<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>Turnhoutseweg 5 - Prinsenhof 5 te Gassel
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave



Regels                                                                                       3

Hoofdstuk 1     Inleidende regels                                                             4
Artikel 1       Begrippen                                                                     4
Artikel 2       Wijze van meten                                                              18
Hoofdstuk 2     Bestemmingsregels                                                            19
Artikel 3       Agrarisch                                                                    19
Artikel 4       Wonen                                                                        26
Hoofdstuk 3     Algemene regels                                                              29
Artikel 5       Anti-dubbeltelregel                                                          29
Artikel 6       Algemene bouwregels                                                          30
Artikel 7       Algemene gebruiksregels                                                      31
Artikel 8       Algemene aanduidingsregels                                                   32
Artikel 9       Algemene afwijkingsregels                                                    34
Artikel 10      Algemene wijzigingsregels                                                    36
Artikel 11      Overige regels                                                               37
Hoofdstuk 4     Overgangs- en slotregels                                                     38
Artikel 12      Overgangsrecht                                                               38
Artikel 13      Slotregel                                                                    39
Bijlagen bij de regels                                                                       41
Bijlage 1       Landschapsinpassingsplan                                                     42
Bijlage 2       Spuitzone onderzoek                                                          63
Bijlage 3       Hydrologische uitgangspunten bij de Keurregels voor afvoer van hemelwater,
Brabantse waterschappen                                                                      85




          2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Regels




         3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 1               Inleidende regels

Artikel 1        Begrippen



1.1     plan:
het bestemmingsplan Turnhoutseweg 5 - Prinsenhof 5 te Gassel met identificatienummer
NL.IMRO.0786.BPTurnhoutsePrinse-ON01 van de gemeente Grave.

1.2     bestemmingsplan:
de geometrisch bepaalde planobjecten met de bijbehorende regels.

1.3     AAB:
Stichting Adviescommissie Agrarische Bouwaanvragen.

1.4     aanbouw:
een aan een hoofdgebouw gebouwde zelfstandige ruimte, die daaraan ruimtelijk (door zijn constructie of
afmetingen) ondergeschikt is - maximaal bestaande uit één bouwlaag al dan niet met kap en die vanuit
het hoofdgebouw rechtstreeks toegankelijk is.

1.5     aanduiding:
een geometrisch bepaald vlak of figuur, waarmee gronden zijn aangeduid, waar ingevolge de regels
regels worden gesteld ten aanzien van het gebruik en/of het bebouwen van deze gronden.

1.6     aanduidingsgrens:
de grens van een aanduiding indien het een vlak betreft.

1.7     aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit:
een beroeps- of bedrijfsactiviteit die op kleine schaal in een woning en/of de daarbij behorende
bijgebouwen wordt uitgeoefend door de hoofdbewoner van het pand, waarbij de activiteiten in hoofdzaak
niet publieksaantrekkend zijn en waarbij de woning in overwegende mate haar woonfunctie behoudt en
de desbetreffende activiteit een ruimtelijke uitstraling heeft die in overeenstemming is met de
woonfunctie.

1.8     aardkundige waarden en kenmerken:
waarden en kenmerken van een gebied die vanwege geologische, geomorfologische, bodemkundige en
(geo)hydrologische verschijnselen en processen danwel anderszins vanwege de natuurlijke
ontstaansgeschiedenis van de bodem, van algemeen belang zijn vanuit aardkundig oogpunt.

1.9     agrarisch aanverwant bedrijf:
een agrarisch – technisch hulpbedrijf of agrarisch verwant bedrijf.

1.10    agrarisch bedrijf:
een bedrijf dat gericht is op het voortbrengen van producten door middel van telen van gewassen of het
houden van dieren.



            4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>1.11    agrarisch bedrijf, grondgebonden:
agrarisch bedrijf met een bedrijfsvoering die geheel of in overwegende mate niet in gebouwen plaatsvindt,
waaronder inbegrepen bedrijven ten behoeve van het overpakken van frambozen, aardbeien, asperges, et
cetera en bedrijven ten behoeve van het verpakken van potgrond, hout en houtopstanden.

1.12    agrarisch bedrijf, intensieve veehouderij:
agrarisch bedrijf met een bedrijfsvoering die geheel of in overwegende mate in gebouwen plaatsvindt en
gericht is op het houden van dieren, zoals rundveemesterij, varkens-, vleeskalver-, pluimvee-, pelsdier-,
geiten- of schapenhouderij of een combinatie van deze bedrijfsvormen, alsmede naar de aard daarmee
gelijk te stellen bedrijfsvormen, met uitzondering van grondgebonden melkrundveehouderij.

1.13    agrarisch bedrijf, niet grondgebonden:
agrarisch bedrijf met een bedrijfsvoering die geheel of in overwegende mate in gebouwen plaatsvindt.

1.14    agrarisch-technisch hulpbedrijf:
bedrijf dat geheel of in overwegende mate gericht is op het verlenen van diensten waarbij
gemechaniseerd loonwerk ten behoeve van land-, tuin-, bos-, of natuurbouw wordt verricht of waarbij
gebruik gemaakt wordt van het telen van gewassen, het houden van dieren of het toepassen van andere
land-, tuin-, bos- of natuurbouwkundige methoden, met uitzondering van mestbewerking.
Voorbeelden van agrarisch technische hulpbedrijven zijn: grootveeklinieken, KI-stations, mestopslag- en
mesthandelsbedrijven, loonwerkbedrijven (inclusief verhuurbedrijven voor landbouwwerktuigen),
veetransportbedrijven en veehandelsbedrijven.

1.15    agrarisch verwant bedrijf:
bedrijf dat geheel of in overwegende mate gericht is op het verlenen van diensten aan particulieren of
niet-agrarische bedrijven waarbij gebruik gemaakt wordt van het telen van gewassen, het houden van
dieren of het toepassen van andere land-, bos- of natuurbouwkundige methoden, met uitzondering van
mestbewerking;
Voorbeelden van agrarisch verwante bedrijven zijn: dierenasiels, dierenklinieken,
groen-composteringsbedrijven, hondenkennels, hoveniersbedrijven, instellingen voor agrarisch
praktijkonderwijs, proefbedrijven.

1.16    akkerdek:
humusrijk grondpakket ontstaan door grondomwerking.

1.17    archeologisch monument:
terrein dat op basis van de Monumentenwet 1988 of de Erfgoedverordening Grave 2010 is aangewezen
als beschermd archeologisch monument.

1.18    archeologisch onderzoek:
onderzoek verricht door of namens de gemeente of door een dienst, bedrijf of instelling, beschikkend
over een opgravingvergunning ex artikel 45 van de Monumentenwet (of voor de betreffende
werkzaamheden een vergunning heeft van de minister van OCW) en werkend volgens de Kwaliteitsnorm
voor de Nederlandse Archeologie (KNA).




                                                                                              5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>1.19    archeologische verwachting:
de aan een gebied toegekende verwachting in verband met de kans op het voorkomen van
archeologische relicten.

1.20    archeologische waarde:
de aan een gebied toegekende waarde in verband met de in dat gebied voorkomende archeologische
relicten (resten uit het verleden).

1.21    bebouwing:
één of meer gebouwen en/of bouwwerken geen gebouwen zijnde.

1.22    bebouwingsconcentratie:
een kernrandzone, bebouwingslint of bebouwingscluster:
    Kernrandzone: een overgangszone tussen de bebouwde kom en het buitengebied, met daarin
    relatief veel bebouwing op korte afstand van elkaar met een ondergeschikte en/of afnemende
    agrarische functie.
    Bebouwingslint: een lijnvormige verzameling van gebouwen langs een weg in het buitengebied,
    doorgaans dubbelzijdig aanwezig, met geringe afstanden tussen de bouwkavels, veelal met een
    historisch gegroeide menging van kleinschalige buitengebied- en niet-buitengebiedfuncties.
    Bebouwingscluster: een vlakvormige verzameling van gebouwen in het buitengebied.

1.23    bebouwingspercentage:
een in de regels aangegeven percentage dat de grootte van het deel van een terrein aangeeft dat
maximaal mag worden bebouwd.

1.24    bed & breakfast:
het bieden van de, ten opzichte van de hoofdfunctie ondergeschikte, mogelijkheid tot recreatief
nachtverblijf en ontbijt aan een beperkt aantal personen die hun hoofdverblijf elders hebben.

1.25    bedrijf:
een inrichting of instelling gericht op het bedrijfsmatig voortbrengen, vervaardigen, bewerken, opslaan,
installeren en/of herstellen van goederen dan wel het bedrijfsmatig verlenen van diensten, aan huis
verbonden beroepen daaronder niet begrepen.

1.26    bedrijfsbebouwing:
de totale vloeroppervlakte van de ruimte binnen een gebouw en/of op een terrein die wordt gebruikt voor
de uitoefening van een bedrijf, een dienstverlenend bedrijf of een dienstverlenende instelling, inclusief
(binnen)opslag, rust- en rookruimten, administratieruimten en dergelijke, uitgezonderd de bedrijfswoning
met bijbehorende aan- en uitbouwen en bijgebouwen.

1.27    bedrijfsgebouw:
een gebouw dat dient voor de uitoefening van één of meer bedrijfsactiviteiten.

1.28    bedrijfsmatig:
in uitoefening van een bedrijf.




           6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>1.29    bedrijfswoning:
een woning in of bij een gebouw of op een terrein, die kennelijk slechts is bedoeld voor de huisvesting
van (het huishouden van) een persoon wiens huisvesting daar, gelet op de bestemming van de grond ter
plaatse van het gebouw of het terrein, noodzakelijk moet worden geacht.

1.30    beplantingsplan:
plan, waarin wordt aangegeven hoe de beplanting ingericht en beheerd zal gaan worden.

1.31    bestaand(e situatie):
    bij bouwwerken: bouwwerken die op het tijdstip van ter visie legging van het
    ontwerpbestemmingsplan bestonden of in uitvoering waren, en gebouwd zijn of gebouwd kunnen
    worden krachtens een verleende vergunning voor het bouwen;
    bij gebruik: gebruik dat op het tijdstip van ter visie legging van het ontwerpbestemmingsplan
    bestond, met uitzondering van het gebruik dat reeds in strijd was met het voorheen geldende
    bestemmingsplan, daaronder begrepen de overgangsbepalingen van dat plan.

1.32    bestemmingsgrens:
de grens van een bestemmingsvlak.

1.33    bestemmingsvlak:
een geometrisch bepaald vlak met eenzelfde bestemming.

1.34    bijbehorende voorzieningen:
voorzieningen, die horen bij de betreffende bedrijfsvoering op gronden (onder andere weg- en
waterbouwkundige voorzieningen) en/of bouwvlakken (onder andere opslag en energievoorziening).

1.35    bijgebouw:
een vrijstaand of aan het hoofdgebouw gebouwd gebouw, dat zowel ruimtelijk (door zijn constructie of
afmetingen) als functioneel ondergeschikt is aan een op hetzelfde bouwperceel gelegen hoofdgebouw
maar van daaruit niet rechtstreeks toegankelijk is en ten dienste staat van dat hoofdgebouw.

1.36    boerderijsplitsing:
het opdelen, binnen de bestaande (hoofd)bouwmassa, van een boerderij(gebouw) in niet meer dan 2
woningen.

1.37    bodemingreep:
werken of werkzaamheden, die een bodemverstorende werking kunnen hebben op het aanwezige
archeologische bodemarchief.

1.38    boog- en tunnelkassen:
al dan niet verplaatsbare constructies overtrokken met en omsloten door lichtdoorlatend materiaal
anders dan glas, ten behoeve van de teelt van tuinbouwgewassen, fruit of sierteelt.

1.39    boomteelt:
de tak van tuinbouw die zich bezig houd met het telen van houtige gewassen en planten met een
dikkere diameter dan minimaal 5 cm en hoger zijn dan 3 m voor tuinen en groenvoorzieningen.



                                                                                           7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>1.40    bouwen:
het plaatsen, het geheel of gedeeltelijk oprichten, vernieuwen of veranderen en het vergroten van een
bouwwerk, alsmede het geheel of gedeeltelijk oprichten, vernieuwen of veranderen van een standplaats.

1.41    bouwgrens:
de grens van een bouwvlak.

1.42    bouwlaag:
een doorlopend gedeelte van een gebouw dat door op gelijke of bij benadering gelijke hoogte liggende
vloeren of balklagen is begrensd.

1.43    bouwmassa:
een complex van aaneen gebouwde bouwwerken.

1.44    bouwvoor:
bovenste deel van de bodem van bijvoorbeeld een akker dat door menging door ploegen of spitten is
ontstaan en humusrijker is dan de ondergrond (zie ook akkerdek). De grondlaag waar de wortels van de
planten in groeien. Doorgaans de bovenste 30 cm.

1.45    bouwperceel:
een aaneengesloten stuk grond, waarop ingevolge de regels een zelfstandige, bij elkaar behorende
bebouwing is toegelaten.

1.46    bouwperceelsgrens:
de grens van een bouwperceel.

1.47    bouwvlak:
een geometrisch bepaald vlak, waarmee gronden zijn aangeduid, waar ingevolge de regels bepaalde
gebouwen en bouwwerken geen gebouwen zijnde zijn toegelaten.

1.48    bouwwerk:
elke constructie van enige omvang van hout, steen, metaal of ander materiaal, die hetzij direct hetzij
indirect met de grond is verbonden, hetzij direct of indirect steun vindt in of op de grond.

1.49    categorie:
zone of gebied dat op de gemeentelijke beleidskaart archeologie is opgenomen.

1.50    containerteelt:
teelt van gewassen op containervelden.

1.51    containerveld:
een werk, niet zijnde een bouwwerk, bestaande uit grond voorzien van een afdeklaag van plastic,
antiworteldoek, beton en/of andere materialen, ten behoeve van de teelt van gewassen. De gewassen
worden op deze afdeklaag los van de ondergrond geteeld in potten.




           8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 9 ======================================================================

<pre>1.52     cultuurhistorische waarden en kenmerken:
waarden en kenmerken van een gebied of daar aanwezige zaken, verband houdend met het bouwkundig
erfgoed, het stedenbouwkundig erfgoed, de historische groenwaarden, het historisch-geografisch
erfgoed en de bekende en verwachte archeologische waarden.

1.53     dagrecreatie:
recreatieve activiteit, niet zijnde verblijfsrecreatie.

1.54     dagrecreatieve voorziening:
voorziening ten behoeve van dagrecreatie.

1.55     dak:
een gesloten bovenbeëindiging van een bouwwerk.

1.56     deskundige op het terrein van de archeologische monumentenzorg:
een door het college van Burgemeester en Wethouders aan te wijzen deskundige op het gebied van
archeologie. Deze dient in ieder geval te voldoen aan de in de KNA gestelde kwalificaties van senior
archeoloog.

1.57     detailhandel:
het bedrijfsmatig te koop aanbieden, waaronder begrepen de uitstalling ten verkoop, het verkopen en/of
leveren van goederen aan personen die die goederen kopen voor gebruik, verbruik of aanwending anders
dan in de uitoefening van een beroeps- of bedrijfsactiviteit.

1.58     diepploegen:
het omzetten van de grond, gemeten vanaf peil met een diepte van minimaal 0,50 m, ten behoeve van
het agrarisch gebruik.

1.59     diepte bodemingreep:
de diepte van de bodemverstorende ingreep, gemeten ten opzichte van het maaiveld ter plaatse (straat
of terreinniveau).

1.60     ecologische hoofdstructuur:
samenhangend netwerk van natuurgebieden van (inter)nationaal belang met als doel de veiligstelling van
ecosystemen met de daarbij behorende soorten bestaande uit de meest waardevolle natuur- en
bosgebieden en andere gebieden met belangrijke aanwezige en te ontwikkelen natuurwaarden.

1.61     ecologische verbindingszone (evz):
in dit plan aangeduid langgerekt gebied waarbinnen verbindende landschapselementen zijn of worden
gerealiseerd.

1.62     ecologische waarden en kenmerken:
aanwezige en potentiële waarden, gebaseerd op de beoogde natuurkwaliteit voor het gebied, waartoe
behoren de natuurdoelen en natuurkwaliteit, geomorfologische processen, de waterhuishouding, de
kwaliteit van bodem, water en lucht, rust, de mate van stilte, donkerte en openheid, de
landschapsstructuur en de belevingswaarde.


                                                                                            9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 9 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 10 ======================================================================

<pre>1.63    eenheden:
verblijfsruimte bedoeld voor recreatief nachtverblijf zoals logies en ontbijt of gastenkamers.

1.64    erf- en perceelsafscheiding:
een bouwwerk, geen gebouw zijnde, dat een afbakening vormt tussen een erf of perceel en een ernaast
gelegen erf of van de openbare ruimte.

1.65    escortbedrijf:
de natuurlijke persoon, groep van personen of rechtspersoon, die bedrijfsmatig of in een omvang alsof zij
bedrijfsmatig was, prostitutie aanbiedt, die op een andere plaats dan in de bedrijfsruimte wordt
uitgeoefend zoals escortservices en bemiddelingsbureaus.

1.66    extensieve (openlucht)recreatie:
vormen van recreatief medegebruik van het agrarisch en/of natuurgebied door middel van al dan niet
aangelegde enextensief recreatief medegebruik aanwezige voorzieningen, waarbij de recreatie geen
sub-stantieel beslag legt op de ruimte, zoals wandel-, ruiter- en fietspaden, vis- en picknickplaatsen en
strandjes.

1.67    extensief recreatief medegebruik:
een vorm van recreatief medegebruik die nauwelijks of geen invloed heeft op de in de
bestemmingsomschrijving van de bestemmingen gegeven doeleinden zoals wandelen, fietsen en
dergelijke.

1.68    functie:
doeleinden ten behoeve waarvan gebruik van gebouwen en/of gronden of aangewezen delen daarvan is
toegestaan.

1.69    gebouw:
elk bouwwerk, dat een voor mensen toegankelijke, overdekte, geheel of gedeeltelijk met wanden
omsloten ruimte vormt.

1.70    gebruiken:
gebruiken, in gebruik geven of laten gebruiken.

1.71    geluidzoneringsplichtige inrichting:
een inrichting, bij welke ingevolge de Wet geluidhinder rondom het terrein van vestiging in een
bestemmingsplan een geluidzone moet worden vastgesteld.

1.72    gemeenschappelijke voorzieningen:
voorzieningen ten dienste van en ondergeschikt aan de verblijfsrecreatie, zoals ruimtes voor vermaak
(slechtweervoorziening) en sanitaire voorzieningen.

1.73    herbouw:
reconstructie, wederopbouw, opnieuw bouwen.




           10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 10 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 11 ======================================================================

<pre>1.74    hergebruik:
gebruik van een bestaande agrarische bouwlocatie (bouwvlak) ofwel een bestaande niet-agrarische
bouwlocatie (niet-agrarisch bedrijf of wonen) voor de nieuwvestiging of verplaatsing van een bedrijf.

1.75    hervestiging van een agrarisch bedrijf:
het verplaatsen van een bestaand agrarisch bedrijf van het ene agrarisch bouwvlak naar het andere
agrarisch bouwvlak, waar de agrarische activiteiten zijn gestaakt.

1.76    hoofdfunctie:
een functie waarvoor het hoofdgebouw en/of gronden als zodanig mag worden gebruikt.

1.77    hoofdgebouw:
een gebouw dat op een bouwperceel door zijn constructie of afmetingen, danwel gelet op de
bestemming, als belangrijkste gebouw valt aan te merken.

1.78    horeca:
bedrijfsmatig verstrekken van dranken of etenswaren voor gebruik ter plaatse, bedrijfsmatig bieden van
hotel- of groepsaccommodatie bedrijfsmatig bieden van vermaaks- of wellnessfaciliteiten of bedrijfsmatig
bieden van congres- of vergaderfaciliteiten, één en ander al dan niet in combinatie met elkaar.

1.79    hoveniersbedrijf:
een bedrijf dat is gericht op het kweken en verkopen van planten en siergewassen en het aanleggen en
onderhouden van tuinen en andere groenvoorzieningen.

1.80    kampeermiddel:
    een tent, een tentwagen, een kampeerauto of een caravan;
    enig ander onderkomen of voertuig of gedeelte daarvan, voorzover, geen bouwwerk zijnde;
een en ander voorzover de onder a. en b. bedoelde onderkomens of voertuigen geheel of ten dele
blijvend zijn bestemd of opgericht danwel worden of kunnen worden gebruikt voor recreatief nachtverblijf.

1.81    kantoor:
het bedrijfsmatig verlenen van diensten waarbij het publiek niet of slechts in onder-geschikte mate
rechtstreeks te woord wordt gestaan en geholpen.

1.82    karakteristiek:
herkenbaar, markant, wegens schoonheid, betekenis voor de wetenschap of cultuur-historische waarde
van belang.

1.83    kas:
agrarisch bedrijfsgebouw waarvan de wanden en het dek voornamelijk bestaan uit glas of een ander
lichtdoorlatend materiaal en dienend voor de productie van gewassen onder geconditioneerde
klimaatomstandigheden, waaronder mede begrepen een schuurkas of een permanente tunnel- of
boogkas hoger dan 1,5 m.




                                                                                            11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 11 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 12 ======================================================================

<pre>1.84    kelder:
een geheel of gedeeltelijk ondergronds gelegen ruimte, die grotendeels is gesitueerd onder een
bijbehorend bovengronds bouwwerk.

1.85    kennel:
een inrichting die is gericht op het fokken, het verzorgen en het africhten van honden.

1.86    kernrandzone:
een overgangszone tussen de bebouwde kom en het buitengebied, met daarin relatief veel bebouwing
op korte afstand van elkaar met een ondergeschikte en/of afnemende agrarische functie.

1.87    kleinschalig kamperen:
kleinschalig recreatief nachtverblijf op gronden met een andere hoofdfunctie, met gebruikmaking van
kampeermiddelen tot een in de regels aangegeven maximum aantal kampeermiddelen.

1.88    kunstwerk:
civieltechnisch bouwwerk, geen gebouw zijnde, voor de infrastructuur van wegen, water, spoorbanen,
waterkeringen en/of leidingen.

1.89    landschapselementen:
ter plaatse gebonden ecologische en/of landschappelijk waardevolle elementen zoals bosjes,
houtwallen, poelen, moerasjes en dergelijke.

1.90    landschappelijke waarden en kenmerken:
gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde van het landschap, gericht op ruimtelijke,
ecologische, cultuurhistorische en recreatieve aspecten.

1.91    maatschappelijke voorziening:
educatieve, sociaal-medische, sociaal-culturele en levensbeschouwelijke voorziening, met eventueel
ondergeschikte horeca en/of detailhandel.

1.92    mestbewerking:
behandeling van dierlijke mest zonder noemenswaardige veranderingen aan het product teweeg te
brengen en verwijderen van vreemde objecten zoals plastic en hoeven.

1.93    natuurwaarden/natuurwetenschappelijke waarden:
waarden in verband met de aanwezigheid van bijzondere planten, dieren en leef-gemeenschappen in
onderlinge samenhang en in samenhang met hun leefomgeving (biotoop) en welke verband houden met
zaken als verscheidenheid/zeldzaamheid, natuurlijkheid/ongestoordheid en kenmerkendheid voor het
gebied.

1.94    nevenfunctie:
een activiteit met een zodanige beperkte omvang dat de functie waaraan zij wordt toegevoegd qua aard,
omvang en verschijningsvorm als hoofdfunctie herkenbaar blijft.




           12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 12 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 13 ======================================================================

<pre>1.95    netto glas:
aantal m² kasoppervlakte.

1.96    niet-agrarische functies:
functies als (statische) binnenopslag, recreatie, een bedrijf in categorie 1 of 2 van de Staat van
bedrijfsactiviteiten (zie bijlage 1 bij deze regels) of een naar aard en invloed hiermee gelijk te stellen
bedrijf, zorgboerderijen, kinderboerderijen, educatieve en sociale voorzieningen, met ondergeschikte
horeca.

1.97    ondergeschikte horeca (inclusief terras):
een horecavoorziening binnen een bestemming waarvan de functie een andere dan horeca is, waar
uitsluitend ten behoeve van de hoofdfunctie een ruimte (inclusief terras) specifiek wordt ingericht voor het
verstrekken van drank en etenswaren. Deze onder-geschikte horeca-activiteiten dienen ten dienste te
staan van de hoofdfunctie.

1.98    onderkomen:
een voor verblijf geschikt, al dan niet aan zijn bestemming onttrokken, vaar- of voertuig, ark of caravan,
voor zover dat/die niet als een bouwwerk is aan te merken, alsook een tent.

1.99    openheid:
landschappelijke waarde die wordt gekenmerkt door een landschap met een bepaalde openheid.

1.100   paardenbak:
een onoverdekte voorziening bedoeld voor het berijden, africhten en laten bewegen van paarden.

