<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Gemeente Roerdalen
Programmabegroting
2014-2017

Behandeling in de gemeenteraad op 24 oktober 2013 en 7 november 2013.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave

INLEIDING ......................................................................................................................... 1
   Veranderingen en ontwikkelingen ............................................................................................ 3
   Samenhang en perspectief ........................................................................................................ 3
   Financiële positie ....................................................................................................................... 4
   Uitgangspunten ......................................................................................................................... 5
   Het begrotingssaldo 2014 en meerjarenperspectief 2015 - 2017 ............................................ 5
   Leeswijzer .................................................................................................................................. 7

PROGRAMMAPLAN .......................................................................................................... 9
   Programma 1 Gebiedsontwikkeling ........................................................................................ 11
   Programma 2 Wonen .............................................................................................................. 18
   Programma 3 Milieu, duurzaamheid en klimaat ..................................................................... 23
   Programma 4 Leefomgeving en veiligheid .............................................................................. 27
   Programma 5 Maatschappelijke participatie en ondersteuning ............................................. 41
   Programma 6 Algemene ontwikkeling en gezondheid ........................................................... 49
   Programma 7 Algemeen bestuur en middelen ....................................................................... 55
   Algemene dekkingsmiddelen .................................................................................................. 59

PARAGRAFEN ................................................................................................................. 61
   § Dienstverlening..................................................................................................................... 63
   § Demografische ontwikkelingen ............................................................................................ 68
   § De gemeentelijke bedrijfsvoering ........................................................................................ 71
   § Het beleid voor onderhoud kapitaalgoederen ..................................................................... 76
   § Gemeentelijk grondbeleid .................................................................................................... 79
   § Lokale heffingen ................................................................................................................... 81
   § Verbonden partijen .............................................................................................................. 85
   § Financiering .......................................................................................................................... 96

FINANCIËLE OVERZICHTEN .............................................................................................105
   Baten en lasten per programma ........................................................................................... 107
   Overzicht reserves en voorzieningen .................................................................................... 108
   Investeringsschema ............................................................................................................... 109
   Incidentele lasten en baten ................................................................................................... 110

BIJLAGE RISICOBEHEERMATRIX ......................................................................................111
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre></pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>                               Inleiding




Programmabegroting 2014-2017      1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Veranderingen en ontwikkelingen
Voor u ligt de Programmabegroting voor 2014 en de drie daarop volgende jaren. Een bijzondere
begrotingsperiode breekt aan. Een periode waarin de lokale overheid met erg veel ingrijpende
ontwikkelingen geconfronteerd wordt. De grootste veranderingen zijn: de drie decentralisaties met
de daarbij inbegrepen bezuinigingsopdracht, maar ook de toenemende mate waarin de huidige
maatschappij afhankelijk is van digitalisering. Het zoeken, vinden en organiseren van
samenwerkingspartners is een andere ingrijpende ontwikkeling.
Geconcludeerd kan worden dat zo ongeveer de enige constante factor wordt gevormd door
veranderen.
Om met deze veranderingen op een verantwoorde manier om te gaan, zijn verschillende middelen
beschikbaar en inzetbaar. Zo vormen zaken als dorpsgericht werken, een passend
voorzieningenbeleid, versterking van de lokale economie, samenwerking binnen MER (en groter
verband) dragers om de veranderingen aan te kunnen als de betrekkelijk kleine gemeente die
Roerdalen is.
In het licht van deze ingrijpende en verstrekkende veranderingen waarbij de fundamenten goed
moeten worden gelegd om de genoemde dragers stevig in positie te brengen is het goed dat juist in
2014 gemeenteraadsverkiezingen plaats vinden. Daarmee kan ook de democratische legitimiteit van
de bestuurlijke verstrekkende en langdurige keuzes worden bekrachtigd en het draagvlak gevormd
worden.

Samenvattend wordt de Begrotingsperiode 2014 – 2017 gekenmerkt door de volgende thema’s:
    Ontwikkelingen: Bezuinigingen, decentralisaties, digitalisering.
    Dragers of middelen: Lokale economie, Voorzieningen, Dorpsgericht werken, Samenwerken,
      Gemeentebestuur en gemeentelijke Organisatie.
    Doelen: Beleid passend voor Roerdalen en met gewenste kwaliteit van dienstverlening.

Samenhang en perspectief
De voorliggende begroting is een uitwerking van de Kadernota en de moties en amendementen. In
de Kadernota zijn vijf criteria benoemd voor de gekozen keuzerichtingen. In de begroting zijn dit
hoofdlijnen (HL) genoemd waarlangs beleid en uitwerking is gelegd. In elk van de programma’s in de
begroting is aangegeven aan welke hoofdlijn een bijdrage wordt geleverd om beoogde doelstellingen
te bereiken.
De hoofdlijnen zijn:
    1. Investeren in de sociale en ruimtelijke samenhang van de dorpskernen
    2. De burger zal méér zelf moeten doen
    3. Voor de mensen die niet zelfredzaam zijn, wordt een vangnet georganiseerd
    4. Anticiperen op schaalvoordelen in regionale samenwerking waar dat tot meer
        professionaliteit of efficiencyvoordeel leidt
    5. Bevorderen van economisch kansrijke ontwikkelingen.

De ontwikkelingen en veranderingen waar de gemeente mee geconfronteerd wordt zijn omvangrijk
en complex en hebben een stevige invloed in de lokale, maatschappelijke omgeving. Daarom is het
belangrijk om de bestuurlijke keuzes die gemaakt worden in deze complexe context te blijven zien,
waarbij heel veel met elkaar samenhangt.
Bezien vanuit dat perspectief van samenhang biedt de huidige situatie ook kansen; een citaat uit
programma 5 van deze begroting illustreert dit:

       “Er is een maatschappelijke beleidsagenda opgesteld waarin de samenhang van het sociaal
       beleid is verwoord en verbeeld. De verschillende transities binnen het sociaal domein
       worden dorpsgericht in samenhang bezien: iedereen moet naar vermogen kunnen
       deelnemen aan de samenleving. Belemmeringen op het gebied van werk, inkomen, ‘schuld’,

Programmabegroting 2014-2017                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>        gezondheid of mobiliteit moeten worden geslecht. Er wordt uitgegaan van een integrale
        dorpsgerichte benadering van preventie, steun en hulp, gericht op meerdere leefdomeinen
        volgens de één huishouden, één regisseur, één plangedachte.”

Om de doelstellingen, zoals verwoord in de begroting te kunnen realiseren is geld en tijd nodig.
Belangrijk is dat binnen een begroting het kader wordt geschapen waarbinnen de uitwerking past.
Kortom, de begroting gaat over het wat. De verdere uitwerking gaat in op het hoe. Dat betekent dat
de termijn waarbinnen het doel bereikt wordt kan schuiven. En de wijze van financieren kent ook
verschillende uitwerkingsvormen. Zo wordt gedacht aan het vormen van een stimuleringsfonds dat
door opbrengsten van vastgoedverkopen of hogere bijdrages van gebruikers aan accommodaties
wordt gevoed. Dergelijke uitwerking volgt nadat de hoofdlijnen zijn bepaald via de begroting en de
uitwerking in beleid op de verschillende gebieden wordt vastgesteld.

Actualiteit
Een begroting is gebaseerd op een momentopname van alle op dat moment beschikbare gegevens.
Dat betekent dat gebeurtenissen van ná dat ene moment niet allemaal meegenomen kunnen
worden. In de veelheid van ontwikkelingen en de daarmee gepaard gaande onzekerheden is dan ook
bij opstelling van deze begroting rekening gehouden. Dat betekent dat het denken in scenario’s nodig
is. Het zoeken naar alternatieven om beoogde doelen alsnog te bereiken is nuttig. Als ten tijde van
vaststelling van de begroting meer bekend is over de financiële opgave (lees: bezuinigingsopdracht),
dan zullen alternatieven voor het verlagen van kosten of het verhogen van opbrengsten
bespreekbaar moeten worden gemaakt.

Financiële positie
In dit gedeelte van de programmabegroting 2014 – 2017 schetsen we op beknopte wijze het
financiële beeld voor de periode 2014 – 2017. De begroting van de gemeente Roerdalen sluit met
een positief saldo van € 807.000 in 2014. Dit saldo loopt in het meerjarenperspectief af naar
€ 209.000 positief. In dit saldo is nog geen rekening gehouden met de verdere bezuinigingen van het
rijk van € 6 miljard. Op dit moment is nog niet duidelijk wat het effect hiervan voor onze gemeente is.
In de septembercirculaire 2013 wordt het effect van deze verdere rijksbezuiniging meegenomen. Dan
zullen de effecten voor onze gemeente ook duidelijk zijn.

De effecten van de decentralisaties (AWBZ, Jeugdzorg en de participatiewet) zijn in de
begrotingssaldi niet meegenomen. Bij overheveling van taken en budgetten van de decentralisaties
wordt door het rijk een korting toegepast van 25% op de huidige Rijksbudgetten. Deze korting loopt
– voor zo ver nu bekend – voor Roerdalen op tot een bedrag van ruim 5,6 miljoen euro. Dit bedrag
zal binnen de invoering van de nieuwe taken en de daaraan gekoppelde budgetten gevonden
moeten worden. Zeker in de eerste jaren zal dit erg moeilijk zijn. Bij de behandeling van de kadernota
is dan ook door de raad een amendement aangenomen om financiële ruimte te creëren om de
risico's van de decentralisaties van rijk naar gemeente op te kunnen vangen. De hoogte van deze
financiële ruimte zal nader onderzocht moeten worden. Voorgesteld wordt om het positieve saldo
van de begroting 2014 in ieder geval te reserveren voor incidentele tegenvallers en pilots vanuit de
decentralisaties.

Ondanks bovenstaande risico’s is de financiële positie van de gemeente Roerdalen is nog steeds
gezond. Op basis van de berekening van het risico-profiel zoals aangegeven in de paragraaf
weerstandsvermogen en risicobeheersing hebben wij voldoende reserves om risico’s op te vangen.




Programmabegroting 2014-2017                    4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>Uitgangspunten
Voor het opstellen van de begroting 2014 en de meerjarenbegroting 2015-2017 zijn bij de kadernota
uitgangspunten vastgesteld, waarvan de belangrijkste zijn:
     0% kostenstijging als algemeen inflatiepercentage;
     0% stijging belastingtarieven;
     0-lijn voor de loonkostenontwikkeling conform het rijksbeleid;
     4% rente over de eigen financieringsmiddelen, financieringstekort en kapitaallasten.

De budgetten zijn conform het uitgangspunt over het algemeen niet geïndexeerd. Per budget is
overwogen of een verhoging voor prijsstijging (indexering) noodzakelijk is op basis van
overeenkomsten die reeds afgesloten zijn. Waar nodig zijn de budgetten hiervoor opgehoogd.

Voor een tweetal punten zijn de uitgangspunten van de Kadernota gewijzigd:
   1. Voor wat betreft het algemeen stijgingspercentage voor belastingen is het uitgangspunt
       aangepast. De OZB opbrengsten zijn voor 2014 verhoogd met 2,45% ten opzichte van 2013.
       In het meerjarig perspectief van de begroting 2013 was al rekening gehouden met een
       stijging van 3%. Deze stijging is teruggebracht naar de macro-norm (2,45%) zoals door het
       Rijk is aangegeven in de meicirculaire. Ten opzichte van 2013 betekent dit een stijging van
       de OZB van afgerond € 67.000. De overige belastingen zijn gelijk gebleven.
   2. Als gevolg van de discussie bij de behandeling van de kadernota 2014 in de raad en de
       toezegging van de wethouder is het uitgangspunt ten aanzien van de gehanteerde 4%
       opnieuw bekeken. Op basis van onze rentevisie en de berichtgeving van de Europese
       Centrale Bank is het rentepercentage over de eigen financieringsmiddelen en de rekenrente
       over het financieringstekort verlaagd naar 2,50%. De rekenrente voor kapitaallasten is
       gehandhaafd op 4%.

Het begrotingssaldo 2014 en meerjarenperspectief 2015 - 2017
Bij de kadernota werd voor de begroting op basis van het bestaande beleid nog uitgegaan van een
beperkt positief saldo in 2014 (€ 8.000), welke in het meerjarenperspectief omsloeg naar een
negatief saldo van € 138.000.

Daarnaast was een berekening gemaakt voor het financieel effect van het rijksbeleid op de
gemeentefinanciën. Het geprognotiseerde structureel saldo voor 2014 was hiermee € 180.000
positief en liep dit naar 2017 af naar € 1,3 mln negatief. De belangrijkste redenen voor deze afloop
waren:
    1. De verwachte daling van de algemene uitkering op basis van de effecten van het
         regeerakkoord (voor 2017 een daling van € 1.066.000).
    2. De nadelige effecten van het invoeren van het schatkist bankieren (voor 2017 een daling van
         € 100.000).

In de meicirculaire 2013 zijn de effecten van het regeerakkoord door het rijk verwerkt. De
uiteindelijke daling is lager dan in de kadernota was verwacht. De belangrijkste reden hiervoor is de
bijstelling van de prijsinflatie (in septembercirculaire 2012 2% voor 2017 en in meicirculaire 2013
0,9% voor 2017). Deze bijstelling van de prijsinflatie heeft niet geleid tot een uitname uit het
gemeentefonds, waardoor een groot positief effect is ontstaan (in 2017 + € 737.000).
Over de effecten van de mei-circulaire 2013 is de raad op basis van raadsinformatiebrief
geïnformeerd.

Naast de bijstellingen van de algemene uitkeringen zijn er bij de verdere doorrekening van de
begroting nog een aantal andere bijstellingen geweest die zowel een positief als negatief effect op
het begrotingssaldi voor de jaren 2014 – 2017 hebben gehad.

Programmabegroting 2014-2017                    5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>In onderstaand overzicht wordt op basis van deze bijstellingen het financiële verloop vanaf de
vaststelling van de kadernota 2014 geschetst.
                                                                                          bedragen x € 1.000

                                                                    Begroting    MJB       MJB         MJB
Verloop van het begrotingssaldo                                         2014     2015      2016        2017


Saldo na kadernota en voorjaarsnota                                         8     - 65    - 138        - 138

Resultaat bezuinigingen
- Afschaffen monumentensubsidie                                            25       30       30           30
- Lagere storting reserve toerisme                                         35       35       35           35
- Bezuiniging bijdrage natuurbeheer derden                                  5        5        5            5
- Bezuiniging Ijzeren Rijn                                                  5        5        5            5
Effect resultaat bezuinigingen                                             70       75       75           75

Resultaat terugdraaien bezuinigingen
- opvoeren budgetten Verkeerseducatie n.a.v raadsbehandeling GVVP        - 12     - 12      - 12        - 12

Effect resultaat terugdraaien bezuiniging                                - 12     - 12      - 12        - 12

Autonome ontwikkelingen nadelig
- Bijstellingen budgetten Soza                                          - 239    - 239    - 239        - 239
- Aanpassing premies sociale lasten                                     - 150    - 149    - 149        - 146
- Aframen inkomsten natuurbeheer                                          - 41     - 41     - 41         - 41
- Aanpassingen budget vastgoed ivm specifiek onderhoud,                   - 30     - 30     - 30         - 45
  verzekeringen en procedurekosten
- Bijstelling huurderving avg contract met Bibliorura                     - 28     - 28     - 43         - 43
- Invoeren peuterarrangementen                                            - 17        6        6            6
- Bijstelling OZB naar nieuwe macronorm (2,45% ipv 3%)                    - 15     - 15     - 15         - 15
Effect resultaat autonome ontwikkeling nadelig                          - 520    - 496    - 511        - 523

Autonome ontwikkelingen voordelig
- Aanpassing kleine investeringen buitendienst                            20      - 15       -3          - 14
- Bijstelling begroting Veiligheidregio 2014-2017                         27        14       18             -
- Effect toerekening uren naar investering                                49        49       49            49
- Bijstelling dividend-opbrengsten obv werkelijk dividend 2012           156      156       156          156
- Bijstelling algemene uitkering obv mei-circulaire 2013                 481      180        33        - 153
Effect resultaat autonome ontwikkeling voordelig                         733      384       253            38

Effect gesloten exploitaties
- Afval                                                                   65       68        71          76
- Riolering                                                              146      154       162         157
- Bouwgrondexploitatie                                                    16       16        16          16
Effect resultaat gesloten exploitaties                                   227      238       249         249

Financiering                                                             289      346       380         507

Effect reserves en voorzieningen
- Geen onttrekking tekort 2015                                              -    - 223        -            -
- Overige bijstellingen                                                    12       12       13           13
Effect reserves en voorzieningen                                           12    - 211       13           13

Aanpassingen                                                             799      324       447         347

Effect Decentralisaties*                                                     -        -        -            -

Saldo begroting 2014 - 2017                                              807      259       309         209




Programmabegroting 2014-2017                                6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>* Uitgangspunt is dat bezuinigingsopgave van 25% van het budget binnen de taken van
decentralisaties kunnen worden opgevangen. Dat betekent dat er voorlopig van wordt uitgegaan dat
het geen effect op het saldo heeft.


Leeswijzer
Dit boekwerk is ingedeeld in:
     Inleiding (Samenvatting belangrijkste punten, uitgangspunten, financiële positie)
     Programmaplan;
     Paragrafen en;
     Financiële overzichten

Per programma zijn de volgende onderwerpen opgenomen:
    1. Inleiding (beleidskader)
    2. Ontwikkelingen
    3. Ambitie en doelstellingen (wat willen we bereiken?) In de tabel die hierbij is opgenomen
        staat een verwijzing naar de keuzerichtingen (KR) en criteria. Deze keuzerichtingen en criteria
        verwijzen naar de 5 hoofdlijnen (criteria) zoals die zijn opgenomen in de “Kadernota 2014”.
    4. Resultaten
    5. Middelen

In de paragrafen worden onderwerpen beschreven die niet aan één bepaald programma vasthangen,
maar wel van belang zijn voor het realiseren van de resultaten in de programma’s. Iedere paragraaf
heeft een eigen karakter. Er is dan ook geen vaste opbouw.

De financiële overzichten geven inzicht in:
         het totaal van de baten en lasten
         het verloop van de reserves en voorzieningen
            het investeringsschema voor de komende periode




Programmabegroting 2014-2017                    7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>                      PROGRAMMAPLAN




Programmabegroting 2014-2017   9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>Programma 1 Gebiedsontwikkeling

1. Inleiding
Gebiedsontwikkeling is de rode draad in het ruimtelijk beleid en heeft betrekking op het totale
grondgebied. Hierin staat de ontwikkeling van (nieuwe) economische dragers centraal. De meeste
aandacht gaat hierbij uit naar de ontwikkeling van recreatie en toerisme en de veranderende positie
van de landbouw. Dit gebeurt niet alleen lokaal, maar veelal via regionale en internationale
samenwerking met publieke en private partijen. In dit programma ligt de focus op het buitengebied.
Het programma wonen gaat in op de specifieke ontwikkeling in onze dorpen.
Kernbegrippen zijn: landbouw, platteland, natuur, bos, water, recreatie en toerisme. Dit programma
is gelinkt aan de kadernota vanwege de keuzerichtingen schaalvoordelen via regionale samenwerking
(4) en bevorderen van economisch kansrijke ontwikkelingen (5).

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende beleidsnota’s:
         Grondnotitie (2008)
         Toeristische visie Roerdalen – Wassenberg (2010)
         Groenstructuurplan (2009)
         Structuurvisie Roerdalen (2030)
         Kaderrichtlijn water
         Natura 2000
         Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL) aanvulling Verstedelijking gebiedsontwikkeling
           en kwaliteitsverbetering (2009)
         Provinciaal Natuurbeheerplan (2012)

2. Ontwikkelingen
Hieronder worden de externe ontwikkelingen beschreven die worden voorzien voor 2014.

Demografische ontwikkelingen
Door de demografische ontwikkelingen, in combinatie met de economische crisis, zijn de
omstandigheden voor gebiedsontwikkeling sterk veranderd. Voor een duurzame
gebiedsontwikkeling zijn de demografische trends steeds belangrijker. Er moet ingespeeld worden op
minder jongeren en meer ouderen, leegstand, minder en andere (maatschappelijke) voorzieningen
en meer sturen op de kwaliteit van de woningen in plaats van de kwantiteit. Dit vraag ook om een
andere rol en betrokkenheid van gemeenten, projectontwikkelaars, woningstichtingen en bewoners.

Economische ontwikkelingen
Volgens gegevens van het CBS denkt bijna één op de drie Nederlandse bedrijven in 2013 minder te
investeren dan vorig jaar. Vooral woningbouwcorporaties en makelaars voorzien een krimp van hun
investeringen. De ondernemers zijn daarmee beduidend negatiever over hun investeringen dan dat
ze de afgelopen drie jaren waren, stelt het CBS. Slechts een tiende van de ondernemers verwacht zijn
investeringen op te schroeven. Hoewel de situatie op de kapitaalmarkt tamelijk positief is, blijft het
consumentenvertrouwen laag en blijft het conjunctuurbeeld onverminderd slecht. Dit heeft ook
invloed op de gebiedsontwikkeling in onze gemeente. Daarom wordt op een ander en dus niet-
traditionele manier ingezet op het kiezen voor kansrijke economische sectoren en het werven of
faciliteren van economische bedrijvigheid, bijvoorbeeld via Keyport en Ontwikkelingsmaatschappij
Limburg. Dit sluit bovendien aan op het ontwikkelen van (regionaal) arbeidsmarktbeleid voor mensen
met een afstand tot de arbeidsmarkt (contact met werkgevers). Ook is het kiezen voor (eu)regionale
samenwerking belangrijk en dat leidt tot schaalvoordeel.


Programmabegroting 2014-2017                   11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>Samenwerkingsverband GOML
Naar aanleiding van het evaluatierapport ‘Midden-Limburg in ontwikkeling 2008- 2012’ heeft de
Stuurgroep GOML de afgelopen maanden intensief gesproken over de voortzetting van de regionale
samenwerking in Midden-Limburg. De Stuurgroep heeft geconstateerd dat er breed draagvlak is om
de regionale samenwerking voort te zetten. Wel moet lering worden getrokken uit de zaken die de
afgelopen jaren in de regionale samenwerking minder goed zijn verlopen, daarom wordt er een
evaluatie uitgevoerd en voor een nieuwe structuur gekozen. De volgende thema’s blijven op de
agenda staan:
a. sociaal domein (thema’s: demografische ontwikkelingen, wonen, leefbaarheid, onderwijs en zorg);
b. fysiek domein (thema’s: bereikbaarheid en gebiedsontwikkelingen zoals Maasplassen)
c. economisch domein (thema’s van de Economische Uitvoeringsagenda en / of Keyport 2020).
De aansturing van deze domeinen zal plaatsvinden door Stuurgroepen waarin naast overheden ook
ondernemers en maatschappelijke partners worden betrokken. Het algemeen bestuur van Keyport
2020 zal binnen het economisch domein de rol van Stuurgroep vervullen. Daarnaast wordt een
zogenaamde regiegroep gevormd die de voortgang en samenhang van de samenwerking gaat
bewaken. In de nieuwe werkwijze wordt de positie van de gemeenteraden versterkt zodat zij hun
kaderstellende en controlerende rol optimaal kunnen vervullen. De stuurgroepen en het algemeen
bestuur van Keyport 2020 geven uitvoering aan de samenwerking binnen de door de regiegroep
Samenwerking Midden-Limburg vastgestelde regionale agenda en uitvoeringskaders. De
stuurgroepen en het algemeen bestuur van Keyport 2020 functioneren autonoom en zelfstandig
waardoor zij meer daadkracht en slagkracht hebben om adequaat te kunnen inspelen op
ontwikkelingen in de regio. Zij verantwoorden zich achteraf richting regiegroep samenwerking
Midden-Limburg, de gemeenten en de provincie. Om de wijziging in de samenwerking te markeren
zal de samenwerking worden voortgezet onder een nieuwe naam: “Samenwerking Midden-Limburg”.
De uitgangspunten worden aangeleverd voor de raadsvergadering van 14 november 2013. Hierna
worden de uitgangspunten verder uitgewerkt met het streven de nieuwe regionale samenwerking
per 1 januari 2014 van start te laten gaan.

Euregio
De Euregio Rijn Maas Noord heeft vanuit haar subsidieprogramma 2007-2013 aan veel recreatieve en
natuurprojecten bijgedragen. De Euregio gaat nieuwe doelstellingen formuleren voor het
subsidieprogramma vanaf 2014. Afhankelijk van de gekozen Euregio doelstelling en programma’s zijn
er mogelijk meer of minder subsidiemogelijkheden voor Euregionale projecten voor Roerdalen.

Herijking EHS (Ecologische Hoofdstructuur)en herziening POL(Provinciaal Omgevingsplan Limburg)
De regering heeft ervoor gekozen om de rijksopgave voor het realiseren van de EHS te herijken. Dit
heeft tot gevolg dat delen die nu aangeduid zijn als Provinciale Ontwikkelingszone Groen (POG) en
Robuuste Verbindingszone, niet vanzelfsprekend meer de status EHS krijgen. De herijking EHS is nog
in voorbereiding en wordt meegenomen in de herziening van het POL; deze POL herziening is in 2012
opgestart en wordt naar verwachting in mei 2014 vastgesteld.

Het (Rijks)beleid ten aanzien van de ecologische hoofdstructuur (EHS) zal worden gedelegeerd aan de
provincies. Zolang er echter geen sluitend antwoord op de vraag wat de definitieve nieuwe
doelstellingen van (rijk en) provincie zijn en welke definitieve budgetten hieraan gekoppeld worden
moet er rekening worden gehouden met vertraging van de realisatie EHS/RVZ (robuuste
verbindingszone) tot mei 2014 (vaststelling POL).

POL
De provincie is bezig met een integrale herziening van het POL, hiervoor zullen via de bestuurlijke en
ambtelijke kanalen de belangen van de gemeente Roerdalen zo goed mogelijk geborgd worden. De
planning is dat het POL in mei 2014 wordt vastgesteld door Provinciale Staten.

Programmabegroting 2014-2017                    12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
De ambitie / nieuwe keuzerichting staat weergegeven in de kadernota. De criteria bevorderen van
kansrijke economische ontwikkelingen (5) en investeren in de sociale en ruimtelijke samenhang (1)
kunnen op dit programma worden toegepast. Hetzelfde geldt voor het criterium samenwerking (4).
Er zal op een andere gewijzigde en dus niet-traditionele manier worden ingezet op het kiezen voor
kansrijke economische sectoren en het werven of faciliteren van economische bedrijvigheid,
bijvoorbeeld via Keyport en Ontwikkelingsmaatschappij Limburg. Dit sluit bovendien aan op het
ontwikkelen van (regionaal) arbeidsmarktbeleid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt
(contact met werkgevers). Kiezen voor (eu)regionale samenwerking is belangrijk om in aanmerking te
komen voor subsidies, bevorderen van regionale promotie en leidt tot schaalvoordeel (o.a. bij
aanbestedingen).

Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we de ambitie):
Doelstelling              Voortgang                HL  Toelichting
Toename van               Op basis van             4 & Deze doelstelling is gerelateerd aan het
verblijfsrecreatie        definitieve cijfers 2012 5   bevorderen van economische
(aantal                   is er een stijging van       ontwikkeling. Dit wordt veelal gerealiseerd
overnachtingen) in        9% t.o.v. 2009.              door samen te werken met de gemeentes
2015 met 20% t.o.v.                                    uit de regio, o.a. de Duitse
2009 (voor Roerdalen-                                  grensgemeentes.
Wassenberg)
In samenwerking met       Er zijn projecten in de  5   Mede door deze doelstelling wordt het
externe partijen is in    verkenningsfase              recreatief aanbod in de regio
2014 voor minimaal 1      (Effelderwaldsee en          aantrekkelijker, waardoor wellicht meer
nieuwe toeristische       Hooibaan,) en er zijn 2      bezoekers komen. Dit draagt bij aan het
attractie met regionale project in de                  bevorderen van andere economische
uitstraling de            uitvoeringsfase              ontwikkelingen.
planvoorbereiding         (kasteel Montfort en
afgerond                  kasteel Aerwinckel).
In 2014 is 35 ha nieuwe Er is inmiddels 17 ha      5
natuur (EHS) ingevuld     EHS gerealiseerd. Er is
met de pachtvrije         nog 1 ruiling in
gronden van de            voorbereiding (ca 1
gemeente in               ha).
combinatie met
structuurversterking
(o.a. kavelruil) van de
landbouw




Programmabegroting 2014-2017                  13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Demografische ontwikkelingen    Leegstand van vrijkomende        Stimuleren functieverandering
                                agrarische bebouwing             passend binnen het gebied.
                                                                 Sloopregeling via GOML.
Landelijk en Europees           Inkrimping landbouwareaal        Structuurverbetering
natuurbeleid                    Toename natuur                   toekomstgerichte agrarische
                                Herijking EHS / aankoopstop bij bedrijven
                                terrein beherende instanties     Bedrijfsverplaatsing
                                                                 Natuurontwikkeling en beheer
                                                                 door agrariërs.
Ondernemerskwaliteit            Onvoldoende kansen benutten Zoveel mogelijk prikkelen en
                                                                 faciliteren (vereenvoudiging
                                                                 regelgeving, basisinfrastructuur,
                                                                 kennisuitwisseling, stimuleren
                                                                 samenwerken en
                                                                 ondernemersloket OML, etc.)
Economische ontwikkeling        Bezuinigingen, minder            Vereenvoudiging regelgeving,
                                subsidiegelden, minder           faciliteren goede projecten,
                                inkomstenbelasting,              zoeken naar andere
                                teruglopende investeringen,      financieringsmogelijkheden of
                                meer binnenlandse vakanties      samenwerkingen.
                                Schaalvergroting
Weersomstandigheden             Weeromstandigheden hebben        In de regio het ontwikkelen van
                                invloed op het aantal            all-weather accommodatie
                                reserveringen en bezoekers.      stimuleren.

4. Resultaten

Uitwerking kadernota
De onlangs vastgestelde structuurvisie bepaalt de bestaande koers voor de diverse deeluitwerkingen
in projecten en bestemmingsplannen. Met de resultaten wordt beoogd om economische kansrijke
ontwikkelingen te bevorderen, alsmede de ruimtelijke samenhang.

Wat gaan we nog doen?

Uitvoeren structuurvisie
In het kader gebieds- en plattelandsontwikkeling worden diverse projecten opgestart of deze
projecten zijn al in gang gezet, bijvoorbeeld gebiedsvisie Duurzaam LOG (uitvoering), Heerlickheit
Montfort en het ruiterroute netwerk. Daarnaast worden er diverse projecten uitgevoerd vanuit de
toeristische samenwerking Roerdalen – Wassenberg en zal gezamenlijk de regio gepromoot worden.
Er wordt proactief ingespeeld op mogelijk kansrijke ontwikkelingen vanuit de private sector die
bijdragen aan de gemeentelijke doelstellingen.

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
In dit programma is via de kadernota een duidelijke richting aangegeven. Vandaar dat er enkele
nieuwe bezuinigingen worden doorgevoerd op het gebied van natuur. Deze budgetten en projecten
dragen niet bij aan de keuzerichtingen die weergegeven zijn in de kadernota.




Programmabegroting 2014-2017                  14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                      Bestaand beleid (korte beschrijving)
Uitvoeren projecten in het kader van Toerisme en recreatievisie Midden Limburg
de motie Leisure en de                Recreatievisie Roerdalen-Wassenberg
samenwerking Wassenberg-
Roerdalen
Er zijn nieuwe ruiterroutes           Recreatievisie Roerdalen – Wassenberg,
gerealiseerd.
Uitvoeren projecten grondbeleid       Grondbeleid Roerdalen (eind 2013 gereed)
Ontwikkeld uitvoeringsplan voor       Bestaande bestemmingsplannen
enkele toeristische attracties zoals: Recreatievisie Roerdalen – Wassenberg
Effelderwaldsee, Hooibaan, Leisure    Structuurvisie
projecten
Uitvoeren van het project Kasteel     Structuurvisie
Montfort, bestemmingsplan             Recreatievisie Roerdalen - Wassenberg
wijzigingen.
Effecten van de herijking EHS op de   Nieuw POL, Structuurvisie
gemeente Roerdalen worden in
beeld gebracht
De structuurvisie bevat een           Structuurvisie
uitvoeringstabel met plannen en
projecten. De uitvoeringstabel is
dynamisch van aard. Dat betekent
dat de uitvoeringstabel niet is
afgebakend, maar flexibiliteit bevat
om in te kunnen spelen op plannen
en projecten waarvoor
mogelijkheden bestaan. De
mogelijkheden worden in belangrijke
mate bepaald door de
demografische en economische
ontwikkelingen.
Partiële herziening van de            Bestemmingsplan Buitengebied
bestemmingsplannen Buitengebied
en Kernen, vanwege eventuele
beroepen bij de Raad van State en
vanwege het meenemen van
ruimtelijk gemotiveerde plannen van
burgers en bedrijven.




Programmabegroting 2014-2017                15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Routebureau, gebiedsbureau Ons WCL en          Afrekenbare doelen op ieders gebied, promotie en
VVV                                            ontwikkelen van toeristisch recreatieve activiteiten en
                                               arrangementen
Gastvrij Roerdalen, LLTB,                      Samenwerking/Klankbord
Ondernemersverenigingen,
Heemkundevereniging
Rijk, provincie en waterschappen, Europa,      Uitvoering/medewerking verlenen aan hogere
GOML                                           regelingen; afspraken/ overeenkomsten uitwerking
                                               plannen; subsidies projecten
Internationale contacten buurgemeenten         Voor de toeristische samenwerking Roerdalen –
                                               Wassenberg wordt geen uitvoeringsprogramma
                                               opgesteld door de twee gemeenten. De gemeentes
                                               ondersteunen en faciliteren, de ondernemers bij het
                                               uitvoeren van projecten in dit kader, bijvoorbeeld
                                               door het begeleiden van de themagroepen en
                                               bestuurlijke groepen. Er wordt in 2013 een evaluatie
                                               uitgevoerd over het functioneren van de
                                               themagroepen.
Grenspark MSN, Euregio´s,                      Samenwerking uitvoering projecten
werkgemeenschap Kreis Heinsberg
Staatsbosbeheer, Limburgs Landschap, IVN, IKL financiële afbouwregeling+
IKL, bosgroep Zuid Nederland                   Afstemming bos- en natuurbeheer, samenwerking
                                               uitvoering (internationale) projecten; promotie
                                               bezoekerscentrum, natuureducatie en
                                               natuuractiviteiten
Overlegorgaan NP De Meinweg                    Afstemming bos- en natuurbeheer, samenwerking
                                               uitvoering (internationale) projecten; promotie
                                               bezoekerscentrum, natuureducatie en
                                               natuuractiviteiten
Verenigingen op het gebied van natuur en       Klankbord en kennisuitwisseling
landschap




Programmabegroting 2014-2017                   16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 1
                                                                                          bedragen x € 1.000

                                          Rekening     Begroting    Begroting    MJB         MJB       MJB
1. Gebiedsontwikkeling                        2012         2013         2014     2015        2016      2017
Exploitatie
  Lasten
    Landbouw en plattelandsontwikkeling        - 282      - 1.027       - 599    - 359       - 359     - 359
    Natuur, Bos en Water                       - 282        - 310         - 87     - 87        - 87      - 87
    Recreatie en Toerisme                      - 463        - 437       - 311    - 302       - 294     - 294
  Totaal Lasten                              - 1.027      - 1.774       - 997    - 748       - 740     - 740

  Baten
    Landbouw en plattelandsontwikkeling         500          943         530      590         330       330
    Natuur, Bos en Water                        167          205          26       26          26        26
    Recreatie en Toerisme                       175           75          59        -           -         -
  Totaal Baten                                  842        1.223         614      616         356       356

Totaal Exploitatie                            - 185        - 551        - 382    - 132       - 384     - 384

Mutatie reserves
 Toevoegingen                                      -       - 460        - 200    - 282            -         -

  Onttrekkingen                                 130          763         240          -           -         -

Totaal Mutatie reserves                         130          303           40    - 282            -         -

Resultaat na bestemming                         - 55       - 248        - 342    - 414       - 384     - 384


Overzicht mutaties in reserves programma 1
                                                                                          bedragen x € 1.000

                                          Rekening     Begroting    Begroting    MJB         MJB       MJB
1. Gebiedsontwikkeling                        2012         2013         2014     2015        2016      2017
Toevoegingen
  Algemene reserve                                 -       - 200        - 200      - 22           -         -
  Reserve strategische aankopen                    -       - 260            -    - 260            -         -
Totaal Toevoegingen                                -       - 460        - 200    - 282            -         -

Onttrekkingen
  Algemene reserve                               47          137           -          -           -         -
  Reserve strategische aankopen                   -          500         240          -           -         -
  Reserve toerisme                               83          126           -          -           -         -
Totaal Onttrekkingen                            130          763         240          -           -         -

Totaal mutatie reserves                         130          303           40    - 282            -         -




Programmabegroting 2014-2017                 17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>Programma 2 Wonen

1. Inleiding
Demografische ontwikkelingen wijzen op een ontgroening en vergrijzing van de bevolking en een
verdunning van de huishoudens. Ook de gemeente Roerdalen heeft hier mee te maken. Dat betekent
een daling van het aantal inwoners. Daarnaast zal een steeds groter percentage van die inwoners
ouder dan 55 jaar zijn. Deze demografische ontwikkelingen hebben een grote invloed op de
ruimtelijke inrichting en de leefbaarheid van onze dorpen en het platteland. Er moeten andere en
ingrijpende ruimtelijke keuzes gemaakt worden om de dorpen en het platteland aantrekkelijk en
leefbaar te houden. De huidige economische ontwikkeling versterkt de noodzaak om ruimtelijke
keuzes te maken. Dit programma heeft een duidelijke relatie met het programma
Gebiedsontwikkeling, waarin de structuurvisie is opgenomen die wordt opgesteld voor de ruimtelijke
ontwikkeling in de gemeente.
De kernbegrippen zijn Ruimtelijke Ordening, Volkshuisvesting en Bouwen en Wonen. Dit programma
is gelinkt aan de kadernota vanwege de keuzerichtingen schaalvoordelen via regionale samenwerking
(4) en investeren in de sociale en ruimtelijke samenhang van de dorpskernen (1).

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende documenten:
         Bestemmingsplannen
         Structuurvisie Roerdalen 2030 (verwacht eind 2012)
         Regionale Woonvisie Midden-Limburg Oost (MLO) (2010)
         Provinciale Woonvisie (2010)
         Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL) aanvulling Verstedelijking,
           gebiedsontwikkeling en kwaliteitsverbetering (2009)
         Woningmarktonderzoek (2009)
         Verordening Starterslening gemeente Roerdalen (2012)

2. Ontwikkelingen
De woningbehoefte verandert. De laatste prognoses wijzen er op dat de top van het aantal
huishoudens in onze gemeente rond 2022 (Etil prognose 2012) wordt bereikt. De meest recente
prognoses worden gebruikt bij de in ontwikkeling zijnde Regionale Structuurvisie Wonen, Zorg en
Woonomgeving Midden-Limburg. Deze wordt met GOML procesgelden en in GOML-verband
opgesteld. De druk om in deze regionale structuurvisie met concrete afspraken over onder meer de
woningbouwproductie en de planvoorraad te komen is opgehoogd, nu de provincie voor Zuid-
Limburg een provinciale Verordening Wonen Zuid-Limburg heeft vastgesteld.

Woonvisie MLO 2010-2014
De regiogemeenten in Midden-Limburg Oost hebben afspraken gemaakt over onder meer de
kwaliteit (soort woning) en de kwantiteit (aantal woningen). Ook zijn er afspraken gemaakt over het
terugbrengen van de woningvoorraad. In het najaar van 2013 is de actualisatie van de vigerende
woonvisie bestuurlijk teruggekoppeld. In 2014 wordt deze woonvisie vervangen door de Regionale
Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving Midden-Limburg. (Besluit GOML Stuurgroep 13 juni
2012).

Provinciale Woonvisie 2010-2015
De visie behandelt met nadruk de bovenlokale en -regionale sturing van de
woningmarktontwikkeling en kwalitatieve aandachtspunten als herstructurering, leefbaarheid en
duurzaamheid. De Woonvisie behandelt de woonbehoeften van verschillende doelgroepen en
specifieke aandachtspunten voor de verschillende regio’s. Ook gaat de Woonvisie in op
internationale aspecten van het wonen; het gaat hierbij om de verhuisstromen van en naar België en

Programmabegroting 2014-2017                   18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>Duitsland. Op basis van de provinciale en regionale woonvisies en met gebruikmaking van de
regionale woonvisies, actuele onderzoeken en monitoring worden bestuurlijke afspraken over de
woningbouwprogramma’s gemaakt. De provincie gaat sterker sturen op een regionale aanpak en zal
deze mogelijk via een verordening gaan afdwingen als de gemeenten niet zelf meer gaan
samenwerken.

