 noch de voortkomende RES Noord-Midden Limburg. In beide deze
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>beleidstukken wordt aangegeven dat windenergie op grote schaal te veel ruimte in neemt en er is
weinig draagvlak voor. Hierdoor moet er gericht worden op zonne-energie (grootschalig en boven op
daken van o.a. bedrijfsterreinen). Project Solarpark Osen zal actief bijdragen aan de verduurzaming van
de provincie Limburg voor de komende 25 jaar, daardoor wordt het bereiken van de doelen
geconstateerd in het POL2014 zowel als de RES Noord-Midden Limburg versnelt zonder de
belemmeringen die grote windturbines met zich meebrengen.

3.3 Regionaal en gemeentelijk beleid
3.3.1 Regionale Energie Strategie Noord-Midden Limburg
De Regionale Energiestrategie (RES) Noord-Midden Limburg is vastgesteld om regionaal de transitie naar
een duurzaam energiesysteem te bevorderen. Het overkoepelende doel van de RES is het stimuleren van
een energiemix voor Noord en Midden-Limburg die zal bestaan uit een combinatie van verschillende
technologieën gekoppeld aan nieuwe innovatieve vormen van opwekking. De RES dient ook ter
verduidelijking van ontwikkelaars omtrent richtlijnen voor gemeentelijk beleid. Zodoende is de
zonneladder van groot belang. De zonneladder wordt nader uitgewerkt in het landschappelijke
inpasssingsplan in bijlage 3.

De RES Noord- en Midden-Limburg geeft ook aan dat lokaal eigendom van belang is om het draagvlak van
duurzame energieopwekking te vergoten. In dit kader worden in hoofdstuk 5 verschillende mogelijkheden
met betrekking tot lokale eigendom en participatie besproken.

3.3.2 Intergemeentelijke Structuurvisie Maasplassen 2030
Project Solarpark Osen heeft binnen de gemeente Maasgouw ook te maken met de Intergemeentelijke
Structuurvisie Maasplassen 2030. Deze is in 2013 opgesteld. Het document biedt een streefbeeld met
betrekking tot de rivierkundige structuur, recreatie en toerisme en het natuur en landschap dat zwaar
door de Maas beïnvloed wordt. De Structuurvisie geeft ook duidelijke doelstellingen voor bepaalde
gebieden, waaronder het gebied bij de Slaag (ook plangebied voor Solarpark Osen). In dit onderdeel zal
aangetoond worden dat project Solarpark Osen geen belemmeringen vormt vanuit het perspectief van de
Intergemeentelijke Structuurvisie Maasplassen 2030, daarentegen geeft het plan de mogelijkheid om de
hierna onderschreven doelstellingen daadwerkelijk te kunnen realiseren.

Betreffend het onderdeel: Rivierkundige Structuur (Hoofdstuk 7: Gemeente Maasgouw)

Dit onderdeel van de structuurvisie betreft grotendeels geplande projecten of projecten in uitvoering.
Verder worden doelstellingen voor bepaalde gebieden beschreven, deze zijn op de kaart hieronder
afgebeeld:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>Te zien is dat het doel voor het plangebied “weerdverlaging” en “obstakelverwijdering” betreft. Dit
betekent dat er meer ruimte voor de stroming van de Maas dient te komen, specifiek bij hoogwater in
acht nemende dat overtollig water het retentiegebied in stroomt. De huidige agrarische functie van het
plangebied betekent dat seizoensgebonden gewassen ervoor zorgen dat obstakels voor het water
gedurende het jaar verschillen. Een veld vol mais is minder stroomvoerend dan een veld zonder mais. In
eerste plaats zal project Solarpark Osen ervoor zorgen dat er geen verschillen in de hoeveelheid obstakels
gedurende het jaar meer zijn. Greenbuddies is echter van plan de doelstellingen van het gebied hierboven
benoemd verder uit te werken.

Vanwege het plaatsen van de panelen is er met Rijkswaterstaat overleg gevoerd met betrekking tot het
compenseren van geplaatste obstakels. Aangezien dit enkel dunne paaltjes betreft hoeft deze
compensatie niet meer te zijn dan het graven van een aantal geulen waardoor de doorstroom verbeterd
wordt. Het project is niet enkel een zonne-energie project maar ook een natuur ontwikkeltraject.
Inhoudelijk betekent dit dat de bovenlaag van de grond (momenteel grasland voor vee en grond rijp voor
maisteelt) verwijderd moet worden. Dit komt door de vele jaren bemesting en het overschot aan
uitheemse gras en plant soorten. Het afgraven van deze bovenlaag lijdt ertoe dat de twee doelstellingen
“weerdverlaging” en “obstakelverwijdering” door middel van het plan Solarpark Osen gerealiseerd
worden.

In de structuurvisie zijn de doelstellingen van het gebied bij de Slaag als volgt uitgelegd:

        “Plas de Slaag (mp34) Op de oever tegenover de Clauscentrale wordt de geleidingsdam verder van
        de rivier afgelegd, waardoor deze langs de plas de Slaag komt te liggen. De hoogte van de dam
        blijft gehandhaafd. De oever die nu tussen de dam en het zomerbed ligt, wordt iets verlaagd (21,5
        m +NAP) waardoor deze oever vaker mee zal stromen. Omdat dit gebied is opgevuld met mijnsteen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>        verdient het de overweging om ook hier het gebied na herinrichting af te werken met gebiedseigen
        grind. Hiermee wordt de mijnsteen duurzaam vastgelegd en wordt aan recreanten de
        mogelijkheid geboden om de Maas beter en dichterbij te beleven. Voorts wordt overgaan tot een
        afsluiting van de invaart van plas de Slaag zodat deze plas zich verder kan ontwikkelen tot
        ecologische plas met bijzondere natuurwaarden”.

Al met al vormt het project Solarpark Osen geen belemmeringen voor deze doelstellingen en dat het plan
verschillende elementen vanuit deze doelstellingen meeneemt om te realiseren. Het afsluiten van de Slaag
is ook een mogelijkheid waar naar wordt gekeken – dit zou enkel kunnen met toestemming van RWS en
Stichting het Limburgs Landschap, die de Slaag in beheer hebben. Desalniettemin zal het zonnepark de
natuurwaarden van de beoogde ecologische plas sterk bevorderen. Door het stoppen van agrarisch bedrijf
in het gebied komen er minder bemestingsmiddelen in het water terecht. Ook zal de overgang van een
monocultuur tot een biodiverse omgeving ervoor zorgen dat het gebied integraal hervormd wordt tot
gezonde natuur. Dit is tot slot ook zeer bevorderend voor recreanten.

Betreffend het onderdeel: Natuur en Landschap (Hoofdstuk 7: Gemeente Maasgouw)

De structuurvisie neemt als kernpunt voor de kwaliteit van het natuur en landschap de mogelijkheden tot
ecologische verbindingen tussen bestaande groene gebieden, de paragraaf hieronder gekopieerd toont
dit:

“De bestaande natuurgebieden (Vijverbroek, Kollengreend, Koningssteen) worden uitgebreid en met
elkaar verbonden. Ook hierdoor ontstaat er meer landschappelijke identiteit en meer ecologische kwaliteit,
waarbij de grensoverschrijdendheid ervan niet leidt tot beperkingen maar juist kansen biedt. Tussen de
kernen, beken en natuurgebieden zorgt een samenhangend landbouwgebied met grondgebonden
landbouw als drager voor het behoud van de open ruimte. Juist vanwege die openheid kunnen
landschapsstructuren worden ervaren. De ecologische verbinding vindt met name plaats via de groen-
blauwe structuren van de Itterbeek en Thornerbeek, waarbij de aanwezige onderdoorgang onder de A2
zorgt voor de fysieke ontsluiting richting het deelgebied Panheel/ Heel.”

Het plangebied voor project Solarpark Osen in de omgevingsvisie van 2022 door de gemeente
aangewezen als gelegen binnen het “groen-blauwe netwerk”, hieronder op de kaart aangetoond:
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Het groen-blauwe netwerk uit de Omgevingsvisie 2022 sluit aan op de doelstellingen uit de
intergemeentelijke structuurvisie. Duidelijk is dat het gebied rond de slaag een belangrijk onderdeel van
ecologische verbinding binnen de gemeente is. De huidige bestemming is echter agrarisch, zonder enkele
obstructies voor landbouwbedrijven om de gronden te bemesten en het monotone landschap in stand te
blijven houden. Greenbuddies heeft in voorlopige onderzoeken geconstateerd dat er veel uitheemse flora
in het gebied woekert, zoals de Japanse Duizendknoop. Verder wordt er momenteel mais en gras voor vee
op het gebied geteeld. Kijkend naar de bodemkwaliteit uit het oogpunt van biologisch herstel is dit een
ongunstige situatie.

Met het rewilding plan voor het plangebied van project Solarpark Osen zal hier verandering in komen. In
plaats van het verder uitputten van de gronden en het laten woekeren van bedreigende uitheemse
soorten zal Greenbuddies in samenwerking met stichting het Limburgs Landschap en Arcadis stapsgewijs
de gronden en de bijbehorende flora en fauna herstellen waardoor er daadwerkelijk van ‘ecologische
verbinding’ gesproken kan worden. Het idee sluit uitstekend aan bij de doelstellingen van de gemeente
zelf aangezien Maasgouw al eerder een poging heeft gedaan om de gebieden naar natuur te veranderen,
echter is deze poging gestrand. Natuurontwikkeling vergt tijd en investeringen die niet alle gemeenten
zich kunnen veroorloven. In het plan van Greenbuddies wordt het gehele herwilderingstraject van start
tot eind gefinancierd door Greenbuddies zelf. Vanaf dag één van start operatie worden de gronden
overgedragen aan Stichting het Limburgs Landschap waardoor de eindbestemming van natuur geborgd is.

De kans die het project aan de gemeente Maasgouw biedt, kan ook worden gezien als deel van de
oplossing voor de volgende probleemstelling uit de Intergemeentelijke Structuurvisie Maasplassen:

        “Door de aanwezigheid van forse infrastructurele werken en het zicht op de bedrijvigheid
        manifesteert de omgeving van Maasbracht zich als verstedelijkt gebied. Het realiseren van
        ongestoorde, doorlopende groenstructuren is hierdoor complex”.

Tot slot is het belangrijk om te benoemen dat de natuurwaarden van het gebied niet enkel na 25 jaar
operatie van het zonnepark van pas komen – vanaf dag één zal er begonnen worden met bodemherstel,
verwijderen van uitheemse woekerende soorten en aanplanten van inheemse soorten. Hierdoor hoeft de
omgeving geen 25 jaar te wachten tot een echte ecologische verbinding gerealiseerd wordt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Conclusie

Project Solarpak Osen zal ervoor zorgen dat de ecologische verbindingsdoelstellingen, de
landschapsdoelstellingen en de rivierkundige doelstellingen betreffend het gebied rond de slaag zo
optimaal mogelijk worden gerealiseerd. Er kan daarom worden geconcludeerd dat de Intergemeentelijke
Structuurvisie Maasplassen 2030 geen belemmeringen oplevert voor het project Solarpark Osen.

3.3.3 Structuurvisie Maasgouw 2030
De gemeenteraad van Maasgouw heeft op 5 juli 2012 de 'Structuurvisie Maasgouw 2030' vastgesteld.
In de structuurvisie is het ruimtelijk beleid van de gemeente Maasgouw per thema behandeld.
Vervolgens is er per gebied een visie uitgewerkt.

Ten aanzien van duurzame energieopwekking is aangegeven dat Windturbines een groot visueel-
ruimtelijk effect op open ruimten hebben. De verstedelijking wordt over een groot gebied zichtbaar en
ook treden nadelige effecten op voor de vogelstand en is sprake van een toename van de
geluidsbelasting. Dit maakt toepassing van windturbines in of aansluitend op het verstedelijk gebied
van Maasgouw niet reëel en wenselijk. Aangegeven is dat het rendement van maatschappelijke
investeringen in deze wijze van energieopwekking doelmatiger kan worden aangewend door te
participeren in een van de regionale windenergiecentra, zoals deze vooral in de open landschappen op
Duits grondgebied worden ontwikkeld.

Het afwijzen van windenergie als duurzame energiebron betekent dat in Maasgouw krachtig naar
toepassing van overige duurzame energiebronnen wordt gestreefd. Aangegeven is dat nieuw,
aanvullend beleid dient te worden ontwikkeld. Zo moet de gemeente samen met ondernemers
innovatieve projecten initiëren op het gebied van duurzame energievoorziening met zonne-energie,
bodemwarmte en biomassa. De realisatie van het zonnepark binnen het besluitgebied is in lijn met het
algemene gemeentelijke streven naar verduurzaming van energieopwekking.

3.3.4 Beleidskader Zon gemeente Maasgouw

De gemeente Maasgouw heeft naar aanleiding van de op 22 februari 2022 vastgestelde Omgevingsvisie
Maasgouw een specifiek beleid omtrent zonneparken vastgesteld: Het Beleids- en Afwegingskader
Grootschalige Duurzame Energieopwekking Zon (Beleidskader Zon). De Omgevingsvisie vormt een
duidelijk raamwerk, waarin de gemeente Maasgouw ook in ruimtelijke zin concreet voorziet in de
opgave voor grootschalige opwekking van duurzame energie. Het Beleidskader Zon is een nadere
uitwerking van de Omgevingsvisie waarmee de gemeente voor initiatieven op het gebied van een
grootschalige opwek van duurzame energie in de vorm van zonne-energie een afweging kan maken of
initiatieven wenselijk zijn of niet. Deze afweging vindt plaats in drie verschillende schaalniveaus.

   1. De eerste van de drie schaalniveaus is de locatiekeuze.
   2. In het tweede schaalniveau, het bepalen van de juiste positie, ligging, maat en schaal, komt het
      “laadvermogen” van een landschap naar voren.
   3. Het derde schaalniveau betreft de vormgeving en verschijningsvorm van een initiatief. De
      gemeente heeft in dit verband in het Beleidskader Zon een aantal leidende beginselen
      opgesteld. Deze leidende beginselen worden vervolgens vertaald naar specifieke
      ontwerpprincipes per gebied.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>In samenwerking met Ventolines B.V. is er een memo opgesteld waarin de ontwikkeling van project
Solarpark Osen getoetst wordt aan deze drie verschillende schaalniveaus uit het Beleidskader Zon en het
raamwerk uit de gemeentelijke Omgevingsvisie. Dit memo is terug te vinden in bijlage 7 bij dit
principeverzoek.

3.4 Doorwerking nationale belangen in omgevingsplan
In het Besluit kwaliteit leefomgeving zijn instructieregels opgenomen ter borging van nationale
belangen. De volgende nationale belangen zijn mogelijk relevant voor het project Solarpark Osen:

    -   Belangen met betrekking tot grote rivieren
    -   Belangen met betrekking tot elektriciteitsvoorziening
    -   Belangen met betrekking tot primaire waterkeringen

3.4.1 Grote rivieren
Zoals reeds benoemd ligt de planlocatie in een stroomvoerend rivierbed. Dit maakt dat de
instructieregels uit paragraaf 5.1.3.4. van het Besluit kwaliteiten leefomgeving (Bkl) van toepassing zijn.
Deze instructieregels bepalen dat in beginsel enkel de volgende activiteiten zijn toegelaten binnen het
rivierbed van een grote rivier (in dit geval de Maas);

    a. activiteiten waarvoor geen omgevingsvergunning voor een beperkingengebiedactiviteit voor
       een waterstaatswerk in beheer bij het Rijk is vereist;

    b. activiteiten voor rivierbeheer en -verruiming;

    c. tijdelijke activiteiten; en

    d. activiteiten van rivierkundig ondergeschikt belang.

Artikel 5.46 lid 1 sub s Bkl geeft als uitzondering:

“De aanleg van voorzieningen voor elektriciteitsopwekking door zonne- of windenergie die redelijkerwijs
niet buiten het rivierbed kan worden gerealiseerd”.

Hiervan is in dit geval sprake. Er is beperkte ruimte beschikbaar in de regio waar het voorgestelde
project niet storend is bij bewoners en natuurgebied. De planlocatie is ideaal aangeziener geen zicht op
is vanuit natuurgebieden of omwonende gebieden.

3.4.2 Elektriciteitsvoorziening
Artikel 5.156 Bkl vormt geen belemmering voor het voorgestelde project Solarpark Osen, aangezien het
een duurzaam initiatief is dat minder dan 500MW opwekt.

3.4.3 Primaire waterkering
De dijk ten zuiden van het plangebied valt onder het begrip 'primaire waterkering' (zie artikel 5.38 Bkl).
In dit verband is Greenbuddies het afgelopen half jaar veel in gesprek geweest met Rijkswaterstaat.
Vanuit Rijkswaterstaat is de visie rondom deze locatie gecommuniceerd. In goed overleg met
Rijkswaterstaat is daarom gekeken hoe ook de visie van Rijkswaterstaat behartigd kan worden. Zo zijn
er binnen het gebied aanpassingen verwerkt die nader toegelicht worden in bijlage 1. Verder is er
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>overleg met Rijkswaterstaat over de mogelijkheid om bepaalde omvormers en degelijke niet-
overstroming bestendige materialen op een verhoogt gebied te plaatsen, het meest voor de hand
liggend verhoogt gebied is tegen delen van de dijk aan. De gesprekken zijn positief en zullen in de
komende maanden worden voortgezet.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>4   Onderzoek omgevingsfactoren
4.1 Overstromingsrisico
4.1.1 Inspectierapport na Overstroming Osen juli 2021
Greenbuddies Energy B.V. heeft naar aanleiding van het hoogwater van juli 2021 een veldonderzoek
uitgevoerd op de projectlocatie gedaan betreffend de gevolgen van overstroming van de Maas. Het
veldonderzoek is uitgevoerd om meer inzicht te verkrijgen op een aantal punten die van belang zijn in de
verdere onderbouwing voor de ontwikkeling van project SolarPark Osen. De drie factoren waarnaar is
gekeken zijn 1) de hoogte van het water op locatie, 2) de gevolgen van de stroming van het water op
locatie en 3) de schade aangericht door groot en klein afval wat door de stroming van het water op locatie
is gebracht. De observaties zijn vastgelegd aan de hand van zeven foto’s, de locaties per foto zijn op de
kaart hieronder weergeven:




De planlocatie voor het zonnepark ligt in het stroomvoerend rivierbed van de Maas, dit betekent dat de
ontwikkeling van het zonnepark er geen belemmering mag vormen voor de doorstroommogelijkheden
van het water. Ook mag het waterbergend vermogen van het gebied niet aangetast worden. In het
voorlopig technisch ontwerp van het zonnepark is rekening gehouden met water tot en met een hoogte
van 1 meter 50 centimeter boven maaiveld. Het maaiveld ligt op een hoogte van 21,98m, Rijkswaterstaat
houdt rekening met compensatie van waterbergend vermogen vanaf 23,36m. De richtlijn voor de
constructie van het zonnepark zal een hoogte van circa 23,50m zijn. Hierdoor worden de rivierkundige
eisen van Rijkswaterstaat voldaan. Het waterbergend vermogen dat aangetast wordt door het volume van
de draagstructuur wordt gecompenseerd door gedeeltelijke uitgraving van het gebied. Initiatiefnemer is
voornemens meer waterbergend vermogen te creëren dan de verplichte compensatie. Een voorstel
hiertoe wordt opgesteld in overleg met de gemeente en Rijkswaterstaat.

4.1.2 De hoogte van het water.
De volgende twee foto’s (no.1 en no.2) tonen respectievelijk het water op zijn hoogste punt (Foto 1,
vrijdag 16 juli) en de nasleep, aantonend het hoogste punt van het water door middel van inspectie van
het hoogste punt van de siltlijn op gewassen op locatie. Te zien is dat het water niet boven de cement
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>voeten van de elektriciteitsmast komt, deze liggen op circa 1 meter hoog vanaf maaiveld. De minimum
ontwerphoogte van de zonnepanelen is 1.50mtr hoogte. Hieruit kan geconcludeerd worden dat de
minimum hoogte van de toekomstige panelen ruimschoots voldoende is om te voorkomen dat de panel
onderwater komen te staan. Een overstroming van de orde grootte van 16 juli 2021 zal dus niet
resulteren in schade voor het voorgestelde project Solarpark Osen vanuit het perspectief van de hoogte
van het water.




(Afbeelding 1: Hoogwater tijdens overstroming – cement voeten circa 1m hoog van elektriciteitsmast nog
gedeeltelijk boven water)

Nadat de waterstand is gezakt was en een zeer duidelijke siltlijn zichtbaar die is achtergelaten op de
gewassen rondom en op de locatie. Deze bevestigt de hoogte van ca 1 meter boven maaiveld en is
consistent over de gehele locatie.




(Afbeelding 2: Waterhoogte op gemiddelde hoogte van de grond op locatie, gemarkeerd door de siltlijn achtergelaten
door het hoogwater)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>4.1.3 De stroming van het water
Naast de hoogte van het water is de stroming van het water ook een belangrijk punt om in acht te nemen
met betrekking tot het technisch ontwerp van de draagstructuur onder de zonnepanelen. Indien er sprake
is van harde stroming op de locatie zal de diepte van de paaltjes en de constructie (bijvoorbeeld kan de
draagstructuur met cement in de grond vastgezet worden) voor extra stevigheid zorgen. Gedurende de
inspectie op 16 juli, met de hoogste waterstand op locatie, is te zien dat er sprake is van stilstaand stijgend
water. Op foto no.3 is aangetoond dat de maisvelden nog geheel overeind staan, indien er sprake van
harde stroming is zouden de individuele maisplanten ombuigen of knakken – dit is niet het geval geweest.




(Afbeelding 3: Maisveld aan de noordkant van de slaag – relatief stilstaand water)

Ook na daling van de waterstand is te zien dat er geen enkele maisplant geknakt of omgebogen is. Dit is
consistent met andere begroeiing op locatie, er is nergens sprake geweest van geknakte planten of bomen.
Conclusie in trant van ‘de hoogwatergolf juli 2021 geeft geen aanleiding tot aanpassen van de beoogde
draagstructuur.




(Afbeelding 4: Maisvelden op locatie waar alles nog overeind staat, duidelijk aantonend dat stroming op de
Oostelijke percelen minimaal is geweest)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>4.1.4 Afval meegevoerd door het stromende water
Afval dat meegesleurd wordt tijdens hoogwater kan een reëel risico op schade zijn. Een grote boomstronk,
indien deze door het zonnepark zou kunnen drijven, kan veel schade aanrichten. Zoals besproken in het
principeverzoek van project Solarpark Osen van januari 2021 is dit gevaar verzekerbaar. Gesprekken met
vaste verzekeraars op het gebied van zonne-energie hebben inzichtelijk gemaakt dat alle schade die door
een overstroming kan plaatsvinden zal worden verzekerd. Desalniettemin betekent dit niet dat de schade
geen gevolgen kan hebben – een zonnepark moet namelijk geheel goed functioneren om stroom op te
wekken. Ernstige schade kan leiden tot langdurige uitschakeling van het zonnepark, hetgeen effect heeft
op het financiële model. Daarom is het van belang om deze mogelijke schade te voorkomen.

Nadat de waterstand is gezakt is er verrassend weinig afval aangetroffen in het plangebied. Aan de
oostkant van de planlocatie is helemaal geen afval aangetroffen. Reden hiervoor is dat er dichte
groenranden op verschillende plekken rondom de planlocatie staan – deze vormen een natuurlijke
barrière tegen groot afval, drijvende boomstammen enzovoort. Midden in de planlocatie groeien er
verschillende bomen en gewassen die de westkant scheiden van de oostkant van de planlocatie. Deze
begroeiingen zullen in stand worden gehouden bij de aanleg en ontwikkeling van zonnepark Osen. De
begroeiing zorgt voor uitstekende landschappelijke inpassing, vermindering van direct zicht op het park
voor wandelaars rond de locatie en biedt bescherming tegen drijvende objecten die mogelijk schade aan
kunnen richten. Op foto no.5 zijn deze begroeiingen te zien. Er zullen verder rondom het hele park meer
groenranden worden aangelegd ten behoeve van bovengenoemde doeleinden.




(Afbeelding 5: Bomenrand zoals zal worden uitgebreid rondom het gehele SolarPark Osen, dienend om stroming te
verminderen zowel als groot afval aangevoerd door hoogwater niet op locatie te laten komen)

Op veel plaatsen langs de Maas zijn grote hoeveelheden afval achtergebleven na de hoogwatergolf. Dat
blijkt niet het geval op of rondom de planlocatie voor SolarPark Osen. Op de oever van de Maas, ten zuiden
van de planlocatie is dit minimaal, zoals weergegeven op foto no.6.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>(Afbeelding 6: Oever van de Maas, duidelijk geen afval aanwezig)

De westpunt van het gebied is meer vatbaar voor het binnendrijven van afval vanwege het fijt dat er nog
geen groenranden rondom dit deel staan, het ligt dus volledig open voor toegang van de Maas. Hierdoor
is te zien dat in het hekwerk op de plek van foto no.7 (te zien op de kaart) afval vastzit. Het gaat dan
voornamelijk om plastic zakken, tassen enzovoort. Dit is ook de enige plek op de gehele locatie waar
überhaupt afval te vinden was. Blijkbaar heeft de afrastering aan de westkant van de locatie het naar
binnen drijvende afval opgevangen.




(Afbeelding 7: Hekwerk aan het perceel dat blootgesteld is aan de volle kracht van de overstroming van de Maas,
verschillende kleine afval elementen te zien hangend aan het hekwerk)
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>4.1.5 Overige Aandachtspunten

Doorstroom (compenseren)

De overstroming van het weekend van 16 juli 2021 was uitermate groot en is in de afgelopen 100 jaar niet
op deze schaal gebeurd. Door de opwarming van de aarde kunnen fenomenen zoals deze vaker
voorkomen. Greenbuddies stelt voor om naast de vereiste compensatie het gebied nog meer water
verlagend te maken om de veiligheid van omliggende bewoonde gebieden te verbeteren. De opzet voor
deze plannen zijn met Rijkswaterstaat besproken. In samenwerking met Agtersloot Hydraulisch
adviesbureau is de aanzet gemaakt om te voldoen aan de compensatiemaatregelen die zijn opgelegd van
Rijkswaterstaat. Agtersloot Hydraulisch adviesbureau heeft deze maatregelen ook besproken met
Rijkswaterstaat en de opzet hiervan zijn terug te vinden in bijlage 1.

Geen grond weggespoeld

Het laatste aandachtspunt is dat er aantoonbaar geen grond weg is gespoeld door de overstroming. Er
was op geen enkele plek op de planlocatie sprake van een ophoping van sediment). Voor het toekomstige
zonnepark is dit belangrijke informatie vanwege het feit dat de draagstructuur in de grond vast zit. Het
hoogwater van juli 2021 geeft geen aanleiding tot aanpassing van het ontwerp.