1.101   peil:
    voor gebouwen waarvan de hoofdtoegang onmiddellijk aan een weg grenst: de hoogte van die weg
    ter plaatse van de hoofdtoegang;
    in andere gevallen: de gemiddelde hoogte van het aansluitende afgewerkte maaiveld.

1.102   perceelsindeling:
de omvang, vorm en situering van percelen.

1.103   perceelsgrens:
de grens van een bouwperceel.

1.104   plattelandswoning:
een agrarische bedrijfswoning die tevens bewoond mag worden door personen die geen functionele
binding hebben met het op hetzelfde bouwvlak gevestigde bedrijf.

1.105   productiegebonden detailhandel:
detailhandel in goederen die ter plaatse worden vervaardigd, gerepareerd en/of toegepast in het
productieproces, waarbij de detailhandelsfunctie ondergeschikt is aan de productiefunctie.




                                                                                                13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 13 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 14 ======================================================================

<pre>1.106   prostitutie:
het zich beschikbaar stellen tot het verrichten van seksuele diensten ten behoeve van een ander tegen
vergoeding.

1.107   publieksgerichte beroeps- of bedrijfsactiviteit aan huis:
een publieksgerichte beroeps- of bedrijfsactiviteit, waarvan de activiteiten in hoofdzaak publieksgericht
zijn en waarvan de omvang en uitstraling zodanig is, dat de activiteit past binnen de desbetreffende
woonomgeving en derhalve in een woning en/of de daarbij behorende bijgebouwen, met behoud van de
woonfunctie, kan worden toegestaan.

1.108   raamprostitutie:
een seksinrichting met één of meer ramen van waarachter de prostituee/prostitué tracht de aandacht
van passanten op zich te vestigen.

1.109   reconstructiewetzone:

1.109.1 extensiveringsgebied:
ruimtelijk begrensd gedeelte van een reconstructiegebied met het primaat natuur of overig, waar
uitbreiding, hervestiging of nieuwvestiging van in ieder geval intensieve veehouderij onmogelijk is of in het
kader van de reconstructie onmogelijk zal worden gemaakt.

1.109.2 verwevingsgebied:
ruimtelijk begrensd gedeelte van een reconstructiegebied, gericht op verweving van landbouw, wonen en
natuur. Hervestiging of uitbreiding van intensieve veehouderij is mogelijk mits de ruimtelijke kwaliteit of
functies van het gebied zich daar niet tegen verzetten.

1.110   recreatieve voorziening:
voorzieningen bedoeld voor recreatief gebruik.

1.111   recreatief medegebruik:
een recreatief gebruik van gronden dat ondergeschikt is aan de functie van de bestemming waarbinnen
dit recreatieve gebruik is toegestaan.

1.112   reëel agrarisch bedrijf
een agrarisch bedrijf dat jaarrond een arbeidsbehoefte of -omvang heeft van ten minste één halve
volledige arbeidskracht, met een daarbij passend jaarinkomen.

1.113   ruimtelijke kwaliteit:
kwaliteit van een gebied die bepaald wordt door de mate waarin sprake is van gebruikswaarde,
belevingswaarde en toekomstwaarde.

1.114   seksinrichting:
een voor het publiek toegankelijke besloten ruimte waarin bedrijfsmatig, of in een omvang alsof zij
bedrijfsmatig was seksuele handelingen worden verricht of vertoningen van erotisch-pornografische aard
plaatsvinden.
Onder een seksinrichting worden in ieder geval verstaan: een seksbioscoop, seks-automatenhal,
sekstheater, een parenclub, of een prostitutiebedrijf, waaronder tevens begrepen een erotische


           14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 14 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 15 ======================================================================

<pre>massagesalon, al dan niet in combinatie met elkaar.

1.115   sociale en educatieve voorzieningen:
kleinschalige voorzieningen al dan niet gekoppeld aan een agrarisch bedrijf welke is gericht op het (in
groepsverband) informeren over landbouw, landschap, natuur en recreatie.

1.116   statische binnenopslag:
binnenopslag van goederen die geen regelmatige verplaatsing behoeven, niet bestemd zijn voor handel
en niet worden opgeslagen voor een elders gevestigd bedrijf, zoals (seizoens)stalling van (antieke)
auto’s, boten, caravans, campers en dergelijke.

1.117   stellingen:
constructie ten behoeve van de teelt van gewassen.

1.118   stellingenteelt:
de teelt van gewassen op stellingen.

1.119   straatprostitutie:
het door handelingen, houding, woord, gebaar of op andere wijze ingaan op het aanbod van prostitutie,
uitnodigen dan wel aanlokken.

1.120   teeltondersteunende kas:
een teeltondersteunende voorziening, bestaande uit een agrarisch bedrijfsgebouw waarvan de wanden
en het dek voornamelijk bestaan uit glas of een ander lichtdoor-latend materiaal en dienend voor de
productie van gewassen onder geconditioneerde klimaatomstandigheden.

1.121   teeltondersteunende voorzieningen:
ondersteunende voorziening die een onderdeel is van de vollegrondse bedrijfsvoering van een
tuinbouwbedrijf of boomkwekerij.

1.122   teeltondersteunende voorzieningen, permanent:
teeltondersteunende voorziening die voor onbepaalde tijd wordt gebruikt, niet zijnde een kas:
Hieronder worden verstaan schuurkassen en permanente tunnel- of boogkassen (> 3 meter) en
containervelden ten behoeve van containerteelt.

1.123   teeltondersteunende voorzieningen, tijdelijk:
teeltondersteunende voorzieningen die op dezelfde locatie gebruikt kunnen worden zo lang de teelt dit
vereist, voor aaneengesloten periode van maximaal van 6 maanden. Deze tijdelijke voorzieningen
hebben een directe relatie met het grondgebruik. Hieronder worden verstaan folies, insectengaas,
acryldoek, wandelkappen, schaduwhallen, hagelnetten.

1.124   teeltondersteunende voorzieningen, overig
een permanente (teelt)ondersteunende voorziening c.q. een bouwwerk in de vorm van een hek met
afrastering, met een hoogte van niet meer dan 3 m, op boomteelt percelen waarmee dieren van die
percelen geweerd kunnen worden (boomteelthek en regenkappen).




                                                                                            15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 15 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 16 ======================================================================

<pre>1.125   tijdelijke binnenopslag:
binnenopslag van goederen en/of producten voor de periode van maximaal één jaar.

1.126   uitbouw:
een aan een hoofdgebouw gebouwde, en vanuit dat hoofdgebouw rechtstreeks toegankelijke ruimte, die
in functioneel opzicht deel uitmaakt van het hoofdgebouw, maar daaraan ruimtelijk (door zijn constructie
of afmetingen) ondergeschikt is - maximaal bestaande uit één bouwlaag al dan niet met kap – en een
uitbreiding van een reeds bestaande ruimte van het hoofdgebouw is.

1.127   verblijfsrecreatie:
het totaal van mogelijkheden en voorzieningen om te recreëren op een bepaalde plaats buiten het
hoofdverblijf van de gebruikers, anders dan met gebruikmaking van een hotel, pension of vaartuig of
overnachting(en) bij familie of kennissen, waarbij recreatief nachtverblijf centraal staat.

1.128   verkoopvloeroppervlak:
in een detailhandelsvestiging voorkomende hoeveelheid bedrijfsvloeroppervlakte, gemeten in m² op de
vloer van de bedrijfsruimte, ten behoeve van de uitstalling ten verkoop, het verkopen of leveren van
goederen of het verlenen van aanverwante diensten.

1.129   voorgevel:
een naar de openbare weg en/of openbaar gebied toegekeerde, meest gezichtsbepalende, gevel van een
hoofdgebouw.

1.130   voorgevelrooilijn:
de denkbeeldige lijn die strak langs de voorgevel van het hoofdgebouw wordt getrokken tot aan de
zijdelingse perceelsgrenzen.

1.131   vormverandering van een bouwvlak:
wijziging van de begrenzing van een bouwvlak zonder dat dit gepaard gaat met een vergroting van de
totale oppervlakte.

1.132   water:
alle water dat zichtbaar aanwezig is (oppervlaktewater) in bijvoorbeeld waterlopen, poelen, vijvers, meren
en zeeën, of onzichtbaar aanwezig is (grondwater) zoals freatisch grond-water direct beneden het
maaiveld.

1.133   waterhuishoudkundige voorzieningen:
voorzieningen die nodig zijn ten behoeve van een goede waterkering, wateraanvoer, waterafvoer,
waterberging, waterinfiltratie en waterkwaliteit. Hierbij kan onder meer gedacht worden aan
infiltratievoorzieningen, dijken, dammen, grondwallen, duikers, stuwen, gemalen, inlaten etc.

1.134   werk:
een constructie geen gebouw of bouwwerk zijnde.

1.135   windturbine:
bouwwerk bedoeld voor het opwekken van elektriciteit door middel van wind(energie).


           16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 16 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 17 ======================================================================

<pre>1.136   wonen:
het gebruik van een complex van ruimten voor de huisvesting van niet meer dan één huishouden (geen
woongroepen zijnde).

1.137   woning:
een complex van ruimten, geschikt en bestemd voor de huisvesting van niet meer dan één huishouden.

1.138   woonboerderij:
een gebouw met cultuurhistorische waarden en kenmerken dat bestaat uit één (voormalige) agrarische
bedrijfswoning met in hetzelfde gebouw opgenomen (voormalige) bedrijfsruimten, waarbij woon- en
stalgedeelte van oudsher aan elkaar verbonden zijn (bijvoorbeeld langgevelboerderij of
kortgevelboerderij), danwel na herbouw wederom de ruimtelijke kenmerken hiervan heeft.

1.139   wooneenheid:
een complex van ruimten, geschikt en bestemd voor de huisvesting van niet meer dan één huishouden,
dat zich bevindt in een bouwmassa met meerdere wooneenheden.

1.140   zoekgebied voor ecologische verbindingszone (evz):
gebied waarbinnen een ecologische verbindingszone is of wordt gerealiseerd.

1.141   zorgboerderij:
de opvang van mensen met een zorgvraag hetzij als niet-agrarische neventak, hetzij als vervolgfunctie op
een agrarisch bouwperceel, waarbij het meewerken in het agrarisch bedrijf of bij het kleinschalig houden
van dieren een wezenlijk onderdeel is van resociali-satie of therapie.




                                                                                          17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 17 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 18 ======================================================================

<pre>Artikel 2        Wijze van meten



2.1     afstand tot de weg:
de afstand van bebouwing tot de as van de weg;

2.2     afstand tot de zijdelingse/achterste perceelgrens:
de kortste afstand tussen de zijdelingse/achterste perceelgrens(zen) van een bouwperceel en enig punt
van het op dat bouwperceel voorkomende bouwwerk.

2.3     bebouwd oppervlak:
het gezamenlijk oppervlak op een bouwperceel van de gebouwen en van uitsluitend die bouwwerken,
geen gebouwen zijnde, die een overdekte ruimte vormen tenminste 1 m boven peil. Het oppervlak van
laatstgenoemde bouwwerken wordt gemeten door middel van projectie en wel 1 m boven peil.

2.4     bouwhoogte van een bouwwerk:
vanaf het peil tot aan het hoogste punt van een gebouw of van een bouwwerk, geen gebouw zijnde, met
uitzondering van ondergeschikte bouwonderdelen, zoals schoor-stenen, antennes, en naar de aard
daarmee gelijk te stellen bouwonderdelen.

2.5     de breedte van een bouwperceel:
tussen de twee zijdelingse bouwperceelgrenzen, gemeten op een afstand van 10 m tot de grens van het
bouwperceel met een verkeersbestemming.

2.6     goothoogte van een bouwwerk:
vanaf het peil tot aan de bovenkant van de goot, c.q. de druiplijn, het boeibord, of een daarmee gelijk te
stellen constructiedeel.

2.7     inhoud van een bouwwerk:
tussen de onderzijde van de begane grondvloer, de buitenzijde van de gevels (en/of het hart van de
scheidingsmuren) en de buitenzijde van daken en dakkapellen.

2.8     de lengte, de breedte en de diepte van een gebouw:
tussen (de lijnen, getrokken door) de buitenzijde van de gevels (en/of het hart van gemeenschappelijke
scheidingsmuren);

2.9     oppervlakte van een bouwwerk:
tussen de buitenwerkse gevelvlakken en/of het hart van de scheidingsmuren, neerwaarts geprojecteerd
op het gemiddelde niveau van het afgewerkte bouwterrein ter plaatse van het bouwwerk.

2.10    de hoogte van een windturbine:
vanaf het peil tot aan de (wieken)as van de windturbine.




            18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 18 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 19 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 2             Bestemmingsregels

Artikel 3       Agrarisch



3.1     Bestemmingsomschrijving
De voor ‘Agrarisch’ aangewezen gronden zijn bestemd voor:
a. duurzaam agrarisch grondgebruik, in de vorm van agrarische bodemexploitatie met bijbehorende
   voorzieningen;
b. grondgebonden agrarische bedrijven, met uitzondering van grondgebonden veehouderijen, waarbij
   niet meer dan één agrarisch bedrijf aanwezig mag zijn per bouwvlak;
c. nevenfuncties zoals bepaald in lid 3.4.3;
d. één bedrijfswoning per bouwvlak;
e. aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit;
f. permanente teeltondersteunende voorzieningen, nadat hiervoor een omgevingsvergunning is verleend
   overeenkomstig het bepaalde in lid 3.6 en uitsluitend ter plaatse van de aanduiding:
   1. 'specifieke vorm van agrarisch - containerteelt';
   2. 'specifieke vorm van agrarisch - stellingenteelt';
g. het gebruik van de gronden ten behoeve van boomteelt ter plaatse van de aanduiding 'overige zone -
   boomteelt';
h. groenvoorzieningen in de vorm van erfbeplanting;
i. (onverharde) paden, wegen en parkeervoorzieningen;
j. water, waterhuishoudkundige en nutsvoorzieningen en poelen;
k. extensief recreatief medegebruik;
l. behoud, herstel en/of ontwikkeling van behoud, herstel en/of ontwikkeling van cultuurhistorische
   waardevolle gebieden ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - cultuurhistorisch waardevol
   gebied’, waarbij het bepaalde in lid 8.2 van toepassing is.

3.2     Bouwregels

3.2.1   Algemeen
a. Per bouwvlak is bebouwing ten behoeve van niet meer dan één agrarisch bedrijf toegestaan, met
   dien verstande dat indien tussen bestemmingsvlakken de aanduiding ‘relatie’ is aangegeven, deze
   bestemmingsvlakken worden aangemerkt als één bestemmingsvlak.
b. Gebouwen zijn uitsluitend binnen een bouwvlak toegestaan tenzij anders is bepaald.
c. Het bouwvlak mag volledig worden bebouwd, met dien verstande dat:
   1. de afstand tot de as van de weg waaraan wordt gebouwd mag niet minder bedragen dan 10 m
       tot de voor die weg aangegeven bestemmingsgrens, met uitzondering van erf- en
       perceelsafscheidingen en soortgelijke bouwwerken tot een bouwhoogte van 3 m;
   2. de afstand van gebouwen tot de zijdelingse en/ of achterste perceelsgrenzen niet minder mag
       bedragen dan 3 m;
   3. indien de oppervlakte van bebouwing en/of verharding per saldo toeneemt, vergunning pas kan
       worden verleend nadat een waterhuishoudkundig plan is opgesteld waarin, gehoord het
       waterschap, inzichtelijk wordt gemaakt of en zo ja op welke wijze wordt voldaan aan de
       'Hydrologische uitgangspunten bij de Keurregels voor afvoer van hemelwater, Brabantse
       waterschappen', die als bijlage 3 bij deze regels zijn gevoegd.
d. Bouwwerken, voorzien van een dak, worden met een kap afgedekt waarvan de dakhelling niet
   minder mag bedragen dan 12º en niet meer mag bedragen dan 45º.

3.2.2   Bedrijfsgebouwen
Voor het bouwen van bedrijfsgebouwen gelden de volgende voorwaarden:
a. De goothoogte mag niet meer bedragen dan 5,5 m.



                                                                                       19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 19 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 20 ======================================================================

<pre>b. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 10 m.
c. Teeltondersteunende kassen mogen worden gebouwd, met dien verstande dat:
   1. De oppervlakte mag niet meer bedragen dan 1.000 m².
   2. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 6 m.

3.2.3   Bedrijfswoningen en bijgebouwen bij bedrijfswoningen
Voor het bouwen van bedrijfswoningen en bijgebouwen bij bedrijfswoningen gelden de volgende
voorwaarden:
a. De goothoogte van de bedrijfswoning mag niet meer bedragen dan 5,5 m.
b. De bouwhoogte van de bedrijfswoning mag niet meer bedragen dan 10 m.
c. De inhoud van de bedrijfswoning mag niet meer bedragen dan 750 m3.
d. De gezamenlijke oppervlakte aan aan- en uitbouwen en bijgebouwen mag niet meer bedragen dan
   100 m² per bedrijfswoning.
e. De goothoogte van bijgebouwen mag niet meer bedragen dan 3 m.
f. De bouwhoogte van bijgebouwen mag niet meer bedragen dan 5,5 m.
g. Bijgebouwen mogen niet voor de voorgevelrooilijn van de bedrijfswoning worden gebouwd.
h. De afstand van vrijstaande bijgebouwen tot de bedrijfswoning mag niet meer bedragen dan 20 m.

3.2.4   Bouwwerken, geen gebouwen zijnde binnen het bouwvlak
Voor het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde binnen het bouwvlak gelden de volgende
voorwaarden:
a. De bouwhoogte van erf- en perceelsafscheidingen voor de voorgevelrooilijn van de bedrijfswoning
   mag niet meer bedragen dan 1 m.
b. De bouwhoogte van erf- en perceelsafscheidingen achter de voorgevelrooilijn van de bedrijfswoning
   mag niet meer bedragen dan 2 m.
c. De bouwhoogte van torensilo’s mag niet meer bedragen dan 15 m.
d. De bouwhoogte van mestsilo’s mag niet meer bedragen dan 8 m.
e. De bouwhoogte van sleufsilo’s mag niet meer bedragen dan 2,5 m.
f. De bouwhoogte van teeltondersteunende voorzieningen, zijnde een bouwwerk, mag niet meer
   bedragen dan 5 m.
g. Per bedrijf is niet meer dan één windturbine toegestaan, waarbij de bouwhoogte niet meer mag
   bedragen dan 15 m.
h. De bouwhoogte van overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde, niet zijnde paardenbakken, mag
   niet meer bedragen dan 5,5 m.

3.2.5   Bouwwerken, geen gebouwen zijnde buiten het bouwvlak
Voor het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde buiten het bouwvlak gelden de volgende
voorwaarden:
a. De bouwhoogte van tijdelijke teeltondersteunende voorzieningen mag niet meer bedragen dan 3 m.
b. De bouwhoogte van stellingen mag niet meer bedragen dan 2,5 m exclusief regenkappen en 3 m
   inclusief regenkappen.
c. De bouwhoogte van overige teeltondersteunende voorzieningen mag niet meer bedragen dan 3 m,
   waarbij geldt dat de oppervlakte niet meer dan 2,5 ha mag bedragen.
d. De bouwhoogte van overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde mag niet meer bedragen dan 2,5
   m, waarbij voor erf- en perceelsafscheidingen geldt dat deze dienen te bestaan uit een open
   constructie.

3.3     Afwijken van de bouwregels

3.3.1   Algemeen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in:
a. lid 3.2.1 voor het bouwen van bouwwerken op een afstand van minder dan 10 m tot de as van de
   weg, mits het verkeersbelang niet onevenredig wordt aangetast en vooraf advies is ingewonnen van
   de beheersinstantie van de betreffende weg;


          20
</pre>

====================================================================== Einde pagina 20 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 21 ======================================================================

<pre>b. lid 3.2.1 voor het bouwen van gebouwen binnen 3 m van of in de zijdelingse en/ of achterste
   perceelsgrenzen, mits de belangen van derden niet onevenredig worden geschaad en het
   verkeersbelang en het stedenbouwkundig/ruimtelijk beeld niet onevenredig wordt aangetast;
c. lid 3.2.1 voor het bouwen van bouwwerken, voorzien van een dak, met een kap waarvan de
   dakhelling minder bedraagt dan 12º of een plat dak, of meer bedraagt dan 45º in geval van
   tentstallen en luchtwassers;
d. lid 3.2.2 voor het bouwen van bedrijfsgebouwen met een hogere goothoogte tot maximaal 7,5 m
   en/of een hogere bouwhoogte tot maximaal 12 m, indien dit noodzakelijk is voor een doelmatige
   agrarische bedrijfsvoering en voor zover dit stedenbouwkundig en landschappelijk inpasbaar is;
e. lid 3.2.2 voor het bouwen van teeltondersteunende kassen met een grotere oppervlakte tot
   maximaal 5.000 m², indien dit noodzakelijk is voor een doelmatige agrarische bedrijfsvoering en
   zekerheid bestaat dat geen sprake zal zijn van omschakeling naar een glastuinbouwbedrijf;
f. in afwijking van het bepaalde onder e. bedraagt de totale oppervlakte met inbegrip van statische
   binnenopslag ter plaatse van de aanduiding 'bebouwingsconcentratie' maximaal 2.250 m² en voor
   het overige maximaal 2.000 m²;
g. lid 3.2.2 voor het bouwen van een teeltondersteunende kas met een hogere bouwhoogte tot
   maximaal 8 m, indien dit noodzakelijk is voor een doelmatige agrarische bedrijfsvoering;
h. lid 3.2.3 voor het bouwen van een bijgebouw op een afstand van meer dan 20 m van de
   bedrijfswoning indien dit noodzakelijk is in verband met een doelmatige inrichting van het perceel;
i. lid 3.2.4 voor het bouwen van torensilo’s met een hogere bouwhoogte tot maximaal 17 m, indien dit
   noodzakelijk is voor een doelmatige agrarische bedrijfsvoering;
j. lid 3.2.4 voor het bouwen van sleufsilo’s met een hogere bouwhoogte tot maximaal 5 m, indien dit
   noodzakelijk is voor een doelmatige agrarische bedrijfsvoering en hierdoor het
   stedenbouwkundig/ruimtelijk beeld en de verkeersveiligheid niet wordt aangetast
k. lid 3.2.4 voor het bouwen van overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde, met een hogere
   bouwhoogte, waarbij de toegestane bouwhoogte met maximaal 2 m mag worden verhoogd, mits
   hierdoor het stedenbouwkundig/ruimtelijk beeld en de verkeersveiligheid niet wordt aangetast.
l. lid 3.2.4 voor het bouwen van paardenbakken, mestplaten en lichtmasten binnen het bouwvlak ten
   behoeve van het houden van paarden, met dien verstande dat:
   1. De bouwhoogte van bouwwerken, geen gebouwen zijnde bij paardenbakken niet meer bedraagt
        dan 2 m.
   2. De oppervlakte per paardenbak niet meer bedraagt dan 800 m².
   3. Het bouwhoogte van lichtmasten niet meer bedraagt dan 6 m.
   4. Door middel van een door de gemeente geaccordeerd lichtplan is aangetoond dat het aantal
        lichtmasten en de uitstraling van het licht wordt beperkt.
   5. Er is sprake van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de
        gemeente geaccordeerd beplantingsplan.
   6. De uitvoering van de landschappelijke inpassing dient te worden gegarandeerd middels een
        overeenkomst tussen de gemeente en de initiatiefnemer.

3.4     Specifieke gebruiksregels

3.4.1   Strijdig gebruik
Onder strijdig gebruik wordt in ieder geval verstaan:
a. Het gebruiken of laten gebruiken van een bedrijfswoning als plattelandswoning.
b. Het gebruik van gronden binnen het bouwvlak overeenkomstig het bepaalde in lid 3.1, zolang de
   landschappelijke inpassing zoals opgenomen in het als bijlage 1 bij deze regels gevoegde
   Landschapsinpassingsplan, niet is gerealiseerd, wordt beheerd en in stand wordt gehouden;
c. Het gebruik van gronden voor stellingen- en/of boomteelt, zolang geen wintergroene haag of
   vergelijkbare voorziening met een vergelijkbare filterende werking is gerealiseerd, wordt beheerd en
   in stand wordt gehouden ter plaatse van de agrarische percelen die direct zijn gelegen ten oosten
   en ten zuiden van het perceel Prinsenhof 5, een an ander zoals weergegeven in hoofdstuk 5 van het
   als bijlage 2 bij deze regels gevoegde spuitzone onderzoek;
d. De onder c. genoemde voorziening dient:
   1. een hoogte te hebben die minimaal één meter hoger is dan op de voor stellingen- en



                                                                                          21
</pre>

====================================================================== Einde pagina 21 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 22 ======================================================================

<pre>         containerteelt bestemde gronden geteelde gewassen, en
      2. een optische dichtheid van meer dan 75% te hebben.