Interbestuurlijke Voortgangsrapportage Bevolkingsdaling ‘Krimpen met kwaliteit’
Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is voornemens in de
voortgangsrapportage nieuwe accenten te leggen bij de aanpak van de krimp. Naast de inzet in de
topkrimpregio’s zal er meer aandacht uitgaan naar de regio’s, waaronder Midden-Limburg, die in
navolging van deze gebieden met krimp te maken (kunnen) krijgen en soms al hebben, de
zogenaamde anticipeerregio’s. Roerdalen ondersteunt deze ontwikkeling. Inmiddels is er als vervolg
hierop een bestuurlijke dialoogtafel geweest met alle Midden-Limburgse stakeholders (op voortouw
van de Provincie Limburg). In 2013 is onderzocht hoe hieraan op een zo goed mogelijke manier een
vervolg kan worden gegeven. Op 25 juni 2013 heeft het college van de gemeente Roerdalen besloten
in te stemmen met het voorstel van de voorzitter van de stuurgroep GOML voor het vervolg van de
dialoogtafel en met het opstarten van de transitieatlas. Met behulp van de zogenoemde
“transitieatlas” kunnen de gevolgen van de gemaakte keuzes worden vertaald in ruimtelijke en
financiële consequenties. Daarnaast maakt het organiseren van zogenoemde masterclasses voor
raadsleden nadrukkelijk onderdeel uit van dit proces.

Wettelijke ontwikkelingen
Door het rijk zijn ten aanzien van omgevingsvergunningen diverse kwaliteitseisen gesteld. Om deze
te realiseren is samenwerking met andere gemeenten van belang. Voor een nadere invulling hiervan
wordt verwezen naar programma 4.

De wettelijke veranderingen op de hypotheekmarkt hebben ook in 2014 nog een belemmerende
werking op de dynamiek van de huizenmarkt en leiden gemiddeld genomen tot een financiële
correctie van de huizenprijzen. Daarnaast heeft de nieuwe wetgeving ook nog steeds een
beperkende invloed op de (nieuw)bouwmogelijkheden van corporatie.
De wettelijk verplichte overgang van CBS naar de BAG leidt tot een hertelling van de bestaande
woningvoorraad die directe gevolgen heeft voor de gemeentelijke uitkering, de definitieve gevolgen
hiervan worden pas in 2014 duidelijk.

3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
De ambitie/nieuwe keuzerichting staat weergegeven in de kadernota. De criteria investeren in de
sociale en ruimtelijke samenhang van de dorpskeren (1) en regionale samenwerking (4) kunnen op
dit programma worden toegepast. Er wordt onderzoek gedaan naar de doelgroepen en het lokaal
invulling geven aan het volkshuisvestingsbeleid. Dit draagt bij aan de sociale en ruimtelijke
samenhang, die anders negatief wordt beïnvloed door dreigende leegstand. De gemeente Roerdalen
zal medewerking verlenen aan andere functies dan de woonfunctie in leegstaande panden, wat
eveneens de genoemde samenhang ten goede komt. De samenhang tussen de maatschappelijke
voorzieningen en een aantrekkelijk woonklimaat wordt nog belangrijker. Ook bij de transities speelt
het onderwerp ‘wonen’ een belangrijke rol, onder andere door de maatregelen gericht op het zo lang
mogelijk zelfstandig blijven wonen. Onderzocht wordt of meer inkomsten gegenereerd kunnen
worden.




Programmabegroting 2014-2017                  19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we het effect):
Doelstelling              Voortgang               HL   Toelichting
Het begeleiden van        Een plan van aanpak     1&4 De Regionale Structuurvisie Wonen, Zorg
krimp (in plaats van      over het herijken van        en woonomgeving Midden-Limburg die
bestrijden) door          lokaal                       nadrukkelijk inspeelt op de demografische
middel van een op de      volkshuisvestingsbeleid      ontwikkelingen is in 2013 opgestart en
demografische             is eind 2013 gereed. In      wordt in 2014 bestuurlijk vastgesteld.
ontwikkelingen            het plan van aanpak          Door op regionaal vlak nauwer samen te
afgestemd                 wordt rekening               werken wordt meer ruimte gecreëerd die
volkshuisvestingsbeleid gehouden met de                ingezet wordt om te investeren in de
                          landelijke en regionale      sociale en ruimtelijke samenhang van de
                          visies inzake krimp.         dorpskernen.

Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Economische ontwikkeling        Bedreiging investeringsklimaat, Stimuleren/faciliteren
                                minder subsidiegelden
Demografische ontwikkelingen    Veranderde samenstelling         Ontwikkelen en uitvoeren
                                bevolking: minder jongeren en    beleid
                                meer ouderen, leegstand,         Inzet vrijwilligers
                                minder en andere
                                (maatschappelijke)
                                voorzieningen, meer sturen op
                                kwaliteit woningen i.p.v.
                                kwantiteit.
                                Krimpbijdrage Rijk (zie
                                paragraaf demografische
                                ontwikkeling).
                                Op maat gesneden OV-
                                concessie.
Europese en landelijke wet- en  Beperkingen en voorwaarden       Afspraken maken met provincie
regelgeving                     die barrière kunnen zijn voor    en andere betrokken partijen
                                investeringen en maatregelen     om te komen tot maatwerk

4. Resultaten

Uitwerking kadernota
De provincie heeft in Zuid-Limburg een verordening opgesteld volgens het principe “één bouwen,
één slopen”. De verwachting is dat de provincie ook in Midden-Limburg gaat ingrijpen in de
woningvoorraad. De gemeente Roerdalen heeft hierop geanticipeerd in de structuurvisie Roerdalen
2030, door de “ladder” van Roerdalen. De economische crisis noodzaakt tot andere verdienmodellen.
Woningen bouwen om van de opbrengst maatschappelijke maatregelen te financieren, is
achterhaald. Door de demografische ontwikkeling zal ook het risico van leegstand toenemen.

Om de krimp adequaat te kunnen begeleiden, is het nodig het lokaal volkshuisvestingsbeleid te
herijken. Hiervoor wordt doelgroepenbeleid opgesteld, in 2012 was dit de invoering van de
starterslening, in 2013 is de pilot wonen, welzijn zorg opgestart.




Programmabegroting 2014-2017                  20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>Wat gaan we nog doen?
In de projectgroep GOML-Wonen is in 2013 het proces opgestart om te komen tot de gezamenlijke
‘Regionale Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving Midden-Limburg’. Hierin wordt op
regionaal niveau onderzocht worden wat de gevolgen van de demografische ontwikkelingen
zullen/kunnen zijn en hoe hierop ingespeeld kan worden. De planning is dat deze structuurvisie in
2014 vastgesteld kan worden en de dan aan actualisatie toe zijnde Regionale Woonvisies vervangt. In
overleg met de provincie is een bijdrage geleverd aan het POL2014 om daarmee de uitgangspositie
voor de woonregio zo goed mogelijk te maken.

Het pilotproject wonen, welzijn zorg dat in 2013 wordt opgestart zal een begin zijn om te komen tot
meer inzicht op de bestaande huur- en koopwoningvoorraad, en een eerste stap zijn in de vanwege
de demografische ontwikkelingen hoognodige transitie op de bestaande woningvoorraad. Daarnaast
zal het project bijdragen aan het bewustwordingsproces van onze inwoners over de veranderende
rol van de overheid binnen een aan demografische veranderingen onderhevige samenleving.
Afhankelijk van de resultaten die deze pilot ons oplevert, wordt besloten wel of niet over te gaan tot
het opstellen van een op maat gesneden huisvestingsbeleid specifiek voor de doelgroep ouderen.
Deze overweging vindt in 2014 na de evaluatie van de vergaarde informatie plaats.

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                      Bestaand beleid (korte beschrijving)
Een regionaal volkshuisvestingsbeleid Structuurvisie Roerdalen 2030, Regionale Woonvisie
dat wordt uitgewerkt in een lokaal    Midden-Limburg Oost (2010), Provinciale Woonvisie,
uitvoeringsprogramma, waarin de       Provinciaal Omgevingsplan Limburg en aanvulling
maatregelen zijn genoemd die het      Verstedelijking, gebiedsontwikkeling en
begeleiden van krimp mogelijk         kwaliteitsverbetering, Verordening Starterslening gemeente
maken.                                Roerdalen (2012).

                                        De in ontwikkeling zijnde Regionale Structuurvisie Wonen,
                                        Zorg en Woonomgeving Midden-Limburg, die als een van de
                                        speerpunten de demografische ontwikkeling heeft, zal ertoe
                                        bijdragen dat er op regionaal vlak nauwer samengewerkt
                                        wordt. Door deze samenwerking wordt meer ruimte
                                        gecreëerd die ingezet wordt om te investeren in de sociale
                                        en ruimtelijke samenhang van de dorpskernen.
                                        De afspraak is dat er eerst op regionaal niveau afspraken
                                        worden gemaakt en de gemeenten daarna op lokaal
                                        schaalniveau dit in een lokaal uitvoeringsprogramma verder
                                        uitwerken.




Programmabegroting 2014-2017                    21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Ondernemersverenigingen                        Samenwerking/Klankbord.
Europese Unie, Rijk, provincie en              Uitvoering/medewerking verlenen aan hogere
waterschappen                                  regelingen; afspraken/ overeenkomsten uitwerking
                                               plannen; subsidies projecten.
Omliggende gemeenten                           Samenwerking/afstemming.
Ontwikkelaars                                  Samenwerking/Klankbord.
Sport- en cultuurraad, Kopgroep Posterholt     DOP Posterholt;
                                               Samenwerking/Klankbord.
Wonen Limburg                                  Prestatieafspraken;
                                               Samenwerking/Klankbord.
Stichting Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Uitvoering Starterslening Roerdalen
Nederlandse Gemeenten

5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 2
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                          Rekening     Begroting    Begroting      MJB         MJB       MJB
2. Wonen                                      2012         2013         2014       2015        2016      2017
Exploitatie
  Lasten
    Bouwen en Wonen                            - 457        - 441            -          -           -         -
    Ruimtelijke ordening                       - 946      - 1.276      - 1.017     - 971       - 871     - 836
    Volkshuisvesting                           - 242        - 267        - 285       - 85        - 85      - 85
  Totaal Lasten                              - 1.645      - 1.983      - 1.302   - 1.056       - 955     - 921

  Baten
    Bouwen en Wonen                              98          156          156       156         156       156
    Ruimtelijke ordening                      2.071          656          587       541         441       406
    Volkshuisvesting                              8            0            0         0           0         0
  Totaal Baten                                2.177          813          744       698         597       562

Totaal Exploitatie                              532       - 1.171       - 558      - 358       - 358     - 358

Mutatie reserves
 Onttrekkingen                                  428          365          200           -           -         -

Totaal Mutatie reserves                         428          365          200           -           -         -

Resultaat na bestemming                         960        - 806        - 358      - 358       - 358     - 358


Overzicht mutaties in reserves programma 2
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                           Rekening    Begroting    Begroting      MJB         MJB       MJB
2. Wonen                                       2012        2013         2014       2015        2016      2017
Onttrekkingen
  Algemene reserve                              428          365           200         -            -         -
Totaal Onttrekkingen                            428          365           200         -            -         -

Totaal mutatie reserves                         428          365           200         -            -         -




Programmabegroting 2014-2017                 22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>Programma 3 Milieu, duurzaamheid en klimaat

1. Inleiding
Dit programma is gericht op de kwaliteit van de leefomgeving waarbij aandacht wordt besteed aan
duurzaamheid, klimaat en milieu waarbij het groene en landschappelijke karakter van de gemeente
centraal staat. Duurzaamheid is het waarborgen van de leefkwaliteit op de lange termijn.

Roerdalen heeft de ambitie om samen met burgers, bedrijven en instellingen te zorgen voor een
duurzame leefomgeving. Hiervoor is een beperkt budget beschikbaar. Dit programma is gelinkt aan
de kadernota vanwege de keuzerichtingen de burger doet meer zelf (2) en regionale samenwerking
(4).

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende documenten:
     Verbreed gemeentelijk rioleringsplan (2008)
     Afvalnota (2012)
     Klimaatvisie (2012)

2. Ontwikkelingen
Vanwege de bezuinigingen die zijn doorgevoerd, wordt er geen beleid meer ontwikkeld op het
gebied van milieu en duurzaamheid. Voorgaande geldt niet voor afval en riolering.
De vergunningverlening en toetsing van plannen voor de aspecten bedrijvigheid, bodem, geluid,
lucht, geur en externe veiligheid zijn opgenomen in het uitvoeringsprogramma van de MER.

Afval
Op afvalgebied is er een trend om steeds meer te gaan samenwerken met gemeentes uit de regio,
bijvoorbeeld door gezamenlijke aanbesteding. Uitbreiden van de samenwerking met de
Reinigingsdienst Maasland is ook één van de mogelijkheden.

Samenwerking Limburgse Peelen
Waterbeheer krijgt landelijk steeds meer aandacht. De eisen worden steeds hoger en de gemeente
krijgt als waterbeheerder steeds meer wettelijke verplichtingen.
Landelijk is in het bestuursakkoord water een aantal doelstellingen geformuleerd. Gemeenten en
waterschappen krijgen te maken met forse bezuinigingsopgaven in de waterketen. Samenwerking is
hierbij het sleutelwoord en noodzakelijk om te komen tot doelmatigheidswinst en
kostenbesparingen. In de regio Midden Limburg is in 2011 een samenwerkingsverband gestart met
een aantal Midden-Limburgse gemeenten en het waterschap. In september heeft de gemeenteraad
besloten om gezamenlijk met Echt-Susteren, Roermond en Waterschap Roer en Overmaas bij dit
samenwerkingsverband aan te sluiten.
De samenwerking moet er toe leiden dat kennis gewaarborgd wordt, de kwaliteit verhoogd wordt en
de maatschappelijke kosten worden verminderd.

3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
De criteria uit de kadernota, de burger doet meer zelf (2) en regionale samenwerking (4) zijn op dit
programma van toepassing. Door de beperkte financiële middelen zal meer van burgers en bedrijven
worden gevraagd. De gemeente werkt hierbij faciliterend. De ambitie om te komen tot een
duurzame leefomgeving betekent dat de verbinding wordt gelegd met de programma’s
Gebiedsontwikkeling en Wonen. Het thema duurzaamheid wordt zoveel mogelijk gekoppeld aan de


Programmabegroting 2014-2017                   23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>projecten uit deze programma’s. Er wordt gekozen om zoveel mogelijk in MER-verband te doen, een
voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van het Landbouw Ontwikkelings Gebied (LOG).

Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we het effect):
Doelstelling              Voortgang              HL    Toelichting
In de periode tot en                                   Vanwege het veranderend klimaat hebben
met 2015 neemt het                                     we te maken met extremere
aantal meldingen over                                  weersomstandigheden. De verwachting
riool- , water- en                                     was dat dit voor een toename zou zorgen
stankoverlast niet toe                                 van het aantal klachten op het gebied van
t.o.v. 2010                                            water en riolering. Het aantal is de laatste
                                                       jaren redelijk stabiel gebleven met circa
                                                       100 p/jaar. Door te blijven investeren in
                                                       duurzame maatregelen als afkoppelen
                                                       wordt zoveel mogelijk ingespeeld op de
                                                       omstandigheden en rekening gehouden
                                                       met de invloed van het klimaat. De
                                                       resultaten hiervan worden op de lange
                                                       termijn pas goed zichtbaar.

Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen?
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Economische ontwikkeling        Minder subsidiegelden voor       De gemeente faciliteert; geen
                                uitvoeren energiebesparende      extra maatregelen
                                maatregelen
Landelijk en Europees           Nieuwe of wijziging wettelijke   Aanpassen gemeentelijk
Milieubeleid                    voorschriften                    beleid/regelgeving
Klimaatveranderingen            Enerzijds bedreiging anderzijds  CO2-reductie, energiebesparing,
                                ook economische kansen           stimuleren opwekken
                                                                 duurzame energie, uitvoering
                                                                 geven aan het verbreed GRP
                                                                 2008-2012




4. Resultaten

Uitwerking kadernota
Door de beperkte financiële middelen zal meer van burgers en bedrijven worden gevraagd. De
gemeente werkt hierbij faciliterend. Duurzaamheidsaspecten zullen een plaats krijgen in projecten
die uitgevoerd worden binnen de programma’s Gebiedsontwikkeling en Wonen.

Wat gaan we nog doen?
Initiatieven van burgers en bedrijfsleven die de kwaliteit van de leefomgeving ten goede komen
zullen gefaciliteerd worden.

Samenwerking met gemeentes uit de regio wordt verder uitgewerkt, bijvoorbeeld door gezamenlijke
aanbesteding op onderdelen van afvalinzameling en -verwerking.

Milieuaspecten zullen zoveel mogelijk in MER-verband uitgevoerd worden. Dit zijn de aspecten
bedrijvigheid, bodem, geluid, lucht, geur en externe veiligheid.

Programmabegroting 2014-2017                  24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Het huidig gemeentelijk rioleringsplan liep tot en met 2012. In een gezamenlijk project met Echt-
Susteren, Roermond en Waterschap Roer en Overmaas zijn de uitgangspunten van
samenwerkingsverband Limburgse Peelen vertaald naar Roerdalen en opgenomen in een GRP-notitie
2013-2016. Het gemeentelijk rioleringsplan wordt hiermee verlengd tot 2016. De GRP-notitie is ter
besluitvorming aan de Raad aangeboden en zal nog in 2013 behandeld worden.

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
De bezuinigingen met betrekking tot klimaat en natuur- en milieueducatie zijn gerealiseerd.

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                   Bestaand beleid (korte beschrijving)
Projecten uit het verbreed         Verbreed gemeentelijk rioleringsplan
gemeentelijk rioleringsplan
gerealiseerd
Nieuw gemeentelijk rioleringsplan
2012/2013 (voor periode 2013 –
2017)
Evaluatie en bijstellen Afvalnota  Afvalnota 2012

Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Plaatselijke verenigingen                      Met de verenigingen zijn afspraken gemaakt over:
                                                het systeem van het ophalen van het oud papier
                                                   vanaf 1 januari 2011 en;
                                                de hoogte van de financiële vergoeding.
Attero                                         Herontwikkeling stort Montfort
Rijk, provincie en waterschappen, Europese Uitvoering/medewerking verlenen aan hogere
Unie                                           regelingen; afspraken/ overeenkomsten uitwerking
                                               plannen; subsidies projecten;
Reinigingsdienst Maasland                      Het gescheiden ophalen van het rest- en gft afval via 2
                                               containers met als tariefdifferentie volume/frequentie
                                               per 1 januari 2012. Het voornemen is aanwezig om de
                                               inzameling van andere componenten huishoudelijk
                                               afval en het zuigen van kolken aan Reinigingsdienst
                                               Maasland op te dragen.
                                               Reinigingsdienst Maasland is een organisatie waarop
                                               de Wet gemeenschappelijke regeling van toepassing
                                               is. Uitbreiding van de taken wordt in de
                                               gemeenschappelijke regeling opgenomen.
Internationale contacten, buurgemeenten,       Samenwerking uitvoering projecten; Energiebesparing
                                               Veehouderij, Duurzaam LOG
                                               (Landbouwontwikkelingsgebied)
LLTB, Ondernemersverenigingen,                 Samenwerking, klankbord
Woningcorporaties                              Prestatieafspraken + deelname aan projecten
Echt-Susteren en Maasgouw                      Per 1 september 2013 is de omgevingsdienst MER
                                               gestart.




Programmabegroting 2014-2017                   25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 3
                                                                                                      bedragen x € 1.000

                                        Rekening        Begroting     Begroting           MJB           MJB        MJB
3. Milieu, Duurzaamheid en Klimaat          2012            2013          2014            2015          2016       2017
Exploitatie
  Lasten
    Afval                                    - 1.705       - 1.699       - 1.549        - 1.544       - 1.541    - 1.540
    Klimaat                                      - 28          - 88             -             -             -          -
    Milieubeheer                               - 163         - 174           - 30            -8            -8         -8
    Riolering                                - 1.919       - 2.025       - 2.029        - 2.034       - 2.039    - 2.043
  Totaal Lasten                              - 3.815       - 3.986       - 3.608        - 3.586       - 3.588    - 3.591

  Baten
    Afval                                     1.953         1.976         1.814          1.809          1.806     1.803
    Klimaat                                       2             -             -              -              -         -
    Milieubeheer                                 66            10            10              -              -         -
    Riolering                                 2.052         2.103         2.136          2.141          2.145     2.149
  Totaal Baten                                4.073         4.089         3.960          3.950          3.951     3.952

Totaal Exploitatie                              257           103           351            363           363        361

Mutatie reserves
 Onttrekkingen                                     21           30              -             -             -          -

Totaal Mutatie reserves                            21           30              -             -             -          -

Resultaat na bestemming                         278           132           351            363           363        361


Overzicht mutaties in reserves programma 3
                                                                                                      bedragen x € 1.000

                                         Rekening        Begroting     Begroting           MJB           MJB       MJB
3. Milieu, Duurzaamheid en Klimaat           2012            2013          2014            2015          2016      2017
Onttrekkingen
  Algemene reserve                                 21            30                 -             -          -         -
Totaal Onttrekkingen                               21            30                 -             -          -         -

Totaal mutatie reserves                            21            30                 -             -          -         -




Programmabegroting 2014-2017                  26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Programma 4 Leefomgeving en veiligheid

1. Inleiding
Dit programma richt zich op de directe leefomgeving van onze inwoners. Het gaat zowel om het
onderhoud en de ontwikkeling van de openbare ruimte, als om de accommodaties die ten dienste
staan van onze inwoners. Naast de tastbare kant van de openbare ruimte omvat het programma
‘veiligheid’ alle beleid en activiteiten die samen met partners als politie, openbaar ministerie,
bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en burgers op het integrale veiligheidsterrein worden
uitgevoerd. Het onderdeel veiligheid is als volgt in te delen:
               Fysieke veiligheid;
               Sociale veiligheid;

Bij de invulling van dit programma zijn de in de kadernota gehanteerde keuzerichtingen leidend en
voor zover van toepassing ook als zodanig ingevuld. In het bijzonder geldt dit voor:

Investeren in de sociale en ruimtelijke samenhang van de dorpskernen;
De burger zal méér zelf moeten doen;
Anticiperen op schaalvoordelen in regionale samenwerking waar dat tot meer professionaliteit of
efficiencyvoordeel leidt;

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende documenten:
         Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan (GVVP) (2008)
         Wegenbeheerplan (2008)
         Groenstructuurplan (2009)
         Groenbeheerplan (2012)
         Beleidsplan Openbare Verlichting (2009)
         Handhavingbeleidsplan (2008)
         Veiligheidsbeleidskader (2013-2014)
         Uitvoeringsprogramma Veiligheid (2013-2014)
         Beleidsplan politie Limburg 2013-2014: “Samen doen wat er toe doet! Lokale en
           gemeenschappelijke veiligheidsaanpak verankerd, beleidskaders voor 2013-2014”.
         Beleidsplan Veiligheidsregio Limburg Noord 2011 – 2015
         Risicoprofiel Veiligheidsregio Limburg-Noord.
         Jaarplan Veiligheidshuis Midden Limburg
         Kadernota Voorzieningenbeleid (2011)
         Uitvoeringsprogramma MER omgevingsrecht+ 2013/2014

Het nieuwe wegenbeheerplan wordt begin 2014 aangeboden aan de gemeenteraad ter
besluitvorming. Ook wordt in 2014 het gewijzigde uitvoeringsprogramma van het GVVP opgepakt,
volgens de door de gemeenteraad vastgestelde planning.

2. Ontwikkelingen

Openbare orde en veiligheid
Veiligheid is en blijft een kerntaak van de Iokale overheid. Een veilige woon-, werk-, recreatie- en
leefomgeving is essentieel voor mensen en komt niet vanzelf. Een veilige buurt of dorp ontstaat
alleen als we er samen aan werken. Dat is een taak van bestuur, politie en justitie, maar ook
van de samenleving. Wij verwachten van iedereen een actieve bijdrage en betrokkenheid. In het
integraal Veiligheidsbeleidskader 2013-2014 en in het Uitvoeringsprogramma 2013-2014 zijn onze


Programmabegroting 2014-2017                    27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>ambities ten aanzien van veiligheid benoemd. Ook zijn prioriteiten gesteld en wordt ingespeeld op
actuele ontwikkelingen.

In de aanpak van de “Openbare orde” en “veiligheid” wordt een 3-traps raket gehanteerd:
    1. Preventie
    2. Repressie
    3. Nazorg/Ketenaanpak
De aanpak is erop gericht om ontwikkelingen die onveiligheid oproepen in de kiem te smoren en te
voorkomen dat daders opnieuw in de verleiding komen om terug te vallen in “negatief” gedrag.

Met de vorming van de Nationale Politie en de herziening van de Gerechtelijke Kaart is ook de
komst van de regionale politie eenheid Limburg per 1 januari 2013, een feit.
In dit kader zal samenwerking op het terrein van veiligheid in Limburg verder vorm krijgen. Dit komt
onder meer tot uiting in het Beleidsplan politie Limburg 2013-2014: “Samen doen wat er toe doet!
Lokale en gemeenschappelijke veiligheidsaanpak verankerd, beleidskaders voor 2013-2014”.
wat dient als hét gezamenlijk kader van Limburgse gemeenten, het Openbaar Ministerie en de politie
voor 2013 en 2014. Dit plan is opgebouwd vanuit de lokale integrale veiligheidsplannen. Verder is het
plan opgebouwd vanuit de gezagsrol van de burgemeester en de kaderstellende rol van de
gemeenteraad, gecombineerd met de prioriteiten van het Openbaar Ministerie en de politie. Het
geheel heeft geleid tot onderstaande vier prioriteiten die nadrukkelijk niet in de plaats van
andere lokale prioriteiten komen. Het zijn thema's die extra aandacht vragen en waarop we forse
winst willen boeken door over gemeentegrenzen heen samen te werken. Het gaat om:
    • Jeugd en Veiligheid;
    • Geweld (incl. straatroof, overvallen, huiselijk geweld, uitgaansgeweld, geweld tegen
         werknemers met een publiek taak);
    • Woninginbraken;
    • Georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit.

In het perspectief van afnemende veiligheidsmiddelen blijft de komende jaren de nadruk liggen op
het streven hetzelfde veiligheidsresultaat te behalen met minder middelen en meer cofinanciering
door andere partijen. De gemeente neemt op deze wijze nadrukkelijk de regierol ten aanzien van het
integrale veiligheidsbeleid op zich. Vanuit deze regierol zal een meer integrale aanpak worden
gestimuleerd en betrokkenen gewezen worden op hun eigen verantwoordelijkheid bij het komen tot
een structurele oplossing. Indien onder het regime van vrijwilligheid en vrijblijvendheid niet tot
oplossingen wordt gekomen zal worden ingezet op een meer bindende aanpak.

Niet alleen lokaal, maar ook regionaal dienen zich ontwikkelingen aan die de focus op veiligheid
verstevigen. In 2012 is alertheid geboden om de consequenties voor 2013 zo goed als mogelijk in te
schatten. Zo stond 2012 in het teken van de verplichte overgang van de brandweer naar de
Veiligheidsregio Limburg Noord per 1 januari 2013. Daarnaast gaat er naar verwachting een nieuwe
politieregio, de Politieregio Limburg, ontstaan. Investeren in deze nieuwe verbanden is noodzakelijk
om in positie te blijven en de veiligheid van Roerdalen in al zijn facetten te waarborgen.

De rampen die zich de afgelopen jaren hebben voorgedaan hebben inzichtelijk gemaakt dat er een
professionalisering van de gemeentelijke crisisorganisatie, de oranje kolom, nodig is om accuraat te
kunnen inspelen op crisissen. In de Veiligheidsregio Noord en Midden Limburg is in 2013
voorgesorteerd op de professionalisering van de oranje kolom (het gemeentelijk aandeel in de
crisisorganisatie). In 2014 wordt de professionaliseringsslag geïmplementeerd in de regionale en
gemeentelijke organisatie.




Programmabegroting 2014-2017                   28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>In het kader van de criminaliteitsbestrijding en bevordering van de integriteit heeft de gemeente met
de in 2013 vastgestelde nieuwe Bibob een nieuw pakket aan instrumenten gekregen. In 2014 zullen
deze worden verankerd in nieuwe Bibob beleid.

In 2013 is de nieuwe Drank- en Horecawet in werking getreden. In de nieuwe wet is het toezicht op
de naleving van de wet overgaan naar de gemeenten. Het uitgangspunt hierachter is dat gemeenten
het toezicht efficiënter in kunnen zetten en vaker toezicht kunnen uitoefenen. De burgemeester
wordt voortaan bevoegd gezag, waarbij de gemeenteraad meer mogelijkheden krijgt om op lokaal
niveau beter invulling te geven aan het alcoholbeleid, met name om overmatig alcoholgebruik
onder jongeren tegen te gaan. Wij stellen in 2014 beleid op voor alcoholverstrekking in sportkantines
en andere zogenaamde para-commerciële inrichtingen.

Fysieke/Externe Veiligheid
Een grotere eigen verantwoordelijkheid van bedrijven en burgers zal Ieiden tot meer vraag naar
toezicht en handhaving. Belangrijk is verwachtingen van burgers, bedrijven en instellingen,
betreffende het invulling geven aan de eigen verantwoordelijkheid, goed te managen door o.a.
vergunningverlening, toezicht en handhaving. Gemeentelijke prioritering geschiedt op basis van
risico's en naleefgedrag. Komend jaar zullen toezichtactiviteiten zoveel mogelijk multidisciplinair
(0.a. politie, brandweer, belastingdienst, gemeente en het RIEC) worden uitgevoerd. Op deze wijze
kan effectiever en efficiënter worden opgetreden.

Op 1 januari 2013 is het proces om te komen tot een nieuw regionaal brandweerkorps afgerond. De
uitgangspunten van dit proces zijn nog steeds valide zoals opgenomen in de gemeenschappelijke
regeling Veiligheidsregio Limburg Noorden de bijbehorende financiële consequenties.
Als gevolg van de bezuinigingen van de afgelopen jaren en de komende bezuinigingen zal de
brandweer kritisch moeten kijken naar haar eigen processen. Er zal door vernieuwing, innovatie en
de nodige creativiteit moeten worden toegewerkt naar een zo effectief en efficiënt mogelijke
organisatie zonder dat de veiligheid van de burger in het geding is. Een dergelijk streven kan, gezien
de actualiteit, uitsluitend op regionale schaal worden gerealiseerd. Via het delen en
spreiden van kennis en specialismen, maar juist ook de bijbehorende zorgen en Iasten, tussen de
gemeenten in de regio Limburg Noord, is een adequaat niveau van brandweerzorg tegen
aanvaardbare maatschappelijke Iasten mogelijk. ln het onderzoek naar de opkomsttijden van de
brandweer, uitgevoerd door de lnspectie Veiligheid en Justitie in 2012, blijkt dat een aantal
gemeenten in de regio Limburg Noord op significante wijze niet kunnen voldoen aan de landelijke
norm. Roerdalen is daar een voorbeeld van. De discussie spitst zich nu toe of de generieke afwijking
van de zorgnorm valt binnen de marges van de wet. In Limburg Noord is gekozen voor
een generieke norm voor de opkomsttijden van 15 minuten. Het genoemde onderzoek gaat uit van
de standaardnorm van 8 minuten. lndien de regio geacht wordt de Iandelijk vastgestelde
zorgnormen te realiseren (wat niet waarschijnlijk is) zal er zwaar moeten worden geïnvesteerd in
brandweerposten, terwijl de (brand)veiligheid daarmee slechts marginaal zal toenemen. Dit neemt
niet weg dat het voor de gemeente Roerdalen onacceptabel is dat de zorgnorm leidt tot risico’s voor
de burgers in grote delen van de gemeente. We kiezen dan ook nadrukkelijk positie in deze discussie.
Verschillende alternatieven worden onderzocht.

In 2014 zal een implementatie plaatsvinden van de professionaliseringsslag van de Oranje kolom.
Hiermee zal de inrichting, organisatie en deskundigheid van de gemeentelijke rampen- en
crisisorganisatie beter aansluiten op die van de brandweer, Ghor en politie.

Sociale Veiligheid
Het Veiligheidshuis Midden Limburg werken gemeenten, Reclassering en hulpverleners samen aan
een adequate dienstverlening ten behoeve van de doelgroepen veelplegers, ex-gedetineerden en
dak- en thuislozen. Vanuit Roermond werken de ketenmanager en de informatiemakelaar aan het

Programmabegroting 2014-2017                   29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>versterken van de ketenaanpak: een betere afstemming en een meer integrale aanpak voor alle
Midden Limburgse gemeenten. De aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling krijgt gelet op
de impact van deze zaken onverminderd prioriteit. De afgelopen jaren is een gedegen aanpak
ontwikkeld waardoor er sprake is van een integrale screening van politiemeldingen huiselijk geweld,
het sneller contact leggen met de pleger en het slachtoffer, en een meer kindgerichte hulpverlening
voor kinderen als getuige en slachtoffer van huiselijk geweld. ln 2013 wordt deze aanpak verder
doorgevoerd, waarbij specifieke vormen van huiselijk geweld als ouderenmishandeling, seksueel
geweld meer aandacht krijgen.

Om burgers meer in de positie te brengen om actief bij te dragen aan de sociale veiligheid zijn
“Burgernet” en Meld Misdaad Anoniem in het leven geroepen. In samenwerking met de politie zal
bekeken worden op welke wijze deze instrumenten in 2014 optimaler ingezet kunnen worden.

De verbetering van de veiligheid in wijken en dorpen krijgt via de wijk- en dorpsaanpak vorm.
Aangezien prioriteiten op het terrein van veiligheid kunnen verschillen, wordt per wijk/dorp een
'eigen programma' opgesteld waarin veiligheid zowel in aandacht als in een gericht plan van
aanpak een onderdeel vormt.

In het kader van preventie dakloos- en thuisloosheid worden via een Integrale aanpak van zorg,
wonen en handhaving mensen/huishoudens met problemen in hun kracht zetten. Een en ander
geschied volgens de methode van “1 gezin, 1 aanpak”. Vertrekpunt is dat dit in nauwe samenwerking
met het sociale netwerk (familie, vrienden, buren e.d.) geschied. Hiermee wordt geborgd dat na
afronding van de aanpak personen en huishoudens zelfstandig problemen kunnen blijven oplossen
dan wel tijdig hulp zoeken.

In wijken en dorpen vormt jongerenoverlast veelal een aandachtpunt. Een gerichte aanpak van deze
overlast krijgt vorm vanuit een goede analyse van de problematiek en daaraan gekoppeld passende
maatregelen. Belangrijk aspect hierbij is dat enerzijds oplossingen aansluiten bij de wens en de
problematiek van de jongeren en anderzijds de informatie tussen partijen over de jongeren bij elkaar
wordt gebracht zodat passende maatregelen genomen kunnen worden. Onze jongerenwerker heeft
hierbij een prominente rol.

Wettelijke ontwikkelingen op het gebied van veiligheid
De bestuurlijke aansturing van de politie gaat veranderen. Er komt naar verwachting één landelijk
politiekorps onder verantwoordelijkheid van de Minister van Veiligheid en Justitie. Het gezag over de
politie, dat op lokaal niveau is belegd, wijzigt niet. De burgemeester blijft de politie aansturen bij het
handhaven van de openbare orde en hulpverlening in de gemeente. Het openbaar ministerie blijft
verantwoordelijk voor de strafrechtelijke handhaving.

De Wet veiligheidsregio’s kent een verplichting voor gemeenten om alle brandweer gerelateerde
taken bij gemeenschappelijke regeling over te dragen aan het bestuur van de veiligheidsregio. Het
bestuur van de veiligheidsregio’s dient ook zorg te dragen voor een regionaal dekkingsplan. Het
dekkingsplan 2.0 is onderdeel van de beleidscyclus die in 2011 is gestart met het vaststellen van het
regionaal risicoprofiel, het beleidsplan 2011-2015 en het dekkingsplan 1.0.
In het dekkingsplan worden de opkomsttijden en beschrijvingen van de voorzieningen en
maatregelen opgenomen worden van de vier repressieve taken van de brandweer, te weten
brand, hulpverlening, ongevallen gevaarlijke stoffen en waterongevallen.

Medio 2013 is de Wet Meldcode Huiselijk geweld ingevoerd. Deze wet verplicht gemeenten en
professionele instellingen om een procedure vorm te geven die erop gericht is om medewerkers, die
in contact komen met burgers en hierbij vermoeden dat er sprake is van huiselijk geweld, handvatten


Programmabegroting 2014-2017                     30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>biedt voor het constateren en melden van “huiselijk geweld”. Deze procedure zal in 2014
geëvalueerd worden op haar resultaten en effecten (tijdsbesteding, impact e.d.) op de werkvloer.

Openbaar groen en wegbeheer
Er zijn volop ontwikkelingen op het gebied van wonen, werken, openbare ruimte (groen). Dit vraagt
om het maken van keuzes en het creëren van een openbare ruimte die aan de eisen van de huidige
tijd voldoet.
De ingezette lijn om snipperstroken te verkopen wordt verder doorgezet. De omvormingen van
onderhoudsintensief groen worden in 2014 afgerond. Zo hebben bijvoorbeeld bedrijven het
groenonderhoud van de gemeentelijke rotondes geadopteerd en ook is op een groot aantal locaties
de bloembakken weggehaald of geadopteerd door derden. Waar mogelijk wordt deze lijn doorgezet
of uitgebreid. Uit het onderzoek openbare ruimte 2013 blijkt echter wel dat de burgers minder
bereid zijn om een steentje bij te dragen aan het onderhoud van de openbare ruimte dan in 2010.

Zoals het er nu uitziet zal het gebruik van het chemische onkruidbestrijdingsmiddel Round-up per
november 2015 worden verboden. Dit middel wordt gebruikt voor de onkruidbestrijding op
verhardingen en half verhardingen. Op landelijk niveau wordt hierover in 2014 een definitief besluit
genomen. Dit betekent dat het onkruid op de verhardingen en half verhardingen op een andere
wijze moet worden bestreden (branden, borstelen, heet water of hete lucht). Voor de gemeente
Roerdalen heeft dit , bij een gelijkblijvend beeld-kwaliteit niveau, een kostenverhogend effect van
€ 65.000. Ook binnen de samenwerking waterketen staat deze problematiek op de agenda en het
krijgt de komende periode de nodige aandacht. Na definitieve landelijke besluitvorming zal de raad
rondom deze kwestie geïnformeerd worden en zullen de financiële consequenties in beeld gebracht
worden.

Maatschappelijke accommodaties
De samenleving verandert in razend tempo. Als Limburgse plattelandsgemeente ziet de gemeente
Roerdalen zich bovendien geconfronteerd met bevolkingskrimp, dreigende leegstand of
onderbezetting van accommodaties, ontgroening en vergrijzing. Om een negatieve spiraal te
voorkomen is daarom een voorzieningendiscussie noodzakelijk. Deze discussie is in 2010 al op gang
gebracht en heeft geleid tot de vaststelling van de Kadernota Voorzieningenbeleid Roerdalen,
vastgesteld door de gemeenteraad op 7 juli 2011.

Het doel van het voorzieningenbeleid is het bevorderen van de sociale samenhang van dorpskernen
en buurten. De voorzieningen, in dit verband accommodaties en subsidies, moeten de
participatiemogelijkheden ten aanzien van de primaire basisfuncties (ontmoeting & contact,
ontwikkeling & ontplooiing, recreatie & ontspanning) vergroten. De verwachting is dat in 2014
concrete besluiten worden genomen ten aanzien van de uitwerking van dit beleid.

Andere wettelijke ontwikkelingen
Het Omgevingsrecht is flink in beweging. Als gevolg van enkele incidenten (Enschede, Volendam) en
het naar aanleiding daarvan verschenen rapport van de commissie Mans (‘De tijd is rijp’) zijn er
verregaande landelijke kwaliteitscriteria geformuleerd waaraan de uitvoering van de taken op het
gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving wordt per 1 januari 2013 voldaan . Er zijn
twee sporen gevolgd om er voor te zorgen dat Roerdalen hieraan kan voldoen:
    1. Samenwerking in Limburg-Noord via een netwerk-RUD. Per 1 januari 2013 is de netwerk-RUD
        voor de regio Limburg-Noord operationeel.
        De RUD is opgezet als een netwerkorganisatie die op innovatieve en kostenefficiënte wijze
        uitvoering geeft aan deze taken. De geraamde kosten bedragen in 2013 en 2014 per inwoner
        € 0,84. Dit is inclusief de oprichtingskosten (€ 0,22 per inwoner). Vanaf 2015 bedragen de
        structurele kosten € 0,62 per inwoner. In het bedrijfsplan van deze netwerk-RUD is als
        uitgangspunt opgenomen dat de RUD budgettair neutraal is ten opzichte van de uitgaven in

Programmabegroting 2014-2017                   31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>      2011. Daarbij is de verwachting uitgesproken dat de oprichtingskosten en structurele
      collectieve kosten binnen vier jaar worden inverdiend door efficiencyvoordelen.
   2. MER samenwerking overige VTH taken
      Naast de ontwikkelingen van de netwerk-RUD-vorming zijn we op het vlak van de
      Omgevingsrecht-plus-taken (vergunningverlening, toezicht en handhaving op het vlak van de
      WABO, APV en bijzondere wetten) een proces met de MER (gemeenten ingegaan (zie
      hiervoor het onderdeel Gemeenschappelijke Regeling MER in programma 7). Uit onderzoek is
      gebleken dat de drie individuele gemeenten niet kunnen voldoen aan de landelijke
      kwaliteitseisen met betrekking tot de uitvoering van de taken op het terrein van het
      Omgevingsrecht. Dit vergt onevenredige investeringen. Samenwerking is dus noodzakelijk.
      Uit datzelfde onderzoek is gebleken dat een samenwerkingsorganisatie van de drie
      betrokken gemeenten daarentegen veel robuuster is en met beperkte of zelfs geen
      investeringen kan voldoen aan de ingrijpende kwaliteitscriteria.
      Sinds 1 september 2013 is de oprichting van deze gezamenlijke uitvoeringsorganisatie een
      feit.


