<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                documentnr.: D/19/167319 – zaaknr.: Z/19/237628
               *Z044578BA03*
                                             Raadsvoorstel
Onderwerp                           : Bijdrage aan klooster Sint Aagten in Sint Agatha
Datum college                       : 12 november 2019
Portefeuillehouder                  : M.F.R.A. Jilisen
Afdeling                            : Publiek/Ruimtelijk Beleid/Ruimtelijk Beleid
Commissie                           : Ruimte
Contactpersoon                      : Fra Jurgens
In te vullen door de griffie
Nummer raadsvoorstel                : 2019-80
Datum commissie                     : 25 november 2019
Agendapunt commissie                :6
Datum raad                          : 16 december 2019
Agendapunt raad                     :9
Samenvatting voorstel
Om het rijksmonumentale klooster in Sint Agatha te behouden voor de toekomst heeft het bestuur ervan, de
stichting Sint Aagten, zich gericht tot de provincie om te helpen de gebouwen nieuw leven in te blazen en te
bewaren voor de toekomst. De provincie investeert op basis van het programma van de Erfgoedfabriek in
belangrijke erfgoedcomplexen. Hiertoe wordt het klooster sint Aagten gerekend. Een voorwaarde van de
Erfgoedfabriek is dat ook de gemeente bijdraagt waarmee sprake is van een gedeelde verantwoordelijkheid.
Het college heeft toegezegd een bijdrage te doen. Deze bestaat uit 10 jaar bijdrage onderhoud tuin,
waarvoor dekking aanwezig is. En uit het compenseren in de legeskosten van de omgevingsvergunning en
de plankosten voor het bestemmingsplan in de vorm van een subsidie, mits de raad het hiermee eens is.
Op basis van deze toezegging heeft de provincie besloten € 530.000 te investeren in de herbestemming van
het klooster Sint Aagten in Sint Agatha.
Voorstel besluit
Het klooster Sint Agatha te compenseren in de vorm van een bijdrage in de legeskosten en plankosten in
het kader van het project van de Erfgoedfabriek van de Provincie Noord Brabant t.b.v. de herbestemming
van het klooster Sint Aagten en de kosten, zijnde €50.000, te dekken uit de post onvoorzien.
Financiële consequenties
De leges- en plankosten bedragen naar verwachting € 50.000. De bijdrage aan het Klooster Sint Aagten ter
compensatie hiervan, kan worden gedekt door de post voor onvoorziene uitgaven 2019.
Wettelijk kader en beleidskader
Gemeentewet, Wabo, Wro, legesverordening gemeente Cuijk 2019
Communicatie en participatie
Over dit project is door de provincie al gecommuniceerd in de vorm van een film op de site van de
Erfgoedfabriek. Ook is er een artikel aan gewijd in de Gelderlander.
Duurzaamheid
Het ontwikkelen van het klooster biedt mogelijkheden voor het in stand houden van het klooster. Vanuit deze
optiek is sprake van een duurzame ontwikkeling.
Gemeenschappelijke regeling/samenwerkingsverband
Naam gemeenschappelijke regeling / samenwerkingsverband: n.v.t.
Deelnemende gemeenten: n.v.t.
Adoptiegemeente: n.v.t.
                                                         1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Toelichting op het voorstel
Inleiding
Om het rijksmonumentale klooster in Sint Agatha te behouden voor de toekomst heeft het bestuur ervan, de
stichting Sint Aagten, zich gericht tot de provincie om te helpen de gebouwen nieuw leven in te blazen en te
bewaren voor de toekomst. Voor dergelijke projecten heeft de provincie de Erfgoedfabriek in het leven
geroepen. De Erfgoedfabriek investeert in de herbestemming van belangrijke erfgoedcomplexen. Een
voorwaarde van de Erfgoedfabriek is dat ook de gemeente bijdraagt in de doorontwikkeling van het erfgoed
waarmee sprake is van een gedeelde verantwoordelijkheid. Het gaat daarbij niet alleen om de restauratie
(het investeren in het gebouw) maar juist ook om nieuwe functies toe te voegen waardoor er sprake is van
een herontwikkeling voor decennia. Het college heeft toegezegd een bijdrage te doen. Deze bestaat uit 10
jaar bijdrage een in het onderhoud van de tuin, waarvoor dekking aanwezig is. En de compensatie in de
legeskosten van de omgevingsvergunning en de plankosten voor het bestemmingsplan, mits de raad het
hiermee eens is.
Op basis van deze toezegging heeft de provincie besloten € 530.000 te investeren in de herbestemming van
het klooster Sint Aagten in Sint Agatha
Het belang van het erfgoedcomplex
Het klooster van Sint Agatha is het oudst bewoonde klooster van Nederland. De Kruisheren - leden van de
Orde van het Heilig Kruis - wonen, werken en bidden hier sinds 1371 zonder noemenswaardige
onderbreking. Zij hebben er alle wederwaardigheden van het Nederlandse kloosterleven meegemaakt, een
geschiedenis van pieken en dalen. Na een bloeiperiode in de Middeleeuwen volgde rond 1600 een algeheel
verbod op kloosterleven ten gevolge van de Reformatie. Dit verbod werd pas opgeheven door koning Willem
II in 1840. Daarna was er opnieuw sprake van een bloeiperiode en een grote maatschappelijke inzet van
religieuzen, totdat sinds de jaren1960 het kloosterleven in ons land bijna geheel tot stilstand kwam.
De Kruisheren van Sint Agatha hebben als enig klooster in Nederland al deze gebeurtenissen weten te
trotseren. Omwille van die unieke geschiedenis besloten zo'n 10 jaar geleden ruim 100 andere
orden en congregaties om in dit klooster gezamenlijk het Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven op te
richten. In de westvleugel van het klooster en in een nieuw aangebouwde depotruimte brengen zij hun
archieven onder, evenals publicaties en historische voorwerpen. Tezamen met de collecties die de
Kruisheren in Sint Agatha bewaren geeft het erfgoed inzicht in het Nederlandse kloosterleven sinds de
Middeleeuwen.