3.4.2    Tijdelijke en overige teeltondersteunende voorzieningen
Het gebruik van de gronden buiten de aanduidingen 'specifieke vorm van agrarisch - containerteelt' en
'specieke vorm van agrarisch - stellingenteelt' voor tijdelijke en/of overige teeltondersteunende
voorzieningen voor zover deze geen bouwwerken zijn, is toegestaan onder de volgende voorwaarden:
a. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 3 m.
b. De oppervlakte aan overige teeltondersteunende voorzieningen mag niet meer bedragen dan 2,5 ha.

3.4.3    Nevenfuncties bij agrarische bedrijven
Bij ieder agrarisch bedrijf is als nevenfunctie toegestaan productiegebonden detailhandel tot een
verkoopvloeroppervlakte van 25 m².

3.4.4    (Kikker en/of padden)poelen
Binnen deze bestemming mogen gronden gebruikt worden ten behoeve van (kikker en/of padden)poelen,
met dien verstande dat de oppervlakte van een poel niet meer mag bedragen dan 1.000 m² (met een
minimum van 200 m²) en dat de diepte minimaal 0,5 m bedraagt en niet meer mag bedragen dan 1,5 m.
Ter bevordering van de ecologische waarde van de poel en omgeving mag de oppervlakte van het
landbiotoop 2 maal de oppervlakte van de poel beslaan.

3.5      Afwijken van de gebruiksregels

3.5.1    Nevenfuncties bij agrarische bedrijven
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid 3.1
voor het toestaan van nevenfuncties binnen het bouwvlak bij agrarische bedrijven, waarbij moet worden
voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. De agrarische functie op het bouwvlak is en blijft als hoofdfunctie aanwezig en herkenbaar.
b. Het bouwvlak mag ten behoeve van de nevenfunctie niet worden vergroot.
c. De volgende nevenfuncties bij het agrarisch bedrijf zijn toegestaan per bouwvlak:
   1. verblijfsrecreatie in de vorm van een groepsaccommodatie tot een oppervlakte van maximaal
        500 m²;
   2. verblijfsrecreatie in de vorm van appartementen, waarbij niet meer dan 5 appartementen zijn
        toegestaan met een totale maximale oppervlakte van 250 m²;
   3. verblijfsrecreatie in de vorm van kleinschalig kamperen, waarbij niet meer dan 25 standplaatsen
        zijn toegestaan; standplaatsen zijn ook in een zone van 100 m aansluitend aan het bouwvlak
        toegestaan, gebouwen ten behoeve van het kleinschalig kamperen zijn uitsluitend binnen het
        bouwvlak toegestaan tot een oppervlakte van 50 m²;
   4. dagrecreatie tot een oppervlakte van maximaal 500 m²;
   5. zorgboerderijen tot een oppervlakte van 250 m²;
   6. statische binnenopslag tot een oppervlakte van 1.000 m², met dien verstande dat ter plaatse van
        de aanduiding 'overige zone - bebouwingsconcentratie' een maximale oppervlakte van 2.000 m²
        geldt.
d. Ondergeschikte horeca (inclusief terras) is toegestaan bij de vormen van nevenfunctie zoals
   genoemd onder sub c waarbij de oppervlakte aanvullend op de genoemde oppervlakte, niet meer
   mag bedragen dan 125 m².
e. Bij cumulatie van meerdere vormen van nevenfuncties bedraagt de totale oppervlakte maximaal
   1.000 m².
f. Buitenopslag ten behoeve van de nevenfunctie is niet toegestaan.
g. De nevenfunctie mag geen onevenredige publieks- en/of verkeersaantrekkende werking tot gevolg
   hebben. Parkeren vindt plaats op eigen terrein.
h. De nevenfunctie mag geen onevenredige beperking opleveren voor de
   bedrijfsvoering/bedrijfsontwikkeling van omliggende (agrarische) bedrijven.
i. Er is sprake van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de gemeente


            22
</pre>

====================================================================== Einde pagina 22 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 23 ======================================================================

<pre>     geaccordeerd beplantingsplan.
j.   De uitvoering van de landschappelijke inpassing dient te worden gegarandeerd middels een
     overeenkomst tussen de gemeente en de initiatiefnemer.

3.5.2    Gebruik voormalige agrarische bedrijfswoning als plattelandswoning
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid
3.4.1 voor het gebruik van een voormalige agrarische bedrijfswoning als plattelandswoning, waarbij moet
worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. De woning ligt binnen het agrarisch bouwvlak.
b. Het agrarisch bedrijf binnen het agrarisch bouwvlak is in werking.
c. De woning ondervindt geen onevenredige milieubelemmeringen op de aspecten geluid, trilling, fijn
   stof of verkeer.
d. De activiteit belemmert geen andere activiteiten in de omgeving.
e. Er ontstaat geen onevenredige hinder op het gebied van milieu, infrastructuur, landschap, ecologie,
   hydrologie en archeologie.

3.5.3    Gebruik bestaande bedrijfsgebouwen ten behoeve van seizoensarbeiders
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in 3.1
voor het gebruik van bestaande bedrijfsgebouwen ten behoeve van de huisvesting van seizoensarbeiders,
waarbij moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. Huisvesting in bedrijfsgebouwen is alleen toegestaan als de huisvesting niet geregeld kan worden in
   de eigen bedrijfswoning.
b. Huisvesting in bedrijfsgebouwen mag uitsluitend worden gebruikt voor de huisvesting van personen,
   wier huisvesting daar ter plaatse gelet op de bestemming van het gebouw of terrein noodzakelijk is
   vanwege een tijdelijk grote arbeidsbehoefte.
c. Huisvesting mag maximaal 9 maanden duren per burgerservicenummer per jaar.
d. Per bouwvlak mag maximaal 150 m² worden aangewend voor de huisvesting, inclusief
   gemeenschappelijke voorzieningen.
e. Er mag geen sprake zijn van milieuhygiënische belemmeringen.

3.6   Omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, en
van werkzaamheden

3.6.1    Werken en werkzaamheden
Het is verboden zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning de volgende werken en
werkzaamheden uit te voeren of te laten uitvoeren:
a. Het aanbrengen van oppervlakteverhardingen.

3.6.2    Uitzonderingen
Het in lid 3.6.1 vervatte verbod is niet van toepassing op werken en werkzaamheden die:
a. het normale onderhoud betreffen;
b. reeds in uitvoering zijn, dan wel krachtens een verleende omgevingsvergunning reeds mogen worden
   uitgevoerd op het tijdstip van het van kracht worden van dit plan;
c. binnen het bouwvlak plaatsvinden.

3.6.3    Toelaatbaarheid
De in lid 3.6.1 genoemde omgevingsvergunning kan slechts worden verleend:
a. ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van agrarisch - containerteelt', met dien verstande
   dat:
   1. de containervelden uitsluitend mogen worden aangelegd met gebruikmaking van geperforeerde
        en waterdoorlatende landbouwfolie;
   2. verharding van de gronden ter plaatse van deze aanduiding niet is toegestaan, behoudens per
        ha. maximaal 10% van de gronden;
   3. naast permanente teeltondersteunende voorzieningen tevens tijdelijke teeltondersteunende


                                                                                          23
</pre>

====================================================================== Einde pagina 23 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 24 ======================================================================

<pre>        voorzieningen zijn toegestaan;
b. ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van agrarisch - stellingenteelt', met dien verstande
   dat:
   1. ter plaatse van deze aanduiding teelt op stellingen is toegestaan;
   2. verharding van de gronden niet is toegestaan, behoudens per ha. maximaal 10% van de
        gronden;
   3. naast permanente teeltondersteunende voorzieningen tevens tijdelijke teeltondersteunende
        voorzieningen zijn toegestaan;
c. indien de ontwikkeling, gehoord het waterschap, geen nadelige gevolgen heeft voor de
   waterhuishouding en verzekerd is dat versnelde afvoer naar oppervlaktewater wordt voorkomen.

3.7     Wijzigingsbevoegdheid

3.7.1   Vormverandering bouwvlak
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd deze bestemming te wijzigen ten behoeve van de
vormverandering van het bouwvlak, waarbij de totale oppervlakte van het bouwvlak niet mag worden
vergroot, waarbij moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. De totale oppervlakte van het bouwvlak niet mag worden vergroot.
b. De verwezenlijking, het behoud en het beheer van (het zoekgebied voor) een ecologische
   verbindingszone ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - zoekgebied ecologische
   verbindingszone’ mag niet worden belemmerd of worden aangetast.
c. Er sprake is van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de gemeente
   geaccordeerd beplantingsplan, deze inspanning telt mee voor de invulling van het bepaalde onder e.
d. De wijziging gaat gepaard met een aantoonbare en uitvoerbare fysieke verbetering van de aanwezige
   of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap en/of cultuurhistorische en/of van
   extensieve recreatieve mogelijkheden van het plangebied. De uitvoering van de landschappelijke
   inpassing dient te worden gegarandeerd middels een overeenkomst tussen de gemeente en de
   initiatiefnemer.

3.7.2   Vergroting bouwvlak grondgebonden en overige niet-grondgebonden agrarische bedrijven
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd deze bestemming te wijzigen ten behoeve van de vergroting
van het bouwvlak bij grondgebonden agrarische bedrijven en overige niet-grondgebonden agrarische
bedrijven, niet zijnde (intensieve) veehouderijen, waarbij moet worden voldaan aan de volgende
voorwaarden:
a. Voor grondgebonden agrarische bedrijven geldt, naast de voorwaarden genoemd onder sub b, dat
   vergroting van het bouwvlak is toegestaan tot een maximum van 1,5 ha. Indien het bouwvlak reeds
   1,5 ha bedraagt, mag dit bouwvlak worden vergroot met maximaal 35% tot een maximum van 2,5
   ha.
b. Naast de hiervoor per type agrarisch bedrijf aangegeven voorwaarden, gelden de volgende algemene
   voorwaarden:
   1. De vergroting dient plaats te vinden aansluitend aan het bestaande bouwvlak.
   2. De vergroting dient noodzakelijk te zijn voor een doelmatige agrarische bedrijfsvoering en/of
       -ontwikkeling van een reëel bedrijf.
   3. Er mag geen sprake zijn van milieuhygiënische belemmeringen.
   4. Vooraf dient advies ingewonnen te worden bij de AAB.
   5. De verwezenlijking, het behoud en het beheer van (het zoekgebied voor) een ecologische
       verbindingszone ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - zoekgebied ecologische
       verbindingszone’ mag niet worden belemmerd of worden aangetast.
   6. Er is sprake van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de
       gemeente geaccordeerd beplantingsplan, deze inspanning telt mee voor de invulling van het
       bepaalde onder 7.
   7. De wijziging gaat gepaard met een aantoonbare en uitvoerbare fysieke verbetering van de
       aanwezige of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap en/of
       cultuurhistorische en/of van extensieve recreatieve mogelijkheden van het plangebied.
   8. De uitvoering van de landschappelijke inpassing dient te worden gegarandeerd middels een


           24
</pre>

====================================================================== Einde pagina 24 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 25 ======================================================================

<pre>       overeenkomst tussen de gemeente en de initiatiefnemer.
    9. De vergroting dient hydrologisch neutraal zijn. Hiervoor wordt advies ingewonnen bij de
       waterbeheerder.

3.7.3   Wijzigen ten behoeve van het verwijderen van aanduidingen
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd deze bestemming te wijzigen in die zin dat de aanduidingen
‘specifieke vorm van agrarisch – containerteelt’ en/of ‘specifieke vorm van agrarisch – stellingenteelt’
worden verwijderd en tevens indien noodzakelijk het bouwvlak wordt verkleind indien de betreffende
bedrijfsvoering ter plaatse is beëindigd en/of is omgeschakeld naar grondgebonden agrarische
bedrijfsvoering.

3.7.4   Wijzigen naar Wonen
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd deze bestemming te wijzigen in de bestemming ‘Wonen’
voor zover het de voormalige agrarische bedrijfswoning betreft, waarbij moet worden voldaan aan de
volgende voorwaarden:
a. Wijziging is uitsluitend toegestaan ter plaatse van het bouwvlak.
b. Het agrarisch bedrijf ter plaatse is beëindigd en agrarisch hergebruik is niet langer mogelijk.
c. Het bouwvlak wordt verwijderd en het bestemmingsvlak ‘Wonen’ bestaat uit de voormalige
   agrarische bedrijfswoning met bijhorende bijgebouwen, tuinen, erven en verhardingen.
d. De voormalige bedrijfsbebouwing dient te worden gesloopt waarbij geldt dat ofwel 10% van de
   oppervlakte van de te slopen voormalige bedrijfsgebouwen mag worden toegevoegd aan de inhoud
   van de woning tot een maximum van 900 m³, ofwel 10% van de oppervlakte van de te slopen
   voormalige bedrijfsgebouwen mag worden toegevoegd aan de oppervlakte aan bijgebouwen tot een
   maximum van 200 m².
e. Het bestaande architectonische karakter van de boerderij en de daaraan te onderkennen
   cultuurhistorische dan wel beeldbepalende waarden mogen niet worden aangetast.
f. De bestaande situering van de voormalige bedrijfswoning mag niet worden gewijzigd en in geval van
   verbouw mag het bestaande oppervlak van de voormalige bedrijfswoning niet worden vergroot.
g. De woning(en) mag geen onevenredige beperking opleveren voor de
   bedrijfs-voering/bedrijfsontwikkeling van omliggende (agrarische) bedrijven.
h. De woning(en) dient aanvaardbaar te zijn uit een oogpunt van een milieuhygiënisch verantwoord
   woon- en leefklimaat.
i. Er is sprake van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de gemeente
   geaccordeerd beplantingsplan, deze inspanning telt mee voor de invulling van het bepaalde onder
   sub n.
j. De wijziging gaat gepaard met een aantoonbare en uitvoerbare fysieke verbetering van de aanwezige
   of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap en/of cultuurhistorische en/of van
   extensieve recreatieve mogelijkheden van het plangebied.
k. De uitvoering van de landschappelijke inpassing dient te worden gegarandeerd middels een
   overeenkomst tussen de gemeente en de initiatiefnemer.




                                                                                           25
</pre>

====================================================================== Einde pagina 25 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 26 ======================================================================

<pre>Artikel 4         Wonen



4.1       Bestemmingsomschrijving
De voor 'Wonen' aangewezen gronden zijn bestemd voor:
a.    wonen;
b.    aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit;
c.    erven, tuinen en groenvoorzieningen in de vorm van erfbeplanting;
d.    voorzieningen voor verkeer en verblijf;
e.    (onverharde) paden, wegen en parkeervoorzieningen;
f.    water, waterhuishoudkundige en nutsvoorzieningen;
g.    behoud en/of herstel van aanwezige cultuurhistorische en/of architectonische waarden van
      bebouwing en monumenten ter plaatse van de aanduiding 'karakteristiek', waarbij het bepaalde in lid
      8.3 van toepassing is.

4.2       Bouwregels

4.2.1     Algemeen
a. Het bebouwingspercentage per bestemmingsvlak mag niet meer bedragen dan 60%.
b. De afstand van een gebouw tot de zijdelingse en achterste perceelsgrens mag niet minder bedragen
   dan 3 m.
c. De afstand van bouwwerken tot de weg waaraan wordt gebouwd mag niet minder bedragen dan 10
   m tot de voor die weg aangegeven bestemmingsgrens, met uitzondering van erf- en
   perceelsafscheidingen en soortgelijke bouwwerken tot een bouwhoogte van 1 m.
d. Bouwwerken, voorzien van een dak, worden met een kap afgedekt waarvan de dakhelling niet
   minder mag bedragen dan 12° en niet meer mag bedragen dan 45°, met dien verstande dat een
   oppervlakte van maximaal 20% van de bebouwing met een plat dak mag worden afgedekt.

4.2.2     Woningen
Voor het bouwen van woningen gelden de volgende voorwaarden:
a. Per bestemmingsvlak mag het aantal woningen niet meer bedragen dan 1.
b. De woning dient binnen het bouwvlak te worden gesitueerd.
c. Nieuwbouw van woningen is niet toegestaan.
d. De inhoud van de woning mag niet meer bedragen dan het bestaande volume, met dien verstande
   dat bij herbouw de inhoud van de woning niet meer mag bedragen dan 750 m³.
e. In afwijking van het bepaalde onder d. mag de inhoud van een woonboerderij meer bedragen indien
   de voormalige stalgedeelten binnen dezelfde bouwmassa bij het woongedeelte worden getrokken.
f. De goothoogte mag niet meer bedragen dan de bestaande goothoogte, met dien verstande dat bij
   herbouw de goothoogte niet meer mag bedragen dan 4,5 m.
g. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan de bestaande bouwhoogte, met dien verstande dat bij
   herbouw de bouwhoogte niet meer mag bedragen dan 8 m.

4.2.3     Bijgebouwen bij woningen
Voor het bouwen van bijgebouwen bij woningen gelden de volgende voorwaarden:
a. Bijgebouwen mogen niet voor de voorgevelrooilijn van de woning worden gebouwd.
b. De gezamenlijke oppervlakte aan bijgebouwen per woning mag niet meer bedragen dan 200 m² per
   woning.
c. De goothoogte mag niet meer bedragen dan 3 m.
d. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 5,5 m.
e. De afstand van vrijstaande bijgebouwen tot de woning mag niet meer bedragen dan 20 m.




            26
</pre>

====================================================================== Einde pagina 26 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 27 ======================================================================

<pre>4.2.4   Bouwwerken, geen gebouwen zijnde
Voor het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, gelden de volgende voorwaarden:
a. De bouwhoogte van erf- en perceelsafscheidingen voor de voorgevelrooilijn van de woning mag niet
   meer bedragen dan 1 m.
b. De bouwhoogte van erf- en perceelsafscheidingen achter de voorgevelrooilijn van de woning mag niet
   meer bedragen dan 2 m.
c. De bouwhoogte van overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde mag niet meer bedragen dan 3 m.

4.3     Afwijken van de bouwregels

4.3.1   Algemeen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in:
a. lid 4.2.1 voor het bouwen van bouwwerken op een afstand van minder dan 10 m tot de voor die weg
   aangegeven bestemmingsgrens mits het verkeersbelang niet onevenredig wordt aangetast en vooraf
   advies is ingewonnen van de beheersinstantie van de betreffende weg;
b. lid 4.2.1 voor het bouwen van gebouwen binnen 3 m van of in de zijdelingse of achterste
   perceelgrens, mits de belangen van derden niet onevenredig worden geschaad en het
   verkeersbelang en het stedenbouwkundig/ruimtelijk beeld niet onevenredig wordt aangetast;
c. lid 4.2.1 voor het bouwen van bouwwerken, voorzien van een dak, met een kap waarvan de
   dakhelling minder bedraagt dan 12° of een plat dak;
d. lid 4.2.3 voor het bouwen van een bijgebouw op een afstand van meer dan 20 m van het
   hoofdgebouw indien dit noodzakelijk is in verband met een doelmatige inrichting van het perceel;
e. lid 4.2.3 voor het vergroten van de gezamenlijke oppervlakte aan bijgebouwen per woning met één
   extra bijgebouw, met dien verstande dat:
   1. Het een bijgebouw betreft in de vorm van een tuinkas, volière of dierenverblijf, met een oppervlak
        van niet meer dan 30 m².
   2. Het bijgebouw wordt gebouwd in samenhang met de reeds aanwezige bebouwing.
f. lid 4.2.4 voor het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, met een hogere bouwhoogte,
   waarbij de toegestane bouwhoogte met maximaal 2 m mag worden verhoogd, mits hierdoor het
   stedenbouwkundig/ruimtelijk beeld en de verkeersveiligheid niet wordt aangetast.

4.3.2   Herbouw bijgebouwen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid
4.2.3 voor de sloop en herbouw van bestaande bijgebouwen, waarbij moet worden voldaan aan de
volgende voorwaarden:
a. De herbouw dient plaats te vinden binnen het bestemmingsvlak.
b. Bij vervanging geldt dat 70% van de aanwezige oppervlakte mag worden terug gebouwd met een
   maximum van 150 m² per bijgebouw.
c. Er dient sprake zijn van concentratie van bebouwing.
d. De herbouw dient op een andere locatie stedenbouwkundig en landschappelijk aanvaardbaar te zijn.
e. De herbouw van het bijgebouw dient aanvaardbaar te zijn uit een oogpunt van een milieuhygiënisch
   verantwoord woon- en leefklimaat.
f. Er sprake is van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de gemeente
   geaccordeerd beplantingsplan.

4.4     Wijzigingsbevoegdheid

4.4.1   Woningsplitsing
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd de bestemming te wijzigen ten behoeve van de splitsing van
een woonboerderij in twee wooneenheden waarbij moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. Splitsing is alleen toegestaan ter plaatse van de aanduiding 'karakteristiek'.
b. De inhoud van de te splitsen woning mag niet minder bedragen dan 900 m³.
c. Bij splitsing mogen maximaal twee volwaardige wooneenheden ontstaan, met beide een inhoud van


                                                                                          27
</pre>

====================================================================== Einde pagina 27 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 28 ======================================================================

<pre>     ten minste 450 m3.
d.   Na splitsing mogen de twee wooneenheden niet worden gesloopt en worden vervangen voor twee
     vrijstaande woningen.
e.   Het bestaande architectonische karakter van de boerderij en de daaraan te onderkennen
     cultuurhistorische dan wel beeldbepalende waarden mogen niet worden aangetast.
f.   Voor zover de gezamenlijke oppervlakte aan aan- en uitbouwen en bijgebouwen meer bedraagt dan
     200 m², dient overtollige bebouwing te worden gesloopt waarbij cultuurhistorisch waardevolle
     bebouwing en monumenten ter plaatse van de aanduiding 'karakteristiek' gehandhaafd dienen te
     blijven.
g.   De woning mag geen onevenredige beperking opleveren voor de bedrijfsvoering/bedrijfsontwikkeling
     van omliggende (agrarische) bedrijven.
h.   De woning dient aanvaardbaar te zijn uit een oogpunt van een milieuhygiënisch verantwoord woon-
     en leefklimaat.
i.   Er is sprake van een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een door de gemeente
     geaccordeerd beplantingsplan, deze inspanning telt mee voor de invulling van het bepaalde onder
     sub j.
j.   De wijziging gaat gepaard met een aantoonbare en uitvoerbare fysieke verbetering van de aanwezige
     of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap en/of cultuurhistorische en/of van
     extensieve recreatieve mogelijkheden van het plangebied.




           28
</pre>

====================================================================== Einde pagina 28 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 29 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 3             Algemene regels

Artikel 5       Anti-dubbeltelregel


Grond welke eenmaal in aanmerking is genomen bij het toestaan van een bouwplan waaraan uitvoering
is of alsnog kan worden gegeven, blijft bij de beoordeling van latere bouwplannen buiten beschouwing.




                                                                                        29
</pre>

====================================================================== Einde pagina 29 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 30 ======================================================================

<pre>Artikel 6        Algemene bouwregels



6.1     Bestaande afwijkende maatvoering
a. Bouwwerken welke hetzij bestaan op het tijdstip van het in ontwerp ter inzage leggen van het plan,
   hetzij worden c.q. kunnen worden opgericht krachtens een voor dat tijdstip aangevraagde
   omgevingsvergunning voor het bouwen en die qua situering en/of maatvoering afwijken van wat in de
   hoofdstuk 2 voorgeschreven is, doch overigens met het plan in overeenstemming zijn, worden
   geacht te voldoen aan de regels van dit plan.
b. Vervanging of verandering van deze bouwwerken is toegestaan, mits de bestaande afwijking niet
   wordt vergroot.

6.2     Ondergronds bouwen
a. Op plaatsen waar hoofd- en bijgebouwen zijn of gelijktijdig worden gebouwd mag eveneens
   ondergronds gebouwd worden, direct aansluitend mogen in- dan wel uitritten ten behoeve van de
   ondergrondse bouwwerken worden gebouwd.
b. De verticale diepte bij ondergronds bouwen mag niet meer bedragen dan 3,5 m.
c. Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde onder
   sub a voor het bouwen van ondergrondse bouwwerken op andere locaties dan onder het
   hoofdgebouw of bijgebouw mits hierdoor de in het gebied aanwezige waarden niet onevenredig
   worden aangetast.

6.3     Afwijken ondergronds bouwen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid 6.2
voor het bouwen van ondergrondse bouwwerken op andere locatiesdan onder het hoofdgebouw,
bijgebouw, sleufsilo’s of mestbassins, mits hierdoor de in het gebied aanwezige waarden niet
onevenredig worden aangetast.