3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
De inwoners van Roerdalen ervaren de gemeente als nog veiliger en leefbaarder, waarin het prettig
wonen en leven is. De bewoners nemen hierbij hun eigen verantwoordelijkheid door actief te
participeren in diverse projecten (rookmelder-project, burgernet, buurtbemiddeling e.d.) die gericht
zijn op het verhogen van de veiligheid.
Voor toeristen is Roerdalen een aantrekkelijke gemeente om te recreëren en te verblijven. Het
voorzieningenaanbod en de accommodaties, waarin deze voorzieningen zijn ondergebracht, zijn
beter ingericht op de behoefte van onze inwoners.
Vergunningverlening, toezicht en handhaving staan ten dienste van de verbetering van de
leefbaarheid van Roerdalen. Op basis van vertrouwen in mensen en door een proactieve opstelling
van de gemeente is integraal toezicht gericht op het voorkomen van de noodzaak tot handhavend
optreden.




Programmabegroting 2014-2017                   32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we het effect):
Doelstelling             Voortgang              HL        Toelichting
Het veiligheidsgevoel    Een onderzoek naar     2&4       Het Bewonerspanel zal worden
bij de burger            de veiligheidsbeleving           ingeschakeld voor deze
verbeteren (veilige      en leefbaarheid wordt            veiligheidsmonitor.
woon- en                 jaarlijks uitgevoerd
leefomgeving)            (veiligheidsmonitor).
                         De resultaten van dit
                         onderzoek vormen
                         een belangrijke basis
                         voor de beleids-
                         inspanningen die
                         zullen worden
                         verricht.
Het veiligheidsgevoel    In samenwerking met 2            Via deze instrumenten krijgt burger
bij de burger            politie promoten van             handvatten om zelf actief bij te dragen
verbeteren (veilige      het “burgernet” en               aan een veilige leefomgeving. Politie
woon- en                 “Meld misdaad                    krijgt hiermee meer oren en ogen in de
leefomgeving)            anoniem”                         wijk.
Crisismanagement-        Onder leiding van de   4         De organisatie van Politie, Brandweer
organisatie borgen en    VLRN wordt de                    en GHOR is erop ingericht om te
actueel houden           “Oranje kolom”                   handelen bij ongevallen. Voor de
                         opnieuw ingericht.               gemeentelijke organisatie is dit een van
                                                          de vele taken. Inrichting van de
                                                          gemeentelijke organisatie vraagt extra
                                                          aandacht en oefening.
Crisismanagement-        In samenwerking met 4            Opstellen van een rampen en crisisplan
organisatie borgen en    VLRN, AKZO en                    waarin beschreven welke maatregelen
actueel houden           Waterschap Roer en               door welke organisatie (politie,
                         Overmaas preventieve             brandweer, GHOR, gemeente, AKZO,
                         maatregelen treffen              Waterschap) getroffen moeten worden
                         om mogelijke                     in geval een dreiging of een ramp zich
                         incidenten te                    voordoet. Naast fysieke maatregelen is
                         voorkomen                        hierbij tevens aandacht voor
                                                          communicatie.
Integrale bestuurlijke   Integrale bestuurlijke 4         Gerichte aanpak om de georganiseerde
aanpak criminaliteit     aanpak criminaliteit             criminaliteit vroegtijdig in beeld te
                         door participatie en             krijgen en waar mogelijk voorkomen dat
                         samenwerking met                 ze hun activiteiten vanuit de gemeente
                         RIEC en zijn partners            Roerdalen organiseren door vestiging te
                                                          voorkomen (o.a. door toetsen van
                                                          vergunning aanvragen e.d.)
Integrale bestuurlijke   Roerdalen beschikt in  4         De de wet Bibob is geactualiseerd. Het
aanpak criminaliteit     2014 over een actueel            gemeentelijk beleid wordt hierop
                         Bibob-beleid                     aangepast. De wet faciliteert de
                                                          gemeente in het voorkomen dat
                                                          criminele organisaties zich binnen haar
                                                          gemeentegrenzen kunnen vestigen of
                                                          hun activiteiten kunnen uitbreiden.




Programmabegroting 2014-2017                 33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Doelstelling             Voortgang                 HL    Toelichting
Roerdalen voert een      Optimaliseren             3&4   Voorkomen van overlast door burgers
actief beleid ter        samenwerking tussen             die om psychische, psychiatrische,
verbetering van de       gemeente,                       sociaal-maatschappelijke en/of
sociale veiligheid       hulpverlenende                  economische redenen overlast
                         organisatie (AMW,               veroorzaken en/of een bedreiging
                         GGZ, Thuiszorg, BJZ)            vormen voor de directe woonomgeving.
                         corporaties en politie          Door plegers van strafbare feiten niet
                         via “Bemoeizorg-                alleen actief en gericht aan te pakken
                         overleg”. Actieve               maar hen ook professioneel te
                         geïntegreerde aanpak            ondersteunen bij het structureel
                         van plegers van                 veranderen van hun gedrag wordt de
                         misdaden en huiselijk           pakkans vergroot en de kans op
                         geweld en begeleiding           herhaling minimaliseert.
                         ex-gedetineerden via
                         het veiligheidshuis.
Het vergroten van het    De diverse                3&4   In 2013 zijn een 4-tal pilots van start
veiligheidsbewustzijn    deelprojecten van het           gegaan: 0-meting, rookmelders Witte
en het stimuleren        project brandveilig             vlekken, scholenprogramma en Geen
van de eigen             leven worden                    Nood Bij Brand (GNBB). In Roerdalen
verantwoordelijkheid     uitgevoerd.                     hebben alle pilots gedraaid behalve
voor brandveiligheid.                                    GNBB. De evaluatie heeft uitgewezen
                                                         dat er een aantal activiteiten voortgezet
                                                         zullen worden: woningchecks,
                                                         woningchecks voor speciale
                                                         doelgroepen (zoals senioren),
                                                         scholenprogramma. Met deze
                                                         activiteiten werken we aan de
                                                         vergroting van het veiligheidsbewustzijn
                                                         van de bevolking en eigen
                                                         verantwoordelijkheid. Daarmee kunnen
                                                         we een bijdrage leveren aan een
                                                         brandveilige samenleving waarin we
                                                         brand voorkomen, de ontdekkingstijd
                                                         verkorten en de zelfredzaamheid
                                                         vergroten.
Het huidige niveau van
                     De basis van de        4            De discussie over het Dekkingsplan 2.0
brandweerzorg in     brandweerzorg is                    van de Veiligheidsregio Limburg Noord
stand houden.        gelegen in het                      wordt in 2013 afgerond.
                     dekkingsplan. Aan een
                     geactualiseerde versie
                     wordt gewerkt.
Uitvoeringsprogramma In een coproductie     4            Zie doelstelling crisismanagement-
hoog water.          met het waterschap                  organisatie borgen en actueel houden.
                     en de gemeente
                     Roermond wordt een
                     uitvoeringsprogramma
                     opgesteld.




Programmabegroting 2014-2017                  34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Doelstelling             Voortgang                HL       Toelichting
Nog lopend uit 2012 is   De realisatie van de     1        Na deze projecten geen projecten meer
dat op ten minste 2      Markt in Posterholt is            vanuit deze doelstelling, omdat vanuit
plekken in de            afhankelijk van de                de kadernota 2012 geen budgetten
gemeente de              particuliere ruimtelijke          meer zijn toegekend.
openbare ruimte          ontwikkelingen rond
heringericht en          de Markt. In de
kwalitatief verbeterd    planning van de
                         werkzaamheden
                         wordt hier rekening
                         mee gehouden. Voor
                         de subsidiegelden is
                         uitstel gekregen. De
                         herinrichting van de
                         Hagelkruisweg is
                         afgerond.

Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen?
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Demografische ontwikkeling      Behoefte aan andere              De discussie over het
                                voorzieningen en daaraan         voorzieningenniveau is in 2010
                                gerelateerde accommodaties       al op gang gebracht, en heeft
                                dan die de gemeente nu heeft     geleid tot de vaststelling van de
                                                                 Kadernota Voorzieningenbeleid
                                                                 Roerdalen, vastgesteld door de
                                                                 gemeenteraad op 7 juli 2011.
                                                                 De kaders zoals in deze nota
                                                                 vastgelegd zijn moeten verder
                                                                 ingevuld en uitgevoerd worden.
Veiligheidsdriehoek             Samenwerking in de               De ambtelijke en bestuurlijke
                                veiligheidsdriehoek              inzet ten aanzien van de politie
                                Basiseenheid MER maakt dat er en basisbrandweerzorg dienen
                                op onderdelen een                er op gericht te zijn de
                                gemeenschappelijke agenda        Roerdalense belangen te
                                leidend zal zijn.                waarborgen en de veiligheid te
                                                                 vergroten.
Bestuurlijke aanpak             Ligging in het grensgebied       De ambtelijke en bestuurlijke
georganiseerde criminaliteit    maakt Roerdalen aantrekkelijk    inzet ten aanzien van de
(RIEC)                          voor criminele organisaties.     criminaliteit en integriteit
                                                                 dienen er op gericht te zijn de
                                                                 Roerdalense belangen te
                                                                 waarborgen. Door
                                                                 samenwerking en afstemming
                                                                 kunnen in preventieve zin en
                                                                 repressieve zin ongewenste
                                                                 ontwikkelingen in beeld worden
                                                                 gebracht en aangepakt.




Programmabegroting 2014-2017                  35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>Externe factoren                 Kansen en bedreigingen             Maatregelen
Regionaal kompas                 Gerichte aanpak op het             Integrale aanpak van zorg,
                                 voorkomen dat mensen dak-          wonen en handhaving gericht
                                 en/of thuisloos worden/blijven     op het mensen/huishoudens in
                                 en/of overlast in de               hun kracht zetten samen met
                                 woonomgeving veroorzaken.          hun sociale omgeving (methode
                                                                    1 gezin, 1 aanpak)
Nieuw politiebestel              Door een andere                    De ambtelijke en bestuurlijke
                                 organisatievorm te kiezen, kan     inzet ten aanzien van de politie
                                 er efficiënter gewerkt worden      en basisbrandweerzorg dienen
                                 waardoor de basispolitiezorg       er op gericht te zijn de
                                 verbetert. Door de omvang van      Roerdalense belangen te
                                 de nieuwe regio op Limburgse       waarborgen. De maatregelen
                                 schaal bestaat het risico dat de   die getroffen worden zien met
                                 politie te ver van de gemeenten    name op het zo soepel als
                                 komt te staan.                     mogelijk doen verlopen van de
                                                                    organisatorische transitie van
                                                                    beide politieregio´s naar een
                                                                    regiokorps Limburg. Uiteraard
                                                                    zonder concessies te doen aan
                                                                    het veiligheidsniveau en het op
                                                                    een adequate wijze kunnen
                                                                    blijven functioneren van de
                                                                    politie-eenheid waar Roerdalen
                                                                    toe behoort.
Overgang brandweer naar          Door een andere                    De ambtelijke en bestuurlijke
Veiligheidsregio Limburg Noord   organisatievorm te kiezen, kan     inzet ten aanzien van de politie
per 2013                         er efficiënter gewerkt worden      en basisbrandweerzorg dienen
                                 waardoor de                        er op gericht te zijn de
                                 basisbrandweerzorg verbetert.      Roerdalense belangen te
                                 Door de omvang van de              waarborgen zoals verwoord in
                                 veiligheidsregio bestaat het       de Visie brandweerzorg
                                 risico dat de brandweer te ver     Veiligheidsregio Limburg Noord.
                                 van de gemeenten komt te           De maatregelen die getroffen
                                 staan.                             worden zien met name op het
                                                                    zo soepel als mogelijk doen
                                                                    verlopen van de
                                                                    organisatorische transitie van
                                                                    district naar regio. Uiteraard
                                                                    zonder concessies te doen aan
                                                                    het veiligheidsniveau.




Programmabegroting 2014-2017                 36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Externe factoren                   Kansen en bedreigingen             Maatregelen
Visie brandweerzorg                De inzet op brandpreventie en      Door constant aandacht te
Veiligheidsregio Limburg Noord     brandpreventieve maatregelen       vragen voor de speciale positie
                                   heeft prioriteit. Repressieve      waar de gemeente Roerdalen
                                   inzet wordt zoveel mogelijk        zich in bevindt proberen een
                                   voorkomen.                         voorkeurspositie te verwerven
                                                                      in de prioritering Ons college
                                                                      zet dan ook in op maximale
                                                                      participatie, door de burgers,
                                                                      aan het project `Brandveilig
                                                                      Leven`. Gelet op de
                                                                      geografische ligging van onze
                                                                      gemeente heeft dit absoluut
                                                                      prioriteit.

4. Resultaten

Uitwerking kadernota

Openbare orde en veiligheid
Het belang van het inzichtelijk maken van (lokale) veiligheidsproblemen van waaruit noodzakelijke
speerpunten in het uitvoeringsprogramma kunnen worden gesteld is evident. In het
uitvoeringsprogramma 2013 worden de activiteiten/inspanningen benoemd die een bijdrage leveren
aan het beoogde doel van het veiligheidsbeleid: het vergroten van de veiligheid en leefbaarheid in
Roerdalen en het vergroten van de betrokkenheid van de inwoners hierbij. Voor 2014 en verder
wordt in meerjarig perspectief de lijn die in 2012 is uitgezet voortgezet. Dit betekent dat we onze
ambities over meerdere jaren kunnen uitvoeren.

Verkeer en vervoer
In 2013 is het GVVP geëvalueerd en is de richting van het verkeersbeleid voor de komende periode
bepaald. De openbare ruimte wordt onderhouden op het niveau van nu. De financiële middelen
voor onderhoud zijn beschikbaar vanuit het Wegenbeheerplan, dit wordt begin 2014 ter
besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd. Op basis van technische noodzaak worden deze
onderhoudswerken geprioriteerd. Hierin zal het areaal te onderhouden wegen bekeken worden.

Onderhoud groen
Het onderhoud van plantsoenen en bomen is onderdeel van het onderhoud groen. Daarnaast passen
hierin ook reconstructies van deze plantsoenen, en de inboet (vervanging). Door het omvormen van
het openbaar groen (plantsoenen) van relatief duur te onderhouden areaal naar goedkoper te
onderhouden areaal kunnen met eenmalige investeringen kunnen op termijn structureel
bezuinigingen gerealiseerd worden op onderhoud groen. Verkoop van snippergroen draagt ook bij
aan de afname van de onderhoudskosten. De bezuinigingsopdracht van € 50.000,- in het
groenonderhoud zal medio 2014 volledig worden gerealiseerd.

Uitwerking gevolgen nieuwe wet- en regelgeving

Regierol integrale veiligheid
Het op 13 augustus 2010 ingediende wetsvoorstel inzake “Versteviging regierol gemeenten” gericht
op het versterken van de rol van de gemeente op het terrein van integrale veiligheid is op 1 juli 2013
ingetrokken. Centraal in het wetsvoorstel stond het opstellen van een beleidsplan waarin de
gemeente vastlegt welke doelen de gemeente nastreeft op het vlak van veiligheid, welke

Programmabegroting 2014-2017                    37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>inspanningen hiervoor verricht dienen te worden en welke resultaten en inspanningen van derden
hierbij worden verwacht. Aangezien ruim 90% van de gemeenten op vrijwillige basis al een dergelijk
plan heeft opgesteld -waaronder ook de gemeente Roerdalen- is het wetsvoorstel ingetrokken. De
minister gaat er vanuit dat er hiermee een gezonde basis ligt voor de autonome ontwikkeling van de
gemeentelijke regierol met betrekking tot integrale veiligheid. Een wettelijke verplichting als stok
achter de deur is hierdoor niet langer noodzakelijk.

Aansturing politie
Er komt één landelijk politiekorps onder verantwoordelijkheid van de Minister van Veiligheid en
Justitie. Ook zal er een politieregio Limburg gaan ontstaan met andere territoriale indelingen. Dit
betekent dat de gemeente samen met Echt Susteren en Maasgouw een basiseenheid van politie zal
gaan vormen.

Wat gaan we nog doen?
In 2014 stelt het college het Uitvoeringsprogramma Veiligheid 2014-2017 vast dat, gebaseerd is op
het Veiligheidsbeleidsplan 2014/2017. Dit laatste wordt in medio 2014 te vaststelling aangeboden
aan de gemeenteraad.

De herinrichting van de Oude Markt in Posterholt vindt plaats zodra de bouwinitiatieven duidelijk
zijn. Het opstellen van het kwaliteitshandboek openbare ruimte, speerpunt in het kader van de
kwaliteitsambitie in de openbare ruimte, wordt in 2014 opgesteld, naar aanleiding van het besluit
hierover in september 2013 (uitvoeringsprogramma evaluatie GVVP). In deze vergadering heeft de
gemeenteraad een besluit genomen over de wegcategorisering. Over drie wegen is besloten deze
separaat in de raad te behandelen en beoordelen. Conform het uitvoeringsprogramma is de
Angsterweg de eerste die met de gemeenteraad besproken zal worden, in 2014.

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
Het merendeel van bezuiniging binnen dit programma is gerealiseerd of wordt naar verwachting
gerealiseerd. De bezuiniging op het gebied van openbare verlichting moet nog landen in
uitvoeringsprogramma’s en beleidsplannen. Gezien de discussies gevoerd in commissie grondzaken
en gemeenteraad betreffende het belang van verkeerseducatie wordt de bezuiniging op dit gebied
teruggedraaid.

De bezuinigingen ten aanzien van accommodaties zijn door het nieuwe coalitieakkoord komen te
vervallen. Op basis van de verdere invulling van het accommodatiebeleid is bepaald dat er geen
bezuinigingen zullen plaatsvinden maar dat de noodzakelijke maatregelen binnen de budgettaire
kaders van 2013 gerealiseerd dienen te worden.

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                     Bestaand beleid (korte beschrijving)
Naar aanleiding van de evaluatie van GVVP
het GVVP het vernieuwde
uitvoeringsprogramma uitvoeren.
(onder andere nieuw
ontheffingenbeleid en
kwaliteitshandboek openbare
ruimte).
Geactualiseerd wegenbeheerplan       Wegenbeheerplan 2008




Programmabegroting 2014-2017                   38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Beoogd resultaat                       Bestaand beleid (korte beschrijving)
In 2012 zijn beleidsinspanningen       Roerdalen is een relatief veilige gemeente waar het prettig
vertaald in concrete                   wonen is. Het is de intentie van het college om de positieve
uitvoeringsinspanningen en plannen     wijze waarop Roerdalen in de statistieken voorkomt te
met als doel en beoogd resultaat om    handhaven. In 2014 worden door de nieuwe gemeenteraad
Roerdalen veiliger te maken.           een nieuw Integraal Veiligheidsplan en een
                                       Uitvoeringsprogramma opgesteld. Kernboodschap is het
                                       blijvend investeren in de veiligheid en leefbaarheid van de
                                       kernen. Samenwerking met partners is daarbij onontbeerlijk.
In het voorjaar van 2011 is het        Het doel van het voorzieningenbeleid is het bevorderen van
voorzieningenbeleid afgerond. Begin    de sociale samenhang van dorpskernen en buurten. De
2014 wordt dit vertaald in een         voorzieningen, in dit verband accommodaties en subsidies,
uitvoeringsprogramma voor              moeten de participatiemogelijkheden ten aanzien van de
accommodaties. In 2014 zal verder      primaire basisfuncties (ontmoeting & contact, ontwikkeling
een begin worden gemaakt met de        & ontplooiing, recreatie & ontspanning) vergroten.
uitvoering.
Roerdalen beschikt over een            De huidige praktijk maakt het nog niet mogelijk om de
dekkingsplan brandweer waarmee de      wettelijke aanrijtijden te halen.
aanrijdtijden binnen de landelijke
norm vallen.
Beleid alcoholverstrekking in o.m.
sportkantines (gereed begin 2014)

Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Provincie Limburg                              BDU subsidies / overige subsidie t.b.v. verbetering
                                               verkeersveiligheid
Waterschap Roer en Overmaas                    Samenwerkingprojecten gemeente – waterschap
Klankbordgroep Voorzieningenbeleid             Klankbord voor de ontwikkeling van het
                                               voorzieningen-/ accommodatiebeleid waarin de
                                               verenigingen en kernen vertegenwoordigd zijn.
Echt-Susteren en Maasgouw                      Met de gemeente Echt-Susteren en Maasgouw
                                               hebben wij de intentie uitgesproken om te komen tot
                                               één gezamenlijke uitvoeringsorganisatie
                                               Omgevingsrecht(plus)
Politie Limburg Noord                          Ondersteunend in beleidsontwikkeling en uitvoering
Brandweer Limburg Noord                        hiervan
Veiligheidsregio Limburg Noord
Samenwerkende partners op het gebied van
integrale veiligheid (b.v. Veiligheidshuis,
RIEC en jeugd- en jongerenwerk of het
Openbaar Ministerie i.v.m. Bibob)




Programmabegroting 2014-2017                  39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 4
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                        Rekening       Begroting    Begroting       MJB       MJB        MJB
4. Leefomgeving en Veiligheid               2012           2013         2014        2015      2016       2017
Exploitatie
  Lasten
    Handhaving                               - 1.172        - 881           -7         -7        -7         -7
    Maatschappelijke accommodaties           - 2.140      - 2.211      - 2.060    - 2.042   - 2.021    - 2.022
    Openbaar groen                           - 1.667      - 1.780      - 1.378    - 1.388   - 1.398    - 1.407
    Openbare orde en Veiligheid              - 2.084      - 2.408      - 1.974    - 1.954   - 1.945    - 1.960
    Verkeer en Vervoer                       - 2.123      - 2.482      - 2.748    - 2.856   - 2.941    - 3.030
  Totaal Lasten                              - 9.186      - 9.761      - 8.169    - 8.248   - 8.312    - 8.426

  Baten
    Handhaving                                   25            1            1          1         1          1
    Maatschappelijke accommodaties              491          479          494        494       494        494
    Openbaar groen                                0            -            -          -         -          -
    Openbare orde en Veiligheid                   7           87           33         33        33         33
    Verkeer en Vervoer                          102           68           68         68        68         68
  Totaal Baten                                  626          635          596        596       596        596

Totaal Exploitatie                           - 8.560      - 9.126      - 7.573    - 7.652   - 7.716    - 7.830

Mutatie reserves
 Onttrekkingen                                  689          428          190        190       190        190

Totaal Mutatie reserves                         689          428          190        190       190        190

Resultaat na bestemming                      - 7.871      - 8.698      - 7.382    - 7.461   - 7.525    - 7.640


Overzicht mutaties in reserves programma 4
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                         Rekening       Begroting    Begroting       MJB       MJB       MJB
4. Leefomgeving en Veiligheid                2012           2013         2014        2015      2016      2017
Onttrekkingen
  Algemene reserve                              312            59             -         -         -         -
  Reserve dekking kapitaallasten                377           370           190       190       190       190
Totaal Onttrekkingen                            689           428           190       190       190       190

Totaal mutatie reserves                         689           428           190       190       190       190




Programmabegroting 2014-2017                  40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>Programma 5 Maatschappelijke participatie en ondersteuning

1. Inleiding
Dit programma is erop gericht, dat iedereen naar vermogen kan deelnemen aan de (lokale)
samenleving. De gemeente stuurt aan op eigen verantwoordelijkheid, zelfredzaamheid en
samenredzaamheid. Om uitval en uitsluiting, eenzaamheid en ongelijkheid tegen te gaan, kunnen
mensen die er niet in slagen op eigen kracht aan de samenleving deel te nemen op ondersteuning
rekenen, bij wijze van vangnet. Die ondersteuning wil de gemeente, bezien vanuit het perspectief
van de cliënt zo effectief en bezien vanuit het perspectief van de gemeente zo efficiënt mogelijk,
inzetten. De 5 keuzerichtingen die in de kadernota zijn opgenomen zijn alle van toepassing op dit
programma en passen daarmee ook naadloos binnen de uitgangspunten van de maatschappelijke
agenda.

Het programma Maatschappelijke participatie en ondersteuning heeft betrekking op:
     Arbeidsparticipatie
     Maatschappelijke participatie
     Maatschappelijke ondersteuning
     Ondersteuning Vrijwilligers en Mantelzorgers
     Taal en inburgering

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende beleidsnota’s:
         Kadernota Wmo ‘Ambitie tot participatie’ (2011)
         Beleidsprogramma Wmo 2011-2015 ‘Burger(s) aan het Roer’
         Kadernota Voorzieningenbeleid (2011)
         Koers Minimabeleid 2013-2017 ‘De Cirkel doorbroken’
         Regionale visie Werken naar vermogen in Midden-Limburg ‘Elk talent aan Zet’
         Plan van Aanpak decentralisatie AWBZ begeleiding, kortverblijf en persoonlijke
           verzorging

2. Ontwikkelingen
Een aantal elkaar versterkende ontwikkelingen is van invloed:

Voorstel Wet maatschappelijke ondersteuning 2015
Met dit wetsvoorstel legt de regering de basis voor de hervorming van de langdurige zorg. In essentie
worden drie doelen nagestreefd: verbetering van de kwaliteit van zorg en ondersteuning, vergroting
van de betrokkenheid van mensen bij elkaar en het waarborgen van de financiële houdbaarheid van
de zorg in de toekomst.

Terugtredende overheid en decentralisatie van rijkstaken
De gemeente krijgt er de komende jaren een groot aantal nieuwe taken in het maatschappelijke
domein bij als gevolg van de transities Jeugdzorg, transitie AWBZ en invoering Participatiewet. De
gemeente wordt verantwoordelijk voor de totale jeugdzorg, voor de ondersteuning, begeleiding en
verzorging van mensen met een beperking en voor de re-integratie en participatie van mensen met
een afstand tot de arbeidsmarkt.

Deze decentralisaties –naar het zich op dit moment laat aanzien per 1 januari 2015- gaan gepaard
met een terugtredende overheid. De overheid doet in toenemende mate een beroep op de
zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid van burgers en hun sociale verbanden. De focus
verschuift naar burgers die niet (meer) zelfstandig kunnen meedoen aan de samenleving. Deze
opvatting vinden we ook terug in de Jeugdwet, de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) en

Programmabegroting 2014-2017                   41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>de Participatiewet. De Rijksoverheid gaat er van uit dat de uitvoering van deze regelingen op lokaal
niveau efficiency voordelen oplevert, en past daarom een korting toe op de betreffende budgetten.
Dit betekent een financieel risico voor de gemeente en vergroot de noodzaak enerzijds om een
beroep te doen op zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid van de burger en anderzijds op de
samenwerking met buurgemeenten in de regio.

Deze korting op de budgetten noodzaakt tot keuzes over het aanbod, aard en omvang van de
voorzieningen die de gemeente aanbiedt en de toegang tot die voorzieningen. Hier is in 2012 een
start mee gemaakt. Deze ontwikkeling biedt ook kansen voor nieuwe sociale verbanden en
samenwerkingsvormen tussen gemeenten onderling en tussen gemeente en partners in buurten en
kernen.

Burgers willen keuzevrijheid en soevereiniteit (individualiseringstendens). Dit betekent dat het
principe van 'zelfredzaamheid' niet eenzijdig door de overheid wordt opgelegd, maar dat burger en
overheid vanuit een eigen rol 'samenwerken'.

Regionale samenwerking
Zoals reeds hierboven is opgemerkt nopen de ingrijpende stelselherzieningen met de daaraan
gekoppelde bezuinigingen tot regionale samenwerking. Op alle terreinen zijn hiertoe regionale
samenwerkingsverbanden ontstaan.

De regionale samenwerking is gericht op de gezamenlijke voorbereiding, op mogelijke
kostenbesparing in de uitvoering en wellicht op het integreren van de dienstverlening in de
toekomst. We hechten in dit opzicht veel belang aan het vormgeven van regionaal beleid en wellicht
op onderdelen ook regionale uitvoering.

Ontwikkelingen Roerdalen
Er is een maatschappelijke beleidsagenda opgesteld waarin de samenhang van het sociaal beleid is
verwoord en verbeeld. De verschillende transities binnen het sociaal domein worden dorpsgericht
in samenhang bezien: iedereen moet naar vermogen kunnen deelnemen aan de samenleving.
Belemmeringen op het gebied van werk, inkomen, ‘schuld’, gezondheid of mobiliteit moeten
worden geslecht. Er wordt uitgegaan van een integrale dorpsgerichte benadering van preventie,
steun en hulp, gericht op meerdere leefdomeinen volgens de één huishouden, één regisseur, één
plangedachte. Te veel hulpverleners over de vloer, die onderling niet afstemmen, moet tot het
verleden behoren. Mensen moeten zoveel mogelijk kunnen terugvallen op een veilige leefomgeving
met een grote mate van sociale samenhang en elkaar helpen. De lokale invloedssfeer wordt
vergroot: snelle en ambulante steun en burgers een eigen rol geven moet voorkómen dat dure
specialistische hulp of zware zorg moet worden ingeschakeld. Dit is de kerngedachte van de
transities.
Verder kan met behulp van de agenda de samenhang van het maatschappelijk beleidsterrein worden
versterkt in het licht van de aankomende stelselherziening op het gebied van zorg en ondersteuning.

1. Wmo
Als uitwerking van de Wmo-nota ‘Ambitie tot Participatie’ wordt gewerkt volgens de uitgangspunten
van de 'kanteling'. Dit betekent dat de gemeente niet meer vanzelfsprekend een aanbod doet van
individuele voorzieningen, maar vanuit de verantwoordelijkheid van burgers zelf of hun netwerk
(zelfredzaamheid) een oplossing in de eigen omgeving stimuleert. De gemeente opereert als
vangnet.

2. Arbeidsmarktbeleid
Er wordt gewerkt aan regionale samenwerking op het gebied van arbeidsmarkt- en
participatiebeleid, net als aan een gezamenlijke werkgeversdienstverlening. Naast samenwerking op

Programmabegroting 2014-2017                  42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>beleidsniveau hebben we de intentie om ook de uitvoering en dienstverlening zoveel mogelijk
regionaal te organiseren.

3. Voorzieningen
Volgens de Kadernota Voorzieningenbeleid werken we toe naar brede (collectieve) maatschappelijke
voorzieningen (BMV’s) in iedere dorpskern. Deze ontwikkeling is gezamenlijk met burgers,
vrijwilligers en professionals ingezet. De kadernota schetst een nieuw perspectief voor de toekomst
van de voorzieningen en biedt een toetsingskader voor een meerjarig subsidie- en
accommodatieprogramma. De basisinfrastructuur in de dorpen vormt een belangrijk fundament voor
de extra voorzieningen voor mensen voor wie meedoen niet vanzelfsprekend is.


3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
Zoveel mogelijk inwoners zijn zelfredzaam en participeren actief in de samenleving,
ongeacht beperkingen of achterstanden. Alle burgers die niet of niet volledig zelfredzaam zijn, krijgen
de zorg die ze nodig hebben (vangnetprincipe). Burgers wonen zo lang mogelijk zelfstandig.

Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we het effect):
Doelstelling              Voortgang                HL  Toelichting
Verhogen van de           Er is in 2013 sprake van 2&3 De aanhoudende recessie heeft geleid tot
arbeidsparticipatie van een lichte toename             een verslechtering van de arbeidsmarkt,
mensen met een            van het aantal               met meer werklozen én minder vacatures.
bijstandsuitkering;       uitkeringen.                 We verwachten in de tweede helft 2013
                                                       en 2014 een verdere afname van de
Afname van het aantal Iedereen die kan                 werkgelegenheid in de regio.
bijstandsuitkeringen      werken, krijgt gerichte
met jaarlijks 3%          begeleiding richting         Verschillende vormen van ondersteuning:
                          arbeidsmarkt.                     Sollicitatietraining
                                                            Jobhunting
                                                            Loonkostensubsidies
                                                            Werkervaringsplaatsen
                                                            Werk-leertrajecten
                                                            Work first

Het verhogen van          Mensen die niet            2&3 Trajecten naar werk en begeleiding op het
maatschappelijke          (meer) kunnen werken           Werkplein
participatie.             krijgen ondersteuning
                          of zorg met als doel
                          maatschappelijke
                          participatie.
                          Zorg/sociale activering:
                                Re-act
                                Menswel
                                Westrom




Programmabegroting 2014-2017                    43
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Doelstelling              Voortgang                 HL  Toelichting
Meer mensen met een       Betreffende               2&3 De resultaten hiervan zijn apart belicht in
beperking kunnen          hulpstructuren worden         de voortgangsrapportage Wmo-
deelnemen aan de          geboden door het              beleidsprogramma.
samenleving en            seniorenwerk, het
zelfstandig blijven       maatschappelijk werk,
wonen.                    MEE, mantelzorg-
                          ondersteuning en de
                          ondersteuning van
                          vrijwilligers
Voor inwoners met         Vanaf juli 2013 is er     3     In 2012 is het principe van de kanteling uit
een beperking die niet    een start gemaakt met           de Wmo-kaders, vertaald naar ‘het
zelfredzaam zijn of       doorontwikkeling van            gesprek’ waarbij met de cliënt de vraag, de
zonder steun niet         het Gesprek.                    oplossingsrichtingen en het meest
zelfstandig kunnen                                        effectieve arrangement worden
blijven wonen biedt de                                    besproken. In overleg wordt vastgelegd
gemeente een                                              wie waarvoor verantwoordelijkheid
passende voorziening.                                     neemt.
                                                          Op basis van de evaluatie van de pilot
                                                          begin 2013 is besloten Het Gesprek een
                                                          vast onderdeel van de gemeentelijke
                                                          werkwijze te laten zijn.
Het aantal aanvragen      In 2013 zijn afspraken    2     Het Gesprek -als onderdeel van de
voor individuele Wmo-     gemaakt over een                ondersteuningsketen moet ertoe leiden
voorzieningen neemt       zodanige monitoring             dat de aanspraak op individuele Wmo
vanaf 2013 af met 10%     dat wij over de                 voorzieningen afneemt en de
t.o.v. 2011.              voortgang van de                zelfredzaamheid in de eigen sociale
                          realisatie van deze             omgeving toeneemt.
                          doelstelling vanaf 2014         De doorontwikkeling van het Gesprek
                          adequaat kunnen                 Wmo en het Werkbedrijf zijn ook gericht
                          rapporteren.                    op de realisatie van meer collectieve
                          2013 laat overall een           voorzieningen.
                          licht dalende tendens           Wederkerigheid is een belangrijk thema in
                          zien.                           Het Gesprek.
Het percentage                                      1
ouderen dat
deelneemt aan
verenigingsactiviteiten
in 2014 met 15% te
laten stijgen ten
opzichte van 2011.

Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Budgettaire onzekerheid         Minder middelen van het          Ombuigingen
                                Rijk                             Efficiënter organiseren
                                                                 Samenwerking regionaal
Rijksbeleid                     Meer taken – minder middelen Keuzes maken
                                                                 Ombuigingen
                                                                 Efficiënter organiseren
                                                                 Regionaal samenwerken

Programmabegroting 2014-2017                   44
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Demografische ontwikkelingen      Meer noodzaak voor en              Perspectief bieden aan
                                  aanspraak op voorzieningen         jeugd, aandacht en zorg
                                                                     voor ouderen, participatie
                                                                     bevorderen door activering

4. Resultaten

Uitwerking kadernota

Maatschappelijke ondersteuning (Wmo)
Er wordt een gericht aanbod aan collectieve voorzieningen georganiseerd als mogelijk alternatief
voor individuele voorzieningen;
Een gericht ondersteuningsaanbod mantelzorg wordt tot stand gebracht;
De digitale kaart wordt verder ontwikkeld. Belangrijk is communicatie over de kanteling door
brochures, websites, presentaties.
Het experiment keukentafelgesprek wordt voortgezet.

Minimabeleid
In 2013 is het Minimabeleid 2013-2017 ‘De cirkel doorbroken’ vastgesteld. De gemeenten Echt-
Susteren en Roerdalen zijn hierin gezamenlijk opgetrokken. De gemeenten willen met dit beleid de
vicieuze cirkel, waarin minima vaak verkeren, helpen te doorbreken. Meedoen is het motto, met
ondersteuning waar nodig en mogelijk. Het minimabeleid zal dus activerend zijn, gericht op eigen
verantwoordelijkheid, zelfredzaamheid en participatie. Werk, arbeidsparticipatie is de beste weg uit
armoede, maar is niet voor iedereen weggelegd. De gemeente wil het minimabeleid in samenhang
met het beleid op andere terreinen en andere overheden, inzetten om te komen tot participatie naar
vermogen. Het zal echter ook gericht zijn op preventie en het voorkomen dat mensen verder door
het ijs zakken. Iedere burger met een laag inkomen kan aanspraak maken op de algemene
voorzieningen (onder bepaalde voorwaarden): Kwijtscheldingen, Schuldhulpverlening en individuele
bijzondere bijstand. Specifieke voorzieningen zijn ontwikkeld voor kinderen, werkenden met een
laaginkomen en uitkeringsgerechtigden zonder arbeidsverplichting. Zo regelarm mogelijk. Om
minima met een arbeidsverplichting te stimuleren maatschappelijk actief te worden, is een
‘maatschappelijk actief compliment’ in het leven geroepen. Een extra bedrag als waardering en
stimulering.
Vanaf 2014 zal Stichting Leergeld zich ook in Roerdalen actief gaan inzetten om te voorkomen dat
kinderen uit gezinnen met minimale financiële middelen aan de kant blijven staan. Tegelijkertijd gaan
we een verbintenis aan met het Jeugdsportfonds.

De nieuwe wet Schuldhulpverlening is in 2012 geïmplementeerd. De kosten van Schuldhulp zijn de
afgelopen periode met ca. 20% gestegen. De stijging is echter vooral te wijten aan het verslechterde
economische tij.
Het is nog te vroeg om iets te kunnen zeggen over de financiële implicaties van het nieuwe
minimabeleid.

Arbeidsparticipatie
Gemeenten hebben een wettelijke taak uitkeringsgerechtigden en nuggers (niet
uitkeringsgerechtigden) te ondersteunen met een activerende aanpak om aan het werk te komen en
zorg te dragen voor passende arbeidsplaatsen specifiek voor mensen met een WSW-indicatie.

De teruglopende budgetten als gevolg van bezuinigingen en de (toekomstige) knelpunten op
de arbeidsmarkt als gevolg van demografische ontwikkelingen leiden tot de volgende
concrete doelstellingen:


Programmabegroting 2014-2017                   45
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>    1. Iedereen levert een bijdrage aan de economische en maatschappelijke groei, naar vermogen;
    2. De gemiddelde en totale uitkeringslast- lokaal en regionaal- wordt in de beleidsperiode
       jaarlijks teruggebracht. Begin 2013 is gestart met de nadere uitwerking hiervan met als
       agendapunten:

               Inrichten van een Werkgeversservicepunt;
               Hervorming gemeentelijk Re-integratiebeleid conform beleid in visienota;
               Hervorming Wsw-bedrijven Westrom en Risse richting Werkontwikkelbedrijf;
               Verknoping Arbeidsmarkt en Economie;
               Aansluiting Arbeidsmarkt en Onderwijs.

Bij de uitwerking wordt de actualiteit betrokken, zoals het onlangs afgesloten sociaal akkoord, maar
ook de extra impulsen op het terrein van de Jeugdwerkloosheid.
In 2014 wordt het gedachtegoed omtrent een werkbedrijf verder ontwikkeld op grond van
voorstellen die naar verwachting eind 2013 aan de Raad worden voorgelegd. Daarbij is de
schaalgrootte ten aanzien van het zelfstandig doen of in samenwerking met andere gemeenten van
belang.

Uitwerking gevolgen nieuwe wet- en regelgeving
De genoemde decentralisaties zullen ook in 2014 nog vragen om extra inspanningen. Roerdalen kiest
in dit opzicht voor regionale samenwerking.

Wat gaan we nog doen?
Het Regionale Arbeidsmarktbeleid, het Beleids- en Uitvoeringsprogramma Wmo en het nieuwe
Minimabeleid vormen de basis voor een herstructurering van ons sociale beleid:

       2014 wordt het jaar waarin toegewerkt wordt naar een herstructurering van de uitvoering
        van de Arbeidsparticipatie, gericht op een regionale uitvoering, die toegerust is op de huidige
        eisen van de arbeidsmarkt en een integrale werkgeversdienstverlening;
       Op de schaal van Midden-Limburg wordt een plan van aanpak jeugdwerkloosheid
        uitgewerkt;
       De tegenprestatie voor het ontvangen van bijstand, maximaal ingezet gericht op
        maatschappelijk of economisch toegevoegde waarde, volgens het regionaal
        arbeidsmarktbeleid;
       De Wmo zal in 2014 met name in het teken staan van de realisatie van het gemeentelijk
        aanbod aan collectieve voorzieningen, de doorontwikkeling van de “Kanteling” en de
        voorbereiding – door in 2013 nog nader uit te werken pilots- op de transitie van AWBZ-taken.
        Hoofddoel is en blijft de bevordering van maatschappelijke participatie;
       In dat kader blijft de optimalisering van de ondersteuning van mantelzorgers, de organisatie
        van respijtzorg door zorgvrijwilligers en de ondersteuning van vrijwilligers in algemene zin
        een belangrijk speerpunt van beleid;
       Het sluitstuk van het sociale beleid van de gemeente is de implementatie van het nieuwe
        minimabeleid, met de nadruk op participatie.