Conclusie

De overstroming van het weekend van 16 juli 2021 was een uitzonderlijke gebeurtenis die statistisch
gezien ongeveer eens in de 100 jaar voor komt. Dit betekent niet dat het gedurende de levensduur van
project Solarpark Osen (25 jaar) niet nog eens zal gaan gebeuren. Het zonnepark mag geen hindernis
vormen voor de doorstroomcapaciteit van het gebied. Het voorlopig ontwerp voor het zonnepark voorziet
er in dat de onderkant van de panelen op 1m50 van de grond komen te staan. Aangezien de overstroming
niet hoger dan 1 meter op locatie is gestegen duidt dit aan dat het voorlopig ontwerp ruim voldoende is
om te voorkomen dat de panelen onderwater komen te staan. Dit wordt verder bevestigd door de normen
van 23,36m +nap die door Rijkswaterstaat gehanteerd worden.

Direct aangrenzend aan de planlocatie ligt retentiegebied Lateraal Kanaal West. Dit heeft bij het
hoogwater van juli 2021 goed gefunctioneerd. De instroming en werking van het retentiegebied zorgt er
voor een waterstandsdaling in het plangebied. Indien er meer water naar binnen stroomt loopt dit water
weg via de oostkant van het gebied, het retentiegebied in. De kans is uitermate klein dat de waterstand in
het plangebied boven de hoogte komt van juli 2021.

De stroming van het water zelf is zeer beperkt gebleven. De begroeiing is niet gebogen/geknakt dankzij
de groenranden rondom en in het gebied die zorgen voor lage stroomsnelheden. Dit voorkomt tevens dat
grote stukken hout of afval binnen de planlocatie worden gedreven. De hoeveelheid afval die wel naar
binnen dreigt te komen wordt opgevangen door de afrastering en de groenranden die nu al bestaan.

4.2 Archeologie en cultuurhistorie
Op onderstaande kaart is te zien dat het betreffende gebied geen archeologische waarden heeft. Dit is
vastgesteld onder andere door het feit dat de drie percelen (HEE01C 03850G0000, HEE01C
04348G0000, HEE01C 04743G0000) afgegraven zijn voor grindwinning. Hierdoor is er geen kans op
archeologische vondsten in de toekomst. De betreffende percelen aan de noord/oost kant van het
gebied hebben een archeologische waarde die als “laag” is vastgesteld.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>Bron: Ruimtelijkeplannen.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Conclusie

Het kan worden geconcludeerd dat er op het vlak van archeologie geen belangen in het betreffende
gebied zijn door onder andere het ontgrinden dat in het verleden al heeft plaatsgevonden. De overige
percelen zijn niet beoordeeld als waardevol vanuit een archeologisch perspectief. Het is duidelijk dat
het voorgestelde project Solarpark Osen geen negatieve invloed heeft op archeologische waarden.

Geconstateerd kan worden dat – uit de kaarten van ruimtelijke plannen (zie 4.1.1) – er geen
cultuurhistorische elementen in of rondom het betreffende gebied liggen. Ten noordwesten van het
plangebied ligt een AMK-terrein met nummer 16.748. Dit terrein ligt aan de overkant van het water &
recreatiegebied “De Slaag”. Het plangebied voor het zonnepark is vanuit water & recreatiegebied “De
Slaag” niet zichtbaar. Al met al zijn er dus geen cultuurhistorische factoren in de directe omgeving die
negatief zouden kunnen worden aangetast door het voorgestelde project Solarpark Osen.

4.3 Bedrijven en milieuzonering
Het voorgestelde gebied ligt uit het zicht van de bewoners in gemeente Maasgouw, en wordt verder
afgeschermd van recreatie activiteiten (bijvoorbeeld plezierbootjes) door een bomen-en-struik rand
die zal worden bijgehouden. Verder kan er geconcludeerd worden dat er geen belangen van bedrijven
op het gebied zijn die gehinderd zouden kunnen worden door het voorgestelde project Solarpark Osen.
Er lopenelektriciteitskabels boven de drie noordoostelijke percelen (HEE01C 04416G0000, HEE01C
03841G0000, HEE01C 03845G0000) – deze worden beheerd door TenneT. Volgens procedure wordt
TenneT op voorhand op de hoogte gesteld van alle betreffende plannen – geconcludeerd kan worden
dat er geen hinder voor bedrijven in de omgeving kan worden veroorzaakt door het zonnepark.

4.4 Bodem
De constructie van een zonnepark houdt in dat er palen verankerd worden in de bodem (zie 2.2.1).
Hierdoor is er geen sprake van afvoer van grond. Ook is te zien in de vorige paragrafen dat er geen
belangen zijn met betrekking tot archeologie en cultuurhistorie. Kortom, er zijn geen hindernissen voor
het plaatsen van zonnepanelen voor wat betreft de bodem van het geplande gebied. Wel is er sprake
van overstromingsrisico – voor meer toelichting rondom onder andere de engineering van de
zonnepanelen constructie in verband met waterstroming en hoogte van waterstanden zie paragraaf
2.2.1 en bijlage 1 (overleg en berekeningen Rijkswaterstaat).

Conclusie

Het project Solarpark Osen wordt niet belemmerd door bodem-aspecten.

4.5 Ecologie
4.5.1 Flora
Uit het onderzoek is gebleken dat er op het plangebied verschillende bomensoorten zijn aangetroffen:
de zwarte els, Italiaanse populieren en gewone esdoorn. Verder zijn er struiken en bosjes aangetroffen:
gewone es, zoete kers, wilg, gewone esdoorn, wilde kardinaalsmuts, rode kornoelje engewone braam.
Gemeente Maasgouw heeft een bomenbeleid en een bomenstructuurkaart waaruit blijkt dat geen van
de aangetroffen flora op de planlocatie als beschermd or monumentaal wordt vastgesteld. Ook in de
directe omgeving zijn er geen beschermde soorten aangetroffen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>Conclusie

Het voorgestelde project Solarpark Osen tast geen beschermde flora aan in of rondom de planlocatie.
Wel zijn er bomen en gewassen – deze staan aan de rand van het plangebied en worden dus niet
omgekapt.Het doel is om de natuur omgeving te versterken en te behouden rondom de planlocatie
zodat de burgers van gemeente Maasgouw en alle dierensoorten die er nu al wonen profijt hebben van
de aanleg van zonnepark Osen.

4.5.2 Zoogdieren
Tijdens het onderzoek zijn er sporen rondom het plangebied aangetroffen van: dassen, bevers en
konijnen. Verder is een rij bomen op de dijk aan de zuid kant van het plangebied aangewezen als
geschikte habitat voor vleermuizen. Ook vogels zijn aangetroffen in het onderzoek.

Tijdens de veldinventarisatie zijn op twee locaties graafsporen van de das aangetroffen. Op één locatie
is een dassenburcht aanwezig. De burcht bestaat uit meerdere pijpen waarvan enkele zijn ingezakt. Aan
de graafsporen kon worden herleid dat de das waarschijnlijk in het voorjaar aanwezig is geweest.
Recente graafsporen zijn niet aangetroffen. Mits er positieve reactie is op het principeverzoek zal er
nader onderzoek plaats vinden. Verder zal er in goed overleg met Otte Groenadvies gekeken worden
welke gepaste maatregelen getroffen worden om een mogelijk negatief effect op de das te voorkomen.

De bever bevindt zich grotendeels in en rondom het watergebied aan de noordkant van de planlocatie.
Bevers zijn in Nederland beschermd, hierdoor moet er op worden gelet dat de habitat niet verstoord
wordt door het voorgenomen zonnepark ook tijdens de constructie hiervan. Door het onderzoek is
geconstateerd dat er geen burcht op het plangebied is, en sporen zijn slechts aangetroffen aan de
noordelijk rand in de bomenrand aan de oever. Dit gebied valt buiten de planlocatie en zal worden
bijgehouden als habitat voor de bever. Bevers zijn gedurende enkele maanden in het jaar kwetsbaar,
hierdoor zou er rekening moeten worden gehouden met de constructie ondanks dat er geen burcht op
of in de directe omgeving van de planlocatie is geconstateerd.

Konijnensporen zijn aangetroffen, deze zijn in Nederland niet beschermd. De konijnensporen zijn
gevonden op de dijk ten zuiden van de planlocatie, niet op de planlocatie zelf. Konijnen zijn in de duinen
belangrijke grazers om het gebied bij te houden, dit is op de planlocatie niet het geval. Desalniettemin
is genoteerd dat er konijnen in de omgeving wonen, deze worden echter niet door het voorgestelde
zonnepark Osen in gevaar gebracht en hun habitat zal grotendeels niet aangetast worden.

4.5.3 Overige Soorten
Ook de potentiële habitat van vleermuizen die geconstateerd is in de QuickScan zal niet worden
aangetast in het plangebied – deze bevindt zich in de bomenrand aan de zuidkant van het plangebied
op en vlak naast de dijk (deze zal behouden worden gedurende de 25 jaar termijn van het zonnepark).
Betreffendevogels, zijn er geen broedgebieden of nestgebieden van beschermde soorten gevonden in
de omgeving. Hierdoor kan worden geconstateerd dat er geen sprake is van verstoring van vogels in
verband met de constructie van het zonnepark. Verder wordt geconcludeerd dat het gebied zich niet
leent als habitat voor zwaarder beschermde soorten (reptielen, amfibieën, vissen etc.). Hierdoor zijn
negatieve effecten op overige beschermde soorten op voorhand uitgesloten.

Conclusie

Er bevinden zich bevers rondom het plangebied. Door het bijhouden van delen van de bomenrand op
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>de oevers en eventueel het planten van voor-bever-eetbare boomsoorten zal project Solarpark Osen
de locatie des te meer geschikt maken voor het bewonen van bevers. Ondanks dat er geen burcht
aangetroffen is op of in de directe omgeving van het plangebied zijn er meerdere sporen aan de
noordoever geconstateerd. Om de beverpopulatie gezond te houden zal er rekening worden gehouden
met de kwetsbare maanden tijdens de constructie. Door een samenstel van verschillende maatregelen
zal project Solarpark Osen de beverpopulatie gunstig beïnvloeden waardoor deze beschermde soort
gezond in stand blijft.

Verder waren er verouderde sporen van dassen aanwezig op de locatie. Wat betreft de das zal in goed
overleg worden gekeken welke voorzorgsmaatregelen genomen moeten worden. Samen met Otte
Groenadvies zal overleg worden gevoerd om de eventuele negatieve impact voor dassen te voorkomen.
Indien er sprake is van aanwezigheid en een negatief effect, zal een omgevingsvergunning voor flora-
en fauna-activiteit worden aangevraagd bij de provincie Limburg. Zo borgen wij vanuit Greenbuddies
dat hier met gepaste kennis en expertise mee wordt omgegaan.

Verder kan worden geconcludeerd dat er geen diersoorten (beschermd of niet beschermd) op en in de
directe omgeving van de planlocatie aangetast worden of er passende maatregelen worden getroffen.
Dit is onder andere het geval vanwege het feit dat delen van de bomenranden in stand worden
gehouden, en indien nodig/toepasbaar zelfs aangevuld worden door de omgeving zo dier-en-plant-
vriendelijk mogelijk in te richten.

4.5.4 Beschermde gebieden
De planlocaties is door Natuurnetwerk Nederland (NNN) aangewezen als zilver-groen: Omvat de
agrarische gebieden en natuurgebieden rondom de goudgroene natuur die van belang zijn voor het
goed functioneren van de goudgroene zone’. Ten noordwesten ligt de goudgroene natuur en ten zuiden
en oosten ligt de bronsgroene landschapszone.




Dit houdt in dat er geen onomkeerbare stedelijke ontwikkelingen dienen te komen. Een zonnepark
heeft een levensduur van maximaal 25 jaar, dus kan niet worden vastgesteld als een onomkeerbare
stedelijke ontwikkeling. Er zijn verder geen afwijkingen van het bestaande omgevingsplan nodig. Als
laatste is het van belang om te vermelden dat project Solarpark Osen actief zal bijdragen aan het
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>behoud van het natuurgebied in de directe omgeving, door onder andere de wandelpaden te
vernieuwen, en aanvullende voor bever eetbare bomen te planten (ook voor het afschermen van de
planlocatie van de rest van de omgeving).

Conclusie

Door actieve bijdrage aan de natuur in de omgeving en het feit dat een zonnepark in overeenstemming is
met het huidige omgevingsplan kan worden geconcludeerd dat er geen belemmeringen zijn voor
realisatie van het voorgenomen zonnepark Osen vanuit het perspectief van beschermde gebieden. Het
initiatief zal daarentegen de natuur in de directe omgeving verrijken door een actieve rol te spelen in
het behoud, bescherming en uitbereiding van bomenranden en dieren habitatten.

4.5.5 Externe veiligheid

Zonneparken vallen niet onder aangewezen kwetsbare of beperkt kwetsbare gebieden. Ook
kwalificeren zonneparken niet als milieubelastende activiteit in het Besluit activiteiten leefomgeving.
Bij zonneparken is er ook geen sprake van gevaarlijke stoffen of andere gevaren voor natuur en mens.

Conclusie

Wij voorzien geen belemmeringen op het gebied van externe veiligheid.

4.6 Geluid
De Omgevingswet bepaalt dat er geluidsonderzoek moet worden uitgevoerd in geval van
geluidsgevoelige objecten, wanneer er sprake is van ligging binnen een geluidzone van een weg,
spoorweg of geluidgezoneerd industrieterrein. Verder zal de emissie van geluid op geluidgevoelige
objecten uiteraard beperkt dienen te blijven tot de toegekende waardes in het omgevingsplan.

Een zonnepark veroorzaakt geen geluidsoverlast. Onze verwachting is dus dat een nader
geluidsonderzoek in dit geval niet nodig zal zijn. Bij de aanleg van het zonnepark is er beperkt
verkeersgeluid. Dit zal niet storend zijn voor de recreatieactiviteiten die ten noorden van het plangebied
plaatsvinden en ook niet voor de natuur habitatten inde omgeving.

Conclusie

Op het gebied van geluid voorzien wij op dit moment geen belemmeringen voor het project SP Osen.

4.7 Geurhinder
Een zonnepark is geen geur-gevoelig object en veroorzaakt geen geurhinder. Nadere toetsing is dus niet
aan de orde.

Conclusie

Er zijn geen belemmeringen op het gebied van geurhinder wat betreft het voorgestelde project
Solarpark Osen.

4.8 Kabels en leidingen
Aan de oostzijde van de planlocatie ligt het perceel HEE01C 04416G0000. Er is in een Klic aanvraag
gebleken dat betreffend dit perceel er zakelijk recht is van NV Waterleidingmaatschappij Limburg. Ook
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>lopen er over drie percelen aan de oostkant van de planlocatie het landelijke hoogspanningsnet. Zie
hieronder de kaart betreffend het perceel HEE01C 04416G0000:




Beide NV Waterleidingmaatschappij Limburg en TenneT zullen vanaf het begin betrokken worden bij
het voorgestelde project. Hierdoor zorgen wij ervoor dat er op dit vlak geen belemmeringen zullen zijn
voor de voorgestelde plannen. Er is in eerdere projecten ervaring opgedaan met het bouwen van
zonneparken onder hoogspanningsleidingen. Een goede afstemming met de betrokken partijen heeft
er in het verleden voor gezorgd dat er geen belemmeringen ontstonden op het gebied van kabels en
leidingen.

Conclusie

Er zijn geen belemmeringen op het gebied van kabels en leidingen op de percelen ter sprake voor het
voorgestelde project.

4.9 Luchtkwaliteit
De Omgevingswet omvat ook luchtkwaliteitseisen, waarbij bij ontwikkelingen de effecten op
luchtkwaliteit inzichtelijk gemaakt moeten worden. Een zonnepark heeft gedurende de levensduur van
25 jaar geen aantoonbare uitstoot van CO2 of andere schadelijke stoffen. Er is vanuit dit perspectief
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>dus geen element wat de luchtkwaliteit van de omgeving zou aantasten. Wel is er tijdens de bouw van
het zonnepark sprake van vrachtwagentransport en personeel personenvervoer. Greenbuddies zorgt
ervoor dat het materieel dat on-site gebruikt moeten worden volledig elektrisch zijn – hierdoor komen
er geen vuile stoffen de lucht in op dit gebied. Om de uitstoot van het vrachtwagen en personenvervoer
goed vooraf te meten zorgen wij ervoor dat er een Aerius calculatiegedaan zal worden. Dit is nodig
vanwege de omliggende natuur zowel als de schaal van de bouw. Om het uitstoot niveau zo laag
mogelijk te houden worden alleen de meest moderne, zuinige en zoveel mogelijk elektrische voertuigen
worden ingezet.

Conclusie

Vanuit het perspectief van luchtkwaliteit zijn er geen belemmeringen, mits er tijdig een Aerius calculatie
zal plaatsvinden.

4.10 Water
Bij alle bouwprojecten, inclusief de constructie van zonneparken, moet het effect op grondwater,
hemelwater en afvalwater in acht worden genomen. In de onderstaande paragraaf wordt kort ingegaan
op de effecten van het voorgestelde project op duurzaam waterbeheer in de gemeente Maasgouw.

4.10.1 Grondwater

Het voorgestelde zonnepark zal geen effect hebben op grondwater. Dit is het geval vanwege het feit
dat er geen plannen zijn in verband met boorputten en diep graven. Ook is er geen sprake van
vrijkomende stoffen bij het bouwen en opereren van een zonnepark, waardoor geen effect op de
kwaliteit of kwantiteit van grondwater geconstateerd kan worden.

4.10.2 Hemelwater

Waterschap Limburg beschouwd de bedekking van een stuk land met zonnepanelen als het verharden
van het oppervlak, hierdoor zou er in principe sprake zijn van het verharden van het oppervlak door het
voorgestelde zonnepark. De zonnepanelen worden echter op een draagstructuur geplaatst waardoor
de grond onder de zonnepanelen onaangetast en dus onverhard blijft. Er is dus geen sprake van
belemmering van afvoer van hemelwater door het voorgestelde project. Het hemelwater loopt afvia de
schuine panelen en zal – net als voordien – opgenomen worden door de grond. Ook blijven paden
voor onderhoud onverhard cq semi-verhard met gebroken puin en dus waterdoorlatend. Verdere
maatregelen voor het plaatsen van hemelwater bergende voorzieningen is dus niet noodzakelijk.

4.10.3 Afvalwater
Er is geen sprake van afvalwater bij de constructie of operatie van project Solarpark
Osen.

Conclusie

Door de bovenstaande redenering kan worden geconstateerd dat er geen belemmeringen zijn uit het
oogpunt van duurzaam waterbeheer. Geen enkel aspect van zowel grondwater als hemelwater wordt
aangetast door het zonnepark.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>5 Maatschappelijke uitvoerbaarheid en participatie
De maatschappelijke meerwaarde van het project is te vinden in meerdere aspecten. Breed gezien
draagt de toename in groene stroom bij aan de wereldwijde opgave om te verduurzamen. Een groter
aandeel groene stroom is dringend nodig om zowel klimaatverandering nog enigszins te beperken als
om onze afhankelijkheid van buitenlandse (onzekere) leveringen van gas en kolen te verminderen.

Verder ligt het geplande zonnepark niet in direct zicht van omwonenden in de gemeente Maasgouw.
Desalniettemin, om zo veel mogelijk lokaal draagvlak te creëren komt er een uitgebreid buurtoverleg,
waarin het gehele plan zal worden gepresenteerd om zo transparant mogelijk te zijn. In dit overleg,
samen met verdere gesprekken met Provincie Limburg, Gemeente Maasgouw en Limburg
Landschap, worden initiatieven voorgesteld voor de verbetering van de omgeving. Onder andere
komen plannen voor het uitbreiden van een wandelpad door het natuur/recreatie gebied ten
noorden van de planlocatie ter sprake – hierin wordt bijvoorbeeld de mogelijkheid van een bruggetje
voor betere toegang tot het gebied voor hondenwandelaars etc.

Naast deze algemene vormen van maatschappelijke meerwaarde stelt Greenbuddies ook een
uitgebreid plan voor om de lokale omgeving financieel te bevorderen. Samen met onze partner
Zonnepanelendelen willen wij drie verschillende participatiemogelijkheden voorstellen aan de
inwoners van Gemeente Maasgouw. Deze drie vormen zijn complementair, dus zullen aangeboden
worden in een en-en-en vorm. Door een palet van opties voor te leggen aan de lokale inwoners wil
Greenbuddies ervoor zorgen dat niet alleen mensen van specifieke segmenten in de samenleven de
optie hebben om in te stappen, maar dat de reikwijdte van participatie zodanig groot is dat alle
inkomens-segmenten mee kunnen profiteren. Er zullen in toekomstige fases van het ontwikkeltraject
concrete afspraken gemaakt worden omtrent het uitwerken van het onderstaande op een
coöperatieve wijze. Hieronder staan alle drie voorstellen in kort samengevat:


5.1 Financiële investering in het project door middel van Certificaten van Aandelen

Hoe werkt het?

Met certificaten van aandelen kunnen inwoners van Maasgouw direct aanspraak maken op een vorm
van eigendom over de equity van het project. Certificaten van Aandelen zullen beschikbaar worden
gesteld enkel binnen de gemeente zelf, met de reden dat deze certificaten niet zonder input van de
burger zelf komt. Er dient minimaal een keer peer jaar een aandeelhoudersvergadering plaats te vinden
– simpelweg door de reden dan iedere aandeelhouder een vorm van stemrecht heeft op bepaalde
beslissingen die genomen moeten worden gedurende de looptijd van het zonnepark. Administratief
moeten de certificaten van aandelen beheerd worden door een stichting administratiekantoor (STAK).
Greenbuddies stelt voor om deze STAK onder het beheer van een lokale energiecoöperatie te laten
vallen – dit zou ervoor zorgen voor een uiterst directe lijn tussen het project en de individuen die in
bezit zijn van certificaten van aandelen.

Wat levert het op voor de burger?

Een zonnepark heeft als beleggingsinstrument geen hoog rendement. Wel is het een heel erg stabiel
en risico-vrij rendement vanwege het feit dat de zon iedere dag opkomt. De operationele periode van
het project is 25 jaar, waarvan de eerste 15 jaar zeer weinig opleveren door het terugbetalen van de
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>senior lening. De inkomsten van een certificaat van aandelen worden direct gekoppeld aan het dividend
dat het project uitkeert. Dit is dus afhankelijk van de opbrengsten van het zonnepark in een gegeven
jaar. Ook betekent dit dat er bepaalde risico’s aan vast zitten – direct eigendom neemt met zich mee
dat het zonnepark niet altijd even profitabel is vanwege fluctuerende stroomprijzen,
mechanische/elektrische stoornissen en andere risico’s die de omzet van het project kunnen
belemmeren gedurende de operationele periode.

Instapmoment en drempels

Het bedrag dat betaald zal moeten worden voor de certificaten van aandelen is direct gekoppeld aan
de waarde van de project BV omdat het om aanspraak op equity gaat. De toekomstige prijs van een
certificaat van aandelen is dus zeer afhankelijk van het moment van investeren. Indien er draagvlak is
binnen de gemeente om risicovol in te stappen (voor de vergunningsverlening) kunnen deze aandelen
uitgegeven worden voor een klein bedrag. Om risico vermijdend in te stappen zal dit aan het begin van
de 25 jaar operationele periode het meest gunstig zijn. Echter is dan de waarde van het project ook
hoger, dus zal de instap drempel niet lager zijn dan 2 tot 3 duizend Euro per aandeel.


5.2 Laagdrempelig investeren met weinig risico met obligaties

Hoe werkt het?

Zoals hierboven besproken is de instapdrempel voor direct eigendom vrij hoog (en dit is onvermijdelijk
omdat het direct gekoppeld is aan de equity van het project). Greenbuddies streeft niet enkel naar een
zo hoog mogelijk percentage van lokale participatie, maar ook naar het creëren van
instapmogelijkheden voor verschillende inkomenssegmenten binnen de gemeente. Wij willen
voorkomen dat een kleine groep welvarende mensen profiteren en de rest van de gemeente niet.
Zodoende hebben wij in samenwerking met Zonnepanelendelen het idee om obligaties uit te geven.
Obligaties worden beschikbaar vanaf slechts 25 euro, dus kan er met zeer weinig vermogen toch
deelname gegarandeerd worden.

De obligaties zouden worden opengesteld aan het begin van de operationele periode van het project,
dusdoende worden de ontwikkel risico’s vermeden. Ook zijn de obligaties gekoppeld met direct inzicht
in de opwek van het zonnepark met de app van Zonnepanelendelen om betrokkenheid te bevorderen.
Gekoppeld aan het kopen van deze obligaties is het idee dat kopers bij aankoop direct lid worden van
een lokale coöperatie, dit resulteert in een groep participanten die gezamenlijk met binnen de
coöperatie zeggenschap hebben over beslissingen gedurende de operationele periode van het
zonnepark. Hierbij wordt de groei van de coöperatie zelf ook bevorderd.

Wat levert het op voor de burger?

Obligaties zijn bij veel projecten door de investeerders een gewenste instapvorm omdat het een vast
rendement gedurende een van tevoren afgesproken termijn uitbetaald. Dit rendement is grotendeels
gelijk aan het interne rendement van het zonnepark, tussen de 3 en 4% - dit wordt jaarlijks uitbetaald.
Zonnepanelendelen is een platform dat het uitgeven van deze obligaties controleert en uitvoert onder
AFM-toezicht. Dit is belangrijk omdat het project in zijn totaal om zeer grote bedragen gaat, het moet
dus door een officiële instantie gecontroleerd kunnen worden. Dit geeft de investeerder verdere
zekerheid investeringen goed behandeld worden en volgens contractuele afspraken uitbetaald
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre> worden.

 Instapmoment en drempels

 Om het risico voor de investeerder zo laag mogelijk te houden zullen deze obligaties opengesteld
 worden aan het begin van de operationele periode van het project, wanneer de ontwikkel risico’s
 achter de rug liggen. Dit maakt het mogelijk dat er altijd een vast rendement wordt uitbetaald (in
 tegenstelling tot certificaten van aandelen, die direct afhankelijk zijn van het project).

 De minimale instapdrempel is slechts 25 Euro, waardoor de mogelijkheid wordt gecreëerd voor
 iedereen om mee te doen. De inkomenssegmenten die niet beschikken over voldoende kapitaal om de
 risico’s van certificaten van aandelen te kunnen aanvaarden krijgt alsnog de mogelijk om zonder groot
 risico en voor een klein bedrag mee te doen in het project. Zodoende hopen wij de reikwijdte van het
 participatieplan minimaal te verdubbelen.


5.3 Investeren in een lokaal duurzaamheidsfonds

Hoe werkt het?

