<b>Bijsluiter</b>. De hyperlink naar het originele document werkt niet meer. Daarom laat Woogle de tekst zien die in dat document stond. Deze tekst kan vreemde foutieve woorden of zinnen bevatten en de opmaak kan verdwenen of veranderd zijn. Dit komt door het zwartlakken van vertrouwelijke informatie of doordat de tekst niet digitaal beschikbaar was en dus ingescand en vervolgens via OCR weer ingelezen is. Voor het originele document, neem contact op met de Woo-contactpersoon van het bestuursorgaan.<br><br>====================================================================== Pagina 1 ======================================================================

<pre>                                                                                Vereniging van
                                                                                Nederlandse Gemeenten

Brief aan de leden
T.a.v. het college en de raad




informatiecentrum tel.               uw kenmerk                        bijlage(n)

 (070) 373 8393                                                        4
betreft                              ons kenmerk                       datum

Modelverordening kwaliteit           ECLBR/U201501188                  7 juli 2015
vergunningverlening, toezicht en Lbr. 15/055
handhaving (VTH)

Samenvatting
De modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) regelt de
gemeentelijke zorg voor een veilige en gezonde fysieke leefomgeving voor zover die gestalte
krijgt in de kwaliteit van uitvoering en handhaving van het omgevingsrecht. Het model is door de
VNG en het IPO gezamenlijk opgesteld, onder begeleiding van een bestuurlijke
begeleidingscommissie o.l.v. dhr. Van Heijningen (Staatsraad bij de Raad van State). Het model
is geschikt voor zowel gemeentelijke als provinciale verordeningen. Maar deze ledenbrief voor
gemeenten (immers vanuit de gemeentelijke positie geschreven) zal niet telkens ook ‘en
provincie’ vermelden.
      Door implementatie van de modelverordening geven gemeenten en provincies uitvoering
aan de Wabo, zoals deze zal luiden na inwerkingtreding van het wetsvoorstel VTH, naar
verwachting in 2016. De modelverordening is een uitvloeisel van de afspraak om de kwaliteit van
VTH decentraal te borgen.


          De verordening regelt de kwaliteit van de thuistaken, de basistaken en plustaken van de
Wabo. Voor de daarbij betrokken diensten (voor gemeenten: gemeentelijke diensten én regionale
uitvoeringsdiensten) betekent dit het toepassen van de kwaliteitscriteria 2.1 voor deskundigheid
en beschikbaarheid toe, volgens de regel comply or explain: het uitgangspunt is ‘voldoen’, tenzij
gemotiveerd wordt afgeweken, bijvoorbeeld vanwege hogere ambities, of om het eigen kwaliteits-
systeem niet te doorkruisen. Het college van burgemeester en wethouders beoordeelt de kwaliteit
in het licht van de beleidsdoelen, overeenkomstig de in het Besluit omgevingsrecht geregelde Big-
8. De gemeenteraad houdt horizontaal toezicht op de hoofdlijnen, in het licht van het voor de
leefomgeving gevoerde beleid.

          De modelverordening is erop gericht om op 1 januari 2016 te zijn overgenomen in
decentrale regelgeving, onder voorbehoud van de inwerkingtreding van het wetsvoorstel VTH. We
verwachten de inwerkingtreding van het wetsvoorstel in de loop van 2016. Voor het
implementatietraject worden regionale bijeenkomsten georganiseerd.
</pre>

====================================================================== Einde pagina 1 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 2 ======================================================================

<pre>                                                                                    Vereniging van
                                                                                    Nederlandse Gemeenten

   Aan de leden



   informatiecentrum tel.           uw kenmerk                        bijlage(n)

    (070) 373 8393                                                    4
   betreft                          ons kenmerk                       datum

   Modelverordening kwaliteit       ECLBR/U201501188                  7 juli 2015
   vergunningverlening, toezicht    Lbr. 15/055
   en handhaving (VTH)