            30
</pre>

====================================================================== Einde pagina 30 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 31 ======================================================================

<pre>Artikel 7        Algemene gebruiksregels



7.1     Strijdig gebruik
Onder strijdig gebruik wordt in ieder geval verstaan:
a. het gebruik van gronden, gebouwen, bouwwerken en onderkomens ten behoeve van een
   seksinrichting en/of escortbedrijf, raamprostitutie en straatprostitutie;
b. het gebruik van bijgebouwen bij een (bedrijfs)woning als zelfstandige woning;
c. het permanent bewonen of laten bewonen van recreatieve nachtverblijven;
d. het gebruik van gronden als staanplaats voor onderkomens, alsmede voor wagens en kramen,
   geschikt en bestemd voor de uitoefening van detailhandel;
e. het gebruik van gronden als kampeerterrein;
f. het gebruik van gronden als opslag-, stort- en/of lozingsplaats;
g. het gebruik van gronden als parkeerterrein of stallingsplaats van al dan niet aan het gebruik
   onttrokken rij- of voertuigen c.q. onderdelen daarvan;
h. het gebruik van ruimten binnen de woning of aan- en uitbouwen en bijgebouwen voor het uitoefenen
   van een publieksgerichte beroeps- of bedrijfsactiviteit aan huis;
i. het binnen een afstand van 50 m van een dassenburcht uitvoeren of laten uitvoeren van de volgende
   werken en werkzaamheden:
   1. afgraven, ophogen, vergraven, egaliseren;
   2. diepploegen;
   3. vellen/rooien van houtgewas, uitgezonderd erfbeplanting;
   4. aanbrengen van ondergrondse of bovengrondse energie-, transport- en/of
        communicatieleidingen, uitgezonderd drainageleidingen nodig voor een normale agrarische
        bedrijfsvoering en leidingen noodzakelijk voor het aansluiten van bouwwerken op het net van
        openbare nutsvoorzieningen;
   5. aanbrengen van oppervlakteverhardingen van meer dan 200 m², uitgezonderd veepaden;
   6. aanleggen van paden.

7.2     Aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit
Gebruik van ruimten binnen de woning en/of aan-/uitbouwen en bijgebouwen ten behoeve van de
uitoefening van een niet-publieksgerichte verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit aan huis, wordt als
gebruik overeenkomstig de bestemming aangemerkt, voorzover dit gebruik ondergeschikt blijft aan de
woonfunctie en mits voldaan wordt aan de volgende voorwaarden:
a. het vloeroppervlak aan bebouwing per bouwperceel dat hiervoor gebruikt wordt mag niet meer
   bedragen dan 1/3 deel van dat vloeroppervlak met een maximum van 50 m²;
b. het gebruik mag geen ernstige c.q. onevenredige hinder opleveren voor het woon-milieu en geen
   afbreuk doen aan het woonkarakter van de omgeving;
c. de activiteiten die worden ontplooid mogen niet geluidzoneringsplichtig zijn;
d. het gebruik mag geen nadelige invloed hebben op de afwikkeling van het verkeer;
e. er wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid ter plaatse;
f. de activiteiten mogen niet meldings- en/of vergunningplichtig zijn ingevolge de Wet milieubeheer;
g. er mogen geen detailhandelsactiviteiten plaatsvinden anders dan ondergeschikt en ten dienste van
   het aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit;
h. er mogen geen reclame-uitingen (aan de woning) worden aangebracht;
i. degene die de activiteiten in de woning uitvoert, dient tevens de bewoner van de woning te zijn.




                                                                                           31
</pre>

====================================================================== Einde pagina 31 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 32 ======================================================================

<pre>Artikel 8        Algemene aanduidingsregels



8.1     Spuitvrije zone

8.1.1   Specifieke gebruik sregels
a. Ter plaatse van de aanduidingen 'milieuzone - spuitvrije zone' is het verboden om
   bestrijdingsmiddelen te gebruiken ten behoeve van de boomteelt/fruitteelt.

8.1.2   Afwijken van de gebruiksregels
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid
8.1.1, ten behoeve van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, mits verzekerd is dat zodanige
driftbeschermende voorzieningen worden getroffen dat het woon- en leefklimaat op aangrenzend gelegen
woonpercelen niet wordt aangetast.

8.2   Omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, en
van werkzaamheden

8.2.1   Werken en werkzaamheden
Het is verboden zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning de volgende werken en
werkzaamheden uit te voeren of te laten uitvoeren:
a. Ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - cultuurhistorisch waardevol gebied’:
   1. vellen/rooien van houtgewas, uitgezonderd erfbeplanting;
   2. aanbrengen van houtgewas, uitgezonderd erfbeplanting;
   3. aanbrengen van ondergrondse of bovengrondse energie-, transport- en/of
       communicatieleidingen, uitgezonderd drainageleidingen nodig voor een normale agrarische
       bedrijfsvoering en leidingen, nutsvoorzieningen en drainage noodzakelijk voor het aansluiten van
       bouwwerken, waaronder stellingen, op het net van openbare nutsvoorzieningen;

8.2.2   Uitzonderingen
Het in lid 8.2.1 vervatte verbod is niet van toepassing op werken en werkzaamheden welke:
a. het normale onderhoud betreffen;
b. reeds in uitvoering zijn, dan wel krachtens een verleende omgevingsvergunning reeds mogen worden
   uitgevoerd op het tijdstip van het van kracht worden van dit plan;
c. binnen het bouwvlak plaatsvinden, danwel binnen de bestemming ‘Wonen' plaatsvinden;
d. het aanbrengen, vellen of rooien van houtgewas met een agrarische productiefunctie betreffen;
e. het aanleggen en/of wijzigen van (kikker en/of padden)poelen, zoals genoemd in lid 3.4.4 betreffen.


8.2.3   Toelaatbaarheid
De in lid 8.2.1 genoemde omgevingsvergunning kan slechts worden verleend, indien geen onevenredige
afbreuk wordt gedaan aan het behoud, het herstel en de ontwikkeling van de in de
bestemmingsomschrijving aangegeven waarden.

8.3     Karakteristieke bebouwing

8.3.1   Omschrijving
Ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’ zijn de gronden mede bestemd voor behoud en/of herstel
van de cultuurhistorische en/of architectonische waarde van de bebouwing.




            32
</pre>

====================================================================== Einde pagina 32 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 33 ======================================================================

<pre>8.3.2   Bouwen
a. Ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’ is het verboden bebouwing te verbouwen of uit te
   breiden.
b. Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde onder
   sub a, mits de cultuurhistorische en/of architectonische waarde van de bebouwing niet onevenredig
   wordt aangetast.
c. Alvorens te beslissen omtrent een omgevingsvergunning als bedoeld onder sub b wint het bevoegd
   gezag advies in bij van de Boerderijcommissie van de Stichting Brabants Heem of een andere ter
   zake deskundige.

8.3.3   Omgevingsvergunning voor het slopen van een bouwwerk
a. Ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’ is het verboden zonder of in afwijking van een
   omgevingsvergunning bouwwerken geheel of gedeeltelijk te slopen.
b. Het onder sub a vervatte verbod is niet van toepassing op sloopwerkzaamheden welke:
   1. het normale onderhoud en/of gebruik betreffen, dan wel van ondergeschikte betekenis zijn;
   2. reeds in uitvoering zijn, dan wel krachtens een verleende omgevingsvergunning reeds mogen
        worden uitgevoerd op het tijdstip van het van kracht worden van dit plan;
c. De onder sub a genoemde omgevingsvergunning kan slechts worden verleend indien de
   cultuurhistorische en/of architectonische waarde van de bebouwing niet in onevenredige mate
   worden aangetast, dan wel de mogelijkheden voor het behoud, de versterking en/of het herstel van
   die waarden niet worden verkleind.
d. In afwijking van het bepaalde onder sub c kan een omgevingsvergunning worden verleend als op
   basis van technische en economische overwegingen instandhouding van het bouwwerk
   redelijkerwijs niet kan worden verlangd.
e. Alvorens te beslissen omtrent een omgevingsvergunning als bedoeld onder sub a wint het bevoegd
   gezag advies in van de Boerderijcommissie van de Stichting Brabants Heem of een andere ter zake
   deskundige.




                                                                                      33
</pre>

====================================================================== Einde pagina 33 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 34 ======================================================================

<pre>Artikel 9        Algemene afwijkingsregels



9.1     Algemeen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor:
a. het in geringe mate overschrijden van bestemmings- of bouwgrenzen, indien een meetverschil of de
   werkelijke toestand van het terrein daartoe aanleiding geeft;
b. het afwijken van de op de verbeelding of in de regels gegeven maten, afmetingen en percentages,
   voorzover daarvoor geen bijzondere afwijkingsbevoegdheid in deze regels is opgenomen, mits deze
   met niet meer dan 10% worden veranderd; deze afwijkingsbevoegdheid is niet van toepassing op
   bebouwingspercentages, oppervlaktematen boven 100 m² en inhoudsmaten boven 250 m³;
c. het afwijken van de voorgeschreven afstandsmaat ten opzichte van zijdelingse en achterste
   perceelgrens ten behoeve van het bouwen tot op de perceelgrens, mits is aangetoond dat zich op
   het betreffende perceel geen andere reële mogelijkheden voordoen en de belangen van derden niet
   onevenredig worden geschaad;
d. het bouwen van voorzieningen ten dienste van het ontvangen en zenden van radio- en
   televisiesignalen, voorzover deze voorzieningen van geringe horizontale afmetingen zijn en mits de
   bouwhoogte niet meer bedraagt dan 15 m;
e. het bouwen van voorzieningen (masten) ten dienste van het openbare tele-communicatieverkeer,
   voorzover deze voorzieningen van geringe horizontale afmetingen zijn en de bouwhoogte niet meer
   bedraagt dan 25 m;
f. de bestemmingsregels ten aanzien van de bouwhoogte van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, en
   toestaan dat de bouwhoogte van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, wordt vergroot:
   1. ten behoeve van kunstwerken, geen gebouwen zijnde, tot maximaal 20 m;
   2. ten behoeve van overige bouwwerken,geen gebouwen zijnde,tot maximaal 10 m.
g. de bestemmingsregels ten aanzien van het bouwen buiten een bouwvlak in de bestemmingen
   ‘Agrarisch’ voor het bouwen van hobbymatige dierenverblijven buiten het bouwvlak, waarbij moet
   worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
   1. Dierenverblijven zijn uitsluitend toegestaan ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone -
        kernrandzone’.
   2. De oppervlakte van het bouwperceel mag niet minder bedragen dan 0,5 ha.
   3. De oppervlakte van het dierenverblijf mag niet meer bedragen dan 25 m².
   4. De goothoogte mag niet meer bedragen dan 2 m.
   5. De bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 3 m.
h. De in de bestemmingsomschrijving aangegeven waarden mogen niet onevenredig worden aangetast.
i. de onder sub a tot en met g genoemde omgevingsvergunningen kunnen uitsluitend verleend worden
   mits geen onevenredige aantasting plaatsvindt van:
   1. een samenhangend straat- en bebouwingsbeeld;
   2. de verkeersveiligheid;
   3. de sociale veiligheid;
   4. de milieusituatie, en;
   5. de gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende gronden.

9.2     Bed and breakfast
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor afwijken van de bestemmingsregels voor
het toestaan van kleinschalig logeren in de vorm van een Bed and Breakfast bij (bedrijfs)woningen bij
agrarische bedrijven binnen de bestemming ‘Agrarisch’ en ‘Wonen’, waarbij voldaan moet worden aan de
volgende voorwaarden:
a. De voorziening ten behoeve van Bed and Breakfast wordt binnen de bestaande woning of
   bijgebouwen gerealiseerd.
b. De voorziening functioneert door de bouwkundige opzet, indeling en maatvoering niet als een
   zelfstandige woning.
c. Het maximale aantal gasten dat gelijktijdig gebruik mag maken van de Bed and Breakfast is gesteld



            34
</pre>

====================================================================== Einde pagina 34 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 35 ======================================================================

<pre>   op 5.
d. De oppervlakte die gebruikt wordt ten behoeve van de voorziening mag niet meer bedragen dan 50%
   van de gezamenlijke vloeroppervlakte van de woning en bijgebouwen tot een maximum oppervlakte
   van 50 m².
e. Parkeren vindt plaats op eigen terrein.

9.3     Aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in lid 7.1
en 7.2 en toestaan dat een publieksgerichte aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit wordt
uitgeoefend, waarbij moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. Het vloeroppervlak aan bebouwing per bouwperceel ten behoeve van de (bedrijfs-)woning dat hiervoor
   gebruikt wordt mag niet meer bedragen dan 1/3 deel van dat vloeroppervlak met een maximum van
   50 m²;
b. Het gebruik mag geen ernstige c.q. onevenredige hinder opleveren voor het woonmilieu en geen
   afbreuk doen aan het woonkarakter van de omgeving;
c. De activiteiten die worden ontplooid mogen niet geluidzoneringsplichtig zijn.
d. Het gebruik mag geen nadelige invloed hebben op de afwikkeling van het verkeer.
e. Er wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid ter plaatse.
f. De activiteiten mogen niet omgevingsvergunningplichtig zijn ingevolge de Wet algemene bepalingen
   omgevingsrecht.
g. Er mogen geen detailhandelsactiviteiten plaatsvinden anders dan ondergeschikt en ten dienste van
   de aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit.
h. Er mogen geen reclame-uitingen (aan de woning) worden aangebracht.
i. Degene die de activiteiten in de woning uitvoert, dient tevens de bewoner van de woning te zijn.

9.4     Evenementen
Het bevoegd gezag kan een omgevingsvergunning verlenen voor het toestaan van evenementen, mits
wordt voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. Het evenement duurt maximaal 10 dagen, inclusief opbouwen, inrichten, afbreken en opruimen.
b. Er vindt geen horeca plaats ter plaatse, anders dan ondergeschikt en inherent aan het toegestane
   evenement.
c. Er vindt geen detailhandel ter plaatse plaats, anders dan ondergeschikt en inherent aan het
   toegestane evenement, met uitzondering van vlooien- en/of rommelmarkten.
d. Er treden geen onomkeerbare gevolgen voor het landschap op.
e. De belangen van de betreffende bestemming wordt niet onevenredig aangetast;
f. Er vindt geen onevenredige aantasting plaats van de gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende
   gronden.
g. Belangen van derden worden niet onevenredig geschaad.
h. Er vindt geen onevenredige aantasting plaats van in de omgeving aanwezige architectonische,
   cultuurhistorische of natuurwaarden.
i. De belangen van in de nabijheid gelegen functies verzetten zich niet tegen het gebruik van de
   betreffende bestemming voor het evenement.




                                                                                        35
</pre>

====================================================================== Einde pagina 35 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 36 ======================================================================

<pre>Artikel 10      Algemene wijzigingsregels



10.1    Wijzigen naar Bos, Groen – Landschapselement, Natuur en/of Water
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd de bestemmingen ‘Agrarisch’, een zoekgebied voor een
ecologische verbindingszone ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - zoekgebied ecologische
verbindingszone’, te wijzigen in de bestemming ‘Bos’, Groen – Landschapselement’, ‘Natuur’ en/of
’Water’ ten behoeve van behoud en/of ontwikkeling van bos, landschapselementen, water en/of de
natuur, waarbij moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
a. De wijziging uitsluitend plaats kan vinden ten behoeve van de realisatie van vastgesteld natuur- en
   landschapsbeleid, zoals het beleid voor de ecologische hoofdstructuur (EHS), een ecologische
   verbindingszone (EVZ), het landschappelijk raamwerk en bos-, natuur-, en/of
   landschapscompensatie en/of de doeleinden van de kaderrichtlijn Water.
b. De wijziging pas plaatsvindt nadat de aankoop/overdracht in voldoende mate verzekerd is of al heeft
   plaatsgevonden of de realisatie anderszins verzekerd is.
c. Na de wijziging zijn de regels van de betreffende bestemmingen, zoals opgenomen in het
   bestemmingsplan 'Buitengebied' van de gemeente Grave, met identificatienummer
   NL.IMRO.0786.BPBuitengebied-va01 van toepassing.

10.2    Verwijderen aanduiding
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd dit plan te wijzigen door een aanduiding zoals genoemd in de
bestemmingsomschrijvingen van dit bestemmingsplan te verwijderen, indien het betreffende gebruik
definitief is beëindigd danwel de betreffende bebouwing en/of waarden niet meer aanwezig zijn. Deze
wijziging is niet van toepassing ter plaatse van de aanduiding ‘overige zone - zoekgebied ecologische
verbindingszone’.




          36
</pre>

====================================================================== Einde pagina 36 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 37 ======================================================================

<pre>Artikel 11       Overige regels



11.1     Uitsluiting aanvullende werking Bouwverordening
De voorschriften van de Bouwverordening ten aanzien van onderwerpen van stedenbouwkundige aard
blijven overeenkomstig het gestelde in artikel 9 lid 2 van de Woningwet buiten toepassing, behoudens
ten aanzien van de volgende onderwerpen:
a.   de richtlijnen voor het verlenen van vrijstelling van de stedenbouwkundige voorwaarden;
b.   de bereikbaarheid van gebouwen voor wegverkeer;
c.   de bereikbaarheid van gebouwen voor gehandicapten;
d.   het bouwen bij ondergrondse hoofdtransportleidingen;
e.   de parkeergelegenheid en laad- en losmogelijkheden en
f.   de ruimte tussen bouwwerken.

11.2     Verwijzing naar andere wettelijke regelingen
Waar in dit plan wordt verwezen naar andere wettelijke regelingen, wordt geduid op de regelingen zoals
die luidden op het tijdstip van de terinzagelegging van het ontwerp van het bestemmingsplan.

11.3     Nadere eisen
1. Burgemeester en wethouders kunnen nadere eisen stellen aan de situering van gebouwen en
   bouwwerken, geen gebouwen zijnde indien dit noodzakelijk is ten behoeve van het behoud van en
   ter voorkoming van de aantasting van de bodemkwaliteit, waterhuishouding, cultuurhistorische,
   ecologische, aardkundige en/of landschappelijke waarden.
2. De onder sub a genoemde nadere eisen mogen slechts worden gesteld indien zulks noodzakelijk is
   ten behoeve van zorgvuldig ruimtegebruik en/of ruimtelijke kwaliteit.




                                                                                               37
</pre>

====================================================================== Einde pagina 37 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 38 ======================================================================

<pre>Hoofdstuk 4              Overgangs- en slotregels

Artikel 12       Overgangsrecht



12.1    Overgangsrecht bouwwerken
a. Een bouwwerk, dat op het tijdstip van inwerkingtreding van het bestemmingsplan aanwezig of in
   uitvoering is, danwel gebouwd kan worden krachtens een omgevingsvergunning voor het bouwen, en
   afwijkt van het plan, mag, mits deze afwijking naar aard en omvang niet wordt vergroot:
   1. gedeeltelijk worden vernieuwd of veranderd;
   2. na het teniet gaan ten gevolge van een calamiteit geheel worden vernieuwd of veranderd, mits
        de aanvraag van de omgevingsvergunning voor het bouwen wordt gedaan binnen twee jaar na de
        dag waarop het bouwwerk is teniet gegaan.
b. Het bevoegd gezag kan eenmalig in afwijking van het eerste lid een omgevingsvergunning verlenen
   voor het vergroten van de inhoud van het bouwwerk als bedoeld in het eerste lid met maximaal 10%.
c. Het eerste lid is niet van toepassing op bouwwerken, die weliswaar bestaan op het tijdstip van
   inwerkingtreding van het plan, maar zijn gebouwd zonder vergunning en in strijd met het daarvoor
   geldende plan, daaronder begrepen de overgangsbepaling van dat plan.

12.2    Overgangsrecht gebruik
a. Het gebruik van grond en bouwwerken dat bestond op het tijdstip van inwerkingtreding van het
   bestemmingsplan en hiermee in strijd is, mag worden voortgezet.
b. Het is verboden het met het bestemmingsplan strijdige gebruik, bedoeld in het eerste lid te
   veranderen of te laten veranderen in een ander met dat plan strijdig gebruik, tenzij door deze
   verandering de afwijking naar aard en omvang wordt verkleind.
c. Indien het gebruik, bedoeld in het eerste lid na het tijdstip van inwerkingtreding van het plan voor een
   periode langer dan een jaar wordt onderbroken, is het verboden dit gebruik daarna te hervatten of te
   laten hervatten.
d. Het eerste lid is niet van toepassing op het gebruik, dat reeds in strijd was met het voorheen
   geldende bestemmingsplan, daaronder begrepen de overgangsbepalingen van dat plan.




           38
</pre>

====================================================================== Einde pagina 38 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 39 ======================================================================

<pre>Artikel 13     Slotregel


Deze regels worden aangehaald als: Regels van het bestemmingsplan Turnhoutseweg 5 - Prinsenhof 5
te Gassel.




                                                                                    39
</pre>

====================================================================== Einde pagina 39 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 40 ======================================================================

<pre>40
</pre>

====================================================================== Einde pagina 40 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 41 ======================================================================

<pre>Bijlagen bij de regels




                         41
</pre>

====================================================================== Einde pagina 41 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 42 ======================================================================

<pre>Bijlage 1 Landschapsinpassingsplan




      42
</pre>

====================================================================== Einde pagina 42 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 43 ======================================================================

<pre>Landschappelijke inpassing



Naam:             Broekman Agro BV
Adres:            Turnhoutseweg 5
Woonplaats:       5438 NR Gassel




Lars van Peij,
november 2016


Areal
Maurikstraat 27
5453 NA Langenboom
areal-agro.nl | info@areal-agro.nl | 0486-432066
</pre>

====================================================================== Einde pagina 43 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 44 ======================================================================

<pre>Inhoudsopgave

1.       Inleiding ................................................................................................................................................. 2
     1.1 Aanleiding ............................................................................................................................................................ 2
2.       Gebiedsbeschrijving .............................................................................................................................. 3
3.       Huidige situatie...................................................................................................................................... 4
     3.1         Schets huidige situatie .................................................................................................................................. 4
4.       Hoofdlijnen van het beleid .................................................................................................................... 7
     4.1         Provinciaal beleid ......................................................................................................................................... 7
         4.1.1            Verordening Ruimte Noord-Brabant ....................................................................................... 7
         4.1.2            Ecologische Hoofdstructuur (EHS)........................................................................................... 8
     4.2         Gemeentelijk beleid ...................................................................................................................................... 9
         4.2.1            Bestemmingsplan....................................................................................................................... 9
         4.2.2            Landschapsbeleidsplan Grave (2001)...................................................................................... 10
         4.2.3            Dassencompensatie Gasselsbroek ........................................................................................... 10
5.       Compensatieopgave ............................................................................................................................ 11
6.       Landschapsinrichting ........................................................................................................................... 14
     6.1 Beschrijving ....................................................................................................................................................... 14
     6.2 Landschapselementen ........................................................................................................................................ 16
     6.3 Plantsoenlijst ...................................................................................................................................................... 16
     6.4 Voorwaarden van beheer .................................................................................................................................... 17
7.       Conclusie ............................................................................................................................................. 19
8.       Literatuurlijst ....................................................................................................................................... 19




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                                                                                                   1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 44 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 45 ======================================================================

<pre>    1. Inleiding


1.1 Aanleiding

De heer Broekman wenst zijn bedrijfsactiviteiten op Turnhoutseweg 5 te Gassel te gaan
uitbreiden. Daarom is hij voornemens om zijn agrarisch bouwblok uit te breiden tot 1,5
hectare. Dit document doet een voorstel voor een landschappelijk verantwoorde inpassing
van de uitbreiding.




Figuur 1: overzicht erf, huidige situatie




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                  2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 45 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 46 ======================================================================

<pre>    2. Gebiedsbeschrijving


De locatie Turnhoutseweg 5 bevindt zich ten zuiden van de kern van Gassel, in de gemeente
Grave. Dit gebied kenmerkt zich door een kleinschalig landschap, met veel houtwallen en
kleine bosjes. Dit gebied is de uitloper van het Gasselsbroek, tussen Mill, Gassel en Beers,
waar een dassenlandschap is gerealiseerd door het compensatieproject Dommelsvoort. Aan de
westkant bevinden zich gevarieerde kleinschalige bosjes, die samen de Molenakker en de
Gasselse Heide vormen. In het gebied ten zuiden van Gassel is – weliswaar verspreid – veel
kleinschalige bedrijvigheid te vinden.




Figuur 2: omgeving van de inrichting




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                   3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 46 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 47 ======================================================================

<pre>    3. Huidige situatie


3.1 Schets huidige situatie

Op de locatie Turnhoutseweg 5 vindt in de huidige situatie de teelt van frambozen plaats.




Figuur 3: huidige situatie




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                    4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 47 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 48 ======================================================================

<pre>Figuur 4: frambozenteelt op locatie




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 48 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 49 ======================================================================

<pre>Figuur 5: Huidige situatie




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 49 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 50 ======================================================================

<pre>    4. Hoofdlijnen van het beleid

Het project moet passen binnen de toekomstige bestemming van het gebied. Daarom wordt
in dit hoofdstuk relevant rijks-, provinciaal en gemeentelijk beleid beschreven, zodat zeker
kan worden gesteld dat de natuurcompensatie van Turnhoutseweg 5 aansluit op het geldende
ruimtelijk beleid.