Het derde voorstel is de meest eenvoudige vorm van financiële bijdrage aan de lokale gemeenschap.
Naast het openstellen van het project voor individuele participanten wil Greenbuddies de omgeving
verder bevorderen door het opzetten en investeren in een fonds met het doel om lokale
duurzaamheidsinitiatieven financieel te steunen. Een van tevoren afgesproken percentage van de
opbrengst van het zonnepark zal jaarlijks geïnvesteerd worden in dit fonds.

Wat levert het op voor de burger?

Dit duurzaamheidsfonds zal na overleg waarschijnlijk onder het beheer van een lokale energie
coöperatie komen te staan, maar zal niet uitsluitend bestemd zijn voor projecten van de coöperatie
zelf. Greenbuddies wil dat alle goede duurzaamheidsinitiatieven binnen de gemeente hiermee
gesteund kunnen worden, dusdoende willen wij de lokale transitie naar een duurzamer Maasgouw
bevorderen met financiële middelen.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>6 Economische uitvoerbaarheid
De kosten voor de uitvoering, het opstellen van de ruimtelijke onderbouwing en de verdere
procedure komen voor rekening van Greenbuddies.

De initiatiefnemer heeft de te verwachten kosten en inkomsten verwerkt in een businesscase, en deze
is positief. Een samenvatting hiervan is weergeven in de bijlagen. Voor de realisatie van een
zonnepark is in Nederland ondersteuning met subsidie (SDE++) noodzakelijk. Deze subsidie kan
worden aangevraagd nadat de omgevingsvergunning is verleend. De financiering is vooraf al geregeld,
dus als de SDE++-subsidie wordt toegekend is het ook zeker dat het zonnepark er gaat komen.

Greenbuddies werkt samen met Iqony-SENS, een Duitse investeerder om de financiering voor haar
projectenrond te krijgen. De rest van het benodigde geld wordt geleend bij een ‘groene’ bank (zoals
Triodos Bank). Dankzij het feit dat Greenbuddies al meerdere parken heeft gefinancierd in Europa, is
het krijgen van een lening voor volgende projecten zoals project Solarpark Osen vrij eenvoudig.

De financiering wordt in 15 jaar afgelost. De inkomsten om dat te kunnen doen bestaan uit de verkoop
van elektriciteit aan een energiemaatschappij (tegen een vast tarief voor 15 jaar), en de SDE-subsidie
(eveneens een vast tarief voor 15 jaar). Doordat de hoeveelheid zon in Nederland al tientallen jaren
wordt gemeten, en de gebruikte panelen een constante kwaliteit en opbrengstgaranties hebben, is
vooraf nauwkeurig in te schatten hoeveel energie er per jaar gemiddeld wordt opgewekt. Op die
manier is er geen twijfel dat de financiering altijd kan worden afgelost.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>7 Milieueffectrapportage en betrokken instanties
7.1 Milieueffectrapportage
De ontwikkeling van een zonnepark valt niet onder de reikwijdte van de mer(beoordelings-)plichten die
volgen uit het Omgevingsbesluit. Dit is anders wanneer er sprake is van een wijziging van een
omgevingsplan, wanneer het project mogelijke significante gevolgen heeft voor een Natura2000-
gebied. In dat geval volgt er een plan-mer-plicht uit artikel 16.36 lid 2 jo. 16.53c Omgevingswet.

Conclusie

De benodigde besluiten t.a.v. het project Solarpark Osen zullen in beginsel niet aan een
mer(beoordelings-)plicht onderworpen zijn.

7.2 Betrokken instanties

In het kader van een omgevingsvergunningprocedure dient er vooroverleg te worden gevoerd met de
volgende betrokken instanties:

•   Rijkswaterstaat
•   Gemeente Maasgouw
•   TenneT (er bevinden zich op verschillende betreffende percelen elektriciteitskabels)
•   Provincie Limburg
•   N.V. Waterleidingen Midden Limburg
•   Limburg Landschap (vanwege het feit dat het voorgestelde initiatief graag wil meewerken aan het
    behoud en de uitbereiding van het natuurgebied ten noorden van de planlocatie)
•   Omwonende burgers
•   Duurzaam Maasgouw

 Verschillende overleggen zijn al gestart, waaronder overleg met Rijkswaterstaat (zie Bijlage 1), de
 gemeente Maasgouw en de energie coöperatie Duurzaam Maasgouw. Al met al kan worden
 geconcludeerd dat er vanuit alle kanten interesse is in het voortzetten van dit initiatief.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>8 Bijlagen
Ter ondersteuning van dit hoofddocument zijn de volgende bijlagen bijgevoegd:

1.   Rivierkundige Aspecten (Incl. Agtersloot Hydraulisch adviesbureau)
2.   Ecologische Quickscan
3.   Landschappelijke Inpassingsrapportage
4.   Verklaring van Steun Limburgs Natuur & Milieufederatie
5.   Voorzet Rewilding plan Arcadis
6.   Financiële Haalbaarheid
7.   Toetsing aan Beleidskader zon van de gemeente Maasgouw
8.   Technisch Ontwerp
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>Bijlage 1 : Rivierkundige Aspecten
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>Update November 2023

Naar aanleiding van de analyses en berekeningen van de rivierkundige aspecten heeft Greenbuddies
samen met Bureau Agtersloot overleg gevoerd met Rijkswaterstaat (Klaartje Giesberts, rivierkundige)

De plannen zoals hier gepresenteerd zijn met Rijkswaterstaat besproken en in principe akkoord bevonden
en als voldoende beoordeeld. Rijkswaterstaat wil echter de uitkomsten nog intern bespreken alvorens
met een formeel standpunt te komen. Hiertoe vindt uitwisseling van achterliggende berekeningen plaats
tussen bureau Agtersloot en RWS.
Voor de goede orde wordt hier nog opgemerkt dat het verplaatsen van de geleidedam alsmede het
verlagen van de bodem op de percelen uitgevoerd zal worden met een gesloten grondbalans in het
projectgebied. Beide maatregelen voldoen dan aan de criteria van de compensatie maatregelen voor het
bouwen in het stroomvoerende gebied.


Rivierkundige werkzaamheden met onderbouwing




Figuur 1: Aanpassingen stroomgeleidingsdam

Het rood gekleurde deel van de huidige stroomgeleidingsdam wordt verwijderd; het gaat hier om een
lengte van circa 300 m. Aan de westzijde van de landtong wordt een nieuwe stroomgeleidingsdam
gemaakt, zichtbaar in de blauwe lijn. De totale lengte van de nieuwe stroomgeleidingsdam is circa 1000
m. De hoogte van de nieuwe stroomgeleidingsdam is gelijk aan de hoogte van de huidige
stroomgeleidingsdam.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Figuur 2: Waterstandseffecten in de as van de Maas, drie afvoerscenario’s

De opening in de huidige stroomgeleidingsdam zorgt (in combinatie met de nieuwe
stroomgeleidingsdam) voor een andere verdeling van het water in de Maas. De landtong gaat nu meer
meestromen en gaat nu als rivierverruimende maatregel functioneren. Het gevolg is een
waterstandsverlaging in de as van de Maas van 6 tot 11 mm, afhankelijk van de situatie die wordt
beschouwd. Met deze waterstandsverlaging wordt ruimschoots voldaan aan de rivierkundige
compensatie die Rijkswaterstaat vraagt voor deze ontwikkeling.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Figuur 3: stroombeeld in de toekomstige situatie

Het effect op het stroombeeld wordt getoond in het volgende figuur. In een 1/100 situatie stroomt er
water over de landtong met een stroomsnelheid in de orde van circa 0,6 m/s. De constructie waarop de
zonnepanelen liggen zal bestand moeten zijn tegen deze stroomsnelheden.

Het plan hierboven voorgesteld is uitgewerkt op basis van nauwkeurige berekeningen in verschillende
excel-files. Indien nodig wil Greenbuddies deze berekeningen ter beschikking stellen voor de gemeente.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>Quickscan flora en fauna
Plangebied Osen




                           Nijverdal, 30 augustus 2023
                           Projectnummer 23.71
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>COLOFON




 Door:                               Otte Groenadvies BV
                                     Brilsweg 1a
                                     7441 BV Nijverdal
 Telefoonnummer:                     06 - 51177946
 E-mail:                             info@ottegroenadvies.nl
 Internet:                           www.ottegroenadvies.nl
 Project:                            23.71
 Auteur/ veldinventarisatie:         Ing. P. Otte
 Gecontroleerd door:                 Ing. M. Willemsen
 Datum:                              30 augustus 2023
 Status:                             Definitief

Betrouwbaarheid

Dit onderzoek is op zorgvuldige wijze uitgevoerd conform de toepasselijke en van kracht zijnde regelgeving ten
aanzien van natuurwetgeving. Het onderzoek betreft een momentopname en geeft een inschatting van de
geschiktheid van de onderzoekslocatie voor beschermde soorten, aangetroffen beschermde soorten worden
geregistreerd. Het incidenteel voorkomen van beschermde soorten is echter nooit met zekerheid te voorspellen.
Otte Groenadvies accepteert derhalve op voorhand geen aansprakelijkheid ten aanzien van mogelijke beslissingen
die de opdrachtgever naar aanleiding van het door Otte Groenadvies uitgevoerde onderzoek neemt.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave                                                                                                                       6.3. Overzicht beschermde soorten................................................................... 24
                                                                                                                                    6.3. Advies en aanbevelingen............................................................................ 25
1. Inleiding ........................................................................................................ 4
                                                                                                                                7. Kwaliteitsborging en geldigheid................................................................... 27
    1.1. Aanleiding en doelstelling ............................................................................ 4
    1.2. Methodiek.................................................................................................... 4        8. Bibliografie .................................................................................................. 28

2. Wetgeving..................................................................................................... 6             Bijlage ............................................................................................................. 30
                                                                                                                                    BIJLAGE 1: Wettelijk kader Wet natuurbescherming - Soortbescherming ........ 30
3. Gebiedsomschrijving ..................................................................................... 7
                                                                                                                                    BIJLAGE 2: Waarnemingen Japanse duizendknoop .......................................... 34
    3.1. Huidig gebruik planlocatie en omgeving ..................................................... 7
                                                                                                                                    BIJLAGE 3: Vogelsoorten rondom de planlocatie en de directe omgeving ........ 37
    3.2. Projectvoornemen ....................................................................................... 7
    3.3. Foto impressie planlocatie ........................................................................... 9

4. Gebiedsbescherming ....................................................................................10
    4.1. Natura 2000 ............................................................................................... 10
    4.2. Natuurnetwerk Nederland (NNN) .............................................................. 11
    4.3. Weidevogelgebied ..................................................................................... 12

5. Beschermde flora en fauna ..........................................................................13
    5.1. Flora ........................................................................................................... 13
    5.2. Fauna - Zoogdieren .................................................................................... 15
    5.3. Fauna - Vleermuizen .................................................................................. 20
    5.4. Fauna - Vogels ........................................................................................... 21
    5.5. Fauna – Overige soorten............................................................................ 22

6. Conclusies ....................................................................................................23
    6.1. Omschrijving werkzaamheden................................................................... 23
    6.2. Overzicht beschermde gebieden ................................................................ 24


                                                                                                                                                                                                                                                      3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>1. Inleiding

                                                                                    1.2.1. Wat is een quickscan
1.1. Aanleiding en doelstelling
                                                                                    De quickscan flora en fauna is een oriënterend onderzoek. Hierin wordt de
In de ruimtelijke plannen is in het kader van de uitvoerbaarheid inzicht gewenst
                                                                                    geplande ontwikkeling getoetst aan de natuurwetgeving. Door middel van een
in de aanwezigheid van beschermde flora en fauna. Met andere woorden, in het
                                                                                    veld- en bureau-onderzoek wordt beoordeeld welke natuurwaarden verwacht
ruimtelijke ordeningstraject dient te worden aangetoond dat het plan, realisatie
                                                                                    worden in het plangebied en wordt gekeken naar de mogelijke aanwezigheid van
van zonnepanelen op agrarische percelen, uitvoerbaar is. In dit kader dient een
                                                                                    beschermde plant- en diersoorten. Ook wordt er gekeken of de plannen mogelijk
quickscan flora en fauna uitgevoerd te worden op de locatie nabij Osen 6 te Heel.
                                                                                    een negatief effect hebben op de Natura 2000-gebieden en provinciaal
                                                                                    beschermde Natuurmonumenten. Indien beschermde soorten voorkomen, kan
1.2. Methodiek                                                                      een vervolgonderzoek noodzakelijk zijn. Eveneens dient te worden onderzocht of
                                                                                    er gebruik kan worden gemaakt van gedragscodes en worden mogelijkheden tot
Om optimaal om te gaan met het zorgvuldigheidsprincipe uit de Wet
                                                                                    ontheffing verkent.
natuurbescherming (Wnb) heeft de initiatiefnemer besloten om een onderzoek
te laten doen, alvorens de werkzaamheden uit te voeren. Onder meer bij
                                                                                    Een quickscan is een momentopname en geen standaard veldinventarisatie
ruimtelijke ingrepen dient rekening te worden gehouden met beschermde
                                                                                    waarbij meerdere veldrondes in een seizoen worden uitgevoerd. Een quickscan
soorten en gebieden. Wet- en regelgeving omtrent deze soorten en gebieden is
vastgelegd in de Wnb.                                                               geeft daardoor een beperkter beeld dan een standaard veldinventarisatie. Omdat
                                                                                    het onderzoek een momentopname betreft, kan geen rekening gehouden
                                                                                    worden met de dynamische aspecten van natuur, zoals mitigatie en kolonisatie
Het onderhavige rapport beschrijft de resultaten van een zogenaamde quickscan
                                                                                    door soorten en veranderd terreingebruik en -beheer na afloop van het
van beschermde natuurwaarden in en rond het plangebied. Op basis daarvan
                                                                                    onderzoek.
worden uitspraken gedaan over de (mogelijke) effecten van de voorgenomen
ontwikkelingen en de eventueel noodzakelijke vervolgstappen. De rapportage
kan dienstdoen als onderbouwing bij bestemmingswijzigingen en ontheffings- of
vergunningsaanvragen in het kader van de Wnb.

In dit rapport worden de resultaten van het onderzoek gepresenteerd en
getoetst aan natuurwetgeving en -beleid.




                                                                                                                                                                 4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>1.2.2. Uitvoer onderzoek
Op 19 juli 2023 is een bezoek gebracht aan het plangebied en directe omgeving.
Gedurende het veldbezoek is gelet op de mogelijke aanwezigheid van
beschermde en bedreigde soorten en de directe aanwezigheid in de vorm van
sporen (verblijfplaatsen, wissels, pootafdrukken e.d.). Er is gebruik gemaakt van
een verrekijker en fotocamera. De weersomstandigheden waren helder, droog,
14°C (KNMI, z.d.).

Tijdens het onderzoek waaruit dit rapport is voortgekomen is niet alleen gelet op
flora en fauna binnen de contouren van het plangebied, maar ook op de
beschermde flora en fauna in de nabije omgeving. Verder is aan de hand van
verspreidingsatlassen en andere standaardwerken nagegaan welke bijzondere
planten- en dierensoorten er voor kunnen komen in het plangebied.




                                                                                    5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>2. Wetgeving
                                                                                    vrijstelling of is het mogelijk van het bevoegd gezag ontheffing van de
De Wnb regelt de bescherming van het in het wild voorkomende planten en
                                                                                    verbodsbepalingen te krijgen voor activiteiten op het gebied van ruimtelijke
dieren en de bescherming van gebieden. In de wet is onder meer bepaald dat
                                                                                    ontwikkeling en inrichting. Deze ontheffing wordt slechts verleend indien:
beschermde dieren niet gedood, gevangen of verontrust mogen worden en
beschermde planten niet geplukt, uitgestoken of verzameld. Daarnaast is het niet
                                                                                        •   Er geen bevredigend alternatief is;
toegestaan om de directe leefomgeving van beschermde soorten, waaronder
                                                                                        •   Er geen sprake is van een wettelijk belang of
nesten en holen, te beschadigen, te vernielen of te verstoren (artikelen 3.1, 3.5
                                                                                        •   Geen afbreuk wordt gedaan aan een gunstige staat van instandhouding
en 3.10). Bovendien dient iedereen voldoende zorg in acht te nemen voor alle in
                                                                                            van de soort.
het wild levende planten en dieren (algemene zorgplicht, artikel 1.11).

                                                                                    Zie bijlage 1 voor het wettelijk kader van de soortenbescherming in de Wnb.
Een belangrijk onderdeel in de Wnb is het verbieden van verbodsbepalingen die
het voortbestaan van plant- en diersoorten in gevaar kunnen brengen. Deze
                                                                                    De Wnb beschermt ook een aantal planten en vissen die onder de Flora- en
verboden zorgen ervoor dat in het wild levende soorten, zoveel mogelijk met rust
                                                                                    faunawet niet beschermd waren. Hiermee is rekening gehouden in de
worden gelaten. Deze verschillen per beschermingsgroep, de Wnb kent drie
                                                                                    rapportage, zie verder in Hoofdstuk 4 - beschermde soorten (Overheid, 2021).
soorten beschermingsregimes:

    •   Vogelrichtlijnsoorten;
    •   Habitatrichtlijnsoorten;
    •   Andere soorten.

De provincies hebben in haar verordeningen uit de lijst van ‘andere soorten’
diersoorten aangewezen waarvoor een vrijstelling geldt en dus geen ontheffing
van verbodsbepalingen hoeft te worden aangevraagd. Deze lijst met vrijgestelde
soorten is per provincie anders. De zorgplicht is wel van toepassing. Bij
ruimtelijke plannen, met mogelijke gevolgen voor beschermde planten en dieren,
is het verplicht om vooraf te toetsen of deze kunnen leiden tot overtreding van
de verbodsbepalingen. Wanneer dat het geval dreigt te zijn, moet onderzocht
worden of er maatregelen (mitigatie en/of compensatie) genomen kunnen
worden om dit te voorkomen of om de gevolgen voor beschermde soorten te
verminderen. Onder bepaalde voorwaarden geldt een


                                                                                                                                                                   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>3. Gebiedsomschrijving

3.1. Huidig gebruik planlocatie en omgeving
De planlocatie ligt in Heel, in de gemeente Maasgouw in een Rivierdallandschap
(Provincie Limburg, z.d.). Het rivierdal is de belangrijkste structuurdrager van het
landschap. De Maas en de wind zijn de belangrijkste scheppers van het
landschap. Het rivierdallandschap omvat gronden die vanuit het natuurlijke
fundament aangeduid worden als rivierdal. Binnen het rivierdal zijn naast de
rivierbedding zelf met haar stromende water ook laagtes met oude graslanden en
opduikingen met afwisselend oude bouwlanden te vinden (Provincie Limburg,
2009).

Ten noorden van de planlocatie ligt de plaats Heel. Ten oosten ligt de Oolderplas,
ten zuiden wordt de planlocatie begrensd door de Maas en ten westen ligt de
plaats Maasbracht en de plas Polderveld.

Het onderzoeksgebied betreft meerdere agrarische graspercelen en ligt in een
retentiegebied. Tussen de percelen zijn geen waterafvoersloten aanwezig. De
randen zijn ten noorden en zuiden voorzien van begroeiing. Ten noordoosten,
aan de rand van het plangebied ligt een poel. Op de planlocatie is geen
verharding aanwezig.


3.2. Projectvoornemen
Initiatiefnemer is voornemens de agrarische percelen opnieuw in te richten met
zonnepanelen. Om het terrein wordt een hekwerk geplaatst, bij de ingangen
komen lage lichtmasten te staan.

In Figuur 1 en 2 wordt de projectlocatie weergegeven.




                                                                                       7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Figuur 1 & 2. Locatie plangebied (rood) (Pdok, z.d.)




                                                       8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>3.3. Foto impressie planlocatie




                                  9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>4. Gebiedsbescherming
4.1. Natura 2000

Onderstaande informatie in paragraaf 4.1 is gebaseerd op de volgende
informatiebronnen: (Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, z.d.),
(BIJ12, z.d.), (Raad van State, 2022) & (Pdok, z.d.).

De Natura 2000 is een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden. In
deze gebieden wordt de flora en fauna in combinatie met hun natuurlijke
leefomgeving beschermd om de biodiversiteit in stand te houden of te
verbeteren. Om te voorkomen dat de natuur in Europa zijn biodiversiteit verliest
zijn de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn opgericht. Deze richtlijnen bestaan uit
twee delen, namelijk de soorten- en de gebiedsbescherming.

                                                                                        Figuur 3. Locatie plangebied (rood) N2000 (groen) (Ministerie van Landbouw,
Voorwaarden voor het uitvoeren van een project zijn onder andere:
                                                                                        Natuur en Voedselkwaliteit, z.d.)
    • De natuurlijke kenmerken van het gebied niet zullen worden aangetast;
    • In geval van een negatieve impact moet van een alternatief of
                                                                                        Effectenbeoordeling
       milderende maatregelen worden voorzien die de negatieve impact
                                                                                        Op 2 november 2022 is de wetswijziging die betrekking heeft op de partiële
       tenietdoen;
                                                                                        vrijstelling bouwen, slopen en aanleggen bijgesteld. De bouwvrijstelling voldoet
    • Indien alsnog tot uitvoering wordt besloten om dwingende redenen van
                                                                                        niet aan het Europese natuurbeschermingsrecht. Hierdoor is de aanlegfase bij het
       groot openbaar belang, dan moeten alle nodige compenserende
                                                                                        bouwen en slopen van diverse bouwwerken niet direct vrijgesteld van
       maatregelen worden genomen om te waarborgen dat de algehele
                                                                                        vergunningplicht voor wat betreft stikstof.
       samenhang van Natura 2000 bewaard blijft.

                                                                                        U dient de gemeente te raadplegen of een AERIUS-berekening uitgevoerd dient
In de omgeving van de planlocatie liggen twee Natura 2000 gebieden, namelijk:
                                                                                        te worden. Uit de AERIUS-berekening zal blijken of met de voorgenomen
     • Grensmaas (gebiedsnummer 152) op circa 2,7 kilometer ten zuidwesten
                                                                                        ontwikkeling de stikstofdepositie toeneemt. Als de uitkomst hiervan, zonder
        van de planlocatie;
                                                                                        salderen, nul Mol/ha/jaar is, dan is er geen vergunningsplicht. Als er sprake is van
     • Roerdal (gebiedsnummer 150) op circa 4,5/ 5 kilometer te noordoosten
                                                                                        een toename aan stikstofdepositie op stikstofgevoelige natuur dan moet er
        van de planlocatie.                                                             gekeken worden naar de mogelijkheden voor in- of extern salderen of een ADC-
                                                                                        toets. De berekening moet worden voorgelegd aan bevoegd gezag (provincie).
In Figuur 3 wordt de N2000 in verhouding tot het projectgebied weergegeven.

                                                                                                                                                                         10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Deze zal besluiten welke vervolgstappen er voor de voorgenomen                    onomkeerbare ontwikkelingen met een stedelijk karakter plaatsvinden. Voor
werkzaamheden benodigd zijn.                                                      deze gebieden worden door de provincie partijen uitgenodigd om bij te dragen
                                                                                  aan de natuur en om nieuwe vormen van natuur te ontwikkelen.
4.2. Natuurnetwerk Nederland (NNN)
                                                                                  Het te realiseren zonnepark is voor een tijdsduur van maximaal 25 jaar en
Het NNN is een Nederlands netwerk van bestaande en nieuwe natuurgebieden.
                                                                                  behoort door het relatief korte tijdsbestek niet tot een onomkeerbare
Het netwerk moet natuurgebieden beter met elkaar en de omringende
                                                                                  ontwikkeling.
agrarische gebieden verbinden. Door de natuurgebieden samen te brengen
wordt er voor een groot samenhangend netwerk gezorgd. Grotere
                                                                                  Als het projectenvoornemen overeenkomt met de bestemming dan zijn er geen
natuurgebieden zijn beter bestand tegen negatieve milieu-invloeden. De
                                                                                  beperkingen. Als voor de ontwikkeling een afwijking van het bestemmingsplan
gebieden zijn gevarieerder en er kunnen meerdere planten en dieren leven,
                                                                                  nodig is, dan is afstemming met de provincie nodig.
daarnaast wordt de verspreiding hierdoor makkelijker (Rijksoverheid, z.d.).

In de provincie Limburg wordt er gebruikt gemaakt van het ‘Provinciaal
Omgevingsplan Limburg’. Dat maakt onderscheid in vier gebieden, namelijk:
     • Goudgroene natuur: Het Limburgse deel van de NNN en omvat de
         belangrijkste natuurgebieden van Limburg. De Goudgroene natuur geldt
         als basis voor het natuurbeleid en worden planologische beschermd in
         de provinciale verordening;
     • Zilvergroene natuurzone: Omvat de agrarische gebieden en
         natuurgebieden rondom de goudgroene natuur die van belang zijn voor
         het goed functioneren van de goudgroene zone;
     • Bronsgroene landschapszone: Omvat landschappelijk waardevolle
         beekdalen - voor zover niet gelegen in goud- of zilvergroen, daarnaast
         behoren hellingen en bufferzones rond bestaande natuurgebieden tot
         deze zone. Ook het Nationaal Landschap Zuid-Limburg is onderdeel van
         de bronsgroene landschapszone.

De planlocatie ligt in een zilvergroene natuurzone. Ten noordwesten ligt de       Figuur 4. Locatie plangebied (rood), NNN Goudgroene natuurzone
goudgroene natuur en ten zuiden en oosten ligt de bronsgroene landschapszone.     (donkergroen), NNN Zilvergroene natuurzone (lichtgroen), Bronsgroene
Voor de zilvergroene gebieden zijn geen concrete, gekwantificeerde                landschapszone (blauw)
doelstellingen en/of taakstellingen met het Rijk overeengekomen. Er mogen geen


                                                                                                                                                                 11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>4.3. Weidevogelgebied
De planlocatie ligt in het deelgebied ‘droog mozaïek van struwelen en ruigten in
droge dooradering’ en in het deelgebied ‘nat mozaïek van watergangen in natte
dooradering’. De planlocatie ligt niet in een aangewezen weidevogelgebied
(Provincie Limburg, z.d.).