   Geacht college en gemeenteraad,

   1. I leiding
   Voor u ligt de Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH). De
   gemeenteraad heeft met dit model een handvat bij het opstellen van een gemeentelijke
   verordening over de kwaliteit van de uitvoering van taken op het gebied van vergunningverlening,
   toezicht en handhaving. De verordeningen die volgens het model worden vastgesteld, vormen het
   juridische kader voor het beoordelen, borgen en verbeteren van de kwaliteit van deze taken.
   Natuurlijk in samenhang met wat daarover al is en, na invoering van het wetsvoorstel VTH, zal
   zijn geregeld in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Ze zullen aansluiten bij het
   wetsvoorstel zelf, het besluit omgevingsrecht (Bor), en de ministeriële regeling omgevingsrecht
   (Mor). Met het overnemen en ten uitvoer brengen van deze modelverordening geeft de
   gemeenteraad een kwaliteitsimpuls aan een goede en veilige leefomgeving.

   Gemeenten en provincies zijn het bevoegde gezag voor de uitvoering van vergunningverlening,
   toezicht en handhaving. Met de wijziging van de Wabo komt de verantwoordelijkheid voor de
   kwaliteit van uitvoering van deze taken nu in eerste instantie bij het bevoegd gezag te liggen. De
   VNG heeft de modelverordening samen met het IPO opgesteld. In deze ledenbrief gaan we in op
   de totstandkoming van de modelverordening, de wettelijke opdracht voor gemeenten en geven
   we uitleg over de kwaliteitscriteria.

   Deze modelverordening is voorlopig vastgesteld en wordt definitief zodra het wetsvoorstel VTH in
   de Tweede Kamer is vastgesteld. De behandeling van het wetsvoorstel staat gepland voor
   september. De verwachting is dat het wetsvoorstel dan in 2016 in werking zal treden, op dat
   moment moeten gemeenten en provincies een vastgestelde verordening kwaliteit VTH hebben.



   Leeswijzer
   In paragraaf 2 wordt ingegaan op de aanleiding en de totstandkoming van de modelverordening.




onderwerp Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum 7 juli 2015
                                                                                                        02/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 2 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 3 ======================================================================

<pre>Het stelsel is de afgelopen jaren flink gewijzigd. In deze paragraaf worden deze wijzigingen
behandeld en wordt beschreven hoe de modelverordening tot stand is gekomen. In paragraaf 3
wordt de wettelijke opdracht aan gemeenten rond de modelverordening beschreven. Paragraaf 5
gaat over de kwaliteitscriteria 2.1. Tot slot wordt in paragraaf 6 beschreven wat de VNG de
komende tijd aan ondersteuning biedt. Daarnaast zijn er een viertal bijlagen:
  - Bijlage I – Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving
    - Bijlage II – Het spoorboekje kwaliteit: De BIG-8 – stap voor stap
    - Bijlage III – Vraag en Antwoord over de modelverordening kwaliteit vergunningverlening,
    toezicht en handhaving
    - Bijlage IV – Handleiding implementatie output- & outcomecriteria

2. Aanleiding modelverordening
Samen met het kabinet werken gemeenten en provincies aan het verbeteren van de uitvoering
van het omgevingsrecht. De visie van het kabinet over de verbetering staat beschreven in het
kabinetsstandpunt (november 2008). Hiermee reageert het kabinet op de analyses en voorstellen
van de commissies Mans, Oosting, Lodders, d’Hondt, en de invoering van de Wet algemene
bepalingen omgevingsrecht (Wabo). De verbeterpunten zijn terug te brengen tot drie
hoofdpunten:
    1. Kwaliteit van de uitvoering van de VTH-taken
    2. Het verbeteren van de afstemming strafrecht-bestuursrecht
    3. De bevoegdheidsverdeling overheden, interbestuurlijk toezicht en bestuurlijke drukte