4.1 Provinciaal beleid

4.1.1 Verordening Ruimte Noord-Brabant

In de Verordening ruimte staan regels waarmee een gemeente rekening moet houden bij het
ontwikkelen van bestemmingsplannen. Door deze regels weten de gemeenten al in een vroeg
stadium waar ze aan toe zijn. Onderhavige locatie ligt in de ´gemengd landelijk gebied’. De
structuurvisie geeft ook aan:

Belangrijke onderwerpen in de Verordening Ruimte die op dit plan met name van toepassing
zijn:

    1) ruimtelijke kwaliteit
    2) overige ontwikkelingen in het landelijk gebied


Ruimtelijke kwaliteit
Zorgvuldig ruimtegebruik is een belangrijk item in de verordening. Nieuwe ruimtelijke
ingrepen moeten gebruik maken van bestaande bouw- en bestemmingsvlakken. Uitbreiding
van bestaande vlakken is alleen mogelijk wanneer financiële, juridische of feitelijke
omstandigheden dit eisen. Verder moeten de gevolgen voor de omgeving, natuur, bodem,
landschap en cultuurhistorie in kaart worden gebracht en afgewogen.

Overige ontwikkelingen in het landelijke gebied
Het landelijke gebied is reeds lang niet meer uitsluitend in handen van agrarische bedrijven.
Steeds meer kleine bedrijven worden omgeschakeld naar woonbestemmingen.




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                     7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 50 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 51 ======================================================================

<pre>4.1.2 Ecologische Hoofdstructuur (EHS)




Figuur 6: EHS op de kaart


De locatie Turnhoutseweg ligt niet in een EHS, attentie-, of zoekgebied. De locatie ligt ook
niet bij een ecologische verbindingszone (EVZ).




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                      8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 51 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 52 ======================================================================

<pre>4.2 Gemeentelijk beleid

4.2.1 Bestemmingsplan

De inrichting heeft de enkelbestemming ‘Agrarisch’. De zwarte lijn geeft een bouwblok aan.




Figuur 7: bestemmingplan Turnhoutseweg 5




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                   9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 52 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 53 ======================================================================

<pre>4.2.2 Landschapsbeleidsplan Grave (2001)

De locatie wordt beschreven als een tamelijk dichtbebouwde, samenhangende structuur van
boerderijen en woonbebouwing langs de rechte ontginningswegen. Binnen het gebied zijn
diverse kleinschalige beplantingselementen aanwezig, zoals bosjes, weg- en
singelbeplantingen. De ecologische waarde van het gebied zit in de afwisseling tussen bos,
kleinschalige landbouwpercelen en een grote dichtheid aan poelen. Het is een kerngebied
voor de das.

4.2.3 Dassencompensatie Gasselsbroek

In het gebied Gasselsbroek, ten oosten van de planlocatie, vindt een dassencompensatie
plaats. Om te komen tot een zo goed mogelijke optimalisatie van het nieuwe leefgebied in het
Gasselsbroek, rekening houdend met de aanwezigheid van meerdere dassenfamilies, is een
aanzienlijke lengte lijnvormige beplanting (houtwallen) aangelegd, in totaal 30 kilometer. De
locatie Turnhoutseweg 5 zit aan de rand van deze natuurcompensatie.




Figuur 8: landschapselementen dassencompensatie, aangelegd in de buurt van Turnhoutseweg 5




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                           10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 53 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 54 ======================================================================

<pre>    5. Compensatieopgave

In de huidige situatie beschikt dhr. Broekman over een agrarisch bouwblok van 2.640m2.
Daarnaast is er een gekoppeld agrarisch bouwblok aan de Prinsenhof 5 van 2.150 m2. In het
totaal beschikt het bedrijf over 4.800 m² bouwblok in de huidige situatie.

Het gekoppelde agrarisch bouwblok zal komen te vervallen. Dit aantal m² bouwkavel zal
worden verplaatst naar de locatie aan de Turnhoutseweg 5. Aangezien deze oppervlakte
bouwvlak enkel wordt verplaatst, hoeft dit niet gecompenseerd te worden in de
kwaliteitsbijdrage.

De terreinverharding, in totaal 4.000 m², moet in de nieuwe situatie binnen het agrarisch
bouwblok worden geplaatst. Dit omdat de zorgplicht van de Verordening Ruimte dicteert dat
bebouwing en terreinverharding binnen het agrarisch bouwvlak moeten liggen. Aangezien
het reeds bestaande terreinverharding betreft, is het redelijk om deze mee te nemen in de
bijdrage voor kwaliteitsverbetering.

Uit de ons aangereikte informatie blijkt de volgende opgave:
    - Het compenseren van een uitbreiding vigerend agrarisch bouwblok tot 1,5 ha

De gemeente Grave hanteert in de notitie Toepassingsbereik verordening ruimte drie
categorieën voor compensatie. De genoemde ontwikkeling betreft het uitbreiden van een
agrarisch bouwblok tot 1,5 ha (buiten groenblauwe mantel), waarmee de compensatie in
categorie 2 zou vallen, echter het gekoppeld bouwvlak onder Prinsenhof 5 wordt ontkoppeld
en krijgt een woonbestemming. Daarom valt de compensatie in categorie 3.
‘bestemmingswijziging van agrarisch bouwvlak of van agrarisch-technische en agrarisch
verwante bedrijfsbestemming naar bestemmingsvlak wonen: €20,- per m2 woonbestemming’.
De bestemmingswinst van het te herbestemmen bouwblok is 2.150 m2 x € 20,- = € 43.000,-
Daarvan moet de aanvrager 20% = € 8.600,- investeren. In onderstaande berekening is te zien
dat de investering € 8.593,-. Dit is exclusief plankosten en inboeten. Het inrichtingsplan
voldoet aan de compensatieopgave volgens categorie 3 van de notitie Toepassingsbereik.




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                  11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 54 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 55 ======================================================================

<pre>Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 55 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 56 ======================================================================

<pre>Bovenstaand schema is de vergoeding voor compensatie per jaar, voor rekening van de
initiatiefnemer. Totaal te investeren bedrag is € 8.593,30,-.




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                    13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 56 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 57 ======================================================================

<pre>    6. Landschapsinrichting

6.1 Beschrijving

De inpassing behelst een kwaliteitsverbetering in de brede zin van het woord. Mogelijkheden
hiervoor zijn:
   - Traditionele groene inpassing
   - Aanleg gebiedseigen landschapselementen
   - Nieuwe natuur- of landschapsversterkende maatregelen van waterstructuren
   - Sloop/verwijdering van storende gebouwen
   - Verbeteren van recreatieve ontsluiting
   - Behoud/herstel van cultuurhistorische bebouwing
   - Kiezen voor hoogwaardige architectuur




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                  14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 57 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 58 ======================================================================

<pre>Figuur 9, voorgestelde inrichting


Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 58 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 59 ======================================================================

<pre>De reeds bestaande knip- en scheerheg is doorgetrokken langs de kromming in de weg. In de
lijn met de drie bestaande eiken zijn er 8 grote nieuwe eiken ingetekend, met een onderlinge
afstand van 25 meter. Deze karakteristieke bomen zullen een stempel drukken op de
inrichting. Ook blijft het doorzicht vanaf de weg zo behouden.

Op de kaart staat ook een wandelpad over boerenland ingetekend. Deze is recent aangelegd
met behulp van STIKA, en staat hier alleen vermeld als referentie. Wel geeft het aan dat
compenseerder al mee heeft gedacht aan recreatieve ontsluiting van het buitengebied van
Gassel. Tevens zijn er al diverse struweelhagen (ook buiten het plaatje) gerealiseerd met
behulp van STIKA. Deze tellen ook niet mee voor de compensatie.

Als laatste worden twee beeldbepalende lindes ingeplant in de zuidoost hoek van het nieuwe
bouwblok. In totaal zorgen deze landschapselementen voor een goede inpassing van de
locatie Turnhoutseweg 5 in Gassel.

6.2 Landschapselementen

                                       aantal        lengte (m)         breedte (m)       oppervlakte (m2)
 1 Knip- en scheerheg                           1                 110                 3                      330
 2 Landschapsbomen                              8                   5                 5                      200
 3 Landschapsbomen                              2                   5                 5                       50


6.3 Plantsoenlijst

Knip- en scheerheg

plantverband 0,25, 1-rijig

soort                                        aantal
haagbeuk (Carpinus Betulus)                    440
totaal                                         440



Landschapsbomen

  soort                                      aantal
2 Linde, Tilia Vulgaris                           2
3 Eik, Quercus Robur                              8
  totaal                                        10




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                                           16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 59 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 60 ======================================================================

<pre>6.4 Voorwaarden van beheer




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 60 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 61 ======================================================================

<pre>Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel   18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 61 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 62 ======================================================================

<pre>    7. Conclusie

Uit de uitbreiding van het bouwblok vloeit een compensatieopgave voort. Deze valt in
categorie 3 van de gemeente Grave, waardoor een landschappelijke inpassing vereist is met
een waarden van € 8.600,-. Met behulp van de inrichting is aan deze eis voldaan. Met de
verlenging van de knip- en scheerheg en de aanplant van de eiken en de twee lindes is de
uitbreiding kleinschalig en gebiedseigen ingepast.

    8. Literatuurlijst

        Bestemmingsplan Buitengebied 2013 Grave
        Landschapsbeleidsplan Grave, 2001
        Verordening Ruimte, Provincie Noord-Brabant, 2014, versie juli 2015
        Nota Ruimte
        Beleidsregel Groenblauw Stimuleringskader Provincie Noord-Brabant, 2007
        Provincie Noord-Brabant, www.brabant.nl/kaarten




Landschappelijke inpassing Broekman Agro BV Gassel                                  19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 62 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 63 ======================================================================

<pre>Bijlage 2 Spuitzone onderzoek




                                63
</pre>

====================================================================== Einde pagina 63 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 64 ======================================================================

<pre>Spuitzone onderzoek
Plangebied Prinsenhof te Gassel, gemeente Grave




                                                  Rapportnummer: P16.582.01-3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 64 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 65 ======================================================================

<pre>                                                    P16.582.01-3 / 12 juni 2017




Opdrachtgever:     BRO

Contactpersoon:    Mevr. M. Heffels




Onderzoek:         Spuitzone onderzoek
                   Plangebied Prinsenhof te Gassel, gemeente
                   Grave

Rapportnummer:     P16.582.01-3

Datum:             12 juni 2017
                   Incl aanvulling november 2017



Uitgevoerd door:   WINDMILL
                   Milieu I Management I Advies
                   Postbus 5
                   6267 ZG Cadier en Keer
                   Tel. 043 407 09 71
                   www.adviesburowindmill.nl
                   info@wmma.nl

Contactpersoon:    drs. O.A.M. Beckers




                         2                                    www.adviesburowindmill.com
                                                                 www.milieucoordinator.nl
                                                                     www.milieuadvies.nl
                                                               www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 65 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 66 ======================================================================

<pre>                                                                                                                  P16.582.01-3 / 12 juni 2017




Inhoudsopgave
1 Inleiding ..................................................................................... 4

2 Omgeving plangebied............................................................... 5
    2.1       Ligging plangebied .................................................................................................... 5
    2.2       Omliggende percelen ................................................................................................ 6
    2.3       Feitelijk en mogelijk planologisch gebruik percelen ................................................. 6


3 Uitgangspunten en onderzoeksmethode ................................ 8
    3.1       Algemeen .................................................................................................................. 8
    3.2       Wettelijke verankering DRT75 .................................................................................. 8
    3.3       Veiligheidsafstanden ................................................................................................. 9


4 Beoordeling situatie Prinsenhof 5 ......................................... 11
    4.1       Toetsing veiligheidsafstanden ................................................................................ 11
    4.2       Resultaten zonder aanvullende maatregelen ......................................................... 12


5 Uitwerking randvoorwaarden invulling plangebied.............. 13

6 Nadere beschouwing perceel 4.............................................. 15

7 Conclusie................................................................................. 18


Bijlagen
I         Uitgangspunten en onderzoeksmethode




                                                                 3                                                          www.adviesburowindmill.com
                                                                                                                               www.milieucoordinator.nl
                                                                                                                                   www.milieuadvies.nl
                                                                                                                             www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 66 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 67 ======================================================================

<pre>                                                                             P16.582.01-3 / 12 juni 2017




1    Inleiding

    In opdracht van BRO is door Windmill Milieu en Management een onderzoek uitgevoerd
    naar spuitcirkels in het kader van de ontwikkeling van het plan Prinsenhof te Gassel. Het
    voornemen bestaat om aan de Prinsenhof 5 een agrarische bedrijfswoning om te zetten
    in een burgerwoning en op deze manier de woning los te koppelen van het agrarische
    bedrijf aan de Turnhoutseweg 5.

    Het wijzigen van de bestemming van de woning aan de Prinsenhof 5 maakt deel uit van
    meerdere ontwikkelingen binnen het agrarisch bedrijf aan de Turnhoutse weg. Voor de
    bestemmingswijziging van de Prinsenhof 5 zijn alleen de wijzigingen van de direct
    omliggende percelen relevant.

    In de nabijheid van het plangebied zijn percelen aanwezig die bestemd zijn als agrarisch
    gebied en als zodanig in gebruik zijn. Ten behoeve van een goede productie en
    bescherming van de gewassen kunnen bespuitingen met gewasbeschermingsmiddelen
    plaatsvinden. Gewasbeschermingsmiddelen die niet op de gewassen, bladeren of de
    bodem terecht komen, kunnen verwaaien naar de omgeving en invloed uitoefenen op het
    woon- en leefklimaat ter plaatse van de beoogde burgerwoning

    Vraagstelling
    De wens bestaat zicht te krijgen of het woon- en leefklimaat ter plaatse van de Prinsenhof
    5 voldoende is om de bestaande bedrijfswoning om te zetten in een burgerwoning.
    Daarnaast wordt beoordeeld of de stellingenteelt gevolgen heeft voor de verderop
    gelegen woning aan de Prinsenhof 3.

    Hiertoe dient inzicht te worden verkregen in het gebruik van de agrarische gronden
    (feitelijk en mogelijk toekomstig gebruik), het effect van het gebruik van de
    gewasbeschermingsmiddelen, de afstand waarbinnen een acceptabel woon- en
    leefklimaat kan worden gegarandeerd in verband met de toepassing van
    gewasbeschermingsmiddelen en welke maatregelen daarbij getroffen dienen te worden.

    Op basis van bestaande voorhanden onderzoeken wordt een beoordeling uitgevoerd van
    het nu voorliggende plan. Hierbij wordt beoordeeld of ter plaatse van de gevoelige
    functies sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat zoals dit vereist is vanuit
    een goede ruimtelijke ordening.

    Op 18 oktober 2017 is door opdrachtgever verzocht om aanvullend eventuele
    beperkingen voor perceel 4 te beschouwen (zie figuur 2.2) In hoofdstuk 6 wordt nader
    ingegaan op de consequenties van het verruimd agrarisch gebruik van perceel 4.




                                           4                                           www.adviesburowindmill.com
                                                                                          www.milieucoordinator.nl
                                                                                              www.milieuadvies.nl
                                                                                        www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 67 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 68 ======================================================================

<pre>                                                                            P16.582.01-3 / 12 juni 2017




2      Omgeving plangebied

2.1   Ligging plangebied

      Het plangebied is gelegen aan de Prinsenhof aan de zuidzijde van Gassel. In de volgende
      afbeelding is de situering van de locatie globaal weergegeven.




      Figuur 2.1 Ligging plangebied


      In figuur 2.2 is een nadere detaillering weergegeven van de relevante onderdelen binnen
      het plangebied voor de beoordeling van het woon- en leefklimaat ter plaatse van de
      woning Prinsenhof 5.




                                            5                                         www.adviesburowindmill.com
                                                                                         www.milieucoordinator.nl
                                                                                             www.milieuadvies.nl
                                                                                       www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 68 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 69 ======================================================================

<pre>                                                                            P16.582.01-3 / 12 juni 2017



      De woning aan de Prinsenhof 5 is met nummer 1 weergegeven in de figuur 2.2. De
      omliggende percelen 2 tot en met 5 maken eveneens deel uit van het plan voor de
      wijzigingen van het agrarisch bedrijf. Op perceel 2 wordt ter vervanging van de huidige
      bedrijfswoning aan de Prinsenhof een nieuwe bedrijfswoning gerealiseerd.




      Figuur 2.2 Ligging woning Prinsenhof 5 en agrarische percelen.


2.2   Omliggende percelen
      De functiewijziging van de Prinsenhof 5 wordt getoetst ten opzichte van omliggende
      agrarische percelen waar gewasbeschermingsmiddelen gebruikt kunnen worden.
      Op basis van jurisprudentie zijn gevoelige functies zonder aanvullende motivering
      inpasbaar indien een afstand van 50 meter gerespecteerd wordt tussen de gevoelige
      functie en agrarische percelen. Agrarische percelen die op méér dan 50 meter van het
      bouwplan liggen, kunnen buiten beschouwing worden gelaten.

      De percelen 3 en 4 zijn op meer dan 50 meter van de woning gelegen en zijn daarmee
      niet relevant. De percelen 2 en 5 liggen wel binnen een afstand van 50 meter van de
      woning en zullen nader beschouwd worden.


2.3   Feitelijk en mogelijk planologisch gebruik percelen
      Voor de het gebied geldt het bestemmingsplan ‘Buitengebied, 1e herziening’, zoals dat
      door de gemeenteraad van Grave is vastgesteld op 29 september 2015.
      Met de nu voorliggende ontwikkeling wordt op de percelen het mogelijk agrarisch gebruik
      verruimd.

      In deelgebied 2 en 5 worden permanente teeltondersteunende voorzieningen met een
      maximale hoogte van 3 meter mogelijk gemaakt ten behoeve van fruitteelt en boomteelt.
      Deze hoogte is nodig omdat de planten, die met behulp van de stellingen worden geteeld,
      groeien tot een hoogte van ongeveer 2,3 tot 2,5 meter. Daarboven dient nog ruimte te



                                               6                                      www.adviesburowindmill.com
                                                                                         www.milieucoordinator.nl
                                                                                             www.milieuadvies.nl
                                                                                       www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 69 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 70 ======================================================================

<pre>                                                                         P16.582.01-3 / 12 juni 2017

zijn voor een regenkap en sproeier en daardoor is een hoogte van 3 meter nodig. De
regenkappen zijn nodig om de gewassen te beschermen tegen regen en wind.

Met de beoogde wijziging is fruitteelt tot circa 2,5 meter hoogte mogelijk. Fruitteelt van
deze hoogte kan zowel van boven neerwaarts als zijwaarts worden bespoten. Daarbij is
het geen verplichting dat regenkappen aanwezig zijn. Bij een zijwaartse bespuiting is het
risico op drift van gewasbeschermingsmiddelen naar de omgeving het grootst. Deze
mogelijk planologische invulling (worst-case) wordt dan ook als uitgangspunt voor de
beoordeling gehanteerd.




                                       7                                           www.adviesburowindmill.com
                                                                                      www.milieucoordinator.nl
                                                                                          www.milieuadvies.nl
                                                                                    www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 70 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 71 ======================================================================

<pre>                                                                              P16.582.01-3 / 12 juni 2017




3      Uitgangspunten en onderzoeksmethode

3.1   Algemeen

      In Nederland is niet wettelijk vastgelegd wat de minimale afstand moet zijn tussen
      boomgaarden en nabijgelegen gevoelige objecten. Door het ontbreken van wetgeving is
      een vuistregel ontstaan die aangeeft dat een afstand van 50 meter tussen boomgaarden
      en een gevoelig object moet worden aangehouden. Bij deze afstand treden geen
      nadelige gezondheidseffecten op voor de omwonenden/aanwezigen.

      De afstand van 50 meter rondom boomgaarden is een indicatieve afstand. Op basis van
      specifieke omstandigheden kan gemotiveerd van deze 50 meter worden afgeweken. De
      afstand tot een boomgaard wordt bepaald door de driftblootstelling aan de
      gewasbeschermingsmiddelen. Deze driftblootstelling is afhankelijk van de toxiciteit van
      het gewasbeschermingsmiddel, de toegepaste spuittechnieken, kale of volle bladsituatie
      van de (fruit)bomen, een (gedeeltelijke) windhaag rondom het perceel en de
      overheersende windrichting.
      Voor de motivatie of afgeweken mag worden van 50 meter-zone is gebruik gemaakt van
      het wetenschappelijk rapport van PRI 2015 in Wageningen, ‘Driftblootstelling van
      omstanders en omwonenden door boomgaard bespuitingen’, rapportnummer 609 van
      maart 2015 (verder PRI 2015). Dit rapport geeft op basis van de meest recente
      wetenschappelijke inzichten een inschatting van de mate van driftblootstelling bij
      bespuiting van een fruitboomgaard.

      De belangrijkste uitgangspunten van het onderzoek van PRI zijn de volgende:
       Maximale dosering van gewasbeschermingsmiddelen volgens de geldende
          toelatingen van het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en
          biociden (Ctgb).
       De voor het blootstellingrisico maatgevende gewasbeschermingsmiddelen.
       Worstcase blootstelling aan drift door uit te gaan van 100% meewindomstandigheden
          met een gemiddelde windsnelheid van 3 m/s.
       Rekening houdend met de maatgevende bespuitingen in de kaalblad situatie.
       Hanteren van een actueel drift verspreidingsmodel.
      Hiermee is het rapport van PRI 2015 algemeen bruikbaar als basis voor de onderbouwing
      van locatie-specifieke praktijksituaties.

      Een nadere omschrijving van de onderzoeksmethode van het rapport PRI 2015 is
      opgenomen in bijlage 1.


3.2   Wettelijke verankering DRT75
      In de ‘tweede Nota Duurzame Gewasbescherming’ zijn maatregelen opgenomen om de
      vervuiling van oppervlakte water door gewasbeschermingsmiddelen te verminderen. Eén
      maatregel is alleen nog maar spuittechnieken toe te staan met een minimale driftreductie
      van 75%. Deze maatregel is opgenomen in de voorpublicatie tot wijziging van het
      Activiteitenbesluit milieubeheer die op 6 juli 2016 verscheen in de Staatscourant (nr.
      32229). Op grond van het voorgestelde (nieuwe) artikel 3.78a Activiteitenbesluit
      milieubeheer wordt het verplicht om bij open teelten te spuiten met een driftreductie van
      75%.



                                             8                                          www.adviesburowindmill.com
                                                                                           www.milieucoordinator.nl
                                                                                               www.milieuadvies.nl
                                                                                         www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 71 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 72 ======================================================================

<pre>                                                                                     P16.582.01-3 / 12 juni 2017

      Dit geldt, anders dan op dit moment, óók als het perceel waarop wordt gespoten niet is
      gelegen aan een watergang.


3.3   Veiligheidsafstanden
      In het rapport PRI 2015 worden 12 praktijksituaties geschetst waarvoor een minimaal aan
      te houden veiligheidsafstand (gemeten vanaf de eerste bomenrij) is berekend, zie ook
      tabellen 3.1 en 3.2 hierna. Deze veiligheidsafstanden zijn door PRI ingedeeld in
      verschillende afstandsklassen, in stappen van 5 meter. Met de in paragraaf 3.2
      omschreven wettelijke verankering van het gebruik van een spuittechniek met een
      driftreductie van 75% (met ingang van medio 2017) vervallen de in tabel 3.1 en 3.2
      beschreven praktijksituatie 1 tot en met 4.
      Tabel 3.1 – 12 praktijksituaties met betrekking tot driftreducerende maatregelen (bron: PRI 2015)




                                                 9                                             www.adviesburowindmill.com
                                                                                                  www.milieucoordinator.nl
                                                                                                      www.milieuadvies.nl
                                                                                                www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 72 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 73 ======================================================================

<pre>                                                                               P16.582.01-3 / 12 juni 2017

Tabel 3.2 – Benodigde afstand vanaf de eerste bomenrij (m) (bron: PRI, 2015)




                                         10                                              www.adviesburowindmill.com
                                                                                            www.milieucoordinator.nl
                                                                                                www.milieuadvies.nl
                                                                                          www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 73 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 74 ======================================================================

<pre>                                                                                       P16.582.01-3 / 12 juni 2017




4      Beoordeling situatie Prinsenhof 5

4.1   Toetsing veiligheidsafstanden

      Uit paragraaf 3.3 blijkt dat de te hanteren veiligheidsafstanden afhankelijk zijn van de
      toegepaste spuittechniek. Tussen het plangebied en de relevante percelen is géén
      waterloop gesitueerd. Voor de percelen 2 en 5 is, conform tabel 3.1, praktijksituatie 5 van
      toepassing. Uit tabel 3.2 blijkt dat hiervoor een maximaal te respecteren afstand van 30
      meter tot gevoelige objecten geldt. Deze afstand is van toepassing

      In figuur 4.2 is de 30 meter zone weergegeven. Opgemerkt wordt dat deze afstanden zijn
      gemeten vanaf de eerste bomenrij. In de praktijk zal deze bomenrij ook niet dichter op de
      perceelsgrens komen omdat voor de teelt het van belang is dat aan de buitenzijde een
      doorgang is voor een tractor ten behoeve van oogst-, snoei-, maai-activiteiten. De eerste
      rij waarin gespoten wordt in de richting van de omgeving is de tweede rijroute. Immers
      vanuit de buitenste rijlijn wordt alleen inwaarts gespoten richting de aanplant.