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
Volgens de doelstellingen van de Kanteling is vanaf 2013 een bezuiniging gepland, gebaseerd op een
afname van de te verstrekken individuele voorzieningen. Deze doelstelling is niet helemaal gehaald,
enerzijds omdat het aantal aanvragen is toegenomen, maar anderzijds omdat bij de evaluatie van het
Keukentafelgesprek geconcludeerd is dat de inzet daarvan alleen niet voldoende is om de beoogde
bezuinigingen te halen. Daarom wordt momenteel ook:

Programmabegroting 2014-2017                    46
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>       bezien in hoeverre de normen voor de indicatie of aanspraak op voorzieningen aangepast
        kunnen worden,
       het Persoonsgebonden budget meer gepropageerd in plaats van Zorg in Natura,
       maximaal gebruik gemaakt wordt van de mogelijkheden tot een eigen bijdrage in de kosten
        van de voorzieningen, bijvoorbeeld hulp bij het huishouden.

Daarnaast heeft de aanbesteding van huishoudelijke hulp eind 2012 geleid tot fors lagere tarieven.

Op het moment van schrijven is over de verschillende decentralisaties nog teveel onduidelijk om een
financiële doorkijk te kunnen presenteren.

Er zal een geactualiseerd Wmo beleidskader worden vastgesteld. Dit bevat een uitwerking van het
huidige Wmo beleid dat “De Kanteling” als uitgangspunt heeft. Dit houdt in dat voor de oplossing van
een probleem in eerste instantie een beroep wordt gedaan op de zelfredzaamheid van de burger. De
gemeente fungeert als vangnet.

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                    Bestaand beleid (korte beschrijving)
Regionaal onderzoek naar de inzet   Deze doelstelling hangt samen met de herstructurering van
van het gemeentelijk werkbedrijf in het sociale domein én van de beoogde regionale
relatie tot de rol van de Westrom.  samenwerking op beleidsniveau en ook op
                                    uitvoeringsniveau. Gezien het uitstel van de Participatiewet
                                    zal de definitieve uitwerking in 2013/2014 plaatsvinden.

                                        Conform bestuurlijke afspraak wordt 18% van het
                                        Participatie budget ingezet voor de inkoop van sociale
                                        activeringstrajecten bij Westrom.
Gelijkschakeling vrijwilligerswerk      Uitwerking regionaal en lokaal is eind 2013/begin 2014
aan betaald werk voor bepaalde          voorzien.
periode realiseren.
Bijzondere bijstandsbeleid              Het nieuwe minimabeleid 2013-2017 ‘De cirkel doorbroken’
incl. vereenvoudiging procedures,       is in 2012 vastgesteld. In 2013 vindt verdere uitwerking
evalueren.                              plaats (o.a. Stichting Leergeld/Jeugdsportfonds) en
                                        implementatie is vanaf 2014 voorzien.
Integrale schuldhulpverlening.          De meerjarige beleidsnota is eveneens in 2012 vastgesteld.
                                        Uitvoering conform beleidsnota (en wet).

Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Afvaardigingen van inwonersgroepen             Samenwerking en vraagverkenning
Adviseurs (IMK, MO-zaak, Argonaut,             Inhuur adviesexpertise Wmo
Spijtenburg)
Re-integratiebedrijven                         Uitvoering arbeidsparticipatie
Wsw bedrijf (Westrom)                          Uitvoerende rol Sociale Werkvoorziening en
                                               arbeidsparticipatie
UWV-Werkbedrijf                                Uitvoering Arbeidsparticipatie
Menswel                                        Uitvoering maatschappelijke en sociale activering en
                                               ondersteuning vrijwilligers
ROC-Gilde                                      Training en opleiding Inburgering en educatie
                                               beroepsonderwijs

Programmabegroting 2014-2017                   47
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>Partners                                      Afspraken en rol
De Zorgondersteuner                           Ondersteuning mantelzorgers en Coördinatie
                                              zorgvrijwilligers
De Zorggroep                                  Seniorenwerk
Plangroep                                     Schuldhulpverlening
De Zorggroep, Proteion, Orbis, PM.            Hulp bij het huishouden (Wmo)
Harting Bank - Ligtvoet                       Leverancier hulpmiddelen/rolstoelen Wmo

5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 5
                                                                                                       bedragen x € 1.000

5. Maatschappelijke participatie en     Rekening        Begroting     Begroting           MJB             MJB             MJB
Ondersteuning                               2012            2013          2014            2015            2016            2017
Exploitatie
  Lasten
    Maatschappelijke dienstverlening           - 484        - 479         - 331           - 290           - 290           - 290
    Sociale zaken                           - 15.337     - 15.290      - 14.737        - 14.420        - 14.320        - 14.311
    Vrijwilligerswerk                            - 99         - 99          - 40            - 34            - 34            - 34
  Totaal Lasten                             - 15.920     - 15.868      - 15.108        - 14.744        - 14.644        - 14.635

  Baten
    Sociale zaken                             9.833         9.391         9.230          9.130           9.030           9.030
    Vrijwilligerswerk                            18             -             -              -               -               -
  Totaal Baten                                9.851         9.391         9.230          9.130           9.030           9.030

Totaal Exploitatie                           - 6.069       - 6.478       - 5.878        - 5.614         - 5.614         - 5.605

Mutatie reserves
 Onttrekkingen                                  190           459              -               -               -               -

Totaal Mutatie reserves                         190           459              -               -               -               -

Resultaat na bestemming                      - 5.879       - 6.019       - 5.878        - 5.614         - 5.614         - 5.605


Overzicht mutaties in reserves programma 5
                                                                                                       bedragen x € 1.000

5. Maatschappelijke participatie en      Rekening        Begroting      Begroting           MJB            MJB            MJB
Ondersteuning                                2012            2013           2014            2015           2016           2017
Onttrekkingen
  Algemene reserve                                190           459                -               -               -           -
Totaal Onttrekkingen                              190           459                -               -               -           -

Totaal mutatie reserves                           190           459                -               -               -           -




Programmabegroting 2014-2017                   48
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>Programma 6 Algemene ontwikkeling en gezondheid

1. Inleiding
Het programma Algemene ontwikkeling en gezondheid heeft betrekking op de basisvoorzieningen in
het sociale domein, zoals sportvoorzieningen, club- en buurthuizen, bibliotheek, onderwijs,
kinderopvang, gezondheid etc.

Het programma is gericht op het bevorderen van de sociale samenhang en de bevordering van de
participatie op het gebied van ontmoeten, ontplooien en ontspannen. Aandacht gaat uit naar de
ontwikkeling van talent, kennis, kunde en een gezonde leefstijl van onze inwoners en de regierol die
de gemeente heeft om publieke en private initiatieven die daaraan bijdragen, te bevorderen en op
elkaar af te stemmen. Ten aanzien van de keuzerichtingen die in de kadernota zijn opgenomen zijn
met name de onderstaande thema’s van belang. Investeren in de sociale en ruimtelijke samenhang
van de dorpskernen, de burger zal méér zelf moeten doen, voor de mensen die niet zelfredzaam zijn,
wordt een vangnet georganiseerd, anticiperen op schaalvoordelen in regionale samenwerking waar
dat tot meer professionaliteit of efficiencyvoordeel leidt.

Beleidskader
Het bestaande beleid voor dit programma is vastgelegd in de volgende beleidsnota’s:
     Kadernota Wmo ‘ambitie tot participatie’ (2011)
     Voorzieningenbeleid (2011):
           o Sturingskader subsidies (2013)
           o Beleidsnota ontwikkeling maatschappelijk vastgoed gemeente Roerdalen 2013-2025
               (2013)
     Plan van Aanpak Centrum Jeugd en Gezin (2011)
     Nota integraal jeugdbeleid (2012)
     Visienota Transitie jeugdzorg (2013)
     Beleidsnota Jeugdzorg (2013)
     Kadernota lokaal gezondheidsbeleid (2013)

2. Ontwikkelingen
      Terugtredende overheid met een groter beroep op de zelfredzaamheid van burgers en eigen
       verantwoordelijkheid eerst.
      Individualisering en een toenemende maatschappelijke verandering en onzekerheid.
      Meer ruimte aan burgerinitiatieven en multifunctionele (collectieve) voorzieningen, i.p.v.
       individuele voorzieningen.
      Meer aandacht voor kwaliteit en differentiatie van het aanbod.

Er is in Roerdalen een maatschappelijke beleidsagenda opgesteld waarin de samenhang van het
sociaal beleid is verwoord en verbeeld. De verschillende transities in het sociaal domein worden
dorpsgericht in samenhang bezien: iedereen moet naar vermogen kunnen deelnemen aan de
samenleving. Belemmeringen op het gebied van werk, inkomen, ‘schuld’, gezondheid of mobiliteit
moeten worden geslecht. Er wordt uitgegaan van een integrale dorpsgerichte benadering van
preventie, steun en hulp, gericht op meerdere leefdomeinen volgens de één huishouden, één
regisseur, één plangedachte. Te veel hulpverleners over de vloer, die onderling niet afstemmen,
moet tot het verleden behoren. Mensen moeten zoveel mogelijk kunnen terugvallen op een veilige
leefomgeving met een grote mate van sociale samenhang en elkaar helpen. De lokale invloedssfeer
wordt vergroot: snelle en ambulante steun en burgers een eigen rol geven moet voorkómen dat dure
specialistische hulp of zware zorg moet worden ingeschakeld. Dit is de kerngedachte van de
transities. Brede maatschappelijke voorzieningen krijgen een grote rol in het bevorderen van de
sociale samenhang en de mogelijkheden voor ontmoeting, ontplooiing en ontspanning.

Programmabegroting 2014-2017                   49
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>Wettelijke ontwikkelingen
De transitie van de Jeugdzorg die in het afgelopen jaar al in gang is gezet, moet in 2015 gerealiseerd
zijn. De gemeente staat het dichtst bij de burger en kan lokaal de samenhang en integrale
vraagbenadering organiseren, ook in relatie tot de transities op het gebied van AWBZ, Wmo en
arbeidsmarkt. Zowel in de nieuwe jeugdwet als de nieuwe Wmo worden goede basisvoorzieningen
als voorwaardelijk gezien.
Het Rijk wil één landelijke digitale bibliotheek waar alle leden van openbare bibliotheken toegang toe
zullen hebben. De bedoeling is dat de nieuwe bibliotheekwetgeving ingaat per 2014.

3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
Zoveel mogelijk inwoners van de gemeente Roerdalen blijven zich ontplooien en blijven
langer vitaal en zelfredzaam, ongeacht leeftijd, beperkingen of achterstanden.
Daarnaast worden brede maatschappelijke voorzieningen ontwikkeld, met meer ruimte voor
samenwerking, kruisbestuiving van maatschappelijke activiteiten en maatschappelijk ondernemen.

Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we de ambitie):
Doelstelling            Voortgang                  HL    Toelichting
De in 2013              Eind 2013 wordt de         1     Vanaf 2014 moet dit leiden tot een
ontwikkelde plannen     accommodatienota ter             toename van ontmoetingsmogelijk-
voor brede              besluitvorming aan de            heden, toename van activiteiten door
maatschappelijke        raad voorgelegd. Hierin          burgers zélf opgezet, en een toename
voorzieningen (BMV)     worden voorstellen               van participatiemogelijkheden op het
worden de komende       gedaan mbt concrete              gebied van ontmoeting, ontspanning en
10 jaar in uitvoering   kaders voor een BMV 1            ontplooiing. De concrete uitvoering is
gebracht.               (onderwijs), een BMV 2           afhankelijk van de bestuurlijke keuzes
                        (gericht op Ontmoeting,          die in december 2013 gemaakt worden.
                        ontspanning en
                        ontplooiing) en
                        sportaccommodaties.
Het CJG in Roerdalen    Op dit moment vindt        2&3 Het CjG wordt het voorportaal voor de te
is op het gebied van    doorontwikkeling van het         decentraliseren jeugdzorg, van waaruit
opvoeden,               CJG plaats mede rekening         gezinsondersteuners operationeel zijn,
voorlichting,           houdend met de gevolgen          conform het toekomstmodel Beleidsplan
ondersteuning en        van de transitie                 Jeugdzorg en de maatschappelijke
hulp voor inwoners      Jeugdzorg.                       agenda.
van alle kernen
bereikbaar.
Jaarlijks worden 30     Het aanbod is              3     Ketenpartners werken integraal en aan
kinderen bereikt met    gerealiseerd.                    een samenhangend aanbod. De
extra aanbod                                             doelgroep is in beeld en de vraag hiervan
voorschoolse                                             stabiliseert zich.
educatie.




Programmabegroting 2014-2017                   50
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Doelstelling            Voortgang                  HL    Toelichting
De                      Het juridisch traject      4     De GGD is geïncorporeerd in de
jeugdgezondheidszorg    rondom de integratie van         Veiligheidsregio Limburg Noord.
0-4 (Zorggroep) en 4-   twee organisaties is
19 (GGD) is             afgerond. Voor 2014 ligt
geïntegreerd in één     het accent op de
organisatie (GGD).      integratie met de
                        (transitie) jeugdzorg.

Welke externe factoren kunnen invloed hebben op de te bereiken doelstellingen?
Externe factoren                Kansen en bedreigingen           Maatregelen
Demografische ontwikkelingen         Noodzaak om                Binnen de aankomende
                                        voorzieningen anders     transities wordt nadrukkelijk
                                        vorm te geven of te      stilgestaan bij de demografische
                                        combineren;              ontwikkelingen.
                                     Meer beleidsvrijheid
                                        door decentralisatie;
                                     Mogelijkheden tot
                                        regionale
                                        samenwerking;
                                     Leegstand klaslokalen.
Individualisering en                 Onderschrijding            De kadernota
maatschappelijke verandering            onderwijshuisvestings-   voorzieningenbeleid biedt
                                        norm in kleinste         handvatten die anticiperen op
                                        kernen;                  de individualisering en
                                     Afname van diversiteit, maatschappelijke verandering.
                                        omvang,                  Maatregelen zijn onder andere
                                        bereikbaarheid en        het tot stand brengen van
                                        haalbaarheid van het     innovatieve functiecombinaties
                                        aanbod aan               in brede maatschappelijke
                                        maatschappelijke         voorzieningen.
                                        voorzieningen;
                                     Onderbezetting van
                                        accommodaties;
                                     Veranderende sociale
                                        samenhang en
                                        vrijwilligerspotentieel.
Samenwerking                         Efficiencyslag             Binnen de aankomende
                                     Vergroten expertise        transities wordt nadrukkelijk
                                     Inperken eigen             stilgestaan bij de diverse
                                        beleidsvrijheid          synergievoordelen van
                                                                 samenwerking. De focus is
                                                                 hierbij primair gericht op
                                                                 samenwerking op Midden
                                                                 Limburgse schaal.




Programmabegroting 2014-2017                 51
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>4. Resultaten

Uitwerking kadernota

Voorzieningenbeleid
Roerdalen wordt geconfronteerd met bevolkingskrimp, individualisering, vergrijzing en ontgroening.
Er komt spanning op de sociale samenhang. Om die samenhang ook in de toekomst kansrijk te laten
zijn, zijn extra investeringen nodig. De gemeente streeft naar brede maatschappelijke voorzieningen,
gericht op een nieuwe in de kernen geconcentreerde sociale samenhang van geclusterde initiatieven
of activiteiten, ook initiatieven die de transities raken. Meerdere functies kunnen elkaar onder één
dak versterken vanuit de kracht van de dorpskern.

De - met de vaststelling van de Kadernota Voorzieningenbeleid - gekozen weg heeft een aantal
consequenties. De traditionele verenigingssubsidies zijn tegen het licht gehouden en maken per 2014
de kanteling naar subsidies gebaseerd op concrete activiteiten die rechtsreeks bijdragen aan sociale
samenhang in termen van toename van participatie van mensen die aan de kant staan. Gestreefd
wordt naar kruisbestuiving van verschillende activiteiten ter bevordering van de kracht van de
dorpen.

Voorzieningenbeleid heeft naast een sturingskader voor subsidies geresulteerd in een meerjarig
uitvoeringsplan voor maatschappelijke accommodaties.

Concrete uitwerking van dit gedachtengoed ten aanzien van subsidies en accommodaties is eerst aan
de orde na bestuurlijke besluitvorming die naar verwachting eind 2013 zal plaatsvinden.

Bibliotheekwerk
Het bibliotheekwerk is inmiddels georganiseerd in de vorm van 6 schoolbibliotheken en één centraal
steunpunt. Onderzocht wordt of dit centrale steunpunt aangevuld kan worden met lokale
servicepunten of afzonderlijke breng- en haalservices, mogelijk in combinatie met burgerinitiatieven.
gecreëerd kunnen worden.

Lokaal onderwijsbeleid
Het lokaal onderwijsbeleid staat enerzijds in het teken van de uitvoering van wettelijke taken:
waaronder onderwijshuisvesting, leerplicht en leerlingenvervoer en anderzijds in het teken van de
Lokale Educatieve Agenda. Deze LEA is zoveel mogelijk gericht op de samenwerking met
schoolbesturen, aanbieders kinderopvang met als speerpunt het zo vroeg mogelijk signaleren van
risico’s bij kinderen tussen de 0 en 12 jaar en de aanpak hiervan. In het kader van het passend
onderwijs werken de schoolbesturen aan een zorgplan om kinderen met een rugzakje in het
reguliere onderwijs te behouden. Dit kan gevolgen hebben voor de uitgaven op het gebied van
(speciaal) leerlingenvervoer. In 2014 wordt dit duidelijker.

Begraafplaatsen
Op dit moment wordt nader onderzocht of en hoe het eigendom en/of het beheer en/of onderhoud
van de gemeentelijke begraafplaatsen kan worden geprivatiseerd.

Uitwerking gevolgen nieuwe wet- en regelgeving
Het Rijk decentraliseert de Jeugdzorg naar de gemeenten, die regionaal in projectverband wordt
voorbereid.

Wat gaan we nog doen?
De implementatie van het accommodatie- en subsidiebeleid zal voor de komende jaren nog de
nodige inzet en besluitvorming vergen.

Programmabegroting 2014-2017                   52
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>De Kadernota Gezondheidsbeleid 2013-2015 wordt nader uitgewerkt in samenhang met de
bestaande beleidsterreinen.

Het beleidsveld kunst en cultuur ziet zich al jaren geconfronteerd met een steeds meer
terugtredende overheid. Kunst en cultuur staat dan ook niet nadrukkelijk op de lokale agenda waar
we de belangrijke beleidskeuzes voor onze gemeente maken. Indachtig deze lijn opteren wij dan ook
niet voor beleidsinitiatieven of tot aanzetten om te komen tot een aparte nota cultuurbeleid. Wij
geloven echter in de kracht van onze burgers, verenigingen en culturele initiatiefnemers die de
bestaande culturele infrastructuur binnen onze gemeente vorm, inhoud en kleur geven.

Activiteiten en initiatieven die de culturele infrastructuur versterken en als een waardevol initiatief
gezien kunnen worden, willen we ondersteunen als cofinacier. De medewerking van de gemeente is
daarnaast regelmatig nodig om voor onze gemeente eurregiomiddelen te genereren. We willen om
dit te bereiken hiervoor een beleidsregel opstellen die als stimulans dient de culturele infrastructuur
te versterken. Het bieden van deze stimulans kan binnen de beschikbare middelen voor
internationale samenwerking op het gebied van Recreatie, Toerisme en Cultuur.

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
Op peuterspeelzaalwerk, bibliotheekwerk en GGD zijn in het verleden bezuinigingen dan wel
taakstellingen opgelegd. Deze hebben nog steeds hun doorwerking naar 2014.

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                        Bestaand beleid (korte beschrijving)
Tienjarig uitvoeringsprogramma          Instandhouding accommodaties en uitvoering
Voorzieningenbeleid, met een            geharmoniseerde subsidieregeling.
onderdeel gericht op accommodaties
en een onderdeel subsidies. (Concrete
uitwerking van dit gedachtengoed ten
aanzien van subsidies en
accommodaties is eerst aan de orde
na bestuurlijke besluitvorming die
naar verwachting eind 2013 zal
plaatsvinden.)
De gemeente heeft een operationele      De maatschappelijke agenda organiseert de samenhang in
maatschappelijke agenda met daarin      het sociale domein. Het toekomstmodel dienaangaande
samenhangend beleid op het gebied       wordt in 2014 verder geïmplementeerd, deels op
van participatie, jeugd, onderwijs en   experimentele basis. Hiermee wordt in de praktijk gebouwd
(jeugd)gezondheidszorg;                 aan de transities.
De Kadernota Gezondheidsbeleid          De Kadernota Gezondheidsbeleid 2013-2015 wordt eind
2013-2015 is eind 2013 afgerond.        2013 vastgesteld.
Implementatie vindt plaats in 2014.
Het integraal Jeugdbeleidsplan met      Is gerealiseerd. Verdere uitvoering vindt plaats in relatie tot
een gedifferentieerde aanpak naar       de transitie jeugdzorg, rondom het Centrum voor Jeugd en
leeftijdscategorieën is in 2012 gereed. Gezin. De functie van het jongerenwerk wordt verbreed
                                        naar de individuele begeleiding van jongeren.
In 2013 zijn concrete afspraken         Is gerealiseerd. De uitvoering van de leerplicht blijft
gemaakt over de uitvoering van de       uitbesteed aan de gemeente Roermond.
leerplicht en de regie van de
gemeente Roerdalen.



Programmabegroting 2014-2017                    53
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>Met welke partners hebben wij afspraken gemaakt of gaan we afspraken maken om de
doelstellingen te bereiken en welke relatie hebben we met deze partners?
Partners                                       Afspraken en rol
Schoolbesturen                                 Samenwerkingsconvenant
Regiogemeenten                                 Gericht op samenwerking, meer efficiëntie en
                                               effectiviteit
Kindcentra                                     Kwaliteitsbewaking en bevordering voorschoolse
                                               programma’s.
Bureau Jeugdzorg                               Ketenzorg
GGD                                            Productafspraken & gemeentelijke bijdrage
MEE                                            Ketensamenwerking
Algemeen Maatschappelijk werk                  Dienstverlening sociale problematiek
Bibliotheekwerk                                Subsidieafspraken
Zorggroep NML                                  Subsidieafspraken

5. Financiële middelen

Overzicht baten en lasten van programma 6
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                          Rekening     Begroting    Begroting       MJB       MJB        MJB
6. Algemene ontwikkeling en Gezondheid        2012         2013         2014        2015      2016       2017
Exploitatie
  Lasten
    Algemeen                                   - 248        - 107        - 136      - 136     - 136      - 136
    Jeugd en Onderwijs                       - 2.934      - 2.874      - 2.554    - 2.381   - 2.337    - 2.292
    Kunst en Cultuur                           - 403        - 416        - 353      - 353     - 353      - 353
    Publieke gezondheid                        - 979      - 1.081        - 914    - 4.671   - 4.672    - 4.748
    Sport en Bewegen                           - 211        - 212        - 215      - 215     - 215      - 215
  Totaal Lasten                              - 4.775      - 4.690      - 4.173    - 7.756   - 7.714    - 7.744

  Baten
    Jeugd en Onderwijs                          356          314          280        203       203        203
    Kunst en Cultuur                             49            6            6          6         6          6
    Publieke gezondheid                          39           40           40         40        40         40
  Totaal Baten                                  444          361          326        250       250        250

Totaal Exploitatie                           - 4.331      - 4.330      - 3.847    - 7.507   - 7.465    - 7.494

Mutatie reserves
 Onttrekkingen                                  631          665          174        174       174        174

Totaal Mutatie reserves                         631          665          174        174       174        174

Resultaat na bestemming                      - 3.700      - 3.665      - 3.672    - 7.332   - 7.290    - 7.320


Overzicht mutaties in reserves programma 6
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                           Rekening     Begroting    Begroting       MJB       MJB       MJB
6. Algemene ontwikkeling en Gezondheid         2012         2013         2014        2015      2016      2017
Onttrekkingen
  Algemene reserve                              212           254             -         -         -         -
  Reserve dekking kapitaallasten                418           411           174       174       174       174
Totaal Onttrekkingen                            631           665           174       174       174       174

Totaal mutatie reserves                         631           665           174       174       174       174



Programmabegroting 2014-2017                  54
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>Programma 7 Algemeen bestuur en middelen

1. Inleiding
Het programma algemeen bestuur en middelen wijkt af van de andere programma’s.
Het programma omvat de activiteiten voor het op een democratische, transparante, doelmatige en
rechtmatige wijze besturen van de gemeente.

In dit programma komen uitsluitend die items aan de orde die gericht zijn op het direct betrekken
van de burgers bij de gemeente. Voor het overige wordt verwezen naar de paragraaf bedrijfsvoering,
de paragraaf dienstverlening en het overzicht van algemene baten en lasten.

Bij het onderdeel “middelen” worden wel de baten en lasten van het bestuur, de griffie en
burgerzaken meegenomen, aangezien de raad hiermee de autorisatie aan het college geeft om de
uitgaven in dit kader te doen.

2. Ontwikkelingen
Er zijn veel maatschappelijke ontwikkelingen die vooral indirect gevolgen hebben voor of indirect van
invloed zijn op de keuzes die binnen dit programma gemaakt zijn.
Een ontwikkeling die wel een direct effect op de dienstverlening heeft, is de steeds verdere
digitalisering van de maatschappij. In het regeerakkoord zijn afspraken gemaakt rondom de grootte
van gemeenten. Door de schaalvergroting van de gemeenten, gaat het rijk ervan uit dat er een
verkleining van het ambtelijk apparaat nodig is.

Wettelijke ontwikkelingen
   1. De gevolgen van maatschappelijke ontwikkelingen en de financiële crisis hebben effect op de
        lokale overheid. Een van de gevolgen is dat er een bezuinigingsopdracht ligt, die een hoge
        druk legt op de organisatie. Door de decentralisatie van bepaalde taken rust een grote
        opgave op de gemeente om de dienstverlening aan de burger verder te verbeteren.
   2. De wet Houdbaarheid Overheidsfinanciën, Schatkistbankieren en de korting op het BTW
        compensatiefonds (BCF), zie paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing, hebben
        negatieve financiële gevolgen.
   3. De invoering van de werkkosten regeling, zie paragraaf gemeentelijke bedrijfsvoering, heeft
        financiële gevolgen, maar mogelijk ook op het nieuwe werken.
   4. De eisen aan de informatiebeveiliging en de informatievoorziening worden steeds verder
        aangescherpt. Vanuit de paragraaf dienstverlening wil de gemeente een excellente
        informatievoorziening.
   5. De aanbestedingswet is in 2013 gewijzigd. De bedoeling van de wijziging is dat dit een
        lastenverlichting biedt voor het midden en kleinbedrijf. De andere kant van de medaille is dat
        deze wijziging voor de lokale overheid een lastverzwaring met zich meebrengt. In de
        paragraaf bedrijfsvoering wordt nader ingegaan op deze ontwikkeling.

Organisatorische ontwikkelingen
Gezien alle nieuwe taken en opgaven die de gemeente krijgt is helder dat deze alleen in
samenwerking met andere gemeenten en waar aan de orde met maatschappelijke partners
gerealiseerd kunnen worden. Ten aanzien van de maatschappelijke transities (participatiewet,
jeugdzorg en AWBZ/WMO) wordt daarbij zoveel mogelijk gestreefd naar samenwerking op Midden-
Limburgse schaal. Op deze schaal kan ook optimaal de samenhang tussen de transities bereikt
worden. In het verlengde van de stellingname van de minister en de provincie dat de
maatschappelijke transities bij voorkeur met dezelfde partners moet gebeuren zal Roerdalen zich
ervoor inzetten dat de Midden-Limburgse schaal ook de norm wordt. Op onderdelen betekent dat
een opschaling ten opzichte van het huidige niveau van samenwerking.

Programmabegroting 2014-2017                   55
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>Niet voor alle uitvoeringsonderdelen blijkt de Midden-Limburgse schaal haalbaar en optimaal. Daar
waar de regionale conclusie is dat de uitvoering beter lokaal kan gebeuren kiest Roerdalen om
efficiencyredenen voor uitvoering op de schaal van de MER (de samenwerking met Maasgouw en
Echt-Susteren). Uiteraard zal dat dan samen met de andere gemeenten verder gestalte moeten
krijgen.

De samenwerking in het MER-servicecentrum is ook de basis waar het gaat om de
bedrijfsvoeringstaken en de backoffice van de dienstverlening. Deze uitvoerende taken kunnen
efficiënter en met beter ontwikkelde specialismen op deze schaalgrootte worden uitgevoerd. Ook
neemt de kwetsbaarheid van de organisatie met deze samenvoeging af. Inmiddels is per 1 september
2013 een start gemaakt met de eerste ruim 75 medewerkers op het gebied van vergunningverlening,
toezicht en handhaving in de omgevingsdienst MER. Bedrijfsvoeringsonderdelen als Financiën,
Personeel & Organisatie, Informatie & Automatisering staan op de nominatie om in 2014 over te
gaan naar de gemeenschappelijke regeling MER-servicecentrum. Andere onderdelen die passen
binnen deze doelstelling volgen later. De samengevoegde onderdelen worden gehuisvest in de
bestaande gemeentehuizen waardoor er feitelijk sprake is van een reshuffeling en themagewijze
concentratie van medewerkers. De 3 gemeentesecretarissen blijven gezamenlijk de directie vormen
van de GR servicecentrum MER. Zodra het MER-servicecentrum is georganiseerd en stabiel draait
sluit Roerdalen de aansluiting van andere gemeenten niet uit. Ten aanzien van externe beleidstaken
zal wel worden samengewerkt maar ligt samenvoegen in een GR minder voor de hand. De
gemeentebesturen blijven altijd autonoom in hun keuzen en zullen vanuit die optiek ook de regie
voeren over de bijdragen die van verbonden partijen wordt gevraagd.

De kwaliteit van de dienstverlening voor de burgers van Roerdalen moet op het gewenste niveau zijn
en blijven. Dit is een voorwaarde, ook als er regionaal wordt samengewerkt. De gemeentelijke
dienstverlening wordt steeds meer een onderdeel van een keten van dienstverlening van
verschillende organisaties. Informatie over dienstverlening zal steeds minder tijd- en plaatsgebonden
moeten worden georganiseerd, anders dan het traditionele loketprincipe. Dat kan door een steeds
meer mobiele dienstverlening bijvoorbeeld: naar de burger toe. Het keukentafelgesprek WIZ en op
termijn vergunningverlening zijn hiervan voorbeelden. Ook het verplaatsen van dienstverlening naar
de Omgevingsdienst en de BSGW passen in dit streven.

De kerntaken voor de lokale overheid zijn te vatten in enkele thema’s: dichtbij de burger, autonomie
op beleid en dienstverlening. Daarnaast vereisen de ontwikkelingen op gebied van samenwerking dat
de Opdrachtgeversrol in omvang en belang toeneemt. De financiële situatie maakt dat we
voortdurend moeten werken aan een efficiënte organisatie van onze taken. Daar wordt verder op
ingegaan in de paragraaf gemeentelijke bedrijfsvoering.

3. Ambitie en doelstellingen

Ambitie (De beoogde maatschappelijke effecten zijn):
Onze inwoners en stakeholders worden intensief betrokken bij de ontwikkeling en uitvoering van
beleid. Daarmee zijn de kwaliteit van het beleid en de uitvoering structureel verbeterd.

De inwoners van Roerdalen ervaren de gemeentelijke dienstverlening als optimaal.

Doelstellingen (via welke meetbare doelen bereiken we het effect):
De criteria Versterk sociale en ruimtelijke samenhang (1) en Dichtbij en door de burger (2) is van
toepassing op dit programma. Om de doelstellingen –van álle programma’s – te bereiken is het
criterium Samenwerken (5) van toepassing. Dit komt verder tot uitdrukking in de paragrafen
bedrijfsvoering en dienstverlening. Zeker als je samenwerking beschouwt vanuit het perspectief


Programmabegroting 2014-2017                    56
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Kwaliteit, Kostenefficiency en Klanttevredenheid zijn bedrijfsvoering, financiële
kaders/doelstellingen en dienstverlening in het geding.

Doelstelling                 Voortgang                HL      Toelichting
Het vergroten van                                     1,2 & 5 Bij activiteiten in het kader van
draagvlak (en daarmee                                         beleidsontwikkeling en de uitvoering
uitvoerbaarheid) van het                                      van diverse projecten wordt op basis
beleid door een brede                                         van de handleiding Burgerparticipatie
inzet van burger-                                             afgewogen hoe betrokkenheid van
participatie.                                                 burgers kan worden benut. Of op
                                                              welke manier actieve betrokkenheid
                                                              van burgers kan worden
                                                              georganiseerd. Voor de geplande
                                                              pilots dorpsgericht werken wordt
                                                              gebruik gemaakt van de handleiding
                                                              om burgerparticipatie te stimuleren.

4. Resultaten

Wat gaan we nog doen?
Begin 2014 zijn er gemeenteraadsverkiezingen gepland. De uitslag van de verkiezingen zal van
invloed zijn op de inhoud van een nieuw coalitieprogramma. Op dit moment zijn de directe gevolgen
hiervan voor het lopende begrotingsjaar en de daarop volgende jaren niet bekend.

Op het gebied van samenwerking zal in 2014 meer en meer duidelijkheid komen over de vormgeving
hiervan. Dat wil zeggen op welke gebieden in MER-verband, op welke gebieden in andere of grotere
verbanden. Doelstelling van de samenwerking blijf bepaald worden door de drie k’s van
kostenefficiency, kwaliteit en klanttevredenheid. In de paragrafen bedrijfsvoering en dienstverlening
wordt dieper ingegaan op de antwoorden van de vraag ‘wat gaan we nog doen?’

Wat gaat de gemeente doen om de doelstellingen te bereiken?
Beoogd resultaat                   Bestaand beleid (korte beschrijving)
In 2014 behoort het werken volgens Handleiding burgerparticipatie (december 2012).
de handleiding tot de standaard
werkwijze binnen met name het
team Leefomgeving .

Stand van zaken ten aanzien van bezuinigingen
De in de begroting 2011-2014 opgelegde efficiency-/bezuinigingsopgave heeft er toe geleid dat er
een kostenreductie op het ambtelijk apparaat noodzakelijk is. Alle lopende maatregelen zoals o.a. de
toetreding in de MER en het BsGW dragen bij aan de realisatie van de kostenreductie in 2017 (zie ook
de raadsinformatiebrief van 7 mei 2013. In 2014 is de totale formatie teruggedrongen van 145 FTE in
2013 naar 128 FTE in 2014. Dit zet zich door tot 121 FTE in 2018.




Programmabegroting 2014-2017                    57
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>5. Financiële middelen
Overzicht baten en lasten van programma 7
                                                                                                   bedragen x € 1.000

                                        Rekening          Begroting      Begroting        MJB        MJB        MJB
7. Algemeen bestuur en Middelen             2012              2013           2014         2015       2016       2017
Exploitatie
  Lasten
    Algemeen                                   - 2.298       - 1.744        - 1.770     - 1.709    - 1.462      - 732
    Algemeen bestuur                           - 3.824       - 3.994        - 5.662     - 4.566    - 4.563    - 4.556
    Belastingen en WOZ                           - 474         - 728          - 264       - 264      - 264      - 266
    Burgerzaken                                  - 586         - 591          - 601       - 561      - 586      - 561
    Overige algemene dekkingsmiddelen          - 3.513       - 1.587        - 1.460     - 1.460    - 1.497    - 1.503
  Totaal Lasten                              - 10.695        - 8.643        - 9.756     - 8.559    - 8.371    - 7.618

  Baten
    Algemeen                                     498            206          1.257       1.326      1.380      1.430
    Algemeen bestuur                             128              -              -           -          -          -
    Algemene uitkering                        18.223         17.884         18.286      21.071     20.974     20.787
    Belastingen en WOZ                         3.136          3.217          3.284       3.312      3.340      3.340
    Burgerzaken                                  362            334            334         334        334        334
    Overige algemene dekkingsmiddelen          6.208          3.815          3.086       3.029      2.899      2.831
  Totaal Baten                                28.554         25.456         26.247      29.072     28.926     28.722

Totaal Exploitatie                            17.860         16.813         16.491      20.513     20.556     21.103

Mutatie reserves
 Toevoegingen                                 - 2.060        - 2.871           - 41        - 41       - 41       - 41

  Onttrekkingen                                3.653          5.038          1.638         603        603         90

Totaal Mutatie reserves                        1.593          2.167          1.597         562        561         48

Resultaat na bestemming                       19.452         18.980         18.088      21.075     21.117     21.152


Overzicht mutaties in reserves programma 7
                                                                                                   bedragen x € 1.000

                                         Rekening          Begroting      Begroting        MJB        MJB       MJB
7. Algemeen bestuur en Middelen              2012              2013           2014         2015       2016      2017
Toevoegingen
  Algemene reserve                                   -0              -              -          -          -         -
  Reserve beleggingen                                 -         - 107               -          -          -         -
  Reserve bouwgrondexploitatie                        -       - 1.847               -          -          -         -
  Reserve EGEM-i                                      -         - 341               -          -          -         -
  Reserve organisatieontwikkeling              - 2.000               -              -          -          -         -
  Reserve toerisme                                 - 60           - 70           - 35       - 35       - 35      - 35
  Toevoeging bespaarde rente                          -         - 506              -6         -6         -6        -6
Totaal Toevoegingen                            - 2.060        - 2.871            - 41       - 41       - 41      - 41

Onttrekkingen
  Algemene reserve                              2.593          3.253               -          -          -         -
  Reserve beleggingen                             102              -               -          -          -         -
  Reserve bouwgrondexploitatie                     81              -               -          -          -         -
  Reserve dekking kapitaallasten                  177            170              90         90         90        90
  Reserve EGEM-i                                  345            759               -          -          -         -
  Reserve organisatieontwikkeling                 139            400             513        513        513         -
  Reserve regiofonds                              215            455           1.035          -          -         -
Totaal Onttrekkingen                            3.653          5.038           1.638        603        603        90

Totaal mutatie reserves                         1.593          2.167           1.597        562        561        48


Programmabegroting 2014-2017                   58
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>Algemene dekkingsmiddelen

Algemene middelen
In onderstaande tabel is een overzicht van de algemene middelen opgenomen. Het betreft met name
de uitkering uit het gemeentefonds en de Onroerendzaakbelasting (OZB). Deze middelen kennen in
tegenstelling tot heffingen als het rioolrecht en de afvalstoffenheffing geen bepaald
bestemmingsdoel. De niet vrij aanwendbare heffingen worden evenals de ontvangsten van de
specifieke uitkeringen in de programma’s waarvan ze voor een deel de kosten dekken onder de
baten verantwoord. De algemene middelen zijn onderdeel van programma 7.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen
                                                                                        bedragen x € 1.000

                                            Rekening   Begroting   Begroting    MJB       MJB        MJB
Algemene dekkingsmiddelen                       2012       2013        2014     2015      2016       2017
Algemene uitkering
  Algemene uitkering                          18.223      17.884      18.286   21.071   20.974     20.787
Totaal Algemene uitkering                     18.223      17.884      18.286   21.071   20.974     20.787

Belastingen en WOZ
  Onroerende zaakbelasting                     2.653       2.733       2.800    2.828     2.856     2.856
  Hondenbelasting                                110         108         108      108       108       108
  Toeristenbelasting                             339         350         350      350       350       350
  Baatbelasting                                    0           0           0        0         0         0
Totaal Belastingen en WOZ                      3.102       3.191       3.258    3.286     3.314     3.314

Overige algemene dekkingsmiddelen
  Dividend                                     2.186       1.652       1.789    1.789     1.674     1.623
  Bespaarde rente                              2.124       2.080       1.213    1.157     1.141     1.124
Totaal Overige algemene dekkingsmiddelen       4.310       3.732       3.002    2.945     2.815     2.747

Totaal algemene dekkingsmiddelen              25.635      24.807      24.546   27.302   27.103     26.847




Toelichting

Belastingen en WOZ
Voor een nadere toelichting op de lokale heffingen wordt verwezen naar de paragraaf lokale
heffingen.

Algemene uitkering gemeentefonds
De algemene uitkering is gebaseerd op de meicirculaire 2013. De financiële gevolgen van het
regeerakkoord zijn hierin verwerkt. In onderstaand staatje is dit effect te zien door de daling van de
basisbedrag van de algemene uitkering in het meerjarenperspectief. Hoewel voor 2014 eerst nog
een behoorlijke stijging plaatsvindt, wordt deze in het merenjarenperspectief weer volledig teniet
gedaan.
De verdere bezuinigingen van het Rijk (€ 6 miljard) zijn nog niet zijn meegenomen. De effecten van
deze verdere bezuinigingen voor het gemeentefonds zijn nog niet duidelijk. In de septembercirculaire
2013 wordt hierover meer duidelijkheid gegeven. Wel is rekening gehouden met het voorlopige
budget voor de transitie jeugdzorg. Ten opzichte van deze inkomsten zijn in programma 6 ook de
uitgaven voor een gelijk bedrag opgehoogd.