Het IPO en de VNG hebben afspraken gemaakt met het kabinet over hoe zij gezamenlijk met de
departementen werken aan het verbeteren van deze punten. Deze afspraken zijn deels
vastgelegd in een Packagedeal (29 september 2009). Hiertoe is een gezamenlijk programma
(PUmA, programma uitvoering met ambitie) opgezet, dat inmiddels is afgerond. Zo is er nu een
landelijk stelsel van omgevingsdiensten, zijn er kwaliteitscriteria voor de uitvoering van de Wabo
(de zogenoemde kwaliteitscriteria 2.1) en is er een landelijke handhavingsstrategie voor bestuurs-
               1
en strafrecht . Een deel van de afspraken uit 2009 is verankerd in de voorgestelde wijziging van
de Wabo. Dat wetsvoorstel is nu ingediend bij de Tweede Kamer.


Het nieuwe wetsvoorstel is geschreven vanuit een stelsel dat is gebaseerd op vertrouwen en
decentralisatie. Dit betekent dat een belangrijk deel van de besluitvorming over de kwaliteit van
de uitvoering decentraal plaatsvindt door de desbetreffende bevoegde gezagen. Leidend hierin is
de afspraak met het kabinet dat er een landelijk kwaliteitsniveau moet worden gerealiseerd en
behouden. Hiermee heeft de wetgever ook erkend dat de inhoudelijke verantwoordelijkheid voor
kwaliteit bij de bevoegde gezagen ligt. Er moet echter wel op een doeltreffende wijze invulling aan


1
 Daarnaast is er een informatiesysteem voor toezicht en handhaving, zijn de Brzo-taken gebundeld in zes
omgevingsdiensten, is het interbestuurlijk toezicht vernieuwd, zijn de taken van de provincies naar de
gemeenten gedecentraliseerd en is een nieuw vereenvoudigd VTH-stelsel ontstaan.




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                       03/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 3 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 4 ======================================================================

<pre>worden gegeven, anders kan de Minister alsnog regels stellen in een AMvB. Afgesproken is dat
de VNG in samenwerking met het IPO op basis van de kwaliteitscriteria 2.1 een
modelverordening zou opstellen, die alle gemeenteraden en provinciale staten als bevoegd gezag
kunnen vaststellen. Deze modelverordening ligt nu voor u.

Totstandkoming Modelverordening
Op het moment dat het wetsvoorstel Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) in
werking treedt moeten er gemeentelijke en provinciale verordeningen kwaliteit zijn vastgesteld
conform het wetsvoorstel. De nota van wijziging vermeldt dat er per 1 juli 2015 een model-
verordening moet zijn. Zo hebben gemeenten en provincies voldoende tijd om hun eigen
verordening op basis daarvan in gemeenteraad of provinciale staten vast te stellen. De periode
tussen juli en het in werking treden van het wetsvoorstel kan dan worden gebruikt voor
afstemming in omgevingsdienst-verband en met relevante partijen.


Voor de totstandkoming van de modelverordening is door het VNG-bestuur en het IPO-bestuur
een bestuurlijke begeleidingscommissie ingesteld. Staatsraad Erik van Heijningen heeft de rol van
onafhankelijk voorzitter op zich genomen. Sjraar Cox, burgemeester Sittard-Geleen, heeft
namens de gemeenten in de commissie plaats genomen. Tjeerd Talsma, gedeputeerde van de
provincie Noord-Holland, had namens de provincies zitting in de commissie. De voorzitter en de
commissie werden ondersteund door een werkgroep, bestaande uit medewerkers van het VNG-
bureau en van het IPO-bureau. Een ambtelijke klankbordgroep bestaande uit vertegenwoordigers
van gemeenten, provincies en omgevingsdiensten is nauw betrokken geweest bij het opstellen
van de modelverordening. Ook hebben er twee rondetafelgesprekken plaats gevonden met
bestuurders van gemeenten en provincies, vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, het OM en
van ministeries en directeuren van omgevingsdiensten. Daarnaast is de modelverordening ook
besproken in een bijeenkomst van de voorzitters en de directeuren van omgevingsdiensten.