                                                                                   12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>5. Beschermde flora en fauna
Het voorkomen van planten- en diersoorten in een gebied wordt medebepaald         restanten van grote kaardenbol en hondsdraf. De projectlocatie bestaat uit
door de aanwezigheid van geschikt leefgebied. Een soort kan in zijn leefgebied    intensief beheerde agrarische graslanden waarop Engels raaigras domineert.
gebruik maken van verschillende plekken om te verblijven. Al deze plekken
(biotopen) kunnen een bepaalde functie voor de soort vervullen.                   Beschermde soorten flora
                                                                                  In de provincie Limburg is veertig jaar geleden gestart met de vegetatie
In dit hoofdstuk wordt op basis van het aanwezige habitat/                        onderzoek. Deze is enkele jaren later uitgebreid met flora-opnames. Met name
verblijfsmogelijkheden samen met verspreidingsgegevens beschreven welke           de noordelijke randen, grenzend aan het plangebied, zijn in de periode 2006 tot
beschermde soorten binnen de onderzoekslocatie kunnen voorkomen.                  en met 2019 vlak dekkend onderzocht op aanwezigheid van beschermde soorten
Afhankelijk van de soort wordt ingegaan op de potentiële aanwezigheid van vaste   flora. Uit de gepubliceerde gegevens zoals vermeld op de website zijn hier geen
rust- en verblijfplaatsen, foerageergebied en verbindingsroutes. Tevens wordt     beschermde soorten flora aangetroffen (Natuurgegevens Provincie Limburg,
beoordeeld of de voorgenomen plannen een negatief effect kunnen hebben op         2023). Uit de gegevens van de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) zijn er
de mogelijk aanwezige beschermde soorten. Als gevolg van de voorgenomen           enkel waarnemingen van algemeen voorkomende soorten flora bekend (NDFF,
ingreep op de onderzoekslocatie kunnen er overtredingen van                       z.d.). Tijdens de veldinventarisatie zijn er geen beschermde soorten flora
verbodsbepalingen uit soortbeschermingsparagrafen uit de Wnb optreden.            waargenomen. De projectlocatie bestaat uit intensief onderhouden graspercelen.
                                                                                  Het ontbreekt aan een geschikt habitat voor beschermde soorten flora, dergelijke
Daarnaast wordt er in dit hoofdstuk beschreven voor welke soorten er sprake is    soorten komen dan ook met zekerheid niet voor op de planlocatie.
van dreigende overtreding van de Wet natuurbescherming en of met eenvoudige
maatregelen overtreding is te voorkomen. Verder wordt beschreven voor welke       Invasieve exoten flora
soorten een vervolgtraject noodzakelijk is, bijvoorbeeld omdat toetsing van de    Aanvullend op de quickscan is op initiatief van de opdrachtgever specifiek gelet
ingreep aan de Wet natuurbescherming op basis van de huidige                      op de invasieve soort Japanse duizendknoop (JD). Aanwezigheid is met een
onderzoeksinspanning niet mogelijk is, en wat de eventuele consequenties zijn     GARMIN GPS vastgelegd. In de bijlagen is een kaart met overzicht van foto’s van
ten aanzien van ontheffingen.                                                     de JD opgenomen. Opvallend is dat de verspreiding van deze soort zich met name
                                                                                  aan de zuidkant, langs de maasoever bevindt.
5.1. Flora                                                                        In de randen, ten noorden van het plangebied, de groene randen langs De Slaag,
Algemeen beeld flora projectlocatie                                               is de Amerikaanse Vogelkers (AV) aanwezig. Deze is niet vastgelegd tijdens de
Ten noorden is een bomenrij van zwarte els aanwezig. Te midden van het perceel    inventarisatie omdat deze buiten de scoop van de opdracht viel. De AV is, in
staat een bosje met een groep gewone es met daarbij enkele soorten als zoete      tegenstelling van de JD, al een langere tijd in Nederland aanwezig en komt overal
kers, wilg en gewone esdoorn. Ten zuiden staat een bomenrij met Italiaanse        in Nederland voor.
populieren en gewone esdoorn. In de struiklaag staan soorten als wilde
kardinaalsmuts, rode kornoelje en gewone braam. In de kruidlaag staan riet en


                                                                                                                                                                13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>Beschermde en monumentale bomen
Gemeente Maasgouw heeft een bomenbeleid en een bomenstructuurkaart
opgesteld waarop beschermde en monumentale bomen staan vernoemd. Uit
deze lijst is gebleken dat er geen beschermingswaardige bomen op de planlocatie
en in de directe omgeving aanwezig zijn (Gemeente Maasgouw, 2023).

Effectenbeoordeling
Binnen het plangebied zijn geen beschermde planten aangetroffen. Recente
waarnemingen van beschermde plantensoorten ontbreken eveneens. In
combinatie met de voedselrijke omstandigheden in de omgeving en het
ontbreken van zeer specifieke biotopen waar beschermde planten worden
aangetroffen, is aanwezigheid van beschermde vaatplanten uit te sluiten. Nader
onderzoek naar vaatplanten is niet nodig.

Beschermde en monumentale bomen
Op de planlocatie zijn geen beschermingswaardige en/of monumentale bomen
aanwezig, negatieve effecten zijn uitgesloten.




                                                                                  14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>5.2. Fauna - Zoogdieren                                                               Rode eekhoorn
                                                                                      Eekhoorns komen voor in loofbos, naaldbos of gemengd bos maar ook in tuinen,
Onder zoogdieren worden hier bedoeld alle grond- en boomgebonden
                                                                                      parken en houtwallen in de buurt van het bos. Mits er voldoende voedsel
zoogdieren met uitzondering van vleermuizen.
                                                                                      beschikbaar is, komen ze ook in bebouwd gebied (Zoogdiervereniging, z.d.).

Steenmarter
                                                                                      In het NDFF (NDFF, z.d.) zijn meerdere waarnemingen van de rode eekhoorn in
De steenmarter heeft een voorkeur voor steenachtige biotopen en
                                                                                      de omgeving van de planlocatie waargenomen. De meeste waarnemingen
schuilplaatsen. De steenmarter komt voor in een parklandschap, in bosloze
                                                                                      bevinden zich ten noorden van het plangebeid in de bossages staande rondom
gebieden, steengroeven en gebouwen. Deze soort is een echte cultuurvolger en
                                                                                      het Anna’s Beemd. Tijdens de inventarisatie zijn geen eekhoorns aangetroffen,
hij is vooral te vinden in de nabijheid van dorpen, boerderijen en grote steden. De
                                                                                      wel is het aannemelijk dat deze soort zich in de bossages zowel aan de noord- als
aanwezigheid van groenstroken, heggen, bosjes, greppels en bermen zijn van
                                                                                      de zuidzijde bevinden. Door de baldbezetting konden eventueel aanwezige
belang, hier zoekt de steenmarter zijn voedsel (Zoogdiervereniging, z.d.).
                                                                                      nestplaatsen niet worden gezien.

Op de planlocatie zijn geen sporen van de steenmarter aangetroffen. Echter zijn       In de maanden maart, april en juli tot en met november is de rode eekhoorn
in de omgeving van de planlocatie meerdere waarnemingen van de steenmarter            vrijgesteld (Provincie Limburg, 2017). Mocht het niet mogelijk zijn om buiten de
bekend. De waarnemingen bevinden zich met name ten noorden van de                     bovengenoemde periodes te werken voer dan een schouw uit op aanwezigheid
planlocatie. De dichtstbijzijnde waarneming was nabij Anna’s Beemd (NDFF, z.d.).      van de rode eekhoorn. Indien er sprake is van aanwezigheid en er wordt een
                                                                                      negatief effect verwacht, dan dient er een ontheffing te worden aangevraagd bij
Een steenmarter leeft solitair en is territoriaal. Aan kan worden genomen dat         de provincie Limburg op basis van artikel 3.10, eerste lid, aanhef en onder b, van
waarnemingen aan de noordzijde van het plangebied naar grote                          de Wnb.
waarschijnlijkheid hetzelfde individu betreffen of maximaal twee. Een mannetjes
steenmarter heeft een groot territorium, deze bedraagt in Nederland de grootte        Das
van tachtig tot zevenhonderd hectare. Een territorium van een mannetje overlapt       De das leeft in allerlei soorten biotopen, met een voorkeur voor kleinschalig
wel vaak met meerdere vrouwtjes.                                                      akker- en weidelandschap met verspreide bosjes, heggen en houtwallen. Ook
                                                                                      andere open terreinen, zoals vochtige heiden en rivierdalen zijn geschikte
In de periode van 15 augustus tot en met februari is de steenmarter vrijgesteld       gebieden. Het leefgebied van de das moet voldoen aan voldoende dekking,
(Provincie Limburg, 2017). Indien er sprake is van aanwezigheid buiten deze           weinig verstoring, groot voedselaanbod en een bodem waarin ze goed kunnen
periode en een negatief effect wordt verwacht, dient er een ontheffing te             graven, met een grondwaterstand van tenminste 1,5 meter onder het maaiveld
worden aangevraagd bij de provincie Limburg op basis van artikel 3.10, eerste lid,    (BIJ12, 2017).
aanhef en onder b, van de Wnb.



                                                                                                                                                                      15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>Een vaste voortplantingsplaats of rustplaats bestaat uit een dassenburcht met
hoofdburchten, bijburchten en vluchtpijpen. Hoofdburchten zijn relatief de
grootste en het een grootste deel van het jaar in gebruik. Dit is de plek waar
meestal de jongen worden geboren. Bijburchten zijn alleen op bepaalde
momenten in gebruik, bijvoorbeeld als vluchtplek bij verstoring en de
vluchtpijpen liggen verspreid over het territorium die worden gebruikt bij
dreiging.

Tijdens de veldinventarisatie zijn op twee locaties graafsporen van de das
aangetroffen. Op één locatie is een dassenburcht aanwezig. De burcht bestaat uit
meerdere pijpen waarvan enkele zijn ingezakt. Aan de graafsporen kon worden
herleid dat de das waarschijnlijk in het voorjaar aanwezig is geweest. Recente
graafsporen zijn niet aangetroffen.

Op een tweede locatie zijn graafsporen gezien, echter door de dichte struiklaag      Figuur 4. Locatie plangebied (rood) (Pdok, z.d.)
kon niet goed worden bepaald of het een burcht of een enkele dassenpijp betrof.

Met de voorgenomen nieuwe inrichting treedt er mogelijk een negatief effect op
voor de das. Hierop dient nader onderzoek uitgevoerd te worden. Indien er
sprake is van aanwezigheid en een negatief effect, zal een ontheffing worden
aangevraagd bij de provincie Limburg op basis van artikel 3.10, eerste lid, aanhef
en onder b, van de Wnb.




                                                                                     Foto dassenburcht



                                                                                                                                        16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>Bever
Bevers komen voor in het overgangsgebied tussen land en water zoals
moerassen, langs beken, rivieren en meren. De bever heeft een voorkeur voor
rustige rivieren en meren omzoomd door broekbossen met bomen als wilg en es.
De aanwezigheid van bossen op de oevers is een vereiste, open of rotsige oevers
worden gemeden. De bever kan door middel van het bouwen van dammen en
het omknagen van bomen en struiken een grote invloed op zijn leefomgeving
hebben (Zoogdiervereniging, z.d.).

Waarnemingen 6 januari 2021:
Ten noorden van de planlocatie zijn diverse wissels waargenomen van de bever.
Daarnaast zijn er ten noorden knaagsporen aangetroffen. Ten oosten, op circa
vijftig meter achter de dijk, zijn een groot aantal knaagsporen en een mogelijke
burcht waargenomen.

Waarnemingen 19 juli 2023:
Ten tijde van de inventarisatie was het bladerdek van de begroeiing dusdanig
dicht dat knaagsporen niet zichtbaar waren. Wel zijn over de gehele noordelijke
oever langs De Slaag meerdere wildwissels van de bever aangetroffen. Tevens        Figuur 5. Locatie plangebied (rood), burcht (blauw), knaagsporen (groen), wissels
zijn er vele mestsporen aanwezig.                                                  en latrines (geel) (Pdok, z.d.)




                                                                                   Mogelijke beverburcht (6 januari 2021)
Knaagspoor bever (6 januari 2021)

                                                                                                                                                                  17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>                                                Om negatieve effecten op de bever te voorkomen dient er buiten de kwetsbare
                                                periode van de bever te worden gewerkt. De kwetsbare periode loopt van mei
                                                tot en met september. Worden de werkzaamheden binnen deze periode
                                                uitgevoerd of kunnen negatieve effecten niet worden voorkomen, dan dient er
                                                een ontheffing te worden aangevraagd bij de provincie Limburg op basis van
                                                artikel 3.10, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wnb.

                                                Algemeen voorkomende soorten
                                                Konijn
                                                Konijnen leven in holen en hebben daarom voorkeur voor zandige bodems. Ze
                                                hebben een voorkeur voor halfopen landschappen zoals perken, tuinen en
                                                bosranden en mijden vochtige terreinen met moeras, veel en zware klei. Hierin
                                                kunnen ze geen holen graven. Ook in open polderlandschappen ontbreekt het
                                                konijn, in de duinen is het konijn daarentegen een belangrijke grazer
                                                (Zoogdiervereniging, z.d.).

In- en uitwaardplaats van de bever              Ten zuiden van de planlocatie zijn in de dijken een groot aantal konijnenholen
                                                aanwezig. Tijdens de veldinventarisaties zowel op 6 januari 2021 als op 19 juli
                                                2023 is waargenomen dat deze holen in gebruik zijn.

                                                Algemeen voorkomende en door de provincie Limburg vrijgestelde fauna zoals
                                                huismuis, huisspitsmuis, haas, konijn, ree en egel komen hoogstwaarschijnlijk wel
                                                in en rond het plangebied voor. Ten aanzien van alle fauna (beschermd of niet
                                                beschermd) geldt dat men zich dient te houden aan de algemene zorgplicht. Dit
                                                houdt in dat nadelige gevolgen voor fauna naar redelijkheid zoveel mogelijk
                                                voorkomen moeten worden.

Mest bever, herkenbaar aan de vele houtvezels   Effectenbeoordeling
(19 juli 2023)                                  Steenmarter, rode eekhoorn, das en bever
                                                De ruigte randen rondom het plangebied, zijn potentieel geschikt als vaste rust-
                                                en verblijfplaats voor bovengenoemde soorten. Met de voorgenomen



                                                                                                                                  18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>herinrichting kunnen verblijfplaatsen en het functioneel leefgebied van deze          vrijstelling bij ruimtelijke ontwikkeling en inrichting geldt, moet alleen rekening
soorten tijdelijk worden verstoord of verdwijnen.                                     gehouden worden met de algemene zorgplicht die voor alle planten en dieren
Steenmarter: Doordat de steenmarter een dusdanig groot territorium heeft en           geldt.
gewend is aan antropogene activiteiten wordt verstoring op de steenmarter niet
verwacht. Daarnaast vinden de werkzaamheden plaats op de agrarische percelen,
de houtopstanden met ruigte en rommelhoekjes blijven behouden, de habitat
blijft behouden. Negatieve effecten op deze soort worden niet verwacht.
Rode eekhoorn: Met de nieuwe inrichting worden geen negatieve effecten op
rode eekhoorn verwacht. Struik en boomlaag rondom de planlocatie blijven
behouden.
Das: Aanvullend onderzoek is noodzakelijk om de aanwezigheid of afwezigheid
van de das vast te stellen. Indien er sprake is van aanwezigheid en een negatief
effect, zal een ontheffing moeten worden aangevraagd.
Bever: Om negatieve effecten op de bever te voorkomen dient er buiten de
kwetsbare periode van de bever te worden gewerkt. De kwetsbare periode loopt
van mei tot en met september. Worden de werkzaamheden binnen deze periode
uitgevoerd of kunnen negatieve effecten niet worden voorkomen, dan dient
hiervoor een ontheffing te worden aangevraagd.

Voor alle bovengenoemde soorten is artikel 3.10, eerste lid, aanhef en onder b,
van de Wnb van toepassing.

Algemene soorten
Het konijn is in de Wnb aangewezen als een vrijgestelde soort, wel geldt de
algemene zorgplicht. Om negatieve effecten te voorkomen is het belangrijk om
bij werkzaamheden aan of nabij de dijk buiten de kwetsbare periode van het
konijn te werken. Deze loopt van circa januari tot en met juli (Zoogdiervereniging,
z.d.).



De werkzaamheden kunnen tot negatieve effecten op deze soorten leiden,
bijvoorbeeld door de aantasting van holen en gangenstelsels. Omdat een

                                                                                                                                                                            19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>5.3. Fauna - Vleermuizen                                                            Vlieg- en migratieroutes zijn veelal rechtlijnige elementen als bosranden, (water)
Tijdens de veldinventarisatie is de potentie onderzocht van het plangebied voor     wegen, bospaden en bomenrijen, bij voorkeur in open gebied. Het betreffen
vleermuizen en is gelet op sporen. Verblijfplaatsen van vleermuizen bevinden        rechtlijnige elementen waar vleermuizen zich in een rechtlijnige vlucht snel
zich in holtes van bomen en besloten of donkere ruimten van kunstwerken, zoals      kunnen verplaatsen. Bij vliegroutes spreken we veelal over het verplaatsen van
gebouwen.                                                                           en naar tijdelijke verblijfplaats en naar foerageergebieden. Migratieroutes
Er is onderzocht welke soorten redelijkerwijs of mogelijk te verwachten zijn aan    bestaan veelal uit grote elementen waarlangs wordt gemitigeerd van zomer naar
de hand van het landschap, de omgeving en gekend verspreidingsbeeld. Daarna is      winter verblijfplaats en visa versa.
onderzocht welke functies voor vleermuizen mogelijk voorkomen. Als richtlijn is
hiervoor de checklist van het huidig geldende vleermuisprotocol (2021)              Licht
aangehouden. Het gaat om voor vleermuis van belang zijnde objecten die door         Met de nieuwe inrichting moet rekening worden gehouden met kunstmatige
beoogde activiteit of plan, in relevante mate worden aangetast. Foerageergebied     lichtbronnen om lichtverstoring te voorkomen. Dit betekent dat de plaatsing, de
en vliegroutes zijn alleen beschermd als ze essentieel zijn voor het goede          intensiviteit en de stralingsrichting van buitenlampen zodanig moet zijn dat er
voortbestaan van de soort ter plaatse (Netwerk Groene Bureaus, 2021)                geen verstoring van strooilicht plaatsvindt. Werk met vleermuisvriendelijke
(Vleermuizen- Alle soorten van Europa en Noordwest-Afrika, 2011).                   verlichting en maak de verlichting dynamisch. Te allen tijde moet de verlichting
                                                                                    naar beneden gericht zijn om verstoring door middel van strooilicht te
Verblijfplaatsen                                                                    voorkomen.
Met het ontwikkelen van het zonnepark worden er door de initiatiefnemer geen
bomen gekapt.                                                                       Effectenbeoordeling
Wel is tijdens het veldbezoek geconstateerd dat er in een aantal bomen holtes,      Op basis van het veldbezoek is de inschatting dat de vleermuizen mogelijk
takscheuren en los boomschors aanwezig is. Tijdens de inventarisatie op 6 januari   gebruik maken van de bomen, staande op de dijk ten zuiden van het plangebied.
2020 zijn deze vastgelegd. Tijdens de inventarisatie uitgevoerd op 19 juli 2023     Aangezien door de initiatiefnemer geen bomen worden gekapt worden hierop
waren door de bladbezetting de boomstammen en de boomkronen niet goed               geen negatieve effecten verwacht.
zichtbaar.

Foerageergebied
Boven het plangebied wordt mogelijk gefoerageerd door vleermuizen. Hier is
echter geen sprake van een foerageergebied dat van essentieel belang is voor
vleermuizen. In de directe omgeving zijn vele vergelijkbare en meer geschikte
locaties aanwezig. Daarnaast blijft tijdens en na de ruimtelijke ontwikkeling het
plangebied geschikt als foerageergebied.

Vlieg- en migratieroutes

                                                                                                                                                                    20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>5.4. Fauna - Vogels
Het veldbezoek heeft plaatsgevonden op 19 juli 2023, dit is een suboptimale        Aanwezige waargenomen soorten NDFF
periode voor soortgericht onderzoek op aanwezigheid van beschermde soorten         De afgelopen 5 jaar zijn de volgende vogelsoorten op de agrarische percelen
vogels en actieve nestplaatsen van vogelsoorten. Op de agrarische percelen, waar   waargenomen en vastgelegd in het NDFF als volgt:
de zonnepanelen komen te staan zijn een groep grauwe ganzen en twee                Slechtvalk, Visarend, grauwe gans, bergeend, grote Canadese gans en kolgans.
knobbelzwanen waargenomen. In de groenstrook ten zuiden van de planlocatie,        Van de grauwe gans, bergeend, grote Canadese gans en kolgans kan worden
nabij de aanlegplaats van de plezierjachten is een juveniel van houtduif op een    vastgesteld dat door de jaren heen grote groepen gebruik maken van het gebeid
nest aangetroffen. In de hoogspanningsmast, staande ten westen van het             om te foerageren. Voor de slechtvalk en de visarend maakt het plangebied enkel
plangebied, zat één aalscholver met gespreide vleugels. Bij de toegang tot de      een klein onderdeel van het totale foerageergebied van deze soorten uit.
planlocatie, aan de noordoostzijde van het plangebied was een groene specht
luid aanwezig.                                                                     In de randen en de omgeving van het plangebied zijn ruim honderd
                                                                                   waarnemingen van vogelsoorten bekend (zie overzicht, bijlage 3). De randen
                                                                                   plangebied, waarop geen intensief agrarisch beheer plaatsvindt, bieden
                                                                                   mogelijkheden voor nestlocaties. Tijdens de inventarisatie zijn op de planlocatie
                                                                                   geen nesten, nestactiviteiten en/of nestrestanten aangetroffen. In de randen was
                                                                                   een nest met een juveniele houtduif aanwezig.

                                                                                   Vogels met jaarrond beschermde verblijfplaats
                                                                                   Tijdens het onderzoek zijn in het plangebied en nabije omgeving geen horsten,
                                                                                   roekenkolonies of geschikte (oude) kraaiennesten aangetroffen.

                                             Groep grauwe ganzen                   Effectenbeoordeling
                                                                                   Op de planlocatie zijn geen nesten aangetroffen, wel zijn met name de randen en
                                                                                   oevers van het plangebied geschikt als nestplaats voor de knobbelzwaan, grauwe
                                                                                   gans, bergeend, grote Canadese gans en de kolgans. Met name de struik- en
                                                                                   boomlaag rondom het plangebied en de doorsteek tussen het oostelijke en
                                                                                   westelijke deel van het plangebied zijn geschikt om te dienen als nestplaats voor
                                                                                   vogelsoorten als benoemd in bijlage 3.

                                                                                   Mits er buiten het broedseizoen van vogels wordt gewerkt worden er geen
                                                                                   negatieve effecten verwacht. De ruimtelijke ontwikkeling zal derhalve niet leiden
                                              Juveniele houtduif op nest


                                                                                                                                                                   21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>tot verstoring, aantasting of vernieling van jaarrond beschermde rust- of
voorplantingsplaatsen van vogels.                                                   Effectenbeoordeling
                                                                                    Het vóórkomen van beschermde soorten uit overige soortgroepen (amfibieën,
Indien er sprake is van aanwezigheid en een negatief effect op bovengenoemde        reptielen, vissen en ongewervelden) is op voorhand uitgesloten wegens het
soorten, zal een ontheffing worden aangevraagd bij de provincie Limburg op          ontbreken van geschikt leefgebied en doordat de locatie buiten het bekende
basis van artikel 3.1, lid 2 en lid 4, van de Wnb.                                  verspreidingsgebied valt. Negatieve effecten op beschermde soorten uit overige
                                                                                    soortgroepen zijn derhalve op voorhand uit te sluiten. Een ontheffing of nader
Geadviseerd wordt om voorafgaand aan de werkzaamheden een schouw op                 onderzoek naar deze soorten is niet noodzakelijk.
eventueel aanwezige nestplaatsen van vogels uit te voeren.

Algemene soorten
Voor alle beschermde, inheemse (ook de algemeen voorkomende) vogelsoorten
geldt vanuit de Wnb een verbod op handelingen die nesten of eieren
beschadigen of verstoren. Ook handelingen die een vaste rust- of verblijfplaats
van beschermde vogels verstoren zijn niet toegestaan. In de praktijk betekent dit
dat verstorende werkzaamheden bij voorkeur buiten het broedseizoen* moeten
plaatsvinden.

*In het kader van de Wnb wordt voor het broedseizoen geen standaardperiode
gehanteerd. Van belang is of een broedgeval verstoord wordt, ongeacht de
datum. Globaal gaat het echter om de periode van 15 maart tot 15 juli.


5.5. Fauna – Overige soorten
Het ontbreekt aan een geschikt leefgebied voor zwaarder beschermde soorten
(amfibieën, reptielen, vissen en ongewervelden) en dergelijke soorten komen dan
ook met zekerheid niet voor op de planlocatie.

Algemene soorten komen hoogstwaarschijnlijk wel in en rond het plangebied
voor. Herkomst is terug te voeren op de noordelijke oever van De Slaag. Deze
soorten zijn niet beschermd of staan op de vrijstellingslijst van de provincie
Limburg.


                                                                                                                                                                 22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>6. Conclusies

6.1. Omschrijving werkzaamheden
Naar aanleiding van hoofdstuk 3.2 is het van belang om een duidelijke afbakening       kunnen we ervoor zorgdragen dat de voorgenomen ingreep geen negatieve
van de werkzaamheden te maken en deze te borgen. Om dit te bewerkstelligen,            gevolgen heeft voor de beschermde soorten en hun leefgebieden.
worden de werkzaamheden hieronder puntsgewijs benoemd:
De werkzaamheden zullen worden uitgevoerd binnen de begrenzing van de                  Met de voorgenomen ontwikkeling worden op het agrarische perceel
planlocatie zoals beschreven in hoofdstuk 3.1.;                                        zonnepanelen geplaatst en het plangebied wordt landschappelijk ingericht.
    • Er zal geen sprake zijn van kap van bomen of het slopen van bebouwing
         die geschikt zijn voor beschermde soorten, zoals vleermuizen;
    • Er is geen sprake van toename van kunst- en strooilicht tijdens en na de
         uitvoer van de werkzaamheden;
    • Er worden geen sloten gedempt;
    • Op de agrarische percelen worden zonnepanelen geplaatst;
    • Het plangebied wordt natuurlijk ingericht, mogelijk vinden er
         graafwerkzaamheden plaats om bestaande oevers te verflauwen, een
         concreet inrichtingsplan is ten tijde van het opstellen van dit rapport nog
         niet bekend.

Wijzigingen in de hierboven beschreven werkzaamheden of uitvoeringsplannen
kunnen van invloed zijn op de beschermde soorten die in het gebied voorkomen
en hun leefgebieden op grotere schaal. In dit geval kan het noodzakelijk zijn om
advies in te winnen en de conclusies zoals beschreven in hoofdstuk 6.2 en 6.3 te
wijzigen.