Programmabegroting 2014-2017                   59
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>De opbouw van de algemene uitkering is als volgt:
                                                                                            bedragen x € 1.000

                                            Rekening    Begroting    Begroting      MJB       MJB        MJB
Algemene Uitkering                              2012        2013         2014       2015      2016       2017
Basis Algemene Uitkering                      17.438       17.085       17.615    16.571    16.474     16.287
Inkomensmaatstaf                              - 1.977      - 2.001      - 2.036   - 2.036   - 2.036    - 2.036
Integratie en decentralisatie uitkeringen         537          676          523       511       511        511
WMO-budget                                      2.090        2.124        2.184     2.184     2.184      2.184
Subtotaal (junicirculaire 2012)               18.088       17.884       18.286    17.230    17.133     16.946

Verrekening voorgaande jaren                     135
Voorlopig budget transitie jeugdzorg                                               3.841      3.841     3.841

Totaal Algemene Uitkering                     18.223       17.884       18.286    21.071    20.974     20.787


Dividend
De gemeente Roerdalen ontvangt jaarlijks dividenduitkeringen, omdat zijn aandelen bezit in onder
andere de Bank Nederlandse Gemeenten, Enexis BV en Attero NV. Voor de raming van het dividend
is uitgegaan van de daadwerkelijke ontvangsten over het boekjaar 2012.
Naast het dividend over de aandelen is de aandelen valt hier ook de beleggingsopbrengst van de
obligaties onder. De obligaties die de gemeente op dit moment bezit mogen tot het einde van de
looptijd worden aangehouden, zolang er niet wordt gehandeld. Na uitkering mogen geen nieuwe
obligaties worden aangeschaft maar moeten indien de middelen overtollig zijn deze worden
ondergebracht bij het schatkistbankieren. Het effect van het schatkistbankieren is als stelpost
opgenomen in de begroting en loopt van € 24.000 in 2014 op naar € 100.000 in 2017.

Bespaarde rentelasten
Voor de financiering van de haar activiteiten kan de gemeente eigen financieringsmiddelen inzetten
of geldleningen afsluiten.
De eigen financieringsmiddelen van de gemeente zijn de reserves en voorzieningen. Over deze eigen
financieringsmiddelen berekent de gemeente rente, die wordt meegenomen bij de totale
rentekosten van de gemeente. De inkomsten die zo berekend worden betreffen feitelijke bespaarde
rente op geldleningen, die niet afgesloten hoefden te worden. Deze inkomsten worden als algemeen
dekkingsmiddel ingezet, met uitzondering van de rente die wordt berekend over de voorziening
riolering en afval.
Het rentepercentage dat over de eigen financieringsmiddelen is gehanteerd was tot op heden 4%. Op
basis van de discussie in de raad bij de behandeling van de kadernota 2014, is dit rentepercentage
verlaagd naar 2,5%. Dit betekent dat zowel de rentekosten als de rente-inkomsten over de eigen
financieringsmiddelen zijn gedaald. De daling van de inkomsten zoals deze in het overzicht staan zijn
het gevolg van enerzijds het lagere percentage en anderzijds een daling van de totale stand van de
reserves en voorzieningen (exclusief voorziening riolering en afval).




Programmabegroting 2014-2017                   60
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>                               Paragrafen




Programmabegroting 2014-2017      61
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   62
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>§ Dienstverlening
De eerder vastgestelde missie dienstverlening gemeente Roerdalen luidt:
Klantgerichtheid = voldoen aan de wensen en verwachtingen van de klant + 1!

In de ´Visie 2015 Publieke dienstverlening, professionele gemeenten´ van de Vereniging van
Nederlandse Gemeenten (VNG, 2005) hebben gemeenten als gezamenlijke ambitie geformuleerd,
dat de gemeente in 2015 namens de gehele overheid het eerste aanspreekpunt voor inwoners,
ondernemers en instellingen is. Op dit moment wordt de visie herzien door de landelijke overheid.
Nog maar weinig gemeenten zijn namelijk in 2015 klaar met het realiseren van deze visie. De
herziene visie richt zich waarschijnlijk tot 2020. Vooralsnog richten we ons toch op de visie van 2015
en gebruiken we de elementen die hierin benoemd zijn.

In 2015 wil de gemeente Roerdalen de volgende prestaties bereiken:
     80% van alle klanten krijgen bij het eerste contact met de gemeente direct een juist
        antwoord, ongeacht de kanaalkeuze.
     De klant kan producten van de gemeente die zich daarvoor lenen 24 uur per dag, 7 dagen per
        week aanvragen en/of afnemen van de gemeente via www.roerdalen.nl.
     De klant kan altijd, via elk kanaal, informatie verkrijgen over de status van zijn aanvraag of de
        behandeling daarvan.
     De klant kan elke werkdag gedurende de openingstijden van het gemeentehuis op afspraak
        komen.
     De klant hoeft slechts één maal zijn gegevens te verstrekken aan de gemeente.
     De klant weet waar hij aan toe is en beoordeelt de dienstverlening van de gemeente op basis
        van servicenormen uit het kwaliteitshandvest.

Veranderende rol gemeentelijke dienstverlening
De rol van gemeenten is aan het veranderen. Dit onder invloed van landelijke bewegingen, zoals
onder andere de vorming van Regionale Uitvoeringsdiensten (RUD en OD), deelname aan de BsGW ,
verschuivingen in de hoek van de AWBZ, WMO, Participatiewet, en Jeugdzorg en ook de vorming van
Klant Contact Centra. Daarnaast spelen natuurlijk bezuinigingsmaatregelen die door de landelijke
overheid getroffen worden een rol. Deze maatregelen zorgen ervoor dat gemeenten geconfronteerd
worden met toenemende taken en verantwoordelijkheden en teruglopende inkomsten. Dit alles
heeft zo zijn weerslag op de inrichting van de dienstverlening.

Het is daarom van belang scherp te hebben welke uitgangspunten Roerdalen heeft bij de
doorontwikkeling van de dienstverlening voor de periode tot in ieder geval 2015 en verder. Dit geeft
de gemeente houvast bij toekomstige ontwikkelingen van de dienstverleningsfunctie. In deze
paragraaf wordt beschreven welke uitgangspunten belangrijk zijn. De input hiervoor wordt gevormd
door landelijke ontwikkelingen en trends en lokale wensen en behoeften.

Uitgangspunten dienstverlening
De gemeente Roerdalen is ambitieus en wil voor inwoners, bedrijven en instellingen de
dienstverlening bieden die zij wensen. Deze visie draagt daar aan bij en vormt het vertrekpunt voor
de verdere doorontwikkeling van de dienstverlening.

Samenwerking = Toekomstbestendig
Samenwerking op het gebied van dienstverlening met andere gemeenten en ketenorganisaties is
binnenkort niet meer weg te denken. Gemeente Roerdalen bevindt zich nu in fase 2/3 van
Antwoord©. In deze fase wordt intensief gewerkt aan het verbeteren van de eigen dienstverlening


Programmabegroting 2014-2017                    63
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>en interne samenwerking. Fase 3 en 4 richt zich al meer op externe samenwerking zoals met regio
gemeenten en ketenorganisaties.

Door alle ontwikkelingen op het terrein van dienstverlening, bijvoorbeeld de invoering van het
zaakgericht werken, de invoering of verdere inbedding van de basisregistraties, Digitaal Klant Dossier,
en het realiseren van digitale loketten, is het voor gemeenten lastig om dit zelfstandig te organiseren
en bij te benen. Het merendeel van de, vooral kleine, gemeenten blijkt capaciteit, middelen en
kennis te kort te komen om deze ontwikkelingen te volgen. Samenwerking op inhoud en
organisatorisch vlak kan de implementatie van ontwikkelingen vereenvoudigen en versnellen en
voorkomt dubbele investeringen.

De gemeente Roerdalen werkt op dit moment al op onderdelen samen met de gemeenten
Maasgouw en Echt-Susteren. Het meest duidelijke voorbeeld daarvan is de vorming van de
omgevingsdienst. Dit type van samenwerking kan qua dienstverlening nog een verdere
verdiepingsslag krijgen. De samenwerkingsvorm zal dan wel uiteindelijk moeten aansluiten bij de
mogelijkheden en wensen van de afzonderlijke gemeente. Met de verdiepingsslag kan gedacht
worden aan het vergaand gezamenlijk organiseren van alle facilitaire ondersteunende diensten
alsmede de extern gerichte uitvoeringstaken. Voordelen daarvan zijn meer efficiency, hogere
effectiviteit en minder kwetsbaarheid. Insteek vanuit dienstverlening is dit vanuit de basis MER te
initiëren en op te pakken en verder op te schalen daar waar aantoonbaar voordeel te behalen valt
danwel dat samenwerking tegemoet komt aan regionale belangen.

Samenwerking met ketenpartners is vooral een voordeel voor de klant wanneer informatie wordt
uitgewisseld en beschikbaar is voor de medewerkers van de gemeente. Wanneer uitvoeringstaken
gemeenschappelijk weggelegd worden, ontstaat de vraag tot op welk niveau voor deze producten
binnen de ‘eigen’ gemeente dienstverlening wordt aangeboden. De gemeente Roerdalen wil hierin
de frontofficetaken in ieder geval dichtbij de burger houden. Dit sluit een grote organisatievorm
overigens niet uit. De inhoud van de taak bepaalt de samenwerkingsvorm en met wie wordt
samengewerkt. Daarbij zal per onderwerp bekeken worden of samenwerking in een groter verband
niet ten koste gaat van de slagvaardigheid die de gemeente momenteel heeft.

Efficiency: Focus op digitaal en het voorkomen van onnodig klantcontact
De gemeente streeft er naar om het niet noodzakelijke klantcontact zoveel mogelijk te voorkomen,
hetgeen zeker niet betekent dat het uit de weg wordt gegaan. Bij de afhandeling van klantcontacten
kan bijvoorbeeld het principe van Click-Call-Face als leidend worden beschouwd. De focus in
dienstverlening richt zich steeds meer op een gebruiksvriendelijke en taakgerichte website (Click),
waarop de klant transacties kan doen en (routinematige-) interactie heeft met de medewerkers van
de gemeente. Klanten die wel persoonlijk contact willen hebben, worden bij voorkeur telefonisch
(Call) geholpen. Als dit niet mogelijk is, komt de gemeente naar de klant toe (Face) of kan de klant
een afspraak maken via de website (Click) om het gemeentekantoor te bezoeken (Face). Dit laatste
type contact is aan de orde bij meervoudige en / of meer complexe vragen.

Doelmatigheid wordt daarmee een belangrijke wegingsfactor in de dienstverlening van de gemeente.
Meer doen met minder, dat is de tendens waar gemeenten in toenemende mate mee te maken
hebben. Tegelijkertijd is het niet wenselijk om in te boeten op de kwaliteit van de dienstverlening,
simpelweg omdat de burger dat van de samenleving – en dus van de gemeenten – verwacht.

Streven is om klantcontact via andere, duurdere, kanalen te voorkomen door een goede
informatievoorziening na te streven. Dit betekent ook dat de gemeente Roerdalen in toenemende
mate gaat sturen naar meer zelf doen, een tendens die is ingezet door klant en techniek. In
toenemende mate is er bij burgers de behoefte om vanuit huis, tijd- en plaats onafhankelijk , zaken
te regelen.

Programmabegroting 2014-2017                    64
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>Klantgerichtheid: dicht bij de klant, hostmanship, mobiele dienstverlening en de menselijke maat
De dienstverlening is ingericht vanuit het perspectief van de klant en heeft op verschillende facetten
betrekking. Zo houdt de gemeente Roerdalen de dienstverlening graag dichtbij de klant en heeft
daarom een proactieve houding. Het klantcontact is persoonlijk en verloopt volgens het
voorkeurskanaal. Dit kan zijn in het directe contact op het gemeentehuis, aan de telefoon, via de
formele schriftelijke kanalen post en email of bij de klant in zijn vertrouwde omgeving via nieuwe
(sociale) media, de website of een ontmoeting thuis. Welk pad de klant ook bewandeld voor zijn
product of dienst, de basis van dienstverlening is gelijk. Hiervoor is het nodig de klant te kennen en
dat de organisatie continu moet monitoren waar de behoeftes liggen, hoe de klant producten
aangeleverd wil krijgen en hoe deze behoeften veranderen. De klant wordt bijvoorbeeld door middel
van klanttevredenheidsonderzoeken en deelname aan burgerpanels periodiek gevraagd om zijn
mening over de dienstverlening en waar mogelijk betrokken bij de verbetertrajecten. Zo blijft de
gemeente Roerdalen de klant dichtbij zich houden.

Daarnaast betekent de dienstverlening dicht bij de klant organiseren, dat de voorkant van de
dienstverlening dichtbij moet zijn. Dichtbij de klant betekent ook, dat samenwerkingsinitiatieven
leiden tot het elders onderbrengen van (delen van) gemeentelijke dienstverlening, dan wordt het
nieuwe organisatieonderdeel dat deze diensten verleend gezien als een onderdeel van de eigen
gemeente. Dat betekent dat de dienstverlening moet blijven voldoen aan dezelfde condities die
binnen de gemeente zelf gelden, zoals onder andere de normen die in het kwaliteitshandvest zijn
vastgelegd. Hierbij hoort ook een duidelijke rolverdeling tussen opdrachtgever en opdrachtnemer,
duidelijke afpraken, welke worden vastgelegd in zogenaamde dienstverleningsovereenkomsten.

Hostmanship dan wel het gasthouderschap is ook een uitgangspunt, niet alleen bij de afdelingen die
direct klantcontact hebben maar ook voor de backoffice van de gemeente en haar dienstverlening.
De gemeente probeert klantvragen voor te zijn door te anticiperen op seizoensinvloeden, te
achterhalen wat klanten willen en doen en door proactief te communiceren over relevante
ontwikkelingen via sociale en traditionele media. Oftewel de gemeente werkt van aanbod gestuurd
naar vraag gestuurd. De klant is leidend en de klantvraag stuurt het proces en het aanbod
dienstverlening aan. Opleiding en cultuurverandering vormen hierin een belangrijke rol binnen de
organisatie. De factor van het daadwerkelijk uitstralen van dienstverlening is wezenlijk.

Bovenstaande past ook in de lijn de dienstverlening veel meer mobiel te organiseren zonder dat de
burger het gevoel heeft dat de dienstverlening verder af komt te staan. Huisbezoeken in het kader
van de keukentafelgesprek en ook op termijn van de vergunningverlening zijn daar duidelijke
voorbeelden zijn. Minder vanuit traditionele waarden denken en veel gebruik maken van de
hedendaagse ondersteunende middelen maakt het mogelijk om juist de dienstverlening dichter bij
de behoefte van de burger te brengen.

Resultaatgericht
Dienstverlening is een primaire verantwoordelijkheid voor de gemeente. De dienstverlening wordt
meetbaar gemaakt en gerapporteerd. De managementinformatie voorziening en het gebruik van
deze managementinformatie staat dus centraal. Een duidelijke indicator daarvan zijn de
servicenormen dienstverlening vastgelegd in het kwaliteitshandvest.

Routekaart dienstverlening gemeente Roerdalen

Fase 3: 2014-2015
In fase 3 ontwikkelt het Servicepunt (eerste en tweede lijn) aan zich verder door naar een niveau tot
70 > 80% en van de vragen af te handelen. Verder wordt in deze fase gewerkt aan de uitbreiding van
de allround balieproducten, incl. afhandelen van email, e-formulieren en post. In fase 3 worden alle
kanalen (telefoon, balie, email, internet en post) gebundeld binnen het KCC, zijn op gelijk niveau

Programmabegroting 2014-2017                   65
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>gebracht en richt men zich vooral op het koppelen van de diverse systemen om o.a. de PIP
(Persoonlijke Internet Pagina) verder mogelijk te maken.

Fase 3 (en afronding fase 2) 2013-2015

Te ondernemen acties (op hoofdlijnen)

      Alle kanalen zijn gebundeld binnen het KCC, welke de in- en uitgang vormt voor het
       burgercontact.
      De burger krijgt via alle kanalen dezelfde informatie.
      Voor die zaken waar een vakafdeling nodig blijft, zijn er heldere afspraken gemaakt over de
       overdracht van taken, de afwikkelingstermijnen en de verantwoordelijkheden voor de
       kwaliteit van de afwikkeling.
      Processen zijn geïntegreerd beschreven over alle kanalen.
      Digitale dienstverlening: toename van digitale dienstverlening tussen gemeente en burger
       met 15 e-formulieren.
      Het telefonisch informatiepunt/servicebalie is uitgebreid naar zo’n 70 > 80%, met daarbij een
       afspraak over de garantie van afdoening richting de burgers.
      Het Servicepunt dat 75 producten zelfstandig afhandelt en voor de overige producten een
       goede verwijsfunctie vervult.
      Het Servicepunt is in staat om over de aangegeven afhandelingspercentages en producten
       standaard email en e-formulieren en post af te handelen
      De burger kan via de PIP eigen gegevens en statusinformatie inzien; het Servicepunt kan deze
       informatie ook verstrekken.
      Kanaalsturing wordt ingezet voor het realiseren van efficiency en besparingen.
      De gemeente houdt een MARAP (management rapportage) bij.

Fase 4 en verder: 2015
In fase 4 richt men zich vooral op de omgeving (en in dit geval ook op regionale samenwerking) en
samenwerking met ketenpartners. In fase 4 voert het KCC de regie op het klantproces en men kan
gericht aan kanaalsturing gaan doen en per product het voorkeurskanaal aanwijzen om eventuele
besparingen te realiseren.

Fase 4 2015 - Te ondernemen acties (op hoofdlijnen):

      Samenwerkingsvormen rondom dienstverlening met ketenpartners bestaan, waar de
       gemeente één van de participerende partijen is.
      De gemeente is de toegangspoort voor de overheid.
      Doorontwikkeling digitale dienstverlening gericht op snelle een transparante elektronische
       dienstverlening; zelfbediening voor de burger.
      Kanaalsturing wordt gericht ingezet en per product is het voorkeurskanaal aangewezen,
       waardoor er besparingen gerealiseerd kunnen worden.
      Het KCC neemt verantwoordelijkheid voor het beantwoorden van meervoudige en complexe
       vragen, ook over de keten heen. Regie op het klantcontact.
      Integratie van dienstverleningsaanpak met ketenpartijen is gerealiseerd, zowel fysiek
       afgestemd en digitaal eenduidig opgezet.
      Telefonische dienstverlening/servicebalie en de vakbalies hebben een optimaal niveau
       bereikt. Verbreding kan gaan plaatsvinden door met name ook te dienen als informatiepunt
       voor andere overheden.
      De PIP is operationeel, waarbij de burger zijn vraag kan volgen; eerder contact zichtbaar is en
       zelf transacties kan verrichten. Het Servicepunt kan deze informatie ook verstrekken.

Programmabegroting 2014-2017                   66
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>Fase 5 - Te ondernemen acties (op hoofdlijnen):
       De gemeente beschikt over een KCC met hoogwaardige dienstverlening, waar de burger via
        de diverse kanalen voor al zijn vragen, producten en diensten terecht kan van zowel overheid
        als van ketenpartners.
       De gemeente is voor de burger de ingang voor alle vragen aan nagenoeg de hele overheid en
        handelt 80% van de burgervragen aan de overheid in één keer goed af.
       Met één telefoonnummer, één website, één mailadres bereikt de burger de hele overheid;
        de gemeente is letterlijk de toegangspoort voor de totale overheidsdienstverlening.
       De gemeente heeft het landelijke predicaat van een Contact Centrum Overheid (CCO) en
        beschikt in dat kader over een keten- en overheidsbreed KCC.

Randvoorwaarden
Het dienstverleningsconcept kan niet los gezien worden van het bestuur, de competenties, de
bedrijfsvoering, de kwaliteitszorg, de informatie- en communicatiestructuur, automatisering, etc. Het
zijn allemaal bouwstenen van de ambitie om de klant optimaal van dienst te zijn. Uiteraard zijn er bij
deze bouwstenen een aantal algemene aanbevelingen te noemen, die bepalend zijn voor succesvol
verbeteren van dienstverlening:

           Bereidheid tot verandering, de aanwezigheid van draagvlak en het juiste klimaat:
            Succesvolle dienstverlening valt of staat met de cultuur (normen, waarden, attitude en
            gedrag, passie). Hierbij geldt dat communicatie een voorname rol speelt.
           Sturing vanuit managementteam op kaders:
            Het dienstverleningsconcept moet nadrukkelijk op de agenda van het managementteam
            staan.
           Duidelijkheid over verantwoordelijkheden:
            Het vormen van een visie en het uitvoeren daarvan door veranderingen in te zetten, kan
            niet zonder duidelijke aanwijzing van verantwoordelijken (één persoon) voor deze acties
            en de inrichting van een heldere ontwikkelorganisatie.
           Voldoende kennis en kunde bij medewerkers:
            Dienstverlening valt of staat met de mensen die het doen; hun betrokkenheid,
            creativiteit, houding & gedrag en competenties.
           Voldoende daadkrachtigheid en ontwikkelvermogen:
            Het niveau van organisatieontwikkeling (leiderschap, strategie & beleid, processen,
            mensen en middelen) is mede bepalend is voor het vormgeven van het ambitieniveau en
            het tempo van de verandering.




Programmabegroting 2014-2017                   67
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>§ Demografische ontwikkelingen

Demografische veranderingen
De gemeente Roerdalen wordt de komende jaren geconfronteerd met een daling van haar
inwonersaantal (krimp), waarbij de leeftijdssamenstelling verandert en een huishoudenverdunning
plaatsvindt. Het aantal jongeren zal dalen (ontgroening), het aantal (zeer) ouderen neemt toe
(vergrijzing) en het gemiddelde aantal personen per huishouden neemt af (huishoudenverdunning).

Een daling van het inwonersaantal is in eerste instantie bedreigend. De lasten voor het in
standhouden van diverse voorzieningen moeten immers door een kleinere groep mensen worden
gedragen, de zogenaamde demografische druk1 (zie tabel, brongegevens uit: Gemeente op Maat).
Maar krimp betekent ook dat er kansen ontstaan om accenten op onderbelichte gebieden in onze
samenleving te leggen, bijvoorbeeld een kwaliteitsslag in de woningvoorraad of andersoortige en
hoogwaardige faciliteiten voor vrijetijdsbesteding.

Jaar      Aantal                 Krimpmaatstaf Groene druk                         Grijze druk                  Demografische
          inwoners per
          1-jan                  Heden – 7 jaar           (0 t/m 19 jaar)          (65 jaar e.o.)               Druk
2004      21407                  n.v.t.                   34,8%      4699          23,8%              3212      58,6%             13496
2005      21249                  n.v.t.                   34,7%      4622          24,9%              3317      59,6%             13310
2006      21286                  n.v.t.                   34,3%      4561          25,7%              3418      60,0%             13307
2007      21320                  n.v.t.                   33,8%      4487          26,6%              3541      60,4%             13292
2008      21142                  n.v.t.                   33,6%      4399          27,8%              3642      61,4%             13101
2009      21333                  n.v.t.                   33,3%      4375          29,0%              3811      62,3%             13147
2010      21307                  n.v.t.                   33,6%      4368          30,2%              3930      63,8%             13009
2011      21239                  -168    0,79%            33,0%      4258          31,6%              4077      64,6%             12904
2012      21092                  -157    0,74%            32,7%      4140          33,9%              4290      66,6%             12662
2013      20998                  -288    1,37%            32,5%      4061          35,6%              4451      68,2%             12486

Gemeenten die binnen 7 jaar met meer dan 1% aan inwonersaantal dalen, ontvangen een
krimpbijdrage van het rijk. Deze keer komt onze gemeente (2013 <20.998> – 2006 <21.286>) boven
deze 1%-norm. Deze bijdrage is bedoeld om de nadelige financiële gevolgen van bevolkingsdaling
(voor een deel) op te vangen en om de noodzakelijke herstructurering door te voeren.
De demografische druk neemt consequent toe (zie tabel). In het Interbestuurlijke Actieplan
Bevolkingsdaling “Krimpen met Kwaliteit”, van het Rijk, VNG en de IPO is de regio Midden-Limburg
dan ook al als anticipeerregio gelabeld. De labeling als anticipeerregio is in 2012 dan ook nog eens
bevestigd.

De gevolgen van een krimpende bevolking zijn meerledig, te weten:
        Een veranderende kwantitatieve en kwalitatieve vraag naar woningen.
        Het draagvlak voor (maatschappelijke) voorzieningen komt onder druk te staan (winkels,
           onderwijs, sport, zorg, welzijn).
        Veranderende bedrijvigheid en arbeidsmarktbeleid.
        Dalende gemeentelijke inkomsten en toenemende (beheers)uitgaven.



1 De demografische druk: Dit houdt in dat er op ieder 100 inwoners in de ‘productieve’ leeftijdsgroep van 20 tot 65 jaar xx inwoners waren
van 0 – 20 jaar of 65 jaar en ouder. Hoe hoger de demografische druk, hoe groter het aandeel personen in de bevolking dat inactief is op de
arbeidsmarkt en niet meebetaalt aan de sociale premies.

Programmabegroting 2014-2017                                     68
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>De gemeente Roerdalen staat dan ook voor opgaven die vragen om een vernieuwde strategische
aanpak. Een aanpak waarbij een evenwichtige balans ontstaat tussen ambities en mogelijkheden,
tussen investeren en bezuinigen. Werken aan een toekomstbestendig Roerdalen betekent dan ook
het werken aan een nieuw evenwicht. Enerzijds zal er namelijk sprake zijn van een terugtredende
overheid die meer overlaat aan de burger en het maatschappelijk middenveld. Anderzijds is er een
optredende overheid die actief anticipeert en inspeelt op belangrijke maatschappelijke effecten ter
behoud van de leefbaarheid en vitaliteit van de kernen.

Visie (lokale) gevolgen demografische ontwikkeling
Om de betekenis van de demografische ontwikkelingen voor onze gemeente goed in kaart te brengen
en algemene kaders te kunnen ontwikkelen is een strategische visie en de formulering van integraal
beleid noodzakelijk. Deze handschoen is in 2011-2012 opgepakt. De met de demografische
veranderingen samenhangende toekomstige vraagstukken en opgaven hebben sindsdien ook al
beperkt aandacht gekregen in de diverse beleidsstukken.
Zo is het thema krimp onder meer onderwerp op het gebied van wonen (terugschroeven
woningbouwplannen en transformatie woningvoorraad), in de in ontwikkeling zijnde Regionale
Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving Midden-Limburg Oost 2010-2014 en is het in de
ruimtelijke ordening (vastgestelde Structuurvisie gemeente Roerdalen), in de Kadernota
Voorzieningenbeleid, de WMO-nota “Ambitie tot participatie” (uitwerking van programmalijn 1:
meedoen en eigen verantwoordelijkheid) en het pilotproject Wonen, Welzijn Zorg al zijdelings
meegenomen. De bevolkingsdaling zal ook in andere beleidsvelden nader geconcretiseerd en
verankerd moeten worden. De komende jaren zullen dan ook gebruikt worden om algemene en
integrale kaders te ontwikkelen; daarna worden hiervoor uitvoeringsplannen en maatregelen
uitgewerkt.

Woningvoorraad
De woningmarkt zal zo veel mogelijk worden aangepast aan de veranderende behoefte. De raad
heeft bij de vaststelling van de Regionale Woonvisie aangegeven de krimp te willen begeleiden, maar
vraagt wel in het bijzonder aandacht voor de doelgroep starters en ouderen op de woningmarkt.
Voor de doelgroep starters is er in 2012 de Starterslening Roerdalen vastgesteld, hiervan is in 2012
en 2013 al veelvuldig gebruik gemaakt. Ook voor andere doelgroepen worden beleidsinspanningen
verricht, zoals het pilotproject Wonen, welzijn zorg.
Door het hoog percentage particulier woningbezit in onze gemeente zal de komende jaren de nadruk
vooral komen te liggen op de aanpassing, de herstructurering en de voorkoming van leegstand van
de bestaande woningvoorraad. Met herstructurering wordt hier bedoeld dat bestaande woningen
gesloopt en eventueel vervangen worden door (minder) woningen die geschikt zijn voor met name
senioren of dat woningen multifunctioneel aangepast worden zodat ze geschikt zijn voor meerdere
doelgroepen. Leegstand wordt hier expliciet benoemd. Enerzijds wordt dit gedaan omdat de
leegstand van woningen samen kan gaan met een verminderde leefbaarheid. Deze verminderde
leefbaarheid heeft niet alleen gevolgen voor prijsvorming van de leegstaande woningen, maar ook
voor de directe omgeving van deze woningen. Een instrument dat hier (tijdelijk) een oplossing voor
biedt is de leegstandsvergunning die de huiseigenaren voor kortdurende verhuur kunnen aanvragen.
Ook hiervoor komen frequent aanvragen binnen bij de gemeente. Anderzijds zal het automatisme
om leegstaande of leegkomende gebouwen om te bouwen c.q. te bestemmen tot woningen, gezien
de beperkte behoefte, nog maar in bepaalde situaties mogelijk zijn (Structuurvisie Roerdalen). Dit
laatste kan natuurlijk gevolgen hebben voor de potentiële ontwikkelingswaarde van dergelijke
panden.

Op regionaal niveau is hiervoor een gezamenlijke bestuurlijke verantwoordelijkheid vereist. Binnen
de Gebiedsontwikkeling Midden-Limburg, projectgroep Wonen wordt dan ook aandacht geschonken
aan deze problematiek waarbij met name de aanpak van de planvoorraad, de


Programmabegroting 2014-2017                   69
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>herstructureringsopgave en het behoud van de leefbaarheid in de diverse kernen centraal staan.
Alleen door gezamenlijk op te trekken, inclusief de betrokken marktpartijen, kunnen wij tijdig
anticiperen op genoemde ontwikkelingen. In 2012 is er daarom in GOML-verband een
Bestuursconvenant Wonen Midden-Limburg en een bijbehorende Bestuursopdracht vastgesteld die
in 2014 zal leiden tot het aan de gemeenteraden ter vaststelling aanbieden van een Regionale
Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving Midden-Limburg. Eén van de afspraken hierin, is dat
er 1 gezamenlijke woonvisie voor Midden- Limburg wordt opgesteld, hiermee is men in 2013 volop
bezig. In het najaar van 2013 vindt hierover een regionale bijeenkomst plaats voor alle raads- en
commissieleden en de stakeholders binnen de regio Midden-Limburg.

Herinrichting openbare ruimte
De herstructurering op de woningmarkt zal naar verwachting op den duur leiden tot meer groen
binnen de gemeente. Versterking van de groenstructuur kan bijdragen aan een toename van de
leefbaarheid, de leefkwaliteit en het woongenot onder voorwaarde dat de openbare ruimte goed is
ingericht en goed wordt onderhouden. De herinrichtings- en beheerkosten van te herstructureren
gebieden zijn een belangrijk aandachtspunt en zullen zo arbeidsextensief en duurzaam als kwalitatief
acceptabel worden ingericht.

Concentratie voorzieningen
Naar verwachting zal de krimp van de bevolking gevolgen hebben voor de sociale structuur van
kernen en het gebruik van (gemeentelijke en andere) voorzieningen. Enerzijds zal de veranderende
bevolkingssamenstelling leiden tot een vraag naar c.q. het ontwikkelen van andere activiteiten.
Anderzijds brengen veranderende activiteiten een verandering van de vraag naar ruimte en
accommodaties met zich mee. Deze zullen zoveel mogelijk multifunctioneel van opzet zijn.

Maatschappelijke ondersteuning
De scherpe toename van het aantal ouderen zal naar verwachting leiden tot een groter beroep op
voorzieningen in het kader van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO).
In nauw verband hiermee staat tevens de zgn. kanteling van de Wmo, waarbij niet meer sec gekeken
wordt naar of iemand in aanmerking komt voor de door hem of haar gevraagde voorziening. In plaats
daarvan wordt de situatie van aanvrager in brede zin in kaart gebracht om van daaruit op basis van
maatwerk te kijken naar de benodigde ondersteuning. Deze kanteling zal de komende jaren
geleidelijk in de uitvoering van de Wmo worden geïmplementeerd. Op deze wijze zal geprobeerd
worden te komen tot een passend evenwicht waarbij de veranderende zorgvraag en de financiële
mogelijkheden in balans blijven, gericht op behoud van een zorgzame en gezonde samenleving. In
het kader van de leefbaarheid van de kernen en het bieden van een uitstekende toekomst voor de
inwoners van Roerdalen wordt immers ingezet op het aanbieden van passende zorgvoorzieningen
afgestemd op de behoefte en mogelijkheden binnen de kernen.

Financieel
In de toekomst wordt verwacht dat voor het thema demografische ontwikkelingen middelen vanuit
de EU-structuurfondsen worden aangewend. Diverse beleidsstukken van het rijk, VNG en IPO geven
acties en aanvullende maatregelen aan die voor krimp- en anticipeerregio’s noodzakelijk en mogelijk
zijn. Herverdeling geldstromen krimp in gemeente- en provinciefonds is een voorbeeld van een
dergelijke maatregel. Om de gemeenten te ondersteunen om gegevens over de financiële gevolgen
van bevolkingsdaling in kaart te brengen is er een aanvulling op de Handreiking paragraaf
demografische ontwikkeling van het BZK door BNN (Nationaal Netwerk Bevolkingsdaling) gemaakt.
Hierin wordt geadviseerd om voor drie belangrijke beleidsterreinen, te weten Onderwijs huisvesting
voor het basisonderwijs, riolering en buitensportaccommodaties de financiële gevolgen in kaart te
brengen. Deze onderwerpen zullen daarom geprioriteerd behandeld worden.



Programmabegroting 2014-2017                   70
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>§ De gemeentelijke bedrijfsvoering
De paragraaf bedrijfsvoering betreft de bedrijfsprocessen binnen onze gemeente om de
beleidsdoestellingen te kunnen realiseren en de sturing en beheersing daarvan. Als de gemeente
transparant wil zijn, zijn duidelijke interne werkprocessen randvoorwaardelijk. Mede hierdoor stellen
we onszelf in staat de kwaliteit van de dienstverlening te blijven verbeteren. Dit levert ook een
bijdrage aan de democratische legitimiteit en het vergroten van het vertrouwen van de burgers in de
overheid. Hoewel de effecten voor de burgers wel zichtbaar zijn, gaat het in beginsel dus vooral om
intern gerichte aangelegenheden die met de bedrijfsvoering en de processen binnen de gemeente te
maken hebben.

Organisatie

Organisatieontwikkeling
Onze organisatie ontwikkeling is gericht op de medewerkers, organisatie en fysieke en virtuele
werkplek. In 2013 is sterk ingezet op de fysieke werkplek en het professionaliseren van de
medewerkers. In 2014 zetten wij in op het versterken en borgen van de ingezette lijn.




                    Medewerker    Virtuele
                                  werkplek


                       Fysieke
                                 Organisatie
                      werkplek




Waar in 2012 en 2013 veel is ingezet en gerealiseerd op de kwarten fysieke en virtuele werkplek,
zullen vanaf 2014 ook accenten liggen op organisatie en medewerker. Dit zul je terugzien in de
vormgeving van de samenwerking (MER en mogelijk grote en andere verbanden) en het
dorpsgerichte werken.

De huidige organisatie zal zich moeten aanpassen en mee veranderen binnen de kaders, zoals ze nu
bekend zijn:
     samenwerken met als doelstelling borgen en verbeteren kostenefficiency, kwaliteit en
        klanttevredenheid;
     realisatie van de drie grote decentralisaties (jeugdzorg, wmo en participatiewet);
     dorpsgericht werken;

Naast de omgevingsdienst in het MER Servicecentrum zullen stapsgewijs alle bedrijfsvoering-
onderdelen in de MER worden ondergebracht. Daarmee zal de ‘overblijvende’ organisatie van de
gemeente Roerdalen zich ontwikkelen tot een kleinere organisatie die de focus heeft liggen op
dienstverlening voor de burger. Een autonome gemeente met een eigen maatschappelijke en
ruimtelijke beleidsontwikkeling met een stevige opdrachtgeversrol naar verbonden partijen, zoals
het MER Servicecentrum.




Programmabegroting 2014-2017                   71
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>Taakstelling personeel
De gemeentelijke organisatie is de afgelopen jaren al flink op de schop genomen.
Naast de ontwikkeling van de staande organisatie speelden de bezuinigings- en efficiency- opgaven
een rol in 2013. In 2012 is aan de organisatie een taakstelling opgelegd van € 7 ton (dit komt neer op
ongeveer 9% van het personeelsbestand). Om deze ontwikkelingen te faciliteren is in 2012 eenmalig
een bedrag van € 2 miljoen beschikbaar gesteld. Daarmee is het mogelijk om de ambities en
mogelijkheden van de (afgeslankte, maar efficiënte) organisatie in evenwicht te brengen. De
einddatum voor het bereiken van de efficiency en bezuinigingsdoelstellingen is 31 december 2016.
Waarbij gesteld is dat op 31 december 2014, 50% van de taakstellende bezuiniging zal zijn bereikt.

Personeel
Organisatieontwikkeling zoals beschreven is geënt op het inspelen op de veranderende externe
omgeving. Een van die ontwikkelingen die direct linken naar ons HRM-beleid is de CAO van de
Toekomst. Deze zal meer kader stellend zijn; meer gericht op hoofdlijnen en minder gedetailleerd en
regelend, waardoor hij kan meebewegen met de toekomstige ontwikkelingen. De kwaliteit van HRM
beleid en werknemersvoorzieningen wordt een belangrijk onderwerp voor gemeenten.
De visie op HRM is de focus voor het opstellen van een strategisch HRM beleid; hiermee gaan we dan
ook aan de slag. Vanuit de koppeling met de kernwaarden (Professionaliteit & Efficiency /
Klantgerichtheid / Betrokken / Transparant & Open / Dynamisch) zullen met de te (her)formuleren
visie op HRM de speerpunten benoemd worden. De HRM cyclus zal vervolgens (her)ingericht worden
vanuit de visie in combinatie met de speerpunten.
Een van de thema’s binnen de HRM cyclus die in 2014 de aandacht zal krijgen is ARBO & Verzuim.
Het medewerkerstevredenheidsonderzoek zal worden ingezet en opgevolgd
(arbeidsomstandigheden) en de visie op verzuim zal verder vormgegeven worden, waarna het
ziekteverzuimbeleid gemoderniseerd zal worden en de aandacht zal krijgen.
Binnen MER verband zal de harmonisatie van de arbeidsvoorwaarden en de daarmee
samenhangende thema’s op de agenda staan.

Planning & Control
Er is samenwerking met de werkgroep Begroting vanuit de raad. Deze Raadswerkgroep –in 2012
opgericht – richt zich op het ontwikkelen van een format voor de opzet van de Programmabegroting
na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2014. Het gaat daarbij met name om de leesbaarheid in
relatie tot sturende werking.

De in 2013 ingezette lijn van facilitering van de organisatie op het gebied budgetcontrol en
rolverantwoordelijkheid wordt voortgezet. De organisatie heeft reeds flinke stappen gezet en rollen
tussen ondersteunende en primaire processen worden steeds duidelijker. De afdeling A&K zal in
2014 verder inzetten op het verstevigen van integrale advisering.

Informatisering & Automatisering (kortweg I&A)
Voor 2014 zijn de volgende zaken te voorzien:

De Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) komt eraan, waar de gemeente als één van de
bronhouders een rol bij speelt. De BGT is een gedetailleerde (in vaktaal: grootschalige) digitale kaart
van heel Nederland. Daarin worden alle objecten als gebouwen, wegen, water, spoorlijnen en groen
op een eenduidige manier vastgelegd. In 2013 ronden we fase 1 van de BGT (“ontwerp”) af. In 2014
ligt de focus op de realisatiefase. De implementatie van de BGT moet voor 2015 zijn afgerond.

Het programma modernisering GBA (mGBA) werkt aan de Basisregistratie Personen (BRP). De BRP
draagt bij aan de dienstverlening aan burgers, bedrijven en overheidsorganisaties en maakt deel uit


Programmabegroting 2014-2017                    72
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>van het stelsel van basisregistraties. Op termijn vervangt de BRP de huidige gemeentelijke
basisadministraties (GBA). De realisatiefase zal voor onze gemeente in 2014 starten.

Het zaakgericht werken zal in 2014 verder vorm krijgen, nadat in 2013 de koers en aanpak is bepaald.
2014 is het grote overgangsjaar naar de nieuwe werkwijze, die een sterke bijdrage moet leveren aan
het verbeteren van de dienstverlening. Dit betekent dat in 2014 een hoge prioriteit wordt gegeven
aan het zaakgericht werken en dit een behoorlijke impact zal hebben op de inzet van medewerkers.
Zaakgericht werken gaat namelijk vooral over nieuwe werkwijzen, houding en gedrag en is daarmee
vooral een organisatie- en cultuurontwikkelingstraject.
Het zaakgericht werken zal bijdragen aan een goede, geordende en toegankelijke staat van digitale
informatie zoals deze in de archiefwet wordt voorgeschreven. Bestaande informatie, die veelal op
papier beschikbaar is in de archieven, zal de nodige aandacht blijven vragen. De transitie van papier
naar digitaal zal de komende jaren de nodige aandacht en capaciteit vergen.