De bouwgeschiedenis van het kloostercomplex heeft nooit stilgestaan. Een reeds rond 1300 bestaande
kapel is door de Kruisheren in de 15e en 16e eeuw geheel vervangen door de kapel in haar huidige vorm.
Het kloostercomplex is gebouwd in het gangbare model van vier vleugels en pandgangen rond een verstilde
binnentuin. In de bijna 650 jaren dat de Kruisheren het klooster bewonen, is er regelmatig aangebouwd en
verbouwd. Bouwdelen die niet meer functioneel waren, werden aangepast of vervangen. Door deze
werkwijze heeft het kloostercomplex niet de uitstraling van een Middeleeuws bouwwerk. Het bijzondere aan
de gebouwen is hun gelaagdheid: uit alle eeuwen dat de Kruisheren er leefden, zijn er bouwelementen
bewaard gebleven. Bijzonder is verder ook de tuin, die behoort tot de best bewaarde kloostertuinen van
Nederland. Het kloosterterrein omvat ca. drie hectare, is grotendeels ommuurd en sluit aan op de eerder
genoemde Maasheggenstructuur.
Huidige stand van zaken
De Kruisherengemeenschap is de afgelopen decennia steeds kleiner geworden. In 1998 is de Stichting Sint
Aagten opgericht voor het behoud en beheer van het cultuurbezit van Klooster Sint Agatha. In 2004 is de
stichting eigenaar geworden van de onroerende goederen.
– De herontwikkeling is gestart met de komst van het Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven, geopend
in 2006. Hiervoor is de westvleugel gerenoveerd en is een nieuw archief/bibliotheekdepot gebouwd voor de
erfgoedcollecties van ruim 100 orden en congregaties.
– In 2009/2010 is vervolgens het poortgebouw gerestaureerd, dat sindsdien als bezoekerscentrum en
horecapunt functioneert.
– In 2017 is het casco van de kerk (met name het dak) gerenoveerd in samenwerking met de provincie en
Rijksdienst.
– Momenteel wordt gewerkt aan het herstel van de kloostertuin, die voor het publiek toegankelijk is en waar
in 2017 achterstallig onderhoud is geconstateerd. Naast de ruim 15 vrijwilligers die meewerken, was er tot
dit jaar ondersteuning via IBN. Deze bijdrage is helaas door IBN opgezegd omdat de organisatie kleine
klanten niet langer kan bedienen. Het onderhoud van de grote en bijzondere tuin blijft een zorg, al wordt met
vrijwilligers en acties geprobeerd de benodigde middelen bij elkaar te brengen.
– Het traject waarvoor het klooster nu staat, is de renovatie van zuid- en oostvleugels,
                                                        2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Dat renovatieplan houdt in dat de twee vleugels worden verbouwd tot 12 zelfstandige wooneenheden. De
vleugels zijn meer dan 50 jaar geleden voor het laatste gerenoveerd, zodat een grondige aanpak
noodzakelijk is. Omdat de daken zijn voorzien van asbest beschot, moeten deze helemaal vrijgemaakt
worden. In overleg met RCE is voor de toekomst (zoals in het verleden) gekozen voor dakvensters in plaats
van dakkapellen. Daken en muren worden geïsoleerd. Elektra, verwarming, waterinstallaties en riolering
moeten vernieuwd worden.
Voorgestelde beslissing(en) met argumenten en afwegingen
De provincie investeert op basis van het programma Grote erfgoedcomplexen ( uitgevoerd door de
erfgoedfabriek) in de herontwikkeling van klooster Sint Aagten. Deze investering wordt alleen gedaan als er
sprake is van een gedeelde verantwoordelijkheid van de gemeente. Deze gedeelde verantwoordelijkheid
wordt uitgedrukt in een bijdrage. De investering van de provincie is een eenmalige kans om het oudste
klooster van Nederland voor de komende decennia te bewaren.
Uitvoering, risico’s en evaluatie
Er zijn geen noemenswaardige risico’s verbonden aan het eerder genomen besluit van het college. De
toezegging om legeskosten te compenseren is gedaan op voorwaarde dat de raad daarmee zou instemmen.
Indien de raad besluit niet in te stemmen met dit voorstel is het niet zo dat het project wordt afgeblazen. De
provincie blijft bij de toegezegde investering. Alleen de haalbaarheid van het project is dan niet zeker.
Conclusie
De bijdrage van de gemeente Cuijk maakt het mogelijk dat er door de provincie in het kader van het
investeringsprogramma van de erfgoedfabriek een veelvoud van het bedrag wat de gemeente investeert ,
wordt bijgedragen inde duurzame herbestemming van het oudste klooster van Nederland. Omdat in dit
klooster ook het Nederlands Erfgoedcentrum Kloosterleven gevestigd is en het deel uitmaakt van de nog te
ontwikkelen Natuurpoort naar het Unesco Maasheggengebied is er niet alleen sprake van het voortbestaan
van het klooster an sich maar is er ook sprake van een kwalitatieve ruimtelijke en culturele impuls.
Bijlagen
Raadsbesluit Bijdrage klooster Sint Agatha
Overige bijlagen
 n.v.t.
Raadsplanning (bestuurlijke planning)
Dit voorstel leidt tot de volgende wijziging in de raadsplanning: n.v.t.
burgemeester en wethouders van Cuijk,
drs. R.H.M.A. Rongen                                mr. W.A.G. Hillenaar
secretaris                                          burgemeester
                                                         3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>