Als professionals is het onze verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat de
werkzaamheden worden uitgevoerd met inachtneming van de relevante wet- en
regelgeving met betrekking tot de bescherming van flora en fauna. Door een
duidelijke afbakening van de werkzaamheden te maken en deze te borgen,


                                                                                                                                                                   23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>6.2. Overzicht beschermde gebieden

Gebiedsbescherming                          Aanwezigheid                   Effecten           Aanbevelingen
Natura 2000 - stikstofgevoeligheid          habitat/ soorten               mogelijk           AERIUS-berekening
Overige onderdelen NNN                      Zilvergroene zone              mogelijk           afstemming bevoegd gezag


6.3. Overzicht beschermde soorten
Soortengroepen                              Aanwezigheid        Effecten   Aanbevelingen      Mits
Flora – beschermde soorten                  niet                geen       geen
Beschermde en monumentale bomen             niet                geen       geen
Zoogdieren – beschermde soorten
Steenmarter                                 mogelijk            geen       geen
Rode eekhoorn                               mogelijk            geen       geen
Das                                         aanwezig            mogelijk   nader onderzoek
Bever                                       mogelijk            mogelijk   nader onderzoek,   Gewerkt wordt buiten de kwetsbare periode
                                                                           mits
Vleermuizen – verblijfplaatsen              mogelijk            mogelijk   geen               beperkt met licht- en trillingsbelasting wordt omgegaan
Vleermuizen – vliegroute/foerageergebied    mogelijk            beperkt    zorgplicht
Zoogdieren – vrijgestelde soorten           mogelijk            beperkt    zorgplicht
Vogels – jaarrond beschermde nesten
Vogels – algemene broedvogels               mogelijk            beperkt    zorgplicht         Schouw op nestplaatsen/nestactiviteiten
Amfibieën/vissen – beschermde soorten       niet                geen       geen
Amfibieën/vissen – vrijgestelde soorten     mogelijk            beperkt    zorgplicht
Reptielen/ongewervelden – besch. soort      niet                geen       geen
Reptielen/ongewervelden – vrijgest. soort   mogelijk            beperkt    zorgplicht




                                                                                                                                                        24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>6.3. Advies en aanbevelingen
Gebiedsbescherming
    • N2000: Wijziging beleidsvoering:                                                  en struiken en de ontwikkeling van natuurlijke moeras- en
        Voer een AERIUS-berekening uit om te bepalen of met de nieuwe                   oeverbegroeiing (BIJ12, 2017). Is het niet mogelijk buiten de kwetsbare
        ontwikkeling/inrichting negatieve effecten op N2000-gebied                      periode van de bever te werken dan dient nader onderzoek op de bever
        plaatsvinden. Uit de AERIUS-berekening zal blijken of met de                    uitgevoerd te worden. Aangenomen kan worden dat er geen bevers in
        voorgenomen ontwikkeling de stikstofdepositie toeneemt. Als de                  het gebied aanwezig zijn als er geen actieve beversporen zijn
        uitkomst hiervan nul Mol/ha/jaar is kan een vergunning worden                   aangetroffen bij twee inventarisatieronden, uitgevoerd door een
        verleend.                                                                       beverdeskundige in een potentieel geschikt gebied. Eén van deze
                                                                                        veldbezoeken moet in het bladerloze seizoen, bij voorkeur maart – april,
    •   NNN (Zilvergroene zone): De planlocatie ligt binnen de begrenzing van           plaatsvinden en de andere enkele maanden later in het begin van de
        het NNN. Raadpleeg bevoegd gezag, onderzoek of de activiteiten de               zomer;
        wezenlijke waarden en kenmerken van de NNN aantasten. De
        bescherming van de NNN is juridisch vastgelegd in het bestemmingsplan       •   Das: Onderzoek naar aanwezigheid/afwezigheid bestaat uit drie
        buitengebied van de gemeente. Als de geschetste realisatie                      veldinventarisaties gericht op dassen onder goede omstandigheden en
        overeenkomt met de bestemming dan zijn er geen beperkingen. Als voor            voldoende verspreid over het jaar uitgevoerd (september t/m mei) in
        de ontwikkeling een afwijking van het bestemmingsplan nodig is, dan is          combinatie met bureau-onderzoek. Mogelijk moet er een ontheffing bij
        afstemming met de provincie nodig.                                              bevoegd gezag worden aangevraagd (Zoogdiervereniging, z.d.);


Flora                                                                               •   Konijn (zorgplicht): Werkzaamheden aan en nabij de dijken ten zuiden
    •   Binnen het onderzoeksgebied zijn geen beschermde planten                        van de planlocatie dienen, om negatieve effecten te voorkomen, buiten
        aangetroffen. Recente waarnemingen van beschermde plantensoorten                de kwetsbare periode van het konijn plaats te vinden, deze loopt van
        ontbreken eveneens. Nader onderzoek naar vaatplanten is niet nodig.             circa januari tot en met juli (Zoogdiervereniging, z.d.).


Fauna                                                                            Vogels:
Zoogdieren:                                                                         • Voer maximaal één week voorafgaand aan de werkzaamheden een
    • Bever:                                                                             schouw uit op aanwezigheid nesten en/of nestactiviteiten;
        Werk, om negatieve effecten te voorkomen, buiten de kwetsbare
        periode van de bever. Deze loopt van mei tot en met september.              •   Effecten op beschermde soorten en soortgroepen waarvoor geen
        Daarnaast dient er rekening te worden gehouden met de inrichting van            vrijstelling geldt, zijn uitgesloten omdat er geen aanwijzingen zijn dat
        het landschap. Denk hierbij aan het tijdig aanleggen van eetbare bomen          dergelijke soorten binnen invloedssfeer van de werkzaamheden
                                                                                        voorkomen;

                                                                                                                                                                   25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>    •   Tijdens het broedseizoen zijn broedgevallen van algemene broedvogels
        in de omgeving van het plangebied te verwachten. Bezette nesten
        mogen nooit vernield worden. De piek van het broedseizoen ligt in de
        periode half maart-half juli, maar eerdere en latere broedgevallen
        komen voor;

Zorgplicht
    • Ten aanzien van alle dieren en planten (beschermd of niet beschermd)
         geldt dat men zich dient te houden aan de algemene zorgplicht. Dit
         houdt in dat nadelige gevolgen voor flora en fauna naar redelijkheid
         zoveel mogelijk voorkomen moeten worden;

Overige
    • Wanneer tijdens werkzaamheden toch beschermde soorten worden
        aangetroffen, dienen werkzaamheden tijdelijk te worden stilgelegd en
        moet contact worden opgenomen met een inzake deskundige. Overleg
        met de deskundige moet duidelijk maken hoe met de ontstane situatie
        kan worden omgegaan.




                                                                                26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>7. Kwaliteitsborging en geldigheid

Door de inzet van deskundigen op gebied van ecologie en landelijk geaccepteerde
onderzoeksmethoden is de kwaliteit van het onderzoek zoveel mogelijk
gewaarborgd. Otte Groenadvies BV hanteert de richtlijnen van het Netwerk
Groene Bureaus en de richtlijnen uit de soorten- standaarden/kennisdocumenten
van RVO/BIJ12. Toetsing van de aanpak en uitwisseling van ervaringen met
gemeente/provincie en collega-onderzoekers vindt plaats op regelmatige basis.

Garanties over aan-/afwezigheid van planten en dieren is niet te geven. Daarvoor
is de aard en de opzet van een quickscan niet toereikend. Daarbij is het een
eenmalige momentopname en houdt het geen rekening met de dynamische
aspecten van natuur, zoals migratie en kolonisatie door soorten en
veranderingen in terreingebruik en beheer. De geldigheidsduur van de
rapportage bedraagt voor de zwaarder beschermde soorten maximaal 3 jaar.




                                                                                   27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>8. Bibliografie
BIJ12. (2017, Juli). Kennisdocument Bever. Opgeroepen op 14 augustus 2023, van   https://www.netwerkgroenebureaus.nl/werken-aan-kwaliteit/werken-aan-
          https://www.bij12.nl/assets/BIJ12-2017-001-Kennisdocument-Bever-                kwaliteit/vleermuisprotocol
          1.0.pdf                                                                Overheid. (2021, juli 1). Wet Natuurbescherming. Opgeroepen op 10 augustus 15,
BIJ12. (2017, Juli 1). Kennisdocument Das. Opgeroepen op 11 augustus 2023, van            2023, van https://wetten.overheid.nl/BWBR0037552/2021-07-01
          https://www.bij12.nl/assets/BIJ12-2017-003-Kennisdocument-Das-         Pdok. (z.d.). Online kaarten. Opgeroepen op 10 augustus 2023, van
          1.0.pdf                                                                         https://app.pdok.nl/viewer/?origin=pdoknl
BIJ12. (z.d.). Vergunning aanvragen of niet? Opgehaald van                       Provincie Limburg. (2009, Juli 10). Landschapskader Noord- en Midden Limburg.
          https://www.bij12.nl/onderwerpen/stikstof-en-                                   Opgeroepen op 10 augustus 2023, van
          natura2000/vergunningen-en-toestemmingsbesluiten/vergunning-                    https://www.limburg.nl/onderwerpen/natuur-en-
          aanvragen-of-niet/                                                              landschap/landschapskader/
Gemeente Maasgouw. (2023). Bomenbeleid. Opgeroepen op 11 augustus 2023,          Provincie Limburg. (2017, april 25). Provinciaal blad van Limburg. Opgeroepen op
          van https://www.gemeentemaasgouw.nl/wonen-                                      11 augustus 2023, van https://zoek.officielebekendmakingen.nl/prb-
          leven/bomenbeleid_44493/                                                        2017-1845.html
Helversen, D. &. (2011). Vleermuizen- Alle soorten van Europa en Noordwest-      Provincie Limburg. (z.d.). Atlas Limburg. Opgeroepen op 10 augustus 2023, van
          Afrika. Tirion Natuur.                                                          https://portal.prvlimburg.nl/viewer/app/default
KNMI. (z.d.). Weerstation. Opgeroepen op 19 juni 2023, van                       Provincie Noord- Brabant. (2017). Handreiking Kleine Marters in relatie tot
          https://www.knmi.nl/nederland-nu/weer/waarnemingen                              soortenbescherming.
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. (z.d.). Opgeroepen op 10    Raad van State. (2022, november 2). Bouwvrijstelling stikstof van tafel, maar
          augustus 2023, van https://www.natura2000.nl/gebieden/limburg                   geen algehele bouwstop. Opgeroepen op 10 augustus 2023, van
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. (z.d.). N2000-gebieden.              https://www.raadvanstate.nl/@133608/bouwvrijstelling-stikstof-van-
          Opgeroepen op 10 augustus 2023, van                                             tafel/
          https://www.natura2000.nl/gebieden                                     Rijksoverheid. (z.d.). Natuur Netwerk Nederland. Opgeroepen op 10 augustus
Natuurgegevens Provincie Limburg. (2023, januari 1). Opgeroepen op 10                     2023, van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/natuur-en-
          augustus 2023, van                                                              biodiversiteit
          https://natuurgegevensprovincielimburg.nl/s2020/pub/kilo_fvd3/BLOK1    Zoogdiervereniging. (z.d.). Bever. Opgeroepen op 14 augustus 2023, van
          057.HTM                                                                         https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/bever
NDFF. (z.d.). Nationale Databank Flora en Fauna. Opgeroepen op 10 augustus       Zoogdiervereniging. (z.d.). Das. Opgehaald van
          2023, van https://ndff-ecogrid.nl/uitvoerportaal/secure/index.zul#1             https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/das
Netwerk Groene Bureaus. (2021, januari 1). Vleermuisprotocol 2021. Opgeroepen    Zoogdiervereniging. (z.d.). Eekhoorn. Opgeroepen op 11 augustus 2023, van
          op 14 augustus 2023, van                                                        https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/eekhoorn


                                                                                                                                                              28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>Zoogdiervereniging. (z.d.). Konijn. Opgeroepen op 14 augustus 2023, van
        https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/konijn
Zoogdiervereniging. (z.d.). Konijn. Opgeroepen op 12 Januari 2021, van
        https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/konijn
Zoogdiervereniging. (z.d.). Steenmarter. Opgeroepen op 11 augustus 2023, van
        https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/steenmarter




                                                                               29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>Bijlage
                                                                                      Habitatrichtlijnsoorten
BIJLAGE 1: Wettelijk kader Wet natuurbescherming -                                    In deze categorie vallen alle in het wild levende dieren zoals genoemd in:
Soortbescherming                                                                           • Bijlage IV, onderdeel a, bij de Habitatrichtlijn,
De Wnb is op 1 januari 2017 in werking getreden. De wet is in de plaats gekomen            • Bijlage II bij het Verdrag van Bern of;
van de Natuurbeschermingswet 1998, de Flora- en faunawet en de Boswet. De                  • Bijlage I bij het Verdrag van Bonn; (art. 3.5 lid 1) en (in hun natuurlijke
wet is ingedeeld in hoofdstukken en kent een algemeen deel (hoofdstuk 1), delen                verspreidingsgebied) planten van soorten, genoemd in:
over Natura 2000-gebieden (hoofdstuk 2), soorten (hoofdstuk 3), houtopstanden,             • Bijlage IV, onderdeel b, bij de Habitatrichtlijn of;
hout en houtproducten (hoofdstuk 4), verder delen die gaan over vrijstellingen,            • Bijlage I bij het Verdrag van Bern; (art. 3.5, lid 5)
beschikkingen en verplichtingen (hoofdstuk 5), financiële bepalingen (hoofdstuk       De bijlagen zijn zeer uitgebreid en er staan ook veel soorten in genoemd die van
6), handhaving (hoofdstuk 7), overige bepalingen (hoofdstuk 8) en tot slot een        nature niet in Nederland voorkomen.
beschrijving van het overgangsrecht (hoofdstuk 9) en een beschrijving van de
wijziging van overige wetten (hoofdstuk 10). In navolgende paragrafen is een          Andere soorten
samenvattende beschrijving van het onderdeel soortbescherming gegeven, wat            Naast de soorten waarvan de bescherming op Europees niveau verplicht is
relevant is voor onderliggende toetsing (Overheid, 2021).                             gesteld, is er ook een aantal soorten op nationaal niveau beschermd. Dit is dus
                                                                                      een “nationale kop” op de Europese bescherming. Het gaat hierbij om soorten
Categorieën
                                                                                      die zeer zeldzaam en/of bedreigd zijn en waarvan het duurzaam voortbestaan
                                                                                      niet is verzekerd als er geen beschermingsmaatregelen worden getroffen. De
De wet maakt onderscheid in drie categorieën van beschermde soorten,
                                                                                      soorten waar het om gaat zijn opgenomen op de bijlage bij de wet (art. 3.10, lid 1
namelijk:
                                                                                      onder a en c).
    • Vogelrichtlijnsoorten
    • Habitatrichtlijnsoorten
                                                                                      Verbodsbepalingen: Ten aanzien van vogels verbiedt de wet het opzettelijk
    • Andere soorten
                                                                                      doden of vangen (art. 3.1 lid 1), het opzettelijk vernielen van nesten, rustplaatsen
                                                                                      en eieren (art. 3.1 lid 2), het rapen of onder zich hebben van eieren (art. 3.1 lid 3)
Vogelrichtlijnsoorten
                                                                                      en het opzettelijk storen van vogels (art. 3.1lid 4). Het verbod tot opzettelijk
Alle van nature in Nederland in het wild levende vogels van soorten als bedoeld
                                                                                      storen geldt niet in het geval de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat
in artikel 1 van de Vogelrichtlijn zijn in Nederland beschermd. De soorten van
                                                                                      van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort (art. 3.1 lid 5).
artikel 1 van Vogelrichtlijn zijn alle vogelsoorten die op het Europese grondgebied
van de lidstaten van de EU voorkomen. Het deel daarvan dat van nature in
                                                                                      Ten aanzien van de overige Europees beschermde diersoorten verbiedt de wet
Nederland voorkomt, is dus beschermd (art. 3.1 lid 1).
                                                                                      het opzettelijk doden of vangen (art 3.5 lid 1), het opzettelijk verstoren (art 3.5 lid
                                                                                      2), het opzettelijk vernielen of rapen van eieren (art 3.5 lid 3) en het beschadigen

                                                                                                                                                                          30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>of vernielen van voortplantingsplaatsen of rustplaatsen (art 3.5 lid 4). Ten            bepaalde voorwaarden is voldaan. Deze zijn gelijk aan de voorwaarden
aanzien van de Europees beschermde plantensoorten verbiedt de wet het                   waaronder een ontheffing verleend kan worden (zie hieronder).
opzettelijk plukken en verzamelen, afsnijden, ontwortelen en vernielen (art 3.5         Voor welke soorten een vrijstelling geldt, verschilt per bevoegd gezag (ministerie
lid 5).                                                                                 van EZ en de afzonderlijke provincies). De lijst met vrijgestelde soorten van het
                                                                                        ministerie is alleen van toepassing op handelingen waarvoor de minister van EZ
Ten aanzien van de nationaal beschermde diersoorten geldt slechts een verbod            het gevoegd gezag is. Voor handelingen waarvoor Gedeputeerde Staten het
op het opzettelijk doden of vangen (art 3.10 lid 1 onder a) en het opzettelijk          bevoegd gezag zijn, geldt de vrijstellingslijst van de betreffende provincie.
beschadigen of vernielen van voortplantingsplaatsen of rustplaatsen (art 3.10 lid
1 onder b). Ten aanzien van de nationaal beschermde plantensoorten geldt een            Ontheffing
verbod op het opzettelijk plukken en verzamelen, afsnijden, ontwortelen of              Voor soorten waarvoor (in de betreffende provincie) geen vrijstelling geldt, moet
vernielen (art 3.10 lid 1 onder c).                                                     wanneer niet volgens een gedragscode wordt gewerkt, een ontheffing worden
                                                                                        aangevraagd wanneer er een handeling wordt uitgevoerd waardoor een
Gedragscodes, vrijstellingen en ontheffingen                                            verbodsbepaling van artikel 3.1, 3.5 of 3.10 van de Wnb wordt overtreden (art
Gedragscode                                                                             3.3 lid 1,3; 3.8 lid 1,3, 3.10 lid 2). Of deze ontheffing kan worden verleend, hangt
De in het voorgaande beschreven verbodsbepalingen zijn niet van toepassing op           af van of men kan voldoen aan de voorwaarden. Deze voorwaarden verschillen
handelingen die zijn beschreven in en aantoonbaar worden uitgevoerd volgens             per categorie.
een door de minister van EZ vastgestelde gedragscode (art. 3.31 lid 1). Het moet
dan gaan om handelingen die plaatsvinden in het kader van:                              De eerste eis die wordt gesteld, is dat er geen andere bevredigende oplossing
a. een bestendig beheer of onderhoud aan vaarwegen, watergangen,                        mag zijn. Dat betekent - ook in combinatie met de in artikel 1.11 beschreven
waterkeringen, waterstaatswerken, oevers, vliegvelden, wegen, spoorwegen of             zorgplicht - wanneer een overtreding redelijkerwijs te voorkomen is en
bermen, of in het kader van natuurbeheer;                                               ontheffing niet mogelijk is. De werkzaamheden moeten dan op zodanige wijze
b. een bestendig beheer of onderhoud in de landbouw of de bosbouw;                      worden uitgevoerd dat er geen overtreding van de wet plaatsvindt. Te denken
c. een bestendig gebruik;                                                               valt aan het kappen van bomen buiten het broedseizoen of het afzetten van en
d. ruimtelijke ontwikkeling of inrichting.                                              het wegvangen van soorten in het werkgebied.
                                                                                        Verder kan een ontheffing alleen worden verleend wanneer is aangetoond dat er
Vrijstelling                                                                            geen afbreuk wordt gedaan aan de gunstige staat van instandhouding van de
Provinciale staten en de minister van EZ kunnen vrijstelling verlenen van de            betreffende soort. Daarnaast gelden er per categorie verschillende aanvullende
verbodsbepalingen (art 3.3 lid 2- 4; 3.8 lid 2-5, 3.10 lid 2). Voor zover het gaat om   voorwaarden.
de hiervoor beschreven verbodsbepalingen, kan in het kader van ruimtelijke
ontwikkeling en inrichting een ontheffing worden verleend op de
verbodsbepalingen van artikel 3.1, 3.5 en 3.10, dus ten aanzien van alle
beschermde soorten. Een vrijstelling mag alleen worden verleend wanneer aan

                                                                                                                                                                          31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>Voor Vogelrichtlijnsoorten kan alleen een ontheffing worden verleend: (art 3.3 lid   of vrijstelling vastgesteld aantal van bepaalde planten van de aangewezen soort
4):                                                                                  te plukken of onder zich te hebben.
1. in het belang van de volksgezondheid of de openbare veiligheid;
2. in het belang van de veiligheid van het luchtverkeer;                             Voor de andere soorten gelden de voorwaarden die gelden voor de overige
3. ter voorkoming van belangrijke schade aan gewassen, vee, bossen, visserij of      Europees beschermde soorten, aangevuld met: (art 3.10 lid 2):
wateren;                                                                             6. in het kader van de ruimtelijke inrichting of ontwikkeling van gebieden,
4. ter bescherming van flora en/of fauna;                                            daaronder begrepen het daaropvolgende gebruik van het ingerichte of
5. voor onderzoek of onderwijs, het uitzetten of herinvoeren van soorten of voor     ontwikkelde gebied;
de daarmee samenhangende teelt, of                                                   7. ter voorkoming van schade of overlast, met inbegrip van schade aan
6. om het vangen, het onder zich hebben of elke andere wijze van verstandig          sportvelden, schietterreinen, industrieterreinen, kazernes of begraafplaatsen;
gebruik van bepaalde vogels in kleine hoeveelheden selectief en onder strikt         8. ter beperking van de omvang van de populatie van dieren, in verband met
gecontroleerde omstandigheden toe te staan.                                          door deze dieren ter plaatse en in het omringende gebied veelvuldig
                                                                                     veroorzaakte schade of in verband met de maximale draagkracht van het gebied
Voor Habitatrichtlijnsoorten kan alleen een ontheffing worden verleend: (art 3.8     waarin de dieren zich bevinden;
lid 5):                                                                              9. ter voorkoming of bestrijding van onnodig lijden van zieke of gebrekkige
1. in het belang van de bescherming van de wilde flora of fauna of in het belang     dieren;
van de instandhouding van de natuurlijke habitat;                                    10. in het kader van bestendig beheer of onderhoud in de landbouw of bosbouw;
2. ter voorkoming van ernstige schade aan met name de gewassen,                      11. in het kader van bestendig beheer of onderhoud aan vaarwegen,
veehouderijen, bossen, visgronden, wateren of andere vormen van eigendom;            watergangen, waterkeringen, waterstaatswerken, oevers, vliegvelden, wegen,
3. in het belang van de volksgezondheid, de openbare veiligheid of andere            spoorwegen of bermen of in het kader van natuurbeheer;
dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van            12. in het kader van bestendig beheer of onderhoud van de landschappelijke
sociale of economische aard en met inbegrip van voor het milieu wezenlijk            kwaliteiten van een bepaald gebied, of
gunstige effecten;                                                                   13. in het algemeen belang.
4. voor onderzoek en onderwijs, repopulatie of herintroductie van deze soorten
of voor de daartoe benodigde kweek, met inbegrip van de kunstmatige                  Aanhaken bij de Wet Algemene Bepalingen Omgevingsrecht (WABO)
vermeerdering van planten, of                                                        Er kan voor worden gekozen geen ontheffing Wnb aan te vragen, maar de
5. om het onder strikt gecontroleerde omstandigheden mogelijk te maken op            toestemming aan te laten haken bij de Omgevingsvergunning. In dat geval dient
selectieve wijze en binnen bepaalde grenzen een beperkt, bij de ontheffing of        het betreffende onderzoek bijgevoegd te worden bij de aanvraag
vrijstelling vastgesteld aantal van bepaalde dieren van de aangewezen soort te       Omgevingsvergunning. Het bevoegd gezag voor de Omgevingsvergunning vraagt
vangen of onder zich te hebben, onderscheidenlijk een beperkt bij de ontheffing      vervolgens een verklaring van geen bedenking (vvgb) aan bij het bevoegd gezag



                                                                                                                                                                   32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>Wnb. De voorwaarden waaronder de vvgb wordt afgegeven maken vervolgens
onderdeel uit van de Omgevingsvergunning.

Wanneer ervoor wordt gekozen de toestemming Wnb niet aan te laten haken,
moet de ontheffing Wnb zijn aangevraagd voordat de Omgevingsvergunning
wordt aangevraagd (Overheid, 2021).




                                                                           33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>BIJLAGE 2: Waarnemingen Japanse duizendknoop




                                               34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>BIJLAGE 3: Vogelsoorten rondom de planlocatie en de directe
omgeving



Aalscholver                                 Havik                  Rietzanger
Appelvink                                   Heggenmus              Ringmus
Blauwe reiger                               Houtduif               Roodborst
Boerenzwaluw                                Huismus                Roodborsttapuit
Bonte vliegenvanger                         IJsvogel               Scholekster
Boomkruiper                                 Kerkuil                Slechtvalk
Boomvalk                                    Kievit                 Sperwer
Bosrietzanger                               Kleien karekiet        Spotvogel
Bosuil                                      Kleine plevier         Staartmees
Braamsluiper                                Kneu                   Steenuil
Buizerd                                     Knobbel knobbelzwaan   Tjiftjaf
Ekster                                      Koekoek                Torenvalk
Fitis                                       Koolmees               Tuinfluiter
Fuut                                        Krakeend               Veldleeuwerik
Gaspieper                                   Kramsvogel             Vink
Gekraagde roodstaart                        Matkop                 Visarend
Gierzwaluw                                  Meerkoet               Visdief
Grasmus                                     Merel                  Vuurgoudhaan
Grauwe gans                                 Nachtegaal             Wespendief
Groene specht                               Oeverzwaluw            Wielewaal
Groenling                                   Ooievaar               Wilde eend
Grote bonte specht                          Paapje                 Winterkoning
Grote Canadese gans                         Pimpelmees             Wulp
Grote gele kwikstaart                       Pontische meeuw        Zanglijster
Grote lijster                               Putter                 Zwart kop
Grote zilverreiger                          Ransuil                Zwarte kraai

                                                                                     37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>Zwarte roodstaart




                    38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>LANDSCHAPPELIJK INPASSINGSPLAN
             Heel - gemeente Maasgouw
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>COLOFON




Door: 			LabelTIEN
			Bosrandweg 1a
			7722 KB Dalfsen
Telefoonnummer         06 555 72 233
E-mail 			             info@labeltien.nl
Internet 			           www.labeltien.nl
Project 			            01.053.21
Auteur 			             ing. L. Grote Gansey - landschapsontwerper
Datum laatst gewijzigd 6 maart 2024




Niets uit dit document mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke
andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever en/of LabelTIEN
                                                                                                                                 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>INHOUD




1.     Introductie                   5
1.1.   Opgave							                 5
1.2.   Uitgangspunten                5

2.     Vigerend beleid               6
2.1.   Rijksbeleid                   6
2.2.   Provinciaal beleid            8
2.3.   Gemeentelijk beleid           10

3.     Visie                         14
3.1.   Identiteit van het verleden   14
3.2.   Landschappelijke opbouw       17
3.3.   Visie                         18   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>afbeelding 1. Topografische ligging zonnepark
                   contour zonnepark (rood)     4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>1. INTRODUCTIE
1.1. Opgave
Greenbuddies is voornemens een zonnepark te realiseren in het buitengebied ten zuiden
van Heel - gemeente Maasgouw. Het zonnepark bestaat uit een veldopstelling van
zonnepanelen met bijbehorende infrastructuur. Hiermee kan een bijdrage worden geleverd
aan de duurzaamheidsdoelstellingenvan gemeente Maasgouw. Momenteel wordt het
ontwikkelingsplan verder uitgewerkt. Onderdeel van de benodigde bescheiden vormt het
landschappelijke inventarisatie en visie.