De website wordt verder doorontwikkeld, waarbij meer producten en diensten digitaal 24/7 kunnen
worden afgenomen. Ook zal er gewerkt worden aan het beschikbaar stellen van statusinformatie van
lopende zaken aan burgers.

De normen voor informatiebeveiliging worden steeds verder aangescherpt. KING heeft inmiddels de
Informatiebeveiligingsdienst (IBD) opgericht, om gemeenten te helpen hun informatiebeveiliging
naar een hoger plan te tillen. Op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst (BIR) is door
de IBD een vertaalslag gemaakt naar een baseline voor de gemeentelijke markt. Deze Baseline
Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) betreft op dit moment twee varianten, een
Strategische- én een Tactische Baseline. Om gemeenten nog concreter te ondersteunen wordt er ook
gewerkt aan een Operationele Baseline, welke zal bestaan uit concrete producten die stapsgewijs
aan de gemeenten worden aangeboden. In 2014 zullen we de lat nog hoger moeten leggen, om te
kunnen blijven voldoen aan de hoger wordende normen voor informatiebeveiliging.

Voor al deze ontwikkelingen geldt dat nog niet helemaal duidelijk is welke financiële consequenties
ze hebben en wanneer die hun effect gaan krijgen. Uiteraard zullen hier de mogelijkheden tot
samenwerking in MER verband worden onderzocht. De budgetten zijn vooralsnog niet verhoogd.

Communicatie
In 2014 is er duidelijkheid over de visie van de gemeente Roerdalen op het gebied van communicatie.
Uitgangspunt voor deze visie zijn de strategische doelen en ambities van de gemeente Roerdalen. Op
basis van de visie worden de interne en externe communicatie, crisiscommunicatie,
burgerparticipatie en communicatie van raad en bestuur geëvalueerd en waar nodig aangescherpt.
Nieuwe afspraken zijn nodig op het gebied van social media. Uitgangspunt hierbij is het informeren,
betrekken en enthousiasmeren van onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties
bij de dienstverlening en het beleid van de gemeente Roerdalen. De externe uitingen die we hiervoor
inzetten zijn inhoudelijk afgestemd op de doelgroep, herkenbaar en versterken het imago van de
gemeente Roerdalen. De website van de gemeente Roerdalen voldoet aan de eisen van
toegankelijkheid, actualiteit en functionaliteit zoals gesteld in de webrichtlijnen.

Huisvesting

Gemeentehuis
Zoals aangegeven bij programma 7 betekent de samenvoeging van onderdelen in het servicecentrum
MER een reshuffeling en themagewijze concentratie van medewerkers binnen de bestaande
gemeentehuizen. Omdat de MER de komende 2 jaar wordt opgebouwd kan het gedurende die
periode zo zijn dat tijdelijk gemeentehuizen een lagere bezetting kennen. Feitelijk is dat nu in
Roerdalen ook het geval nu het team Veiligheid, Toezicht en Handhaving naar Heel vertrokken is en

Programmabegroting 2014-2017                    73
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>er nog geen medewerkers van andere onderdelen zijn geplaatst in Roerdalen. Aan het eind van die
ontwikkelperiode van 2 jaar wordt gestreefd naar een evenwicht vergelijkbaar met de
personeelsverdeling voor aanvang van de reshuffeling. Om die reden worden er over en weer ook
geen huisvestingskosten in rekening gebracht. Iedere gemeente draagt er zorg voor dat de nieuwe
onderdelen adequaat worden gehuisvest. Omdat Roerdalen sinds 2011 een flexibel
huisvestingsconcept kent kan Roerdalen de huisvesting van MER-onderdelen naar verwachting
makkelijk opvangen.

Gemeentewerf
Op 1 mei 2012 heeft het college ingestemd met het voorstel realisatie gemeentewerf, naar
verwachting te realiseren binnen de door de raad vastgestelde limiet van € 800.000 inclusief
voorbereidingskrediet. Op 28 juni 2012 is door de raad een besluit genomen over de
(ver)nieuwbouw. Verwachte start van de bouw in 2013 en oplevering eind 2014. Na realisatie
beschikt de gemeente over een functionele gemeentewerf in Melick en is voor de bedrijfsvoering van
de buitendienst de gemeenteloods in St. Odiliënberg niet meer nodig. Deze wordt vooralsnog
aangehouden voor opslag van overig materiaal van de gemeente. Omdat het gemeentehuis over te
weinig opslagcapaciteit beschikt wordt onderzocht of het financieel haalbaar is de loods in
St. Odiliënberg aan te houden in combinatie met gedeeltelijke verhuur aan derden.

Inkopen

De Aanbestedingswet 2012
Op 1 april 2013 is de Aanbestedingswet 2012 in werking getreden, waarmee er ook een nationaal
aanbestedingskader, onder de Europese drempel is ontstaan (bedoeld voor het midden- en
kleinbedrijf). Het doel is duidelijke en uniforme kaders voor aanbesteden te stellen. Wat moet leiden
tot: betere toegang ondernemers, lasten verlaging, meer concurrentie en een eenvoudigere
afhandeling van klachten. Dit is dan ook het uitgangspunt geweest om het beleid en de uitvoering
hierop aan te passen.

De Aanbestedingswet 2012 legt nadrukkelijker dan voorheen een motiveringsplicht neer bij de
aanbestedende diensten voor de keuzes die zij maken bij hun inkooptrajecten.

Beleid
Op 3 mei 2013 is het vernieuwde inkoop- en aanbestedingsbeleid in werking getreden. Dit
Inkoopbeleid geeft vooral de strategische doelen en uitgangspunten met betrekking tot inkoop weer
en behandelt het ‘wat’ en ‘waarom’. Aanbestedingen doen we voornamelijk op basis van het
criterium Economisch Meest Voordelige Inschrijving (EMVI).

Motiveringsplicht
Bij iedere inkoop dienen er vooraf verantwoorde keuzes gemaakt te worden, die als grondslag
dienen voor de motivering tijdens en achteraf het inkoopproces. Deze borging dient plaats te vinden
in de uitvoering, en specifiek in de tactische aspecten van inkoop.

Wat willen we bereiken?
- Inkoop wil heldere afspraken met haar klanten/opdrachtgevers maken met betrekking tot: de
   inkoop van diensten, leveringen en werken;
- Verdere uitrol en vulling van het contractbeheer- managementsysteem;
- Komen tot een efficiënt en effectief inkoopproces;
- Inkoop inzetten als besparingsmethode;
- Inkoopsamenwerking tussen het MER-servicepunt en de MER gemeenten.



Programmabegroting 2014-2017                   74
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>Wat gaan we ervoor doen?
- De producten en diensten zijn inhoudelijk beschreven en de verwachte kwaliteit van deze
   producten/diensten moet worden benoemd. Om deze te kunnen toetsen worden prestatie
   indicatoren benoemd. Een en ander vastgelegd in een Service Level Agreement;
- Benoemen van criteria voor zelf doen of uitbesteden van aanbestedingsbegeleiding en bepalen
   wie verantwoordelijk is voor een besluit hierover;
- Analyse van het beïnvloedbaar inkoopvolume, op basis van een SPEND-analyse;
- Benoemen van inkoopactiviteiten die voor de middellange termijn moeten leiden tot
   besparingen of efficiënter inkopen. Dit kan bijvoorbeeld zijn het benoemen van productgroepen
   die potentie hebben voor besparingen. Deze kunnen bijvoorbeeld gerealiseerd worden door aan
   te besteden (goedkoper inkopen). Besparingen kunnen echter ook worden behaald door analyse
   en verbetering van werkprocessen en/of eventueel uitbesteden van diensten in plaats van zelf
   uitvoeren;
- Beter inzicht in verplichtingen die de gemeente heeft lopen en afspraken die met leveranciers
   zijn gemaakt;
- Tijdig en proactief te kunnen anticiperen voordat een contract een opzegtermijn passeert en
   weer automatisch wordt verlengd;
- Actief contractbeheer biedt mogelijkheden om de looptijd van contracten op elkaar af te
   stemmen om zo eventueel samen te kunnen aanbesteden na afloop van een lopend contract en
   zo kosten te besparen;
- Inrichten van een inkoopoverlegplatform tussen het MER-servicepunt en de MER gemeenten ter
   bevordering van de inkoopsamenwerking.

Verdere ontwikkelingen
De transities in het sociale domein stellen de organisatie voor een nieuwe uitdaging waar het gaat
over de bekostiging. Traditionele methoden van subsidiëring zijn niet meer van deze tijd en we
moeten meer met minder geld doen. In 2014 zal beschreven gaan worden welke rol inkoop heeft in
de verschillende transities.

Overzicht baten en lasten bedrijfsvoering
                                                                                              bedragen x € 1.000

                                           Rekening     Begroting    Begroting       MJB         MJB         MJB
Bedrijfsvoering                                2012         2013         2014        2015        2016        2017
Lasten
  Bedrijfsvoering                               - 361        - 142        - 443       - 391       - 250         267
  Buitendienst incl. huisvesting                - 440        - 448        - 515       - 550       - 515       - 543
  Doorberekening kvs                            - 252           -5            -          -0           0           0
  Huisvesting en facilitaire diensten           - 946        - 869        - 819       - 820       - 812       - 807
  Informatie en automatisering                - 1.353      - 1.054        - 908       - 910       - 908       - 908
  Kapitaallasten                              - 6.260      - 4.553      - 4.836     - 4.908     - 4.959     - 5.001
  Personeelskosten                            - 9.484      - 9.154      - 8.595     - 8.554     - 8.491     - 8.256
Totaal Lasten                               - 19.096     - 16.225     - 16.116    - 16.133    - 15.936    - 15.248

Baten
  Buitendienst incl. huisvesting                  3             -            -          -           -           -
  Doorberekening kvs                         12.669        11.597       11.209     11.148      10.901      10.172
  Huisvesting en facilitaire diensten             8             8            8          8           8           8
  Informatie en automatisering                    2             5            -          6           5           5
  Kapitaallasten                              6.260         4.553        4.836      4.908       4.959       5.001
  Personeelskosten                              153            62           62         62          62          62
Totaal Baten                                 19.096        16.225       16.116     16.133      15.936      15.248

Totaal Bedrijfsvoering                              0          -0            0           0           0          -0



Programmabegroting 2014-2017                   75
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>§ Het beleid voor onderhoud kapitaalgoederen

Inleiding
Het grondgebied van de gemeente Roerdalen beslaat een oppervlakte van ongeveer 88,5 km². Hier
wordt gewoond, gewerkt en gerecreëerd. De gemeente heeft daarbij de directe zorg voor de
hiervoor noodzakelijke infrastructuur zoals wegen, riolering, bruggen, groen, openbare verlichting,
sport- en spelfaciliteiten en een aantal gebouwen.
Een groot deel van het vermogen van de gemeente bestaat uit deze kapitaalgoederen en deze
bevinden zich dan ook veelal op, maar ook onder de grond. Op deze kapitaalgoederen wordt over
meerdere jaren afgeschreven.
De levensduur wordt gemaximaliseerd door planmatig en adequaat onderhoud aan de
kapitaalgoederen te plegen.
De meeste kapitaalgoederen bepalen grotendeels de kwaliteit van de openbare ruimte. In deze
paragraaf worden de kaders gesteld voor het onderhoud van de wegen, riolering, gebouwen,
enzovoorts.

Riolering en water
Op grond van de Wet Milieubeheer en de Wet Verankering en bekostiging van gemeentelijke
watertaken heeft de gemeente de zorgplicht voor het inzamelen en transporteren van stedelijk
afvalwater, afvloeiend hemelwater en het overtollig grondwater. Het beleid en de financiële
uitwerking van deze zorgplichten zijn vastgelegd in het “Verbreed GRP Roerdalen 2008-2012”. In
2013 is de GRP notitie en afvalwaterplan vastgesteld. Dit is een verlenging en aanpassing van het
GRP. Tevens is er een samenwerkingsverband aangegaan met Limburgse Peelen. De afspraken die
hieruit volgen worden vanaf 2014 opgepakt.

Wegen
De onderhoudsplicht van de wegen valt onder de Wegenwet. Als wegbeheerder is de gemeente
verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van de wegen. De gemeente vindt het belangrijk om
het onderhoudspeil van de wegen op een kwalitatief voldoende niveau te brengen en te houden. Dit
is vastgelegd in het “Beheerplan Wegen 2008-2012”. In 2013 is gestart met het opstellen van een
nieuw Wegenbeheerplan. Besluitvorming hiervan zal begin 2014 plaatsvinden. Hierin wordt ook
gekeken naar het afsluiten van wegen, om te besparen op onderhoud. In dit plan wordt ook een
meerjarenonderhoudsprogramma opgenomen, wat jaarlijks aan de hand van technische, visuele,
inspecties en levensduurberekeningen geactualiseerd wordt.
In 2014 voeren we onder andere de volgende investerings- en onderhoudswerken uit:
      Uitvoering herinrichting Oude Markt te Posterholt;
      Uitvoering herinrichting Angsterweg en Klifsbergweg Vlodrop
      Herinrichting Etsberg.

Daarnaast vindt regulier onderhoud plaats aan asfaltwegen, elementenverhardingen en andere
onderdelen in de openbare ruimte.

Vervroegde vervanging gladheidbestrijdingsmaterieel
In 2012 is er in het kader van de vernieuwbouw gemeenteloods Melick een onderzoek uitgevoerd
naar een aantal aspecten van de gladheidbestrijding in onze gemeente. Een van de adviezen uit dit
onderzoek was om bij de noodzakelijke vervanging van de zoutstrooiers over te stappen naar de
zogenaamde “nat”zout methode. Een van de grote voordelen van deze methode is dat bij preventief
strooien het effect van een strooiactie groter is dan bij de droogstrooi methode. Daarnaast is het


Programmabegroting 2014-2017                   76
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>verbruik van strooizout aanzienlijk minder (ca. 40%). In een gemiddelde winter betekent dit een
besparing van ca. € 10.000 aan strooizout.
De vervanging van de twee gemeentelijke hoofdrijbaanstrooiers (“droog” methode ) staat gepland in
2016 en 2017 voor een bedrag van € 45.000 per stuk. De strooiers hebben dan nog een restwaarde
van ca. € 4.000.
Vanwege de aanhoudende problemen met het elektronica gedeelte van onze twee
hoofdrijbaanstrooiers heeft de leverancier aangeboden om, uit coulance, deze machines na de
winterperiode 2013/2014 te vervangen tegen “nat” strooiers voor een bedrag van €25.000 per stuk.
Wel dient er dan vervroegd een menginstallatie te worden aangeschaft die op de planning in 2016
staat. De kosten voor deze installatie bedragen € 35.000.

Openbare verlichting
Goede openbare verlichting draagt bij aan het veiligheidsgevoel van de burger en de leefbaarheid in
de gemeente. Openbare verlichting speelt daarnaast een belangrijke rol bij de verkeersveiligheid. Het
nieuwe “Beleidsplan Openbare Verlichting” wordt begin 2014 ter besluitvorming aan de
gemeenteraad voorgelegd.

Openbaar groen
Roerdalen beschikt over circa 100 hectare groen in de vorm van plantsoenen en gazons en daarnaast
circa 21.000 bomen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat het uiterlijk aanzien van onze gemeente
voor een groot deel bepaald wordt door de groene ligging. De kwaliteit van de openbare ruimte en in
dit geval het groen maakt Roerdalen een aantrekkelijke gemeente om te wonen en te recreëren. Het
is dan ook belangrijk de groene landschappelijke uitstraling van Roerdalen te behouden en waar
mogelijk te verbeteren.
Er zijn volop ontwikkelingen op het gebied van wonen, werken, openbare ruimte (groen). Dit vraagt
om het maken van keuzes en het creëren van een openbare ruimte die aan de eisen van de huidige
tijd voldoet. Om de juiste keuzes te kunnen maken is een “Groenstructuurplan” opgesteld. Het
groenbeleid wordt hierin vormgegeven en vragen als “wat hebben we?”, “wat willen we hiermee?”,
en “waar willen we naartoe?” worden hierin beantwoord. In het groenbeheerplan wordt een keuze
gemaakt voor de samenstelling van groenarealen, het onderhoudsniveau en bijbehorende
budgetten. De afgesproken omvormingen om te besparen op onderhoud zijn gerealiseerd.

Gebouwen
De vastgoedportefeuille van de gemeente Roerdalen bestaat uit het gemeentehuis, 2
gemeenteloodsen, 4 basisscholen, 2 brede scholen, het Apollocomplex, 4 sporthallen, 6 sportparken,
2 buitenbaden, 2 bibliotheekgebouwen, 2 gemeenschapshuizen, 1 jeugdgebouw, 1 kinderdagverblijf,
3 molens, 2 clubgebouwen en een restaurant annex expositieruimte. Voor de meeste van deze
gebouwen is een meerjarig onderhoudsplan vastgesteld. Uitvoering hiervan gebeurt bij het
gemeentehuis en de scholen. Bij de overige panden wordt alleen onderhoud uitgevoerd indien dit
onvermijdelijk is. Voor het groot onderhoud van de panden is de afgelopen jaren gemiddeld een
bedrag toegevoegd aan de voorziening dat ontoereikend is voor de uitvoering van de meerjarige
onderhoudsplannen. Het werkelijk benodigde bedrag is op dit moment niet concreet te maken
omdat dit afhangt van de keuzes die in het accommodatiebeleid gemaakt zullen worden.
Groot onderhoud is noodzakelijk voor de bruikbaarheid, de betrouwbaarheid, de veiligheid en de
gezondheid van een gebouw. Door het langjarig uitstellen hiervan loopt de gemeente het risico
onverwacht voor hoge kosten te komen staan omdat daken en installaties niet langer te repareren
zijn en deze bij lekkages en uitvallen direct moeten worden vernieuwd. De totale financiële vertaling
van dit risico bedraagt circa € 200.000.
De huidige staat van onderhoud en de gedateerde functionaliteit heeft een negatieve invloed op de
verhuurbaarheid met als risico teruglopende inkomsten. De klachten van gebruikers over de
onderhoudssituatie van de gebouwen nemen jaarlijks toe.


Programmabegroting 2014-2017                   77
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>Gemeentehuis
Het nieuwbouwgedeelte van het gemeentehuis heeft geen eigen cv-ketel maar is aangesloten op de
twee cv-ketels van het oudere gedeelte. De capaciteit van deze ketels is onvoldoende voor de
ruimteverwarming van het gehele gemeentehuis. De ketels en regelkasten hebben een hoge leeftijd
en verkeren in een dermate slechte staat dat ze vervangen moeten worden. Het komt geregeld voor
dat specifieke onderdelen niet meer verkrijgbaar zijn.
Om het gebouw optimaal van warmte te kunnen voorzien in de wintermaanden dienen beide ketels
te worden vervangen. Bij het uitvallen van de regelkasten zal ook het klimaatbeheersingssysteem
uitvallen.
De kosten voor 2 verwarmingsketels en 2 nieuwe regelkasten kosten inclusief montage ongeveer
€ 70.000,—excl. BTW.




Programmabegroting 2014-2017                78
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>§ Gemeentelijk grondbeleid

Actief en passief grondbeleid
De gemeente voert zowel een actief als een passief grondbeleid.
Als uitvloeisel van het actief grondbeleid heeft de gemeente in het verleden zelf gronden
aangekocht. Deze gronden zijn nu grotendeels bouwrijp gemaakt. Voor zover dat nog niet het geval is
maken de gronden deel uit van de voorraad die in de toekomst voor bebouwing in aanmerking komt.
De laatste jaren is er een tendens naar een passief grondbeleid. Dit wordt veroorzaakt door
eigendomsposities van ontwikkelaars en door kleinere inbreidingslocaties die via particulier initiatief
worden ontwikkeld. De gemeente verleent aan particuliere initiatieven alleen medewerking op basis
van een exploitatieovereenkomst. Een standaardonderdeel daarbij is de afwenteling van de
planschaderisico’s op de initiatiefnemer.
In 2012 zijn, met het oog op de demografische ontwikkelingen en de economische crisis, de
verkoopprijzen van bouwgrond in Oortjensveld, Holsterveld en Wienkeskoel vastgesteld op maximaal
€160,-/m². De fasering van Wienkeskoel is hierop inmiddels ook aangepast. In 2013 wordt een
evaluatie van de gemeentelijke bouwgrondprijzen uitgevoerd, die zal uiterlijk begin 2014 resulteren
in een raadsvoorstel met het verzoek om de bouwgrondprijzen in onze gemeente te actualiseren.
Daarnaast worden in 2014 de “Algemene verkoopvoorwaarden voor gemeentelijke bouwgrond”
geactualiseerd.

Actief grondbeleid is van toepassing op de volgende complexen:
    1. Wienkeskoel II in Melick;
    2. Holsterveld in Vlodrop;
    3. Oortjensveld III in Herkenbosch;
    4. Wassemweg in Vlodrop;

De laatste locatie is bij de actualisatie van het Bestemmingsplan Kernen als reactie op de
demografische en economische ontwikkelingen wegbestemd geworden.

De marktsituatie is zodanig dat de realisatie van deze plannen vertraging oploopt. Volgens het
woningbehoefte-onderzoek dat in 2008 is uitgevoerd is er in onze gemeente nog een duidelijke
behoefte aan woningen. De nieuwste behoefteprognoses tonen een steeds verder afnemende
(nieuwbouw) woningbehoefte aan. De meest recente prognoses worden gebruikt om te komen tot
regionale afspraken (waaronder Regionale Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving) omtrent
de nieuwbouw van woningen. Dit aspect wordt komende jaren een steeds prominenter punt van
aandacht, dat ook zijn weerslag zal hebben op de verkoop van gemeentelijke bouwgronden.
Volgens de geactualiseerde exploitatieopzetten van deze complexen zal per saldo een positief
resultaat worden gerealiseerd. In 2013 zijn er vergaande gesprekken gevoerd met een marktpartij
over de doorontwikkeling van (totaal) Holsterveld in Vlodrop. Bij verdere concretisering van deze
afspraken wordt de benodigde planologische aanpassing van het bestemmingsplan nog in 2013
opgestart, zodat in 2014 de eerste bouwkavels uitgegeven kunnen worden.

Landbouwgrond
De gemeente heeft ongeveer 470 ha landbouwgrond in eigendom. Deze gronden zijn grotendeels
langjarig verpacht. Ongeveer 55 ha wordt van jaar tot jaar verpacht en is in beginsel inzetbaar voor
nieuwe ontwikkelingen.

In 2014 wordt beoogd nog 5 ha EHS-gronden te verkopen.




Programmabegroting 2014-2017                    79
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>Bos en natuur
De gemeente heeft ongeveer 475 ha bos en natuurgebieden in eigendom. Deze liggen grotendeels in
het Nationaal Park de Meinweg. De gronden worden beheerd volgens het beheerplan voor het
Nationale Park met behulp van jaarlijkse uitvoeringsplannen.

Inzet grondbeleid
Het grondbeleid wordt in Roerdalen in hoofdzaak ingezet voor de volgende doelstellingen:
    1. Voorzien in de woningbehoefte;
    2. Realiseren van de ecologische hoofdstructuur;
    3. Plattelandsontwikkeling, zoals versterking van de structuur van agrarische bedrijven, het
       stimuleren van natuurontwikkeling door agrarische bedrijven, maatregelen voor
       waterretentie, natuurontwikkeling en recreatieve ontwikkelingen.

Landelijk en Europees natuurbeleid spelen een belangrijke rol bij de grondpositie van de gemeente.
Door middel van een actieve grondpolitiek kan de provincie worden geholpen met het realiseren van
rijksdoelen zoals Natura 2000, de EHS en andere verbindingszones en kan de gemeente ervoor zorg
dragen dat agrariërs in een betere positie worden gebracht in hun kerntaak als voedselproducent.
De gemeentegronden worden ingezet voor structuurverbetering van de toekomstgerichte agrarische
bedrijven, vrijspelen van landbouwgrond door bedrijfsverplaatsing.

Gelet op de verplichtingen naar Europa zal het gemeentelijk beleid erop gericht moeten zijn om deze
gebieden (Natura 2000) bij voorrang te realiseren.
Door inzet van de gemeentelijke gronden zullen de kavelruilmogelijkheden toenemen. In 2014 is 35
ha nieuwe natuur (EHS) ingevuld met pachtvrije gronden van de gemeente in combinatie met
structuurversterking van de landbouw; de helft is reeds gerealiseerd. Bij de behandeling van de POL-
herziening komt de herijking EHS aan de orde. Voor een verdere toelichting wordt verwezen naar
programma 1.

Verplichtingen
De gemeente heeft nog enkele natuurcompensatieverplichtingen:
    1. De aanleg van 15 ha bos. Deze verplichting is voor 1,25 ha ingevuld. Wij zijn met de
       betrokken partijen schriftelijk overeengekomen dat deze verplichting wordt ingevuld door
       inzet in het plan rondom kasteel Montfort, met name voor de inrichting van het omliggende
       landschap en voor routestructuren in omliggende natuurgebieden;
    2. De levering van 9,6 ha grond in verpachte staat. Van deze verplichting resteert nog 1,6 ha.
       Over de verdere invulling van deze verplichting vindt onderhandeling plaats met de
       provincie.

Ontwikkelingen
De grondnotitie, waarin de uitgangspunten zijn vastgelegd, die wij hanteren voor de aankoop,
verkoop en het beheer van gronden wordt in 2012 herijkt, en in 2013 vastgesteld. Bovendien vindt
een herwaardering plaats van de bouwgronden. Het beleid wordt afgestemd op de demografische
ontwikkelingen. In 2014 staat onder andere de actualisatie van de “Algemene Verkoopvoorwaarden
voor gemeentelijke bouwgronden” op de planning.




Programmabegroting 2014-2017                   80
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>§ Lokale heffingen

Inleiding
De gemeentelijke heffingen vormen een belangrijke inkomstenbron voor onze gemeente.
Bij de lokale heffingen maken we onderscheid in heffingen die vallen onder de algemene
dekkingsmiddelen (onroerendezaakbelasting, hondenbelasting, toeristenbelasting) en heffingen die
daar niet onder vallen (rioolheffing, afvalstoffenheffing en leges). Leges worden ook wel rechten of
retributies genoemd. Ze mogen alleen maar worden opgelegd ter dekking van de kosten die verband
houden met de gemeentelijke taak die deze heffing betreft. Uitgangspunt voor ons is dat deze
heffingen voor 100% kostendekkend zijn.

De uitvoering van de lokale heffingen is met ingang van 1 januari 2013 nagenoeg geheel
overgedragen aan de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Gemeenten en
Waterschappen (BsGW). De BsGW verzorgt de uitvoering binnen de door de raad van Roerdalen
vastgestelde kaders.

Beleid
De doelen voor het opleggen van gemeentelijke heffingen zijn:
     inkomsten verwerven als aanvulling op de middelen uit het gemeentefonds ter dekking van
       uitgaven;
     doorberekenen van kosten die gemaakt worden ten behoeve van bijzondere voorzieningen.

De uitgangspunten voor de lokale heffingen zijn:
     Een beheerste lastendrukontwikkeling realiseren door samenhang tussen de OZB,
        reinigingsheffingen en rioolheffing.
     De tarieven afvalstoffenheffing, en rioolheffing zijn kostendekkend. Prijsstijgingen of
        prijsdalingen van de kosten van afvalverwijdering hebben daardoor gevolgen voor de
        afvalstoffenheffing en reinigingsrecht. Er is een voorziening gevormd om de eerste
        fluctuaties hierin op te vangen.

Het kwijtscheldingsbeleid
Wanneer burgers niet in staat zijn een belastingaanslag te betalen, kan deze onder bepaalde
voorwaarden geheel of gedeeltelijk kwijtgescholden worden. Dit hangt af van de financiële situatie
van de aanvrager. Kwijtschelding wordt alleen verleend aan particulieren, die geen zelfstandig
beroep uitoefenen en geen ondernemer zijn. Kwijtschelding is alleen mogelijk voor de rioolheffing,
afvalstoffenheffing en onroerende zaakbelasting (gebruikersgedeelte).

Ontwikkelingen

Marktontwikkeling WOZ
De prijzen voor de woningen dalen.

Tussen 1-1-2009 en 1-1-2010 was de gemiddelde waardedaling: 3,4 %
Tussen 1-1-2010 en 1-1-2011 was de gemiddelde waardedaling: 2,5 %
Tussen 1-1-2011 en 1-1-2012 was de gemiddelde waardedaling: 2,0 %

Voor het belastingjaar 2014 wordt de waarde bepaald naar de waarde peildatum 1-1-2013.
De analyse van de marktcijfers die van invloed zijn op het niveau van de nieuwe taxaties is nog
gaande.



Programmabegroting 2014-2017                   81
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>Op basis van landelijke cijfers die zijn verzameld door de Waarderingskamer wordt de gemiddelde
waardedaling voor de nieuwe waarde peildatum 1-1-2013 geschat op 2,6 procent voor de woningen
en 3,2 procent voor de niet-woningen.
Macronorm en stijging OZB-opbrengst 2014
In de huidige meerjarenbegroting is een OZB-opbrengst van € 2.800.000 geraamd. Dit is ten opzichte
van 2013 een verhoging van 2,45%, wat neer komt op afgerond € 70.000. Deze verhoging valt binnen
de macronorm die door de Minister van Financiën wordt vastgesteld om een onevenredige stijging
van de collectieve lastendruk te voorkomen. Deze macronorm bedraagt 2,45 procent.

Een voorstel voor de vaststelling van de OZB-tarieven 2014 wordt gedaan voor de raadsvergadering
van 20 december 2013. De hertaxaties zijn in uitvoering en de tarieven zijn nog niet te berekenen.

Om de lastendruk niet bovenmatig te laten stijgen of dalen wordt het definitieve tarief vastgesteld
als de resultaten van de herwaardering bekend zijn. Immers, de waarde van woningen of niet-
woningen (de WOZ-waarde) in combinatie met het toegepaste tarief bepaalt de hoogte van de OZB-
heffing.

Afvalstoffenheffing
De voorziening Afvalstoffen wordt vanaf 2013 in 5 jaar teruggebracht naar maximaal € 200.000. Dit
jaar is een vrijval voorzien van € 135.000. Deze vrijval wordt verrekend in de tarieven welke
december 2013 worden vastgesteld bij het aanbieden van de verordening afvalstoffenheffing voor
2014.

Hondenbelasting
De advocaat-generaal aan de Hoge Raad heeft geadviseerd de uitspraak van het Gerechsthof ’s-
Hertogenbosch te vernietigen, omdat hondenbelasting niet in strijd is met het gelijkheidsbeginsel. De
hondenbelasting is geen bestemmingsbelasting, de gemeente is vrij in de besteding van de
opbrengsten.

Rioolheffing
In het gemeentelijke rioleringsplan 2008-2012 is bepaald dat de tarieven voor de rioolheffing jaarlijks
met €5,- moeten stijgen. Een in MER-verband opgesteld gemeentelijk rioleringsplan 2014-2018
wordt in september in de Raad behandeld. Vooralsnog blijft het uitgangspunt dat een tariefverhoging
van €5,- nodig is om op termijn tot kostendekkende tarieven te komen voor de rioolheffing.

De schaalbedragen stijgen gemiddeld met 2,63%. De tarieven worden hierop aangepast en
vastgesteld bij het aanbieden van de belasting verordeningen in december 2013.

Vaststelling belastingverordeningen 2014
De vaststelling van de tarieven voor de rioolheffing, afvalstoffenheffing en de begraafrechten
worden voorgelegd bij het vaststellen van de belastingverordeningen. De hieronder gepresenteerde
tabellen zijn gebaseerd op voorzetting van het ingezette beleid en voor de hierboven genoemde
heffingen en rechten zijn de tarieven van 2013 gepresenteerd.




Programmabegroting 2014-2017                    82
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>Financiële gegevens gemeentelijke heffingen

Hierna wordt een overzicht gegeven van de totale inkomsten uit gemeentelijke heffingen:
                                                                                                      bedragen x € 1.000

                                                                 Rekening Begroting Begroting         MJB    MJB    MJB
Lokale heffingen                                                     2012     2013      2014          2015   2016   2017
Belastingen
  Baatbelasting                                                          0           0           0     0     0     0
  Hondenbelasting                                                      110         108         108   108   108   108
  OZB eigendom niet-woningen                                           386         413         423   423   423   423
  OZB eigendom woningen                                              2.033       2.067       2.117 2.145 2.173 2.173
  OZB gebruik niet-woningen                                            234         253         259   259   259   259
  Toeristenbelasting                                                   339         350         350   350   350   350
Totaal Belastingen                                                   3.102       3.191       3.258 3.286 3.314 3.314

Afval
  Afvalstoffenheffing en reinigingsrechten                           1.588       1.445       1.344 1.342 1.342 1.342
Totaal Afval                                                         1.588       1.445       1.344 1.342 1.342 1.342

Onderhoud en vervanging riolering
  Rioolrechten                                                       1.948       1.996       2.052 2.052 2.052 2.052
Totaal Onderhoud en vervanging riolering                             1.948       1.996       2.052 2.052 2.052 2.052

Begraafplaatsen
  Grafrechten                                                           39          40           40    40     40         40
Totaal Begraafplaatsen                                                  39          40           40    40     40         40

Totaal lokale heffingen                                              6.678       6.671       6.694 6.720 6.748 6.748




Tarieven belastingen                                                               2013                         2014

Onroerendzaakbelasting *
  - gebruikersdeel niet-woningen                                               0,1039%                              *)
  - eigenarendeel woningen                                                     0,1120%                              *)
  - eigenarendeel niet-woningen                                                0,1254%                              *)

Toeristenbelasting
   - per overnachting                                                             € 1,20                       € 1,20

Hondenbelasting
  - 1e hond                                                                     € 45,00                       € 45,00
  - 2e hond                                                                     € 58,00                       € 58,00
  - 3e en volgende hond                                                         € 68,00                       € 68,00
  - kennel                                                                     € 229,00                      € 229,00




* Voor de OZB zal voor de raadsvergadering van december 2013 een tariefvoorstel worden gedaan.




Programmabegroting 2014-2017                            83
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>De hoogte van de afvalstoffenheffing is vanaf 1-1- 2013 afhankelijk van de inhoud van de containers
GFT en Restafval en het aantal keren dat de containers wordt aangeboden voor lediging.

Tarieven afvalstoffenheffing                                         2013

Inhoud containers in liters                                GFT
                                           Restafval              140 liter       80 liter            60 liter     40 liter
                                            240 liter            € 199,99       € 192,25            € 189,67     € 187,09
                                            140 liter            € 172,63       € 164,89            € 162,32     € 159,74
                                             80 liter            € 156,22       € 148,48            € 145,90     € 143,32
                                             60 liter            € 150,75       € 143,01            € 140,43     € 137,85
                                             40 liter               € 0,00         € 0,00              € 0,00    € 132,38




Tarieven Rioolheffing                                                2013                                2014

Waterverbruik
                                        1 - 25 m3               € 86,90                              € 89,19
                                       25 - 150 m3             € 189,80                             € 194,80
                                      150 - 500 m3             € 236,75                             € 242,99
                                      500 - 1500 m3            € 673,25                             € 690,99
                                     1500 - 3000 m3          € 2.063,15                           € 2.117,50



Lastendruk
De lastendruk voor een gemiddeld gezin (4 personen) daalt op basis van de voorlopige tarieven met
0,12 procent.

                                                                                                2013                 2014
Lastendruk gemiddeld gezin

OZB-eigendom van een woning *)
  - WOZ-waarde 2013 (€ 203.000 x 0,1120%)                                                    € 234,12
  - WOZ-waarde 2014 (€ 199.000 x 0,1148%)                                                                        € 228,38

Rioolheffing
  - o.b.v. max. 150m3                                                                        € 189,80            € 194,80

Afvalstoffenheffing
- uitgaande van combinatie 240 lt. restafval /60 lt. GFT                                     € 189,67            € 189,67
- 2 extra ledigingen van de GFT-container                                                       € 4,80              € 4,80

Totaal lastendruk gemiddeld gezin                                                            € 618,39            € 617,65
*) In dit voorbeeld is voor de OZB een aanname gedaan voor de tariefstijging.




Programmabegroting 2014-2017                                84
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>§ Verbonden partijen
In deze paragraaf wordt aandacht besteed aan de ‘verbonden partijen’ van de gemeente. Dit zijn
rechtspersonen waarbij de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. De gemeente
heeft een bestuurlijk belang, als ze een zetel heeft in het bestuur, of als ze stemrecht heeft. De
gemeente heeft een financieel belang, als zij middelen ter beschikking heeft gesteld die ze kwijt is in
geval van een faillissement, of als financiële problemen bij de betreffende rechtspersoon verhaald
kunnen worden op de gemeente.

Een partij die jaarlijks een subsidie krijgt, maar waaraan geen andere financiële verplichtingen
zitten met een juridische afdwingbaarheid door derden, is geen verbonden partij.

Beleidskaders
Vanaf het begrotingsjaar 2014 is de gemeente verplicht om in de paragraaf verbonden partijen een
lijst op te nemen van de verbonden partijen, waarbij de volgende onderdelen minimaal aan de orde
komen:
      - de naam en de vestigingsplaats;
      - het openbaar belang dat op deze wijze behartigd wordt;
      - de veranderingen die zich hebben voorgedaan gedurende het begrotingsjaar in het belang
          dat de gemeente onderscheidenlijk provincie in de verbonden partij heeft;
      - het eigen vermogen en het vreemd vermogen van de verbonden partij aan het begin en aan
          het einde van het begrotingsjaar;
      - het resultaat van de verbonden partij.
In de ‘Financiële verordening gemeente Roerdalen’ ingevolge artikel 212 van de Gemeentewet zijn
geen beleidsbepalingen opgenomen omtrent verbonden partijen.

In 2012/2013 is door de rekenkamercommissie onderzoek uitgevoerd naar de verbonden partijen
van de gemeente Roerdalen. In het rapport “Alleen ga je sneller, samen kom je verder” heeft de
rekenkamercommissie een aantal aanbevelingen gedaan. Eén van de aanbevelingen betrof het
vastleggen van de kaders voor de wijze waarop Roerdalen met verbonden partijen wenst om te gaan.
In 2014 wordt een nota verbonden partijen opgesteld waarin de kaders worden vastgelegd.
In de nota wordt meer inhoud gegeven aan het belang om sturing te geven via goed uit
onderhandelde jaarplannen en gedegen verantwoording via jaarstukken.

De nota geeft verder invulling aan hoe het college van B&W kansen benut om de raad te informeren
over actuele ontwikkelingen bij Verbonden Partijen.

Daarnaast is door de rekenkamercommissie aangegeven dat er meer aandacht zou moeten zijn voor
de risico’s die de gemeente loopt door haar deelname aan de verbonden partijen. In het overzicht
van verbonden partijen is daarom opgenomen welke risico’s de gemeente loopt.

Ontwikkelingen

Veiligheidsregio Limburg-Noord
In 2013 wordt de organisatieontwikkeling van de Veiligheidsregio afgerond. De financiële gevolgen
zullen begin 2014 verwerkt worden in een begrotingswijziging.




Programmabegroting 2014-2017                    85
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>Westrom
Doordat de participatiewet pas op 1 januari 2015 in werking treedt blijft voor 2014 de bestaande
Wsw-regelgeving gelden. De voorbereidingen die nodig zijn voor de invoering van de participatiewet
worden verder opgepakt in 2014. Voor de vorming van een regionaal werkbedrijf wordt op dit
moment gekeken naar een fusie tussen de Westrom en De Risse Groep.
De bezuiniging die in het regeerakkoord al was aangekondigd blijft overeind, maar gaat pas in op 1
januari 2015.

Servicecentrum MER
In september 2012 is de gemeenschappelijke regeling in werking getreden. De Gemeenschappelijke
Regeling MER gaat uit van een groeimodel. Het aantal taken dat naar het servicecentrum MER
toegaat zal steeds verder worden uitgebreid.

Vanaf 1 september 2013 is het omgevingsrecht+ overgegaan naar de MER. Dit betreft de back-office
ten aanzien van de vergunningverlening, handhaving en toezicht. Ten aanzien van enkele zeer
gespecialiseerde milieutaken wordt vanuit deze Omgevingsdienst op een nog hoger niveau
samengewerkt in de Netwerk-RUD Limburg-Noord.
Op dit moment zijn er projectgroepen voor het verder uitwerken van de samenwerking op het
gebied van I&A, personeels- en salarisadministratie en financiën. De bedoeling is om ook deze
onderdelen op korte termijn over te laten gaan naar het servicecentrum MER. In 2014 zullen
algemene kosten ter voorbereiding van de verdere ontwikkeling van het Servicecentrum MER ten
laste gebracht worden van de reserve organisatieontwikkeling. Via de reguliere p&c-cyclus zal
hierover gerapporteerd worden. Specifieke kwaliteitsinvesteringen worden via aparte
raadsvoorstellen ter besluitvorming voorgelegd.

Belastingsamenwerking gemeente en waterschappen
Voor 2014 heeft de BsGW een verzoek tot toetreding ontvangen van de gemeenten Stein, Sittard-
Geleen, Maastricht, Heerlen, Brunssum, Landgraaf, Onderbanken, Simpelveld en Voerendaal.
De toetreding betekent een schaalvergroting van de BsGW. De bijdrage van de gemeente Roerdalen
zal door toetreding van de nieuwe deelnemers met ongeveer € 75.000 afnemen.