      Figuur 4.1: Te respecteren afstanden percelen 2 en 5 ivm driftblootstelling (situatie 5; 30 meter)




                                                 11                                              www.adviesburowindmill.com
                                                                                                    www.milieucoordinator.nl
                                                                                                        www.milieuadvies.nl
                                                                                                  www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 74 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 75 ======================================================================

<pre>                                                                            P16.582.01-3 / 12 juni 2017


4.2   Resultaten zonder aanvullende maatregelen
      Gelet op de beperkte ruimtelijke scheiding tussen de agrarische percelen en het
      plangebied, ligt de om te vormen woning en een groot deel van de bijbehorende tuin
      binnen de spuitzone van omliggende twee percelen.

      Het is planologisch mogelijk om op deze percelen opgaande gewassen te telen waarbij
      een zijwaartse bespuiting wordt toegepast. Als gevolg van de drift die optreed bij deze
      zijwaartse bespuiting kan een overschrijding van de 100%-norm voor dermale
      driftblootstelling niet worden uitgesloten. Dientengevolge kan een aanvaardbaar woon-
      en leefklimaat als gevolg van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen binnen het
      plangebied niet worden gegarandeerd. Door het treffen van aanvullende afschermende
      maatregelen kan deze spuitzone worden verkleind. De woning aan de Prinsenhof 3 ligt
      op meer dan 30 meter van de percelen 2 en 5. Daarmee hoeven voor deze woning geen
      aanvullende maatregelen te worden getroffen.

      In hoofdstuk 5 wordt nader ingegaan op de mogelijkheden om middels het treffen van
      maatregelen de te respecteren afstand te verkleinen en daarmee een goed woon- en
      leefklimaat te borgen.




                                           12                                         www.adviesburowindmill.com
                                                                                         www.milieucoordinator.nl
                                                                                             www.milieuadvies.nl
                                                                                       www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 75 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 76 ======================================================================

<pre>                                                                                  P16.582.01-3 / 12 juni 2017




5   Uitwerking randvoorwaarden invulling plangebied

    Aangetoond is dat de beoogde burgerwoning inclusief bijbehorende tuin binnen de
    spuitzones van de percelen 2 en 5 is gelegen (zie figuur 4.1). Binnen de spuitzones kan
    een goed woon- en leefklimaat niet worden gegarandeerd. Indien géén aanvullende
    afschermende maatregelen worden getroffen, mag binnen deze zones geen sprake zijn
    van een (nieuwe) ‘gevoelige functie’, zijnde een plaats waar regelmatig mensen verblijven
    of samenkomen (wonen of tuin).

    De spuitzone kan worden verkleind door het treffen van aanvullende afschermende
    maatregelen waardoor de drift van de percelen wordt gereduceerd. De mogelijk te treffen
    maatregelen en de bijbehorende afstanden die dan nog resteren, zijn opgenomen in de
    tabellen 3.1 en 3.2.

    Bij de aanplant van een groenblijvende winterharde windhaag op een deel van de
    plangrens wordt de te respecteren spuitzone teruggebracht van 30 meter tot 5 meter (zie
    praktijksituatie 8 in tabel 3.2), gemeten vanaf de laatste bomenrij. Een worst-case
    uitgangspunt hierbij is om ervan uit te gaan dat de laatste bomenrij fictief op de uiterste
    begrenzing van het agrarische perceel wordt gesitueerd. In de praktijk zal de laatste
    bomenrij echter niet vlak aan de erfgrens staan. Ten behoeve van een normale
    bedrijfsvoering (spuiten / snoeien etc.) dient aan de buitenzijde van de laatste bomenrij
    nog voldoende ruimte te zijn om hier met een trekker te kunnen passeren. Dit betekent
    dat de laatste bomenrij normaal gesproken op enkele meters van de perceelsgrens wordt
    ingeplant. Deze bedrijfspraktijk wordt onderschreven in het PRI-rapport 2015 in de
    toelichtende tekst onder tabel 19 op pagina 28:

       “Wordt van de toekomstige situatie uitgegaan dat een minimaal DRT75 techniek op het
       perceel gebruikt moet worden dan is de benodigde afstand vanaf de laatste bomenrij 30 m
       in de kale boom situatie en 20 m in de volblad situatie. Deze afstand kan verkleind worden
       tot 20 m en 5 m voor respectievelijk de kale boom en volblad situatie door de aanwezigheid
       van een windhaag. Wordt een dubbele windhaag of houtwal of een wintergroene
       windhaag geplaatst dan is er zowel in de kale boom als de volblad situatie direct
       achter de haag of houtwal geen overschrijding van de huidblootstelling. “

    Uit voornoemde passage blijkt dat het redelijk is te veronderstellen dat een bomenrij niet
    op de perceelsgrens wordt ingeplant, maar dat hierbij een ruimtelijke scheiding van
    enkele meters uit praktisch oogpunt noodzakelijk is. Bijhet plaatsen van een wintergroene
    haag is direct achter de wintergroene windhaag geen sprake meer van een overschrijding
    van de huidblootstelling. De aanleg en in stand houding van een wintergroene windhaag
    (of een voorziening met een vergelijkbare filterende werking, bv muur of gesloten
    schutting) dient hierbij echter wel in het bestemmingsplan te worden geborgd.

    In de huidige situatie is sprake van enige afscherming tussen het agrarisch percelen 5 en
    de beoogde burgerwoning in de vorm van een groenafscherming. Echter aangezien deze
    groenafscherming niet geborgd en mogelijk niet wintergroen is, kan het (mogelijke)
    positieve effect van deze voorzieningen niet worden meegenomen in de beoordeling.

    Zowel op de perceelsgrens van perceel 2 als 5 dient nabij de beoogde burgerwoning en
    de bijbehorende tuin een wintergroene haag aangeplant en in het bestemmingsplan
    geborgd te worden. In figuur 5.1 is de locatie van beide hagen met een groene markering
    weergegeven. De hagen dienen tot op een afstand van 30 meter in vogelvlucht van de
    gevoelige functie (woning en tuin) te worden doorgetrokken.



                                             13                                             www.adviesburowindmill.com
                                                                                               www.milieucoordinator.nl
                                                                                                   www.milieuadvies.nl
                                                                                             www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 76 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 77 ======================================================================

<pre>                                                                           P16.582.01-3 / 12 juni 2017




Figuur 5.1: Verkleining spuitzone door aanplant groenblijvende winterharde windhaag langs een
deel van de agrarische percelen

Indien een wintergroene haag op grens van de percelen wordt geplaatst, is direct achter
de haag sprake van een voldoende woon- en leefklimaat. De groene lijn in figuur 5.1 heeft
de haag weer en de rode lijn geeft de te respecteren zone direct achter de haag weer.

Bij de hoogte van de haag (c.q. een voorziening met een vergelijkbare filterende werking,
bv een muur of een dichte schutting) dient rekening gehouden te worden met de hoogte
van de het gewas; de haag dient minimaal één meter hoger te zijn dan het gewas..

De aanplant van een wintergroene windhaag (c.q. een voorziening met een vergelijkbare
filterende werking, bv een muur of een dichte schutting) op de in figuur 5.1 aangewezen
delen, dienen planologisch verankerd te worden in het bestemmingsplan.




                                        14                                           www.adviesburowindmill.com
                                                                                        www.milieucoordinator.nl
                                                                                            www.milieuadvies.nl
                                                                                      www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 77 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 78 ======================================================================

<pre>                                                                             P16.582.01-3 / 12 juni 2017




6    Nadere beschouwing perceel 4

    In deelgebied 4 worden permanente teeltondersteunende voorzieningen met een
    maximale hoogte van 3 meter mogelijk gemaakt ten behoeve van fruitteelt en boomteelt.
    Deze hoogte is nodig omdat de planten, die met behulp van de stellingen worden geteeld,
    groeien tot een hoogte van ongeveer 2,3 tot 2,5 meter. Daarboven dient nog ruimte te
    zijn voor een regenkap en sproeier en daardoor is een hoogte van 3 meter nodig. De
    regenkappen zijn nodig om de gewassen te beschermen tegen regen en wind.

    Met de beoogde wijziging is fruitteelt tot circa 2,5 meter hoogte mogelijk. Fruitteelt van
    deze hoogte kan zowel van boven neerwaarts als zijwaarts worden bespoten. Daarbij is
    het geen verplichting dat regenkappen aanwezig zijn. Bij een zijwaartse bespuiting is het
    risico op drift van gewasbeschermingsmiddelen naar de omgeving het grootst. Deze
    mogelijk planologische invulling (worst-case) wordt dan ook als uitgangspunt voor de
    beoordeling gehanteerd.

    In figuur 6.1 is perceel 4 (kadastraal sectie L nummer 1579) met een blauw kader
    weergegeven.




    Figuur 6.1: ligging perceel 4




                                           15                                          www.adviesburowindmill.com
                                                                                          www.milieucoordinator.nl
                                                                                              www.milieuadvies.nl
                                                                                        www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 78 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 79 ======================================================================

<pre>                                                                                   P16.582.01-3 / 12 juni 2017




Rondom perceel 4 liggen een aantal gevoelige bestemmingen (woningen, tuinen en
maatschappelijke bestemming). Dit betreffen gevoelige functies waarbij geborgd dient te worden
dat het lokale woon- en leefklimaat niet aangetast wordt als gevolg van mogelijke drift van
gewasbeschermingsmiddelen.

Regulier wordt op basis van vaste jurisprudentie een maximale afstand aangehouden van 50
meter     tussen     gevoelige     bestemmingen     en    plaatsen    waar   bedrijfsmatig
gewasbeschermingsmiddelen worden toegepast. Deze maximale afstand in de vaste
jurisprudentie is tot stand gekomen op basis van de meest ongunstige situatie zijnde
fruitbomenteelt en gebruik van standaard spuitdoppen.

In de ‘tweede Nota Duurzame Gewasbescherming’ zijn maatregelen opgenomen om de
vervuiling van oppervlakte water door gewasbeschermingsmiddelen te verminderen. Eén
maatregel is alleen nog maar spuittechnieken toe te staan met een minimale driftreductie van
75%. Inmiddels heeft een voorpublicatie plaatsgevonden in de Staatscourant voor het wijzigen
van het Activiteitenbesluit waarbij het gebruik van standaard spuitdoppen in de buitenlucht niet
meer is toegestaan.

Deze maatregel is opgenomen in de voorpublicatie tot wijziging van het Activiteitenbesluit
milieubeheer die op 6 juli 2016 verscheen in de Staatscourant (nr. 32229). Op grond van het
voorgestelde (nieuwe) artikel 3.78a Activiteitenbesluit milieubeheer wordt het verplicht om bij
open teelten te spuiten met een driftreductie van 75%. Op 23 juni 2017 heeft aanvullend een
publicatie in Staatsblad 305 plaatsgevonden. Navolgend wordt de wijziging van het
Activiteitenbesluit weergegeven zoals opgenomen in het Staatsblad van 23 juni 2017.




Het betreffende artikel treedt op een bij koninklijk besluit nader te bepalen tijdstip in werking. De
beoogde inwerkingtreding is 1 januari 2018.

Zoals voorgaand beschreven wordt tot op heden regulier een 50 meter richtafstand aangehouden
op basis van jurisprudentie. Hierbij is geen rekening gehouden met het voorgaande artikel 3.17a.
In de aangehaalde onderzoeken van de Wageningen Universiteit zijn wel veldproeven betrokken
waarbij DRT 75 is gehanteerd zoals in het nieuwe artikel verplicht wordt gesteld. Dit onderzoek
sluit daarmee aan op de nieuwe verplichte norm en vormt daarmee een beter richtsnoer dan de
in het verleden gehanteerde richtafstand behorend bij het toepassen van standaardspuitdoppen.




                                                16                                           www.adviesburowindmill.com
                                                                                                www.milieucoordinator.nl
                                                                                                    www.milieuadvies.nl
                                                                                              www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 79 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 80 ======================================================================

<pre>                                                                                 P16.582.01-3 / 12 juni 2017

In de navolgende figuur 6.2 zijn de te respecteren afstanden tot omliggende gevoelige functies
weergegeven op basis van de drift die kan optreden vanwege het gebruik van
gewasbeschermingsmiddelen. De rode contour geeft de regulier te respecteren afstand weer op
basis van de huidige jurisprudentie behorend bij het gebruik van standaard spuitdoppen. De
oranje contour geeft de te respecteren afstand weer tot gevoelige functies rekening houdend met
de nieuwe norm zoals deze in het Activiteitenbesluit wordt opgenomen en het uitgevoerde
onderzoek van de Wageningen Universiteit.




Figuur 6.2 te respecteren afstand bij reguliere spuitdop (rood) en DRT 75 spuitdop (oranje).

Door in het bestemmingsplan te verankeren dat minimaal DRT 75 toegepast dient te worden, kan
de onzekerheid van het in werking treden van artikel 3.78a worden ondervangen. Bij het gebruik
van DRT 75 bestaat geen wettelijk vastgestelde aan te houden afstand. Het verplicht stellen van
DRT 75 heeft tot doel de drift naar de omgeving te verminderen. Daarmee neemt ook de te
respecteren veiligheidsafstand af. De huidig in de praktijk gehanteerde veiligheidsafstand is niet
technisch of wetenschappelijk onderbouwd vastgesteld, noch is een rekenmodel hiervoor erkend.
Het uitgebreide onderzoek van de Wageningen Universiteit geeft daarmee de best beschikbare
en onderbouwde informatie om de veiligheidsafstand te bepalen die behoort bij toepassing van
DRT 75 spuitdoppen. Op basis van praktijksituatie 5 in tabel 3-2 dient daarbij een afstand van 30
meter gerespecteerd te worden tot omliggende gevoelige functies.




                                               17                                          www.adviesburowindmill.com
                                                                                              www.milieucoordinator.nl
                                                                                                  www.milieuadvies.nl
                                                                                            www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 80 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 81 ======================================================================

<pre>                                                                            P16.582.01-3 / 12 juni 2017




7    Conclusie

    Het woon- en leefklimaat ter plaatse van de nieuwe te realiseren burgerwoning aan de
    Prinsenhof 5 te Gassel, is beoordeeld vanwege de aanwezigheid van nabijgelegen
    agrarische percelen. Het gebruik van de percelen is beschouwd waarbij beoordeeld is of
    eventuele drift afkomstig van het toepassen van gewasbeschermingsmiddelen het woon-
    en leefklimaat ter plaatse van het plangebied onaanvaardbaar aantast.

    Indien de beschreven maatregelen, zijnde de aanplant van een wintergroene windhaag
    (c.q. een voorziening met een vergelijkbare filterende werking, bv een muur of een dichte
    schutting) op de in figuur 5.1 aangewezen delen van de plangrens, worden geborgd in
    het bestemmingsplan, is geen aanleiding te veronderstellen dat sprake is van een
    onvoldoende woon- en leefklimaat ter plaatse van de beoogde burgerwoning en de
    bijbehorende tuin. Op basis van voorhanden onderzoek, toegepast op de lokale situatie
    van het plangebied, kan geconcludeerd worden dat de aanwezige ruimtelijke scheiding
    inclusief de beschreven maatregelen afdoende is om te spreken van een voldoende
    woon- en leefklimaat. De woning aan de Prinsenhof 3 ligt op meer dan 30 meter van de
    percelen 2 en 5. Daarmee hoeven voor deze woning geen aanvullende maatregelen te
    worden getroffen.

    Indien op perceel 4 zijwaartse bespuitingen plaatsvinden dient een regulier een afstand
    van 50 meter gerespecteerd te worden tot gevoelige functies. Als een bespuiting met
    DRT 75 wordt geborgd door een verplichting middels het Activiteitenbesluit of het
    bestemmingsplan neemt de drift af. Daarmee zal ook de noodzakelijk te respecteren
    afstand afnemen. Op basis van het aangehaalde onderzoek van de Wageningen
    Universiteit kan bij gebruik van DRT 75 een te respecteren afstand van 30 meter worden
    aangehouden.




                                    WINDMILL
                          MILIEU I MANAGEMENT I ADVIES




                                  drs. O.A.M. Beckers




                                          18                                          www.adviesburowindmill.com
                                                                                         www.milieucoordinator.nl
                                                                                             www.milieuadvies.nl
                                                                                       www.milieuadviesbureau.nl
</pre>

====================================================================== Einde pagina 81 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 82 ======================================================================

<pre>            I. BIJLAGE
Uitgangspunten en onderzoeksmethode
</pre>

====================================================================== Einde pagina 82 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 83 ======================================================================

<pre>Drift en blootstelling
Met de term (spuit)drift wordt de hoeveelheid spuitmiddel bedoeld die bij het spuiten
buiten het perceel op de grond terecht kan komen en/of op hoogte door de lucht passeert.
Drift is een belangrijke en directe bron van luchtverontreiniging, waardoor mens en dier
in contact kunnen komen met gewasbeschermingsmiddelen. Vooral bij middelen met een
hoge toxiciteit en/of voor kwetsbare groepen, zoals jonge kinderen of zwangere vrouwen,
kan dit risico’s voor de gezondheid met zich mee brengen.

In figuur 3.1 is de drift (als percentage van de dosering) van een standaard
boomgaardspuit uitgezet tegen de afstand. Te zien is dat de drift exponentieel afneemt
met de afstand en al vanaf 25 meter de nullijn (x-as) nadert. Van belang is daarbij te
vermelden dat tienden van procenten aan gewasbeschermingsmiddel al kan zorgen dat
risiconormen worden overschreden. Met andere woorden: het driftpercentage moet zeer
klein zijn op de toetsingsafstand om elk risico uit te sluiten.

Ten aanzien van de risicobeoordeling voor de volksgezondheid door blootstelling via de
lucht stelt het Ctgb dat over het algemeen de afstand tot de plaats waar met
gewasbeschermingsmiddelen wordt gewerkt voor omwonenden aanmerkelijk groter is
dan voor de toepasser en omstander. De driftblootstelling zal voor omwonenden derhalve
lager zijn dan voor de toepasser en de omstander.




Figuur 3.1 Driftdepositie (% van de dosering) op grondoppervlak naast het perceel voor een standaard
boomgaardspuit in de volblad (na 1 mei) en de kaalblad (voor 1 mei) situatie (PRI, 2015).
</pre>

====================================================================== Einde pagina 83 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 84 ======================================================================

<pre>De driftblootstellingroutes die het gezondheidrisico bepalen, zijn opname door voedsel,
inademen (inhalatoir), huidcontact (dermaal) en indirect contact. Voor elk contact gelden
verschillende (effect) drempelwaarden. Uit het rapport PRI 2015 blijkt dat de directe
driftblootstelling via dermale opname (absorptie) maatgevend is. In het rapport PRI 2015
is een 100%-norm voor dermale driftblootstelling (AEL) opgesteld.
Het effect van toepassing van gewasbeschermingsmiddelen wordt als kritisch geacht
wanneer de 100%-norm wordt overschreden. PRI 2015 geeft inzicht in wanneer en bij
welke afstanden deze 100%-norm wordt overschreden, dit betreft de zogenoemde
veiligheidsafstand.
Om vast te stellen welk gewasbeschermingsmiddel het hoogste risico aan dermale
driftblootstelling met zich meebrengt, is het van belang om de hoeveelheid werkzame stof
die op de mens terecht kan komen te toetsen aan de maximale hoeveelheid die op grond
van de dermale interne blootstelling tot effect leidt. In het rapport PRI 2015 wordt
geconcludeerd dat de werkzame stof Captan, mede door de hoge frequentie en dosering
van gebruik, het hoogste risico voor dermale driftblootstelling met zich meebrengt.
Het Ctgb biedt een database1 waarin alle soorten gewasbeschermingsmiddelen zijn
opgenomen, inclusief de wettelijke gebruiksvoorschriften. Hiermee zijn alle
gewasbeschermingsmiddelen geselecteerd die de werkzame stof Captan bevatten.
Onderstaande tabel geeft een overzicht van alle Captan-houdende toegelaten
gewasbeschermingsmiddelen.

Tabel 3.1 – Overzicht van Captan houdende gewasbeschermingsmiddelen (fungicides)
     Soort                           Naam middel                % Captan      Gebruikt in teelt van
     gewasbeschermings-
     middel in de fruitteelt
     water dispergeerbaar            Captan 80WG                80%           Appels en peren in
     granulaat                                                                volblad situatie
     Granulaat of korrel             Captosan     spuitkorrel   80%           Appels en peren
                                     80WG
     Granulaat of korrel             Pro-Captan 80% WG          80%           Appels en peren
     Suspensie concentraat           Captor SC                  50%           Bloembollen        en
                                                                              bolbloemen
     Suspensie concentraat           Captosan 500SC             50%           Appels en peren
     Suspensie concentraat           Merpan Flowable            50%           Appels en peren
     Granulaat of korrel             Merpan spuitkorrel         80%           Appels en peren
     water dispergeerbaar            Malvin WG                  80%           Appels en peren in
     granulaat                                                                volblad situatie

De gewasbeschermingsmiddelen die in het rapport PRI 2015 als maatgevend worden
geacht, zijn de stoffen Merpan en Captosan. In de PRI 2015 rapportage wordt de
maximaal toegestane dosering hiervan gesteld op 2,5 kg/ha, waarmee de toegediende
hoeveelheid werkzame stof Captan 200 mg/m² bedraagt. Met deze stoffen heeft PRI de
bijbehorende veiligheidsafstanden in verschillende situaties berekend.




1
    http://www.CTBG.nl/toelatingen
</pre>

====================================================================== Einde pagina 84 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 85 ======================================================================

<pre>Bijlage 3 Hydrologische uitgangspunten bij de Keurregels voor
afvoer van hemelwater, Brabantse waterschappen




                                                     85
</pre>

====================================================================== Einde pagina 85 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 86 ======================================================================

<pre>    Hydrologische uitgangspunten bij de Keurregels voor
    afvoeren van hemelwater, Brabantse waterschappen




Waterschap Aa en Maas
Waterschap Brabantse Delta
Waterschap De Dommel


9 december 2014




                                                          1
</pre>

====================================================================== Einde pagina 86 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 87 ======================================================================

<pre>Inhoud

1. Inleiding                                                                 3

2. Begrippen, grenswaarden en voorzieningen                                  4
   2.1. Toename verhard oppervlak                                            4
   2.2. Grenswaarde 2.000 m2                                                 4
   2.3. Grenswaarde 10.000 m2                                                5
   2.4. Typen compensatievoorzieningen                                            6

3. Toelichting op de Algemene Regel                                           7
   3.1. De rekenregel                                                         7
   3.2. Factor 0,6 m                                                          7
   3.3. Gevoeligheidsfactor                                                   9
   3.4. Afvoerconstructie 4 cm                                               10

4. Toelichting op de Beleidsregel                                            11
   4.1. Doel van de beleidsregel: maatwerk                                   11
   4.2. Glastuinbouw                                                         11
   4.3. Afvoer uit de voorziening                                       12
   4.4. Infiltratie                                                          12
   4.5. Grondwater                                                           14
   4.6. Richtlijnen voor het waterhuishoudkundig plan                        15

Bijlage 1: Rekenvoorbeelden voor het bepalen van de compensatieplicht   16
Bijlage 2: Voorbeelden van principes van afvoerconstructies                  17

Colofon                                                                      19




                                                                                      2
</pre>

====================================================================== Einde pagina 87 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 88 ======================================================================

<pre>1. Inleiding
De drie Brabantse waterschappen, Aa en Maas, De Dommel en Brabantse Delta hebben hun keuren
geharmoniseerd. Als onderdeel van dit harmonisatietraject hanteren de waterschappen sinds 1
maart 2015 dezelfde (beleids)uitgangspunten voor het beoordelen van plannen waarbij het verhard
oppervlak toeneemt. Hiermee geven de waterschappen ook invulling aan de wens van met name de
zogenaamde grensgemeentes die in het verleden te maken hadden met verschillend beleid van de
waterschappen.

Bij een toename en afkoppelen van het verhard oppervlak geldt het uitgangspunt dat plannen zoveel
mogelijk hydrologisch neutraal worden uitgevoerd. Het doel van dit uitgangspunt is om te
voorkomen dat hemelwater als gevolg van uitbreiding van het verhard oppervlak versneld op het
watersysteem wordt geloosd. Voor lozingen op een oppervlaktewater eist het Waterschap daarom
een vervangende berging, die de extra afvoer van het nieuwe verharde oppervlak als het ware
neutraliseert. Gemeenten stellen vanuit hun eigen verantwoordelijkheid voorwaarden aan de afvoer
via een rioleringsstelsel. Bij het invullen van de compensatieopgave wordt tevens gekeken naar de
mogelijke realisering van andere waterdoelen. Het gaat hierbij dus om een optimale inpassing van
een plan in zijn omgeving, waarbij ook gekeken moet worden naar het huidig en toekomstig
functioneren van het totale (deel)stroomgebied waar de ontwikkeling onderdeel van uitmaakt. Naast
het behoud van voldoende systeemrobuustheid, kan hiermee beter invulling worden gegeven aan de
gewenste doelmatigheid. Bovendien biedt dit mogelijkheden voor waterschappen en gemeenten om
ook andere dan hydrologische aspecten mee te nemen in de afweging. Het gaat hierbij bijvoorbeeld
om het oplossen van waterkwaliteitsknelpunten of het tegengaan van verdroging.