LabelTIEN staat met uitgebreide kennis van actueel beleid en het landschap, waarin het
zonnepark is gelegen, opdrachtgevers bij met een landschappelijke inpassing. Per definitie
wordt gestreefd naar ruimtelijke kwaliteit. Hierbij wordt advies gegeven, passend bij het
landschap en passend binnen het beleid van gemeente en provincie. LabelTIEN varieert in
het geven van aanwijzingen ten aanzien van de uitstraling van het zonnepark, tot ruimtelijke
inpassing, ontwerp en beplantingsplan van een zonnepark. De kenmerken van het omliggende
landschap vormt de inspiratie voor de visie en/of inpassing van een zonnepark. Hierbij
gaat het om een eigentijdse invulling, passend bij nieuwe functies, rekening houdend met
oorspronkelijke cultuurhistorische waarden.

1.2. Uitgangspunten
Dit plan bestaat uit een plankaart van het landschap. Er wordt duidelijk gemaakt waar
en hoe investeringen in het landschap vorm krijgen en hoe de ruimtelijke kwaliteit wordt
gewaarborgd na inpassing. Middels een korte onderbouwing op basis van een analyse van het
landschap, het toetsen van beleid en het analyseren van de streekeigen kenmerken worden
handvaten gepresenteerd die fungeren als leidraad voor een inpassingsplan. De visie zou
moeten aansluiten op het beleid en de streekeigen kenmerken van het landschap.




                                                                                               5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>2.VIGEREND BELEID
2.1. Rijksbeleid
                                                                         leefomgeving. De NOVI geeft richting aan de omgevingsvisie van provincies en gemeenten;
2.1.1 Omgevingswet
                                                                     •   de Regionale Energiestrategieën (RESsen) voor de regio.
De Omgevingswet bevat de kaders van het recht voor de fysieke
leefomgeving. In vier algemene maatregelen van bestuur en een
                                                                     In het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Bkl) staan verplichte instructies die de gemeente in het
ministeriële regeling werkt de wetgever de Omgevingswet uit.
                                                                     omgevingsplan moet doorvoeren. Gemeenten moeten voldoende ruimte reserveren in het omgevingsplan
In het Besluit activiteiten leefomgeving stelt het Rijk algemene
                                                                     voor de opwekking en transport van energie (artikel 5.157 tot en met 5.129, Bkl). In de omgevingsregeling
regels voor activiteiten in de fysieke leefomgeving. Het Bal geldt
                                                                     is de exacte begrenzing aangegeven die de gemeente kan overnemen.
voor alle partijen die actief zijn in de fysieke leefomgeving -
burgers, bedrijven en overheid.
                                                                     Gemeenten kunnen naast de verplichte locaties ook zelf locaties voor energieopwekking aanwezing in het
                                                                     omgevingsplan. Of ruimte reserveren voor distributienetwerken voor energie of warmte. Deze locaties
Energietransitie
                                                                     kunnen volgen uit de RES. Zo kan het omgevingsplan het realiseren en gebruiken van een zonnepark
Energietransitie betekent dat de energie steeds meer gehaald
                                                                     juridisch toestaan in een bepaalde wijk.
moet worden uit hernieuwbare bronnen en dat het gebruik
van fossiele brandstoffen worden verminderd om de uitstoot
                                                                     Het instrument omgevingsplan waarin de omgevingswaarden zijn vastgesteld, biedt mogelijkheden om
van broeikasgassen tegen te gaan. De instrumenten van
                                                                     regels op te stellen die meer sturend zijn. Door het naar eigen inzicht opnemen van omgevingswaarden,
de Omgevingswet bieden overheden handvatten om deze
                                                                     verplicht de gemeente zichzelf om aan deze waarden te voldoen.
maatschappelijke opgave aan te pakken.

De overheden baseren zich in die omgevingsvisie op
verschillende akkoorden:
• het Klimaatakkoord van 2019, dat een Nederlandse
    uitwerking is van internationale klimaatafspraken van Parijs
    in 2015;
• de Nationale Omgevingsvisie (NOVI), waarin het Rijk haar
    ambities over de overgang naar duurzame energiebronnen
    heeft uitgewerkt. Energietransitie is daarbij 1 van de
    prioriteiten. In de NOVI staan afwegingsprincipes die helpen
    bij het maken van keuzes voor de inrichting van de fysieke
                                                                                                                                                                                 6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>2.1.2. Nationale omgevingsvisie                                                                   Effectenbeoordeling
                                                                                                  Met de ontwikkeling van een EOS-project op agrarische perceel zijn geen nationale belangen
Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst        in het geding. De ontwikkeling past binnen de beleidsuitgangspunten van de NOVI.
en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Nederland staat immers voor een
aantal urgente opgaven, die zowel lokaal, nationaal als wereldwijd spelen. Het zijn grote         2.1.3. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening
en complexe opgaven op het gebied van klimaatverandering, energietransitie, circulaire
economie, bereikbaarheid en woningbouw. Deze opgaven                                              Ten behoeve van de bescherming van de verwezenlijking van de nationale belangen, worden
zullen Nederland flink veranderen.                                                                in het Besluit ruimtelijke ordening algemene regels voorgeschreven die bindend zijn voor de
                                                                                                  lagere overheden als de provincie en gemeenten. Het gaat om de volgende onderwerpen:
De toenemende druk op de fysieke leefomgeving vraagt daarbij om een actiever Rijksoverheid.       • Rijksvaarwegen;
De NOVI stelt een integrale aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en                 • Hoofdwegen en hoofdspoorwegen;
maatschappelijke organisatie, en met meer regie vanuit het Rijk. Regie vanuit het Rijk betekent   • Elektriciteitsvoorziening;
echter niet het centraliseren van taken en verantwoordelijkheden; wel het geven van richting      • Buisleidingen van nationaal belang voor vervoer gevaarlijke stoffen;
op grote opgaven en regie op goed samenspel, zowel publiek als publiek/privaat.                   • Natuurnetwerk Nederland;
                                                                                                  • Primaire waterkeringen buiten het kustfundament;
In de NOVI zijn de genoemde opgaven samengevat in vier prioriteiten:                              • IJsselmeergebied.
• Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie;
• Een duurzaam en economisch groeipotentieel;                                                     Effectenbeoordeling
• Sterke en gezonde steden en regio's;                                                            Het plangebied ligt niet in de invloedssfeer van één van bovengenoemde nationale gelangen.
• Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.                                       De voorgenomen ontwikkeling is derhalve niet in strijd met het nationaal belang zoals
                                                                                                  beschreven in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening.
Om dit te bereiken worden 21 nationale belangen benoemt in de NOVI waarop de nationale
overheid zich richt. Deze hebben onder andere betrekking op het zorgdragen voor een
woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften, het waarborgen en realiseren van een
veilig, robuust en duurzaam mobiliteitssysteem, het beperken van klimaatverandering, het
waarborgen van de hoofdinfrastructuur voor transport van stoffen via (buis)leidingen, het
behouden en versterken van cultureel erfgoed en landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten
van (inter)nationaal belang en het verbeteren en beschermen van natuur en biodiversiteit.

In de afwegingsprincipes met betrekking tot de energietransitie zijn de volgende aspecten
opgenomen:
• Voorkeur voor grootschalige clustering;
• Kenmerken en identiteit van een gebied staat centraal;
• Afwentelen naar tijd wordt voorkomen.




                                                                                                                                                                                                7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>2.2. Provinciaal beleid
2.2.1. Provinciaal Omgevingsvisie Limburg                                 Energie
Uitdagingen op het gebied van gezondheid en veiligheid,                   De energietransitie is van economisch belang door de afnemende beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en de
veranderingen in de samenleving als gevolg van demografische              afhankelijkheid van internationale energieleveranciers. Energiebesparing, de toelevering van duurzaam opgewekte
ontwikkelingen en individualisering, de relatie tussen overheid en        energie, gebruik van secundaire grondstoffen en het benutten van de restwarmte zijn onderdelen van de aanpak.
samenleving, ontwikkelingen met betrekking tot het klimaat, de
aanstaande energietransitie, een landbouwtransitie, digitalisering en     Het plangebied ligt in het ‘uitsluitingsgebied geothermie en windturbines’
de circulaire economie. Dat zijn de vraagstukken waar Limburg voor
staat. In de Omgevingsvisie Limburg laat de provincie Limburg zien
welke richting ze willen geven aan toekomstbestendige ontwikkelingen
en hoe ze daarbij steeds de balans zoeken tussen het beschermen en
benutten van de fysieke leefomgeving.

Veranderingen in de demografie en het klimaat, trends als
individualisering en globalisering, maar ook technologische innovaties
maken dat de Limburgse samenleving, de fysieke leefomgeving
en de economie de komende decennia blijven veranderen. Ook
grote transities zullen leiden tot grote veranderingen van de fysieke
leefomgeving. Bovengenoemde trends en ontwikkelingen bieden onze
provincie kansen maar stelt de provincie ook voor diverse uitdagingen.

Dit is onderverdeeld in een drietal hoofdopgaven:
1.        Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving;
2.        Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame
economie;
3.        Klimaatadaptatie en energietransitie.




                                                                                                                                                        afbeelding 2. Uitsnede kaartbeeld Energie
                                                                                                                                                                   bron: provincie Noord-Brabant

                                                                                                                                                                                                    8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>Voor de ruimtelijke inpassing van zonne-energie hanteert de provincie de Limburgse
zonneladder. Het gaat zowel om de juiste locatie als om de juiste ruimtelijke inpassing van die
locatie. De zonneladder is als volgt:




                                                                                                                                         afbeelding 4. Uitsnede kaartbeeld 'Water - Rivier - beekdalen'
                                                                                                                                                                       bron: provincie Noord-Brabant
                                                           afbeelding 3. De Limburgse Zonneladder
                                                                    bron: provincie Noord-Brabant
                                                                                                    Natuur en landschap
                                                                                                    Voor het behouden en herstellen van natuur en biodiversiteit is ruimte en robuustheid
Water – Rivier- en beekdalen                                                                        nodig. Daarmee concurreert natuur met de toenemende ruimtevraag vanuit andere functies
De Maas en omliggende gebieden hebben functies als recreatiegebied, als vervoerscorridor,           zoals landbouw, wonen, energieopwekking, economie en recreatie. De meeste Limburgse
als bron voor drinkwater en als verbindingszone voor flora en fauna. Bij de ruimtelijke             natuurgebieden, waaronder de Natura 2000-gebieden, vormen samen het Natuurnetwerk
inrichting dient men rekening te houden met het veranderde weer, met droogte en met                 Limburg - het Limburgse deel van het Natuurnetwerk Nederland. Binnen het landelijk
wateroverlast. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt gekeken naar de gevolgen hiervan op droogte          gebied onderscheiden we daarnaast de groenblauwe mantel en het buitengebied. Voor het
en wateroverlast en het watersysteem.                                                               behoud van de kwaliteiten in het Natuurnetwerk Limburg en vooral de daartoe behorende
                                                                                                    Natura 2000-gebieden, is het van belang dat de abiotiekop orde wordt gebracht. Dat kan
Het landschap ligt in het landelijk gebied - groenblauwe mantel en Maasdal.                         door inrichting en beheer binnen de natuurgebieden, het voldoende robuust maken van het
                                                                                                    Natuurnetwerk Limburg en door goede overgangen naar de omliggende gebieden.

                                                                                                    De focus ligt daarbij op Limburgs meest bijzondere landschappen; de groenblauwe mantel
                                                                                                    inclusief het Maasdal, de verbrede Nationale Parken De Meinweg, De Maasduinen en
                                                                                                    De Groote Peel en het Nationaal Landschap Zuid-Limburg inclusief de stad-landzones.



                                                                                                                                                                                                          9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>De groenblauwe mantel in de hele provincie omvat het Maasdal, de landschappelijk                   2.3. Gemeentelijk beleid
waardevolle beekdalen, hellingen en zones rond en tussen bestaande natuurgebieden met
de daarin aanwezige landbouwgebieden, monumenten, kleinschalige cultuurhistorische                 2.3.1 Structuurvisie Maasgouw 2030 - de Wereld van de Maasplassen
landschapselementen, waterlopen, archeologische vindplaatsen.                                      De structuurvisie is in essentie een ruimtelijk plan, maar geeft ook de samenhang met
                                                                                                   economisch, ecologisch of sociaal-maatschappelijk beleid aan. De structuurvisie schetst het
                                                                                                   beeld van hoe Maasgouw er op lange termijn, in 2030, uitziet. Dit toekomstbeeld wordt in de
                                                                                                   huidige situatie door de huidige samenleving bepaald.

                                                                                                   Het duurzaam ruimtelijk structuurbeeld komt tot stand vanuit het streven naar een duurzame
                                                                                                   ruimtelijke kwaliteit bij elke gebiedsontwikkeling. De achtergrond van de duurzame, ruimtelijke
                                                                                                   hoofdstructuur is te zorgen voor een hoogwaardige, ruimtelijke kwaliteit. Landschappelijke
                                                                                                   stabiliteit, milieukwaliteit en het watersysteem zijn kernbegrippen. Hierin worden essentiële
                                                                                                   aspecten van de bodem (geomorfologie, cultuurhistorie, watersysteem, biotisch milieu en
                                                                                                   landschap) in beeld gebracht.

                                                                                                   Aan de duurzame groene en blauwe structuur van de gemeente Maasgouw liggen de volgende
                                                                                                   doelen ten grondslag:
                                                                                                   1. Verwezenlijking van de nationale doelen ten aanzien van het bieden van ruimte voor de
                                                                                                       rivier;
                                                                                                   2. Waar mogelijk herstel van de beeklopen en de bergingscapaciteit op de Maasterrassen;
                                                                                                   3. Bevorderen duurzaam watergebruik;
                                                                                                   4. Behoud en versterking van de regionale ecologische hoofdstructuur;
                                                      afbeelding 5. Uitsnede kaartbeeld 'Natuur'
                                                                                                   5. Optimalisering van de regionale ecologische hoofdstructuur.
                                                                  bron: provincie Noord-Brabant

                                                                                                   Het plangebied ligt in de zone ‘Bosrijk’.
Het plangebied grenst aan de goudgroene natuurzone.
                                                                                                   Blauwe visie: De plassen met een open verbinding tot de Maas vervullen een belangrijke
                                                                                                   functie voor de berging van hoogwater van de Maas. Dit geldt ook voor het gebied langs het
                                                                                                   Lateraalkanaal. Teneinde de bergingscapaciteit te vergroten, wordt hier op termijn verlaging
                                                                                                   van het peil van het maaiveld voorgestaan. Op de Maasterrassen vindt, waar mogelijk, het
                                                                                                   herstel van de oorspronkelijke beken plaats. De beken en groeven worden daarbij weer
                                                                                                   watervoerend.

                                                                                                   Natuur en landschapsontwikkeling: Behoud van waardevolle natuurgebieden en
                                                                                                   landschappen. Versterking van de ecologische samenhang tussen deze gebieden door aanleg
                                                                                                   van ecologische verbindingszones en renaturering beeklopen. Verhoging van de attractiviteit
                                                                                                   (belevingswaarde) van de gegraven plassen in het gebied.

                                                                                                                                                                                                     10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>                                                 Voorts wordt aandacht besteed aan: • Verbeteren landschappelijke inpassing van
                                                 grootschalige bedrijfslocaties.
                                                 • Versterking van ruimtelijke en functionele relatie tussen de kernen en het Maasterras
                                                     langs het Lateraalkanaal, waarbij in de oostrand van vooral Beegden en Heel een
                                                     dragende ecologische structuurlijn wordt ontwikkeld.
                                                 • Versterking van ruimtelijke en functionele relatie tot de landschappelijke omgeving van de
                                                     kernen, waarbij een groene invulling van deze randen één van de doelen is.
                                                 • Behoud van de landschappelijke openheid tussen Horn en Beegden, tussen Beegden en
                                                     Heel.
                                                 • Behoud waardevolle natuurgebieden en landschap.

                                                 Historie: Behoud en versterken van de cultuurhistorische waarden in de kernen Beegden,
                                                 Heel en Panheel, evenals van samenhang van deze historische kerngebieden met de directe
                                                 landschappelijke omgeving.




afbeelding 6. Structuurvisie Ecologie en Water                                                              afbeelding 7. Streefbeeld zone Bosrijk 11
                   bron: gemeente Maasgouw                                                                            bron: gemeente Maasgouw
</pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>2.3.2 Intergemeentelijke structuurvisie Maasplassen 2030                                                Ontwikkel het Maasplassengebied tot een boslandschap
Door de klimaatverandering zal de Maas in de toekomst waarschijnlijk grotere hoeveelheden               Bos, bomen en natuurlijke begroeiingen bepalen in toenemende mate het landschapsbeeld
water afvoeren dan nu het geval is Dit gebeurt zowel door de rivier meer ruimte te geven, als           van het Maasplassengebied. Binnen natuurgebieden hangt dit samen met de spontane
door de aanleg van kades op de plaatsen waar andere maatregelen niet uitvoerbaar zijn.                  ontwikkelingen die hier weer kunnen plaatsvinden. Ooibos is in staat zich eenvoudig op
                                                                                                        eigen kracht te vestigen en groeit in relatief korte tijd uit tot een volwassen bos. Ook buiten
Aan de ontwikkeling van het blauwgroene raamwerk voor de Maasplassen ligt een negental                  natuurgebieden neemt het aandeel opgaande begroeiing de laatste decennia toe, onder
ontwerpprincipes ten grondslag. Deze ontwerpprincipes formuleren, richtinggevende                       andere als oeverbegroeiing rond de plassen, als beplanting langs infrastructuur en als
uitspraken voor de toekomstige ontwikkeling van de natuur in het Maasplassengebied.                     landschappelijke beplanting rond recreatievoorzieningen en woningen. Rond de Plassenmaas
                                                                                                        is in zekere zin sprake van een transformatie van een open agrarisch stroomdal naar een
De negental ontwerpprincipes zijn:                                                                      waterrijk boslandschap. Zet deze ontwikkeling door en zet daarbij in op de ontwikkeling van
• Rivierdynamiek als leidende kracht                                                                    natuurlijke hard- en zachthoutooibossen. Dit ontwerpprincipe kiest er voor om het Maasdal
• Ontwikkel het Maasplassengebied tot een boslandschap                                                  rond de Maasplassen doelgericht te ontwikkelen tot een natuurlijk rivierboslandschap.
• Ontwikkel Maasplassen tot levende meren
• Versterk de terrasranden                                                                              Voor het plangebied geldt: Weerdverlaging, beheeraanpassing retentiegebied en
• Benut kwelstromen waar mogelijk                                                                       retentiegebied Lateraalkanaal west.
• Ontwikkel drie robuuste natuurkernen
• Natuurlijk zoneren                                                                                    2.3.3 Zorgplan Natuur en Landschap Maasgouw mooier
• Koester onvergraven en onbebouwde delen                                                               De gemeente Maasgouw heeft een bijzonder buitengebied. Kenmerkend is de Maas met de
• Versterk de ecologische netwerken                                                                     Maasplassen, maar ook de Beegderheide, de cultuurhistorisch waardevolle Linnerweerd, de
                                                                                                        historische dorpskernen en het agrarische cultuurlandschap. Dit afwisselende landschap is de
                                                                                                        onmisbare basis van economische activiteiten als landbouw, bosbouw, recreatie en toerisme.

                                                                                                        Bij de instandhouding van een kwalitatief hoogwaardig cultuurlandschap staan identiteit
                                                                                                        en duurzaamheid centraal. Met de identiteit worden de kenmerkende abiotische, biotische
                                                                                                        en culturele eigenschappen van een landschap bedoeld die een bepaald gebied van andere
                                                                                                        gebieden onderscheidt én de betrokkenheid van mensen bij dat gebied. Bij duurzaamheid
                                                                                                        draait het om het in balans brengen en doorgeven van waarden als volksgezondheid en
                                                                                                        welbevinden met de intrinsieke ecologische waarden (de planten, dieren en ecosystemen).
                                                                                                        Maasgouw Mooier dient als basis voor de beoogde projectmatige samenwerking tussen
                                                                                                        de gemeente Maasgouw en de stichting IKL voor een periode van tien jaar waardoor een
                                                                                                        bijdrage wordt geleverd aan het verbeteren van de kwaliteit van natuur en landschap in het
                                                                                                        buitengebied.

                                                                                                        De Maas en de hiermee verbonden Maasplassen zijn zeer kenmerkend. Door de grindwinning
                                                                                                        is een specifiek cultuurlandschap ontstaan. Een groot deel rondom Heel - Beegden bestaat
                                                                                                        uit water. Alleen het Maasdal wordt gekenmerkt door agrarisch gebied en bos. In het zuiden
                                                                                                        liggen enkele ontgrindingsplassen als Polderveld, De Slaag en de Sint Anna’s Beemd. De

                                                                                                                                                                                                          12
                                 afbeelding 8. Uitsnede verbeelding intergemeentelijke structuurvisie
                                                                          bron: gemeente Maasgouw
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>eerste twee plassen staan in verbinding met de Maas.       2.3.4 Groenvisie Maasgouw 2030
De Sint Anna’s Beemd ligt geïsoleerd. In deze plas         De Groenvisie Maasgouw 2030 streeft naar een samenhangend groen netwerk dat bijdraagt aan een aantrekkelijke en duurzame
komen plaatselijk voedselrijke moerasvegetaties in         woon- en leefomgeving voor de inwoners, ondernemers en bezoekers met kansen voor flora en fauna. Met een integraal afgewogen
de oeverzones tot ontwikkeling. Op eilandjes in de         groenvisie worden tijdig onderbouwde keuzes gemaakt voor ruimtelijke ontwikkelingen, inrichting en beheer van de openbare ruimte.
plas groeien wilgenstruwelen. In de watervegetatie
zijn ondermeeraarvederkruid, fijne waterranonkel en        Het buitengebied
diverse soorten fonteinkruiden aanwezig. Door de           Het buitengebied van gemeente Maasgouw bestaat voor een groot deel uit water. De Maas, kanalen, beken en maasplassen die
beschutte ligging van de Sint Anna’s Beemd is deze         ontstaan zijn door grootschalige grindwinning in de 20e eeuw. De aaneengesloten Maasplassen hebben tegenwoordig voornamelijk
van grote betekenis voor pleisterende watervogels.         een recreatieve functie. Langs de plassen liggen diverse horecagelegenheden, jachthavens, dagstranden en campings. Maar ook
Naast kuif- en tafeleenden zijn er ’s winters regelmatig   natuurontwikkeling, waterwingebied en drinkwatervoorziening zijn bestemmingen voor de plassen. Direct aan de plassen zijn op
nonnetjes, brilduikers en grote zaagbekken aan te          veel plekken recreatieparken gevestigd wat een groot deel van het buitengebied inneemt. Samenhangend met het waterrijke gebied
treffen. Het Polderveld is eveneens een belangrijk         behoren dijken als belangrijke elementen in het landschap.
broed- en overwinteringsgebied voor moeras- en
watervogels. Vanwege de hoge recreatiedruk geldt dit       Door de grindwinning is veel van de oorspronkelijke verkaveling en landschap verloren gegaan. Ten noorden van Linne, bij Ohé en
niet voor de Slaag.                                        Laak en rondom Thorn is het landschap nog wel redelijk intact. Het landschap bestaat uit akkers en weilanden waar af en toe beken
                                                           doorheen stromen. Op de hogere gronden akkers en de nattere lager gelegen gebieden bestaan uit weilanden. Karakteristieke
Vanuit cultuurhistorisch oogpunt is het gebied             elementen in het buitengebied zijn boomgaarden, solitaire lindes met kruisbeelden, steilrandjes en singels voor geriefhout en hagen.
grotendeels verstoord. Door moderne bebouwing,
uitbreidingsgebieden en grootschalige ontgrondingen        Verbeterpunten buitengebied
is het oude landschap volledig op de schop genomen.        1. Het buitengebied is niet overal goed
Het plangebied zelf is volledig ontgrind.                      toegankelijk. Door het netwerk van goede
                                                               wandelroutes te vergroten, waaronder
Het relatief open gebied tussen het lateraal kanaal            ook buiten de gemeente, ontstaat een
en de bebouwing van Heel kent zeer veel sporen van             sterk netwerk. Het buitengebied wordt
Maasactiviteiten. Oude geulen en steilranden sieren            vaak beleefd aan de dorpsranden. Vanuit
het gebied. Door gericht onderhoud aan en versterking          de dorpsranden routes ontwikkelen en
van de beplanting op de steilranden worden ze beter            maatregelen toepassen waarbij enerzijds
zichtbaar in het landschap. Eventueel kan meer                 de dorpsmantel beter landschappelijk
aandacht voor dit gebied gevraagd worden door een              inpast wordt en anderzijds de
‘ommetje’.                                                     beleefbaarheid vergroot.
                                                           2. Landschappelijke identiteit is vervaagd.
                                                               Versterken landschappelijke karakteristiek
                                                               door aanleggen en onderhouden van
                                                               landschapselementen (in combinatie met
                                                               verbeterpunt 1.)
                                                           3. Recreatiegebieden landschappelijk
                                                               inpassen

                                                                                                                                                                                                  13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre>3.VISIE
3.1. Identiteit van het verleden                                 Historie
                                                                 Het landschap is zeer dynamisch door de vele (ruimtelijke) ontwikkelingen die in het gebied plaatsvinden. Deze aanpassing
Ontgrindingen hebben hun stempel gedrukt op het                  hangt samen met de veranderende betekenis die aan het landschap wordt toegekend. Werd tot in de jaren na de Tweede
plangebied, het buitengebied van Heel en het omliggend           Wereldoorlog het landschap met name als agrarisch productiegebied gezien, nu wordt het landschap in toenemende mate
landschap. De maatregelen die nodig zijn om Heel te              beschouwd als uitloopgebied voor de stedeling, als cultuurhistorisch erfgoed, leefgebied voor flora en fauna.
beschermen tegen extreem hoge waterstanden van de Maas,
beïnvloeden het landschap.                                       Tot op heden leggen grootschalige ontwikkelingen zoals nieuwe industrieterreinen en woonwijken hun claim op het landschap.
                                                                 Ook door ruilverkaveling neemt de verscheidenheid in maatvoering van het landschap af.
Het landschap rondom de Maas met haar Maasplaasen is
relatief jong: het is in z'n huidige vorm grotendeels ontstaan   De vele ruimtelijke ontwikkelingen hebben bijgedragen dat de huidige structuur ingrijpend is gewijzigd. De functie, het
in de laatste 60 jaar. Daarvoor bestond het grotendeels uit      agrarisch landgebruik, is daarentegen nauwelijks aan invloed onderhevig geweest. Eind jaren '60 is het gebied ingrijpend
agrarisch cultuurlandschap, doornseden door natuurlijke          gewijzigd. Ben is omstreeks die tijd begonnen met de ontgrinding van het plangebied en daarmee de ontwikkeling van de
elementen, zoals beken en oude rivierlopen.                      Maasplassen. Onderstaande afbeeldingen geven in tijd de ruimtelijke ontwikkelingen neer.