Overzicht verbonden partijen
Onderstaand zijn de verbonden partijen opgenomen waarin de gemeente Roerdalen participeert.
Het betreft vanuit het realiseren van de gemeentelijke doelen vooral gemeenschappelijke regelingen.
Daarnaast heeft de gemeente Roerdalen aandelen in een aantal NV’s en BV’s (deelnemingen). Het
merendeel van deze deelnemingen zijn voor de realisatie van de doelstellingen van de gemeente zelf
niet meteen van belang. Deze zijn gebaseerd op wettelijke kaders. Uitzondering hierop vormt OML
BV. In onderstaand overzicht zijn de gemeenschappelijke regelingen en OML BV verdere uitgewerkt.
Voor de overige deelnemingen is op het einde van de paragraaf totaal overzicht opgenomen waarin
het aantal en percentage van de aandelen, de waarde van de bezitting, de verwachte
dividenduitkering 2014 en de waarde van het eigen vermogen en vreemd vermogen per 31-12-2012.




Programmabegroting 2014-2017                  86
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>Naam                  Veiligheidsregio Limburg-Noord
Vestigingsplaats      Venlo
Openbaar belang       De Veiligheidsregio Limburg-Noord geeft vorm en inhoud aan
                      intergemeentelijke samenwerking op de schaal van Noord- en Midden-
                      Limburg en heeft tot doel:

                      1. De behartiging van de belangen van de gemeente op het gebied van:
                          brandweerzorg;
                          geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen;
                          rampenbestrijding en crisisbeheersing;
                          het bevorderen van de multidisciplinaire uitvoering van de
                             rampenbestrijding, de crisisbeheersing en de bestrijding van zware
                             ongevallen;
                          het bevorderen van een samenhangend integraal veiligheidsbeleid
                             in de regio;

                      2. De behartiging van die taken die door de wet- en regelgeving aan
                         gemeenten zijn toegekend op het gebied van collectieve preventie
                         volksgezondheid en maatschappelijke zorg en waarvoor samenwerking
                         tussen gemeenten op de schaal van de regio uit het oogpunt van
                         verhoging van efficiency en effectiviteit wordt vereist.
Deelnemers            Aantal gemeenten per 01-01-2014: 15
                      Beesel, Bergen, Echt-Susteren, Gennep, Horst aan de Maas, Leudal,
                      Maasgouw, Mook en Middelaar, Nederweert, Peel en Maas, Roerdalen,
                      Roermond, Venlo, Venray, Weert.

                      Aantal inwoners: 516.039
Bestuursstructuur     Openbaar lichaam, ingesteld bij gemeenschappelijke regeling.

                      Het algemeen bestuur bestaat uit de burgemeesters van de aan de
                      gemeenschappelijke regeling deelnemende gemeenten.
                      Daarnaast zijn er verschillende portefeuillehoudersoverleggen.
Financiën verbonden   Per                                       1-1-2014               31-12-2014
partij                Eigen vermogen                           6.502.946                6.473.945
                      Vreemd vermogen                          9.081.382                7.844.109
                      Verwacht resultaat 2014: 0
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 1.934.122.
                      Deze bijdrage is gebaseerd op de begroting van de Veiligheidsregio.
Risico                De deelnemende gemeenten kunnen bij niet nakomen van financiële
                      verplichting, als gevolg van aangetrokken geldleningen of verstrekte
                      garanties, hoofdelijk worden aangesproken (art 32).
                      Bij uittreding uit de gemeenschappelijke regeling regelt het algemene
                      bestuur de gevolgen hiervan. Bij opheffing wordt een liquidatieplan
                      opgesteld met daarin de gevolgen van de deelnemende gemeenten.




Programmabegroting 2014-2017               87
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>Naam                  Westrom
Vestigingsplaats      Roermond
Openbaar belang       De missie van de Westrom is “Westrom is er voor hen, die ondersteuning
                      nodig hebben in en op weg naar een passende baan op de reguliere of
                      gesubsidieerde arbeidsmarkt”.
                      Westrom heeft ten doel het aanbieden van passend werk in het kader van
                      de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) alsook in het kader van de
                      voormalige Wiw. Daarnaast kan beheer van diverse contractactiviteiten bij
                      Westrom worden ondergebracht.
                      Westrom draagt zorg voor de uitvoering van de Wet Sociale
                      Werkvoorziening (Wsw), de Wet werk en bijstand (WWB) en andere
                      regelingen op het gebied van de werkgelegenheid, voor de deelnemende
                      gemeenten. De sociale werkvoorziening is bestemd voor mensen die
                      vanwege lichamelijke, verstandelijke of psychische beperkingen zijn
                      aangewezen op werk onder aangepaste omstandigheden, voor zover deze
                      aangepaste omstandigheden redelijkerwijs niet in het reguliere
                      bedrijfsleven zijn te realiseren. Zij dienen in staat te zijn om een bij wet
                      bepaalde minimale arbeidsprestatie te kunnen leveren.
                      Daarnaast besteden de deelnemende gemeenten 18% van het Re-
                      integratiebudget uit aan de Westrom. Hiertoe nemen de deelnemende
                      gemeenten producten en diensten af die aansluiten bij het beoogde
                      gemeentelijk beleid inzake de Wwb, met name sociale activering.
Deelnemers            Aantal gemeenten: 5
                      Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Roerdalen, Roermond.

                      Aantal inwoners: 170.251
Bestuursstructuur     Gemeenschappelijke regeling.

                      De gemeente is met 2 leden vertegenwoordigt in het algemeen bestuur. De
                      deelname is gebaseerd op het aantal inwoners.
Financiën verbonden   Per                                     1-1-2014               31-12-2014
partij                Eigen vermogen                         4.579.830                 4.229.830
                      Vreemd vermogen                          562.035                   535.352
                      Verwacht resultaat 2014: 0
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 3.992.000.
                      Deze bijdrage is gebaseerd op de begroting van de Westrom.
                      Voor de Wsw wordt een gemeentelijk budget van het ministerie ontvangen,
                      dat volledig wordt doorgeboekt naar Westrom ( € 3.591.000).
                      De begroting van de Westrom is uitgegaan van het ingaan van de
                      participatiewet op 1-1-2014. De begroting moet dan ook nog worden
                      bijgesteld, aangezien de nieuwe wet pas op 1-1-2015 in werking treedt.
Risico                De gemeente betaalt mee aan een eventueel exploitatietekort. De laatste
                      jaren heeft de Westrom exploitatietekorten gedekt uit eigen reserves.




Programmabegroting 2014-2017                88
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>Naam                  Reinigingsdienst Maasland
Vestigingsplaats      Haelen
Openbaar belang       Het vervullen van de zorgplicht van de lokale overheid ten aanzien van de
                      inzameling van huishoudelijk afval en het vegen van straten en pleinen
                      tegen de laagst mogelijke kosten met de meest optimale service. Daarnaast
                      het exploiteren van Milieuparken in het kader van flankerend beleid op het
                      gebied van huisvuilinzameling als gevolg van de gekozen methodiek
                      volume/frequentie.
Deelnemers            Aantal gemeenten: 5
                      Leudal, Maasgouw, Roerdalen en van de gemeente Peel en Maas de
                      grondgebieden van de voormalige gemeenten Kessel en Meyel.

                      Aantal aansluitingen: 38.860
Bestuursstructuur     Gemeenschappelijke regeling

                      De gemeente is met 2 leden vertegenwoordigt in het algemeen bestuur en
                      met 1 lid in het dagelijks bestuur.
Financiën verbonden   Per                                      1-1-2014             31-12-2014
partij                Eigen vermogen                            589.600                574.600
                      Vreemd vermogen                         4.830.400              4.265.300
                      Verwacht resultaat 2014: 0
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 587.414.
                      Deze bijdrage is gebaseerd op de begroting van de RD Maasland.
                      Naast deze bijdrage neemt de gemeente ook nog producten van Maasland
                      af (bijvoorbeeld verwerking restafval).
Risico                De gemeente betaalt mee aan een eventueel exploitatietekort.




Programmabegroting 2014-2017               89
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>Naam                  Servicepunt MER
Vestigingsplaats      Echt-Susteren
Openbaar belang       De gemeenten willen kwaliteit borgen, efficiënter werken, de
                      kwetsbaarheid van de drie gemeentelijke organisaties verminderen en de
                      continuïteit verbeteren. Zij willen meer waarborgen creëren voor een
                      verbetering van de bedrijfsvoering en voor de kwaliteit van de
                      dienstverlening als eerste overheidsloket voor de burger. Het servicepunt
                      MER richt zich op taken op het gebied van bedrijfsvoering en taken in de
                      backoffice van de dienstverlening. De frontoffice van de dienstverlening en
                      externe beleidstaken zijn in de huidige opzet van de regeling uitgesloten.
                      Door de schaalvoordelen van samenwerking te benutten zullen de
                      toekomstbestendigheid van de organisaties van de gemeenten en de
                      bestuurskracht toenemen en zullen op den duur besparingen worden
                      bereikt.
Deelnemers            Aantal gemeenten: 3
                      Echt-Susteren, Maasgouw en Roerdalen

                      Aantal inwoners: 89.496
Bestuursstructuur     Gemeenschappelijke regeling

                      De colleges van de deelnemende gemeenten vormen het algemeen
                      bestuur. De burgemeesters van de deelnemende gemeenten vormen het
                      dagelijks bestuur. De directie bestaat uit de gemeentesecretarissen van de
                      deelnemende gemeenten.
Financiën verbonden   Per                                        1-1-2014              31-12-2014
partij                Eigen vermogen                                  Pm                       Pm
                      Vreemd vermogen                                 Pm                       Pm
                      Verwacht resultaat 2014: 0
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 1.165.000.
                      Deze bijdrage is gebaseerd op de begroting van de MER, waarbij in eerste
                      instantie alleen nog de omgevingsdienst is meegenomen. Indien er in de
                      loop van 2013 of 2014 nog andere diensten overgaan wordt de begroting
                      bijgesteld en zal de bijdrage toenemen.
Risico                De gemeente betaalt mee aan een eventueel exploitatietekort.




Programmabegroting 2014-2017                90
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>Naam                  Belastingsamenwerking gemeente en waterschappen (BsGW)
Vestigingsplaats      Roermond
Openbaar belang       De BsGW draagt zorg voor het heffen en innen van alle lokale belastingen
                      en beheert de basisregistratie WOZ (administratie en waardering). Tot het
                      takenpakket horen:
                            advisering en opstellen van conceptverordening(en);
                            de opbouw van benodigde basisregistraties;
                            het opleggen en innen van de aanslagen tot en met de
                               dwanginvordering en oninbaarverklaring
                            afhandeling van klantreacties gedurende al deze processtappen.
                      De BsGW doet dit tegen de laagst mogelijke kosten, uitgaande van de beste
                      prijs/prestatie verhouding gekoppeld aan een optimaal niveau van
                      dienstverlening. In het kader van efficiency hoort hierbij ook de uitbouw
                      van de samenwerking als groeimodel gericht op uitbreiding met andere
                      deelnemende gemeenten.
Deelnemers            Aantal gemeenten: 11
                      Beek, Bergen, Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Nederweert, Nuth, Peel en
                      Maas, Roerdalen, Roermond en Venlo
                      Aantal waterschappen: 2
                      Roer en Overmaas en Peel en Maasvallei

                      Aantal aanslagregels: 2.426.600
Bestuursstructuur     Openbaar lichaam ingesteld bij gemeenschappelijke regeling.

                      De gemeente is met 1 lid vertegenwoordigt in het algemeen bestuur. De
                      stemverhouding is gebaseerd op het aandeel van de deelnemer in de
                      kosten van de regeling zoals die voortvloeit uit de begroting.
Financiën verbonden   Per                                       1-1-2014             31-12-2014
partij                Eigen vermogen                             796.000                510.000
                      Vreemd vermogen                                    0                    0
                      Verwacht resultaat 2014: -286.000 (gedekt uit eigen reserve)
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 293.643.
                      Deze bijdrage is gebaseerd op de begroting van de BsGW
Risico                De gemeente betaalt mee aan een eventueel exploitatietekort.

                      De bedrijfsvoeringsrisico’s van de Gemeenschappelijke Regeling komen
                      voor rekening van BsGW. Daarnaast zijn er risico’s die voor rekening komen
                      van de deelnemers, onder meer risico’s met betrekking tot de eigen
                      belastingopbrengsten. BsGW heeft een risicoanalyse uitgevoerd op haar
                      bedrijfsvoeringsrisico’s. Voor elk van de risico’s is de kans dat het zich
                      voordoet realistisch ingeschat en de gevolgen benoemd met
                      daarbij de omvang van de financiële impact. Het geïdentificeerde risico na
                      het nemen van de beheersmaatregelen (het restrisico) leidt tot een
                      weerstandsvermogen van € 385.000. De ratio weerstandsvermogen
                      bedraagt 1,0 hetgeen betekent dat de financiële positie niet kwetsbaar is.
                      De risicoanalyse wordt jaarlijks uitgevoerd.




Programmabegroting 2014-2017               91
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>Naam                  Grenspark Maas-Swalm-Nette (MSN)
Vestigingsplaats      Roermond (secretariaat)
Openbaar belang       Het Openbaar Lichaam Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette is
                      opgericht met het doel de grensoverschrijdende samenwerking te
                      verbeteren. Het uiteindelijke doel is het realiseren van een regionale
                      grensoverschrijdende identiteit, die gebaseerd is op de verscheidenheid
                      van de natuur- en cultuurlandschappen binnen het Grenspark en het
                      karakter van de mensen die hier leven. Eén van de belangrijkste doelen van
                      de grensoverschrijdende samenwerking is het behoud en de ontwikkeling
                      van de karakteristieke natuur en cultuurlandschappen.

                      Door de samenwerking over de grens heen kan de regio zich beter en
                      breder presenteren. Het presenteren en het verder verbeteren van de
                      mogelijkheden tot recreatief gebruik van de gebieden aan weerszijde van
                      de grens is een verder doel van de samenwerking. De basis voor het
                      wekken van interesse voor dit waardevol grensgebied ligt in een
                      afgestemde en uitgebreide milieueducatie en voorlichting.
Deelnemers            Aantal gemeenten: 6
                      Beesel, Echt-Susteren, Leudal, Roerdalen, Roermond, Venlo
                      Aantal instellingen: 1
                      Naturpark Schwalm-Nette (Duits)
Bestuursstructuur     Internationaal openbaar lichaam ingesteld bij gemeenschappelijke regeling.

                      De gemeente is met 1 lid vertegenwoordigt in het algemeen bestuur.
Financiën verbonden   Per                                       1-1-2014             31-12-2014
partij                Eigen vermogen                                 Pm                     Pm
                      Vreemd vermogen                                Pm                     Pm
                      Verwacht resultaat 2014: 0
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 4.791. Deze
                      bijdrage is gebaseerd op de begroting van het grenspark MSN.
Risico                Verplichting naar rato van bijdrage (voor Roerdalen 17%) aan openstaande
                      verplichtingen bij ontbinding en vereffening.




Programmabegroting 2014-2017               92
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>Naam                  Euregio Rijn-Maas-Noord
Vestigingsplaats      Mönchengladbach
Openbaar belang       De Euregio Rijn-Maas-Noord zet zich sinds 1978 in om de Europese
                      integratie tastbaar te maken voor de ca. 2 miljoen burgers in dit gebied. Ze
                      wil het wederzijds begrip van de Nederlandse en Duitse inwoners van de
                      Euregio versterken, de contacten verdiepen en samenwerking stimuleren.
                      De Europese Unie, de deelstaat Nordrhein-Westfalen en de Nederlandse
                      regering ondersteunen dit streven middels verschillende
                      subsidieregelingen.
Deelnemers            Aantal Nederlandse gemeenten: 13
                      Beesel, Bergen, Echt-Susteren, Gennep, Horst aan de Maas, Leudal,
                      Maasgouw, Peel en Maas, Roerdalen, Roermond, Venlo, Venray en Weert
                      Aantal Nederlandse instellingen: 1
                      Kamer van Koophandel Limburg-Noord.
                      Aantal Duitse participanten: 14
                      Mönchengladbach, Krefeld, het zuidelijk deel van de Kreis Kleve, Brüggen,
                      Niederkrüchten, Straelen, Geldern, Nettetal, Wassenberg en Wegberg, de
                      Kreis Viersen, de Rhein-Kreis Neuss, de Industrie- und Handelskammer
                      Mittlerer Niederrhein Krefeld-
                      Mönchengladbach-Neuss en de Niederrheinische Industrie- und
                      Handelskammer in Duisburg
Bestuursstructuur     Publiekrechtelijk openbaar lichaam naar Duits recht.

                      De gemeente is met 1 lid vertegenwoordigt in het algemeen bestuur en het
                      dagelijks bestuur.
Financiën verbonden   Per                                    1-1-2014               31-12-2014
partij                Eigen vermogen                               Pm                       Pm
                      Vreemd vermogen                              Pm                       Pm
                      Verwacht resultaat 2014: pm
Bijdrage gemeente     De bijdrage van de gemeente Roerdalen over 2014 bedraagt € 10.320
                      (betreft 3 stemmen).
Risico




Programmabegroting 2014-2017                93
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>Naam                  Ontwikkelingsmaatschappij Midden-Limburg BV (OML)
Vestigingsplaats      Roermond
Openbaar belang       OML is een onderneming (BV) die is opgericht door een aantal gemeenten
                      in de regio Midden-Limburg. Doel is om namens de aandeelhoudende
                      gemeenten het aanspreekpunt en servicecentrum te zijn voor het
                      bedrijfsleven. Getracht wordt om het vestigingsklimaat te verbeteren en de
                      regionale economische structuur te versterken.
                      De doelen van OML BV zijn als volgt:
                          - het ontwikkelen, beheren en revitaliseren van bedrijfsterreinen in
                               de regio;
                          - het exploiteren van bedrijfs(verzamel)gebouwen, vooral voor
                               starters;
                          - het fungeren als intermediair tussen bedrijfsleven en
                               overheidsorganisaties;
                          - het uitvoeren van structuurversterkende projecten in de regio;
                          - het bevorderen van en het invullen van de één loket functie binnen
                               de gemeenten.
Deelnemers            Aandeelhoudende gemeenten: 5
                      Echt-Susteren (725 aandelen), Leudal (799), Maasgouw (533 aandelen),
                      Roerdalen (463 aandelen), Roermond (1.713 aandelen).
Bestuursstructuur     OML is een besloten vennootschap. De gemeente is op basis van
                      aandelenbezit vertegenwoordigd via de algemene vergadering van
                      aandeelhouders.
Financiën verbonden   Per                                       1-1-2012               31-12-2012
partij                Eigen vermogen                          14.792.233               14.795.233
                      Vreemd vermogen                          7.300.000               33.000.000
                      Resultaat 2012: 22.660
Bijdrage gemeente     De gemeente heeft geen vaste jaarlijkse bijdrage aan de OML. De
                      gemeente Roerdalen bezit 463 aandelen met een nominale waarde van
                      €450. De aanschafwaarde (= boekwaarde) van de deelneming bedraagt
                      €721.000. Er wordt geen dividend uitgekeerd.
Risico                De deelnemende gemeenten staan samen garant voor een tweetal
                      leningen. De ene lening is verstrekt door de BNG en de andere lening is als
                      achtergestelde lening verstrekt door de provincie. Voor verdere toelichting
                      verwijzen we naar de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing.




Programmabegroting 2014-2017               94
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>Overzicht overige deelnemingen.

Naam                                  Aantal     % tov totaal   Dividend/    Waarde van het belang
                                                                      *
                                      aandelen                  Rente        per 31-12-2012
NV BNG                                    17.199         0,03 %       25.600                825.600
Enexis Holding BV                        577.800         0,39 %      442.000             12.522.805
Vordering op Enexis BV                     7.720         0,39 %      152.600                    363
Verkoop Vennootschap BV                    7.720         0,39 %            0              1.605.336
Attero NV                                577.800         0,39 %       28.900                992.707
PBE BV                                   577.800         0,39 %            0                      0
CBL Vennootschap BV                        7.720         0,39 %       23.200                      0
Claim Staat Vennootschap BV                7.720         0,39 %            0                    257
NV WML                                         7         1,40 %            0                      0
* Gebaseerd op daadwerkelijke dividendontvangsten in 2013 over het jaar 2012.




Programmabegroting 2014-2017                           95
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>§ Financiering
Deze paragraaf heeft betrekking op de financiering van de investeringen en de lopende uitgaven van
de gemeente. Met financiering bedoelen we het aantrekken en uitzetten
van geldmiddelen om te kunnen voldoen aan onze betalingsverplichtingen resp. (tijdelijke)
overschotten aan liquide middelen te laten renderen. Gedurende het jaar worden geldmiddelen
ontvangen en betalingen gedaan. De uitgaven en inkomsten van de gemeente lopen niet synchroon
in de tijd. De gemeente leent soms geld om tijdig betalingen te kunnen verrichten en soms heeft ze
(tijdelijk) overtollige liquide middelen.
We doen dit conform het ‘treasurystatuut’, met in achtneming van de wet Financiering decentrale
overheden (FIDO) en de ministeriële regelingen die hieruit voortvloeien. Het treasurystatuut bevat
richtlijnen om het uitzetten van overtollige middelen en het aantrekken van geldleningen op een
verantwoorde en risicomijdende manier te doen.
Met goed beheer van financiële middelen (treasurybeheer) beogen we de gemeentelijke
rentelasten op lange termijn zo laag mogelijk te houden.

Wettelijk kader
Het beheer van de financiële middelen doen we conform de wet Financiering decentrale overheden
(FIDO) en de ministeriële regelingen die hieruit voortvloeien. In FIDO is een aantal richtlijnen
opgenomen om het uitzetten en aantrekken van geldleningen op een verantwoorde en
risicomijdende manier te doen. Het is de bedoeling om de renterisico’s die een gemeente loopt
zoveel mogelijk te beperken. Naast de wet FIDO is de Regeling uitzettingen en derivaten (RUDDO)
vanaf 2009 een belangrijkere wettelijke regeling geworden ten aanzien van het uitzetten van
overtollige middelen. Deze aanscherping vloeit voort uit problemen met beleggingen bij onder meer
IJslandse banken. In deze regeling zijn nadere bepalingen opgenomen over de minimale credit rating
voor het land van vestiging van de financiële onderneming.

Belangrijke wettelijke normen zijn de renterisiconorm, de kasgeldlimiet en het EMU-saldo. Het EMU-
saldo wordt meegenomen bij de bepaling van het landelijk percentage voor het
begrotingstekort/overschot. Het Rijk werkt aan de wet HOF (Houdbaarheid OverheidsFinanciën). De
verwachting is dat de wet Hof – met daarin regelgeving over het EMU-saldo – per 1 januari 2014 in
zal gaan.

Renterisiconorm
In onderstaand overzicht is te zien dat de gemeente – op basis van de op dit moment bekend zijnde
gegevens – de komende jaren ruimschoots voldoet aan de renterisiconorm.
                                                                                    bedragen x € 1 mln.

                                                   Begroting        MJB           MJB             MJB
Bepaling renterisico                                   2014         2015          2016            2017
Renterisiconorm                                          8,8         9,1           8,9              8,8
Renterisico                                              1,8         1,2           0,9              0,9

Ruimte onder renterisiconorm                             7,0         7,9           8,0              7,9


Kasgeldlimiet
Met betrekking tot de korte schuld (< 1 jaar) stelt FIDO dat deze maximaal 8,5% van het
begrotingstotaal mag bedragen (kasgeldlimiet). In 2014 komt dit neer op een kasgeldlimiet van € 3,8
mln. Aangezien de daadwerkelijke over- of onderscheiding van de kasgeldlimiet niet vooraf is te
bepalen, wordt bij de begroting de liquiditeitspositie van de laatste 4 kwartalen beoordeeld ten
opzichte van de limiet.


Programmabegroting 2014-2017                  96
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>In de laatste 4 kwartalen is de kasgeldlimiet door de gemeente niet overschreden.


                                            Liquiditeitspositie t.o.v. kasgeldlimiet
                               1.000
                                 500
                                   0
         Bedragen x € 1.000




                                -500
                              -1.000
                              -1.500
                              -2.000
                              -2.500
                              -3.000
                              -3.500
                              -4.000
                              -4.500
                                       3e kw 2012         4e kw 2012            1e kw 2013         2e kw 2013
                Liquiditeitspositie        508                  398              - 2.324               - 2.974
                Kasgeldlimiet *         - 3.916             - 3.916              - 3.789               - 3.789




EMU-saldo
Het EMU-saldo of vorderingensaldo is het financieringssaldo minus deelname aan bedrijven en
inkomsten uit kredietverstrekking, uitgedrukt in geld, van een overheid die lid is van de EMU
(Europese Monetaire Unie).
Volgens de regels van de EMU, mag het vorderingentekort niet groter zijn dan 3% van het Bruto
binnenlands product (het Verdrag van Maastricht). Hiermee wil men de economische sterkte van de
Eurolanden behouden.

Het begrotingstekort of overschot van de alle overheidsinstanties worden bij elkaar opgeteld en deze
bepalen samen het eventuele vorderingstekort.
Het EMU-saldo voor de gemeente Roerdalen is in onderstaand staatje opgenomen. De individuele
EMU-referentiewaarde voor de gemeente Roerdalen is voor 2013 € 2.087.000. De referentiewaarde
voor 2014 is nog niet bekend (komt in de septembercirculaire 2014).
                                                                                                  bedragen x € 1.000

                                                                Begroting         MJB          MJB                 MJB
EMU-saldo                                                           2014          2015         2016                2017
Exploitatiesaldo voor toevoeging aan of onttrekking uit               - 1.248     - 361       - 806               - 561
reserves
Afschrijvingen ten laste van exploitatie                                1.921     1.975        2.019               2.058
Storting in voorzieningen                                                 636       631          608                 582
Investeringen                                                         - 2.239   - 2.170      - 2.328             - 2.577
EMU-saldo 2013                                                          - 930        75        - 507               - 498

EMU referentie waarde 2012 (2013 is nog niet bekend)                  - 2.087   - 2.087      - 2.087             - 2.087

Overschrijding van de referentiewaarde                                - 1.157   - 2.162      - 1.580             - 1.589


De consequenties van deze overschrijding zijn afhankelijk van de ontwikkelingen in de wet Hof.

Beleid gemeente Roerdalen
Het beleid van de gemeente Roerdalen ligt vast in het treasurystatuut (laatst bijgesteld en
vastgesteld in de raad van 17 december 2009). Hierin is aangegeven dat alleen maar met instellingen
met minimaal een AA- rating financiële transacties mogen plaatsvinden, voor zover de middelen niet
worden belegd in waardepapieren waarvoor een solvabiliteitsweging van 0% geldt. Daarnaast
moeten deze instellingen onder toezicht van de Nederlandse Bank staan.

Programmabegroting 2014-2017                               97
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>Financieringsbehoefte
Voor de berekening van het renterisico is het van belang om te weten wat de financieringsbehoefte
is van de gemeente Roerdalen.
In onderstaand overzicht is de financieringsbehoefte voor 2014 tot en met 2017 aangegeven.
                                                                                      bedragen x € 1.000

                                                 Begroting          MJB            MJB              MJB
Financieringsbehoefte                                2014           2015           2016             2017
Boekwaarde investeringen                             72.875       73.345         73.504           73.567
Vaste financieringsmiddelen                          60.188       57.078         54.504           53.780

Financieringstekort (-) overschot (+)               - 12.687     - 16.267       - 19.000         - 19.787


De gemeente Roerdalen zou op basis van deze berekening voor de komende jaren een nieuwe lening
moeten gaan afsluiten. In hoeverre het nu gecalculeerde financieringstekort zich ook daadwerkelijk
voordoet in 2014 is onzeker. Deze onzekerheid wordt veroorzaakt door 3 mogelijkheden:
    - de investeringen 2013 zijn nog niet volledig uitgevoerd op 1 januari 2014;
    - de stand van de reserves en voorzieningen per 1 januari 2014 kan werkelijk hoger of lager
        zijn;
    - de stand van de korte schulden en bezittingen wordt bij deze berekening niet meegenomen,
        deze wordt wel meegenomen bij de beslissing om wel of geen geld te lenen.
Voor de ruimte van het financieringstekort is in de begroting wel rekening gehouden met rente voor
mogelijke financieringsbehoefte.

Leningenportefeuille
In onderstaand overzicht zijn de eventuele mutaties opgenomen als gevolg van nieuwe leningen,
aflossingen en vervroegde aflossingen.

Begin 2014 heeft de gemeente in totaal 13 leningen uitstaan. Aangezien alle leningen een looptijd
van maximaal 10 jaar hebben vinden er geen renteherzieningen plaats.
De leningen zijn in belangrijke mate afgesloten ter financiering van de langlopende investeringen.
Eind 2017 heeft de gemeente nog 2 leningen uitstaan. Het gemiddelde rentepercentage dat de
gemeente over de uitstaande leningen in 2014 betaald is 3,09%.
                                                                                      bedragen x € 1 mln.

                                                    Begroting        MJB           MJB              MJB
Leningenportefeuille                                    2014         2015          2016             2017


Stand per 1 januari                                       8,1          6,3           5,1              4,2

Nieuwe leningen                                            0,0         0,0           0,0              0,0
Reguliere aflossingen                                     -1,8        -1,2          -0,9             -0,9
Vervroegde aflossingen                                     0,0         0,0           0,0              0,0

Stand per 31 december                                     6,3          5,1           4,2              3,3




Risicobeheersing

Uitzetting van gelden
De gemeente Roerdalen heeft gelden uitgezet in beleggingen. De beleggingen hebben onder meer
betrekking op aandelen in Enexis, WML, OML en de BNG. Gesteld kan worden dat, in dit kader,
sprake is van een gering risico.

Programmabegroting 2014-2017                   98
</pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>Daarnaast zijn er leningen versterkt aan ambtenaren in het kader van het cafetariamodel
(fietsenregeling).

In 2010 heeft de gemeente daarnaast de ontvangen middelen van de verkoop van de aandelen
Essent belegd in obligaties. De marktwaarde van het belegde vermogen is per 30 juni 2013
€ 27,6 mln. De kostprijs van deze portefeuille was € 24,9 mln.
Het beleggingsresultaat voor 2013 bedraagt op 30 juni -0,24%. Het grootste deel van de negatieve
rendementen werd veroorzaakt door gestegen swaprentes. Leningen uitgegeven door
(Noord-)Europese overheden met lange looptijden lieten de grootste negatieve rendementen zien.
De Oostenrijkse staatsobligatie noteerde in absolute zin het meest negatieve rendement terwijl
Spanje, Italië en Ierland stegen.

De obligaties voldeden bij de aanschaf aan de voorwaarden die zijn gesteld in het treasurystatuut. Als
gevolg van de schuldencrisis zijn een aantal Europese landen in rating naar beneden bijgesteld. Een
aantal van deze obligaties betreffen solvabiliteitsvrije obligaties waar de rating op basis van het
statuut niet van toepassing is.

De verdeling van de obligaties is als volgt:

                                                   Bedrag
Belegd vermogen per 30 juni 2012               (x € 1 mln)
                                                                             Percentage


Verdeling over soorten instellingen
  Overheid en overheidsgerelateerd                    8,0                        32,1%
  Financiële instellingen                            16,9                        67,9%
  Liquiditeiten                                       0,0                         0,0%
Totaal verdeling over soorten instellingen           24,9                       100,0%

Ratingverdeling
  AAA-rating                                         12,0                        48,2%
  AA-rating                                           7,7                        30,9%
  A-rating                                            2,6                        10,6%
  BBB-rating                                          2,6                        10,3%
Totaal ratingverldeing                               24,9                       100,0%




Schatkistbankieren
De centrale overheid heeft het plan om alle middelen van decentrale overheden te gaan beheren bij
het Ministerie van Financiën, het zogenaamde schatkistbankieren.

De financiële consequenties van het schatkistbankieren zijn nog niet helemaal duidelijk, maar het zou
betekenen dat deze portefeuille op termijn moet worden overgedragen aan het Ministerie van
financiën. Wij zijn er in deze begroting vanuit gegaan dat in het 4-jarig perspectief nog geen
belangrijke effecten te merken zullen zijn. Op langere termijn zullen er wel (mogelijk grote) effecten
zijn omdat het beleggingsresultaat dat we nu halen hoger is dan wat het Ministerie vergoedt. (Zie
ook de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing). In de begroting zijn geen financiële
consequenties van schatkistbankieren verwerkt. Naar verwachting krijgt dit pas effect als delen van
de beleggingsportefeuille vrijvallen. Het vervalschema is als volgt:




Programmabegroting 2014-2017                   99
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>                                                                                    bedragen x € 1.000

Overzicht vrijval beleggingsportefeuille      Nominaal bedrag


Jaar van vrijval
      2014                                                                              850
      2015                                                                                -
      2016                                                                              900
      2017                                                                            1.800
      2018                                                                              850
      2019                                                                            1.000
      2020                                                                            7.455
      2021                                                                            4.100
      2022                                                                            2.750
      2023                                                                            1.000
      2024                                                                            1.600
      2025                                                                              700
      2026                                                                              100
      2027                                                                              585

Totale vrijval                                                                       23.690


Rentevisie2
De wereldeconomie zal in 2014 aantrekken. De opkomende landen ontwikkelen zich gunstig. Het
herstel van de Amerikaanse economie zet door. Het bruto binnenlands product zal naar verwachting
groeien met 3%. De consumptie groeit gestaag, mede dankzij een gematigde toename van de
werkgelegenheid. De investeringen nemen toe, mede dankzij enig herstel van de woningmarkt. De
inflatie loopt wat op, maar blijft met 1,8% laag.

De economie van de eurozone kruipt uit de recessie en kan in 2014 met 1,2% groeien. Het herstel is
vooral te danken aan de export die profiteert van de aantrekkende wereldhandel en een dalende
eurokoers. De Nederlandse economie blijft nog onder druk staan door de overheidsbezuinigingen en
de hoge werkloosheid. De inflatie blijft door de zwakke conjunctuur stabiel op 1,5%.

De Europese Centrale Bank zal een ruim monetair beleid blijven voeren. De lange rente zal onder
invloed van het verwachte lichte conjunctuurherstel gaan oplopen.

Om de ontwikkeling van de kapitaalmarktrente te volgen kijken we naar de rente van een 10 jaars-
staatslening voor 2014 verwachten we een rente percentage van 2,5%.

Relatiebeheer/ kasbeheer
Het huisbankierschap is in handen van de Bank Nederland Gemeenten. Voor de rekening-courant is
een raamcontract (geïntegreerde dienstverleningsovereenkomst) aangegaan waarin naast de kosten
van betalingen, de tarifering van het opgenomen rekening-courant krediet en de vergoeding van
overtollige middelen is geregeld.
Verder wordt gebruik gemaakt van rekening-courant faciliteiten van de Rabobank Roermond en
omstreken en de ABM-AMRO Bank.
De kaders voor het kasbeheer zijn vastgesteld in het treasurystatuut.




2 Gebaseerd op de berichtgeving van de BNG.
Programmabegroting 2014-2017                  100
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 105 ======================================================================

<pre>§ Weerstandsvermogen en risicobeheersing

1. Inleiding
Het weerstandsvermogen geeft aan of de gemeente in staat is om financiële tegenvallers op te
vangen. Daarvoor is inzicht nodig in de omvang van de risico’s en de aanwezige
weerstandscapaciteit. De weerstandscapaciteit zijn de middelen waarover de gemeente kan
beschikken om niet begrote kosten te dekken.

De risico’s die van belang zijn bij de bepaling van het weerstandsvermogen zijn de risico’s waarvoor
geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de
financiële positie. Zolang er een evenwicht is tussen de risico’s en de weerstandscapaciteit is er geen
probleem. Risicobeheersing is natuurlijk wel van belang om de risico’s zo beperkt mogelijk te
houden.

De conclusie ten aanzien van het weerstandsvermogen op basis van onderstaand model is dat het
weerstandsvermogen als uitstekend kan worden aangemerkt.

Hieronder wordt in gegaan op:
    - De beoordeling van het weerstandsvermogen.
    - De risico’s die de gemeente loopt en hoe de beheersing daarvan is;
    - De omvang van de weerstandscapaciteit;


2. De beoordeling van het weerstandsvermogen.
De benodigde weerstandscapaciteit (totaal inschatting risico’s) wordt afgezet tegen de beschikbare
weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen.




Aan deze ratio wordt de volgende waardering gegeven (bron: Nederlands Adviesbureau
Risicomanagement).

Ratio                                                 Waardering
> 2,0                                                 Uitstekend
1,5 – 2,0                                             Ruim voldoende
1,0 – 1,5                                             Voldoende
0,8 – 1,0                                             Matig
0,6 – 0,8                                             Onvoldoende
< 0,6                                                 Ruim onvoldoende

Conclusie
Voor de gemeente Roerdalen is de ratio voor het weerstandsvermogen 6,23.
Ondanks dat er ook nog een aantal risico’s als PM-post zijn opgenomen kan dus worden gesteld dat
het weerstandsvermogen van de gemeente Roerdalen uitstekend is.

3. Risico-inventarisatie en risicobeheersing
De gemeente hecht in het kader van kwaliteitszorg steeds meer belang aan risico-inventarisatie en
risicobeheersing. Immers risico’s, die zich daadwerkelijk voordoen, moet de gemeente opvangen
met het eigen vermogen, door belastingverhoging of door beleidsmatige ombuigingen op de
begroting.


Programmabegroting 2014-2017                    101
</pre>

====================================================================== Einde pagina 105 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 106 ======================================================================

<pre>Het proces van risicobeheersing heeft te maken met het identificeren, analyseren, beoordelen en
beheersen van risico’s en de structurele inpassing hiervan in het gemeentelijk beleid. Risico’s worden
geïnventariseerd, voor zover mogelijk worden er financiële gevolgen aan risico’s toegekend en, als
dat nodig blijkt, worden er maatregelen aan verbonden. Door al in een vroeg stadium na te denken
over de mogelijke risico’s van bepaald beleid of de uitvoering daarvan, zijn risico’s nog te voorkomen,
of ernstige gevolgen ervan te beperken. Daarnaast kunnen risico’s ook worden geaccepteerd of
overgedragen.

Hieronder volgt een overzicht van de geïnventariseerde risico’s, waarbij is aangegeven wat de
mogelijke financiële consequenties zijn als een risico zich voordoet. Hierbij is een onderscheid
gemaakt tussen incidenteel en structureel. Onder het overzicht worden de belangrijkste risico’s
verder toegelicht.

                 Risico                   Kwantificering    Kans % voor          Totaal (€)
                                              (€)           berekening
Obligatie's                                  25.000.000              10%            2.500.000
Garantie's zonder achtervang                 17.680.000               5%              884.000
Decentralisaties                              1.277.200              50%              638.600
Garantie's met achtervang                    35.491.000               1%              354.900
Verbonden partijen                            1.891.500              15%              289.200
Open einde regeling                              412.500             50%              206.300
Algemene uitkering                               315.000             50%              157.500
Grondexploitaties                                104.000            100%              104.000
Juridische risico's, privaat rechtelijk          200.000             50%              100.000
Planschade                                         7.700            700%               33.900
Financiering                                       8.500             50%                4.300
Juridische risico's, publiek rechtelijk            1.260            100%                1.300
Eindtotaal                                                                          5.274.000

In de risicobeheermatrix (zie bijlage) is een totaal overzicht opgenomen van alle risico’s, waarbij per
risico is aangegeven: beschrijving, ontwikkelingen, verantwoordelijke portefeuillehouder, soort risico,
gevolgen als het risico zich voordoet, beheersmaatregelen, beïnvloedbaarheid en de berekening van
het risico.

4. Toelichting op risico’s

Obligaties
De gemeente heeft de opbrengst van de verkoop van Essent belegd in obligaties.
Voor de staatsobligaties wordt het risico gelopen dat deze eventueel afgewaardeerd kunnen worden
indien het land niet aan zijn verplichtingen kan voldoen. Bij de financiële instellingen wordt het risico
gelopen dat bij faillissement de gemeente geen of maar een gedeeltelijke uitbetaling van de waarde
krijgt. Door de financiële crisis is de kredietwaardigheid van een aantal landen en financiële
instellingen onder druk komen te staan. Daarnaast voldoet een aantal obligaties niet meer aan de
randvoorwaarden bij afsluiten. Deze obligaties mogen op basis van de wet Financiering Decentrale
Overheden in portefeuille blijven. De kans is berekend op basis van het percentage obligaties die niet
meer binnen de randvoorwaarden vallen.

Decentralisaties participatiewet, aanpassingen WMO en jeugdzorg.
De budgetten van het rijk en de provincie worden overgeheveld naar de gemeenten, waarbij door
het Rijk een korting toegepast alvorens over te hevelen. De kosten voor de nieuwe taken en de
hoogte van het over te hevelen budget zijn nog niet duidelijk.


Programmabegroting 2014-2017                     102
</pre>

====================================================================== Einde pagina 106 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 107 ======================================================================

<pre>In de kadernota 2014 is besloten dat de nieuwe taken binnen het overgehevelde budget uitgevoerd
moeten worden. Indien dit niet structureel realiseerbaar is op basis van de regelgeving die nog
vastgesteld moet worden kan dit tot de volgende acties leiden:
     verdere aanpassing regelgeving;
     aanvullende dekking waardoor bezuiniging op andere taken noodzakelijk is.