De waterschappen maken bij het beoordelen van plannen met een toegenomen verhard oppervlak
onderscheid tussen grote en kleine plannen. Hoewel er relatief veel kleine plannen zijn veroorzaken
deze op deelstroomgebiedsniveau nauwelijks een toename van de maatgevende afvoer. Dit heeft er
toe geleid dat voor kleine plannen kan worden volstaan met het toepassen van een eenvoudige
rekenregel voor het bepalen van de compensatie-opgave. Deze rekenregel is onderdeel van de
algemene regel en wordt in onderliggend document toegelicht. Voor grotere plannen volstaat de
rekenregel niet voor het bepalen van de compensatie-opgave, omdat de impact van dergelijke
plannen op het watersysteem (veel) groter is. Voor grote plannen is daarom altijd een
waterhuishoudkundig onderzoek door de initiatiefnemer noodzakelijk en dient het waterschap
vroegtijdig te worden betrokken. Dit document bevat de richtlijnen voor het waterhuishoudkundig
onderzoek en kan zowel worden gebruikt door initiatiefnemer of adviesbureau voor het uitvoeren
van het waterhuishoudkundig onderzoek, als door het waterschap voor het beoordelen ervan.

Voor een optimale inpassing van plannen met een uitbreiding van het verhard oppervlak is het
noodzakelijk het waterschap in een vroeg stadium te betrekken. Dit geldt zowel voor kleine als grote
plannen en vormt onderdeel van de watertoets. Alleen op deze wijze kunnen waterbeheerder en
initiatiefnemer gezamenlijk zorgen voor het behoud van de robuustheid van het watersysteem en
kan wateroverlast in de toekomst zoveel mogelijk worden beperkt.

Hoofdstuk 2 gaat in op de belangrijkste begrippen die voor zowel de Algemene Regel als de
Beleidsregel gelden. Dit hoofdstuk bevat tevens een toelichting op de compensatievoorzieningen die
zowel in het kader van de Algemene Regel als deze Beleidsregel aangelegd kunnen worden.
Hoofdstuk 3 geeft vervolgens een toelichting op de Algemene Regel en hoofdstuk 4 geeft een
toelichting op de Beleidsregel.




                                                                                                  3
</pre>

====================================================================== Einde pagina 88 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 89 ======================================================================

<pre>2. Begrippen, grenswaarden en voorzieningen
In de Algemene Regel en in de Beleidsregel wordt een aantal begrippen en grenswaarden gehanteerd
en wordt geadviseerd over voorzieningen. Deze worden in deze paragraaf nader toegelicht.

2.1. Toename verhard oppervlak

Wanneer er sprake is van een toename van verhard oppervlak tussen de 2.000 m 2 en 10.000 m2
wordt de rekenregel toegepast en bij toename van meer dan 10.000 m2, of bij het niet voldoen aan
de rekenregel, wordt de beleidsregel toegepast. Verhard oppervlak is al het oppervlak dat er voor
zorgt dat hemelwater sneller tot afvoer komt dan in de huidige situatie zonder verharding. In deze
paragraaf wordt een toelichting gegeven op wat er onder verhard oppervlak wordt verstaan.

Groene daken (vegetatiedaken)
Alle groene daken worden beschouwd als onverhard oppervlak. Het belangrijkste argument hierbij is
dat groene daken, onafhankelijk van de uitvoeringsvorm, altijd bijdragen aan het beperken van de
afvoer. Met dit uitgangspunt kunnen gedetailleerde berekeningen per type groen dak worden
voorkomen. Groene daken worden niet als reductie op de compensatievoorziening gerekend, omdat
het slechts neerslag van het eigen oppervlak vasthoudt.

(On)gedraineerde sportvelden en gedraineerde overige percelen
Grasvelden, kunstgrasvelden, gravel- en atletiekbanen worden beschouwd als onverhard oppervlak.
Dat geldt eveneens wanneer deze velden gedraineerd zijn. Dit betekent dat voor (on)gedraineerde
sportvelden de Algemene Regel 15 niet van toepassing is en geen compensatie hoeft te worden
gerealiseerd. Dit geldt ook voor alle overige gedraineerde, onverharde percelen.

Glastuinbouw
De kassen van de glastuinbouw worden beschouwd als verhard oppervlak.

Containerteelt
Omdat er vele verschijningsvormen van containerteelt zijn, is het niet mogelijk vooraf aan te geven of
er sprake is van verhard oppervlak en op basis hiervan duidelijke uitgangspunten te stellen voor
situaties waarbij het teeltoppervlak toeneemt. Het is afhankelijk van de inrichting of sprake is van
toename verhard oppervlak. Bij ontwikkelingen in de containerteelt is het altijd zaak dat
initiatiefnemer voorafgaand contact opneemt met het waterschap over de juiste inpassing in het
gebied.

2.2. Grenswaarde 2.000 m2

Het is verantwoord om geen compensatie te eisen voor plannen waarbij de toename van verhard
oppervlak minder dan 2.000 m2 is omdat:
1. Deze oppervlakten hydrologisch gezien tot dermate kleine afvoeren leiden dat deze geen
    probleem vormen voor de afvoercapaciteit van het afwateringsstelsel. De afvoer van een
    toename van 2.000 m2 verhard oppervlak bij een T10-bui van 24 uur bedraagt 2,0 l/s. Dit is
    minder dan 10% van de maatgevende afvoer van de kleinste leggerwaterlopen (30 l/s).
    Daarnaast treedt er vertraging en demping van de afvoer op als gevolg van bodempassage,
    infiltratie en verplaatsing door waterlopen (zie verder paragraaf 3.2.).
2. Van het totaal aan plannen met uitbreidingen van verhard oppervlak voegen plannen met een
    toename verhard oppervlak kleiner dan 2.000 m2 maar weinig toe aan het totaal van toename
    verhard oppervlak. Onderzoek in het Dommelgebied heeft aangetoond dat het totaal aan



                                                                                                    4
</pre>

====================================================================== Einde pagina 89 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 90 ======================================================================

<pre>   toename verhard oppervlak kleiner dan 2.000 m2 slechts enkele procenten is van het totaal aan
   toename verhard oppervlak.
3. De grens van 2.000 m2 is ook de ondergrens die de drie Brabantse waterschappen in het vorige
   beleid hanteerden 1.
4. Wanneer 2.000 m2 als ondergrens wordt genomen, wordt voorkomen dat er zeer kleine,
   bedrijfsonzekere voorzieningen ontstaan die lastig te beheren en onderhouden zijn.

2.3. Grenswaarde 10.000 m2

In de Algemene Regel staat beschreven dat voor het afkoppelen van bestaand verhard oppervlak,
waarvan het oppervlak niet meer bedraagt dan 10.000 m2, geen compensatie hoeft te worden
aangelegd. Er is voor deze grens van 10.000 m2 gekozen omdat het afkoppelen van 10.000 m2
verhard oppervlak, qua toename van de belasting op het oppervlaktewater, overeenkomt met 2.000
m2 toename verhard oppervlak. Dit wordt toegelicht in onderstaand rekenvoorbeeld (Toelichting 1).

Toelichting 1: Rekenvoorbeeld relatie afkoppelen en toename verhard oppervlak

We beschouwen een periode van 12 uur. In een T100-situatie komt daarbij ongeveer 74 mm neerslag
tot afstroming (zie tabel 1).

Afkoppelen
Voor een op de riolering aangesloten verhard oppervlak geldt de volgende afvoer via de riolering:
7 mm + 0,7 mm/h (7 mm is de standaard berging in het riool en 0,7 mm/h is de standaard
pompovercapaciteit). Er gaat in 12 uur dus 7 mm + 0,7 * 12 = 15 mm naar de RWZI in het geval van
niet-afkoppelen. Wanneer er afgekoppeld wordt en het hemelwater wordt vrijwel op dezelfde locatie
geloosd, komt er dus 15 mm meer op het ontvangende watersysteem. Er moet dus in het geval van
afkoppelen voor 15 mm per oppervlakte gecompenseerd worden.

Toename verhard oppervlak
Bij toename van het verhard oppervlak gaat er zonder maatregelen 74 mm naar het ontvangende
water in 12 uur. Er moet dus ook voor 74 mm gecompenseerd worden.

74 mm / 15 mm = 4,9 = afgerond 5. Dit betekent dat de toename van de belasting op het
ontvangende oppervlaktewater bij een af te koppelen verhard oppervlak vijf keer zo klein is als bij
een even grote toename van verhard oppervlak. In dit rekenvoorbeeld is één herhalingstijd en één
duur gekozen waarbij een verhouding van vijf wordt berekend. Deze verhouding van vijf valt in de
range van de gemiddelde verhoudingen bij neerslaggebeurtenissen met een herhalingstijd van T10
tot en met T100 en een duur van 4 tot en met 24 uur. Om praktische redenen wordt het af te
koppelen oppervlak dat overeenkomt met 2.000 m2, afgerond op 10.000 m2.


Wanneer er sprake is van een plan met een toename van verhard oppervlak groter dan 10.000 m 2
komt men in het vergunningentraject terecht en wordt er samen met het waterschap bekeken hoe er
compensatie kan plaatsvinden. Er is voor deze 10.000 m2 (1 hectare) gekozen op basis van een
inventarisatie van de ruimtelijke plannen die Waterschap de Dommel in 2013 heeft behandeld (463
stuks). Hieruit blijkt dat weliswaar slechts bij 10% van alle plannen de toename verhard gebied groter
is dan één hectare, maar dat deze plannen wel 90% van de totale toename verhard gebied beslaan.
Door de grens van één hectare te hanteren voldoen we, gezien bovenstaande inzichten uit de
inventarisatie, aan de wens van maximale deregulering (90% van de plannen heeft dan immers geen

1                                                                                  2
    Het gemiddelde van de ondergrens van alle Nederlandse waterschappen is 1.622 m . Dit betekent dat de grens van
           2
    2.000 m ook in de range van alle Nederlandse waterschappen ligt.

                                                                                                                     5
</pre>

====================================================================== Einde pagina 90 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 91 ======================================================================

<pre>vergunning nodig), terwijl we de plannen waar het echt om gaat (90% van de toename verhard
gebied) via een vergunningtraject zorgvuldig kunnen behandelen.

2.4. Typen compensatievoorzieningen

Er kunnen verschillende typen compensatievoorzieningen worden toegepast. Deze voorziening kan
bijvoorbeeld bestaan uit een wadi, poel, geïsoleerde greppel, ondergrondse bergingskratjes,
doorlatende verharding, infiltratieriool of gewoon een verlaagd maaiveld.

Aanbevelingen voor het ontwerpen van een compensatievoorziening zijn:
 Leg de compensatievoorziening zodanig aan dat deze gemakkelijk te onderhouden is. Hierbij
    moet gedacht worden aan maaien en schoonmaken. Zo is een droogvallende
    compensatievoorziening over het algemeen gemakkelijker te onderhouden dan een
    compensatievoorziening die nooit droogvalt. Een flauw talud is gemakkelijker te onderhouden
    dan een steil talud. Denk er ook aan dat een bovengrondse compensatievoorziening
    gemakkelijker (en daarom ook goedkoper) is te onderhouden dan een ondergrondse
    compensatievoorziening en hierdoor ook bedrijfszekerder is. Bij ondergrondse
    compensatievoorzieningen is het aan te bevelen een voorfiltering / sedimentvang te plaatsen.
 Aanbevolen wordt om een veilige compensatievoorziening te maken. Mensen en dieren moeten
    niet zo maar in de voorziening kunnen vallen of zich zelf kunnen bezeren. Er mogen geen
    gevaarlijke constructies gebouwd zijn. Dit houdt onder andere in dat de taluds niet te steil mogen
    zijn.
In overleg met de adviseurs van het waterschap kan een keuze worden gemaakt voor het meest
geschikte ontwerp.




                                                                                                    6
</pre>

====================================================================== Einde pagina 91 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 92 ======================================================================

<pre>3. Toelichting op de Algemene Regel
3.1. De rekenregel

Met behulp van een eenvoudige rekenregel uit de Algemene Regel (Artikel 15 Afvoer hemelwater
door verhard oppervlak), behorend bij de Keuren van de drie Brabantse waterschappen, kan de
vereiste compensatie voor een specifieke locatie berekend worden. Deze rekenregel geldt voor een
toename van het verhard oppervlak van tenminste 2.000 m2 en maximaal 10.000 m2. Voor grotere
plannen geldt de Beleidsregel (Beleidsregel 13 Afvoer door toename en afkoppelen van verhard
oppervlak). Voor plannen kleiner dan 2.000 m2, groene daken en afkoppelplannen kleiner dan 10.000
m2 geldt een vrijstelling voor de realisatie van de compensatie.

Voor een toename van het verhard oppervlak tussen de 2.000 m 2 en 10.000 m2 kan de vereiste
compensatie berekend worden door de toename van het verhard oppervlak (m 2) te
vermenigvuldigen met een waterschijf van 60 mm (0,06 m). Daaruit volgt de omvang van de vereiste
compensatie in kubieke meters (m3). De kaart Algemene regel afvoer regenwater door verhard
oppervlak 2015 geeft vervolgens aan of voor een specifieke locatie met minder compensatie volstaan
kan worden. Deze kaart is gebaseerd op een combinatie van locatiespecifieke bodemkundige en
hydrologische omstandigheden. De kaart kent drie verschillende gevoeligheidsgebieden (zie hiervoor
ook paragraaf 3.3.). Gevoeligheidsfactor 1 (vermenigvuldigt de berekende compensatie met één)
geeft aan dat alleen met de volledige compensatie volstaan kan worden. Gevoeligheidsfactor ½
(vermenigvuldigt de berekende compensatie met een half) geeft aan dat met de helft van de
berekende capaciteit volstaan kan worden. Tenslotte geeft gevoeligheidsfactor ¼ (vermenigvuldigt
de berekende compensatie met een kwart) aan dat met ¼ van de berekende capaciteit kan worden
volstaan. De rekenregel luidt dus als volgt:

                              Benodigde compensatie (in m3) =
              Toename verhard oppervlak (in m2) * Gevoeligheidsfactor * 0,06 (in m)

Wanneer de vereiste compensatie berekend is, kan een voorziening ontworpen en nader uitgewerkt
worden. De mate van detaillering is mede afhankelijk van de omvang van de toename van verhard
oppervlak en locatiespecifieke omstandigheden. Het ontwerp van de voorziening moet voldoen aan
de voorschriften van de Algemene Regels. Dit document beschrijft tevens relevante aandachtspunten
die bij verdere uitwerking van de vereiste voorziening betrokken kunnen worden en die gelden als
een advies aan de initiatiefnemer of ontwikkelaar. Als algemeen advies geldt dat het raadzaam is om
adviseurs van het waterschap te betrekken bij de uitwerking van het plan.

Achtereenvolgens worden in onderstaande paragrafen de parameters van de rekenregel toegelicht.
De parameter Toename verhard oppervlak (in m2) is hiervoor al toegelicht in Paragraaf 2.1., de
parameter 0,06 (in m) wordt toegelicht in Paragraaf 3.2. en de Gevoeligheidsfactor wordt toegelicht
in Paragraaf 3.3. Vervolgens gaat Paragraaf 3.4. over de afvoerconstructie naar het
oppervlaktewater. Hierin wordt uitgelegd waarom er voor die 4 cm is gekozen. In Bijlage 1 van dit
document is een aantal rekenvoorbeelden opgenomen om de vereiste compensatie te berekenen.

3.2. Factor 0,06 m

De factor 0,06 m vertegenwoordigt een waterschijf van 60 mm (600 m3/ha) die het verschil aangeeft
tussen de hoeveelheid neerslag en enkele verliesposten op het maaiveld. Het geeft dus de
hoeveelheid water weer die onder maatgevende omstandigheden daadwerkelijk op het
watersysteem terecht zou komen als er geen voorziening wordt aangelegd. In deze paragraaf wordt
verklaard waarom voor 60 mm compensatie is gekozen.


                                                                                                 7
</pre>

====================================================================== Einde pagina 92 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 93 ======================================================================

<pre>De benodigde compensatie is vastgesteld door het verschil te nemen tussen de neerslagbelasting en
de afvoer van landelijk gebied. Voor de neerslagbelasting wordt gebruik gemaakt van
regenduurlijnen bij het klimaatscenario W voor 2050 en regio G van de KNMI’06 scenario’s
(Meteobase, STOWA 2013). Er is van uitgegaan dat de afvoer uit landelijk gebied toeneemt met de
herhalingstijd van de neerslagintensiteit. Voor deze toename zijn de gebruikelijke factoren gebruikt:
    - T10-afvoer is 1,4 maal de maatgevende afvoer,
    - T25-afvoer is 1,6 maal de maatgevende afvoer,
    - T50-afvoer is 1,8 maal de maatgevende afvoer,
    - T100-afvoer is 2,0 maal de maatgevende afvoer.

Voor de maatgevende afvoer is het afgeronde gemiddelde van de drie Brabantse waterschappen
gekozen (1,0 l/s/ha). In Tabel 1 is per herhalingstijd en per tijdsduur de cumulatieve landelijke afvoer
in mm afgetrokken van de cumulatieve neerslag per situatie in mm. Dit resulteert in een hoeveelheid
in mm die ‘overblijft’ (compensatie-eis) en die geborgen moet worden.

 Verschil in mm tussen neerslag en afvoer (mm compensatie-eis)
 Duur (Uren)        W-T10    W-T25 W-T50        W-T100     Gemiddelde                               Hoogste gemiddelde
        0,5            27       34        39       44          36
         1             33       40        46       52          43
         2             37       44        51       57          47
         4             42       50        57       64          53
         8             46       55        63       70          58
        12             50       59        66       74          62                                              66
        24             53       63        71       79          66
        48             53       62        69       75          65
        96             45       50        55       58          52
       192             20       20        18       13          18
       216             14       12         9       0            9
Tabel 1: Tabel voor bepalen mm compensatie-eis

De omvang van de compensatie-eis is gebaseerd op een eenvoudige voorstelling van het
afvoerproces. De neerslag stroomt niet in zijn geheel stationair af naar het oppervlaktewater. Bij de
afstroming over verhard en onverhard oppervlak treden in werkelijkheid al vertraging (looptijd,
plasvorming, bodempassage bij bermen) en verliezen (verdamping, infiltratie) op. In het
afwateringsstelstel treedt demping van de afvoer op als gevolg van de verplaatsing door en berging
in de waterlopen. De demping van de afvoergolf neemt toe en de afvoerintensiteit neemt af
naarmate de golf verder benedenstrooms in het afwateringsstelsel komt.
Vanwege deze eenvoudige benadering is de gemiddelde compensatie per regenduur en -intensiteit
berekend. Van deze gemiddelden is de maximumwaarde aangehouden voor het bepalen van de
compensatie-eis (zie Tabel 1): 66 mm, die wordt bereikt na 24 uur. In verband met aftrekposten,
zoals berging op straat en berging in het riool, wordt de compensatie-eis afgerond op 60 mm 2 Om
een optimum in de doelmatigheid te creëren is er niet voor de maximale compensatie-eis van 79 mm
gekozen, maar voor het hoogste gemiddelde.




2
    Ter vergelijking: deze hoeveelheid valt in de range van de retentie-eis van alle waterschappen (50 mm) en van de
    Brabantse waterschappen (55 mm). Deze genoemde waarden zijn gebaseerd op andere rekenmethoden.

                                                                                                                       8
</pre>

====================================================================== Einde pagina 93 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 94 ======================================================================

<pre>3.3. Gevoeligheidsfactor

In de Algemene Regel is een gevoeligheidsfactor opgenomen. Afhankelijk van kenmerken van het
beïnvloedingsgebied wordt een gevoeligheidsfactor toegepast. Naarmate de gevoeligheid van een
gebied of oppervlaktewatersysteem voor de gevolgen van piekafvoeren lager is, is minder
compensatie nodig. Er worden drie waarden voor de gevoeligheidsfactor gehanteerd: ¼, ½ en 1. Het
is gezien het globale karakter van de toets niet zinvol hier meer detail in aan te brengen. Welke
gevoeligheidsfactor van toepassing is, kan worden afgelezen van de Kaart Algemene Regel afvoer
regenwater door verhard oppervlak 2015 3.

Deze kaart bevat slechts drie waarden: laag (¼), gemiddeld (½) en hoog (1). De gevoeligheidsfactoren
zijn gebaseerd op de punten aangegeven in Tabel 2.

      Categorie                      Factor         Kenmerken
      Gevoeligheidsfactoren
        laag                        ¼    Droge gebieden, GHG groter dan 80 cm-mv
                                          Gebieden zonder kans op inundatie in T100-situatie
                                          Geen lozing in of in de nabijheid van natuurgebieden of
                                           waterlopen met aquatische natuurwaarde of doelstellingen
                                          Geen lozing in of in de nabijheid van bebouwde kommen
       gemiddeld             ½           GHG 40 – 80 cm-mv
                                          Gebieden zonder kans op inundatie in T100-situatie
                                          Geen lozing in of in de nabijheid van natuurgebieden of
                                           waterlopen met aquatische natuurwaarde of doelstellingen
                                          Geen lozing in of in de nabijheid van bebouwde kommen
       hoog                  1           Natte gebieden, GHG kleiner dan 40 cm-mv
                                          Gebieden met kans op inundatie in T100-situatie
                                          Bij lozing in of in de nabijheid van natuurgebieden of
                                           waterlopen met aquatische natuurwaarde of doelstellingen
                                          Bij lozing in of in de nabijheid van bebouwde kommen
      Tabel 2: Kenmerken gevoeligheidsfactoren

De kaart is dus als volgt samengesteld:
Aanduiding hoog (1):
Indien sprake is van:
- 1. Binnen de bebouwde kom met een bufferzone van 200 m
- 2. Inundatiegebieden T100
- 3. Natuurgebieden met aquatische natuurwaarde of doelstellingen
- 4. Natte gebieden: Gemiddeld Hoogste Grondwaterstand (GHG) kleiner dan 40 cm onder maaiveld.
Toelichting ad 3: Onder natuurgebieden wordt verstaan EHS gebieden en waterlopen met een
functie viswater, beek- en kreekherstel of KRW-lichaam. Om de EHS wordt de attentiezone (uit de
provinciale verordening water) gehanteerd en om waterlopen met de genoemde functies wordt een
bufferzone van 200 m gerekend. Frequent terugkerende piekafvoeren hebben een negatief effect op
het aquatisch ecosysteem; dieren en substraten spoelen weg bij hoge afvoeren waardoor een
verarmd systeem achterblijft.



3
    De gevoeligheidsfactoren worden alleen bij de Algemene Regel toegepast. Bij de toepassing van de Beleidsregel
    (vergunningen) wordt niet gewerkt met een gevoeligheidsfactor maar wordt maatwerk geleverd om de retentie-eis te
    bepalen.


                                                                                                                       9
</pre>

====================================================================== Einde pagina 94 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 95 ======================================================================

<pre>Aanduiding gemiddeld (½):
- Indien geen sprake is van hierboven genoemde 1 t/m 3, en
- de GHG tussen 40-80 cm-mv ligt.
Aanduiding laag (¼):
- Indien geen sprake is van hierboven genoemde 1 t/m 3, en
- de GHG groter dan 80 cm-mv ligt.

De gevoeligheidskaart geeft één waarde per perceel. De GHG die het grootste aandeel heeft op een
bepaald perceel is leidend voor de gevoeligheidsfactor voor de rest van het perceel. Ook geldt dat
wanneer een perceel geraakt wordt door een 200m-bufferzone rondom een bebouwde kom of
waterloop met een functie (inclusief attentiezone), dat het perceel de gevoeligheidsfactor 1 krijgt.
Bij de gevoeligheidsfactoren ½ en ¼ wordt respectievelijk 30 en 15 mm compensatie vereist in plaats
van 60 mm. In gebieden waar deze factoren gelden, is namelijk sprake van infiltratiegebieden en is
de afvoercapaciteit van waterlopen relatief groot in verhouding tot de specifieke afvoer voor
landelijk gebied.

3.4. Afvoerconstructie 4 cm

De afvoerconstructie moet ervoor zorgen dat de voorziening voldoende wordt benut, weer tijdig
beschikbaar komt en dat versnelde afvoer wordt voorkomen. De diameter van 4 cm is op basis van
ervaring gekozen als de praktische ondergrens voor een afvoerconstructie. Bij een kleinere diameter
is de kans op verstopping te groot. Bij een grotere diameter wordt bij een toename van verhard
oppervlak tot 10.000 m2 onvoldoende invulling gegeven aan het beperken van de afvoer. In
Toelichting 2 wordt een illustratie gegeven van een afvoer van een voorziening.