Door de vraag naar grind en zand zijn rondom Heel een
groot aantal grindplassen ontstaan en is de druk van de
agrarische productie op veel plaatsen is weggevallen. Dit
heeft geresulteerd dat de recreatie zich goed heeft ontwikkeld
dankzij de grote hoeveelheid open water rondom Heel.

Samenhangend met het waterrijke gebied behoren dijken
en terrassen als belangrijke elementen in het landschap.
Karakteristieke elementen in het buitengebied zijn
boomgaarden, solitaire lindes met kruisbeelden, steilrandjes
                                                                                                    Belangrijkste ruimtelijke kenmerken:
en singels voor geriefhout en hagen.
                                                                                                    -        Het plangebied behoort tot het ontgrindingslandschap
                                                                                                             behorend bij de Maas en Maasplassen;
                                                                                                    -        Terrassen en dijken vormen samen met de Maas het
                                                                                                             landschap.


                                                                                                                                                                                              14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>afbeelding 10. Plangebied en omgeving rond 1950




afbeelding 11. Plangebied en omgeving rond 1975




 afbeelding 12. Plangebied en omgeving anno nu
                                                  15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>3.2. Landschappelijke opbouw




afbeelding 9. Landschap                                       afbeelding 10. Zichtbaarheid                                   afbeelding 11. AHN

Landschap                                                     Zichtbaarheid                                                  AHN
Het plangebied wordt omgeven door water, met ten noorden      De zichtbaarheid van het zonnepark wordt voor een              Ten zuiden ligt een dijk ongeveer 2 meter hoger dan haar
de Slaag, de Poldervelden en Sint Annabeemden. Ten zuiden     belangrijk deel bepaald door de ligging van de openbare weg    omgeving. Het plangebied kent een gemiddelde hoogte van
ligt de Maas met aangrenzend de Clauscentrale.                en water. Over het algemeen geldt dat het gehele plangebied    21,86 +NAP.
                                                              zichtbaar is vanaf het water en het recreatief netwerk op de
Het landschap is ingrijpend gewijzigd in de afgelopen 60      zuidelijk gelegen dijk en het noordelijk gelegen struinpad,
jaar. De sporen van ontgrindingen zijn hede ten dage goed     waar ook enkele aanlegplekken voor boten is gerealiseerd.
zichtbaar in het landschap.                                   De aanwezige bosschages beperken enigzins het beeld op het
                                                              plangebied.
Buiten Limburg zijn in Nederland geen rivierterrassen terug
te vinden. In de door geologische krachten langzaam maar
zeker omhoog gestuwde aarde heeft de Maas in Limburg een
landschap van rivierterrassen uitgesneden. Een deel van een
rivierterras is terug te vinden aan de rand van Heel.



                                                                                                                                                                                        16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>3.3. Visie
In het voorgaande hoofdstuk zijn de randvoorwaarden vanuit het overheidsbeleid in               Ontwikkel het landschap:
beeld gebracht. Vanuit de analyse en ontstaansgeschiedenis van het plangebied worden
de gebiedswensen weergegeven. Het beleidskader en de gebiedswensen samen leveren                Inrichtingselementen
een ambitierichting voor het plangebied. In de visie worden deze elementen verbeeld en          • Ten aanzien van de inrichtingselementen, hekwerken en infrastructuren is het
verwoord.                                                                                            kleurgebruik ingetogen en sober, materiaalgebruik is afgestemd op, maar altijd
                                                                                                     ondergeschikt aan de omgeving;
De ambitie is verwerkt in een set van aanbevelingen voor de ontwikkelingsvisie.                 • Hekwerk en poorten dienen zoveel mogelijk vrij te blijven van borden;
                                                                                                • Onderzoek of er mogelijkheden bestaan om (deels) geen hekwerk te plaatsen en de
Algemeen:                                                                                            functie overgenomen kan worden door aanwezige landschappelijke elementen.
• Draag bij aan een goede overgang naar het omliggende landschap;
• Het zonnepark dient bij voorkeur uitgevoerd moeten worden als een aaneengesloten
    ontwikkeling. Hierdoor blijft het herkenbaar als een grootschalig project voor duurzame     Landschap
    energie. Meerdere kleine veldjes zou de uitstraling van wildgroei en verrommeling van het   • Versterken en eventueel aanvullen van bestaande karakteristieken/kwaliteiten van het
    gebied met zich meebrengen.                                                                     ontgrindingslandschap;
                                                                                                • De aanwezige landschappelijke (kenmerkende) elementen is het uitgangspunt voor de
Bestaande waarden:                                                                                  inrichting;
• Behoud en versterk bestaande karakteristieken/kwaliteiten van het                             • Pas gebiedseigen (erf)beplanting toe passend bij het landschap, de kernkwaliteit
    ontgrindingslandschap;                                                                          respecteren;
• Versterk kwaliteiten die bijdragen aan de (bio)diversiteit;                                   • Ontwikkel nieuwe natuurwaarden met gebiedseigen natuurdoeltypen, het habitat al dan
• Behoud van de overheersende verkavelingsrichting, de hoogteverschillen/lijnen;                    niet vergroten van de gebiedseigen natuurdoeltypen. Uitgangspunt vormt de quickscan
• Integreer bestaande natuurwaarden in het plan met gebiedseigen natuurdoeltypen;                   flora en fauna;
• Behoud de iconen in en rondom het plangebied;                                                 • Onderzoek of kansen bestaat tot lokale natuurontwikkeling in het plangebied waar een
• Bestaande maaiveldhoogtes blijven gerespecteerd;                                                  grondgebonden zonnepark niet wenselijk is.;
• Behoud van het functionerende watersysteem.                                                   • Randen van het park en tussen de panelen inzaaien met een lokaal passende
                                                                                                    bloemzadenmengsel, akkermengsel;
                                                                                                • Onderzoek of er mogelijkheden bestaan voor uitbreiding recreatieve functie;
                                                                                                • Onderzoek of een combinatie van functies mogelijk is. Te denken valt aan agrarische en/of
                                                                                                    recreatieve functies. Creëer mogelijkheden voor combinatiegebruik/dubbele functie.




                                                                                                                                                                                              17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre>                                                                                                                             i




                                                                                                         www.labeltien.nl
                                                                                                         info@labeltien.nl



                                                                                                         OPDRACHTGEVER
                                                                                                         Greenbuddies Energy bv
                                                                                                         Schimmelt 2 - 16




                                                                        Zonnepark
                                                                                SCHETSONTWERP OSEN
                                                                                                         5611 ZX Eindhoven
                                                                                                         www.greenbuddies.eu



                                                                                                         PROJECTNAAM
                                                                                                         Zonnepark Osen

                                                                                                         ONDERDEEL
                                                                                                         Schetsontwerp



                                                                                                         GETEKEND DOOR
                                                                                                         L. Grote Gansey

                                                                                                         DATUM
                                                                                                         Februari 2024

                                                                                                         STATUS
                                                                                                         Schetsontwerp
                                                                                                     i   1:2500 (op A2)           18
Afbeelding 12. Verkleinde weergave van de landschappelijke inpassing.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>Schaal van het landschap                                                                           Door de ontwikkeling van het zonnepark blijft de waterafvoer op en rondom het park intact.
Uitgangspunt bij de inpassing van het grondgebonden zonnepark is dat het bestaande                 Op het zonnepark zelf wordt het hemelwater zo lang mogelijk vastgehouden. Onder en
(omliggende) landschap wordt gerespecteerd. Dit houdt in dat de bestaande kwalitatieve             tussen de panelenzal een variatie aan drogere en nattere delen ontstaan. Dit microgradient is
structuren zoveel mogelijk wordt behouden al dan niet versterkt, zodat de maat van het             interessant voor verschillende soorten flora en fauna. Daarmee draagt het vasthouden van het
landschap beleefbaar blijft. Een ander voordeel is dat het gebied in de toekomst weer              water ook bij aan de biodiversiteit.
makkelijk kan worden teruggegeven aan de landbouw.
                                                                                                   Beplanting
Het zonnepark ligt in een ontgindingslandschap. Dijklichamen en functionaliteit is een kwaliteit   Uitgangspunt bij de inpassing van het grondgebonden zonnepark is dat er rekening wordt
van dit landschapstype. Daar moet de ontwikkeling van het zonnepark bij aansluiten.                gehouden met de beperking van de zichtbaarheid vanuit de omgeving, soorten die passen in
                                                                                                   de omgeving (inheemse soorten) en dat deze soorten bijdragen aan de biodiversiteit.
Schaal van de omgeving
Begrenzing                                                                                         Er wordt een beschutte leefomgeving gevormd door de ontwikkeling van de houtsingel
De begrenzing van de panelenvelden komt voort uit een aantal randvoorwaarden. Zo wordt             en struwelen. Dit in te planten vlak bestaat voornamelijk uit bes- en doorndragende
als gevolg van schaduwwerking van de aangrenzende, al dan niet te ontwikkelen, boom- en            inheemse heestersoorten met enkele boomsoorten, die voedsel en bescherming bieden aan
groenstructuren op afstand tot de panelen aangehouden. Het panelenveld wordt afgesloten            vogels. Daarnaast zijn deze soorten een toegevoegde waarde als waardplant voor enkele
door een transparant hekwerk met deels (onder)begroeiing voor een natuurlijke uitstraling.         vlindersoorten en omwille de bloeiperiode een belangrijke drachtplant voor wilde bijen.

Om het zonnepark aan het zicht te ontnemen, wordt langs het struinpad een zone met                 Kruidenmengsel
transparante bosschage aangeplant. Deze sluit aan bij de reeds bestaande bosschages langs          Over het gehele park is ruimte voor het vergroten van de biodiversiteit. Dit geeft een prachtig
het water. Ten noorden wordt een ruime zone vrijgehouden waar een extensief beheerd                impuls om het plangebied op deze locaties te ontwikkelen met een duurzame soortenrijkdom.
kruidenrijk grasland met enkele ruigteplekken ontwikkelt dient te worden. Dit heeft een hoge       Dit wordt bewerkstelligt door een bloemenmengsel. Dit mengsel heeft een ingetogen karakter
meerwaarde in de biodiversiteit en sluit aan op de extensief kruidenrijk mengsels op het           en is zeer aantrekkelijk voor bijen, vlinders en vogels.
zonnepark.
                                                                                                   Recreatie
Panelen                                                                                            Ten noorden van het plangebied ligt een struinpad. Dit struinpad buigt bij de
De panelen reageren op de ligging van de waterplassen. Hiervoor zullen de panelen zo               bootaanlegplaatsen in de Slaag af richting het grondlichaam. Onderzocht moet worden of het
vloeiend mogelijk op elkaar aansluiten, waardoor er geen sprake is van kartelranden of/en          doortrekken van dit struinpad richting de landtong en verbinding met Pol mogelijk is, met als
onregelmatige vorm van het zonnepark. Er ontstaat een ruimte tussen de panelenrijen die als        resultante een prachtige doorgaande wandelroute.
zichtlijn zeer waardevol is. Vanaf het grondlichaam naar de ontgrindingsplas De Slaag kan men
door de panelen heen kijken.

De achterzijde van de panelen worden enerzijds afgeschermd door een reeds te ontwikkelen                 Door ruimte te geven aan natuurontwikkeling
houtsingel of voedselbos.

Fauna
                                                                                                      levert het zonnepark een bredere bijdrage aan
De bestaande houtstructuren bevat een rijke flora en fauna. Vogels vinden hun habitat. Ze
wonen er het jaar rond, zoals de winterkoning, roodborst, mezen, goudvinken, geelgorzen                                   een duurzaam landschap.
en merels. Deze houtstructuur wordt met name aan de noordzijde richting de landtong
uitgebreid.                                                                                                                                                                                          19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre>Bijlage 4: Brief van steun van Natuur & Milieu Federatie.

Brief ontvangen op Woensdag 26 januari 2022 van T. Hermanussen (directeur NFML):

 “Beste Thijs en Jos,

 Jullie hebben ons gevraagd te reflecteren op het voorstel van Green Buddies over de aanleg van
 een zonnepark op een terrein gelegen aan de Maas naast eigendom van het Limburgs Landschap
 in de uiterwaarden van de gemeente Maasgouw, waarbij de grond na 25 jaar exploitatie
 gegarandeerd omgezet wordt in (extra) natuur. Volledigheidshalve is het principeverzoek
 bijgevoegd zodat er geen misverstand kan ontstaan welke locatie het betreft. Onze Zonne en
 Wind Visie (2018) geeft voor dit gebied aan dat het wat ons betreft uitgesloten is dat daar
 zonneparken of windmolens komen.
 Gezien de bijzondere constructie die jullie voor ogen hebben, hebben jullie ons gevraagd wat wij
 specifiek van die constructie vinden in relatie tot ons eerder ingenomen standpunt in onze Zon en
 windvisie. Wij hebben ons als team over deze casus gebogen, op basis van de door jullie
 aangedragen info (in eerste instantie telefonisch en later aangevuld met een aantal documenten).
 Zonder alle documenten diepgaand te hebben bestudeerd, hebben we in ons antwoord ons
 vooral gefocussed op het principe van jullie constructie. Hierbij kort en bondig ons antwoord. Dit
 antwoord hebben we ook gedeeld met de stichting het Limburgs Landschap.

 Het totaalpakket afwegend en zoals dat van ons verwacht mag worden ‘meerder generaties
 vooruit te kijkend’ staat we positief ten opzichte van dit initiatief/voorstel van Green Buddies. Op
 de korte termijn draagt het bij aan de urgente opgave voor het ‘vergroenen’ van onze
 elektriciteit en op de langere termijn draagt het duurzaam bij aan het verhogen van de
 biodiversiteit en verrijking van het natuurlijke uiterwaardenlandschap.

 Daarbij stellen we wel de volgende uitgangspunten;
    • Eindbestemming van betreffende gronden wordt gegarandeerd natuur, dus planologisch
         als Natuur bestemd (te regelen met gemeente Maasgouw) en ingericht als natuurgebied
         hetgeen tussen de initiatiefnemer en Limburgs Landschap LL privaatrechtelijk vooraf
         wordt vastgelegd.
    • Het betreft extra natuur tov van natuuropgave (in opp) zoals die nu vastligt en door
         de provincie gerealiseerd dient te worden (momenteel achterstand).
    • Afwaardering van de gronden gaat niet ten laste van de natuurontwikkelingsmiddelen
         van provincie Limburg oftewel wordt verrekend in de exploitatie of anderszins
         gefinancierd.
    • Eigendom gaat voor aanvang realisatie Zonnepark privaatrechtelijk volledig over naar
         het Limburgs Landschap die middels een gebruiksovereenkomst de exploitatieperiode
         en eindsituatie met GreenBuddies vastlegt.
    • Op dit moment wordt het gebied agrarisch gebruikt (maïs en beweiding met koeien;
         volgens de quickscan van Otte Groenadvies komt er een soortenarme vegetatie voor in
         het gebied). Aanname is dat het terrein op dit moment geen of slechts beperkte
         natuurwaarden heeft hetgeen natuurlijk nog wel moet worden onderzocht.
    • Het Zonnepark wordt natuur-inclusief ontworpen conform bijvoorbeeld bijgevoegd
         onderzoeksrapport van de WUR of onze checklist. In het WURrapport, hoofdstuk 7
         staan richtlijnen worden gegeven voor ontwerp en beheer van een natuurinclusief
         zonnepark.
    • Ontwikkeling van het Zonnepark is 50% lokaal (omgeving profiteert mee).
    • Contractueel is geborgd dat ‘het schoon opleveren van de grond na 25 jaar’ (in financiële
         zin) ook bij vroegtijdig afhaken van GreenBuddies, gegarandeerd kan gebeuren.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 113 ======================================================================

<pre>       •    Plan/ontwerp wordt in samenspraak met omgeving en achterban (groene) opgesteld. Dit
            om draagvlak bij de directe omgeving maar ook onze achterban te krijgen.

Mochten jullie hier nog vragen over hebben, dan zijn we altijd bereid tot een nadere toelichting.

Ton
Hermanussen




Directeur



    Kapellerpoort 1

    6041 HZ Roermond
    Tel. 06 -82805164
    www.nmflimburg.nl


    Volg ons ook op sociale media:




“
</pre>

====================================================================== Einde pagina 113 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 114 ======================================================================

<pre>Bijlage 6: Financiele Haalbaarheid
</pre>

====================================================================== Einde pagina 114 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 115 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 115 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 116 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 116 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 117 ======================================================================

<pre>Memo Beleidskader Zon gemeente Maasgouw
Inhoudsopgave

Inleiding                                                                                    2
Het Beleidskader Zon                                                                         2
1       Schaalniveau 1: locatiekeuze                                                         4
2       Schaalniveau 2: laadvermogen                                                         5
3       Schaalniveau 3: Leidende beginselen & ontwerpprincipes                               7
3.1     Aanbevelingen ecologie                                                               8
3.1.1   Groenblauwe structuren en (ecologische) verbindingen                                 8
3.1.2   Respect voor- en versterking van het bodemleven en de waterhuishouding               8
3.1.3   Voortbouwen op aanwezige kenmerken flora en fauna                                    9
3.2     Aanbevelingen landschap                                                              9
3.2.1   Afscheiding in identiteit en structuur                                               9
3.2.2   Opruimen ten gunste van landschappelijke kwaliteiten                                10
3.2.3   Overgangen tussen landschapstypen                                                   10
3.2.4   Fasering                                                                            10
3.2.5   Maat en schaal van het landschap                                                    10
4       Lokale baten, participatie en financiële haalbaarheid                               11
4.1     Lokale baten en participatie                                                        11
4.2     Stichting Limburgs Landschap                                                        11
4.3     Financiële haalbaarheid                                                             12
5       Conclusie                                                                           13




[Onderwerp]                                                                      Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                      Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 117 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 118 ======================================================================

<pre>                                                                   Datum         11 januari 2024
                                                                   Kenmerk       [Referentie]



Inleiding

De gemeente Maasgouw heeft bij de beoordeling van het onderliggende principeverzoek
aangegeven dat het Beleids- en Afwegingskader Grootschalige Duurzame Energieopwekking Zon
(het “Beleidskader Zon”), dient te worden meegewogen bij de toetsing aan het relevante vigerende
beleid. De initiatiefnemer heeft daarom Ventolines verzocht een memo op te stellen waarin het
initiatief “Zonnepark Osen” alsnog getoetst wordt aan het Beleidskader Zon van de gemeente
Maasgouw.



Het Beleidskader Zon

Het Beleidskader Zon is bedoeld als uitwerking van de Omgevingsvisie Maasgouw en het
bijbehorende amendement. Met het Beleidskader Zon kunnen initiatieven voor grootschalige
duurzame energiewekking door middel van zon op een objectieve en eenduidige manier worden
beoordeeld door de gemeente Maasgouw. Dit draagt bij aan de energietransitie. Het Beleidskader
wordt in de beoordeling van ruimtelijke afwegingen door de gemeente gebruikt bij de behandeling
van de benodigde ruimtelijke procedures voor de realisering van initiatieven (zoals het Zonnepark
Osen). In het Beleidskader Zon wordt omschreven dat de landschappelijke inpassing van een
ruimtelijke ontwikkeling zoals zonne-energie op drie schaalniveaus waarde toevoegt aan het
landschap.

     1. De eerste van de drie schaalniveaus is de locatiekeuze. Deze is uitgewerkt in de
        Energiekansenkaart.    In      de     Energiekansenkaart     worden       zoekgebieden,
        uitzonderingsgebieden en uitsluitingsgebieden voor zonne-energie vastgesteld.

               o    Zoekgebieden zijn gebieden waar zonneparken afweegbaar kunnen worden
                    gesteld1.
               o    Uitzonderingsgebieden zijn gebieden waarin mogelijk kan worden afgeweken van
                    de vastgestelde zoekgebieden.2
               o    Uitsluitingsgebieden zijn gebieden die in beginsel zijn uitgesloten voor de opwek
                    van zonne-energie.3

          In hoofdstuk 1 zal worden ingegaan op de situatie omtrent de locatiekeuze van Zonnepark
          Osen.


     2. In het tweede schaalniveau, het bepalen van de juiste positie, ligging, maat en schaal,
        komt het laadvermogen van een landschap naar voren. Hierbij wordt de vraag gesteld:
        wat kan het landschap dragen? In dit verband geeft de gemeente in haar beleid aan dat
        sommige landschappen grotere- of meer ontwikkelingen kunnen dragen dan andere. Het
        laadvermogen is afhankelijk van specifieke landschappelijke kwaliteiten, de leesbaarheid,
        de karakteristiek en het type ontwikkeling dat plaatsvindt in het gebied.

1
  Zie Omgevingsvisie Maasgouw, p. 28
2
  Zie Omgevingsvisie Maasgouw, p. 29
3
  Zie Omgevingsvisie Maasgouw, p. 28




[Onderwerp]                                                                                 Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                 Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 118 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 119 ======================================================================

<pre>                                                                                           Datum              11 januari 2024
                                                                                           Kenmerk            [Referentie]




        3. Het derde schaalniveau betreft de vormgeving en verschijningsvorm van een initiatief.
           De gemeente heeft in dit verband in het Beleidskader Zon een aantal ontwerpprincipes
           opgesteld. De ontwerpprincipes zijn specifieke principes die zorgdragen voor de
           ontwikkeling en/of bescherming van een landschap in relatie tot de (grootschalige)
           opwekking van zonne-energie. De ontwerpprincipes vertalen de leidende beginselen in
           ontwerpvoorbeelden en zijn gebaseerd op een goede analyse en gebiedskennis.

Deze drie schaalniveaus zullen in de volgende hoofdstukken achtereenvolgens worden toegepast
op de beoogde projectlocatie van Zonnepark Osen. Belangrijk om te vermelden is het feit dat bij de
toetsing aan het vigerende beleid maatwerk is toegepast. De algemene leidende beginselen uit het
Beleidsdocument Zon zijn toegepast op het plangebied. Hierbij is het raamwerk uit de
Omgevingsvisie uiteraard meegewogen. De locatie-specifieke landschapselementen van Zonnepark
Osen zijn vastgesteld aan de hand van de landschapsstudie.4




4
    Zie in dit verband met name bijlage 3 bij het onderliggende principeverzoek: Landschappelijk Inpassingsplan, p. 15-17




[Onderwerp]                                                                                                                 Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                                                 Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 119 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 120 ======================================================================

<pre>                                                                                       Datum     11 januari 2024
                                                                                       Kenmerk   [Referentie]



1       Schaalniveau 1: locatiekeuze

Het gebied waar Zonnepark Osen is gelegen is in het Beleidskader Zon als uitsluitingsgebied
gemarkeerd. Middels een amendement5 op het Beleidskader Zon is bepaald dat het principeverzoek
voor dit initiatief, ondanks de ligging in een “uitsluitingsgebied” kan worden beoordeeld door de
gemeente, onder meer omdat het zonnepark bijdraagt aan meervoudig ruimtegebruik, uitbreiding
van de groen-blauwe zone en rewilding.

Met het aannemen van dit amendement wordt (zoals reeds benoemd in het hoofddocument van dit
principeverzoek) duidelijk dat de gemeenteraad van de gemeente Maasgouw een positieve houding
heeft ten aanzien van het voorgestelde plan voor Solar Park Osen. In dit verband is aangegeven dat
het voor het voorliggende plan van cruciaal belang is dat Rijkswaterstaat met het oog op de
rivierkundige aspecten instemt met het voorgestelde projectplan. Daarom heeft Greenbuddies een
plan uitgewerkt, bestaande uit concrete voorstellen die Greenbuddies in samenwerking met
Rijkswaterstaat heeft opgesteld (inspelend op MP-34). Dit plan is terug te vinden in bijlage 1 bij het
onderliggende principeverzoek.




5
    Zie AMENDEMENT Beleidskader Zon: evaluatie en ‘Zonnepark Osen’ van 18 april 2023




[Onderwerp]                                                                                                 Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                                 Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 120 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 121 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum         11 januari 2024
                                                                 Kenmerk       [Referentie]



2   Schaalniveau 2: laadvermogen

Laadvermogen wordt uitgedrukt in hectares en vormt een concrete maatstaf voor de maat en schaal
van het initiatief. Deze oppervlaktes zijn inclusief landschappelijke inpassing. In het geval van
Zonnepark Osen is er, vanwege het feit dat de beoordeling van het project bij amendement is
mogelijk gemaakt, geen sprake van een door de overheid vastgesteld “zoekgebied”.
Er is in dit geval sprake van een afgezonderd stuk land waarbij “het zoekgebied” dus in principe
overeenkomt met het plangebied. Wanneer het plangebied wordt afgewogen tegen het gebied
waarop het zonnepark inclusief landschappelijke inpassing gerealiseerd zal worden, leidt dit tot een
laadvermogen van 100%. Dit hoge percentage is dus het gevolg van het feit dat er in dit geval geen
sprake is van een door de overheid aangewezen zoekgebied waarbinnen voorkeurs-, uitzonderings-
en uitsluitingsgebieden worden aangewezen. Hieronder zal dieper in worden gegaan op de situatie
bij Zonnepark Osen.
Zoals omschreven in de gebiedsbeschrijving in paragraaf 2.1 van het onderliggende
principeverzoek, bestaat het plangebied uit meerdere percelen. De betreffende percelen zijn in de
onderstaande afbeelding in het geel gemarkeerd.




De geel gemarkeerde percelen zijn in de onderstaande lijst getiteld, met daaronder de oppervlakte
per perceel.