Indien de overschrijding zich alleen in de eerste jaren voordoet, doordat implementatie nog niet
geheel gerealiseerd is, zullen incidentele middelen aangesproken moeten worden. Voorgesteld
wordt om het begrootte positief resultaat 2014 hiervoor te bestemmen.

Verbonden partijen
Het belangrijkste onderdeel van dit risico betreft de garantie aan de Ontwikkelingsmaatschappij
Midden Limburg BV.
Door de toetreding van gemeente Echt-Susteren in de OML en hun inbreng van het regionale
bedrijventerrein St. Joost in de OML, moest het risicodragend (eigen) vermogen van OML worden
uitgebreid door de aandeelhoudende gemeenten. Hiervoor is het risicodragend vermogen
opgehoogd door de verstrekking van 2 leningen, enerzijds door de provincie Limburg en anderzijds
door de BNG. Voor beide leningen is van de aandeelhouders deels een garantie gevraagd. Voor de
gemeente Roerdalen betekent dit dat we garant staan voor in totaal € 791.666,--.

Algemene uitkering
De algemene uitkering bedraagt 43% van de totale inkomsten van de gemeente. Door het kabinet
wordt momenteel bekeken hoe de verdere bezuiniging van € 6 miljard ingevuld gaat worden. Welk
effect dit heeft op de omvang van het gemeentefonds is nog niet duidelijk. In de septembercirculaire
worden de verdere bezuinigingen vertaald naar de effecten voor de gemeenten.
Daarnaast is het Rijk op dit moment bezig met een herverdeling van het gemeentefonds. De effecten
hiervan worden duidelijk in de meicirculaire 2014. De gevolgen voor de individuele gemeenten
kunnen zowel positief als negatief zijn. Bij de vorige herverdeling was er een overgangsperiode van 3
jaar, waarin de gemeente toe groeit naar de nieuwe verdeling. Op basis van deze overgangsregeling
is het maximale voor- of nadeel € 15 per inwoner in het eerste jaar.

Juridische risico’s, publiek rechtelijk
Steeds vaker worden er WOB-verzoeken ingediend die lastig binnen de daarvoor gestelde termijn
gerealiseerd kunnen worden. Het beantwoorden van deze WOB-verzoeken vergt veel ambtelijke
capaciteit. Op basis van de wet dwangsom en beroep kan een aanvrager van een besluit bij niet tijdig
beslissen een verzoek tot betaling dwangsom indienen. De gemeente moet dan binnen 2 weken een
besluit nemen. Als dit niet gebeurt dan heeft de aanvrager recht op een dwangsom. De dwangsom
bedraagt maximaal € 1.260 per aanvraag, ongeacht hoeveel aanvragers erbij betrokken zijn.

5. De weerstandscapaciteit.
De weerstandscapaciteit zijn de middelen waarover de gemeente kan beschikken om niet begrote
kosten te dekken. De weerstandscapaciteit kan worden verdeeld in incidenteel/ structureel en
direct/indirect beschikbaar. De indeling incidenteel/structureel geeft de duurzaamheid aan waarmee
tegenvallers opgevangen kunnen worden. De indeling in direct/indirect beschikbaar geeft de
slagvaardigheid om op tegenvallers te kunnen reageren aan.

De incidentele weerstandscapaciteit is het vermogen om calamiteiten éénmalig op te vangen zonder
dat dit invloed heeft op de voortzetting van taken. Het valt samen met de (algemene) reservepositie.




Programmabegroting 2014-2017                   103
</pre>

====================================================================== Einde pagina 107 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 108 ======================================================================

<pre>De structurele weerstandscapaciteit betreft de middelen die permanent ingezet kunnen worden om
tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering
van de bestaande taken.

De direct beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit gelden die direct kunnen worden aangewend
voor de dekking van de kosten van een calamiteit.

De niet direct beschikbare weerstandscapaciteit betreft gelden waarvan besloten kan worden om ze
vrij te maken. Hiervoor moeten eerst trajecten in gang worden gezet.


                                                                                     bedragen x € 1.000

Weerstandscapaciteit per 1 januari 2014                          Structureel                Incidenteel


Direct beschikbaar
  Post onvoorzien                                                       100
  Algemene reserve                                                                               7.970
Totaal direct beschikbaar                                               100                      7.970

Niet direct beschikbaar
  Onbenutte belastingcapaciteit                                       1.006
  Bestemmingsreserve (excl dekking kapitaallasten)                                              23.790
  Stille reserves                                                                                 p.m.
Totaal niet direct beschikbaar                                        1.006                     23.790

Totaal beschikbare weerstandscapaciteit                               1.106                     31.760


Voor de berekening van de onbenutte belastingcapaciteit is gekeken naar:
        de onroerende zaakbelasting:
               o de tarieven van de gemeente Roerdalen zijn vergeleken met de vast gestelde
                   norm voor artikel 12 gemeenten;
        de kostendekkendheid van de riool- en afvalstoffenheffing:
               o de tarieven van de gemeente Roerdalen zijn kostendekkend op basis hiervan zijn
                   geen extra inkomsten te genereren.




Programmabegroting 2014-2017                         104
</pre>

====================================================================== Einde pagina 108 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 109 ======================================================================

<pre>                   Financiële overzichten




Programmabegroting 2014-2017   105
</pre>

====================================================================== Einde pagina 109 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 110 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   106
</pre>

====================================================================== Einde pagina 110 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 111 ======================================================================

<pre>Baten en lasten per programma
                                                                                                bedragen x € 1.000

                                             Rekening     Begroting    Begroting       MJB         MJB         MJB
Overzicht programma's                            2012         2013         2014        2015        2016        2017
Exploitatie
  Lasten
    1. Gebiedsontwikkeling                      - 1.027      - 1.774        - 997       - 748       - 740       - 740
    2. Wonen                                    - 1.645      - 1.983      - 1.302     - 1.056       - 955       - 921
    3. Milieu, Duurzaamheid en Klimaat          - 3.815      - 3.986      - 3.608     - 3.586     - 3.588     - 3.591
    4. Leefomgeving en Veiligheid               - 9.186      - 9.761      - 8.169     - 8.248     - 8.312     - 8.426
    5. Maatschappelijke participatie en       - 15.920     - 15.868     - 15.108    - 14.744    - 14.644    - 14.635
Ondersteuning
    6. Algemene ontwikkeling en Gezondheid      - 4.775      - 4.690      - 4.173     - 7.756     - 7.714     - 7.744
    7. Algemeen bestuur en Middelen           - 10.695       - 8.643      - 9.756     - 8.559     - 8.371     - 7.618
  Totaal Lasten                               - 47.063     - 46.707     - 43.111    - 44.697    - 44.323    - 43.674

 Baten
   1. Gebiedsontwikkeling                         842         1.223          614        616         356         356
   2. Wonen                                     2.177           813          744        698         597         562
   3. Milieu, Duurzaamheid en Klimaat           4.073         4.089        3.960      3.950       3.951       3.952
   4. Leefomgeving en Veiligheid                  626           635          596        596         596         596
   5. Maatschappelijke participatie en          9.851         9.391        9.230      9.130       9.030       9.030
Ondersteuning
   6. Algemene ontwikkeling en Gezondheid         444           361          326        250         250         250
   7. Algemeen bestuur en Middelen             28.554        25.456       26.247     29.072      28.926      28.722
 Totaal Baten                                  46.567        41.967       41.716     44.311      43.706      43.468

Totaal Exploitatie                               - 497       - 4.740      - 1.395      - 386       - 617       - 207

Mutatie reserves
 Toevoegingen                                  - 2.060       - 3.331       - 241       - 323        - 41        - 41

  Onttrekkingen                                 5.742         7.748        2.442        967         967         454

Totaal Mutatie reserves                         3.682         4.417        2.202        645         926         413

Resultaat na bestemming                         3.185         - 324          807        258         309         206




Programmabegroting 2014-2017                     107
</pre>

====================================================================== Einde pagina 111 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 112 ======================================================================

<pre>                                                                                                    2013                                   2014                               2015                               2016                                2017                     2018
                                                                                      Saldo 1-1    Storting    Ont-trekking   Saldo 1-1   Storting     Ont-      Saldo 1-1   Storting     Ont-      Saldo 1-1   Storting      Ont-      Saldo 1-1   Storting      Ont-      Saldo 1-1
                                                                                                                                                     trekking                           trekking                            trekking                            trekking



                               Reserves
                                  Algemene reserve (ncl saldi reserve)                13.091.500     200.000     5.321.715 7.969.785       200.000     200.000 7.969.785       21.500           0 7.991.285             0           0 7.991.285             0           0 7.991.285
                                  Reserve dekking kapitaallasten                       9.388.292   1.847.225       454.251 10.781.266            0     454.250 10.327.016           0     454.250 9.872.766             0     454.250 9.418.516             0     454.250 8.964.266
                                  Reserve regiofonds                                   1.218.944           0       169.852 1.049.092             0   1.035.200     13.892           0           0     13.892            0           0     13.892            0           0     13.892
                                  Reserve beleidsplan I&A                                418.655     340.800       759.455          0            0           0          0           0           0          0            0           0          0            0           0          0
                                  Reserve toerisme                                       138.645      70.000       126.000     82.645       35.000           0    117.645      35.000           0    152.645       35.000           0    187.645       35.000           0    222.645
                                  Reserve beleggingen                                 20.250.716     107.000             0 20.357.716            0           0 20.357.716           0           0 20.357.716            0           0 20.357.716            0           0 20.357.716
                                  Reserve strategische aankopen                          740.000           0       500.000    240.000            0     240.000          0     260.000           0    260.000            0           0    260.000            0           0    260.000
                                  Reserve organisatieontwikkeling                      1.860.759           0       321.759 1.539.000             0     513.000 1.026.000            0     513.000    513.000            0     513.000          0            0           0          0
                                  Reserve bouwgrondexploitatie                           230.669       5.767             0    236.436        5.910           0    242.346       6.060           0    248.406        6.210           0    254.616        6.370           0    260.986
                                  Reserve bovenwijkse voorzieningen                      285.027           0             0    285.027            0           0    285.027           0           0    285.027            0           0    285.027            0           0    285.027


                               Totaal reserves                                        47.623.208   2.570.792     7.653.032 42.540.967      240.910   2.442.450 40.339.427     322.560     967.250 39.694.737       41.210     967.250 38.768.697       41.370     454.250 38.355.817




Programmabegroting 2014-2017
                               Voorzieningen
                                  Voorziening onderhoud gem. gebouwen                    828.894    939.700        856.516      912.078    204.700      93.588   1.023.190    204.700     276.988     950.902    204.700      110.000   1.045.602    204.700       59.200   1.191.102
                                  Voorziening integraal huisvestingsplan onderwijs       341.855     39.700         31.700      349.855     39.700       5.200     384.355     39.700      71.800     352.255     39.700       23.900     368.055     39.700        4.000     403.755
                                  Voorziening woningbouw Sportlaan - H'bosch             183.857          0              0      183.857          0           0     183.857          0           0     183.857          0            0     183.857          0            0     183.857
                                  Voorziening rioleringen                              2.454.782    453.860              0    2.908.642    185.636           0   3.094.278    183.263           0   3.277.541    162.477            0   3.440.017    139.997            0   3.580.015
                                  Voorziening afval                                      849.386          0        193.885      655.501     16.388     135.000     536.889     13.422     135.000     415.311     10.383      135.000     290.694      7.267      135.000     162.961
                                  Voorziening natuurontwikkeling                         456.300          0        216.300      240.000          0     240.000           0          0           0           0          0            0           0          0            0           0
                                  Voorziening dubieuze debiteuren                        381.753          0              0      381.753          0           0     381.753          0           0     381.753          0            0     381.753          0            0     381.753
                                                                                                                                                                                                                                                                                        Overzicht reserves en voorzieningen




                                  Voorziening dubieuze debiteuren WWB                    323.000          0              0      323.000          0           0     323.000          0           0     323.000          0            0     323.000          0            0     323.000
                                  Voorziening ivm vordering op verkoop vennootschap    1.706.263          0              0    1.706.263          0           0   1.706.263          0           0   1.706.263          0            0   1.706.263          0            0   1.706.263




108
                                  Voorziening wethouders                               1.870.218     69.480         50.544    1.889.154     69.880      58.544   1.900.490     70.180      58.544   1.912.126     70.480       58.544   1.924.062     70.780       58.544   1.936.298
                                  Voorziening HRM-beleid                                   8.128    119.800        122.657        5.271    119.800      94.404      30.667    119.800      15.031     135.436    119.800        1.502     253.734    119.800            0     373.534


                               Totaal voorzieningen                                    9.404.436   1.622.540     1.471.602    9.555.373    636.104     626.736   9.564.741    631.065     557.363   9.638.444    607.539      328.946   9.917.037    582.245      256.744 10.242.538



                                                                                      57.027.644   4.193.331     9.124.634 52.096.341      877.014   3.069.186 49.904.169     953.625   1.524.613 49.333.181     648.749    1.296.196 48.685.734     623.615      710.994 48.598.355
</pre>

====================================================================== Einde pagina 112 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 113 ======================================================================

<pre>                               PRG.                    Omschrijving                        Investeringen                                 Kapitaallasten
                                                                             2014        2015          2016       2017        2015            2016        2017

                                      Nieuwe investeringen
                                 4      Reconstructie wegen                  1.042.000   1.042.000    1.042.000   1.042.000     67.730         134.418     200.064
                                 4      Openbare verlichting                    75.000      75.000       75.000      75.000      6.750          13.350      19.800
                                 4      Herinrichting openbare ruimte          100.000     100.000      100.000     100.000      6.500          12.900      19.200
                                 4      Uitvoering verkeersveiligheidsplan      50.000      50.000       50.000      50.000      3.250           6.450       9.600
                                                                                                                                                                     Investeringsschema




                                 3      Uitvoering GRP                         694.000     820.000      855.000   1.182.000     45.110          97.716     151.777
                                 4      Materieel groenonderhoud                     0           0            0           0          0               0           0




Programmabegroting 2014-2017
                                 4      Materieel gladheidsbestrijding          35.000           0            0           0      6.400           6.200       6.000
                               bedrijf Gemeentewerf                                  0           0            0           0          0               0           0
                               bedrijf Inventaris                                    0           0            0           0          0               0           0

                                         Totaal nieuwe investeringen         1.996.000   2.087.000    2.122.000   2.449.000    135.740         271.034     406.441




109
                                         Vervangingsinvesteringen
                                 4        Materieel groenonderhoud                  0           0        61.750          0           0               0       6.587
                                 4        Materieel gladheidsbestrijding       70.000      20.000        30.000     57.500      11.943          14.377      19.417
                               bedrijf    Gemeentehuis                         80.000           0             0          0       8.533           8.320       8.107
                               bedrijf    Gemeentewerf, hekwerk                40.000           0             0          0       3.200           3.136       3.072
                               bedrijf    Inventaris                           13.000           0             0          0       1.387           1.352       1.317
                               bedrijf    Vervoermiddelen                      70.000      90.000       140.000     70.000      12.800          28.857      53.543
                               bedrijf    Machines en gereedschappen           12.000      15.000        16.000     42.000       1.280           2.848       5.702

                                         Totaal vervangingsinvesteringen      285.000     125.000       247.750    169.500      39.143          58.890      97.744

                               Totaal investeringen                          2.281.000   2.212.000    2.369.750   2.618.500    174.883         329.924     504.185
</pre>

====================================================================== Einde pagina 113 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 114 ======================================================================

<pre>Incidentele lasten en baten

                                                                                     bedragen x € 1.000
                                                    Begroting         MJB          MJB             MJB
Incidentele baten en lasten                             2014          2015         2016            2017

Incidentele lasten
  Mutatie reserves
  - strategische aankopen                                - 240           -            -               -
  - bijdrage regiofonds GOML                           - 1.035           -            -               -
  - startersleningen                                     - 200           -            -               -

  Overige incidentele lasten                                 -           -            -               -
Totaal incidentele lasten                              - 1.475           -            -               -

Incidentele baten
  Mutatie reserve
  - verkoop strategische aankopen                         200            -            -               -

  Overige incidentele baten
Totaal incidentele baten                                  200            -            -               -

Totaal incidentele baten en lasten                     - 1.275           -            -               -


Bovenstaand overzicht geeft incidentele baten en lasten weer die middels een reserve onttrekking of
storting gedekt dan wel gevoed worden. Op dit moment is het systeemtechnisch onmogelijk om een
goede weergave te geven van de incidentele baten en lasten die in de exploitatie zitten. De systemen
worden hierop aangepast en in de realisatie 2014 zal dit naar verwachting wel mogelijk zijn.




Programmabegroting 2014-2017                  110
</pre>

====================================================================== Einde pagina 114 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 115 ======================================================================

<pre>                Bijlage risicobeheermatrix




Programmabegroting 2014-2017   111
</pre>

====================================================================== Einde pagina 115 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 116 ======================================================================

<pre>Programmabegroting 2014-2017   112
</pre>

====================================================================== Einde pagina 116 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 117 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Berekening risico
                                                                                                                                                                                                                                                                                  Incidenteel
                                                                                                                                                                                                                                                                                                   Kwanti-      Kans % voor
Risico               Naam risico                              Beschrijving risico                                           Ontwikkelingen                                       Gevolgen als het risico zich voordoet           Beheersmaatregelen                               of                                          Totaal
                                                                                                                                                                                                                                                                                                 ficering (€)   berekening
                                                                                                                                                                                                                                                                                  structureel
                     Grilheid algemene uitkering (samen trap De algemene uitkering bedraagt 43% van de totale               In de mei-circulaire 2013 zijn de bezuinigingen      De inkomsten worden lager waardoor
                     op, samen trap af)                      inkomsten van de gemeente. Ten aanzien van de                  vanuit het regeerakkoord verwerkt. Door het          bijstelling van de budgetten noodzakelijk is.
                                                             omvang van het gemeentefonds is afgesproken dat de             kabinet wordt momenteel al bekeken hoe de
                                                             gemeenten gezamenlijk met het Rijk de trap op en de            verdere bezuiniging van € 6 miljard ingevuld gaat
                                                             trap af gaan.                                                  worden. Welk effect dit heeft op de omvang van
Algemene uitkering                                                                                                                                                                                                               Monitoring via de p&c-cyclus                     Structureel    pm                             pm
                                                                                                                            het gemeentefonds is nog niet duidelijk. In de
                                                                                                                            septembercirculaire worden de verdere
                                                                                                                            bezuinigingen vertaald naar de effecten voor de
                                                                                                                            gmeenten.

                     Algemene uitkering herverdeling          BZK is bezig met de herverdeling van het                                                                           Door de herverdeling kan de gemeente op
                                                              gemeentefonds, de effecten hiervan worden verwacht                                                                 termijn voor een groot voor- of nadeel in de
                                                              in meicirculaire 2014. De gevolgen kunnen zowel                                                                    inkomsten komen te staan. Bij lagere
                                                              positief als negatief zijn. Het totale gemeentefonds blijft                                                        inkomsten moet er een bijstelling van de
Algemene uitkering                                            gelijk, de verdeling over de gemeenten wordt bijgesteld.                                                           budgetten plaatsvinden.                         Monitoring via de p&c-cyclus                     Structureel         315.000      50%         157.500
                                                              Bij de vorige herverdeling was er een overgangsperiode
                                                              van 3 jaar. In eerste jaar is er een maximaal voor- of
                                                              nadeel van € 15,-- per inwoner.

                     Obligatie-portefeuille                   Voor de staatsobligaties wordt het risico gelopen dat       Door de financiële crisis is de kredietwaardigheid     Afwaardering van de obligaties en lagere
                                                              deze eventueel afgewaardeerd kunnen worden indien van een aantal landen en financiële instellingen                 rente-ontvangsten.                              De samenstelling van de portefeuille is gedaan
                                                              het land niet aan zijn verplichtingen kan voldoen.          onder druk komen te staan.                                                                             op basis van risicospreiding, waarbij de
                                                              Bij de financiële instellingen wordt het risico gelopen dat                                                                                                        richtlijnen uit het treasury statuut leidend zijn
Obligatie's                                                                                                                                                                                                                                                                        Incidenteel    25.000.000       10%        2.500.000
                                                              bij faillissement de gemeente geen of maar een                                                                                                                     geweest. Periodiek worden overleg gevoerd
                                                              gedeeltelijke uitbetaling van de waarde krijgt.                                                                                                                    met de vermogensbeheerder, die de
                                                                                                                                                                                                                                 ontwikkeling van de portefeuille bewaakt.

                     Rentefluctuaties schatkisttbankieren in Door de invoering van het schatkistbankieren op 1-1-                                                                Bij forse daling of stijging van de             Monitoring via de p&c-cyclus en het opstellen
                     relatie tot vrijval obligatie-portefeuille 2014 gaan op termijn de rente-inkomsten teruglopen.                                                              rentepercentage kan een groot positief of       van een liquiditeitenbegroting om een goede
                                                                De middelen die nu zijn belegd in obligaties kunnen na                                                           negatief effect in rente-opbrengsten            afstemming te realiseren tussen de
Financiering                                                                                                                                                                                                                                                                   Structureel             8.500       50%           4.300
                                                                vrijval niet meer opnieuw belegd worden. Dagelijks                                                               ontstaan.                                       vrijvallende middelen en de investeringen,
                                                                worden de rentetarieven door het ministerie                                                                                                                      waardoor geen nieuwe leningen noodzakelijk
                                                                vastgesteld.                                                                                                                                                     zijn.
                     Overschrijding EMU-saldo gezamelijke Door de investeringen van de gezamelijke decentrale               Afgesproken is dat als de norm wordt                 Bij overschrijding kan een korting worden
                     overheden                                  overheden kan de landelijk afgesproken tekort-norm          overschreden er voor deze kabinetsperiode geen       toegepast op de algemene uitkering. Indien in
                                                                                                                                                                                                                                 Monitoring via de p&c-cyclus. Bij het
                                                                voor het EMU-saldo worden overschreven. Dit kan             sancties plaatsvinden, als er geen sancties vanuit   een periode van 3 jaar, 2 jaar geen
                                                                                                                                                                                                                                 vaststellen van de begroting wordt in de
Financiering                                                    mogelijk tot kortingen op de algemene uitkering leiden.     Europa volgen.                                       overschrijding heeft plaatsgevonden wordt de                                                 Structureel        pm                             pm
                                                                                                                                                                                                                                 paragraaf treasury ingegaan op het EMU-saldo
                                                                                                                                                                                 korting als nog uitbetaald. Indien niet wordt
                                                                                                                                                                                                                                 van de gemeente Roerdalen.
                                                                                                                                                                                 uitbetaald vervalt de korting aan het Rijk.

                     Aansprakelijk gesteld worden voor        De risico's van in het verleden gegarandeerde                                                                      Als de gemeente moet betalen zijn daar geen
                     borgstelling vanuit een verstrekte       hypothecaire geldleningen aan particulieren en directe                                                             middelen voor voorzien.
Garantie's zonder    garantie zonder achtervang               garantie over leningen aan de woningstichting. Mocht
                                                                                                                                                                                                                                 Geen, risico is zeer klein                       Incidenteel     17.680.000        5%         884.000
achtervang                                                    deze de verplichting niet kunnen voldoen, dan kan de
                                                              gemeente worden aangesproken.

                     Aansprakelijk gesteld worden voor        De WSW (waarborgfonds sociale woningbouw) verstrekt                                                                Als de gemeente moet betalen zijn daar geen
                     borgstelling vanuit een verstrekte       leningen aan woningcorporaties waarbij de gemeente                                                                 middelen voor voorzien.                     Wijzigingen in de portefeuille worden
Garantie's met
                     garantie met achtervang                  een achtervangpositie heeft. Mocht WSW de                                                                                                                      beoordeeld en aan B&W voor besluitvorming            Incidenteel     35.491.000        1%         354.900
achtervang
                                                              verplichting niet kunnen voldoen, dan kan de gemeente                                                                                                          voorgelegd (behalve rentebijstellingen).
                                                              worden aangesproken.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 117 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 118 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                                                                                                                Incidenteel
                                                                                                                                                                                                                                                                                                Kwanti-      Kans % voor
Risico                Naam risico                           Beschrijving risico                                        Ontwikkelingen                                         Gevolgen als het risico zich voordoet          Beheersmaatregelen                                 of                                         Totaal
                                                                                                                                                                                                                                                                                              ficering (€)   berekening
                                                                                                                                                                                                                                                                                structureel
                      Decentralisaties participatiewet,     Voor decentralsaties worden budgetten van het rijk en      Vanuit het Rijk worden taken overgeheveld naar de      In principe moeten de taken binnen het         Monitoring via de p&c-cyclus, daarnaast is een
                      aanpassingen WMO en jeugdzorg.        de provincie overgeheveld naar de gemeenten. Op deze       gemeente. Het is op dit moment nog niet duidelijk      budget uitgevoerd worden. Indien dit niet      beperkte reserve gevormd om mogelijke
                                                            budgetten wordt door het Rijk een korting toegepast.       welke budgetten hiervoor meekomen. Voor de             structureel realiseerbaar is op basis van de   financiële tegenvallers in de eerste jaren op te
                                                            Het is op dit moment nog niet duidelijk hoeveel de         jeugdzorg is op baiss van historie een eerste eerste   regelgeving die nog vastgesteld moet worden    kunnen vangen.
                                                            nieuwe taken voor de gemeente gaan kosten en of het        indicatie afgegeven bij de meicirculaire 2013. In de   kan dit tot de volgende acties leiden:
                                                            budget dat wordt overgeheveld toereikend is. Wel is        septembercirculaire 2013 wordt meer duidelijkheid      - verdere aanpassing regelgeving;
                                                            voor de jeugdzorg aangegeven dat het eerste jaar een       gegeven over de budgetten voor zowel jeugdzorg         - aanvullende dekking waardoor bezuiniging
Decentralisaties                                                                                                                                                                                                                                                                Structureel   pm                            pm
                                                            overgangsjaar is, waarbij de bestaande cliënten recht      als aanpassing WMO. Voor de participatiewet is dit     op andere taken noodzakelijk is.
                                                            hebben op dezelfde zorg als in 2014.                       gepland voor het 4de kwartaal 2013.                    Indien de overschrijding zich alleen in de
                                                                                                                       De wetgeving in dit kader is nog niet vastgesteld.     eerste jaren voordoet, doordat
                                                                                                                       De wetgeving jeugdzorg is voor het zomerreces          implementatie nog niet geheel gerealiseerd
                                                                                                                       2013 aangeboden aan de tweede kamer. Voor de 2         is, zullen incidentele middelen hiervoor
                                                                                                                       andere decentralisaties is dit gepland voor het 4de    aangesproken moeten worden.
                                                                                                                       kwartaal 2013.


Decentralisaties                                                                                                                                                                                                                                                                Incidenteel    1.277.200        50%         638.600


                      WWB I-deel                            Voor de uitvoering van de Wet Werk en Bijstand ligt het                                                           Een overschrijding van het toegekende
                                                            risico zowel voor het werkdeel als het inkomensdeel dat                                                           budget komt in principe volledig voor
                                                            ontvangen wordt van de rijksoverheid volledig bij de                                                              rekening van de gemeente. Pas bij een
                                                            gemeenten. Door het rijk wordt jaarlijks een                                                                      overschrijding van meer dan 10% kan voor
                                                            macrobudget voor bijstandsuitgaven bepaald, in de loop                                                            het meerdere een verzoek worden ingediend
                                                            van het jaar wordt dit budget op basis van nacalculatie                                                           voor verhoging van het budget. Concreet
                                                            definitief vastgesteld. Via een verdeelsleutel wordt het                                                          betekent dit dat de eerste 10% in elk geval
                                                            budget per gemeente bepaald. Bij de vaststelling van                                                              voor rekening van de gemeente blijft.
                                                            het gemeentelijk budget wordt alleen uitgegaan van
Open einde regeling                                                                                                                                                                                                          Monitoring via de p&c-cyclus.                      Structureel        302.500      50%         151.300
                                                            ontwikkelingen op macroniveau; wijzigingen in het
                                                            bijstandsvolume per gemeente hebben hierop géén
                                                            (directe) invloed. Een toename van de gemeentelijke
                                                            bijstandsuitgaven in enig jaar leidt niet meteen tot
                                                            bijstelling van het gemeentelijk budget; verwerking in
                                                            het macrobudget vindt plaats met een vertraging van
                                                            twee jaar (na-ijleffect).


                      Wmo Hulp bij het                      Ten aanzien van de WMO geldt dat er naast de uitgaven                                                             Budgetoverschrijding
                      huishouden/vervoersvoorzieningen en   een risico ligt bij de inkomsten. Voor de verdeling van
                      hulpmiddelen.                         het macrobudget wordt door het Rijk uitgegaan van een
                                                            objectieve verdeling. Deze verdeling is gebaseerd op
                                                            verschillende maatstaven waarbij vooral de maatstaven
                                                            uitkeringsontvangers en ouderen een belangrijke rol                                                                                                              Monitoring via de p&c-cyclus. Daarnaast wordt
Open einde regeling                                         innemen. Er is dus geen direct verband tussen de                                                                                                                 door een kanteling van de WMO gekeken naar Structureel                110.000      50%          55.000
                                                            uitgaven en inkomsten. Daarnaast heeft de gemeente                                                                                                               de andere mogelijkheden van hulpverlening.
                                                            Roerdalen te maken vergrijzing waardoor een mogelijk
                                                            een toename ontstaat van het aantal aanvragers en dus
                                                            ook hogere uitgaven.


                      Overige open-einde regelingen         De gemeente heeft op verschillende terreinen te maken                                                             Budgetoverschrijding
                                                            met open-einde regelingen. Vaak gaat het hierbij om
                                                            taken die de gemeente wettelijk verplicht is om uit te
                                                            voeren. De belangrijkste open-einde regelingen zijn
                                                            hierboven apart beschreven. Bij een open-einde regeling
Open einde regeling                                                                                                                                                                                                          Monitoring via de p&c-cyclus                                     pm                            pm
                                                            mag geen afwijzing plaatsvinden op basis van financiële
                                                            ruimte bij de gemeente. Als iemand recht heeft op een
                                                            vergoeding moet de gemeente deze verstekken.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 118 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 119 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                                                                                                         Incidenteel
                                                                                                                                                                                                                                                                                          Kwanti-          Kans % voor
Risico               Naam risico                           Beschrijving risico                                           Ontwikkelingen                                  Gevolgen als het risico zich voordoet         Beheersmaatregelen                                of                                              Totaal
                                                                                                                                                                                                                                                                                        ficering (€)       berekening
                                                                                                                                                                                                                                                                         structureel
                     Grondexploitaties                     De kans dat als gevolg van de economische crisis              Gezien de stand van zaken op de woningmarkt, in De verslechterde economische
                                                           (kredietcrisis) de verkoop van grond achterblijft op de       verband met de kredietcrisis, bestaat de kans dat omstandigheden beïnvloeden de
                                                           prognoses. Deze vertraging kan leiden tot een                 de afzet van nieuwbouwwoningen en daarmee van winstverwachtingen van exploitaties.
                                                           exploitatieverlies door lagere opbrengsten (AU en             de bouwpercelen stagneert. Voor het merendeel
                                                           verkoop grond). Op dit moment zijn alle exploitaties          van de plannen liggen de risico’s van stagnerende
                                                           positief.                                                     afzet bij derden partijen i.c. projectontwikkelaars.                                          Er is een reserve grondexploitaties als buffer
Grondexploitaties                                                                                                        De risico’s voor de gemeente met betrekking tot                                               om weerstandscapaciteit te bieden en risico’s Incidenteel            104.000           100%        104.000
                                                                                                                         de grondexploitatie liggen in die gevallen in het                                             af te dekken.
                                                                                                                         later ontvangen van de bedongen bijdragen en in
                                                                                                                         het niet realiseren van de geplande woningbouw.




                     Gemeenschappelijke regelingen         De gemeenschappelijke regelingen voeren beleid uit                                                            Als de gemeente moet betalen zijn daar geen
                                                           voor de gemeente. De gemeente blijft beleidsmatige en                                                         middelen voor voorzien.
Verbonden partijen                                         financiële verantwoordelijkheden houden t.a.v. deze                                                                                                         Monitoring via de p&c-cyclus                      Incidenteel        208.900           20%          41.800
                                                           partijen. Naast het bijstellen van de bijdrage die de
                                                           gemeente aan de gemeenschappelijke regelingen heeft,
                                                           is er ook een financieel risico bij opheffing of
                                                           uittredeing. Daarnaast worden besluiten binnen de
                                                           gemeenschappelijke regeling genomen door het
Verbonden partijen                                         algemeen bestuur en kan de gemeente alleen meer
                                                           aangeven wat hun wensen zijn.

                     Garantie OML                          Door zowel de provincie Limburg als de BNG is de eis                                                          Als de gemeente moet betalen zijn daar geen
                                                                                                                                                                                                                     Ontwikkeling van OML wordt gevolgd.
                                                           gesteld dat voor de leningen die zij verstrekken de                                                           middelen voor voorzien.
Verbonden partijen                                                                                                                                                                                                   Belangrijke besluitvorming vindt plaats binnen Incidenteel             791.700           20%         158.300
                                                           deelnemende gemeenten in OML garant staan voor de
                                                                                                                                                                                                                     de aandeelhoudersvergadering.
                                                           aflossing.
                     Aandeelhouderschap                    De gemeente heeft aandelen in een aantal                                                                      Derving structurele inkomsten
                                                           ondernemingen vanuit haar publiekrechterlijke taak.
                                                           Hier deze deelnemingen ontvangt de gemeente jaarlijks
                                                           dividend. De hoogte van dit dividend kan zowel hoger
                                                           als lager uitvallen dan begroot. Daarnaast is er altijd een
Verbonden partijen                                                                                                                                                                                                     Monitoring via de p&c-cyclus.                     Incidenteel        890.900           10%          89.100
                                                           risico van failissement, waarbij de eigenaren alleen
                                                           uitkeringen krijgen nadat alle schuldeisers zijn
                                                           uitbetaald. De gemeente moet de boekwaarde dan wel
                                                           ineens afschrijven.

                     Schade en gevaren van/aan             Schade aan gebouwen als gevolg van brand, storm,              In 2013 vindt de aanbesteding plaats van de     Eigen risico volgens polis
                     gemeentelijke bezittingen zoals       water, inbraak, enz. Schade aan/of aansprakelijkheid          gebouwenpolis.Deze polis gaat in op 1 januari                                                 Het is gebruikelijk om alle bekende risico’s
                     gebouwen en bedrijfswagens.           schade door gebruik van bedrijfswagens.                       2014.                                                                                         zoveel mogelijk te ondervangen. Daar waar
                                                                                                                                                                                                                       gemeentelijke bezittingen of belangen
                                                                                                                                                                                                                       onderhevig kunnen zijn aan brand,
                                                                                                                                                                                                                       stormschade, diefstal of verlies, zijn de risico’s
                                                                                                                                                                                                                       die hierbij gelopen kunnen worden in
                                                                                                                                                                                                                       afdoende mate verzekerd. Naast het
Verzekeringen                                                                                                                                                                                                                                                             Incidenteel                  -                          -
                                                                                                                                                                                                                       verzekeren van risico's is de eerste insteek van
                                                                                                                                                                                                                       de gemeente om schades te voorkomen. Op
                                                                                                                                                                                                                       basis van schade-analyse wordt beoordeeld of
                                                                                                                                                                                                                       er preventieve maatregelen nodig zijn om
                                                                                                                                                                                                                       terugkerende schades te voorkomen. Hierbij
                                                                                                                                                                                                                       wordt de afweging gemaakt of de maatregelen
                                                                                                                                                                                                                       in verhouding staan tot het risico.

                     Aansprakelijkheid als gemeente voor   Schade die burgers en bedrijven hebben opgelopen door                                                         Eigen risico volgens polis
                     personen-, zaak- en vermogensschade   toedoen van de gemeente, dit kan bijvoorbeeld zijn
Verzekeringen                                                                                                                                                                                                          De bekende risico's zijn afgedekt.                Incidenteel                   -                          -
                                                           schade aan auto's door wegwerkzaamheden.

                     Aansprakelijkheid als werkgever       Schade die ambtenaren lopen in de uitoefening van hun                                                         Eigen risico volgens polis
Verzekeringen                                              beroep, zoals schade door gebruik eigen auto voor werk.                                                                                                     De bekende risico's zijn afgedekt.                Incidenteel                   -                          -
</pre>

====================================================================== Einde pagina 119 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 120 ======================================================================

<pre>                                                                                                                                                                                                                                                                            Incidenteel
                                                                                                                                                                                                                                                                                            Kwanti-          Kans % voor
Risico                 Naam risico                              Beschrijving risico                                           Ontwikkelingen                                    Gevolgen als het risico zich voordoet        Beheersmaatregelen                             of                                             Totaal
                                                                                                                                                                                                                                                                                          ficering (€)       berekening
                                                                                                                                                                                                                                                                            structureel
                       Aansprakelijkheid als bestuurder         Schade die de bestuurders lopen in de uitoefening van                                                           Eigen risico volgens polis
Verzekeringen                                                   hun beroep, doordat zij door derden aansprakelijk                                                                                                            De bekende risico's zijn afgedekt.             Incidenteel                  -                          -
                                                                worden gesteld.
                       Grootschalige storing ICT en uitval      Bij een grote schalige storing (bv elektriciteits- of                                                                                                        Om dit risico af te dekken hebben we een
                       elektriciteit voor langere tijd          systeemcrash) kunnen de informatiesystemen geheel of                                                                                                         continuïteitsplan en worden er testen en
                                                                gedeeltelijk uitvallen, waardoor de continuïteit van de                                                                                                      oefeningen gedaan ter borging.
Bedrijfsvoering                                                 maatschappelijke dienstverlening niet worden                                                                                                                 De risicovolle werkzaamheden worden zoveel Incidenteel                      -                          -
                                                                gegarandeerd.                                                                                                                                                mogelijk op vrijdag gepland zodat meer tijd
                                                                                                                                                                                                                             beschikbaar is voor herstel buiten de
                                                                                                                                                                                                                             bedrijfstijd.
                       Planschade                               Op grond van artikel 49 van de Wet op de Ruimtelijke                                                            Indien de totale kosten van de toegekende
                                                                                                                                                                                                                              De gemeente zal aan particuliere initiatieven
                                                                Ordening is de gemeente verplicht op verzoek schade te                                                          planschades hoger is dan € 20.000 wordt het
                                                                                                                                                                                                                              die tot schade kunnen leiden alleen
                                                                vergoeden die het gevolg is van een bestemmingsplan of                                                          budget overschreden, als het niet is afgedekt
                                                                                                                                                                                                                              medewerking verlenen nadat met de
                                                                een vrijstelling als bedoeld in artikel 17 of 19 van de Wet                                                     binnen het project.
                                                                                                                                                                                                                              initiatiefnemer(s) een overeenkomst is
                                                                op de Ruimtelijke Ordening. Meer burgers maken
Planschade                                                                                                                                                                                                                    gesloten om de schade te verhalen. Voor zover Structureel         7.700           700%         33.900
                                                                gebruik van hun recht op vergoeding van dergelijke
                                                                                                                                                                                                                              de initiatieven van de gemeente uit gaan
                                                                schade.
                                                                                                                                                                                                                              wordt in het betreffende project zonodig een
                                                                                                                                                                                                                              raming opgenomen van de te verwachten
                                                                                                                                                                                                                              schade.
                       Stijgend aantal verzoeken in het kader   Op basis van de wet dwangsom en beroep kan een                Steeds vaker worden er WOB-verzoeken ingediend De dwangsom bedraagt maximaal € 1.260 per
                       van de Wet Openbaarheid Bestuur in       aanvrager van een besluit bij niet tijdig beslissen een       die lastig binnen de daarvoor gestelde termijn aanvraag, ongeacht hoeveel aanvragers erbij
                                                                                                                                                                                                                         Het beslissen binnen de wettelijke termijn is
Juridische risico's,   relatie tot Wet dwangsom en beroep       verzoek tot betaling dwangsom indienen. De gemeente           gerealiseerd kunnen worden. Het beantwoorden betrokken zijn.
                                                                                                                                                                                                                         voor onze gemeente een belangrijk                  Structureel         1.260           100%          1.300
publiek rechterlijk                                             heeft dan nog 2 weken de tijd om een besluit te nemen.        van deze WOB-verzoeken vergt veel ambteljke
                                                                                                                                                                                                                         uitgangspunt.
                                                                Als dit niet gebeurt dan heeft de aanvrager recht op een      capaciteit.
                                                                dwangsom.
                       Rechtszaken/aan-sprakelijkstellingen     De gemeente wordt door derden aangesproken op het             De gemeente heeft in het kader van het
                                                                niet nakomen van afspraken welke tot een rechtzaak            publiekrecht in maart 2013 een claim ontvangen
Juridische risico's,
                                                                leiden.                                                       voor het niet nakomen van gemaakte afspraken (€                                                                                               Incidenteel       200.000           50%         100.000
privaat rechterlijk
                                                                                                                              200.000). Deze claim is nog niet afgehandeld


                       Benodigde weerstandscapaciteit                                                                                                                                                                                                                                                                      5.274.000
</pre>

====================================================================== Einde pagina 120 =================================================================

<br><br>