3. De wettelijke opdrachten aan gemeenten
De modelverordening geeft uitvoering aan de wettelijke opdracht uit het wetsvoorstel VTH om
regels te stellen voor de kwaliteit van de uitvoering en handhaving van het omgevingsrecht
(basistakenpakket) en om zorg te dragen voor de kwaliteit van de uitvoering en handhaving van
overige taken. De modelverordening gaat uit van een brede reikwijdte en is dus van toepassing
op alle Wabo-taken: zowel de thuistaken, de basistaken, als extra (niet verplichte) taken die
worden uitgevoerd door de omgevingsdienst en de taken die op nog een andere manier zijn
georganiseerd.

       Deze reikwijdte komt voort uit het gegeven dat de kwaliteit van uitvoering van
vergunningverlening, toezicht en handhaving niet dient te berusten op een kunstmatig
onderscheid naar de plaats waar een taak wordt verricht. In de praktijk blijkt dat de kwaliteit van
de uitvoering en handhaving afhankelijk is van de wijze waarop alle betrokken partijen zich daar
via samenwerking voor inzetten. Op dit moment bestaan verschillende snelheden in het bereiken
van kwaliteit. Bijvoorbeeld waar het de beschikbaarheid en deskundigheid van de betrokken




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                   04/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 4 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 5 ======================================================================

<pre>organisaties betreft. Dit geldt overigens niet alleen voor de diensten van gemeenten en
provincies, maar ook voor omgevingsdiensten en voor verschillende Rijksdiensten.

De eisen die deze verordening aan de organisaties van gemeentebesturen en provinciebesturen -
en in hun opdracht de omgevingsdiensten - stelt, berusten daarom op het vertrekpunt van de
Kwaliteitscriteria 2.1 (die in de volgende paragraaf worden toegelicht). De criteria dienen door de
betrokken organisaties te worden toegepast volgens de regel “comply or explain”. Dit betekent dat
in principe voldaan moet worden aan de kwaliteitscriteria, maar dat daar gemotiveerd van
afgeweken mag worden. Bijvoorbeeld indien een organisatie een hoger kwaliteitsniveau wil
bereiken, een eigen kwaliteitssysteem heeft of meer tijd nodig heeft om te voldoen aan het
gewenste kwaliteitsniveau. Veel gemeenten hebben al ervaringen met de kwaliteitscriteria,
bijvoorbeeld door middel van de zelfevaluatietool. De bestaande kwaliteitsborging binnen deze
gemeenten is vaak een vervolg op de uitkomsten daarvan en de (positieve en negatieve)
ervaringen daarmee. Op deze ervaringen kan worden voortgeborduurd bij de toepassing van de
kwaliteitscriteria en eventueel bij het gemotiveerd afwijken daarvan. De modelverordening vergt
overigens niet dat de zelfevaluatietool wordt toegepast. Zie daarover verder artikelsgewijze
toelichting bij artikel 5 van de modelverordening.

            Naast de kwaliteitscriteria staan er in de modelverordening ook beleidsdoelen genoemd.
Omdat de verordening uiteindelijk door de gemeenteraad en de provinciale staten vastgesteld
moet worden, is het belangrijk dat zij iets over kwaliteit vastleggen. Het bevoegd gezag gaat over
wat het uiteindelijk oplevert. Daarvoor zijn er dus beleidsdoelen opgenomen in de verordening. De
modelverordening schrijft niet voor welke indicatoren moeten worden gebruikt om te kunnen
bepalen of de doelen worden gehaald.