    •   HEE01-C-4348 (3,7 hectare)
    •   HEE01-C-3850 (4,4 hectare)
    •   HEE01-C-3845 (2,1 hectare)
    •   HEE01-C-3841 (5,8 hectare)
    •   HEE01-C-4416 (2,9 hectare)
De totale oppervlakte van het plangebied bedraagt in totaal 19,0 hectare. Zoals aangegeven in het
onderliggende principeverzoek zal de meest westelijke punt (3,7 hectare) van het plangebied vrij
worden gehouden van panelen en volledig worden ingezet voor de ontwikkeling van natuur, zoals
aangegeven met het groen gemarkeerde gedeelte op de onderstaande afbeelding. In principe maakt




[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 121 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 122 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum         11 januari 2024
                                                                 Kenmerk       [Referentie]



deze punt van 3,7 hectare dus geen deel uit van “Het Zonnepark” of de daarmee samenhangende
landschappelijke inpassing.




Dit betekent dat 15,3 hectare van het plangebied beoogt is voor de opstelling van zonnepanelen.
Zoals hierboven benoemd, kan het totale plangebied van Zonnepark Osen worden aangemerkt als
“zoekgebied”. Wanneer de westelijke punt zonder panelen niet wordt aangemerkt als “Zonnepark”
of landschappelijke inpassing, maar als zelfstandig natuurgebied, leidt dit tot een laadvermogen van
80%.
Hoog laadvermogen acceptabel vanwege ecologische doorwaadbaarheid
Het plangebied is grotendeels middels de Slaag "afgesloten" van de omgeving en aan de
verschillende zijden afgeschermd met groenzones. Door het beperkte zicht op het initiatief, de hoge
mate van ecologische doorwaadbaarheid en het meervoudig ruimtegebruik in de vorm van natuur
inclusieve ontwikkeling van het zonnepark, is een relatief hoog laadvermogen naar ons idee
acceptabel op deze locatie.
Het concentreren van de zonneparken binnen deze aangesloten percelen is immers onderbouwd
met een goede landschappelijke en ecologische inpassing. Maatregelen die bijdragen aan deze
goede landschappelijke en ecologische inpassing, zijn uitgewerkt in hoofdstuk 3 van dit memo en in
bijlage 3 bij het onderliggende principeverzoek.




[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 122 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 123 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum         11 januari 2024
                                                                 Kenmerk       [Referentie]



3   Schaalniveau 3: Leidende beginselen & ontwerpprincipes

De leidende beginselen uit het Beleidskader Zon hebben als doel dat het belang van samenhang en
landschappelijke logica wordt ingezien en meegenomen in de ruimtelijke ontwikkeling van het
zonnepark. Het Beleidskader Zon kent leidende beginselen op het gebied van strategie, ecologie en
landschap. De leidende beginselen zullen hieronder worden beschreven. Vervolgens zullen de
leidende beginselen worden toegepast op het project Zonnepark Osen.

In het Beleidskader Zon geeft de gemeente verder aan dat er per gebied een set aan
ontwerpprincipes ontwikkelt is die aansluit op de karakteristiek van het aanwezige landschap.
Daarbij dienen de ontwerpprincipes niet als zwart/wit beoordeling, maar als richtlijnen houvast voor
de initiatiefnemer wat betreft de verschijningsvorm van de opstelling, de landschappelijke inpassing
en ecologische verbinding. Daarnaast kunnen ze door de gemeente worden ingezet bij de afweging
van een initiatief. In dit hoofdstuk zullen de ontwerpprincipes van het Zonnepark Osen die bijdragen
aan het realiseren van de leidende beginselen worden omschreven.



De leidende beginselen voor strategie, die volgen uit het Beleidskader Zon, luiden als volgt:

    1. Ontwikkel eerst in de zoekgebieden, daarna in de uitzonderingsgebieden; er kan worden
       afgeweken van deze volgorde wanneer er met een kansrijke integrale, planmatige
       gebiedsontwikkeling meerdere opgaven in een gebied kunnen worden aangepakt.
    2. De landschappelijke kaders van het zoekgebied en de uitzonderingsgebieden bieden ruimte
       voor één integrale, planmatige ontwikkeling per gebied; bij meerdere initiatieven moet er
       gekeken worden hoe men samen tot één integrale ontwikkeling kan komen.
    3. De ontwikkeling dient te allen tijde meerdere landschappelijke-, ecologische- en
       maatschappelijke opgaven en doelen.
    4. Maak wederkerigheid onderdeel van het initiatief; de landschappelijke kwaliteit van de
       ruimere context draagt bij aan de duurzame ontwikkeling van het initiatief en vice versa.

Bovenstaande leidende beginselen 1 en 2 zien op de aanwijzing van zoekgebieden en zijn dus niet
van toepassing op de ontwikkeling van Zonnepark Osen, waarvan het projectgebied middels een
amendement is aangewezen. Bovenstaande leidende beginselen 4 en 5 zullen worden toegepast in
hoofdstuk 3.1, 3.2 en 4.



De leidende beginselen voor ecologie, die volgen uit het Beleidskader Zon, luiden als volgt:

    1.   Versterk- en sluit aan op bestaande groenblauwe structuren en verbindingen.
    2.   Integreer de ontwikkeling in het netwerk van kleinschalige ecologische verbindingen.
    3.   Ontwikkel met respect voor- en versterking van het bodemleven en de waterhuishouding.
    4.   Bouw voort op de kenmerken en kwaliteiten van de reeds aanwezige flora & fauna.

In paragraaf 3.1 zijn deze aanbevelingen toegepast en uitgewerkt in de vorm van ontwerpprincipes
die van toepassing zijn op Zonnepark Osen.




[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 123 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 124 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum         11 januari 2024
                                                                 Kenmerk       [Referentie]



De leidende beginselen voor landschap, die volgen uit het Beleidskader Zon, luiden als volgt:

      1. Maak gebruik van de orde-scheppende en de identiteit- en structuurversterkende
         maatregelen zoals voorgesteld in het toekomstige landschappelijke raamwerk.
      2. Eerst opruimen ten gunste van de landschappelijke kwaliteiten, dan pas ontwikkelen.
      3. Houd overgangen tussen landschapstypen en tussen kern en buitengebied leesbaar.
      4. In het geval van fasering moet in de eerste fase de uiteindelijke inpassing worden
         gerealiseerd.
      5. De maat en schaal van het landschap vormt de basis voor de locatie, positionering en
         omvang van de opstelling.

In paragraaf 3.2 zijn deze aanbevelingen toegepast en uitgewerkt in de vorm van ontwerpprincipes
die van toepassing zijn op Zonnepark Osen.

3.1     Aanbevelingen ecologie

3.1.1    Groenblauwe structuren en (ecologische) verbindingen
Ten eerste verdiend opgemerkt te worden dat er in het zuidoosten van het plangebied geen panelen
worden geplaatst. In dit gebied zal vanaf het begin worden ingezet op natuurontwikkeling,
waardoor de biodiversiteit gestimuleerd zal worden. Zoals aangegeven in bijlage 5 bij het
principeverzoek bevinden zich groeiplaatsen van zacht vetkruid, witte munt en het rapunzelklokje
op deze locatie.
Verder zal de achterkant van de rijen panelen aan de noordzijde richting de landtong worden
afgeschermd door een houtsingel of voedselbos. Bij houtsingels kan bijvoorbeeld gedacht worden
aan takkenrillen van snoeihout. Deze houtstructuren bieden bescherming voor een rijkheid aan flora
en fauna. Zo dragen zij bijvoorbeeld bij aan de ontwikkeling van het habitat van vogels als de
winterkoning, roodborst, mezen, goudvinken, geelhorzen en merels.
Met de ontwikkeling van houtsingels en struwelen zal worden bijgedragen aan het scheppen van
landschappelijke verbinding binnen de groen-blauwe zone. De natuurinclusieve ontwikkeling van
het zonnepark zal zodoende bijdragen aan de rol die het eiland Osen zal vervullen als ecologische
stapsteen. Om deze rol en de daarmee samenhangende mate van biodiversiteit nog verder te
versterken zal een bloemen-/kruidenmengsel worden ingezaaid dat zeer aantrekkelijk is voor bijen,
vlinders en vogels. Verder zal het zonnepark in verband met de uitbreiding van de groen-blauwe
zone op verschillende manieren toegankelijk worden gemaakt voor zoogdieren. Zie bijlage 5 bij het
principeverzoek voor een uitgebreide uitwerking van deze maatregelen.
Het uitbreiden van de groen-blauwe zone is van cruciaal belang voor het behoud en herstel van
soortenrijkdom van dieren en planten, zoals ook omschreven in de Omgevingsvisie van de
gemeente. De ontwikkeling van een natuurinclusief zonnepark kan in dit verband een goede
bijdrage leveren. Het meervoudig ruimtegebruik zorgt ervoor dat het maximale uit zowel het
initiatief, als uit de versterking van de landschappelijke kwaliteit wordt gehaald. Dit maakt dat
Zonnepark Osen een robuust en toekomstbestendige ontwikkeling is, die bovendien bijdraagt aan
de energietransitie en de ecologische doorwaadbaarheid van het plangebied.

3.1.2    Respect voor- en versterking van het bodemleven en de waterhuishouding
De panelen zullen zowel qua afstand tot de grond, als wat betreft de opstelling van de rijen panelen
op een dusdanige manier worden geplaatst dat de waterafvoer op de projectlocatie gewaarborgd



[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 124 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 125 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum         11 januari 2024
                                                                 Kenmerk       [Referentie]



blijft. Onder en tussen de panelen zal een verschil in nattere en drogere ondergrond ontstaan dat
interessant is voor verschillende typen flora en fauna. Bovendien zou er ca. 2 meter kunnen worden
vrijgehouden tussen de rijen panelen. Verder zal het zonnepark op een draagstructuur worden
geplaatst, waardoor de grond onder de zonnepanelen onverhard blijft en dus niet wordt aangetast.
Dit maakt dat meer licht en water de bodem kan bereiken, hetgeen de vegetatie tussen de panelen
ten goede komt (zie ook bijlage 5 bij het principeverzoek).
Zoals aangegeven in bijlage 5 bij dit principeverzoek volgt uit de QuickScan van Otte Groenadvies
dat er aan de zuidzijde van de beoogde projectlocatie veel konijnenholen aanwezig zijn. De
aanwezigheid van konijnen zal door middel van kleine openingen in het hekwerk van het zonnepark
worden gestimuleerd. De graas- en graafwerkzaamheden zullen bijdrage aan de versterking en het
behoud van het bodemleven op de projectlocatie. Dit wordt in het Beleidskader Zon geformuleerd
als een van de leidende beginselen op het gebied van ecologie.

3.1.3    Voortbouwen op aanwezige kenmerken flora en fauna
De beplanting rond het zonnepark zal worden afgestemd op de omgeving. Hierbij zal rekening
worden gehouden met de eventuele beperking van zichtbaarheid vanuit de omgeving. Er zullen bij
voorkeur inheemse soorten worden aangeplant die de biodiversiteit zullen stimuleren. Bij de
ontwikkeling van het zonnepark zullen er takkenrillen van snoeihout worden aangelegd. Dit zal
zorgen voor voldoende wegkruipmogelijkheden voor insecten. Ook zal het dode hout niet
verwijderd worden, maar op de grond blijven liggen. Dit maakt dat er geen bijenkasten zullen
worden geplaatst op de projectlocatie. Verder zullen invasieve plantensoorten (zoals de Japanse
Duizendknoop) worden bestreden, om zo meer ruimte te bieden aan inheemse vegetatie. Zodoende
zal worden voortgebouwd op de kenmerken en kwaliteiten van de reeds aanwezige flora- en fauna.

3.2     Aanbevelingen landschap

3.2.1    Afscheiding in identiteit en structuur
In deze paragraaf zal worden ingegaan op de aanbeveling omtrent het gebruikmaken van orde-
scheppende en identiteit en structuurversterkende maatregelen, zoals voorgesteld in het
toekomstige landschappelijke raamwerk in de gemeentelijke Omgevingsvisie.
Zoals aangegeven in bijlage 3 van het principeverzoek, wordt enige afstand gehouden tussen de
panelen en boom- en groenstructuren om schaduwwerking te voorkomen. Het panelenveld zal
verder worden afgesloten met een transparant hekwerk, met deels (onder)begroeiing voor een
natuurlijke uitstraling. De hiervoor beschreven randvoorwaarden en onderbouwde begrenzing van
de panelenvelden zorgen voor een duidelijke afscheiding in identiteit- en structuur ten opzichte van
de omliggende gebieden.
Met het creëren van stroken beplanting tussen en rondom de panelen zullen de panelen op een
dusdanige manier in de omgeving geïntegreerd worden dat er een gekoppeld en allesomvattend
ruimtelijk gebaar ontstaat. Hierbij zal de ontmoeting tussen land en water (zoals omschreven in het
landschappelijk raamwerk uit de Omgevingsvisie Maasgouw) een thema zijn. Het aanplanten van
een natuurlijke compositie van beplanting die verschilt in zowel soort als hoogte, zal zorgen voor
een gevarieerde ruimtelijke beleving die natuurlijk aan zal voelen. Al met al resulteert dit in een
goede aansluiting op de gewenste groen-blauwe structuur. Bovendien zal het creëren van een
integrale landschappelijke inpassing, zowel visueel als ecologisch, zorgen voor integratie in het
bredere ecologische netwerk.




[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                               Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 125 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 126 ======================================================================

<pre>                                                                  Datum         11 januari 2024
                                                                  Kenmerk       [Referentie]



3.2.2   Opruimen ten gunste van landschappelijke kwaliteiten
Waar mogelijk en nodig zal bij de ontwikkeling van Zonnepark Osen eerst worden opgeruimd ten
behoeve van de landschappelijke kwaliteiten.
In dit verband is relevant dat de bovenlaag van de grond (momenteel grasland voor vee en grond
rijp voor maisteelt) verwijderd zal worden ten behoeve van natuurherstel. Jarenlange bemesting en
het overschot aan uitheemse gras en plantensoorten maken dat de grond op dit moment in mindere
mate geschikt is voor de ontwikkeling van inheemse natuur. Het afgraven van deze bovenlaag lijdt
ertoe dat de twee doelstellingen “weerdverlaging” en “obstakelverwijdering” door middel van het
plan Solarpark Osen gerealiseerd worden. Zie paragraaf 3.3.2 van het hoofddocument voor meer
informatie.

3.2.3   Overgangen tussen landschapstypen
De bedoeling is om een duidelijke landschappelijke afscheiding te behouden (zie paragraaf 3.2.1).
Tegelijkertijd zal ervoor worden gezorgd dat het zonnepark zoveel mogelijk aan het zicht wordt
ontnomen. In dit verband wordt er langs het struinpad een zone met transparante bosschage
aangeplant. Deze sluit aan bij de reeds bestaande bosschages langs het water. Ten noorden wordt
een ruime zone vrijgehouden waar een extensief beheerd kruidenrijk grasland met enkele
ruigteplekken ontwikkelt dient te worden. Zodoende zal er zorg voor worden gedragen dat het
zonnepark goed aansluit bij het omliggende landschapstype.

3.2.4   Fasering
Wanneer het Zonnepark Osen gefaseerd ontwikkeld zal worden, zullen de in dit memo en in de rest
van dit principeverzoek benoemde maatregelen met betrekking tot landschappelijke inpassing in
de eerste fase worden gerealiseerd.

3.2.5   Maat en schaal van het landschap
Bij de ontwikkeling van Zonnepark Osen zullen de maat en schaal van het landschap de basis
vormen voor de locatie, positionering en omvang van de opstelling. Om ervoor te zorgen dat de
duurzame ontwikkeling van het initiatief zoveel mogelijk bijdraagt aan de landschappelijke kwaliteit
van de ruimere context van het project, zullen de bestaande karakteristieke omgevingswaarden dan
ook zoveel mogelijk in stand worden gelaten.
Dit houdt onder meer in dat de bestaande karakteristieken/kwaliteiten van het
ontgrindingslandschap behouden en waar mogelijk versterkt zullen worden. Zo zullen de panelen
op een dusdanige manier worden opgesteld dat de zichtlijn vanaf het grondlichaam naar de
ontgrindingsplas De Slaag behouden blijft. Ook zal de overheersende verkavelingsrichting
behouden blijven. Bij het opstellen van de panelen zal rekening worden gehouden met bestaande
hoogteverschillen en zichtlijnen. Zo zullen bestaande maaiveldhoogtes gerespecteerd blijven.
Kwaliteiten die bijdragen aan biodiversiteit zullen worden versterkt door middel van de eerder in dit
hoofdstuk genoemde maatregelen. Verder zullen de bestaande natuurwaarden in het plan met
gebiedseigen natuurdoeltypen worden geïntegreerd, bijvoorbeeld door middel van het aanplanten
van inheemse plantensoorten.
Tot slot worden, zoals aangegeven in bijlage 3 van het principeverzoek, de mogelijkheden om het
struinpad door te trekken richting de landtong en te verbinden met Pol verkend. Dit resulteert in een
prachtige wandelroute en draagt dus bij aan meervoudig ruimtegebruik.




[Onderwerp]                                                                                Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 126 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 127 ======================================================================

<pre>                                                                                      Datum     11 januari 2024
                                                                                      Kenmerk   [Referentie]



4        Lokale baten, participatie en financiële haalbaarheid

4.1        Lokale baten en participatie
Zoals reeds benoemd in hoofdstuk 5 van het principeverzoek, heeft Greenbuddies in samenwerking
met ZonnepanelenDelen B.V. een uitgebreid plan opgesteld om de lokale omgeving financieel te
bevorderen.

Dit plan omvat drie verschillende mogelijkheden met betrekking tot financiële participatie:

        1. Financiële investering in het project door middel van certificaten van aandelen

Door middel van certificaten van aandelen kunnen de inwoners van de gemeente Maasgouw direct
aanspraak maken op een vorm van eigendom over het financiële vermogen van het project
Zonnepark Osen. Zie paragraaf 5.2 van het onderliggende principeverzoek voor inhoudelijke
informatie omtrent de opbrengsten en instapdrempel van deze vorm van financiële participatie.

        2. Laagdrempelig investeren met weinig risico door middel van obligaties

Greenbuddies heeft naast het doel om een hoog percentage lokale participatie te bereiken, ook het
doel om instapmogelijkheden te bieden voor diverse inkomensgroepen binnen de gemeente.
Greenbuddies heeft daarom het voornemen om obligaties uit te geven. Zie paragraaf 5.2 van het
onderliggende principeverzoek voor meer gedetailleerde informatie.

        3. Investeren in een lokaal duurzaamheidsfonds

Naast het openstellen van het project voor individuele participanten wil Greenbuddies de omgeving
verder bevorderen door het opzetten en investeren in een fonds met het doel om lokale
duurzaamheidsinitiatieven financieel te steunen. Een van tevoren afgesproken percentage van de
opbrengst van het zonnepark zal jaarlijks geïnvesteerd worden in dit fonds. Zie paragraaf 5.2 van het
onderliggende principeverzoek voor een meer gedetailleerd informatie.

4.2        Stichting Limburgs Landschap
Het voornemen van de initiatiefnemers is om de percelen direct na aankoop te verkopen aan
Limburgs landschap, voor een symbolisch bedrag van €1,-.6

Vervolgens zal een recht van opstal gevestigd worden op de percelen ten behoeve van de
initiatiefnemers van het Zonnepark Osen. Via deze weg worden er twee zaken geborgd:

        1. Er wordt op deze manier geborgd dat er vanaf dag één actief aan de slag wordt gegaan met
           het Rewilding Plan (zie bijlage 5 bij het onderliggende principeverzoek). Het is zeer wenselijk
           om dit in een dergelijke samenwerkingsvorm met Limburgs Landschap te realiseren,
           aangezien Limburgs Landschap uitgebreide kennis heeft op het gebied van
           natuurontwikkeling en -herstel.

        2. Daarnaast wordt met deze constructie verzekerd dat de gronden van de beoogde
           projectlocatie daadwerkelijk voor natuur bestemd kunnen worden, na afloop van de
           levensduur van het zonnepark (25 jaar). Greenbuddies zal in dit verband zorg dragen voor

6
    Zie in dit verband ook bijlage 4: Brief van steun van Natuur & Milieu Federatie




[Onderwerp]                                                                                                Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                                Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 127 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 128 ======================================================================

<pre>                                                                   Datum          11 januari 2024
                                                                   Kenmerk        [Referentie]



        het verwijderen van de panelen en alles wat hierbij komt kijken. Zo blijft er uiteindelijk een
        mooi natuurgebied over.

De maatregelen in hoofdstuk 3 en paragraaf 4.1 en 4.2 laten zien dat dit project meerdere
landschappelijke-, ecologische-, en maatschappelijke doelen dient. De structuur en
identiteitsversterkende maatregelen maken dat het project bijdraagt aan een integrale
landschapsvisie. Op het gebied van ecologie dragen de in paragraaf 3.1 omschreven maatregelen bij
aan een goede ecologische doorwaadbaarheid van het plangebied. Ook wordt de ontwikkeling van
inheemse flora en fauna bevorderd. Tot slot heeft het project een mooie maatschappelijke
component in de vorm van lokale participatie en het investeren in een lokaal duurzaamheidsfonds.

4.3   Financiële haalbaarheid
Met het verkrijgen van een SDE++ subsidie is het project financieel uitvoerbaar. Nadere toelichting
op de financiering van dit project is terug te vinden in hoofdstuk 5 van het principeverzoek en bijlage
5 bij het principeverzoek.




[Onderwerp]                                                                                  Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                                  Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 128 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 129 ======================================================================

<pre>                                                                 Datum        11 januari 2024
                                                                 Kenmerk      [Referentie]



5   Conclusie

De beoogde projectlocatie van Zonnepark Osen staat te boek als uitsluitingsgebied. Desondanks
heeft de gemeente Maasgouw middels een amendement te kennen gegeven open te staan voor de
beoordeling van het initiatief. Daarbij heeft de gemeente Maasgouw de initiatiefnemers verzocht om
het projectplan te toetsen aan het Beleidskader Zon.

De projectlocatie van Zonnepark Osen is naar ons idee geschikt voor de ontwikkeling van het
zonnepark, omdat er een goede bijdrage kan worden geleverd aan de gebiedsopgave. De natuur
inclusieve ontwikkeling van het zonnepark zorgt voor een hoge ecologische doorwaadbaarheid. Dit
resulteert in een relatief hoog laadvermogen.

Dat het laadvermogen relatief hoog is, wordt ook veroorzaakt door het feit dat er in dit geval geen
“zoekgebied” is aangewezen. De oppervlakte van de gronden waarop het zonnepark ontwikkeld
wordt zijn daarom bij de berekening van het laadvermogen afgewogen tegen de totale oppervlakte
van de beoogde projectlocatie. Verder zullen er op de meest westelijke punt van het projectgebied
geen panelen geplaatst worden. Dit deel (20% van het plangebied) zal dus enkel dienen voor de
ontwikkeling van natuur. Daarmee kan worden gesteld dat het laadvermogen (voor zover daar bij
het ontbreken van een zoekgebied van kan worden gesproken) in principe 80% is.

De aanbevelingen uit het Beleidskader Zon zijn toegepast op het project. Daarbij zijn de
ontwerpprincipes die bijdragen aan de realisatie van de leidende beginselen uit het Beleidskader
Zon beschreven. Hierbij kan worden geconcludeerd dat het project goed rekening houdt met de
leidende beginselen uit het beleidskader. Het project maakt meervoudig ruimtegebruik mogelijk en
wordt er rekening gehouden met de specifieke gebiedsvraagstukken, waarden, bodemleven en
waterhuishouding.

Tot slot is het plan financieel uitvoerbaar met (financiële) participatie en een aanpak die met een
positieve bijdrage aan het gebied en de omgeving ten goeden komt. Daarmee voldoet het
projectplan aan de uitgangspunten en kaders voor zonneparken in de gemeente Maasgouw, die
volgen uit het Beleidskader Zon en de Omgevingsvisie.




[Onderwerp]                                                                              Pagina 1 van 2
[Onderwerp]                                                                              Pagina 1 van 2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 129 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 130 ======================================================================

<pre>      Cross Section                                                                                                          Front view
                                                                                                                                                                                                                                   Legend
                                14,284                 2,5                                        14,284


                                                                                                                                                                         38,347
                                                                                                                                                    0,2   1,303   0,02
                                         0,2                                                               0,2
                                                                                                                                                                                                                                   155 Tables. 29x6 strings
               7,192    2,384                  7,192                       7,192          2,384                      7,192
                2,384                                                       2,384
       2,384               12,0°                                   2,384
                                2,995                                                             2,995

1,5                                                          1,5
                                                                                                                                                                                                                                   32 Tables. 29x4 strings
                                                                                                                                          1,5




                                                                                                                                                                                                                                   21 Tables. 29x2 strings

                                                                                                                                                                                                                                   Service Road

                                                                                                                                                                                                        trafos t
                                                                                                                                                                                                                                   Transformerstation

                                                                                                                                                                                                                                   Entrance




                                                                                                                                                                                            trafost




                                                                                                                                                                                                                               Technical Information

                                                                                                                                                                                                              Modules:         Jollywood
                                                                                                                                                                                                              Watt class:      700 Wp
                                                                                                                                                                                                              Amount:          31,900
                                                                                                                                                                                                              DC-Capacity:     22,330 kWp
                                                                                                                                                                                                                                                 22.33 MWp

                                                                                                                                                                                                             Inverters:        Sungrow
                                                                                                                                                                                                             Power Class:      250 kVA
                                                                                                                                                                                  trafost




                                                                                                                                                                                                             Amount:           80
                                                                                                                                                                                                             AC-Capacity:      20.000,00 kVA
                                                                                                                                                                                                                                                 20,00 MVA




                                                                                                                                                                                                                                    Aerial     Information

                                                                                                                                                                                                         Project Area:             ... m² / ... ha
                                                                                                                                                                                                         Solar Park:               164.851 m² / 16,48 ha
                                                                                                                                                                                                         Area Covered:            101.544 m² / 10,15 ha
                                                                                                                                                                                                         Area Green:               ... m² / ... ha
                                                                                                                                                                                                         Ratio Green:              ... %
                                                                                                                                                                                                         Ratio Covered:            ... %

                                                                                                                                                trafost




                                                                                                                                                                                                      1.1 Re alignment modules                         O.F 30/01/2024

                                                                                                                                                                                                      1.0 compl E/W, JW-700 Panels update              O.F 04/04/2022

                                                                                                                                                                                                      0.1 First concept drawing                        O.F 25/03/2022




                                                                                                                                                                                                                       Preliminary Design

                                                                                                                                                                                                                                            Solar Park
                                                                                                                                                                                                                                            Ossen


                                                                                                                                                                                                                      GreenBuddies Energy B.V.
                                                                                                                 5



                                                                                                                                                                                                                       Design Phase



                                                                                trafost                                                                                                                               Ossen


                                                                                                                                                                                                                      Plan view
                                                                                                                                                                                                                      Variant A - Orientation 50.0° E

                                                                                                                                                                                                                   1:4000    30/01/2024 O. Farooq J. Kuipers


                                                                                                                                                                                                             GB02                 PD01-A                  1.1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 130 =================================================================

<br><br>