Toelichting 2: Diameter van 4 cm voor afvoerconstructie
De afvoer uit een voorziening (m3/s) is variabel en afhankelijk van de waterstand in de voorziening
(Q-H relatie). Voor een eenvoudige, kleine voorziening kiezen we voor een gemiddelde waarde van 2
l/s voor de gehele leegloopduur. Onderstaande figuur laat zien dat deze waarde van
2 l/s optreedt bij een waterschijf van 30 cm in een voorziening van 90 cm hoogte*.
Bij een gemiddelde afvoer van 2 l/s is een volume van 600 m3 in 3,5 dag leeggelopen. Het
waterschap vindt dit acceptabel voor het beperken van de risico’s op wateroverlast als gevolg van
eventuele opeenvolgende buien. In dit geval zal de afvoer van de geheel gevulde voorziening ca. 3 l/s
bedragen. Het waterschap staat deze tijdelijke versnelde afvoer toe om praktische redenen.




                                                                   0,04 m




Figuur 2: Q-H-relatie knijpconstructie met rond gat met 0,04 m doorsnede.

* Q is bepaald op basis van duikerformule met C = 0,5 (aanname dat gat ruw of vervuild is). Waterstand H ten opzichte van
  onderkant gat is de waterschijf in de voorziening.



                                                                                                                       10
</pre>

====================================================================== Einde pagina 95 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 96 ======================================================================

<pre>4. Toelichting op de Beleidsregel
4.1. Doel van de beleidsregel: maatwerk

Wanneer er sprake is van een toename van verhard oppervlak groter dan 10.000 m2 of het
afkoppelen van verhard oppervlak groter dan 10.000 m2 is de Beleidsregel van toepassing. De
Beleidsregel wordt ook toegepast indien wordt afgeweken van de criteria in de Algemene Regel voor
plannen tussen de 2.000 m2 en 10.000 m2. De Beleidsregel is van toepassing in die gevallen waarin
een vergunning vereist is. Voor het bepalen van de vergunningsvoorschriften en het uiteindelijk
kunnen verkrijgen van een vergunning is een waterhuishoudkundig plan nodig. De inhoud van het
plan, de inpassing in het waterhuishoudkundige systeem en de toe te passen methoden dienen in
overleg met het waterschap te worden vastgesteld.

De reden dat deze categorie plannen onder de Beleidsregel valt, is dat het effect van grotere plannen
op het afwateringsstelsel en de grondwaterstand groot kan zijn en op een juiste wijze in het gebied
moet worden ingepast. Daarbij kan nadrukkelijk ook worden gekeken naar andere doelstellingen of
opgaven in het gebied. Voor het bepalen van het effect op het afwateringsstelsel is daarom bij
grotere plannen of bij afwijkende situaties een nadere onderbouwing nodig. Voor deze plannen is
het uitgangspunt dat de veranderingen van waterstanden, afvoeren en grondwaterstanden in
principe geen nadelige gevolgen mogen hebben in de omgeving van het plan. Ook moet het bepalen
van de omvang van het verharde oppervlak, de uitwerking van het ontwerp en de werking van de
compensatie worden beschreven. In het geval van het toenemen van verhard oppervlak kan bij het
dimensioneren van de compensatie 60 mm per toename verhard oppervlak als vertrekpunt voor de
maximale compensatieplicht worden gehanteerd. Door maatwerkoplossingen (bijvoorbeeld
infiltratievoorzieningen, hergebruik, gezamenlijke compensatie voorzieningen) of specifieke
gebiedskenmerken (zoals infiltratiecapaciteit, nauwkeuriger bepalen van de grondwaterstanden),
kan de omvang van de compensatie worden beperkt. Wanneer er sprake is van afkoppelen van
bestaand verhard oppervlak hangt de benodigde compensatie af van de wijze van afkoppelen. Wordt
bijvoorbeeld de bergingsruimte in het rioolstelsel nog benut of niet en wordt het lozingspunt wel of
niet verplaatst naar een andere watergang? Bij maatwerkoplossingen dient de uitwerking en het
effect te worden aangetoond met waterhuishoudkundig onderzoek. Het waterhuishoudkundig
onderzoek gaat ook in op de wijze waarop invulling wordt gegeven aan de compensatie plicht.
Afhankelijk van de situatie kan gekozen worden voor een geïsoleerde voorziening en/of voor
oplossingen in het bestaande watersysteem.

In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de praktische aspecten van de Beleidsregel die kunnen worden
toegepast in het geval van maatwerk. Paragraaf 4.2. gaat over glastuinbouw, paragraaf 4.3.
behandelt de leegloopvoorziening, paragraaf 4.4. gaat over infiltratie en paragraaf 4.5. gaat over de
Gemiddelde Hoogste Grondwaterstand (GHG). Tot slot wordt in paragraaf 4.6. beschreven waar een
waterhuishoudkundig plan aan moet voldoen.

4.2 Glastuinbouw

Bij glastuinbouwbedrijven worden regenwaterbassins aangelegd met het doel dit regenwater te
gebruiken in de kas. Om een duurzaamheidscertificaat (Groen Label Kas) te verkrijgen, dienen
bedrijven zoveel mogelijk gebruik te maken van opvang en recirculeren van (hemel)water.
Afhankelijk van de teelt in de kas zijn hiervoor bassins noodzakelijk met een inhoud die varieert
tussen de 1.000 en 3.000 m3/ha. Er mag alleen vanuit deze bassins worden geloosd op
oppervlaktewater als er geen condenswater wordt opgevangen. Indien wel condenswater wordt
opgevangen dient de inhoud van het bassin minimaal 3.500 m3/ha te zijn.



                                                                                                  11
</pre>

====================================================================== Einde pagina 96 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 97 ======================================================================

<pre>Vanwege de aanwezigheid van deze regenwaterbassins is het mogelijk om de vereiste compensatie
voor de afvoer van hemelwater van verhard oppervlak daarmee als volgt te combineren:
a) In de winterperiode (oktober –t/mfebruari) moet in de bassins altijd een
   compensatiecompensatie van 600 m3 per ha (60 mm) aan worden gehouden. Hiervoor dient een
   lozingsconstructie in de vorm van een pijpje of pomp te worden aangelegd met een maximale
   afvoer van 2 l/s/ha bij volledig gevulde voorziening.
b) In de zomerperiode (maart t/m september) geldt deze eis niet, omdat het gebruik in de kassen
   dan zorgt voor voldoende compensatie. In de zomermaanden is het gemiddelde gebruik ca. 126
   mm/maand. Dat betekent dat in een gemiddelde zomer binnen vijf dagen na regenval er
   minimaal 20 mm capaciteit beschikbaar is. Bij een hoger verbruik is er meer ruimte beschikbaar.

In de gevallen dat er geen sprake is van bassins met een minimale inhoud van 1000 m3/ha en de
initiatiefnemer toch de compensatie-opgave wil combineren met genoemde regenwaterbassins
kunnen afwijkende uitgangspunten worden gehanteerd. Initiatiefnemer dient hiervoor in een vroeg
stadium in contact te treden met het waterschap.

4.3. Afvoer uit de voorziening

Afvoer uit een voorziening kan via de bodem plaatsvinden (infiltratie) indien de bodem voldoende
doorlatend is. Andere mogelijkheden zijn een grindkoffer, een dam of stuw van doorlatend materiaal
of een afvoerconstructie. Een afvoerconstructie kan bestaan uit een schot met een gat, een dam met
een pijp of een pomp. Let er hierbij op dat bij een te kleine diameter de kans op verstopping te groot
is en bij een grotere diameter de compensatie in feite overgedimensioneerd is en slechts onder heel
extreme omstandigheden of bij slecht beheer en onderhoud volledig gevuld zal geraken. De afvoer
naar het oppervlaktewater mag maximaal 2 l/s/ha zijn.

Indien gebruik wordt gemaakt van een kleinere opvangcapaciteit omdat wordt uitgegaan van
infiltratie, moet de compensatie binnen vijf “droge” dagen (max 2 mm neerslag per 24 uur) weer
volledig beschikbaar zijn. Aangezien de waterhoogte gedurende de leegloop van de voorziening
kleiner wordt, zal de afvoer geleidelijk afnemen. Tevens zal door infiltratie water uit de voorziening
verdwijnen. Indien in de praktijk het water langer blijft staan, dan kan bijvoorbeeld de
doorlatendheid van de bodem of dam worden verhoogd door grover materiaal toe te passen.

In Bijlage 2 zijn voorbeelden van goed functionerende afvoerconstructies te vinden. De adviseurs van
het waterschap kunnen u adviseren bij het ontwerp van de afvoerconstructie.

4.4. Infiltratie

De bodem in Nederland varieert sterk van samenstelling. Goed en slecht doorlatende lagen wisselen
elkaar af. Een maat voor de waterdoorlatendheid van de bodem is de infiltratiecapaciteit. Deze
wordt meestal uitgedrukt in een k-waarde (meter per dag). Zandgronden zijn (meestal) goed
doorlatend en kleigronden (meestal) slecht. Om dezelfde hoeveelheid hemelwater in de
onverzadigde zone boven de GHG te kunnen infiltreren, kan in een zandgrond daarom met een
kleinere voorziening volstaan worden dan in een bodem die bestaat uit lemig zand of leem. Bij een in
de infiltratiezone gemeten k-waarde van tenminste 2,0 m/dag (en een voldoende diepe GHG)
kunnen in de praktijk nagenoeg alle infiltratievoorzieningen aangelegd worden. Bij een k-waarde
tussen de 0,4 en 2,0 m/d kan gedacht worden aan de toepassing van wadi’s (en vergelijkbare
voorzieningen) ten behoeve van retentie en infiltratie. Bij k-waarden lager dan 0,4 m/d is infiltratie
niet zonder meer mogelijk en dient eerst in voldoende mate structuurverbetering van de bodem
plaats te vinden. De k-waarde bepaalt in sterke mate de inhoud van de voorziening.



                                                                                                   12
</pre>

====================================================================== Einde pagina 97 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 98 ======================================================================

<pre>Bij het ontwerp van een infiltratievoorziening moet rekening worden gehouden met het na verloop
van tijd teruglopen van de infiltratiecapaciteit (k-waarde), bijvoorbeeld door dichtslibben van de
voorziening. Om de infiltratiecapaciteit weer te vergroten (herstellen) dient ook in de ontwerpfase al
rekening te worden gehouden met de aard en frequentie van het benodigde onderhoud.

Voor het bepalen van de waterdoorlatendheid van de onverzadigde bovengrond kunnen
infiltratiemetingen worden verricht. Aan de hand van deze infiltratiemetingen kan de variatie in
waterdoorlatendheid bepaald worden. Op deze wijze kan maximaal gebruik gemaakt worden van de
natuurlijke infiltratiecapaciteit van de bodem en een passend ontwerp van de infiltratievoorziening
uitgewerkt worden.

Voor het meten van de waterdoorlatendheid moet onderscheid gemaakt worden tussen metingen in
de onverzadigde bovengrond en de verzadigde ondergrond. Daarbij hebben in-situ metingen
(metingen ‘in het veld’) de voorkeur boven ex-situ metingen (laboratoriumbepalingen).

Voor het bepalen van de waterdoorlatendheid kan onder meer gebruik worden gemaakt van
putproeven, omgekeerde putproeven, pompproeven, dubbele-ringinfiltratiemetingen en het bepalen
van de korrelgrootteverdeling (zie Tabel 3). Elke van deze methoden kent voor- en nadelen.

Voor metingen in de onverzadigde zone kan gekozen worden voor een dubbele-ringinfiltratiemeting
(bepaling verticale waterdoorlatendheid) en/of de omgekeerde putproef (bepaling horizontale
waterdoorlatendheid). Het bepalen van een korrelgrootte verdeling is eveneens mogelijk, maar beide
in-situ meettechnieken zijn betrouwbaarder.

Voor metingen in de verzadigde zone wordt in de regel gekozen voor een putproef. Deze proef kan
uitgevoerd worden door een peilbuis leeg te pompen en de stijging van het water per tijdseenheid te
meten of een vaste verlaging in de peilbuis te realiseren en daarbij het afpompdebiet te meten. Met
een putproef wordt voornamelijk de horizontale waterdoorlatendheid gemeten. Het bepalen van
een korrelgrootte verdeling is eveneens mogelijk, maar een in-situ uitgevoerde putproef is
betrouwbaarder.




Tabel 3: Meetmethoden doorlatendheidsbepaling

Voor een uitgebreidere beschrijving voor de achtergronden van het bepalen van de
waterdoorlatendheid wordt verwezen naar het boek Gebruikte Bodem, paragraaf 4.3. Bodemkunde
en geohydrologie (SKB, 2009).

In de praktijk komt een scala aan infiltratievoorzieningen voor. Daarbij kan gedacht worden aan
wadi’s, zaksloten, infiltratiekratten, infiltratievijvers, infiltratie- en transportriolen (IT-riolen),

                                                                                                    13
</pre>

====================================================================== Einde pagina 98 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 99 ======================================================================

<pre>doorlatende bestrating en infiltratiekelders (zie Tabel 4). Het bepalen van de optimale (combinatie
van) meetmethode(n) om de locatie specifieke k-waarde te bepalen, wordt naast een aantal
praktische factoren, mede ingegeven door de (verwachte) keuze voor een bepaald type
infiltratievoorziening. Daarbij is het van belang om onderscheid te maken tussen voorzieningen die
primair gericht zijn op infiltratie in verticale richting (bijvoorbeeld een wadi, zaksloot en
infiltratiekratten) en voorzieningen die gericht zijn op infiltratie in horizontale richting (bijvoorbeeld
een infiltratiekelder en infiltratiesleuf). Bij IT-riolen, aangelegd in een cunet met goeddoorlatend
materiaal, speelt zowel de horizontale als de verticale waterdoorlatendheid van de onverzadigde
zone een rol.

Met het uitvoeren van een putproef in de verzadigde zone kan gecontroleerd worden of infiltratie
van hemelwater in de onverzadigde zone niet leidt tot een (te) grote peilstijging van het
grondwaterpeil in de verzadigde zone.

                       Horizontale       Verticale             Aanvullende opties    Opmerking(en)
                       doorlatendheid    doorlatendheid
                                 Onverzadigde zone             Verzadigde zone
                                                                                     Tevens doorlatendheid
                                                               Putproef verzadigde
 Wadi                                    Dubbele ring-meting                         van het onderliggend
                                                               zone
                                                                                     cunet bepalen
                       Omgekeerde                            Putproef verzadigde
 Zaksloot                                Dubbele ring-meting
                       putproef                              zone
                                                             Putproef verzadigde
 Infiltratiekratten                      Dubbele ring-meting
                                                             zone
                                                                                     Uitgaande van IT-riool
                       Omgekeerde                              Putproef verzadigde
 Infiltratievijver                       Dubbele-ring meting                         in cunet met
                       putproef                                zone
                                                                                     drainagezand
                       Omgekeerde                              Putproef verzadigde
 IT-riool                                Dubbele-ring meting
                       putproef                                zone
                                                                                     Meetmethode
 Doorlatende                                                   Putproef verzadigde
                                         Dubbele-ring meting                         afstemmen op type
 bestrating                                                    zone
                                                                                     bestrating en cunet
                         Omgekeerde                            Putproef verzadigde   Metingen afstemmen
 Infiltratiekelder
                         putproef                              zone                  op type infiltratiekelder
                         Omgekeerde                            Putproef verzadigde
 Smalle infiltratiesleuf
                         putproef                              zone
Tabel 4: Suggestie(s) voor meetmethoden om de k-waarde in-situ te bepalen per type
infiltratievoorziening.

4.5. Grondwater

Hydrologisch neutraal ontwikkelen betekent niet alleen dat versnelde afvoer naar oppervlaktewater
dient te worden voorkomen, maar ook dat de grondwaterstand ter plaatse of lokaal zo goed mogelijk
wordt gehandhaafd. De voorziening die nodig is bij de toename van verhard oppervlak zal in de
meeste gevallen bestaan uit een gecombineerde retentie-infiltratievoorziening waardoor in die
gevallen de aanvulling van het grondwater gewaarborgd is. In de overige gevallen gaat het in
totaliteit om een zeer beperkte toename van verhard gebied die relatief weinig invloed heeft op de
grondwaterstand omdat de hoeveelheid onverhard gebied verreweg het grootst blijft. Daarom is
verandering in de grondwaterstand door de toename verhard oppervlak te verwaarlozen.

De onderkant van de doorlaat van de voorziening dient boven de GHG te worden geplaatst, omdat
anders grondwater wordt afgevoerd. Ook moet de compensatie boven de GHG liggen. De GHG kan

                                                                                                         14
</pre>

====================================================================== Einde pagina 99 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 100 ======================================================================

<pre>indicatief worden afgelezen uit algemeen beschikbare bronnen, zoals de wateratlas van de provincie
Noord-Brabant (http://atlas.brabant.nl/wateratlas/) en kan lokaal worden bepaald door in-situ
hydrologisch onderzoek. De GHG, de gemiddeld hoogste grondwaterstand, wordt standaard bepaald
uit het gemiddelde van de drie hoogste grondwaterstanden per jaar over een periode van acht jaar.
Omdat het een gemiddelde betreft van de optredende maxima betekent dat het incidenteel voor kan
komen dat de grondwaterstand hoger ligt dan de bodem van de voorziening. Er zijn diverse
methoden om een hoogste grondwaterstand te schatten in het veld of op basis van kortere
meetreeksen.

4.6. Richtlijnen voor het waterhuishoudkundig plan

In deze paragraaf wordt beschreven welke onderwerpen in het waterhuishoudkundig plan ten
behoeve van de Beleidsregel afvoer door toename en afkoppelen van verhard oppervlak moeten
worden uitgewerkt of moeten worden toegelicht. In het kader van de watertoets kunnen dezelfde of
aanvullende onderwerpen worden vereist.
 De uitgangssituatie van maaiveldhoogteligging, ontwatering en afwatering, grond- en
    oppervlaktewaterstanden dient te worden beschreven en op ten minste schaal 1:5.000 op
    tekening te worden weergegeven en beschreven.
 Beschrijving van de bekende GHG en indien deze niet bekend is hoe een vergelijkbare hoogste
    grondwaterstand kan worden vastgesteld en toegepast. Het waterschap kan hierin adviseren.
 De bepaling van de toename van verhard oppervlak of het af te koppelen oppervlak dient te
    worden beschreven en op tekening met een duidelijke topografische ondergrond op ten minste
    schaal 1:2.500 met de nauwkeurigheid van kadastrale perceelgrenzen te worden aangeduid.
 De beoogde inrichting van het plangebied met maaiveldhoogte, grondverzet, ligging en
    afmetingen van voorzieningen, dient op ten minste schaal 1:5.000 op tekening en in relevante
    dwarsprofielen te worden weergegeven en in een toelichting te worden beschreven.
 Door middel van berekeningen moet worden aangetoond welke veranderingen van
    waterstanden, afvoeren en grondwaterstanden als gevolg van het plan optreden in de omgeving
    van het plan. Hierbij moet worden gekeken naar gemiddeld hoogste grondwaterstanden,
    oppervlaktewaterstanden bij maatgevende (jaarlijkse) afvoer en inundatiekans extreme
    afvoersituaties (T10 tot en met T100). Het waterschap adviseert over de toe te passen methode.
    In overleg met het waterschap kan van de eis om met berekeningen aan te tonen worden
    afgeweken.
 Aannemelijk maken dat de effecten geen nadelige gevolgen hebben in de omgeving van het plan.
 Een beschrijving van het beheer en onderhoud van de in het plan opgenomen voorzieningen.
 Indien andere watergerelateerde doelstellingen worden gerealiseerd wordt hiervan een
    kwalitatieve beschrijving opgenomen.

Het is wenselijk het waterhuishoudkundig onderzoek en het waterhuishoudkundig plan in overleg
met het waterschap op te zetten en uit te voeren.




                                                                                               15
</pre>

====================================================================== Einde pagina 100 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 101 ======================================================================

<pre>Bijlage 1: Rekenvoorbeelden voor het bepalen van de compensatieplicht

1) Als gevolg van een inbreidingsplan in het centrum van Tilburg wordt een toename van 1.500 m 2
verhard oppervlak gerealiseerd.
Omdat de toename van het verhard oppervlak kleiner dan 2.000 m2 is, geldt vanuit de Algemene
Regel geen verplichting tot de aanleg van een compensatie. Er is geen vergunning vereist. Het
hemelwater afkomstig van het toegenomen verhard oppervlak mag naar bestaand oppervlaktewater
of, in overleg met de gemeente, naar het rioolstelsel (indien aanwezig het hemelwaterriool) worden
afgevoerd. De gemeente kan hiervoor voorwaarden stellen. Op vrijwillige basis is de aanleg van een
voorziening toegestaan, mits daarbij in voldoende mate met de omgeving rekening gehouden wordt
en geen wateroverlast op eigen terrein of bij derden ontstaat.

2) Als gevolg van een agrarisch uitbreidingsplan in het buitengebied van Best wordt een toename
van 1.975 m2 verhard oppervlak gerealiseerd.
Omdat de toename van het verhard oppervlak kleiner dan 2.000 m2 is, geldt vanuit de Algemene
Regel geen verplichting tot de aanleg van een compensatie. Er is geen vergunning vereist. Het
hemelwater afkomstig van het toegenomen verhard oppervlak mag naar bestaand oppervlaktewater
worden afgevoerd. Op vrijwillige basis is de aanleg van een dergelijke voorziening toegestaan, mits
daarbij in voldoende mate met de omgeving rekening gehouden wordt en geen wateroverlast op
eigen terrein of bij derden ontstaat.

3) Als gevolg van een uitbreidingsplan in het centrum van Boxtel wordt een toename van 6.300 m 2
verhard oppervlak aangelegd.
Omdat de uitbreiding groter dan 2.000 m2 is, maar kleiner dan 10.000 m2 geldt de rekenregel uit de
Algemene Regel om de compensatie te berekenen. In formulevorm luidt deze regel: Benodigde
compensatie (in m3) = Toename verhard oppervlak (in m2) * Gevoeligheidsfactor * 0,06 (in m). Voor
stedelijk gebied geldt altijd gevoeligheidsfactor 1,0. De benodigde compensatie voor deze locatie in
het centrum van Boxtel bedraagt derhalve 378 m3 (6.300 m2 * 1,0 * 0,06 m). Er is geen vergunning
vereist.

4) Als gevolg van een uitbreidingsplan in het agrarische gebied in Bakel wordt een toename van
9.600 m2 verhard oppervlak gerealiseerd.
Omdat de uitbreiding >2.000 m2 is, maar kleiner dan 10.000 m2 geldt de Algemene Regel om de
rekencapaciteit te berekenen. In formulevorm luidt deze regel: Benodigde compensatie (in m3) =
Toename verhard oppervlak (in m2) * Gevoeligheidsfactor * 0,06 (in m). Voor dit gebied zonder
specifieke natuurwaarden, geen overstromingsrisico en een GHG dieper dan 80 cm-mv geldt een
gevoeligheidsfactor van ¼. De benodigde compensatie in het agrarisch gebied bij Bakel bedraagt
derhalve 144 m3 (9.600 m2 * ¼ * 0,06 m). Er is geen vergunning vereist.

5) Bij een omvangrijk uitbreidingsplan in ’s-Hertogenbosch wordt 23.000 m2 heringericht (deels
verhard en deels onverhard).
Omdat de uitbreiding groter is dan 10.000 m2, is sprake van ‘maatwerk’. Voor maatwerklocaties
gelden de Beleidsregels afvoer door toename en afkoppelen van verhard oppervlak uit de Keur
evenals de bijbehorende uitgangspunten. Bij de uitwerking kan dit document als
achtergrondinformatie dienen. In dit geval is een waterhuishoudkundig plan nodig. De inhoud van
het plan, de inpassing in het waterhuishoudkundige systeem en de toe te passen methoden dienen
in overleg met het waterschap te worden vastgesteld.




                                                                                                 16
</pre>

====================================================================== Einde pagina 101 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 102 ======================================================================

<pre>Bijlage 2: Voorbeelden van principes van afvoerconstructies




                                                              17
</pre>

====================================================================== Einde pagina 102 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 103 ======================================================================

<pre>18
</pre>

====================================================================== Einde pagina 103 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 104 ======================================================================

<pre>Colofon
Opgesteld in opdracht van de Stuurgroep Brabantbrede Keur, door:

Werkgroep Impuls:
Edwin Arens (Brabantse Delta)
Eric Hendrickx (De Dommel)
John Jansen (Aa en Maas)

Werkgroep Hydrologie
Steffie de Keijzer (De Dommel)
Rimbaud Lapperre (Aa en Maas)
Kees Peerdeman (Brabantse Delta)




                                                                   19
</pre>

====================================================================== Einde pagina 104 =================================================================

<br><br>