Ordening kwaliteit
Zo ordent de verordening de kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en handhaving door de
betrokken actoren met elkaar te verbinden vanuit ieders competentie:
   - De organisaties werken onder leiding van hun directie overeenkomstig de kwaliteitscriteria
   2.1 met betrekking tot deskundigheid en beschikbaarheid, en leggen rekenschap af aan de
   colleges van burgemeester en wethouders of Gedeputeerde Staten, die hiervoor op hun beurt
   verantwoording afleggen aan de raden en staten.
   - De colleges zijn, als bevoegde bestuursorganen belast met het stellen van beleidsdoelen
   voor de kwaliteit van de vergunningverlening, toezicht en handhaving, overeenkomstig de
   procesregels van het Besluit omgevingsrecht en de Regeling omgevingsrecht, in ieder geval
   over dienstverlening, uitvoeringskwaliteit van diensten en producten en financiën.
   - De gemeenteraad en Provinciale Staten oefenen horizontaal toezicht uit op “hun” colleges en
   gebruiken waar nodig de krachtens de organieke wetten de aan hun toekomende
   mogelijkheden met het oog op de hoofdlijnen en de continuïteit het beleid over de kwaliteit van
   VTH, als belangrijk onderdeel van de zorg voor een veilige en gezonde leefomgeving.




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                  05/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 5 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 6 ======================================================================

<pre>De verordeningen worden volgens het model vastgesteld. Ze binden gezagen aan een uniforme
ambitie voor kwaliteit: de gemeenteraden en Provinciale Staten, hun colleges van burgemeester
en wethouders en Gedeputeerde Staten, en de in opdracht daarvan handelende
omgevingsdiensten.

Voor meer informatie over de kwaliteitsborging na implementatie van de verordening kwaliteit
VTH, zie Bijlage II – Het spoorboekje kwaliteit: De BIG-8 – stap voor stap.



5. Kwaliteitscriteria 2.1
Artikel 5 van de modelverordening verwijst naar kwaliteitscriteria 2.1. Het artikel bepaalt dat op de
uitvoering en handhaving van de betrokken wetten ook de kwaliteitscriteria op het gebied van
deskundigheid en beschikbaarheid van toepassing zijn. In de Packagedeal van 2009 is
afgesproken dat de maatstaf voor de borging van kwaliteit van organisatie en uitvoering van de
Wabo-taken een set kwaliteitscriteria ontwikkeld zou worden voor de deskundigheid en
beschikbaarheid binnen de organisatie en de borging van processen. Eind 2009 was de eerste
set kwaliteitscriteria (versie 2.0) beschikbaar voor vergunningverlening, toezicht en handhaving
(de VTH-taken). Deze was opgesteld door een brede groep praktijkdeskundigen uit gemeenten,
provincies en het rijk. Deze eerste set was niet altijd even duidelijk en leidde bij toetsing tot
discussie. Soms lag de lat (te) hoog of verkeerd. Daarom is deze set in 2012 aangepast met
behulp van feedback die op de criteria kwam vanuit medewerkers van gemeenten, provincies en
milieudiensten. Het resultaat is de set VTH-kwaliteitscriteria 2.1. Daarnaast zijn er spelregels
opgesteld hoe om te gaan met de kwaliteitscriteria 2.1 waardoor meer maatwerk mogelijk is om te
voldoen aan de criteria.

Waarom VTH-kwaliteitscriteria?
De samenleving verwacht van de overheid een professionele kwaliteit van de uitvoering van
vergunningverlening, toezicht en handhaving. Kwaliteitscriteria maken inzichtelijk welke kwaliteit
burgers, bedrijven en instellingen, maar ook overheden onderling en opdrachtgevers mogen
verwachten bij de uitvoering of de invulling van de VTH-taken.


Implementatie
In 2013 en 2014 heeft een landelijk implementatie traject met gemeenten, provincies en
omgevingsdiensten een zelfevaluatie uitgevoerd en een verbeterplan opgesteld (eindrapport
implementatie kwaliteitscriteria 2.1). De belangrijkste conclusie is dat het proces om de kwaliteit
van de uitvoering van de VTH-taken beter te borgen, breed op gang is gekomen en dat
samenwerking de maat der dingen lijkt te zijn. In de basis is de kritieke massa voor de milieutaken
geborgd. De verwachting is dat dit ook gaat gelden voor de procescriteria. Voor het overige is er
sprake van veel ‘werk in uitvoering’. Er is op 1 januari 2015, het einde van het
implementatietraject, weliswaar geen sprake van 100% doelbereiking, maar is deze wel in zicht.




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                   06/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 6 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 7 ======================================================================

<pre>Inhoud criteria
De criteria hebben zowel betrekking op de kwaliteit van de organisatie als de kwaliteit van de
medewerkers. Voor de organisatie betekent dit dat er een sluitende beleidscyclus is, en een
inhoudelijke ondergrens, en dat de taken belegd worden bij organisaties die continuïteit in de
uitvoering kunnen garanderen. Op medewerker niveau betekent dit dat voldoende deskundigheid
en ‘vlieguren’ (frequente uitvoering) gevraagd worden om de taken adequaat uit te kunnen
voeren.

Borging en onderhoud kwaliteitscriteria
De afgelopen tijd heeft InfoMil de kwaliteitscriteria onderhouden, in opdracht van het ministerie
van I&M. IPO en VNG werken aan een voorstel over het onderhoud en de borging van de
kwaliteitscriteria. Gemeenten en provincies worden weer nauw betrokken bij het aanpassen van
de kwaliteitscriteria.

6. Ondersteuning
Gemeenten en provincies zijn zelf verantwoordelijk om een verordening kwaliteit VTH vast te
stellen. Met de modelverordening bieden VNG en IPO een hulpmiddel voor gemeenten en
provincies om deze verordeningen vorm te geven. De VNG gaat gemeenten ondersteunen in
afstemming met het IPO:

   •        Regionale bijeenkomsten: er komen vijf regionale bijeenkomsten over de
            modelverordening. Deze bijeenkomsten zijn bedoeld voor iedereen die te maken heeft met
            de verordening: raadsleden, collegeleden, ambtenaren vanuit het VTH-veld, juristen,
            Statenleden en gedeputeerden en medewerkers van omgevingsdiensten. Dopstellers van
            de modelverordening geven een toelichting. Iemand vanuit de regio zal presenteren hoe
            zij het implementatieproces vorm gaan geven binnen de regio van hun omgevingsdienst.
            Daarnaast is er natuurlijk ruim voldoende tijd voor vragen over de verordening, maar ook
            bijvoorbeeld over de kwaliteitscriteria 2.1.
   •        ROMnetwerk: dit is een besloten gemeentelijk kennis- en discussienetwerk van, voor en
            door RO- en milieuprofessionals en houdt zich bezig met alle actuele ruimtelijke
            ontwikkelings- en milieudossiers van gemeenten. Hier kunt u informatie uitwisselen,
            vragen stellen en documenten plaatsen. Nieuwe leden kunnen zich aanmelden via
            www.romnetwerk.nl en aangeven dat zij lid willen worden van de groep Kwaliteit VTH.
            Degenen die al lid zijn van het ROMnetwerk, kunnen toegang vragen tot deze nieuwe
            groep door een mail te sturen aan romnetwerk@vng.nl.




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                    07/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 7 =================================================================

<br><br>====================================================================== Pagina 8 ======================================================================

<pre>    •       Uitleg op maat (en tegen vergoeding). Heeft u behoefte aan uitleg op regionaal niveau
            over de modelverordening? Wilt u bijvoorbeeld een toelichting binnen uw provinciale
            VNG-afdeling over de modelverordening, of binnen het AB (algemeen bestuur?) van uw
            omgevingsdienst? Of zelf een bijeenkomst organiseren voor uw gemeenteraad? Dat kan.
            Wij bieden u een programma op maat aan. Neem hierover contact op met het
            Informatiecentrum van de VNG: informatiecentrum@vng.nl.


Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Met vriendelijke groet,




J. Kriens
Voorzitter directieraad




Deze ledenbrief staat ook op www.vng.nl onder brieven.




onderwerp   Modelverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)
datum   7 juli 2015                                                                                 08/08
</pre>

====================================================================== Einde pagina 8 =================================================================

<br><br>